Καίτη Στεφανίδου ( ) 1

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Καίτη Στεφανίδου (1925-2012) 1"

Transcript

1 Καίτη Στεφανίδου ( ) 1 Η Καίτη Στεφανίδου είναι μια ξεχωριστή περίπτωση στην κυπριακή τέχνη. Κατ αρχάς, αποτελεί (όπως και η Ελένη Χαρικλείδου) μια από τις πρώτες σημαντικές γυναικείες παρουσίες της ζωγραφικής του τόπου, μετά την πρωτοπόρο Λουκία Νικολαΐδου. 2 Επιπρόσθετα, το έργο της Στεφανίδου όχι μόνο είναι εξίσου σπουδαίο συγκριτικά με αυτό των άλλων σημαντικών καλλιτεχνών της γενιάς της και της επόμενης, αλλά επιπλέον δεν παρουσιάζει τις ποιοτικές μεταπτώσεις, ή την επαναλαμβανόμενη μανιέρα της ύστερης δημιουργίας, που εμφανίζει η δουλειά πολλών από αυτούς. Αντίθετα, η πορεία της παρουσιάζει μια άκρως αξιόλογη παραγωγή, η οποία υπόκειται σε συνεχή ανανέωση. Η Στεφανίδου γεννήθηκε στη Λεμεσό το 1925, το γένος Φασουλιώτη. Σπούδασε ζωγραφική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας κατά το διάστημα (αρχικά, με διετή προκαταρκτική παρακολούθηση), έχοντας ως δασκάλους τους Ουμπέρτο Αργυρό και Γιάννη Μόραλη, καθώς επίσης και τον Παντελή Πρεβελάκη στην Ιστορία της Τέχνης. Σύμφωνα με την ίδια τη ζωγράφο, ο Αργυρός δεν διατηρούσε επαφή με τις διεθνείς καλλιτεχνικές εξελίξεις. Μια πρώτη επαφή με αυτές και μια ουσιαστικότερη καλλιτεχνική μάθηση πραγματοποιήθηκαν μέσω του Μόραλη, ο οποίος είχε επιστρέψει πρόσφατα από το Παρίσι. 3 Κάποια έργα της από αυτή την περίοδο, κυρίως πορτραίτα, φανερώνουν ένα στέρεο τεχνικό υπόβαθρο, συνδυασμένο με μια επιτυχημένη προσπάθεια απόδοσης της ψυχοσυναισθηματικής ταυτότητας των απεικονιζόμενων προσώπων [εικ. 1, 2, 3]. Φορμαλιστικά, τα έργα βρίσκονται στα πλαίσια μιας ακαδημαϊκίζουσας τεχνοτροπίας, με τάσεις προς απλοποίηση και γενίκευση χαρακτηριστικά που παρατηρούνται και σε πρώιμα έργα του Μόραλη. Η πραγματική γνωριμία της Στεφανίδου με τα διεθνή καλλιτεχνικά ρεύματα έλαβε χώρα στην εποχή της παραμονής της στο Λονδίνο, μεταξύ 1956 και 1960, στη διάρκεια της οποίας παρακολούθησε μαθήματα στο St. Martin s School of Art στα Την ουσιαστική της όμως καλλιτεχνική «μόρφωση», αποτέλεσαν από τη μια η 1 Πολλές ευχαριστίες στην Καίτη Στεφανίδου για την εξαιρετική συνεργασία της και για τη διάθεση όλου του υλικού που βρίσκεται στην κατοχή της, καλλιτεχνικού και αρχειακού, καθώς επίσης και για την υπέροχη φιλοξενία της (μαζί με τον γιο της Πάνο Στεφανίδη), στα Πέρα Ορεινής. [Σημείωση 2012:] Η Καίτη Στεφανίδου πέθανε στις 26 Μαρτίου Το κείμενο αφιερώνεται στη μνήμη της. 2 Το έργο της γεννημένης στη Μόσχα το 1893 Όλγας Ραούφ, η οποία έζησε στην Κύπρο για 62 χρόνια, από το 1925 μέχρι τον θάνατό της το 1987, παραμένει εν πολλοίς άγνωστο. 3 Από συνομιλία του συγγραφέα με την Κ. Στεφανίδου, Πέρα Ορεινής, 13/12/03. 1

2 επαφή της με διάφορους καλλιτέχνες, είτε με Έλληνες (όπως τους Κώστα Γραμματόπουλο και Γιάννη Γαΐτη) είτε με ξένους, και από την άλλη οι συνεχείς επισκέψεις της σε μουσεία και γκαλερί, τόσο στο Λονδίνο όσο και στο Παρίσι. «Περισσότερο είδα, παρά ζωγράφισα, αυτά τα χρόνια», λέει η Στεφανίδου. 4 Στη δεκαετία του 50, η Νέα Υόρκη αντικατέστησε το Παρίσι ως το κέντρο παραγωγής των πιο σύγχρονων και avant-garde τάσεων της διεθνούς τέχνης. Ταυτόχρονα, το Λονδίνο είχε υπάρξει ένα δευτερευούσης σημασίας, μάλλον συντηρητικό κέντρο στην ιστορία της μοντέρνας τέχνης, από τα τέλη του 19ου αι. μέχρι τη δεκαετία του 60. Έτσι, αναπόφευκτα ίσως, τα πρώιμα ρεύματα του ευρωπαϊκού μοντερνισμού (από τις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα), ήταν αυτά που άσκησαν τη μεγαλύτερη επιρροή στην τότε τέχνη της Στεφανίδου, παρά οι εξελίξεις της δεκαετίας του 50. Μερικοί πίνακές της, οι οποίοι δημιουργήθηκαν αμέσως μετά την επιστροφή της στην Κύπρο το 1960 [εικ. 4, 5], καταδεικνύουν αναφορές στον Paul Cézanne και σε ύστερα κυβιστικά ιδιώματα, όπως στον Ορφισμό, με έντονο το παραστατικό στοιχείο, γεγονός που τα φέρνει κοντά και στον ρωσικό «Κυβο-Φουτουρισμό» όπως σε έργα του Kasimir Malevich από τη δεύτερη δεκαετία του αιώνα. Η ίδια η Στεφανίδου σημειώνει ως άλλη μια άμεση επιρροή για αυτά της τα έργα, τον Γάλλο κυβιστή André Lhote. 5 Τη χρονιά της επιστροφής της στην Κύπρο, διορίστηκε ως καθηγήτρια τέχνης σε γυμνάσια ένα επάγγελμα το οποίο εξάσκησε για τα επόμενα είκοσι πέντε χρόνια. Το 1961 συμμετείχε στην έκθεση «Κύπριοι Καλλιτέχνες» (διοργανωμένη από το περιοδικό Κυπριακά Χρονικά), στην γκαλερί του Μάριου Βαγιάνου («Πρακτορείο Πνευματικής Συνεργασίας») στην Αθήνα. 6 Έκτοτε έλαβε μέρος σε ομαδικές εκθέσεις κυπριακής τέχνης, τόσο στην Κύπρο όσο και στο εξωτερικό, όπως επίσης και σε διεθνείς 4 Από συνομιλία του συγγραφέα με την Κ. Στεφανίδου, Πέρα Ορεινής, 13/10/07. 5 Η Στεφανίδου αναφέρει ότι η «επαφή» της με τον Lhote, έγινε μέσω δύο βιβλίων του (ένα για τη φιγούρα και ιδιαίτερα ένα για το τοπίο), που της έδωσε ένας Πολωνός φίλος της στη Γαλλία. (Από συνομιλία του συγγραφέα με την Κ. Στεφανίδου, Πέρα Ορεινής, 13/10/07). Ο André Lhote ( ), υπήρξε σημαντικότερος ως συγγραφέας-κριτικός περί τέχνης και ως δάσκαλος (στη δική του σχολή, την Académie Montparnasse, που ίδρυσε το 1922 και στην οποία φοιτούσαν τόσο Γάλλοι όσο και ξένοι σπουδαστές), παρά ως καλλιτέχνης. Στο εργαστήρι του Lhote φοίτησε στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του 50 και ο κορυφαίος Κύπριος μοντερνιστής καλλιτέχνης Χριστόφορος Σάββα. Την εποχή εκείνη, ο Lhote δίδασκε (τόσο στη σχολή του όσο και με τα βιβλία του) ένα ύστερο κυβιστικό ιδίωμα, μάλλον ακαδημαϊκού, συντηρητικού χαρακτήρα, το οποίο είναι εμφανές και στα έργα του Σάββα (παρά το γεγονός ότι αποτέλεσε νέο στοιχείο στην κυπριακή τέχνη) εκείνα τα χρόνια. 6 Τα σχόλια του (εγκατεστημένου στην Αθήνα) Κύπριου καλλιτέχνη Τάκη Φραγκούδη για έναν πίνακα της Στεφανίδου στην έκθεση, φανερώνουν τη συνύπαρξη, αυτή την εποχή, διαφορετικών (συχνά αντιφατικών) επιρροών στο έργο της: «Η Νεκρή Φύση με Μαντολίνο της Καίτης Φασουλιώτη, έχει μια βασική αντινομία: όλο το έργο είναι κυβιστικό, εκτός από το μαντολίνο που είναι φωτογραφικό. Πρέπει η ζωγράφος να διαλέξει ποια προτιμά από τις δυο τεχνοτροπίες. Στον ίδιο πίνακα δεν μπορούν να συνυπάρξουν και οι δύο». Τάκης Φραγκούδης, «Η Έκθεση Κυπρίων Ζωγράφων στην Αθήνα: μερικές σκέψεις και κρίσεις», Πνευματική Κύπρος, χρονιά Β, αρ. 17 (Φεβρουάριος 1962), σελ

3 διοργανώσεις. Στις τελευταίες, μεταξύ άλλων, περιλαμβάνονται συμμετοχές της στην Μπιενάλε της Αλεξάνδρειας το 1963, στην έκθεση «Σύγχρονη Κυπριακή Τέχνη» στο Ινστιτούτο Κοινοπολιτείας (Λονδίνο και Εδιμβούργο) το 1970, και στην Μπιενάλε του Σάο Πάολο το Είναι η εποχή (δεκαετία του 60 και αρχές 70), στην οποία η σύγχρονη κυπριακή τέχνη (κυρίως καλλιτεχνών από τη δεύτερη γενιά γεννημένων στον Μεσοπόλεμο και νεότερων) παρουσιάζεται σε μεγάλες διοργανώσεις με την παρότρυνση και προώθηση του Ελλαδίτη τεχνοκριτικού και επιμελητή Τώνη Σπητέρη, διορισμένου από την κυπριακή κυβέρνηση ως συμβούλου για καλλιτεχνικά θέματα. Ο Σπητέρης κατεύθυνε τη σύγχρονη κυπριακή τέχνη, συχνά με τρόπο επιθετικό, προς πιο σύγχρονα ρεύματα της τέχνης, όπως τον Μινιμαλισμό, τη γεωμετρική αφαίρεση και την «οπτική τέχνη» (Op Art). Αυτές οι τάσεις εμπεριέχονται στα έργα που παρουσίασε η Στεφανίδου στην πρώτη της ατομική έκθεση το 1972 (Γκαλερί Ακρόπολις, Λευκωσία). Κάποιοι από τους πίνακες της έκθεσης [εικ. 6, 7] παραπέμπουν στην πρώιμη γεωμετρική αφαίρεση καλλιτεχνών όπως οι Piet Mondrian, Naum Gabo και Sophie Taeuber-Arp, από τις δεκαετίες Κάποιοι άλλοι [εικ. 8, 9] κινούνται προς τη μεταγενέστερη τάση της ζωγραφικής της οπτικής ψευδαίσθησης (Optical Art), η οποία προέκυψε από τη γεωμετρική αφαίρεση και τον Μινιμαλισμό στη δεκαετία του 60. Οι ζωγραφικές αυτές εκφράσεις, έχοντας αποδυθεί εντελώς τα όποια αναγνωρίσιμα, παραστατικά στοιχεία και έχοντας καταργήσει τους διαχωρισμούς, τόσο μεταξύ φόντου και πρώτου επιπέδου απεικόνισης, όσο και μεταξύ άκρης-κέντρου, αντιμετώπισαν τη ζωγραφική επιφάνεια ως πεδίο σύνθεσης και οργάνωσης σχημάτων και χρωμάτων, και γενικότερα το έργο τέχνης ως αυτοαναφερόμενο, αυτόνομο αντικείμενο, αποδεσμευμένο από τυχόν νύξεις στον, ή εξαρτήσεις από τον, (γύρω) κόσμο. 7 «Η ζωγραφική μου είναι οπτική και απαλλαγμένη από συναισθηματισμό. Έχοντας ελευθερωθεί από τον παραδοσιακό τρόπο θεωρήσεως της φύσης και των αντικειμένων, η προσοχή μου έχει συγκεντρωθεί στην ιδεατή τους μορφή. Σημασία για μένα έχουν οι φόρμες, το δέσιμο των φορμών (sic), το χρώμα, ο ρυθμός, η κίνηση. [...] Στη σημερινή μας πραγματικότητα ο άνθρωπος κατευθύνει την όρασή του προς τα μέσα παρά προς τα έξω. Μέσα του και μέσα στα 7 Ο Θεόδοτος Κάνθος, στην ομιλία του στα εγκαίνια της έκθεσης της Στεφανίδου το 1972, μεταξύ άλλων είπε: «Τα έργα της Κ. Στεφανίδου που υπακούουν σταθερά σε νόμους και αρχές αισθητικής, παρουσιάζονται να έχουν μια καθολική αυτονομία. [...] Μια απόλυτος λειτουργικότις στον χώρο σε σχέση με το σχήμα, χρώμα και υφή, με έλξεις και απωθήσεις δημιουργεί διακίνηση και σταθερότητα σε κάτι το δομικά και αρχιτεκτονικά ισόρροπο [...]». (Από ανατύπωση στην μπροσούρα της δεύτερης ατομικής έκθεσης της Στεφανίδου το 1978, στην Γκαλερί Ζυγός 2 στη Λευκωσία, στο αρχείο της Καίτης Στεφανίδου). 3

4 αντικείμενα. Δεν τον απασχολεί η ειδή τους, αλλά η ουσία τους. Για αυτό πιστεύω ότι το μήνυμα της ζωγραφικής μου είναι ένα μήνυμα βάθους που πηγάζει από τη γεωμετρικότητά της, τη χρωματική κλίμακά της. [...] Πρόθεσή μου ήταν να μεταδώσω κάτι πνευματικό και πλαστικά αρχιτεκτονημένο». 8 Αυτά σχολίασε το 1972 η Στεφανίδου, ενώ το 1980, αναλογιζόμενη αυτή τη δουλειά της, θα πει: «[Ά]ρχισα να ασχολούμαι γύρω στο 1972 με γεωμετρικά αφηρημένα, αφού πέρασα από ένα πρωταρχικό στάδιο με στοιχεία κυβισμού. Το έργο μου εκείνο ήταν καθαρά αφηρημένο βέβαια, τα θέματα όμως ήταν παρμένα από τις πολυκατοικίες, τα τεράστια κτίσματα, τις αντιθέσεις της σκιάς και του φωτός. Τότε ήταν που άρχισε να εισβάλλουν στα έργα μου η κίνηση και ο ρυθμός [...]». 9 Η ζωγραφική της συνέχισε να κινείται στα πλαίσια της γεωμετρικής αφαίρεσης, μέχρι τα πολιτικοστρατιωτικά γεγονότα του καλοκαιριού του Το ορόσημο αυτό της νεότερης κυπριακής ιστορίας, αποτελεί ειδικότερα και τομή στην ιστορία της νεότερης κυπριακής τέχνης. Η πορεία προς τον (εκ)συγχρονισμό της με τις διεθνείς εξελίξεις, ανακόπηκε βίαια. Θα περάσουν πολλά χρόνια μέχρι το ζητούμενο αυτό να ξανατεθεί στα εντόπια καλλιτεχνικά πράγματα, και ακόμη και τότε θα εκδηλωθεί περισσότερο μέσα από ατομικές εξερευνήσεις, παρά υπό τη μορφή ομαδικήςσυλλογικής προσπάθειας. Δύσκολα μπορούμε να αναφερόμαστε σε κοινά χαρακτηριστικά ομάδων ή «γενεών» στην κυπριακή τέχνη στη μετά το 1974 εποχή. Ειδικά στα χρόνια μέχρι τη δεκαετία του 90, οι Κύπριοι ακολούθησαν «μοναχικές» θα λέγαμε πορείες, χωρίς την άμεση επαφή και αλληλοεπίδραση και χωρίς τη δημόσια συζήτηση που χαρακτήριζαν την τοπική καλλιτεχνική σκηνή, από τα τέλη της δεκαετίας του 50 μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 70. Μετά το 1974, πολλοί από τους καλλιτέχνες που στη δεκαετία του 60 είχαν υιοθετήσει πλήρως τα ανεικονικά ιδιώματα, στράφηκαν (ή επέστρεψαν) προς την εικονική, κυρίως ανθρωποκεντρική, ζωγραφική. Αυτή η αλλαγή, ως γενικότερο φαινόμενο δεν βρισκόταν σε αντίθεση με τις διεθνείς εξελίξεις, καθότι η (ανα)παραστατική τέχνη επανήλθε στο προσκήνιο, με καινούριες όμως μορφές. Η διαφορά μεταξύ των εξελίξεων στην Κύπρο με τις αντίστοιχες διεθνείς, έγκειται στο ότι κάποιοι από τους ντόπιους (ανάμεσά τους και σημαντικοί) καλλιτέχνες επέστρεψαν σε παλαιότερες, συντηρητικές εκφράσεις, αποδεικνύοντας ότι τουλάχιστον για αυτούς 8 Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στον Θεοκλή Κουγιάλη στην εφημερίδα Κύπρος, τον Νοέμβριο του Φωτοτυπία στο αρχείο της Καίτης Στεφανίδου. 9 Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στη Μαρία Θεμιστοκλέους («Καίτη Στεφανίδου πορεία αναζήτησης»), εφημερίδα Ο Αγών, 13/11/88, σελ. 24. Στο αρχείο της Καίτης Στεφανίδου. 4

5 η υιοθέτηση «προοδευτικότερων» τάσεων υπήρξε μια μάλλον επιφανειακή εξερεύνηση, επιβεβλημένη εν πολλοίς από εξωτερικούς παράγοντες. Η ζωγραφική της Στεφανίδου επίσης παρουσιάζει μια στροφή προς την παραστατική, ανθρωποκεντρική ως επί το πλείστον απεικόνιση, χωρίς όμως την ποιοτική μετάπτωση ή τη συντηρητική οπισθοδρόμηση που παρατηρείται στο έργο κάποιων συναδέλφων της. Μια πρώτη ολοκληρωμένη εικόνα των αλλαγών στη δουλειά της, δόθηκε με τη δεύτερή της έκθεση το 1978 (Γκαλερί Ζυγός 2, Λευκωσία), όπου δίπλα σε μερικά παλαιότερα έργα, παρουσίασε την ενότητα Το Βάθος του Κόσμου. Παρατηρώντας τα πρωιμότερα έργα (όλα φτιαγμένα το 1974), μπορούμε να παρατηρήσουμε ένα ακόμη στάδιο στη διερεύνηση της γεωμετρικής αφαίρεσης, από τη Στεφανίδου [εικ. 10, 11, 12]. 10 Στη συνέχεια, διαπιστώνουμε τη συναρπαστική μετεξέλιξη της αφαίρεσης αυτής στους πίνακες από Το Βάθος του Κόσμου, οι οποίοι, αν και παραστατικοί, εμπεριέχουν τα φορμαλιστικά χαρακτηριστικά της προγενέστερής της δουλειάς: οι ευθύγραμμες χρωματικές επιφάνειες των πρωιμότερων εικόνων, αλλού μεταλλάσσονται σε καμπυλόγραμμες και αναδύονται ως απλές, σχηματοποιημένες, θηλυκές φιγούρες [εικ. 13, 14], ενώ αλλού μετασχηματίζονται σε πλαίσια-παράθυρα που περιέχουν «στιγμιότυπα» του φυσικού ή του κτιστού περιβάλλοντος [εικ. 15]. Ακόμη και στα έργα όπου εισχωρούν περισσότερο οργανικές φόρμες, η ζωγραφική επιφάνεια παραμένει ως μια οργάνωση σχημάτων και χρωμάτων [εικ. 16, 17]. Θεματικά και μορφολογικά, τα μεταγενέστερα αυτά έργα αποτελούν αντίδραση τόσο στα γεγονότα του 1974, όσο και στις ραγδαίες αλλαγές στο κυπριακό κοινωνικογεωγραφικό τοπίο που ακολούθησαν. Κυριαρχεί μια γυναικεία μορφή, η οποία, ως φόρμα, παραπέμπει στο γνωστό ελληνιστικό άγαλμα της Αφροδίτης από τους Σόλους, που βρίσκεται στο Κυπριακό Μουσείο. Με την απλοϊκά σχηματοποιημένη, επαναλαμβανόμενη απόδοσή της, αναδεικνύεται σε σύμβολο-φορέα τοπικών πολιτικοκοινωνικών αναφορών, όπως και οικουμενικών υπαρξιακών ανησυχιών. «[Π]ροχώρησα γύρω στο 1978 σε ένα συνταίριασμα του παραστατικού με το αφηρημένο στοιχείο. Έβαλα πλέον περισσότερο χρώμα και προχώρησα σε απεικόνιση γυναικείων μορφών χωρίς ταυτότητα! Είναι απλώς οι γυναικείες φιγούρες, οι γυναικείες μορφές που στον πόλεμο υπέφεραν, έκλαψαν, πόνεσαν. Η γυναίκα είναι πάντοτε 10 Μιλώντας για τη μέθοδο δημιουργίας πολλών από αυτά τα έργα, η Στεφανίδου αναφέρει ότι άρχιζε με τον σχεδιασμό γεωμετρικών σχημάτων σε πολυεστέρα και σε χαρτιά χρωματισμένα από την ίδια. Στη συνέχεια, προχωρούσε στην κατασκευή κολάζ, συχνά καρφώνοντας αυτά τα κομμάτια-γεωμετρικά σχήματα. Η διαδικασία αυτή αποτελούσε ένα παιγνίδι με την υφή, τα σχήματα κλπ. Τέλος, οι συνθέσεις αυτές μεταφέρονταν ζωγραφικά στον καμβά. (Από συνομιλία του συγγραφέα με την Κ. Στεφανίδου, Πέρα Ορεινής, 13/12/03). 5

6 μάρτυρας μιας κατάστασης». 11 Ταυτόχρονα, τα πλαισιωμένα σε ευθύγραμμα σχήματα «στιγμιότυπα» του περιβάλλοντος, δίνουν την αίσθηση του περιορισμένου (συχνά ασφυκτικού) χώρου-κόσμου. Μορφοποιούνται και πάλι, τόσο πρόσφατα ιστορικά γεγονότα του τόπου («γενικά με απασχόλησε όλο εκείνο το συγκεντρωμένο πλήθος, το κλείσιμο του σε σχολεία, σε αίθουσες, τον καιρό του πολέμου» 12 ), όσο και γενικότερες, πανανθρώπινες αγωνίες. Μέχρι να φτάσουμε στην επόμενη, τρίτη ατομική έκθεση της Στεφανίδου το 1982, αλλά και στο μεγαλύτερο μέρος της δεκαετίας του 80, η ζωγραφική της εξελίσσεται για άλλη μια φορά. Όπως και με την πορεία της δουλειάς της στην προηγούμενη δεκαετία, έτσι και τώρα, τα νέα της έργα φέρουν στοιχεία από ό,τι προηγήθηκε, καθοδηγούμενα ταυτόχρονα σε νέες κατευθύνσεις. Οι πίνακές της από τα χρόνια αυτά ( ), θα μπορούσαν να χωριστούν σε δύο ομάδες, οι οποίες παρουσιάζουν τόσο διαφορές όσο και ομοιότητες. Ένα πρώτο, βασικό κοινό γνώρισμά τους, συνιστά η περαιτέρω μετακίνηση προς την παραστατική τέχνη: η όποια διάθεση προς την ανεικονική τέχνη που χαρακτήριζε πολλά έργα στις προηγούμενες ενότητες, εδώ απουσιάζει, όπως απουσιάζει και η προγενέστερη έμφαση στην οργάνωση της ζωγραφικής επιφάνειας ως σύνθεση σχημάτων και χρωμάτων. Το δεύτερο κοινό στοιχείο των δύο ομάδων, αφορά στη θεματολογική και τεχνοτροπική μετάβαση προς τον Σουρεαλισμό: αναγνωρίσιμες και οικείες μορφές και αντικείμενα, συνυπάρχουν με τρόπους ή σε χώρους απρόσμενους ή «ανορθόδοξους», με απότοκο τη δημιουργία της αίσθησης του ανοίκειου ή και του ονειρικού [εικ. 18, 19, 20, 21]. Τεχνοτροπικά, υιοθετείται ένας ακαδημαΐζων ρεαλισμός, ο οποίος παραπέμπει τόσο στα πρώιμα έργα του Giorgio de Chirico (ειδικά από την Pittura Metafisica περίοδό του), όσο και στις μεταγενέστερες σουρεαλιστικές δημιουργίες των René Magritte και Salvador Dalí. Όσον αφορά στις διαφορές των δύο ενοτήτων, στη μια ομάδα έργων (κυρίως «νεκρές φύσεις») για μοναδική φορά στο σύνολο του έργου της, η Στεφανίδου χρησιμοποιεί έντονες φωτοσκιάσεις και δίνει έμφαση στην επεξεργασία της υφής των αντικειμένων [εικ. 18, 19]. Τα έργα αυτά, που τεχνοτροπικά παραπέμπουν και σε παλαιότερες εποχές της ευρωπαϊκής ζωγραφικής παράδοσης, θα μπορούσαν να ιδωθούν ως ένα μεμονωμένο επεισόδιο στην πορεία της, επακόλουθο ίσως της επιθυμίας της ζωγράφου για συνεχή εξερεύνηση της μορφής, της φόρμας, του υλικού και της σύνθεσης. Ταυτόχρονα όμως, οι εικόνες αυτές διέπονται από μια έντονη 11 Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στη Μαρία Θεμιστοκλέους, οπ. π. 12 Οπ. π. 6

7 πνευματικότητα, μέσω μιας «μεταφυσικής» ατμόσφαιρας, προ(σ)δίδοντας έτσι την πνευματική διάσταση των πάντων, ακόμη και των αντικειμένων, που μας περιβάλλουν. «Άρχισα μετά από το αφηρημένο γεωμετρικό να δίνομαι στη νεκρή φύση, διατηρώντας πάντοτε την αλληλουχία με τις προηγούμενες δουλειές μου. Όχι πια τόσο γεωμετρικό, αλλά καθαρά συνθέσεις. Μου αρέσει το κτίσιμο του έργου, αλλά επηρεάστηκα τότε από μεταφυσικά στοιχεία, δίνοντας την πραγματική υπόσταση ενός αντικειμένου». 13 «Είναι μια περίοδος μεταφυσικών ανησυχιών μου. Έβλεπα σύμβολα στα πράγματα της φύσης. Ζωγράφιζα υφάσματα στα οποία προσέδιδα τη στατικότητα πέτρας πλάι σε μικροσκοπικά αντικείμενα. Η γειτνίαση των αντικειμένων, προσέδιδε στα υφάσματα μια διαφορετική υφή, τη μοναδικότητα μιας αυθυπαρξίας. Το ζωγραφισμένο ύφασμα αποχτούσε την αυτοτέλεια του». 14 Η άλλη ομάδα, ενώ πατάει με το ένα πόδι στον Σουρεαλισμό, με το άλλο βρίσκεται στην Pop Art: έντονα, ακατέργαστα, επίπεδα χρώματα, πολλαπλή επανάληψη της φιγούρας, και ενσωμάτωση συμβόλων ή και σημειολογικών κωδίκων, όπως το (σπασμένο) κεφάλι του αγάλματος της θεάς Υγείας 15 και σήματα τροχαίας [εικ. 20, 21]. Έννοιες και συμβολισμοί, όπως ο κατακερματισμός, η απαγόρευση, η αποσπασματικότητα, η έλλειψη όσο και η ανάγκη επικοινωνίας, εμπεριέχονται στα παραπάνω έργα, καθώς επίσης και σε άλλα, δημιουργημένα γύρω στα μέσα της δεκαετίας του 80. Στα τελευταία μάλιστα, η Pop αισθητική γίνεται εμφανέστερη, όπως εμφανέστερη γίνεται και η υιοθέτηση επιπλέον σημειολογικών στοιχείων (αριθμοί, σήματα, τηλεφωνικές συσκευές κλπ.) [εικ. 22, 23, 24]. «Είμαι επηρεασμένη από την κατάσταση, από τα θλιβερά γεγονότα του τόπου μας, με έμφαση στο ρόλο της γυναίκας. Θέλω να υποδηλώσω την καρτερικότητα της γυναίκας στις καταστάσεις αυτές στις οποίες βρίσκεται εγκλωβισμένη και αυτός είναι ο λόγος που τοποθετώ τις γυναίκες μέσα σε τετραγωνάκια. [ ] Αργότερα, σε μερικούς πίνακες τοποθετώ το τηλέφωνο, σαν σύμβολο επικοινωνίας. Θέλησα να σπάσω τον εγκλωβισμό της γυναίκας, θέτοντας δίπλα της ένα σύμβολο καθημερινής επικοινωνίας. Η γυναίκα επιδιώκει μιαν επικοινωνία. Το τηλέφωνο γίνεται σύμβολο μιας επιθυμητής εξόδου από τον καταναγκασμό του εγκλωβισμού» Οπ. π. 14 Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στον Δώρο Χρίστη («Με τη ζωγράφο Καίτη Στεφανίδου»), εφημερίδα Αλήθεια, 14/11/88, σελ. 4. Στο αρχείο της Καίτης Στεφανίδου. 15 Σε κάποια από τα έργα αυτά, εμφανίζεται (σπασμένο) το κεφάλι της θεάς Υγείας, κόρης του Ασκληπιού. Ένα τέτοιο γλυπτό προερχόμενο από το ιερό του ναού της Αλέας Αθηνάς (περ. 340 π.χ.) στην Πελοπόννησο, βρίσκεται σήμερα στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο στην Αθήνα. Ένα άλλο, της θεάς Υγείας ή Αφροδίτης (αρχές 4ου αι. π.χ.), βρέθηκε στο αρχαίο Γυμνάσιο της Σαλαμίνας τώρα, στο Κυπριακό [Αρχαιολογικό] Μουσείο στη Λευκωσία. 16 Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στον Δώρο Χρίστη, οπ. π., σελ. 4, 6. 7

8 Κάποιοι από αυτούς τους πίνακες, κάτω από τον γενικό τίτλο Συνθέσεις, εκτέθηκαν στην επόμενη, τέταρτη έκθεσή της το 1988 (Γκαλερί Αποκάλυψη, Λευκωσία). Κυρίαρχο όμως στοιχείο σε αυτή την έκθεση, αποτελεί μια μεγαλύτερη ομάδα έργων, υπό τον τίτλο Διαδηλώσεις. Οι πίνακες της ενότητας αυτής αποτελούν τον αντίποδα των πιο πάνω έργων: από τη μεταφυσική, σουρεαλιστικής υφής στατικότητα, και από το στυλιζάρισμα και τη σημειολογία της Pop Art, η Στεφανίδου περνά σε εξπρεσιονιστικής ελευθερίας συνθέσεις, στην απόδοση κίνησης και ενέργειας, στη ρευστή φόρμα και στην εξερεύνηση του χρώματος [εικ. 25, 26]. Θεματολογικά, το αρχικό ενδιαφέρον της ζωγράφου αφορούσε στην απόδοση της ανθρώπινης φιγούρας μέσα στο πλήθος, σε κίνηση το «Διαδηλώσεις» ως τίτλος, προέκυψε στην πορεία. 17 «[Έ]νοιωσα την ανάγκη να βγω από αυτόν τον περιορισμό και άρχισα να ενδιαφέρομαι για τις διαδηλώσεις. [...] Μετά το στατικό του εγκλωβισμού στο καταναγκαστικό, με ενδιέφερε η χειρονομία χειραφέτησης στο κλίμα ελευθερίας, η διαδήλωση, η κίνηση». 18 Φορμαλιστικά, η Στεφανίδου προσεγγίζει την επιφάνεια του καμβά ως πεδίο δράσης του πινέλου και της μπογιάς. Πέρα από όποια αναγνωρίσιμα στοιχεία, οι εικόνες εδώ απαρτίζουν συνθέσεις αποτελούμενες από μικρές χρωματικές περιοχές, σαν πολύ πλατιές πινελιές βαλμένες η μία δίπλα στην άλλη. Θυμίζουν τις πιο «ανεικονικές» στιγμές του Claude Monet, αλλά και έργα του Nicolas de Staël (από τα μέσα του 20ού αι.), τα οποία βρίσκονται στα όρια παραστατικότητας και ανεικονικότητας. Σε αυτό ακριβώς το μεταίχμιο εντοπίζονται και πολλές από τις Διαδηλώσεις (τόσο από την έκθεση του 1988, όσο και σε έργα της επόμενης χρονιάς). Το θέμα υποχωρεί ακόμη περισσότερο μπροστά στην εξερεύνηση των δυνατοτήτων του χρώματος, ιδιαίτερα ως συνθετικού στοιχείου [εικ. 27, 28]. «Σε αυτούς τους πίνακες έδωσα σημασία στο χρώμα μάλλον παρά στη φόρμα. Έφτασα στο σημείο να δίνονται οι πίνακες με τον τρόπο που δίνεται το abstract. Πρόσεξα πως αυτή η περίοδος ζωγραφικής μου έμοιαζε να είναι σαν μια προέκταση του αφηρημένου γεωμετρικού μου, της παλιάς μου δηλαδή ζωγραφικής περιόδου». 19 «Το θέμα διαδηλώσεις προσφερόταν για κίνηση και αντίσταση μέσα στον πλαστικό χώρο». 20 «Στην αρχή ζωγράφισα με τονικές 17 Από συνομιλία του συγγραφέα με την Κ. Στεφανίδου, Πέρα Ορεινής, 13/12/ Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στον Δώρο Χρίστη, οπ. π., σελ Οπ. π. 20 Σχόλια της Στεφανίδου στο άρθρο, «Η Καίτη Φασουλιώτη-Στεφανίδου εκθέτει στην Αποκάλυψη», εφημερίδα Σημερινή, 17/11/88. Φωτοτυπία αρ. 22, φάκελος Καίτης Στεφανίδου, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης Σύγχρονης Κυπριακής Τέχνης, Λευκωσία. 8

9 διαφοροποιήσεις του χρώματος και σιγά-σιγά έφτασα σε μια κυρίως χρωματική αναζήτηση, που το θέμα δεν έπαιζε πια τόσο μεγάλο ρόλο, αν και διακρίνεται». 21 Αυτή η μετακίνηση προς όλο και πιο ανεικονική ζωγραφική, είναι εμφανής και στα έργα που παρουσιάστηκαν στην πέμπτη ατομική της έκθεση (Γκαλερί Μορφή, Λεμεσός) το 1989, υπό τον γενικό τίτλο Μετάβαση [εικ. 29]. Πέρα από τις όποιες φιλοσοφικές-εννοιολογικές προεκτάσεις που πιθανώς απέδωσε στην ονομασία αυτή η Στεφανίδου, ο όρος υποδηλώνει και τη φορμαλιστική μετάβαση του έργου της (ξανά) στην καθαρά ανεικονική τέχνη. Η εξέλιξη αυτή φανερώνεται πλήρως στην έκτη της έκθεση (Γκαλερί Αποκάλυψη) το 1990, υπό τον γενικό τίτλο Εκφράσεις. Με τη δουλειά της αυτή, η Στεφανίδου (επανα)στράφηκε προς την αφαίρεση, όχι όμως προς την εγκεφαλική, μινιμαλιστική γεωμετρία της ζωγραφικής της από τη δεκαετία του 60 και αρχές 70. Οι φόρμες εδώ χαρακτηρίζονται από οργανικότητα, και ο αισθησιασμός του χρώματος που είχε ήδη εμφανιστεί στις Διαδηλώσεις, παρουσιάζεται εντονότερος λόγω και της απουσίας του αναγνωρίσιμου στοιχείου [εικ. 30, 31]. Ταυτόχρονα, απουσιάζει η χειρονομιακή όσο και εμφατική τοποθέτηση (σε σχέση με τον όγκο) της μπογιάς στον καμβά γνωρίσματα της εξπρεσιονιστικής ζωγραφικής. Αντίθετα, η «έκφραση» στην παρούσα δουλειά εμπεριέχεται στο πάντρεμα σχημάτων και (λείων, επίπεδων) χρωματικών επιφανειών. 22 «Η τελευταία μου δουλειά είναι τελείως αφηρημένη ζωγραφική, που είναι και αυτό που ζητώ. Τη διακρίνει μια επιπεδότητα που είναι και χαρακτηριστικό της μοντέρνας τέχνης, όπου δεν υπάρχει στα έργα αυτά προοπτική, βάθος και όγκος, αλλά μόνο μια επίπεδη επιφάνεια. Στην αφηρημένη ζωγραφική δεν υπάρχει το θέμα, αλλά το θέμα απλώνεται σε όλο τον πίνακα». 23 Η στροφή όμως της Στεφανίδου προς την αφηρημένη ζωγραφική δεν ήταν μόνιμη. Η αλληλοδιαδοχή παραστατικότητας και ανεικονικότητας που είχε και πρωτύτερα εμφανιστεί στην τέχνη της, συνεχίζει να υφίσταται στη δεκαετία του 90 μέχρι και σήμερα. Ήδη σε έργα που ακολούθησαν την έκθεση του 1990, μέσα από τις 21 Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στη Μαρία Θεμιστοκλέους, οπ. π. 22 «Θυμάμαι που είδα τα αφηρημένα της Καίτης [Στεφανίδου] πριν από περισσότερο από είκοσι πέντε χρόνια. Ποιος μπορεί, μετά τον Χριστόφορο Σάββα, να χρησιμοποιεί το χρώμα τόσο καλά; Ποιος καταλαβαίνει τις αξίες του χώρου τόσο καλά; Και μπορεί να χρησιμοποιεί αυτές τις ικανότητες για να εκφράζει ώριμα συναισθήματα, τα οποία είναι επίσης ζωηρά και φρέσκα». Glyn Hughes, «Katy at the height of her powers», The Cyprus Weekly, Νοέμβριος 23-29, Φωτοτυπία στο αρχείο της Καίτης Στεφανίδου. Μετάφραση από τα Αγγλικά, δική μου. 23 Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στην Εύη Κατσουνωτού («Η ζωγράφος που εκφράζεται με χρώματα»), εφημερίδα Ελευθεροτυπία, 18/11/90. Φωτοτυπία αρ. 39, φάκελος Κ. Στεφανίδου, Αρχείο Κρατικής Πινακοθήκης. 9

10 συνθέσεις σχημάτων και χρώματος αρχίζουν να αναδύονται αναγνωρίσιμα μοτίβα [εικ. 32, 33]. Μικροσκοπικές, στυλιζαρισμένες ανθρώπινες φιγούρες με καταβολές στις μορφές των Διαδηλώσεων, αλλά με εμφανέστερες αναφορές τόσο στην αρχαϊκή τέχνη όσο και στην παιδική ζωγραφική κάνουν, στην αρχή υπαινικτικά, την εμφάνισή τους. Παράλληλα με τη διαρκή υπενθύμιση της επιπεδότητας της ζωγραφικής επιφάνειας (η απουσία της τρίτης διάστασης παραμένει), η Στεφανίδου δημιουργεί έργα όπου πάνω σε έντονα χρωματικά πεδία (κόκκινα, γαλαζοπράσινα κλπ.), αναπτύσσονται κάθετα φιγούρες, σχήματα, σύμβολα και διακοσμητικά μοτίβα. Η δουλειά αυτή παρουσιάστηκε το 1998, στην έβδομη της έκθεση (Γκαλερί Αποκάλυψη), με τον τίτλο «Πορεία Εντός: η ζωγραφική της Καίτης Στεφανίδου, ». Πέρα από τα προαναφερθέντα χαρακτηριστικά που συνδέουν τα έργα αυτά με τη μέχρι τότε δημιουργία της, οι συνθέσεις αυτές συνιστούν ένα επιπρόσθετο, σημαντικό βήμα στην πορεία της. Για πρώτη φορά, στη ζωγραφική της εντάχθηκε μια νέα διάσταση, η οποία βρίσκεται εκτός της ιστορίας του ευρωπαϊκού και γενικότερα του δυτικού μοντερνισμού. Η παραδοσιακή υφαντουργία, η ταπισερί και τα διακοσμητικά στοιχεία, τόσο του λαϊκού κεντήματος όσο και της «πρωτόγονης τέχνης», έχουν δημιουργικά αφομοιωθεί στα έργα αυτά της Στεφανίδου. Οι παραδόσεις αυτές αποτέλεσαν πηγή για ένα μέρος της δυτικής, μεταμοντέρνας τέχνης, ιδιαίτερα στις δεκαετίες του 60 και του 70. Κυρίως γυναίκες καλλιτέχνες ανακάλυψαν στοιχεία που τους επέτρεψαν να παράξουν έργα που έφεραν στο προσκήνιο πτυχές της ανθρώπινης δημιουργίας, οι οποίες δεν είχαν συμπεριληφθεί στον «κανόνα» της («υψηλής») τέχνης της Δύσης, στη μετά την Αναγέννηση εποχή. Φεμινίστριες δημιουργοί ιδιαίτερα, επεδίωξαν την προβολή μιας «θηλυκότερης» παραγωγής και γενικότερα απέβλεψαν σε είδη δημιουργίας που καταργούν τους διαχωρισμούς μεταξύ «υψηλής» και «λαϊκής» τέχνης, και μεταξύ τέχνης και τεχνικής. Το κέντημα και άλλα είδη (κατά κύριο λόγο γυναικείας) χειροτεχνίας, όπως και η υπόλοιπη λαϊκή καλλιτεχνία, ήταν ανάμεσα στις βασικότερες αναφορές σε αυτές τις εκφάνσεις της μεταμοντέρνας τέχνης. 24 Η Στεφανίδου όμως παραμένει μια ζωγράφος του μοντερνισμού. Το τελάρο και ο καμβάς με τα ακρυλικά χρώματα, συνεχίζουν να είναι τα κύρια μέσα της. Για αυτό, το υλικό που άντλησε από τις πιο πάνω παραδόσεις, δεν μπορούσε παρά να αφομοιωθεί και να ενσωματωθεί με τρόπο ουσιαστικό και συνεπή στο προϋπάρχον έργο της. Αυτή η διαδικασία συνεχίζεται μέχρι και σήμερα πρόσφατα δείγματά της παρουσιάστηκαν 24 Πρέπει εδώ να επισημανθεί η πρωτοπόρος δημιουργία του Χριστόφορου Σάββα με τις «υφασματογραφίες», ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 60! 10

11 στην όγδοη της έκθεση (Γκαλερί Αργώ, Λευκωσία) το 2003, υπό τον τίτλο Μεταμορφώσεις [εικ. 34, 35]. Εδώ, οι μικροσκοπικές μορφές της προηγούμενης ενότητας έχουν «μεταμορφωθεί» σε αγγέλους και σε πεταλούδες, που είτε δημιουργούν κόσμους ονειρικούς και παραμυθένιους, είτε προσδίδουν στις εικόνες στοιχεία πνευματικότητας, ακόμη και θρησκευτικότητας (τα «φωτοστέφανα» για παράδειγμα, λειτουργούν ταυτόχρονα ως συνθετικά στοιχεία και ως μεταφυσικά ή ιερά σύμβολα). Η κάθετη ανάπτυξη των εικόνων της προηγούμενης έκθεσης διατηρείται και εδώ, έχοντας ωστόσο προχωρήσει περισσότερο στην αυστηρά ισορροπημένη οργάνωση της ζωγραφικής επιφάνειας. Η «αυστηρότητα» όμως αυτή αμβλύνεται σε μεγάλο βαθμό λόγω της οργανικότητας των μορφών-μοτίβων (ιπτάμενα όντα, ζώα, φυτά κλπ.) και της απάλυνσης της χρωματικής έντασης. Η εδώ εμφατικότερη διακοσμητική διάθεση, η οποία ενισχύεται περαιτέρω από την απόλυτη ισορροπία κάποιων έργων, φαίνεται να παίρνει και πάλι υλικό από τη δημοτική παράδοση. Επιπλέον, για πρώτη φορά ο ζωγραφικός χώρος ξεφεύγει από το ορθογώνιο πλαίσιο του τελάρου, με κάποιες συνθέσεις να καταλήγουν σε «ανορθόδοξο» σχήμα [εικ. 35]. «Ένιωθα την ανάγκη να βγω έξω από το τελάρο, και αν έχω χρόνο και αν έχω και χρόνια θα ήθελα να βγω έξω από το τελάρο. Σε ορισμένα έργα χρησιμοποιώ κομμάτι ξύλου για να [το πετύχω]. Όμως το κάνω σιγά-σιγά. Γιατί πρέπει να με ικανοποιεί το αποτέλεσμα. Η διαδικασία της ζωγραφικής είναι μια δοκιμασία». 25 Για άλλη μια φορά, η Στεφανίδου παρουσιάζεται ανανεωμένη στη μακρόχρονη εξερεύνησή της στο θέμα, στη φόρμα, στο χρώμα και στο υλικό. Επιπλέον, το έργο της τα τελευταία δεκαπέντε περίπου χρόνια έχει αναδείξει το πιο προσωπικό της ύφος, στη μέχρι τώρα πορεία της. Ενώ βρίσκεται πια στην ένατη δεκαετία της ζωής της, παρουσιάζεται ακμαία όσο ποτέ, με τη ζωγραφική της να εξελίσσεται διαρκώς [εικ. 36]. Φαίνεται να έχει φτάσει στην πλήρη ωρίμανση ενός προσωπικού ύφους, το οποίο αποτελεί την κορύφωση μιας συνεχούς, χαμηλόφωνα ουσιαστικής και ανήσυχης εξερεύνησης των δυνατοτήτων και εκφράσεων της τέχνης. «Γιατί η ζωγραφική τί είναι; Είναι ένα πρόβλημα που θα πρέπει να βρεις τη λύση του, όχι μόνο ακολουθώντας τον εύκολο δρόμο, αλλά [και] τον δύσκολο» Σχόλια της Στεφανίδου, από συνέντευξή της στη Μαρίνα Σχίζα («Ακολουθώντας τον δύσκολο δρόμο της ζωγραφικής»), εφημερίδα Ο Φιλελεύθερος, 13/11/03. Φωτοτυπία στο αρχείο της Καίτης Στεφανίδου. 26 Οπ. π. 11

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη

Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Κυκλαδική τέχνη και σύγχρονη αφηρημένη τέχνη Νάγια Οικονομίδου 2014-2015 1 Περιεχόμενα Πρόλογος...3 1. Γνωρίσματα Κυκλαδικής Τέχνης...4 Πτυόσχημα ειδώλια.5 Βιολόσχημα ειδώλια 6

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή»

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» εγκαίνια: Τρίτη 11 Μαρτίου 2014, 20:00 Η αίθουσα τέχνης Τεχνοχώρος παρουσιάζει την ατομική έκθεση του Μανόλη Γιανναδάκη, καθηγητή χαρακτικής στη Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό

σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό Impressionism and Postimpressionism Ιμπρεσιονισμός και Μεταϊμπρεσσιονισμός Monet Van Gogh Σχέδιο Εργασίας: Μεγάλοι Ζωγράφοι Μαρία Κασαπίδη Ιούνιος 2007 σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό Ο Ιμπρεσιονισμός είναι

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο Αγιογράφος Ραλλού Λιόλιου Κούση Βυζαντινές Εικόνες Οι βυζαντινές εικόνες είναι ιεροί πνευματικοί θησαυροί του Ανατολικού Ορθόδοξου Χριστιανισμού. Η βυζαντινή ζωγραφική είναι ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα

Διαβάστε περισσότερα

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Alpha C.K. ART GALLERY Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Στας Παράσκος Το Ημερολόγιο του Δον Καβάλλο Λευκωσία, Οκτώβριος 2013 Εξώφυλλο Festival

Διαβάστε περισσότερα

Εκλεκτισµός & Μοντερνίστικες Τάσεις

Εκλεκτισµός & Μοντερνίστικες Τάσεις Εκλεκτισµός & Μοντερνίστικες Τάσεις (Η άρνηση των Ιστορικων ρυθµών) Ο Ιστορισµός ένα ρεύµα που αναπτύσσεται κατά το 19ο αι και χαρακτηρίζεται από υιοθέτηση και επαναδιαπραγµάτευση γνώριµων τεχνοτροπιών

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

Piet Mondrian. Η ζωή και το έργο του Piet Mondrian! Ο πίνακάς του.

Piet Mondrian. Η ζωή και το έργο του Piet Mondrian! Ο πίνακάς του. Piet Mondrian Η ζωή και το έργο του Piet Mondrian! Ο πίνακάς του. Περιεχόμενα: Βιογραφικό του Piet Mondrian Μοντέρνα τέχνη Φωβισμός Κυβισμός Νεοπλασικισμός Ενδεικτικά έργα του Piet Mondrian Μαθηματική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΙΘΟΥΣΑΣ ΑΦΙΞΕΩΝ ΛΙΜΑΝΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ. Δευτέρα, 15 Ιουνίου, 2009

ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΙΘΟΥΣΑΣ ΑΦΙΞΕΩΝ ΛΙΜΑΝΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ. Δευτέρα, 15 Ιουνίου, 2009 ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΧΩΡΟΣ ΑΙΘΟΥΣΑΣ ΑΦΙΞΕΩΝ ΛΙΜΑΝΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ Δευτέρα, 15 Ιουνίου, 2009 Καλλιτεχνική Εκθεση Υπαλλήλων Αρχής Λιμένων Κύπρου ΕΡΓΑ ΖΩΗΣ... Η ΑΡΧΉ ΛΙΜΈΝΩΝ ΚΎΠΡΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙ ΚΑΙ ΕΚΦΡΑΖΕΤΑΙ Έχει αποδειχθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009)

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) Αρ. μαθήματος: 1 ο (1 από 5π). Ανεικονική / Μη Ρεαλιστική Σύνθεση με χρώμα Εκπαιδευτικός:

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης

Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γλαύκη Γκότση, Δρ. Ιστορίας της Τέχνης Γυναίκες καλλιτέχνες και δημόσιος χώρος στη σύγχρονη Ελλάδα: όροι και όρια μιας σχέσης Διάχυτη είναι στις μέρες μας η αντίληψη ότι πλέον οι αντιξοότητες, θεσμικές

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά χαρακτηριστικά

Γενικά χαρακτηριστικά ΙΜΠΡΕΣΙΟΝΙΣΜΟΣ Γενικά χαρακτηριστικά Μικρές πινελιές που δημιουργούν παχύ στρώμα μπογιάς αποτυπώνοντας λεπτομερές. Χρήση των βασικών χρωμάτων, σπάνια χρήση του μαύρου χρώματος. Απουσία διαδοχικών επιστρώσεων

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (μάθημα κατεύθυνσης) Τι είναι η δομή και η σύνθεση ενός εικαστικού έργου. Είναι η οργάνωση όλων των στοιχείων ενός έργου σε ένα ενιαίο σύνολο με στόχο να εκφράσουν κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. Η ζωή και το έργο του Γιάννης Μόραλης (Αρτα, 1916-Αθήνα 2009) Ζωγράφος και χαράκτης, μια από τις

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η )

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) 1 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ JACKSON POLLOCK ΣΤΟΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ WILLIAM WRIGHT ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΟΥ 1950. Το καλοκαίρι του 1950 o δημοσιογράφος William Wright πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα ηχογραφημένη

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας)

Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας) Λογισµικό: Εικαστικά Α - Στ Δηµοτικού (Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Ελλάδας) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εικόνα 1 Πατώντας Έναρξη βρισκόµαστε στο κεντρικό µενού του λογισµικού (εικ. 2) Εικόνα 2 1 1. Χώροι 1.1. Παίκτης

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ιστορίες δωματίων Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές και οι μαθήτριες μέσα από διάφορες δραστηριότητες που αφορούν στο δωμάτιό τους

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

1ο χειμ. Εξαμηνο, 2013-2014

1ο χειμ. Εξαμηνο, 2013-2014 1ο χειμ. Εξαμηνο, 2013-2014 Συνθεση πινακίδας παρουσίασης συνθετικά και γεωμετρικά στοιχεία Εισαγωγη στην Αρχιτεκτονικη Συνθεση Θεμα 1ο ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΓΡΑΦΑΚΟΥ Καθηγήτρια της Σχολης Αρχιτεκτονων Ε.Μ.Π. Εικονογραφηση

Διαβάστε περισσότερα

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014

Project Α τετραμήνου Teenage Angst. Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Project Α τετραμήνου Teenage Angst Υπεύθυνες Καθηγήτριες: Κατερίνα Μανδρώνη Κάρεν Γεωργούδη Π.Π.Σ.Π.Α 2013-2014 Το θέμα του project μας φέτος είναι τα εφηβικά άγχη και ανησυχίες. Πώς βλέπουμε τον εαυτό

Διαβάστε περισσότερα

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ.

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη Ζ Ω Γ Ρ Α Φ Ι Κ Η Σεπτεμβρίος - Οκτώβριος 2014 Λεωφόρος Μακαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΣΤΟΝ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΣΤΟΝ Αντώνης Διαμαντής, θέατρο ΟΜΜΑ ΣΤΟΥΝΤΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑ μέσα από την ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Γενικά για τον ακριβή καθορισμό της οικονομικής έννοιας της

Διαβάστε περισσότερα

Alpha Gallery ΛΕΩΦΟΡΟΣ ΜΑΚΑΡΙΟΥ & ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗ 3, 1077 ΛΕΥΚΩΣΙΑ, ΚΥΠΡΟΣ. +357 22751325 www.art.com.cy

Alpha Gallery ΛΕΩΦΟΡΟΣ ΜΑΚΑΡΙΟΥ & ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗ 3, 1077 ΛΕΥΚΩΣΙΑ, ΚΥΠΡΟΣ. +357 22751325 www.art.com.cy Alpha Gallery ΛΕΩΦΟΡΟΣ ΜΑΚΑΡΙΟΥ & ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΗ 3, 1077 ΛΕΥΚΩΣΙΑ, ΚΥΠΡΟΣ +357 22751325 www.art.com.cy Ζήνων Τζέπρας Μέσα από την Άμμο Νοέμβριος 2010 Λευκωσία Alpha Gallery Φωτογραφίες: Βάσος Στυλιανού Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης

αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης ζωγραφική - κόσμημα Η Ρουμπίνα Σαρελάκου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1950. Αρχικά μαθήτευσε κοντά στους ζωγράφους Π. Σαραφιανό, Ν.Νικολάου και Γ. Μόραλη. Τελείωσε το Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία µε. Ζωγραφική και Μαθηµατικά

Ερευνητική Εργασία µε. Ζωγραφική και Μαθηµατικά Ερευνητική Εργασία - Ζωγραφική και Μαθηµατικά Ηλίας Νίνος Ερευνητική Εργασία µε θέµα: Μαθηµατικά και Τέχνη Υποθέµα: Μαθηµατικά και Ζωγραφική Οµάδα: Μαρία Βαζαίου- Ηρώ Μπρούφα- Μαθηµατικά εννοούµε την επιστήµη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT Την Πέμπτη 30 Απριλίου 2009 έκανα για 20 λεπτά περίπου μάθημα για να γνωρίσω καλύτερα τους/τις μαθητές/τριες, για να τους/τις χωρίσω σε ομάδες και για να τους γνωστοποιήσω πώς θα

Διαβάστε περισσότερα

A.K. 0294. Επώνυμο. Παλαιοθόδωρος. Όνομα. Παναγιώτης. Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα. Τάκης Παλαιοθόδωρος. Τόπος γεννήσεως.

A.K. 0294. Επώνυμο. Παλαιοθόδωρος. Όνομα. Παναγιώτης. Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα. Τάκης Παλαιοθόδωρος. Τόπος γεννήσεως. A.K. 0294 Επώνυμο Παλαιοθόδωρος Όνομα Παναγιώτης Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα Τάκης Παλαιοθόδωρος Τόπος γεννήσεως Καλύβια Ηλείας Ημερομηνία γεννήσεως 3/5/1942 Ημερομηνία θανάτου Εν ζωή Βιογραφικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Η Όλγα Κοζάκου Τσιάρα γεννήθηκε στη Λεµεσό της Κύπρου το 1946. Διορίστηκε στο Τµήµα Γραφιστικής του ΚΑΤΕΕ Αθήνας το 1978.

Η Όλγα Κοζάκου Τσιάρα γεννήθηκε στη Λεµεσό της Κύπρου το 1946. Διορίστηκε στο Τµήµα Γραφιστικής του ΚΑΤΕΕ Αθήνας το 1978. Η Όλγα Κοζάκου Τσιάρα γεννήθηκε στη Λεµεσό της Κύπρου το 1946 ΣΠΟΥΔΕΣ Είναι απόφοιτος του εργαστηρίου Γλυπτικής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών της Αθήνας, (Εργαστήριο Γιάννη Παππά).1974 Του εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Κωνσταντίνου (1924-2010) 1

Δημήτρης Κωνσταντίνου (1924-2010) 1 Δημήτρης Κωνσταντίνου (1924-2010) 1 Ο Δημήτρης Κωνσταντίνου ανήκει στη γενιά των Κυπρίων καλλιτεχνών που γεννήθηκαν στον Μεσοπόλεμο, μια ομάδα εκ των οποίων επεδίωξε, από τα τέλη της δεκαετίας του 50 έως

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Χαλί πετά, ιστορία αρχινά! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ποδράσηη Χαλί πετά, ιστορία αρχινά! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Μουσείο Μπενάκη 110ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών Χαλί πετά, ιστορία αρχινά! ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Σ Υ Ν Ε Ρ Γ Α Τ Ι Κ Ε Σ Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Ε Σ Δ Ρ Α Σ Ε Ι Σ Σύντομη Περιγραφή Ενότητας Η ενότητα φέρει τον τίτλο «Εγώ, εσύ, εμείς Συνεργατικές

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Οικονόμου (γεν. 1925) 1

Κώστας Οικονόμου (γεν. 1925) 1 Κώστας Οικονόμου (γεν. 1925) 1 Η καλλιτεχνική δημιουργία του Κώστα Οικονόμου χαρακτηρίζεται από μεγάλη παραγωγικότητα και από πλουραλισμό στη χρήση υλικών, μέσων και τεχνοτροπιών. Ταυτόχρονα, στο έργο

Διαβάστε περισσότερα

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων 1 Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων Αθήνα --- ευτέρα 16 Σε τεµβρίου 2013 2 Κύριε ήµαρχε, Κυρία Πρόεδρε του

Διαβάστε περισσότερα

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό»

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Αίθουσα Τέχνης Relics Λασσάνη 3 - Θεσσαλονίκη Γιώργος Πολ. Ιωαννίδης Νοέμβριος 1995 - Θεσσαλονίκη Στη ζωγραφική του αν και διαφαίνεται η επίδραση ενός δασκάλου σαν τον

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΙ ΡΩΤΑΜΕ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΤΙ ΜΑΣ ΑΦΗΓΕΙΤΑΙ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΠΩΣ ΜΑΣ ΤΟ ΑΦΗΓΕΙΤΑΙ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΣΥΝΘΕΣΗ: Οργάνωση ενός συνόλου από επιμέρους στοιχεία σε μια ενιαία διάταξη Αρχική ιδέα σύνθεσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας Τμήμα Βιομηχανικού Σχεδιασμού Εργαστήριο C. www.c3.teiwm.gr. Βιομηχ χανικός σχεδι 14/12/20112011

ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας Τμήμα Βιομηχανικού Σχεδιασμού Εργαστήριο C. www.c3.teiwm.gr. Βιομηχ χανικός σχεδι 14/12/20112011 Βιομηχανικός σχεδιασμός συσκευασίας και ετικέτας παραδοσιακών προϊόντων ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας Τμήμα Βιομηχανικού Σχεδιασμού Εργαστήριο C 3 www.c3.teiwm.gr C 3 LAB www.c3.teiwm.gr 1 Περιεχόμενα Παραδοσιακά

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη λειτουργίας ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ Ν. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ-ΓΚΙΚΑ. Συνέντευξη Τύπου, 21 Μαΐου 2012

Έναρξη λειτουργίας ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ Ν. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ-ΓΚΙΚΑ. Συνέντευξη Τύπου, 21 Μαΐου 2012 ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ ΠΙΝΑΚΟΘΗΚΗ Ν. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ-ΓΚΙΚΑ Έναρξη λειτουργίας Συνέντευξη Τύπου, 21 Μαΐου 2012 Η ΔΩΡΕΑ ΚΑΙ Η ΑΝΑΠΛΑΣΗ Το κτήριο της οδού Κριεζώτου 3, όπου έζησε και εργάστηκε για σαράντα χρόνια ο

Διαβάστε περισσότερα

Ομηρικοί Ύμνοι εἰς Ἀφροδίτην

Ομηρικοί Ύμνοι εἰς Ἀφροδίτην Ομηρικοί Ύμνοι εἰς Ἀφροδίτην Εισηγητές/τριες: Έλενα Πηδιά, Σύμβουλος Φιλολογικών Μαθημάτων Μαρία Παναγιώτου, Φιλόλογος, Λύκειο Αγίου Ιωάννη Λεμεσού Σάββας Χαραλάμπους, Φιλόλογος, Β Τεχνική Σχολή Λεμεσού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ. Κόντου Έλενα. Μητρόπουλος Δημήτρης. Παπαθανασίου Ανθή. Παπακίτσος Αλέξανδρος. Πατρίκιος Σπύρος. Y.K: Κα.Περάκη

ΕΙΔΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ. Κόντου Έλενα. Μητρόπουλος Δημήτρης. Παπαθανασίου Ανθή. Παπακίτσος Αλέξανδρος. Πατρίκιος Σπύρος. Y.K: Κα.Περάκη ΕΙΔΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Κόντου Έλενα Μητρόπουλος Δημήτρης Παπαθανασίου Ανθή Παπακίτσος Αλέξανδρος Πατρίκιος Σπύρος Y.K: Κα.Περάκη 1 Περιεχόμενα Διαφημιστική φωτογραφία Φωτοειδησεογραφία (φωτορεπορτάζ) Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης 2ο Γυμνάσιο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Ελληνικού Εδώ κι εκεί Εγώ

Διαβάστε περισσότερα

Χριστόφορος Σάββα (1924-1968) 1

Χριστόφορος Σάββα (1924-1968) 1 Χριστόφορος Σάββα (1924-1968) 1 «[Ο Σάββα] μπαίνει μέσα στα πιο προοδευτικά κινήματα, τα παραλείπει [sic] και κάνει τον εαυτό του. Αυτά που κάνει είναι πολύ προσωπικά πράγματα». 2 [Αδαμάντιος Διαμαντής]

Διαβάστε περισσότερα

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης του ήµου Ρόδου, µε χαρά ανακοινώνει την ατοµική εικαστική έκθεση, του γνωστού «δικού µας» ζωγράφου Μάνου Αναστασιάδη, που θα φιλοξενήσει στην "Νέα Πτέρυγά" του,

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015 ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα Το κείμενο αυτό είναι ένα απόσπασμα από το Κεφάλαιο 16: Ποιοτικές ερμηνευτικές μέθοδοι έρευνας στη φυσική αγωγή (σελ.341-364) του βιβλίου «Για μία καλύτερη φυσική αγωγή» (Παπαιωάννου, Α., Θεοδωράκης Ι.,

Διαβάστε περισσότερα

x ν+1 =ax ν (1-x ν ) ή αλλιώς η απλούστερη περίπτωση ακολουθίας αριθμών με χαοτική συμπεριφορά.

x ν+1 =ax ν (1-x ν ) ή αλλιώς η απλούστερη περίπτωση ακολουθίας αριθμών με χαοτική συμπεριφορά. 1 x ν+1 =ax ν (1-x ν ) ή αλλιώς η απλούστερη περίπτωση ακολουθίας αριθμών με χαοτική συμπεριφορά. Πριν λίγα χρόνια, όταν είχε έρθει στην Ελλάδα ο νομπελίστας χημικός Ilya Prigogine (πέθανε πρόσφατα), είχε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ.

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 22-3-2011 ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 1. Εισαγωγή 2. Η Πρώτη Συνάντηση της Ομάδας Μαθητών. 3. Η Δεύτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΈΝΩΝ ΤΕΧΝΏΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ. Μάθημα: Τεχνολογία Υλικών. Όνομα: Νικόλαος Καρναμπατίδης ΑΕΜ:438

ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΈΝΩΝ ΤΕΧΝΏΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ. Μάθημα: Τεχνολογία Υλικών. Όνομα: Νικόλαος Καρναμπατίδης ΑΕΜ:438 ΤΜΗΜΑ ΕΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΣΜΈΝΩΝ ΤΕΧΝΏΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Μάθημα: Τεχνολογία Υλικών Όνομα: Νικόλαος Καρναμπατίδης ΑΕΜ:438 Εξάμηνο: 8 ο (εικ.1) Νίκη της ΣαμοθράκηςParis, Musée du Louvre Φθορά:

Διαβάστε περισσότερα

Θεματικός Συμβολισμός Ποιοτικών Χαρακτηριστικών

Θεματικός Συμβολισμός Ποιοτικών Χαρακτηριστικών 5 Θεματικός Συμβολισμός Ποιοτικών Χαρακτηριστικών Όπως έχει τονιστεί ήδη, η σωστή επιλογή συμβολισμού είναι το θεμελιώδες ζητούμενο για την επικοινωνιακή και την τεχνική επιτυχία ενός θεματικού χάρτη.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΕΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Π Α Τ Ρ Α. 25 Φεβρουαρίου 22 Μαρτίου 2014. Ζευγάρι Με Φεγγάρι 1, Μεικτή τεχνική, 70x70εκ.

ΑΝΔΡΕΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Π Α Τ Ρ Α. 25 Φεβρουαρίου 22 Μαρτίου 2014. Ζευγάρι Με Φεγγάρι 1, Μεικτή τεχνική, 70x70εκ. ΑΝΔΡΕΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ Π Α Τ Ρ Α 25 Φεβρουαρίου 22 Μαρτίου 2014 Ζευγάρι Με Φεγγάρι 1, Μεικτή τεχνική, 70x70εκ. Γυναίκα Ανάμεσα Σε Δύο Άνδρες 1, Μεικτή τεχνική, 33,5x138εκ. Η Γκαλερί Cube, εγκαινιάζει τη συνεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο καθηγητών Εικαστικών Τεχνών Φεβρουάριος 2014

Σεμινάριο καθηγητών Εικαστικών Τεχνών Φεβρουάριος 2014 Σεμινάριο καθηγητών Εικαστικών Τεχνών Φεβρουάριος 2014 Θέματα Σεμιναρίου Στόχοι Σχολικής Χρονιάς 2013-2014 Εικαστικές Δράσεις/ Σεμινάρια 3 ος Παγκύπριος Διαγωνισμός Εικαστικών Τεχνών Εξετάσεις/Αναλυτικά:

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΟΜΑΔΕΣ & ΥΛΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΘΕΜΑΤΑ - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΟΜΑΔΕΣ & ΥΛΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΟΜΑΔΕΣ & ΥΛΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΑ - ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΓΕΜΙΣΜΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΦΙΓΟΥΡΑ Γεωμετρικά- οργανικά (πχ zentangles) Κορνίζα πλαίσιο ΥΦΗ, ΧΡΩΜΑ,

Διαβάστε περισσότερα

Π ρ ό γ ρ α μ μ α Ε κ δ η λ ώ σ ε ω ν ΕΠΙΓΡΑΦΙΚΟ & ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, ΑΘΗΝΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2015

Π ρ ό γ ρ α μ μ α Ε κ δ η λ ώ σ ε ω ν ΕΠΙΓΡΑΦΙΚΟ & ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, ΑΘΗΝΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2015 Π ρ ό γ ρ α μ μ α Ε κ δ η λ ώ σ ε ω ν ΕΠΙΓΡΑΦΙΚΟ & ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ, ΑΘΗΝΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2015 20η Νοεμβρίου Με αφορμή τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Παιδιού παρουσιάζεται στο Μουσείο το νόμισμα του

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί µαθαίνουµε Ιστορία της Τέχνης;

Γιατί µαθαίνουµε Ιστορία της Τέχνης; Γιατί µαθαίνουµε Ιστορία της Τέχνης; Α. για ευρύτερη πνευµατική καλλιέργεια Β. για ανάπτυξη καλλιτεχνικού αισθητηρίου Γ. για ανάπτυξη της προσωπικότητας. για διερεύνηση εναλλακτικών τρόπων επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Κάθε πολιτισμός αφήνει το στίγμα του στην ιστορία, όμως η αρχαία ελληνική τέχνη ξεπέρασε τα όρια του χρόνου με το πανανθρώπινο μήνυμά της, με τη δύναμη του πνεύματος και του συναισθήματος.

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΜΩΝΑΣ ΑΝΟΙΞΗ 2014. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΧΕΙΜΩΝΑΣ-ΑΝΟΙΞΗ 2014

ΧΕΙΜΩΝΑΣ ΑΝΟΙΞΗ 2014. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΧΕΙΜΩΝΑΣ-ΑΝΟΙΞΗ 2014 ΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΧΕΙΜΩΝΑΣ-ΑΝΟΙΞΗ 2014 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Interior Styling Αρχές Χρωματολογίας & Εργονομίας χώρου Ένας Γάλλος θεωρητικός είχε χαρακτηρίσει τον Interior Stylist (Στυλίστα Εσωτερικών χώρων)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Φ Ρ Ο Ν Τ Ι Σ Τ Η Ρ Ι A ΑΓΙΑΣ ΒΑΡΒΑΡΑΣ 21 & ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ, Π. ΦΑΛΗΡΟ ΤΗΛ-FAX: 210 9851164,, Ε-mail: info@neapaideia.edu.gr ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΟΙΞΗ 2015

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΝΟΙΞΗ 2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ in-design SEMINARS ΑΝΟΙΞΗ 2015 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Διακόσμηση & Styling Εκδηλώσεων (γάμος, βάπτιση & πάρτυ) Περιγραφή: Το επάγγελμα του διακοσμητή εκδηλώσεων συνδέεται με πολλούς διαφορετικούς τομείς

Διαβάστε περισσότερα

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία 4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Πώς συλλαµβάνει ο Χέγκελ τη σχέση ιστορίας και πνεύµατος και ποιο ρόλο επιφυλάσσει στο πνεύµα; 2. Τι

Διαβάστε περισσότερα

1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Τι εννοούμε με τον όρο «μαθησιακά αποτελέσματα»; ΓΝΩΣΕΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΑΣΕΙΣ Ποια είναι τα αναμενόμενα οφέλη από την

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία. Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία. Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης 1 Σκοπός της ενότητας Γνωριμία με την τέχνη του χοροθεάτρου

Διαβάστε περισσότερα

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου Στην Αγορά των αρχαίων Αθηναίων (με τον Κ. Βέτση), Γνώση, Αθήνα 19893, Καλειδοσκόπιο, Αθήνα 20064 (έκδοση αναθεωρημένη και εμπλουτισμένη) Αρχαιολογία Ένα ταξίδι στο παρελθόν, οδηγός για παιδιά, Κέδρος,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ με τον ΚΩΣΤΑ ΦΙΛΙΠΠΟΓΛΟΥ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2002 Κατέγραψε η Ελένη Σαματά 3 Από την Ουδέτερη Μάσκα στη Θεατρική Δημιουργία Υλικό Σεμιναρίου

Διαβάστε περισσότερα

Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος. τηλ: +357 22 751325. www.art.com.cy

Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος. τηλ: +357 22 751325. www.art.com.cy Alpha Gallery Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος τηλ: +357 22 751325 www.art.com.cy À π ƒ Εξώφυλλο ΟΘεόδωρος Κολοκοτρώνης 100x70 εκ. Απέναντι Σελίδα Ο Κατσαντώνης οδηγείται στα Γιάννενα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΗ ΜΕ ΠΙΝΕΛΟ ΚΑΙ ΜΕ ΣΜΙΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ & ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΤΕΧΝΗ ΜΕ ΠΙΝΕΛΟ ΚΑΙ ΜΕ ΣΜΙΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ & ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΤΕΧΝΗ ΜΕ ΠΙΝΕΛΟ ΚΑΙ ΜΕ ΣΜΙΛΗ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ & ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Η βαλίτσα με τα βιβλία για τις εικαστικές τέχνες προτείνει στα παιδιά να γνωρίσουν, με διαφορετικούς τρόπους, θέματα που

Διαβάστε περισσότερα

Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας

Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας athensvoice.gr http://www.athensvoice.gr/article/city-news-voices/συνεντευξη/η-μίνα-παπαθεοδώρου-βαλυράκη-έφτιαξε-το-εξώφυλλό-μας Η Μίνα Παπαθεοδώρου-Βαλυράκη έφτιαξε το εξώφυλλό μας Στα έργα της Μίνας

Διαβάστε περισσότερα

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom Στις 28 Φεβρουαρίου, δύο από τους εθελοντές του Edurom από το Μεσογειακό Σχολείο της Ταρραγόνα βρέθηκαν στην Ημέρα Εκπαίδευσης του «Δικτύου για τη δημοκρατική εκπαίδευση των ενηλίκων: μπροστά με τη δύναμη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» Οι τάσεις για το 2016/2017 είναι μοναδικές και φαίνεται να διαφοροποιούνται από τις καθαρά vintage γραμμές που μας επηρέασαν τις προηγούμενες χρονιές.

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ Ο ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ, στις διάφορες δραστηριότητες που διοργανώνει κάθε χρόνο, προσπαθεί να αφυπνίσει τους μαθητές για το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Κύπρος εξαιτίας της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012 2012 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2012 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Visual Merchandising, η τέχνη του displaying και της δημιουργίας μιας βιτρίνας 26 Ιαν Τεχνικές προβολής προϊόντων και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΟΦΥΛΟΦΙΛΟΦΙΛΙΑΣ. Ανάθεση: Γραφείο Επιτρόπου Διοικήσεως Εκτέλεση: Κέντρο Ερευνών Cyprus College

ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΟΦΥΛΟΦΙΛΟΦΙΛΙΑΣ. Ανάθεση: Γραφείο Επιτρόπου Διοικήσεως Εκτέλεση: Κέντρο Ερευνών Cyprus College ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΚΟΙΝΟΥ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΟΦΥΛΟΦΙΛΟΦΙΛΙΑΣ Ανάθεση: Γραφείο Επιτρόπου Διοικήσεως Εκτέλεση: Κέντρο Ερευνών Cyprus College Ταυτότητα της Έρευνας Ανάθεση: Γραφείο Επιτρόπου Διοικήσεως Θέμα: Αντιλήψεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΖΩ ΚΑΙ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΩ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ

ΠΑΙΖΩ ΚΑΙ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΩ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 1oς ΚΥΚΛΟΣ - ΠΑΙΖΟΥΜΕ ΚΑΙ ΜΑΘΑΙΝΟΥΜΕ ΤΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ Α Ενότητα Ανακαλύπτουμε τις ιδιότητες των υλικών μας, τα τοποθετούμε σε ομάδες και διατυπώνουμε κριτήρια ομαδοποίησης Οι μαθητές μαθαίνουν να αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά

Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι. Ελληνικά 1 Κείμενο Εκκλησίας του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι Ελληνικά 2 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ ΤΙΜΙΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ ΣΤΟ ΠΕΛΕΝΤΡΙ Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στο Πελέντρι φαίνεται να χτίστηκε λίγο μετά τα μέσα του 12 ου αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

9.1Η Διδασκαλία της Γλώσσας 9.2 Το πανηγύρι της Επιστήμης 9.3 Η Διδασκαλία των Μαθηματικών

9.1Η Διδασκαλία της Γλώσσας 9.2 Το πανηγύρι της Επιστήμης 9.3 Η Διδασκαλία των Μαθηματικών Διάλεξη 7: Από την Θεωρία στην Πράξη Μελέτες Περίπτωσης 9.1Η Διδασκαλία της Γλώσσας 9.2 Το πανηγύρι της Επιστήμης 9.3 Η Διδασκαλία των Μαθηματικών 9.1 Η Διδασκαλία της Γλώσσας ΟΔΥΣΣΕΑΣ Πιλοτικό Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Δημήτρη Χριστοφόρου, Πρόεδρο C.D.A. College

ΑΠΟΦΑΣΗ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Δημήτρη Χριστοφόρου, Πρόεδρο C.D.A. College ΑΠΟΦΑΣΗ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Αίτηση Ελέγχου από Θέμα MME ΑΩ, καταναλώτρια C.D.A. College Τηλεόραση, Internet Ημερομηνία Συζήτησης Δευτέρα 25 Αυγούστου 2014 Ημερομηνία Απόφασης Τετάρτη

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ Μιχάλης Αρφαράς «ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΓΕΝΝΑΕΙ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΚΙΕΣ, Ο ΗΛΙΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΜΟΝΕΣ.» Η προσωπική διαδροµή του Μιχάλη Αρφαρά έχει να κάνει µε τη ΣΚΙΑ. Η γέννησή του σε µια χώρα σαν την Ελλάδα,

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Κεσσανλής Από την ύλη στην εικόνα

Νίκος Κεσσανλής Από την ύλη στην εικόνα Νίκος Κεσσανλής Από την ύλη στην εικόνα ΕΘΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΟ ΔΗΜΟ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα)

Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα) Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα) ΔΑΛΑΚΛΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΟΦΩΝΟΥ ΥΑΚΙΝΘΗ ΚΑΡΑΜΟΥΖΗΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΚΑΤΣΙΚΟΓΙΩΡΓΟΣ ΟΡΦΕΑΣ ΚΟΥΦΟΛΑΜΠΡΟΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΙΟΓΑ ΕΛΕΝΑ Πολυκατοικίες σε μεγάλες πόλεις από

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΟΥ 3 ου ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014-2015

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΟΥ 3 ου ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014-2015 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΤΟΥ 3 ου ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014-2015 «ΙΑΧΡΟΝΙΚΑ Ι ΑΓΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΤΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ ΓΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ» Οι αγώνες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΦΩΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ. Το άρθρο αυτό έχει ως σκοπό την παράθεση των αποτελεσμάτων πάνω σε μια έρευνα με τίτλο, οι ιδέες των παιδιών σχετικά με το

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος

Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος [IA12] ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Β Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος Τι είναι Aρχαιολογία; Η επιστήμη της αρχαιολογίας: Ασχολείται με την περισυλλογή,

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

city chic ΑΦΙΕΡΩΜΑ Τι συµβαίνει µε τους ανούς; ΤΟ ΝΕΟ DESIGN ΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ BΟΡΡΑ Η αισθητική στο κέντρο της πόλης

city chic ΑΦΙΕΡΩΜΑ Τι συµβαίνει µε τους ανούς; ΤΟ ΝΕΟ DESIGN ΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ BΟΡΡΑ Η αισθητική στο κέντρο της πόλης 20 casaviva ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 Private club Aκριβά υλικά και ζεστές αποχρώσεις για τη νέα σεζόν Τι συµβαίνει µε τους ανούς; ΤΟ ΝΕΟ DESIGN ΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ BΟΡΡΑ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΑΝΑΝΕΩΣΤΕ ΤΟ ΠΑΙ ΙΚΟ ΩΜΑΤΙΟ Ζήστε το

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Κατοικίδια ζώα Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές/τριες εκφράζουν συναισθήματα και προβληματίζονται για θέματα που αφορούν τα κατοικίδια

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αικατερίνη Καλέρη, Αν. Καθηγήτρια το μάθημα Αισθητική διδάσκεται στο 4ο έτος, Ζ εξάμηνο εισάγει στις κλασσικές έννοιες και θεωρίες της φιλοσοφίας της τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΑΞΗ: Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ, Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μυκηναϊκός Πολιτισμός ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΛΛΙΑΔΟΥ ΜΑΡΙΑ ΘΕΜΑ: «Η καθημερινή ζωή στον Μυκηναϊκό Κόσμο» Οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ

ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΚΑΔΙΟ ΚΑΤΙΚΑΚΗ ΣΤΟΝ ΧΑΡΗ ΚΩΤΣΙΔΗ Η ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ που επηρέασε την καλλιτεχνική εξέλιξη στην περιοχή την προσδιορίσουμε από τον ερχομό των προσφύγων. ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ.Παραδόσεις, έθιμα λαϊκή και θρησκευτική

Διαβάστε περισσότερα