Θεματική ενότητα:εκπαιδευτικά προγράμματα Καινοτόμες δράσεις στα πειραματικά σχολεία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θεματική ενότητα:εκπαιδευτικά προγράμματα Καινοτόμες δράσεις στα πειραματικά σχολεία"

Transcript

1 Θεματική ενότητα:εκπαιδευτικά προγράμματα Καινοτόμες δράσεις στα πειραματικά σχολεία Τίτλος εισήγησης: Καινοτομία και πειραματικό σχολείο. Βίοι παράλληλοι; Η αποτίμηση μιας δράσης στο Βαρβάκειο Πειραματικό Γυμνάσιο. Συγγραφείς: Μαρία Νέζη (Νεόφρονος 2, Αθήνα 16121, , ), Αλέξανδρος Καΐρης (Αηδόνων 16, Αθήνα 11475, , Έφη Λαλιώτου (Πελοποννήσου 46, Αγία Παρασκευή 15341, , Διονύσης Λαμπρινίδης (Κίου 6, Καματερό 13451, , Χαρά Νάτσινα (Ταγιαπέρα 1 & Ουράνη 4, Ν. Ψυχικό, , Κατερίνα Τρίμη-Κύρου (Ρίζου Νερουλού 5, Αθήνα 11141, , 0

2 Περίληψη Η παρούσα εργασία επιχειρεί αφενός να παρουσιάσει μια καινοτόμο δράση που σχεδιάστηκε και εφαρμόστηκε την προηγούμενη σχολική χρονιά ( ) στο Βαρβάκειο Πειραματικό Γυμνάσιο από εκπαιδευτικούς που συμμετέχουν στο Δίκτυο Σχολικής Καινοτομίας, αφετέρου να συμβάλει στον ευρύτερο προβληματισμό που αναπτύσσεται στην επιστημονική εκπαιδευτική κοινότητα σχετικά με το ρόλο του εκπαιδευτικού στο σχεδιασμό και στην εφαρμογή διδακτικών πρακτικών στο πλαίσιο τόσο του τυπικού όσο και μορφών μη τυπικού γραμματισμού. Τα τελευταία είκοσι χρόνια η θεωρία και η έρευνα εστιάζουν στον ενεργητικό ρόλο του εκπαιδευτικού σε αυτή τη συνεχή διαδικασία νοηματοδοτήσεων που ονομάζουμε εκπαίδευση, σε αντίθεση με αντιλήψεις εδραιωμένες στη νεωτερική εκπαιδευτική σκέψη που του αναγνωρίζουν ρόλο διεκπεραιωτικόρυθμιστικό. 1 Το ερώτημα που προκύπτει είναι σε ποιο βαθμό τα πειραματικά σχολεία, τα οποία εκ του θεσμικού τους ρόλου συνδέονται με την εκπαιδευτική έρευνα και πειραματική εφαρμογή, διασφαλίζουν στους εκπαιδευτικούς τους τη δυνατότητα να δοκιμάζουν νέους τρόπους θεώρησης και νέες πρακτικές, να κρίνουν, να ανατρέπουν τα αυτονόητα και να αναστοχάζονται με θεωρητικά εργαλεία πάνω σε ό,τι αποκαλείται διδακτική πράξη. Με αυτή την εισήγηση καταθέτουμε τη δική μας εμπειρία. Πιο αναλυτικά στο πρώτο μέρος της εργασίας μας θα εκθέσουμε συνοπτικά παραδοχές νεωτερικού και μετανεωτερικού επιστημονικού προβληματισμού που μας επιτρέπουν αφενός να αναστοχαστούμε πάνω στην ταυτότητα του πειραματικού σχολείου σήμερα και αφετέρου να αναδείξουμε τις διαστάσεις της καινοτομίας που συνιστούν ζητούμενο. Στο δεύτερο μέρος της εισήγησής μας θα περιγράψουμε την καινοτόμο δράση που εφαρμόσαμε αξιοποιώντας το web 2.0. Πρόκειται για τη δημιουργία ενός ηλεκτρονικού μαθητικού περιοδικού σε περιβάλλον wiki. Θα παρουσιάσουμε ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα από τη δοκιμαστική εφαρμογή της καινοτομίας σε μια προσπάθεια κριτικής αποτίμησης της ανταπόκρισης σε αυτήν από μαθητές και από εκπαιδευτικούς. Τέλος, αξιοποιώντας τα εργαλεία του θεωρητικού μέρους θα επιχειρήσουμε να ερμηνεύσουμε τα εμπειρικά δεδομένα σε μια προσπάθεια να απαντήσουμε στο κατευθυντήριο ερώτημά μας, το οποίο σχετίζεται με τις συνθήκες που διασφαλίζει για καινοτόμο δράση το πειραματικό σχολείο στους διδάσκοντες σε αυτό. Λέξεις-κλειδιά: καινοτομία, πειραματικά σχολεία, εκπαιδευτικός. 1 Φρυδάκη, Ε. (2009).Η διδασκαλία στην τομή της νεωτερικής και της μετανεωτερικής σκέψης, Αθήνα, Κριτική. 1

3 Καινοτομία και πειραματικό σχολείο. Βίοι παράλληλοι; Η αποτίμηση μιας δράσης στο Βαρβάκειο Πειραματικό Γυμνάσιο. Εισαγωγή Τα τελευταία είκοσι χρόνια η θεωρία και η έρευνα εστιάζουν στον ενεργητικό ρόλο του εκπαιδευτικού σε αυτή τη συνεχή διαδικασία νοηματοδοτήσεων που ονομάζουμε εκπαίδευση, σε αντίθεση με αντιλήψεις εδραιωμένες στη νεωτερική εκπαιδευτική σκέψη που του αναγνωρίζουν ρόλο διεκπεραιωτικό-ρυθμιστικό (Φρυδάκη 2009:448). Το ερώτημα που ανακύπτει είναι σε ποιο βαθμό τα πειραματικά σχολεία διασφαλίζουν στους εκπαιδευτικούς τους τη δυνατότητα να δοκιμάζουν νέους τρόπους θεώρησης και νέες πρακτικές, να κρίνουν, να ανατρέπουν τα αυτονόητα και να αναστοχάζονται με θεωρητικά εργαλεία πάνω σε ό,τι αποκαλείται διδακτική πράξη. Με αυτή την εισήγηση καταθέτουμε τη δική μας εμπειρία από την εφαρμογή μιας καινοτόμου δραστηριότητας στο Βαρβάκειο Πειραματικό Γυμνάσιο. Πιο αναλυτικά, στο πρώτο μέρος της εργασίας μας θα εκθέσουμε συνοπτικά παραδοχές νεωτερικού και μετανεωτερικού επιστημονικού προβληματισμού που μας επιτρέπουν αφενός να αναστοχαστούμε πάνω στην ταυτότητα του πειραματικού σχολείου σήμερα και αφετέρου να αναδείξουμε τις διαστάσεις της καινοτομίας που συνιστούν ζητούμενο. Στο δεύτερο μέρος της εισήγησής μας θα περιγράψουμε την καινοτόμο δράση που εφαρμόσαμε την προηγούμενη σχολική χρονιά ( ) στο Βαρβάκειο Πειραματικό Γυμνάσιο, στο πλαίσιο του Δικτύου Σχολικής Καινοτομίας, αξιοποιώντας το web 2.0: τη δημιουργία ηλεκτρονικού μαθητικού περιοδικού σε περιβάλλον wiki. Θα παρουσιάσουμε δεδομένα από τη δοκιμαστική εφαρμογή της καινοτομίας σε μια προσπάθεια κριτικής αποτίμησης της ανταπόκρισης σε αυτήν εκπαιδευτικών και μαθητών. Τέλος, αξιοποιώντας τα εργαλεία του θεωρητικού μέρους θα επιχειρήσουμε να ερμηνεύσουμε τα εμπειρικά δεδομένα, σε μια προσπάθεια να απαντήσουμε στο κατευθυντήριο ερώτημά μας που σχετίζεται με τις συνθήκες καινοτόμου δράσης που διασφαλίζει το πειραματικό σχολείο στους διδάσκοντες σε αυτό. Θεωρητικές παραδοχές Για να κατανοήσουμε την ταυτότητα του πειραματικού σχολείου και τη θέση του εκπαιδευτικού σε αυτό δεν αρκεί να ανατρέξουμε σε νομικά κείμενα που θεμελιώνουν το θεσμό, αλλά χρειάζεται να ανιχνεύσουμε και τις υποκείμενες εκπαιδευτικές θεωρίες. Η πολιτεία με το νόμο 1566/85 χαρακτηρίζει πειραματικά σχολεία εκείνα τα σχολεία που επιλέγονται στις έδρες των Π.Ε.Κ. με σκοπό την «πρακτική παιδαγωγική επιμόρφωση του εκπαιδευτικού προσωπικού», την «πειραματική εφαρμογή προγραμμάτων και μεθόδων διδασκαλίας», καθώς και την «πειραματική χρήση σχολικών βιβλίων, οπτικοακουστικών και άλλων μέσων εκπαιδευτικής τεχνολογίας» (ν.1566/85, αρ. 31, παρ. 1) πριν τη γενίκευσή τους. Με τον ίδιο νόμο 1566/85 μετατρέπονται σε πειραματικά σχολεία και τα λεγόμενα «Πρότυπα Σχολεία», όπως το Βαρβάκειο, ενώ ζητήματα διοικητικής φύσης των Πειραματικών των Πανεπιστημίων υπάγονται στις διατάξεις που αφορούν και τα άλλα Πειραματικά (αρ. 31, παρ.5-7). Η σύντομη αυτή αναδρομή στη νομοθεσία που υποστηρίζει την ίδρυση και λειτουργία των πειραματικών σχολείων αποκαλύπτει διαφορετικούς τύπους και χρήσεις σχολείων που έχουν συμπεριληφθεί σε ό,τι συλλήβδην αποκαλείται πειραματικό σχολείο (Μαρκαντώνης, 2002). Ωστόσο, αυτό που φαίνεται ότι απασχολεί το νομοθέτη σε κάθε περίπτωση είναι η διασφάλιση συνθηκών δοκιμαστικής εφαρμογής και αξιολόγησης προγραμμάτων και μεθόδων διδασκαλίας στα πειραματικά σχολεία, προτού γενικευθεί η εφαρμογή τους στα σχολεία της επικράτειας και η ανάγκη επιμόρφωσης και κατάρτισης του γενικού εκπαιδευτικού προσωπικού. Η διδασκαλία φαίνεται να εκλαμβάνεται ως εφαρμοσμένη επιστήμη 2. Πρόκειται για αντίληψη που προμηθεύει την 2 Η αντίληψη της διδασκαλίας ως εφαρμοσμένης επιστήμης επισημοποιήθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 60,με τη δημοσίευση του πρώτου Handbook of Research on Teaching (Gage,1963). Το εγχειρίδιο αυτό, σύμφωνα με τον εκδότη του, αποσκοπούσε να φέρει την έρευνα για τη διδασκαλία σε μια πιο γόνιμη επαφή με τις συμπεριφοριστικές επιστήμες. (Φρυδάκη, 2009: 93) 2

4 εκπαιδευτική έρευνα με εργαλεία και εγγυήσεις από το εννοιολογικό σύστημα του θετικισμού για τη διασφάλιση της αντικειμενικότητας, της αποτελεσματικότητας και του ελέγχου του προϊόντος και επιτρέπει τη θεωρητικοποίηση των εμπειρικών δεδομένων κατά τρόπο επαγωγικό.(φρυδάκη, 2009). Οι γνώσεις της εκπαιδευτικής έρευνας μετασχηματίζονται σε κανονιστικές αρχές μιας αποτελεσματικής διδασκαλίας, με την έννοια της κατασκευής μαθησιακών στόχων που εστιάζουν στην εμφάνιση συγκεκριμένων μαθησιακών συμπεριφορών με ποσοτικά και μετρήσιμα χαρακτηριστικά, σύμφωνα με τις αρχές του Αναλυτικού Προγράμματος κάθε φορά. Μια τέτοια αντίληψη για τη διδασκαλία επιδιώκει την ελαχιστοποίηση της επενέργειας προσωπικών χαρακτηριστικών και οπτικών του διδάσκοντα κατά την εφαρμογή του Αναλυτικού Προγράμματος στη διδακτική πράξη. Ο εκπαιδευτικός διεκπεραιώνει σχέδια μαθημάτων με προδιατυπωμένους και ιεραρχημένους στόχους και ελέγχει το βαθμό επίτευξής τους σε ένα μαθησιακό περιβάλλον αποπλαισιωμένο και αξιακά ουδέτερο. Καθώς φαίνεται από το νομοθετικό πλαίσιο που ισχύει για τα πειραματικά σχολεία, το εκπαιδευτικό προσωπικό τους στελεχώνεται από καταρτισμένους στο γνωστικό τους αντικείμενο εκπαιδευτικούς, με αυξημένα τυπικά προσόντα, επειδή προφανώς θεωρούνται έμπειροι, ειδικοί, ικανοί να εφαρμόσουν αποτελεσματικά τους στόχους του Αναλυτικού Προγράμματος σε ένα τυχαίο δείγμα μαθητών, προϊόν κλήρωσης, και να εκπαιδεύσουν το διδακτικό προσωπικό μιας περιφέρειας σε αποτελεσματικές μεθόδους διδασκαλίας. Η νεωτερική εκπαιδευτική σκέψη που διαποτίζεται από απεριόριστη εμπιστοσύνη στην πολιτισμική και, αργότερα, στην επιστημονική γνώση, στη μετρήσιμη αποτελεσματικότητα και στον διεκπεραιωτικό- ρυθμιστικό ρόλο του εκπαιδευτικού, ενώ, αντίθετα, και παρά τις διακηρυκτικές αρχές της, υποτιμά τον μαθητή ως «ίσο», καθώς και τη βαρύτητα του μαθησιακού περιβάλλοντος (Φρυδάκη, 2009), φαίνεται να συνιστά το επιστημολογικό πεδίο στο οποίο, σε γενικές γραμμές, κινείται το νομοθετικό πλαίσιο για τα πειραματικά σχολεία. Τις τελευταίες δεκαετίες, η διευρυμένη χρήση των ψηφιακών μέσων στην επικοινωνία διαφοροποιεί σε μεγάλο βαθμό καθημερινές κοινωνικές πρακτικές και επιβάλλει την ανάπτυξη νέου τύπου δεξιοτήτων γραμματισμού (Κουτσογιάννης, 2005, Μητσικοπούλου, 2008). Τα νέα δεδομένα επηρεάζουν και το χώρο της εκπαιδευτικής επιστημονικής σκέψης, καθώς αναπτύσσονται και εφαρμόζονται κονστρουκτιβιστικά μοντέλα στη διδασκαλία 3. Πιο αναλυτικά, ο σκοπός της διδασκαλίας μετακινείται από την απόκτηση νέων συμπεριφορών ή δεξιοτήτων στην ανάπτυξη της σκέψης και στην κατανόηση σε βάθος του κόσμου (Fosnot, 1996,) μέσα από την ενεργητική συμμετοχή των μαθητών σε διαδικασίες οικοδόμησης της γνώσης, επαναδιαπραγμάτευσης του νοήματος και αναστοχασμού στην κοινότητα μάθησης. Ο εκπαιδευτικός διαμεσολαβεί ανάμεσα στο μαθητή και στο υπό μάθηση αντικείμενο με τρόπο που σταδιακά τον οδηγεί να περάσει από την υποβοηθούμενη στην αυτόνομη μάθηση και να αποδώσει νόημα στη μαθησιακή του εμπειρία. Επιλέγει και προσφέρει μαθησιακές εμπειρίες που υποστηρίζουν το μαθητή στην οικοδόμηση νοητικών δομών και στη γέννηση κριτικής συνείδησης εκ μέρους του μέσα σε περιβάλλοντα κοινωνικής αλληλεπίδρασης. Ως κατάλληλο μαθησιακό περιβάλλον ο κοινωνικός κονστρουκτιβισμός αναγνωρίζει εκείνο τον τόπο όπου η «κοινή γνώση» συγκροτείται μέσα από την αλληλεπίδραση, την πολυφωνία και το σεβασμό της υποκειμενικότητας. Δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στα ανοικτά και υποστηρικτικά συστήματα, όπου ο μαθητής έχει τη δυνατότητα να εκφραστεί, να διασταυρώσει τη φωνή του με άλλες φωνές και να αναπτυχθεί γνωστικά και κοινωνικά ως ατομικό, κοινωνικό και πολιτισμικό υποκείμενο. Εντός του πεδίου του κονστρουκτιβισμού η εκπαιδευτική σκέψη στρέφεται από τη ρυθμιστική διδασκαλία στη μάθηση. Σε αυτό το σημείο πρέπει να επισημάνουμε ότι το επιστημολογικό παράδειγμα του κονστρουκτιβισμού μπορούμε να το αναγνωρίσουμε στην εκπαιδευτική πραγματικότητα περισσότερο ως πρόθεση και ιδεολογική τοποθέτηση κάποιων εκπαιδευτικών θεωριών, Αναλυτικών Προγραμμάτων και εκπαιδευτικών και λιγότερο ως πράξη καθαυτή (Φρυδάκη, 2009). 3 Λέξεις κλειδιά που σηματοδοτούν βασικές εκπαιδευτικές έννοιες και θεωρίες που αναπτύσσονται εντός του κονστρουκτιβιστικού παραδείγματος είναι: η θεμελιώδης δομή των γνωστικών αντικειμένων, οι προϋπάρχουσες γνώσεις/ ιδέες του μαθητή, η γνωστική σύγκρουση, η ζώνη επικείμενης ανάπτυξης, τα μαθησιακά στυλ και οι πολλαπλοί τύποι νοημοσύνης, η νέα νοηματοδότηση της κουλτούρας και η επάνοδος της αφήγησης ιστοριών (Φρυδάκη, 2009: 256) 3

5 Ωστόσο, δεν λείπουν απόπειρες καινοτόμων δοκιμών που υιοθετούν αρχές του κονστρουκτιβισμού και οι οποίες συνδέονται με τους νέους γραμματισμούς που η σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα απαιτεί. Συχνά τέτοιου είδους καινοτομικές πρωτοβουλίες σχεδιάζονται και εφαρμόζονται από τους ίδιους τους εκπαιδευτικούς σε επίπεδο σχολικής μονάδας, εφόσον το σύστημα προσφέρει ελευθερία στη λήψη αποφάσεων εκ μέρους τους 4. Σύμφωνα με τη σχετική βιβλιογραφία 5 καινοτόμες θεωρούνται δραστηριότητες που διασφαλίζουν: δικτύωση σχολείου-κοινωνίας (άνοιγμα του σχολείου στο κοινωνικό περιβάλλον, ενασχόληση με θέματα πέρα από το συμβατικό αναλυτικό πρόγραμμα), ενδο-σχολική επικοινωνία και συνεργασία (διαδραστικότητα και επικοινωνία μεταξύ όλων των εμπλεκομένων), αλληλεπίδραση μέσα από τη συνεργασία και την ομαδική εργασία (δι-υποκειμενική διάσταση), ανάπτυξη ικανοτήτων για τη μάθηση και την κοινωνική συμμετοχή (διεύρυνση μαθησιακών στόχων, ανάδειξη σύνθετων δεξιοτήτων, καλλιέργεια στάσεων και αξιών), εναλλαγή ρόλων εκπαιδευτικών και εκπαιδευομένων (θεσμική διάσταση), αξιοποίηση σχολικών και εξωσχολικών γνώσεων και εμπειριών των μαθητών/τριών (κοινωνικοπολιτισμική διάσταση ), ψυχοκοινωνική ανάπτυξηπροαγωγή θετικού κλίματος στο σχολικό περιβάλλον (συναισθηματική και κοινωνική επάρκειαπρόληψη και προαγωγή κλίματος εμπιστοσύνης μεταξύ συλλόγου διδασκόντων και μαθητών/τριών), επαγγελματική ανάπτυξη των εκπαιδευτικών που συμμετέχουν, αλλά και συνολική ανάπτυξη της σχολικής μονάδας (αναπτυξιακή διάσταση). Αν θέλουμε να περιγράψουμε με όρους επιστημονικούς την εκπαιδευτική πραγματικότητα που διαμορφώνεται, όταν επιχειρείται η εφαρμογή καινοτόμων πρακτικών, δανειζόμαστε το «παράδειγμα» της ιδιόρρυθμης επιστήμης(extraordinary science) που εισηγείται ο Kuhn (1987). Στο καθεστώς της ιδιόρρυθμης επιστήμης δεν επικρατεί ένα «παράδειγμα» αλλά μια κατάσταση σύγκρουσης μεταξύ ασύμβατων ή αντιθετικών «παραδειγμάτων», πράγμα το οποίο συνεπάγεται κάποια σύγχυση αλλά παράγει και μια νέα δυναμική. Όσον αφορά το θέμα μας, ο σχεδιασμός και η εφαρμογή καινοτόμων πρακτικών που συγκρούονται με τον εργαλειακό και αποπροσωποποιημένο ορθολογισμό των εκπαιδευτικών διαδικασιών, με τον κατακερματισμό των γνώσεων και της σκέψης, με την αμυντική προσήλωση εκπαιδευτικών και εκπαιδευομένων σε οικείες σχολικές ρουτίνες συχνά προκαλεί σύγχυση και αμφιθυμία στους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι αναλαμβάνουν πιο σύνθετους ρόλους και βιώνουν πιο έντονα την ανάγκη αναστοχασμού και αυτοπροσδιορισμού. Καθώς, δε, οι εκπαιδευτικοί είναι αυτοί που σε επίπεδο πράξης εφαρμόζουν αποφάσεις της εκπαιδευτικής πολιτικής, Αναλυτικά Προγράμματα, σχολικά εγχειρίδια, οδηγίες διδασκαλίας, τρόπους αξιολόγησης που συχνά ενσωματώνουν διαφορετικές και, κάποιες φορές, αντιφατικές επιστημολογικές επιρροές, μεγάλο μέρος της ερευνητικής δραστηριότητας αφιερώνεται τελευταία στην κατανόηση του τρόπου με τον οποίο γίνονται οι επιλογές τους 6 (Φρυδάκη, 2009).Ιδιαίτερο ερευνητικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η επιλογή για καινοτόμο δράση των εκπαιδευτικών που υπηρετούν σε πειραματικά σχολεία, τα οποία όχι μόνο εκλαμβάνονται από τον νομοθέτη, σύμφωνα με τις αρχές της Εφαρμοσμένης Επιστήμης, ως αποπλαισιωμένο περιβάλλον όπου εφαρμόζονται εργαλειακά διδακτικές μέθοδοι για την επίτευξη μετρήσιμων συμπεριφορών αλλά, επιπλέον, βαρύνονται από αναπαραστάσεις και προσδοκίες γονέων για υψηλά μαθησιακά αποτελέσματα που οδηγούν σε εισαγωγή των μαθητών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση (Γκίκα κ.ά., 2008). Σε αυτό το περιβάλλον η απόφαση για καινοτόμες δοκιμές και η αποτίμησή τους συνιστούν πεδίο έρευνας, ικανής να συμβάλει στον ευρύτερο προβληματισμό για την ταυτότητα και το ρόλο των πειραματικών σχολείων στην ελληνική εκπαιδευτική πραγματικότητα. 4 Για την καινοτομία και τον εκπαιδευτικό πειραματισμό στη Γαλλία ενδεικτικά οι εξής ιστοχώροι: (τελευταία πρόσβαση: 27/1/2009) 5 Ιντζίδης, Β., Κάβουρας, Π., Καραντζόλα, Ε., Κολέζα, Ε., Κουζέλης, Γ., Ρεπούση, Μ.,(2008). Εκπαιδευτικός Σχεδιασμός και Καινοτομίες στον ιστοχώρο ( τελευταία πρόσβαση 25/1/2009) 6 Σύμφωνα με μια θεμελιώδη αρχή του κονστρουκτιβιστικού παραδείγματος (Ernest,1995 ) οι επιλογές τους απορρέουν σε μεγάλο βαθμό από την προσωπική τους θεωρία για το γνωστικό αντικείμενο, τη διδασκαλία και τη μάθηση. (Φρυδάκη, 2009: 449). 4

6 Περιγραφή της Καινοτομίας Η πρότασή που περιγράφουμε στη συνέχεια συνιστά τη συμμετοχή του σχολείου μας, για την χρονιά , στο Δίκτυο Σχολικής Καινοτομίας της Μορφωτικής και Αναπτυξιακής Πρωτοβουλίας και εντάσσεται στο πλαίσιο των μη τυπικών μορφών γραμματισμού. Πρόκειται για ένα μαθητικό περιοδικό σε περιβάλλον wiki (εφαρμογή του Web2.0), που επιτρέπει την αλληλεπίδραση μαθητών εκπαιδευτικών σε περιβάλλον ασύγχρονης επικοινωνίας, συμβάλλει στη διαμόρφωση συνθηκών κοινότητας μάθησης, ευνοεί τη συνεργατική παραγωγή λόγου, παρέχει τη δυνατότητα αλλεπάλληλων διορθώσεων, συμπληρώσεων, αλλαγών στο αρχικό κείμενο, όχι μόνο από τον διδάσκοντα, αλλά και από τους συμμαθητές στην ομάδα εργασίας, και αναδεικνύει την ατομική συμβολή των μαθητών στην παραγωγή του συλλογικού προϊόντος με ταυτόχρονη ενίσχυση των εσωτερικών κινήτρων για ενεργή συμμετοχή στη σχολική ζωή. Η δραστηριότητα υλοποιήθηκε από τον Ιανουάριο ως τον Ιούνιο του 2009 σε τέσσερις φάσεις: α) οι εμπλεκόμενοι εκπαιδευτικοί απευθύνουν προς τους μαθητές και τις μαθήτριες γραπτές προσκλήσεις με τις οποίες καλούνται αφενός να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον τους για συμμετοχή στο εγχείρημα ενός διαδραστικού ηλεκτρονικού μαθητικού περιοδικού και αφετέρου να δηλώσουν το είδος των θεματικών ενοτήτων που θα επιθυμούσαν να περιλαμβάνονται σε αυτό β) ακολουθεί αποδελτίωση του γραπτού καταιγισμού ιδεών και ορισμός των θεματικών ενοτήτων, που βέβαια παραμένουν ανοικτές σε πιθανή συμπλήρωση, διαχωρισμό κτλ. 7 γ) γίνεται το «στήσιμο» του wiki από τους εκπαιδευτικούς δ) ακολουθεί συνάντηση των εμπλεκόμενων εκπαιδευτικών και των ενδιαφερόμενων μαθητών/τριών., επικύρωση «συμφώνου συνεργασίας» στο οποίο περιγράφονται τα καθήκοντα, το πλαίσιο συνεργασίας, καθώς και οι κανόνες «δημοσιογραφικής δεοντολογίας» που καθορίζουν πλέον την σχέση των ενδιαφερομένων (εκπαιδευτικών και μαθητών) με το ηλεκτρονικό περιοδικό και μεταξύ τους 8. Ολοκληρώνοντας τη συνοπτική περιγραφή του ηλεκτρονικού μαθητικού περιοδικού, επισημαίνουμε ότι τόσο οι θεματικές ενότητες που έχουν διαμορφωθεί όσο και η τελική εκδοχή κάθε σελίδας συνιστούν προϊόν αλληλεπίδρασης, συνεχών αναθεωρήσεων και αναστοχασμού μέσα από την επικοινωνία του δικτύου μαθητών/ τριών και εκπαιδευτικών. Αυτό σημαίνει, για παράδειγμα, ότι και ο ίδιος ο τίτλος του περιοδικού αλλά και οι τίτλοι των επιμέρους σελίδωνενοτήτων έχουν προκύψει μετά από ανταλλαγή ιδεών και αποτελούν αντικείμενο διαρκούς διαπραγμάτευσης. Τα ευρήματα από την αποτίμηση της καινοτομίας Α) Η αποτίμηση της δραστηριότητας εκ μέρους των εκπαιδευτικών Η απόφαση των εκπαιδευτικών να συμμετάσχουν στη συγκεκριμένη καινοτομία και όσα συνυπογράφουν στην έκθεση σχεδιασμού της δηλώνουν πως η ομάδα θεωρεί ως καινοτομία στη δεδομένη σχολική πραγματικότητα τη δημιουργία ανοικτού μαθησιακού περιβάλλοντος που δίνει στους μαθητές ευκαιρίες για ελεύθερη επιλογή τόσο των θεματικών όσο και του τρόπου έκφρασής τους στο πλαίσιο ανάπτυξης δεξιοτήτων νέου γραμματισμού. προωθεί την ανάληψη διαφορετικού ρόλου στην κοινότητα μάθησης τόσο από τους εκπαιδευτικούς όσο και από τους μαθητές. Ζητούμενο της έρευνάς μας είναι πώς αποτιμούν την απόπειρα εφαρμογής της καινοτομίας που σχεδίασαν τον πρώτο χρόνο λειτουργίας του ηλεκτρονικού περιοδικού. Γι αυτό το λόγο έγινε ανάλυση περιεχομένου: α) των ατομικών δελτίων αυτοαξιολόγησης 9 που συμπλήρωσαν οι εκπαιδευτικοί στο τέλος της σχολικής χρονιάς και β) των απαντήσεών τους σε ερωτήσεις ανοικτού τύπου που δόθηκαν φέτος συμπληρωματικά για τις ανάγκες αυτής της ανακοίνωσης και έχουν 7 Πιο συγκεκριμένα, προτάθηκαν οι εξής θεματικές: α) εφηβικοί προβληματισμοί, β) σχολική ζωή, γ) οικολογία, δ) επιστήμη, ε) καλλιτεχνικές δημιουργίες, στ) προτάσεις για βιβλία, θέατρο, κινηματογράφο, μουσική, εκθέσεις, ζ) ψυχαγωγία, η) forum-επικοινωνία. 8 Έχει προηγηθεί ενημέρωση των γονέων των μαθητών και έχει εξασφαλιστεί η έγκριση της συμμετοχής τους. 9 Οι αυτοαξιολογήσεις συμπληρώθηκαν σε έτοιμες φόρμες που κατατέθηκαν στο πλαίσιο της αποτίμησης της καινοτομίας, η οποία προβλεπόταν από το Δίκτυο Σχολικής Καινοτομίας. 5

7 περισσότερο το χαρακτήρα αναστοχασμού, καθώς είναι μεγαλύτερη η χρονική απόσταση από το πέρας της εφαρμογής. Οι άξονες που κατευθύνουν την επεξεργασία του υλικού είναι: 1. Θεωρούν οι συμμετέχοντες ότι συμβάλλει η δραστηριότητα στην προσωπική επαγγελματική ανάπτυξή τους; 2. Θεωρούν ότι συμβάλλει στη συνεργασία μεταξύ συναδέλφων και ότι προωθεί την έννοια της σχολικής κοινότητας; 3. Εκλαμβάνουν τη συμμετοχή των μαθητών /τριών στο περιοδικό ως ευκαιρία για μαθησιακές εμπειρίες και κοινωνική αλληλεπίδραση; 4. Εμπλέκουν τη συμμετοχή στο περιοδικό στην καθημερινή μαθησιακή διαδικασία/ διδασκαλία; 5. Είναι ικανοποιημένοι από το βαθμό εμπλοκής τους στο ηλεκτρονικό περιοδικό; 6. Θεωρούν τον τεχνολογικό γραμματισμό τους παράγοντα σημαντικό για την ανάπτυξη της δραστηριότητας; 7. Ποιους λόγους αναφέρουν ως ανασταλτικούς παράγοντες στο βαθμό συμμετοχής τους; 8. Ποιους λόγους θεωρούν ανασταλτικούς για το βαθμό συμμετοχής των μαθητών/τριών; 9. Αναστοχάζονται για το πώς θα μπορούσαν να βελτιώσουν τη συμμετοχή τους και τη δραστηριότητα συνολικά; Πιο συγκεκριμένα, από τη μελέτη των κειμένων που προαναφέρθηκαν προκύπτουν τα εξής ευρήματα: 1) Η δηλωμένη πρόθεση των εκπαιδευτικών να εμπλακούν και την επόμενη σχολική χρονιά στο περιοδικό 10 προφανώς, έμμεσα, χαρακτηρίζει ως θετική την εμπειρία της συμμετοχής τους σε αυτό. Οι έξι από τους οκτώ παραθέτουν μεταξύ άλλων λόγους που συνυφαίνονται με την προσωπική τους επαγγελματική ανάπτυξη. Κάποιοι γιατί τους δόθηκε η ευκαιρία να δοκιμάσουν στην πράξη τις παιδαγωγικές δυνατότητες των ΤΠΕ για τις οποίες είχαν επιμορφωθεί, άλλοι γιατί διαπίστωσαν την ελκυστικότητα που έχουν για τους μαθητές οι ΤΠΕ και γιατί ενδυναμώθηκε η διάθεσή τους για καινοτομική δράση, άλλοι γιατί τους δόθηκε η ευκαιρία να εξοικειωθούν με ένα νέο εργαλείο. 2) Το σύνολο των εκπαιδευτικών αναγνωρίζουν ότι αυτή η δράση βελτίωσε τη συνεργασία τους με τους συναδέλφους και ότι προώθησε την έννοια της σχολικής κοινότητας. Είναι χαρακτηριστικό ότι, χωρίς να υπάρχει συγκεκριμένο ερώτημα στο οποίο να απαιτείται να ανταποκριθούν, όλοι/ες στο κείμενο αυτοαξιολόγησης αναφέρονται σε αυτήν την παράμετρο, υπογραμμίζοντας πως η δράση έδωσε ευκαιρίες συνεργασίας, διευκόλυνε την επικοινωνία και τη συνειδητοποίηση κοινών παιδαγωγικών αντιλήψεων, την ανταλλαγή απόψεων. Κάποιος μάλιστα χαρακτηρίζει αυτό το στοιχείο ως το θετικότερο της συνολικής εμπειρίας από τη συμμετοχή του. 3) Μολονότι οι διατυπώσεις ποικίλλουν, αρκετοί συμμετέχοντες αποδίδουν στη δραστηριότητα θετικό ρόλο ως προς τις μαθησιακές εμπειρίες και την κοινωνική αλληλεπίδραση, εκτιμώντας ότι διασφαλίζει την ενεργοποίηση των μαθητών στην κοινότητα. Χαρακτηρίζουν το περιοδικό «τόπο επικοινωνίας, ελεύθερης έκφρασης», «συμβάλλει στην ενίσχυση του πνεύματος συλλογικότητας», «εστιασμένο στα ενδιαφέροντα των μαθητών», «ευκαιρία για ενημέρωση και ενεργοποίησή τους σε θέματα που τους απασχολούν». Αναγνωρίζουν στη συμμετοχή των μαθητών «αυθεντικότητα, πρωτοτυπία, ενδιαφέρον, διάθεση για συνεργασία». Επιπλέον, ενδιαφέρον παρουσιάζει η παρατήρηση συναδέλφου μαθηματικού ότι η συμμετοχή στο περιοδικό τού έχει αποκαλύψει πλευρές των μαθητών του που, λόγω του γνωστικού του αντικειμένου, δεν είναι εύκολο να διερευνήσει μέσα στην τάξη. Τέλος, σε μια περίπτωση το περιοδικό αξιοποιείται στο πλαίσιο της γλωσσικής διδασκαλίας και εντάσσεται στη μαθησιακή διαδικασία, προκειμένου να εξασφαλισθούν αυθεντικές συνθήκες επικοινωνίας, όπως η διδακτική του μαθήματος επιτάσσει. 10 Η μία και μοναδική εκπαιδευτικός που δηλώνει πως δε θα συνεχίσει εξηγεί πως αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι την επόμενη χρονιά δε θα υπηρετεί πλέον στο Βαρβάκειο Γυμνάσιο. 6

8 4) Οι εκπαιδευτικοί σχεδόν στο σύνολό τους περιορίζονται στο να παροτρύνουν τους μαθητές τους να δημοσιεύουν τις σχολικές εργασίες τους ή άρθρα για άλλα θέματα που τους ενδιαφέρουν. Μονάχα μια εκπαιδευτικός έχει αποπειραθεί να εντάξει το περιοδικό στην καθημερινή εκπαιδευτική διαδικασία, καθώς προσφέρεται το γνωστικό αντικείμενο της νεοελληνικής γλώσσας που διδάσκει και το επιτρέπει το επίπεδο του τεχνολογικού γραμματισμού των μαθητών/ τριών του συγκεκριμένου τμήματος. 5) Εκτός από μια συνάδελφο, οι υπόλοιποι δηλώνουν πως δεν είναι ικανοποιημένοι από τη συμμετοχή τους, την οποία άλλος περισσότερο άλλος λιγότερο την θεωρούν ανεπαρκή ή κατώτερη των προσδοκιών τους. 6) Τρεις από τους εκπαιδευτικούς αποδίδουν τη μη ικανοποιητική συμμετοχή τους, μεταξύ άλλων, και στο γεγονός ότι δεν ήταν εξοικειωμένοι με το εργαλείο ή στο ότι αντιμετώπισαν κάποια τεχνικά προβλήματα. Το εύρημα ότι ο τεχνολογικός γραμματισμός των εκπαιδευτικών επηρεάζει σημαντικά το βαθμό εμπλοκής τους σε καινοτομίες αυτού του είδους επιβεβαιώνεται έμμεσα από το γεγονός ότι η μοναδική εκπαιδευτικός που εκτιμά ως ικανοποιητική την ενασχόλησή της με το περιοδικό είναι και η μόνη απολύτως εξοικειωμένη με το εργαλείο (καθότι είχε μεγάλης διάρκειας επιμόρφωση στις ΤΠΕ). 7) Παράγοντας που συνομολογείται από όλους τους εκπαιδευτικούς ως ανασταλτικός για την ικανοποιητική συμμετοχή τους είναι η έλλειψη επαρκούς χρόνου. Μάλιστα τρεις από τις εκπαιδευτικούς κάνουν λόγο για ανεπάρκεια: α) του διδακτικού χρόνου, με την έννοια ότι είναι μεγάλη η ύλη που οφείλουν να καλύψουν και δεν είναι εύκολο να αφιερωθεί χρόνος μέσα στην τάξη για το περιοδικό και β) προσωπικού χρόνου για την παρακολούθηση, τη διόρθωση και γενικά τον σχολιασμό των δημοσιευμάτων. Άλλος παράγοντας που εντοπίζεται από τα μισά μέλη της ομάδας είναι η δύναμη της αδράνειας, που εμποδίζει τους εκπαιδευτικούς να απεγκλωβιστούν από τις συνήθεις διδακτικές πρακτικές και να αναλάβουν διαφορετικού τύπου ρόλο απέναντι στους διδασκόμενους. Τρεις εκπαιδευτικοί αποδίδουν ευθύνη στην πίεση που έμμεσα ασκείται από τις προσδοκίες των γονέων για προσηλωμένη εστίαση του σχολείου στο στόχο των υψηλών επιδόσεων στις εξετάσεις. Τέλος, δύο εκπαιδευτικοί δηλώνουν τη δυσκολία να συμβιβάσουν την επιθυμία ένταξης του περιοδικού στην καθημερινή μαθησιακή διδασκαλία και την ανάγκη να προετοιμαστούν οι μαθητές/τριες για συγκεκριμένες απαιτήσεις του συστήματος αξιολόγησης στις εξετάσεις του τέλους της χρονιάς και, κατ επέκταση, για τις εξετάσεις των εισαγωγικών. 8) Όσον αφορά τους μαθητές, οι εκπαιδευτικοί συμφωνούν στην εκτίμηση ότι το σχολικό και το εξωσχολικό πρόγραμμά τους, καθώς και οι υποχρεώσεις που αυτό συνεπάγεται, αφήνουν ελάχιστο χρόνο στους μαθητές για ενασχόληση με μια επιπλέον δραστηριότητα, ουσιαστικά εξωσχολική, όσο ελκυστική και αν είναι αυτή 11. Οι μισοί εκπαιδευτικοί θεωρούν ότι προφανώς κάποιοι/ες μαθητές/τριες αντιμετωπίζουν τεχνικές δυσκολίες, λόγω μη εξοικείωσης με το εργαλείο ή ίσως εμποδίζονται να συμμετάσχουν, επειδή το σπίτι τους δε διαθέτει σύνδεση με το διαδίκτυο ή επειδή οι γονείς τους είναι επιφυλακτικοί απέναντι στο διαδίκτυο ή εν γένει στη χρήση των υπολογιστών. Επίσης, σχεδόν όλοι εκφράζουν την άποψη ότι η ιεράρχηση που επιβάλλει το εκπαιδευτικό σύστημα και έχουν αποδεχθεί οι γονείς (σύμφωνα με την οποία προηγείται ό,τι μακροπρόθεσμα προετοιμάζει για τη δοκιμασία των εισαγωγικών εξετάσεων στα ΑΕΙ) έχει αφομοιωθεί και από τους μαθητές, οπότε το περιοδικό βρίσκεται πολύ χαμηλά στη λίστα προτεραιοτήτων τους. Τέλος, δύο εκπαιδευτικοί υποπτεύονται ότι το περιοδικό δεν αγκαλιάστηκε ως βήμα ελεύθερης έκφρασης, όπως ανέμεναν, επειδή το εργαλείο από τη φύση του ίσως έχει πολλούς περιορισμούς σε σχέση με άλλες εναλλακτικές (msn, facebook ).με τις οποίες είναι εξοικειωμένοι οι μαθητές/ τριες. 9) Κοινό εύρημα στις απαντήσεις των συναδέλφων είναι η συνειδητοποίηση ότι η τεχνολογικά διαμεσολαβημένη επικοινωνία δεν επαρκεί για την οικοδόμηση του κατάλληλου παιδαγωγικού κλίματος, το οποίο απαιτεί ένα εγχείρημα διαδραστικού περιοδικού. 11 Η εκτίμηση αυτή των εκπαιδευτικών επιβεβαιώνεται από τα ευρήματα της έρευνας για τους μαθητές. 7

9 Εκφράζουν την ανάγκη να καθοριστεί σε εβδομαδιαία ή μηνιαία βάση συνάντηση των συμμετεχόντων μαθητών και εκπαιδευτικών για ενίσχυση της ομαδικότητας και της αίσθησης συλλογικότητας, για τόνωση του ενδιαφέροντος όλων των εμπλεκομένων, για αποτίμηση και επανασχεδιασμό των δράσεων. Πιστεύουν ότι με αυτό τον τρόπο θα εξασφαλισθεί μεγαλύτερη ενεργοποίηση δική τους, αλλά και των μαθητών. Τρεις εκπαιδευτικοί θεωρούν ότι κομβικής σημασίας είναι η ένταξη του περιοδικού στην καθημερινότητα της τάξης, ιδίως σε ορισμένα γνωστικά αντικείμενα. Δύο εκπαιδευτικοί πιστεύουν πως είναι σημαντικό να ασκήσουν τους μαθητές στη χρήση του εργαλείου, γιατί έχουν αντιληφθεί ότι δεν είναι αυτονόητη η εξοικείωση των μαθητών με τη συγκεκριμένη πλατφόρμα. Τέλος, κάποιοι αναγνωρίζουν ότι χρειάζεται να αφιερώνουν περισσότερο προσωπικό χρόνο στο περιοδικό. Β)Η αποτίμηση της δραστηριότητας εκ μέρους των μαθητών Είναι προφανές πως, εφόσον η συμμετοχή των μαθητών/τριών στο ηλεκτρονικό περιοδικό είναι εθελοντική, η διάθεση όσων παιδιών ζήτησαν να λάβουν κωδικό πρόσβασης ήταν καταρχήν θετική απέναντι στο νέο εγχείρημα. Στο τέλος της σχολικής χρονιάς δόθηκε ένα ερωτηματολόγιο στους/στις μαθητές/τριες που είχαν κωδικό για το ηλεκτρονικό περιοδικό, ανεξάρτητα από το βαθμό εμπλοκής τους που είχαν τελικά. Συγκεντρώθηκαν 33 απαντημένα ερωτηματολόγια. Τα ευρήματα που προκύπτουν από τις απαντήσεις των παιδιών είναι τα εξής: Από τις απαντήσεις στις δύο πρώτες ερωτήσεις α) ποιες σελίδες θεωρείς πιο ενδιαφέρουσες και β) τι θα άλλαζες, ώστε να γίνουν πιο ενδιαφέρουσες οι σελίδες του περιοδικού, συνάγεται έμμεσα η θετική αξιολόγηση των μαθητών/τριών για τη δραστηριότητα, καθώς αφενός καθένας/καθεμιά βρίσκει ενδιαφέρουσες περισσότερες από μια σελίδες, αφετέρου οι αλλαγές που προτείνει αφορούν ουσιαστικά την εμφάνιση και όχι το περιεχόμενο των σελίδων-θεμάτων του περιοδικού. Γράφημα1 Ποιες σελίδες του περιοδικού θεωρείς πιο ενδιαφέρουσες; 8

10 Γράφημα 2 Τι θα άλλαζες, ώστε να γίνουν πιο ενδιαφέρουσες οι σελίδες του; Αλλαγή σε 9% 17% 3% 26% 45% Εμφάνιση,φόντο Εικόνες,φωτό Χρώμα Τίποτα Λοιπά (συνεντεύξεις) Παρότι η αξιολόγηση του περιοδικού εμφανίζεται θετική, οι μαθητές/τριες δεν κρίνουν τη συμμετοχή τους σε αυτό ικανοποιητική, όπως φαίνεται στο γράφημα 3. Γράφημα 3 Πώς εκτιμάς τη συμμετοχή σου στο περιοδικό; Το ένα τέταρτο περίπου των μαθητών προφανώς συναντούν κάποιες δυσκολίες στη χρήση του εργαλείου (γράφημα 4). Οι μη ικανοποιημένοι από τη συμμετοχή τους, όμως, είναι σαφώς περισσότεροι. 9

11 Γράφημα 4 Αντιμετώπισες δυσκολίες στη χρήση του εργαλείου; Οι απαντήσεις στην ερώτηση «τι νομίζεις ότι θα σε βοηθούσε ώστε να γίνει πιο ενεργή η συμμετοχή σου;» αποκαλύπτει ότι το κύριο εμπόδιο είναι η έλλειψη χρόνου, αφού και η απάντηση ότι «θα βοηθούσε να είχα λιγότερες σχολικές υποχρεώσεις» ουσιαστικά παραπέμπει επίσης στον ανεπαρκή χρόνο. Ένα άλλο ενδιαφέρον στοιχείο είναι η παραδοχή αρκετών ότι δεν τους είναι εύκολο να λειτουργήσουν χωρίς κάποια βοήθεια από τους διδάσκοντες και άλλων χωρίς τη συνεργασία με συμμαθητές τους. Γράφημα 5 Τι νομίζεις ότι θα σε βοηθούσε, ώστε να γίνει πιο ενεργή η συμμετοχή σου; Συνοψίζοντας τα ευρήματα της αποτίμησης της καινοτομίας εκ μέρους των εμπλεκόμενων μαθητών /τριών διαπιστώνει εύκολα κάθε καλοπροαίρετος παρατηρητής τα στενά περιθώρια για συμμετοχή των παιδιών σε δραστηριότητες καινοτομικές, ακόμα και στα πειραματικά σχολεία. Για 10

12 να ασχοληθούν με οποιαδήποτε δραστηριότητα που δεν έχει υποχρεωτικό χαρακτήρα, όπως στην προκειμένη περίπτωση το περιοδικό, είτε θα πρέπει να μηδενίσουν τον ελάχιστο ελεύθερο χρόνο τους είτε να παραμελήσουν κάποια από τις σχολικές υποχρεώσεις τους, υποχρεώσεις που και οι γονείς τους και οι εκπαιδευτικοί αλλά και το συνολικό εκπαιδευτικό σύστημα τις προβάλλουν ως αδιαμφισβήτητες προτεραιότητες. Οι επιδόσεις τους, δηλαδή ουσιαστικά οι βαθμοί τους, εξαρτώνται από την προετοιμασία τους για την προφορική εξέταση, τα τεστ και για τα τριμηνιαία διαγωνίσματα και από την παράδοση γραπτών εργασιών, που είθισται να είναι περισσότερες και συχνά απαιτητικότερες στα πειραματικά σχολεία, τουλάχιστον σε εκείνα με «βαρύ» ιστορικό παρελθόν. Στα παραπάνω πρέπει να προστεθεί και ο χρόνος που αφιερώνουν οι μαθητές/τριες για την εκμάθηση μιας ή περισσότερων ξένων γλωσσών εκτός σχολείου. Κατά συνέπεια, για να συμμετάσχουν οι μαθητές/τριες στο περιοδικό, είναι αναγκαίο να ενταχθεί η δραστηριότητά τους αυτή στο πλαίσιο του μαθήματος. Συμπεράσματα Το κατευθυντήριο ερώτημα της εισήγησής μας σχετίζεται με τις συνθήκες καινοτόμου δράσης που διασφαλίζει το πειραματικό σχολείο στους διδάσκοντες σε αυτό. Τα ευρήματα που προκύπτουν από την επεξεργασία των απαντήσεων τόσο των εκπαιδευτικών όσο και των μαθητών του Βαρβακείου Πειραματικού Γυμνασίου, που ενεπλάκησαν στην πιλοτική λειτουργία ενός διαδραστικού διαδικτυακού μαθητικού περιοδικού, αποκαλύπτουν τα στενά περιθώρια για οποιαδήποτε καινοτόμο πρωτοβουλία. Θα μπορούσε εύκολα κάποιος να ισχυριστεί ότι αναγνωρίζονται στα πειραματικά σχολεία τα ίδια εμπόδια και δυσκολίες που χαρακτηρίζουν οποιαδήποτε δοκιμαστική εφαρμογή και που αναπαράγονται και στα άλλα δημόσια σχολεία της επικράτειας: ασφυκτικό ωρολόγιο πρόγραμμα, απαιτητικό και συχνά αντιφατικό αναλυτικό πρόγραμμα, ανελαστικός τρόπος αξιολόγησης, ελλείψεις στον τεχνολογικό γραμματισμό εκπαιδευτικών και εκπαιδευομένων, εξετασιοκεντρικός προσανατολισμός του εκπαιδευτικού συστήματος με απώτερο στόχο την εισαγωγή των μαθητών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Ειδικά η επιτυχία στις εξετάσεις για την Ανώτατη και Ανώτερη Εκπαίδευση φαίνεται να κυριαρχεί στις αναπαραστάσεις και προσδοκίες των γονέων για τα πειραματικά σχολεία 12. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον ο ρόλος του εκπαιδευτικού φαίνεται περισσότερο ρυθμιστικόςδιεκπεραιωτικός. Το μοντέλο διδασκαλίας παραμένει δασκαλοκεντρικό και ο ρόλος των μαθητών περιορίζεται στην παθητική αναπαραγωγή γνώσεων. Ειδικά στα πειραματικά σχολεία, ο εκπαιδευτικός με τα αυξημένα τυπικά προσόντα φαίνεται να εκλαμβάνεται τόσο από το νομοθέτη όσο και από τις συλλογικές αναπαραστάσεις ως αποτελεσματικό εργαλείο για την επίτευξη μετρήσιμων μαθησιακών συμπεριφορών σε ένα αποπλαισιωμένο περιβάλλον που εξασφαλίζει η τυχαιότητα του δείγματος των μαθητών. Αυτό που ενδιαφέρει είναι το μετρήσιμο αποτέλεσμα και όχι η μαθησιακή διαδικασία. Πρόκειται για μια οπτική που μπορεί να γίνει κατανοητή στο πλαίσιο της νεωτερικής εκπαιδευτικής σκέψης και, πιο συγκεκριμένα, εντός της θεωρίας της διδασκαλίας ως εφαρμοσμένης επιστήμης. Φαίνεται δε να διαπερνά την υποκείμενη προσωπική θεωρία των εκπαιδευτικών και να τους καθηλώνει σε καθιερωμένες από τη ρουτίνα διδακτικές μεθόδους και εφαρμογές. Πρόκειται για μια δύναμη αδράνειας που εγκλωβίζει τους εκπαιδευτικούς σε αντιλήψεις όπως: οφείλει να προετοιμάσει τους/τις μαθητές/τριες για τον τρόπο αξιολόγησης που προβλέπεται, ιδίως για τις εξετάσεις στο τέλος της χρονιάς, που τα θέματα οφείλουν να είναι κοινά σε όλα τα τμήματα αλλά και να έχουν πολύ συγκεκριμένα είδη ερωτήσεων, που απαιτούν τελικά πολύ συγκεκριμένα σημεία εστίασης στη διδασκαλία, οφείλει να καλύψει μια εκτεταμένη διδακτέα 12 Στην έρευνα των Γκίκα κ.ά (2008) διαβάζουμε: Συνοψίζοντας τις προσδοκίες υποκειμένων της έρευνας φαίνεται καθαρά η έντονη επιθυμία τους, ανεξαρτήτως μορφωτικού επιπέδου, για εισαγωγή των παιδιών τους στα ΑΕΙ. Εκείνο που προβληματίζει ιδιαίτερα είναι ο μονοδιάστατος ρόλος που φαίνεται να αποδίδουν στο σχολείο, ο οποίος ταυτίζεται με την παροχή γνώσεων που έχουν συγκεκριμένο περιεχόμενο: ταυτίζονται με την ύλη των γενικών εξετάσεων και θα οδηγήσουν στην επιτυχία των παιδιών τους στα πανεπιστήμια. Οι ίδιοι οι γονείς φαίνεται να υποβαθμίζουν τους άλλους ρόλους που θα μπορούσε να παίξει το σχολείο στην αγωγή των παιδιών τους. Το πειραματικό σχολείο μπορεί να υποκαταστήσει ένα καλό φροντιστήριο; Οι γονείς αυτό φαίνεται να προσδοκούν! 11

13 ύλη, την οποία δεν μπορεί εύκολα να αγνοήσει ούτε και στο Γυμνάσιο (πόσο μάλλον στο Λύκειο), όχι μόνο γιατί υπάρχει η πίεση από την πλευρά των γονιών, αλλά και γιατί συναισθάνεται την ευθύνη για τη σωστή προετοιμασία των μαθητών/ τριών για την τελική ώρα της κρίσης, δηλαδή τις εξετάσεις τις εισαγωγικές στα ανώτατα ιδρύματα! Τι γίνεται όμως όταν ο εκπαιδευτικός αποφασίζει να αναλάβει πρωτοβουλία και να καινοτομήσει, να μετακινηθεί από τη θέση της αυθεντίας στο ρόλο του διαμεσολαβητή της γνώσης, να διαμορφώσει συνθήκες κοινότητας μάθησης με τους μαθητές του και να τους οδηγήσει από την παθητική πρόσληψη της γνώσης στην αυτόνομη δράση για τη διερεύνηση και οικοδόμησή της; Στην περίπτωσή μας φαίνεται να επιβεβαιώνονται τα χαρακτηριστικά που επικρατούν στο καθεστώς της ιδιόρρυθμης επιστήμης που εισηγείται ο Kuhn: από τη μια διαμορφώνεται μια νέα δυναμική και από την άλλη επικρατεί σύγχυση και αμφιθυμία. Τόσο οι εκπαιδευτικοί όσο και οι μαθητές με ενθουσιασμό ανταποκρίνονται στην πρόταση για μια δραστηριότητα που ξεφεύγει από τα όρια του τυπικού γραμματισμού. Οι εκπαιδευτικοί στη συντριπτική τους πλειονότητα δηλώνουν την πρόθεσή τους να επεκτείνουν την πιλοτική εφαρμογή του διαδραστικού περιοδικού και την επόμενη σχολική χρονιά και εκφράζονται θετικά για την εμπειρία τους από τη συμμετοχή τους, τόσο σε επίπεδο προσωπικής επαγγελματικής ανάπτυξης και αλληλεπίδρασης με την ομάδα των συναδέλφων όσο και σε επίπεδο ευκαιριών μαθησιακής εμπειρίας των μαθητών. Οι μαθητές, επίσης, είτε ως δημιουργοί κειμένων είτε ως αναγνώστες του ηλεκτρονικού περιοδικού όχι μόνο ανταποκρίνονται θετικά αλλά και εκφέρουν προσωπικό κριτικό λόγο προκειμένου να βελτιωθεί η ύλη και η μορφή του περιοδικού. Η εισαγωγή της καινοτομίας φέρνει μια νέα δυναμική στη σχολική κοινότητα. Μπορεί όμως να ανατρέψει την καθεστηκυία τάξη; Τα ευρήματα απαντούν αρνητικά. Οι μαθητές εγκλωβισμένοι στον παραδοσιακό παθητικό ρόλο τους χρειάζονται πολύ χρόνο και υποστήριξη από τους εκπαιδευτικούς για να προχωρήσουν στην απαιτητική πορεία της σταδιακής χειραφέτησής τους (Τσάφος, 2004). Δραστηριότητες μη τυπικού γραμματισμού, αν δεν ενταχθούν στην καθημερινή μαθησιακή διαδικασία, λειτουργούν στο περιθώριο της καθημερινότητας των παιδιών. Το οικογενειακό περιβάλλον, ο βαθμός τεχνολογικού γραμματισμού των μαθητών, η εξοικείωσή τους με κοινωνικοπολιτισμικά προσδιορισμένες πρακτικές επικοινωνίας, όπως τα κοινωνικά δίκτυα στο web2.0, συνιστούν παραμέτρους που διαφοροποιούν το βαθμό συμμετοχής των παιδιών στη συγκεκριμένη δραστηριότητα. Ωστόσο, κοινός παράγοντας που δρα καταλυτικά στη συμπεριφορά τους είναι η έλλειψη ελεύθερου χρόνου σε συνδυασμό με το βάρος των σχολικών υποχρεώσεων. Τα παιδιά βιώνουν έντονα την αμφιθυμία ανάμεσα στο «θέλω να συμμετέχω σε κάτι που διαφοροποιεί τη σχολική μου καθημερινότητα» και στο «πρέπει να ανταποκριθώ σε ένα πλήθος σχολικών και εξωσχολικών υποχρεώσεων που μου στερούν τον ελεύθερο χρόνο», ανάμεσα στο «θέλω να μιλήσω» αλλά στο «δεν ξέρω τι και πώς να το κάνω». Οι εκπαιδευτικοί φαίνονται ευαίσθητοι δέκτες αυτής της αμφιθυμίας των μαθητών τους, αλλά και οι ίδιοι δείχνουν παγιδευμένοι. Βιώνουν μια έντονη αντίφαση: η απόφασή τους να εμπλακούν σε καινοτόμες πρακτικές κονστρουκτιβιστικού μοντέλου μάθησης, που απαιτούν συνάμα και εξοικείωση με εργαλεία του web2.0 και προϋποθέτουν διαδικασίες αξιολόγησης-αποτίμησης, αποκαλύπτει προθέσεις ανθρώπων έτοιμων να δοκιμάσουν, να στοχαστούν και να αποτιμήσουν κριτικά τις επιλογές και τις δράσεις τους. Η επιλογή όχι μόνο του περιεχομένου αλλά και του τρόπου της καινοτομίας αναδεικνύει στάσεις ανθρώπων έτοιμων να διακινδυνεύσουν νέους τρόπους εργασίας, νέους ρόλους στην κοινότητα μάθησης, νέες νοηματοδοτήσεις σε ό,τι αποκαλούμε εκπαιδευτική διαδικασία. Είναι έκδηλη η επιθυμία τους για επιμόρφωση, για συνεργασία, για ανεύρεση νέου παιδαγωγικού ήθους και ύφους, για αλλαγή ρόλου. Φαίνεται να συνειδητοποιούν την απόσταση του σχολείου από τα νέα δεδομένα της κοινωνίας και το αδιέξοδο στο οποίο οδηγεί, δεν επαναπαύονται, θέλουν να μοιραστούν την εμπειρία τους, να ανταλλάξουν απόψεις, να επικοινωνήσουν, παρά τον αδυσώπητο χρόνο που πιέζει. Ωστόσο η κριτική αποτίμηση της συμμετοχής τους στη δράση αφήνει μια πικρή γεύση. Κανείς δεν δηλώνει ικανοποιημένος από το βαθμό δραστηριοποίησής του σε σχέση με τις αρχικές προσδοκίες του και στην συντριπτική πλειονότητά τους εκφράζουν την αδυναμία τους να εντάξουν τη δραστηριότητα στην καθημερινή πρακτική τους. Μολονότι η υποκείμενη προσωπική τους θεωρία για τη μάθηση και διδασκαλία 12

14 φαίνεται να ενσωματώνει και νέα μοντέλα εκπαιδευτικής σκέψης, η πρακτική τους παραμένει εγκλωβισμένη σε έτοιμα σχήματα. Στην περίπτωσή μας δεν επιβεβαιώνεται το εύρημα ότι οι εκπαιδευτικοί με περιορισμένη γνώση του αντικειμένου τους έχουν και λιγότερη ευελιξία στις διδακτικές τους επιλογές και καταφεύγουν πιο συχνά στην παραδοσιακή διδασκαλία(φρυδάκη, 2009). Επανερχόμενοι λοιπόν στο αρχικό ερώτημα σχετικά με τις συνθήκες καινοτόμου δράσης που εξασφαλίζουν τα πειραματικά σχολεία στους διδάσκοντες σε αυτά, διαπιστώνουμε ότι δεν διαφοροποιούνται οι συνθήκες σε σχέση με τα άλλα δημόσια σχολεία της χώρας. Τότε γιατί να χαρακτηρίζονται πειραματικά, αν η στοχαστική και δοκιμαστική δράση δεν είναι ο κανόνας αλλά το περιθωριακό στοιχείο σε ένα πειραματικό σχολείο; Αυτό που ίσως τα διαφοροποιεί είναι η ένταση της αντίφασης και της σύγχυσης που χαρακτηρίζει τις αναπαραστάσεις μας για το ρόλο τους στη δημόσια εκπαίδευση. Οι προσδοκίες για καινοτομία που έχουμε από τα πειραματικά σχολεία έρχονται σε σύγκρουση με τις προσδοκίες για υψηλές επιδόσεις και αποτελεσματικότητα, όπως ορίζονται από τις κυρίαρχες αναπαραστάσεις και τις επιδιώξεις του συστήματος. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον ο στοχαστικοκριτικός εκπαιδευτικός συνθλίβεται. Πώς να καινοτομήσει με τόσα βαρίδια; Βιβλιογραφία Γκίκα, E. Μάντζος, Λ. Νέζη, Μ. (2008). Στάσεις και προσδοκίες των γονιών που επιλέγουν τα παιδιά τους να φοιτήσουν σε πειραματικά σχολεία. Το παράδειγμα του Βαρβακείου Πειραματικού Γυμνασίου. Στη Νέα Παιδεία, τχ.128, Ernest, P. (1995). The one and the many. Στο L.Steffe &J. Gale (eds), Constructivism in education ( ). New Jersey, Lawrence Erlbaum Associates.inc. Fosnot, C. (1996). Constructivism: A Psychological theory of learning. Στο C Fosnot (ed.), Constructivism:Theory, perspectives, and practices.new York, Teachers College Press. Gage,N. (1963). Paradigms for research on teaching. Στο N. Gage (ed.), Handbook of Research on Teaching.Chicago,Rand MNally. Ιντζίδης, Β., Κάβουρας, Π., Καραντζόλα, Ε., Κολέζα, Ε., Κουζέλης, Γ., Ρεπούση, Μ.,(2008). Εκπαιδευτικός Σχεδιασμός και Καινοτομίες στον ιστοχώρο ( τελευταία πρόσβαση 25/1/2009) Κουτσογιάννης, Δ. (2005). Ο μύθος του νέου γραμματισμού. Στο Κουζέλης, Γ., Πουρνάρη, Μ. & Τσελφές, Β. (επιμ.) Γνώση χρήσης και Νέες Τεχνολογίες. Αθήνα: Νήσος, Kuhn,T.S. (1987). Η δομή των επιστημονικών επανασττάσεων. Εισαγ. & Επιμ. Β. Κάλφας, Μτφρ. Γ. Γεωργακόπουλος, Β. Κάλφας. 2 η έκδ. Θεσσαλονίκη, Σύγχρονα Θέματα. Μαρκαντώνης,Ι. (2002). Τύποι και χρήσεις των πειραματικών σχολείων: δομολειτουργική διαφοροποίηση και δυναμική κατά τους όρους της εκπαιδευτικής πολιτικής στο πλαίσιο της πανεπιστημιακής σκοποθεσίας. Στο Ζ. Μπέλλα, (επιμ.)το σχολείο στην τρίτη χιλιετία, Πρακτικά Διημερίδας Οκτωβρίου 2000, Αθήνα, Μητσικοπούλου, Β. (2008). Γραμματισμός. Στον τόμο Εγκυκλοπαιδικός Οδηγός για τη Γλώσσα. Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, Ανακτήθηκε στο Τσάφος, Β. (2004). Η διδασκαλία της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας και Γλώσσας. Για μια εναλλακτική μαθητεία στον αρχαίο κόσμο. Αθήνα: Μεταίχμιο. Φρυδάκη, Ε. (2009). Η διδασκαλία στην τομή της νεωτερικής και μετανεωτερικής σκέψης. Αθήνα: Κριτική. 13

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Έργο: Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο) Επιστημονική υπεύθυνη: Καθηγήτρια Ζωή Παπαναούμ Ημερίδα Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός

Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός Στο σχέδιο της αξιολόγησης το μεγαλύτερο μέρος (περισσότερες από 5.000 λέξεις!) καταλαμβάνεται από αναλυτικές οδηγίες για το πώς ο διδάσκων μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών Ε. Κολέζα Κάτω υπό ποιες προϋποθέσεις το σχολείο θα αποτελέσει κέντρο δράσης και δηµιουργικότητας; 1. Εκπαίδευση των µαθητών µέσα από τη δηµιουργία «µαθησιακών

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι προσδοκίες, που καλλιεργούμε για τα παιδιά, εμείς οι εκπαιδευτικοί, αναφέρονται σε γενικά κοινωνικά χαρακτηριστικά και παράλληλα σε ατομικά ιδιοσυγκρασιακά. Τέτοια γενικά κοινωνικο-συναισθηματικά

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα: Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φωκίδας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο:

Τμήμα: Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φωκίδας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: Τμήμα: Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φωκίδας Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: 2231081842 Χώρος υλοποίησης: ΕΚΦΕ Φωκίδας Υπεύθυνος: Μπεμπή Ευαγγελία Τηλέφωνο επικοινωνίας:

Διαβάστε περισσότερα

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Δρ Κώστας Χαμπιαούρης Επιθεωρητής Δημοτικής Εκπαίδευσης Συντονιστής Άξονα Αναλυτικών

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για το Νέο Σχολείο: Η γνώση είναι ο δρόμος για το μέλλον!

Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για το Νέο Σχολείο: Η γνώση είναι ο δρόμος για το μέλλον! Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών για το Νέο Σχολείο: Η γνώση είναι ο δρόμος για το μέλλον! 1 ΣΥΝΟΨΗ 150.000 εκπαιδευτικοί όλων των ειδικοτήτων πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης θα συμμετάσχουν μέχρι

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτης Αξιολόγησης 7.1: Επίτευξη των στόχων του σχολείου

Δείκτης Αξιολόγησης 7.1: Επίτευξη των στόχων του σχολείου Δείκτης Αξιολόγησης 7.1: Επίτευξη των στόχων του σχολείου ΤΟΜΕΑΣ 7: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Περιγραφή - Σκοπός: Η συνολική αποτίμηση της επίτευξης των στόχων του σχολείου σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης

Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης Ερευνητικό Πρόγραμμα «Αξιολόγηση Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας στα δημόσια σχολεία Μέσης Εκπαίδευσης της Κύπρου» 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Η/Υ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Η/Υ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Η/Υ ΘΕΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΣΙΑΣΙΑΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

TA ΑΓΓΛΙΚΑ ΣΤΟ «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ»

TA ΑΓΓΛΙΚΑ ΣΤΟ «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΑΓΓΛΙΚΗ Ημερίδα ΠΕΚΑΔΕ, 2 Οκτωβρίου 2010 Getting Prepared for the New School Β. Δενδρινού, Τμήμα Αγγλικής Γλώσσας & Φιλολογίας Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει. Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ

Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει. Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ Ορισμός αυθεντικής μάθησης Αυθεντική μάθηση είναι η μάθηση που έχει

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου

Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Σχέδιο Έκθεσης Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Έκθεση Γενικής Εκτίμησης της Εικόνας του Σχολείου Ταυτότητα του σχολείου Καταγράφονται στοιχεία της ταυτότητας της Σχολικής Μονάδας. Α. Διαδικασίες

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 2016-2017 Μάθημα 1 ο Εισαγωγή στις βασικές έννοιες Προτεινόμενη Βιβλιογραφία Elliot, S. N., Kratochwill, T. R., Cook, J. L., & Travers, J. F. (2008). Εκπαιδευτική Ψυχολογία: Αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοπολιτισμικές. Θεωρίες Μάθησης. & Εκπαιδευτικό Λογισμικό

Κοινωνικοπολιτισμικές. Θεωρίες Μάθησης. & Εκπαιδευτικό Λογισμικό Κοινωνικοπολιτισμικές Θεωρίες Μάθησης & Εκπαιδευτικό Λογισμικό Κοινωνικοπολιτισμικές προσεγγίσεις Η σκέψη αναπτύσσεται (προϊόν οικοδόμησης και αναδόμησης γνώσεων) στα πλαίσια συνεργατικών δραστηριοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Θεματική Εβδομάδα «Σώμα και Ταυτότητα»

Θεματική Εβδομάδα «Σώμα και Ταυτότητα» Θεματική Εβδομάδα 2016-17 «Σώμα και Ταυτότητα» Υλοποίηση στο Γυμνάσιο Θεματικής Εβδομάδας Ενημέρωσης και Ευαισθητοποίησης σε ζητήματα Διατροφής, Εθισμού-Εξαρτήσεων και Έμφυλων Ταυτοτήτων 1 Ενίσχυση της

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου. Η Πρόταση του Ι.Ε.Π. για το Λύκειο που κατατέθηκε στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής

Δελτίο Τύπου. Η Πρόταση του Ι.Ε.Π. για το Λύκειο που κατατέθηκε στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής Δελτίο Τύπου Η Πρόταση του Ι.Ε.Π. για το Λύκειο που κατατέθηκε στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής Αθήνα, 25-01-2017 Εισαγωγικά Είναι κοινή παραδοχή ότι το Λύκειο ως βαθμίδα έχει σε μεγάλο βαθμό

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Κατερίνα Κασιμάτη, Επίκ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικoύ Τμήματος, Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ -ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ -ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΜΑΚΡΟΕΠΙΠΕΔΟ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο Εισαγωγή στις βασικές έννοιες Προτεινόμενη Βιβλιογραφία Elliot, S. N., Kratochwill, T. R., Cook, J. L., & Travers, J. F. (2008). Εκπαιδευτική Ψυχολογία: Αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματική μάθηση εκπαιδευτικών στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο: εισαγωγικές παρατηρήσεις

Επαγγελματική μάθηση εκπαιδευτικών στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο: εισαγωγικές παρατηρήσεις Επαγγελματική μάθηση εκπαιδευτικών στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο: εισαγωγικές παρατηρήσεις Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Λοϊζίδου Προϊσταμένη Τομέα Επιμόρφωσης Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου 23 Μαΐου 2015 Ξενοδοχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΕΛΕΧΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΕΛΕΧΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΕΛΕΧΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Εσπερινά σχολεία, μια διαφορετική προσέγγιση στην εκπαιδευτική διαδικασία Δρ. ΖΑΡΚΑΔΟΥΛΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ Διευθυντής 1 ου Εσπερινού ΓΕΛ Αθηνών zarknick@hotmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας.

Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας. Ο πολλαπλός ρόλος του Διευθυντή στο νέο σχολείο 1. Εισαγωγή 2. Τα καθήκοντα του Διευθυντή της σχολικής μονάδας. Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1 Εισαγωγή Στη σημερινή παρουσίαση εξετάζεται και αναλύεται μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Σχολικό Έτος: 2014-2015 Σχολική Μονάδα: ΓΕΛ ΚΡΑΝΙΔΙΟΥ Τίτλος Ερευνητικής Εργασίας: Εργαλεία Web 2.0 για την τάξη ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

«Η παιδαγωγική αξία της αξιολόγησης του μαθητή» Δρ. Χριστίνα Παπαζήση Σχολική Σύμβουλος Φυσικών Επιστημών

«Η παιδαγωγική αξία της αξιολόγησης του μαθητή» Δρ. Χριστίνα Παπαζήση Σχολική Σύμβουλος Φυσικών Επιστημών «Η παιδαγωγική αξία της αξιολόγησης του μαθητή» Δρ. Χριστίνα Παπαζήση Σχολική Σύμβουλος Φυσικών Επιστημών Ρωτώ τον εαυτό μου Κάνε αυτήν την απλή ερώτηση στον εαυτό σου, κάθε πρωί στην πορεία σου για το

Διαβάστε περισσότερα

3. Περιγράμματα Μαθημάτων Προγράμματος Σπουδών

3. Περιγράμματα Μαθημάτων Προγράμματος Σπουδών 3. Περιγράμματα Μαθημάτων Προγράμματος Σπουδών Στην ενότητα αυτή παρουσιάζονται τα συνοπτικά περιγράμματα των μαθημάτων που διδάσκονται στο Πρόγραμμα Σπουδών, είτε αυτά προσφέρονται από το τμήμα που είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) 1.α 3 ώρες Η εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση και τη διδασκαλία των φιλολογικών µαθηµάτων Επισκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών 3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών Παρουσίαση βασισμένη στο κείμενο: «Προδιαγραφές ψηφιακής διαμόρφωσης των

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ:

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ: ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS 299516 ΥΠΟΕΡΓΟ: «ΜΟΔΙΠ του ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ» και α/α «01» ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «Εκπαίδευση και Δια

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα: Τμήμα Πρωτοβάθμιας Φθιώτιδας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο:

Τμήμα: Τμήμα Πρωτοβάθμιας Φθιώτιδας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: Τμήμα: Τμήμα Πρωτοβάθμιας Φθιώτιδας Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: 2231081842 Χώρος υλοποίησης: ΠΕΚ Λαμίας Υπεύθυνος: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο επικοινωνίας:

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη χρήση των ΤΠΕ στην Ελληνική Εκπαίδευση

Σχετικά με τη χρήση των ΤΠΕ στην Ελληνική Εκπαίδευση Σχετικά με τη χρήση των ΤΠΕ στην Ελληνική Εκπαίδευση Τα σημαντικότερα ζητήματα Γιώργος Κομίνης 2010 Ένταξη των ΤΠΕ στην εκπαίδευση σύμφωνα με τα διεθνή δεδομένα σημαίνει. 1) Ανάπτυξη δεξιοτήτων σε εκπαιδευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα: Σύγχρονο εξ αποστάσεως επιμορφωτικό πρόγραμμα Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας

Τμήμα: Σύγχρονο εξ αποστάσεως επιμορφωτικό πρόγραμμα Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Τμήμα: Σύγχρονο εξ αποστάσεως επιμορφωτικό πρόγραμμα Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: 2231081842 Τρόπος υλοποίησης: Σύγχρονα Υπεύθυνος:

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές σχεδιασμού και οργάνωσης Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο. Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φ.Α.

Βασικές αρχές σχεδιασμού και οργάνωσης Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο. Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φ.Α. Βασικές αρχές σχεδιασμού και οργάνωσης Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φ.Α. Βιωματικές Δράσεις Γυμνασίου Στην Α τάξη υλοποιούνται θέματα του διδακτικού αντικειμένου

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φυσικής Αγωγής

Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φυσικής Αγωγής Δρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύμβουλος Φυσικής Αγωγής Σε ισχύ το ΑΠΣ του 1990 (ΥΠΕΠΘ Δ/νση Φυσικής Αγωγής, Αθήνα 1990) Οι μαθητές επιλέγουν ένα άθλημα ή μια κινητική δραστηριότητα της αρεσκείας τους,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΜΑΧΙΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Συνάντηση 3η

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΜΑΧΙΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Συνάντηση 3η ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΜΑΧΙΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΕΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ 2010-2011-Συνάντηση 3η ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΦΥΣΙΟΓΝΩΣΤΙΚΩΝ/ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ/ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ Τηλ.: 22800737, 22800951

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων

Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων Βασίλης Κόμης, Επίκουρος Καθηγητής Ερευνητική Ομάδα «ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της

Διαβάστε περισσότερα

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική Υ.Α Γ2/6646/20-11-97 Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική ΥΠΕΠΘ-Γ2/6646120.Ι 1.97 Ενηµέρωση για το πρόγραµµα επιµόρφωσης Καθηγητών στο Σχολικό Επαγγελµατικό Προσανατολισµό και

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Στόχοι της εισήγησης: Επισήμανση βασικών σημείων από τις οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών

Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών Πηγή: Δημάκη, Α. Χαϊτοπούλου, Ι. Παπαπάνου, Ι. Ραβάνης, Κ. Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών: μια ποιοτική προσέγγιση αντιλήψεων μελλοντικών νηπιαγωγών. Στο Π. Κουμαράς & Φ. Σέρογλου (επιμ.). (2008).

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία

Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Δημοτικό Σχολείο Σωτήρας Β Η δική μας πρόταση- εμπειρία Συμμετοχή στο Πρόγραμμα του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΜΕΣΩ ΕΡΕΥΝΑΣ-ΔΡΑΣΗΣ Σχολική χρονιά: 2015-2016 ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών.

Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών. Μαθηματικά και Πληροφορική. Διδακτική Αξιοποίηση του Διαδικτύου για τη Μελέτη και την Αυτο-αξιολόγηση των Μαθητών. Α. Πέρδος 1, I. Σαράφης, Χ. Τίκβα 3 1 Ελληνογαλλική Σχολή Καλαμαρί perdos@kalamari.gr

Διαβάστε περισσότερα

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης «Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στη Διδακτική Πράξη» «Ανάκλαση-Διάθλαση, Ηλεκτρομαγνητική επαγωγή, Κίνηση-Ταχύτητα: τρία υποδειγματικά ψηφιακά διδακτικά σενάρια για τη Φυσική Γενικού Λυκείου στην πλατφόρμα "Αίσωπος"»

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Δρ Ειρήνη Ροδοσθένους, Λειτουργός Π.Ι. ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ Επικοινωνιακή διδασκαλία της γλώσσας: η ίδια η γλώσσα συνιστά και ορίζεται ως κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

«Παιδαγωγική προσέγγιση της ελληνικής ιστορίας και του πολιτισμού μέσω τηλεκπαίδευσης (e-learning)»

«Παιδαγωγική προσέγγιση της ελληνικής ιστορίας και του πολιτισμού μέσω τηλεκπαίδευσης (e-learning)» «Παιδαγωγική προσέγγιση της ελληνικής ιστορίας και του πολιτισμού μέσω τηλεκπαίδευσης (e-learning)» Εισαγωγικά Στη σημερινή πρώτη μας συνάντηση θα επιχειρήσουμε να παρουσιάσουμε με απλό και ευσύνοπτο τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Εκπαιδευτικό υλικό και σχολικό εγχειρίδιο Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

1 ος Άξονας: Σύνδεση με ΑΕΙ και ΠΙ

1 ος Άξονας: Σύνδεση με ΑΕΙ και ΠΙ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΕΝΑ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ (Βασικοί άξονες) Κατά την άποψή μας, η αναβάθμιση του ρόλου της Δημόσιου Σχολείου προϋποθέτει την ύπαρξη ειδικών Πειραματικών Σχολείων

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 email: gpalegeo@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της Πληροφορικής" εννοούμε τη μελέτη,

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση 6 Αντιμετώπισα πρόβλημα μετάβασης, λόγω της κινητοποίησης των αγροτών, που γίνονταν κατά τη διάρκεια του σεμιναρίου. Κανένα, παρακολούθησα όλες τις επιμορφώσεις Γράψτε κάποια άλλη επιμορφωτική

Διαβάστε περισσότερα

5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών

5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών 5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών συντελεστές Σπυρίδων Δουκάκης sdoukakis@rhodes.aegean.gr ΠΤΔΕ Πανεπιστημίου Αιγαίου Μαρία Μοσκοφόγλου-

Διαβάστε περισσότερα

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μαρία ημάση Μακρίνα Ζαφείρη Γρηγορία-Καρολίνα Κωνσταντινίδου Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Πλυτροπικότητα: η έννοια Ως πολυτροπικότητα, multimodality, ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Εκπαιδευτικά υπερμεσικά περιβάλλοντα Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ:

ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS ΥΠΟΕΡΓΟ: ΠΡΑΞΗ: «ΜΟ.ΔΙ.Π» (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας) του Πανεπιστημίου Μακεδονίας» Κωδικός MIS 299516 ΥΠΟΕΡΓΟ: «ΜΟΔΙΠ του ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ» και α/α «01» ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «Εκπαίδευση και Δια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΕκαιαξιολόγησητουμαθητή μετηχρήσητουportofolio (Φάκελοςτουμαθητή) Ελένη Κατσαρού Πανεπιστήμιο Κρήτης

ΕΕκαιαξιολόγησητουμαθητή μετηχρήσητουportofolio (Φάκελοςτουμαθητή) Ελένη Κατσαρού Πανεπιστήμιο Κρήτης ΕΕκαιαξιολόγησητουμαθητή μετηχρήσητουportofolio (Φάκελοςτουμαθητή) Ελένη Κατσαρού Πανεπιστήμιο Κρήτης Τιείναιοφάκελοςυλικούμαθητή; Συστηματική και οργανωμένη συλλογή στοιχείων αξιολόγησης που χρησιμοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηςη του Εκπαιδευτικοφ Ζργου ςτην Προςχολική Εκπαίδευςη. Διαδικαςία Αυτοαξιολόγηςησ ςτη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηςη του Εκπαιδευτικοφ Ζργου ςτην Προςχολική Εκπαίδευςη. Διαδικαςία Αυτοαξιολόγηςησ ςτη Σχολική Μονάδα ΤΠΟΤΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑ, ΘΡΗΚΕΤΜΑΣΩΝ, ΑΘΛΗΣΙΜΟΤ ΚΑΙ ΠΟΛΙΣΙΜΟΤ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ Αξιολόγηςη του Εκπαιδευτικοφ Ζργου ςτην Προςχολική Εκπαίδευςη Διαδικαςία Αυτοαξιολόγηςησ ςτη Σχολική Μονάδα Ζκθεςη

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματική Ανάπτυξη Εκπαιδευτικών σε θέματα Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας Ερευνητικές-Πιλοτικές Εφαρμογές ΗΜΕΡΙΔΑ - 6 Φεβρουαρίου 2010 Καλές πρακτικές ενσωμάτωσης των Τεχνολογιών Πληροφορίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κιουτσιούκη Δήμητρα, 485 Τελική δραστηριότητα Φάση 1 :Ατομική μελέτη 1. Πώς θα περιγράφατε το ρόλο της τεχνολογίας στην εκπαιδευτική καινοτομία; Οι Web

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ (ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ) ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ (ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ) ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ (ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ) ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά 15-9-2016 Πώς δουλέψαμε στο γλωσσικό μάθημα; Προγράμματα Σπουδών. Στοχοκεντρικός

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Καινοτόμες παρεμβάσεις για την αποτελεσματική συνεργασία των αναπληρωτών εκπαιδευτικών ΠΕ 70 με το υπόλοιπο εκπαιδευτικό προσωπικό και τα Στελέχη της Εκπαίδευσης Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Ολοήμερο

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα Ι. Κλίμακα Διερεύνησης Προσδοκιών. Ερωτηματολόγιο Οι Προσδοκίες μου από το σεμινάριο

Παράρτημα Ι. Κλίμακα Διερεύνησης Προσδοκιών. Ερωτηματολόγιο Οι Προσδοκίες μου από το σεμινάριο Παράρτημα Ι Κλίμακα Διερεύνησης Προσδοκιών Ερωτηματολόγιο Οι Προσδοκίες μου από το σεμινάριο Σημειώστε τον βαθμό συμφωνίας ή διαφωνίας σας με τις παρακάτω προτάσεις, με βάση την επεξήγηση που ακολουθεί:

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης

Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης Βενετία Μπαλτά Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Στόχοι της εισήγησης:

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Μέθοδος Project Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

επιμόρφωση των εκπαιδευτικών από το

επιμόρφωση των εκπαιδευτικών από το Η χρήση του ΕΛ/ΛΑΚ στην εκπαίδευση: Εμπειρίες και καλές πρακτικές Ηχρήση της πλατφόρμας moodle στη διαδικτυακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών από το Διορθόδοξο Κέντρο της Εκκλησίας της Ελλάδος Ιωάννα Κομνηνού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ Το ευρωπαϊκό ερευνητικό πρόγραμμα PROFILES ανακοινώνει τη δυνατότητα δήλωσης ενδιαφέροντος για συμμετοχή στο δεύτερο κύκλο βιωματικών εργαστηρίων (2012-2013) με θέμα το σχεδιασμό και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών ΟιΤΠΕχαρακτηρίζουνόλαταμέσαπουείναιφορείς άυλων μηνυμάτων (χαρακτήρες, εικόνες, ήχοι). Η αξιοποίησή

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΩΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: «ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ» Συντάκτης: Βάρδα Αλεξάνδρα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΩΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: «ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ» Συντάκτης: Βάρδα Αλεξάνδρα ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΩΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: «ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ» Συντάκτης: Βάρδα Αλεξάνδρα ΕΡΩΤΗΜΑ 1 ο : Σύμφωνα με το Δ.Ε.Π.Π.Σ., ο παιδαγωγικός ρόλος ανανεώνεται, αναθεωρείται, αναβαθμίζεται, προκειμένου να ανταποκριθεί

Διαβάστε περισσότερα

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Κωδικός μαθήματος: ΚΕΠ 302 Διδάσκων: Δημήτρης Θ. Ζάχος Πιστωτικές μονάδες: 10 Χρόνος και τόπος διεξαγωγής: Τετάρτη 6-9 αίθουσα 907 Εισαγωγικά Η επιτυχής συμμετοχή σ ένα

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

2 ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ 2 ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ 0501130 Φιλήμονος 36-38 & Τσόχα, 11521 Αμπελόκηποι Ετήσια Έκθεση Αυτοαξιολόγησης του Σχολείου 1 / 21 Σχολικό Έτος : 2010-2011 Α. Διαδικασίες Υλοποίησης 1. Ανάπτυξη Διαδικασιών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. Γεώργιος Ν. Πριµεράκης Σχ. Σύµβουλος ΠΕ03

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. Γεώργιος Ν. Πριµεράκης Σχ. Σύµβουλος ΠΕ03 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Γεώργιος Ν. Πριµεράκης Σχ. Σύµβουλος ΠΕ03 1 Η αξιολόγηση (µπορεί να) αναφέρεται στον εκπαιδευτικό, στο µαθητή, στο Αναλυτικό Πρόγραµµα, στα διδακτικά υλικά στη σχολική µονάδα ή (και) στο θεσµό

Διαβάστε περισσότερα

Κομβικών Δεξιοτήτων. Αξιολόγηση. Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού #ATS2020

Κομβικών Δεξιοτήτων. Αξιολόγηση. Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού #ATS2020 Αξιολόγηση Κομβικών Δεξιοτήτων Ενίσχυση των κομβικών δεξιοτήτων των μαθητών/μαθητριών, μέσα από καινοτόμες προσεγγίσεις στη διδασκαλία, τη μάθηση και την αξιολόγηση Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010)

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου της 29 ης Ιουλίου, 2008, τέθηκε σε εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: ΘΕΜΑ: ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΛΜΕ Π.Π.Σ. ΣΤΟΝ ΕΘΝΙΚΟ ΔΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ (αναθεωρημένη)

ΠΡΟΣ: ΘΕΜΑ: ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΛΜΕ Π.Π.Σ. ΣΤΟΝ ΕΘΝΙΚΟ ΔΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ (αναθεωρημένη) ΠΡΟΣ: Α.Π. :20 ΑΘΗΝΑ 12/02/2016 τον Πρόεδρο της Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής των Ελλήνων Καθηγητή κ. Κ. Γαβρόγλου ΘΕΜΑ: ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΛΜΕ Π.Π.Σ. ΣΤΟΝ ΕΘΝΙΚΟ ΔΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Συναισθηματική Νοημοσύνη

Συναισθηματική Νοημοσύνη Πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης E-Learning Συναισθηματική Νοημοσύνη E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση

Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πιλοτική Εφαρμογή της Πολιτικής για Επαγγελματική Ανάπτυξη και Μάθηση 390 παιδιά Το πλαίσιο εφαρμογής 18 τμήματα Μονάδα Ειδικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα