Θερμός χειμώνας στο Κυπριακό

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θερμός χειμώνας στο Κυπριακό"

Transcript

1 01- KATHI_2-8_KATHI NEW 01/08/15 00:24 Page 1 ΧΟΡΗΓΟΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ, Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Eτος 6 ο Aρ. φύλλου 356 Κυπριακή Πολιτική και Oικονομική Eφημερίδα 1,50 (Απλή έκδοση) 2,90 (Βασική) 3,90 (Ενισχυμένη) ΣHMEPA Θερμός χειμώνας στο Κυπριακό Συνάντηση-αξιολόγηση από τους ηγέτες και τον γ.γ. του ΟΗΕ σηματοδοτεί το τελικό πάρε-δωσε αρχές Νοεμβρίου Χωρίς να υπάρχει κάποιο χρονοδιάγραμμα και χωρίς ακόμη να μπορεί να υπολογιστεί με ακρίβεια ο χρόνος που θα απαιτηθεί για να συμφωνηθούν τα ζητήματα του περιουσιακού, μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου φαίνεται ότι θα αρχίζει να παίρνει συγκεκριμένη μορφή ο όγκος της εργασίας, που αυτή τη στιγμή αποτελείται από περίπου 40 έγγραφα. Στην περίοδο αυτή λογικά θα πρέπει να τοποθετείται < Οι συγκλίσεις, οι αποκλίσεις και τα ΜΟΕ των συνομιλιών στην εποχή Αναστασιάδη-Ακιντζί. Σελ. 4 η πραγματοποίηση μιας κοινής συνάντησης των ηγετών με τον γ.γ. του ΟΗΕ, για την αξιολόγηση της κατάστασης και της μεθόδου που θα ακολουθηθεί για το τελικό στάδιο, στο οποίο θα υπάρχει αρκετό πάρε-δώσε. Κι όταν ολοκληρωθεί η συμφωνία, να ακολουθήσει η συγγραφή του συντάγματος και η προετοιμασία των δημοψηφισμάτων, τέλη του χειμώνα αρχές της άνοιξης. Σελ. 3 ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΑΙ ΑΚΟΛΟΥΘΩΣ 2.00 ΣΤΑ ΠΕΡΙΠΤΕΡΑ T01 ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ SAMSUNG H αυτοκρατορία αναταράσσεται SHOPPING Oι αφίξεις Οι τιμές Οι ευκαιρίες της κυπριακής αγοράς ΞΕΝΟΦΩΝ ΚΑΛΛΗΣ Τράπεζες με άρωμα Silicon Valley APPLE MUSIC SPOTIFY AKAZOO Χρέος της πολιτείας να δώσει απαντήσεις στις οικογένειες Η πολιτεία δεν φάνηκε αντάξια της θυσίας όσων έπεσαν υπερασπιζόμενοι την ελευθερία της Κύπρου, υποστηρίζει σε συνέντευξή του στην «Κ» ο Ξενοφών Καλλής. Ο Επικεφαλής και Συντονιστής της ανασκαφής στον Τύμ- VS VS Χριστιανοί στο έλεος των τζιχαντιστών Η Καρακός, η μεγαλύτερη χριστιανική πόλη στο Ιράκ, βρίσκεται στην εύφορη κοιλάδα της Νινευί. Ως πέρυσι το καλοκαίρι, η πόλη έσφυζε από ζωή, περιτριγυρισμένη από σιτοβολώνες και κτηνοτροφικές μονάδες. Όταν το ISIS μπήκε στην Καρακός, προσέφερε στους κατοίκους μια επιλογή: να ασπασθούν το Ισλάμ. Η άρνηση σήμαινε θάνατος. O αριθμός των χριστιανών που αντιμετωπίζουν διωγμούς σήμερα, σύμφωνα με έρευνα του ινστιτούτου Pew, είναι μεγαλύτερος από οποιαδήποτε άλλη στιγμή της Ιστορίας, πλην των απαρχών του χριστιανισμού. Σελ. 22 Ενδιαφέρον επενδυτών για τη Cyta Διερευνητικές επαφές Citigroup Ισχυρό αρχικό ενδιαφέρον από στρατηγικούς επενδυτές για τη Cyta, εντόπισε η Citigroup στην πρώτη διερευνητική της επαφή που έκανε στο εξωτερικό. Ο χρηματοοικονομικός σύμβουλος στη διαδικασία ιδιωτικοποίησης της Cyta προχώρησε σε μία αρχική επικοινωνία με επενδυτές με τους οποίους συνεργάζεται, για μία πρώτη ενημέρωση και το ενδιαφέρον για την κυπριακή εταιρεία τηλεπικοινωνιών ήταν σημαντικό. Οικονομική, σελ. 3 Φόρμουλα αυξήσεων και για ημιδημόσιο Σε εξέλιξη οι διαβουλεύσεις Σε συμφωνία φαίνεται να καταλήγουν η κυβέρνηση με τις Συντεχνίες του ευρύτερου δημόσιου τομέα σε ό,τι αφορά την πρόταση που κατατέθηκε για το δημόσιο τομέα και προτείνει παραχώρηση αυξήσεων στη βάση του ονομαστικού ΑΕΠ. Οι συντεχνίες δεν είναι αρνητικές φτάνει να γίνεται ρύθμιση μέσω Συλλογικών Συμβάσεων και όχι με νομοθετήματα. Οικονομική, σελ. 5 βο της Μακεδονίτισσας, με πείρα δεκαετιών στο κεφάλαιο της διακρίβωσης της τύχης των αγνοουμένων, ξεκαθαρίζει ότι οι έρευνες για εντοπισμό των 19 καταδρομέων του Noratlas θα συνεχισθούν ακόμα κι αν τα αποτελέσματα δεν είναι θετικά. Ωστόσο, από τις έρευνες που έχουν γίνει, συμπληρώνει, υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις ότι κάποιοι έχουν ταφεί με το κουφάρι του αεροπλάνου. Σελ. 8 ΓΡΑΦΟΥΝ ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Το φάντασμα και η λύση ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΠΑΡΗΣ Τα χέρια του Μεγαλέξανδρου ΕΡΑΤΩ ΚΟΖ. ΜΑΡΚΟΥΛΛΗ Όραμα Αμμόχωστος ΜΕΛΑΝΗ ΑΝΤΩΝΙΟΥ The success story of Cyprus ΑΛΕΞΗΣ ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ Σαρωτική ανανέωση ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ Ο Αύγουστος θα κρίνει πολλά ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΙΑΝΝΑΡΑΣ Ποιο κριτήριο κρίνει το ταλέντο Πώς ο απορριπτισμός ευνοεί ΔΗΣΥ-ΑΚΕΛ Ο διχασμός του 2004 φοβίζει Η ρητορική που θυμίζει τον σκληρό Απρίλη του 2004 με τις βαθιές πληγές του διχασμού των ημερών του δημοψηφίσματός φαίνεται να λειτουργεί υπέρ του κλίματος λύσης που επιδιώκουν ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ. Παράλληλα, δεν υπάρχουν ούτε οι συνθήκες ευμάρειας αλλά και η προσωπικότητα που να σηκώσουν το βάρος ενός νέου Όχι. Σελ. 6 Αμερικανοτουρκικό πάρε-δώσε εν εξελίξει Για το μέλλον της βόρειας Συρίας Στη νέα περίοδο, οι ΗΠΑ ζήτησαν από την Τουρκία να «θυμηθεί» τα καθήκοντά της ως μέλους του ΝΑΤΟ. Η Άγκυρα έδωσε πράσινο φως για χρήση της βάσης Ίντζιρλικ, εξασφαλίζοντας σημαντικά ανταλλάγματα. Το τουρκικό σχέδιο εκτός του ISIS στοχεύει και εναντίον του κουρδικού αυτονομιστικού κινήματος στη βόρεια Συρία. Σελ. 7 Εγκλωβισμένη στα αδιέξοδα του ΣΥΡΙΖΑ Το σκηνικό ρήξης, η ψηφοφορία-ορόσημο για Μνημόνιο και οι εκλογές Στα γρανάζια του πολιτικού προβλήματος που δημιουργεί το εσωκομματικό αδιέξοδο του ΣΥΡΙΖΑ έχει εγκλωβιστεί η Ελλάδα, ενώ η διαπραγμάτευση με τους εταίρους για το νέο πακέτο βοήθειας Μνημόνιο βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο και η οικονομία ασφυκτιά λόγω των capital controls. Η ψηφοφορία στη Βουλή μετά τον Δεκαπενταύγουστο, είτε για το νέο πρόγραμμα είτε για πρόγραμμα-γέφυρα με προαπαιτούμενα, θεωρείται το επόμενο ορόσημο στο εσωκομματικό πεδίο. Με δεδομένο ότι η κυβέρνηση δεν μπορεί να πορευθεί επί μακρόν με μειοψηφία στη Βουλή, ο κ. Τσίπρας δέχεται εισηγήσεις για εκλογές-εξπρές στα τέλη Σεπτεμβρίου, ενώ εναλλακτικά, στο τραπέζι παραμένει και η προσφυγή στις κάλπες τον Νοέμβριο, αφού θα έχει ολοκληρωθεί η πρώτη αξιολόγηση του νέου προγράμματος από την τρόικα. Σελ. 19 Οι σαραντάρηδες στην εξουσία της χώρας Εννέα, φρέσκα, άφθαρτα πρόσωπα στην πολιτική σκηνή της Κύπρου, με κοινό παρονομαστή το πλούσιο βιογραφικό, τις υψηλού επιπέδου σπουδές, επαγγελματική εμπειρία σε μεγάλους οργανισμούς και εταιρείες της Κύπρου, με μεταπτυχιακούς και διδακτορικούς τίτλους, με τεχνοκρατικά κυρίως, και όχι πολιτικά, χαρακτηριστικά, βρίσκονται στο πλευρό του εξηνταεννιάχρονου Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Αναστασιάδη. Σελ. 10 ΚΥΡΙΟ ΑΡΘΡΟ Πωλήσεις δανείων Η εφαρμογή του νομοθετικού πλαισίου που θα διέπει τις πωλήσεις δανείων αποτελεί το τελευταίο κομμάτι του παζλ που έστησε η Τρόικα ώστε να αναχαιτιστεί το ποσοστό των μη εξυπηρετούμενων δανείων στα τραπεζικά ιδρύματα. Το ιδιωτικό χρέος, βέβαια, δεν πρόκειται να εξαφανιστεί ως διά μαγείας, αλλά θα αποφορτιστούν οι ισολογισμοί των τραπεζών, αυξάνοντας την ικανότητά τους να δανείσουν φρέσκο χρήμα σε υγιείς επιχειρήσεις, καινοτόμες ιδέες και νοικοκυριά που μπορούν να αποπληρώσουν. Με μία πρώτη ανάγνωση, το νομοσχέδιο διασφαλίζει σε μεγάλο βαθμό τους μικρούς δανειολήπτες και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, εφόσον, οι εποπτικές Αρχές εφαρμόσουν κατά γράμμα τις πρόνοιες του νόμου που οι ίδιες συνέταξαν. Χοντρό παιχνίδι αναμένεται στα δάνεια πέραν του 1 εκατ. για τα οποία η νομοθεσία δεν κάνει ιδιαίτερες προβλέψεις και που φαίνεται να ενδιαφέρουν τους ξένους επενδυτές. Η συνέχεια στη Bουλή. ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟ ΕΝΘΕΤΟ «ΖΩΗ» Ζωή, σελ. 8 Την Κυριακή 9 Αυγούστου μαζι με την «Κ» ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Η διπλή τραγωδία του Ισραήλ Η Ισραηλινή συγγραφέας Zeruyia Shalev το 1994 παντρεύτηκε στη Λεμεσό και 21 χρόνια μετά επέστρεψε στην Κύπρο και μας μίλησε για την τρομοκρατική επίθεση που δέχθηκε. ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ Το σινεμά ενώνει την Ευρώπη Το βραβείο LUX αποτελεί ένα ετήσιο ραντεβού ανάδειξης ευρωπαϊκών ταινιών που διαπραγματεύονται θέματα που απασχολούν έντονα το κοινό της Ευρώπης και απονέμεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. ΦΕΣΤΙΒΑΛ Τι θα δούμε φέτος στα Κύπρια Δέκα καλλιτεχνικές προτάσεις, από Τσεχία, Ισραήλ, Ηνωμένο Βασίλειο, Ελλάδα και Κύπρο για όλα τα γούστα, θα μας προσφέρει το φετινό φεστιβάλ που αρχίζει στις 2 Σεπτεμβρίου. ΚΡΙΤΙΚΗ: Θέατρο, μουσική, βιβλίο, τηλεόραση, κινηματογράφος

2 02-KATHI NEW_Master_cy 01/08/15 00:18 Page 2 2 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΛΙΔΑ Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 ΠΟΛΙΤΕΙΕΣ ΑΝΘΡΩΠΩΝ Γράφει ο ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Το φάντασμα και η λύση ΟΜΗΡΟΥ & ΣΕΒΕΡΗ/ Γράφει ο ΟΝΑΣΑΓΟΡΑΣ Ο οδοστρωτήρας του πρίγκιπα και η αδημονία του Αντρου Μία ανήσυχη ηρεμία πλανιέται πάνω από το νησί. Δεν είναι όμοια με το φάντασμα που πλανιόταν πάνω από την Ευρώπη του κομμουνιστικού μανιφέστου, ούτε με την κουφόβραση πριν από τον σεισμό. Είναι η ανησυχία που δοκιμάσαμε όλοι ξανά το 2004 πριν από το δημοψήφισμα, οι μεν πεπεισμένοι ότι μια λύση θα δημιουργούσε τις προϋποθέσεις για ένα καλύτερο μέλλον, οι δε σίγουροι ότι το Σχέδιο Ανάν θα ήταν η καταστροφή. Τελικά η καταστροφή ήρθε και χωρίς το Σχέδιο Ανάν. Έντεκα χρόνια μετά και όντας πλέον η Κύπρος μέλος της Ε.Ε. που θα ήταν και δεν έγινε τελικά το εφαλτήριο της Κυπριακής Δημοκρατίας για απαλλαγή από την κατοχή, δίνεται στις ηγεσίες του νησιού άλλη μια σημαντική ευκαιρία για επίτευξη λύσης. Μια λύσης που να επανενώνει χώρο και ανθρώπους, οικονομικές δραστηριότητες και δημιουργικές εφέσεις. Σήμερα που δεν υπάρχουν οι συνθήκες της ευμάρειας του 2004 ούτε και οι προσωπικότητες που να έχουν την πολυτέλεια των ρητορικών του διχασμού και της περιρρέουσας ατμόσφαιρας χωρίς το όποιο τίμημα, η Κύπρος βρίσκεται μπροστά σε ένα και μόνο δίλημμα. Να κάνει το βήμα που θα την οδηγήσει στο μέλλον μέσα από μια λύση και την οικοδόμηση ενός σύγχρονου κράτους, με αιχμή την παιδεία, την τεχνολογία και την επιστήμη ή να μείνει στη σημερινή στασιμότητα του φόβου και της πνευματικής πενίας ενός παρωχημένου εθνικισμού που είτε φορά μανδύα θρησκευτικό και πιστεύει χωρίς να ερευνά είτε παρελαύνει για τους λάθος λόγους, ανιστόρητος και κοινωνικά αναλφάβητος και τραγικά επικίνδυνος. Όλα αυτά δηλαδή που μαζί με τα τρία κακά της μοίρας που μας φόρτωσαν οι ηγεσίες μας, την απουσία λογοδοσίας, την ασυδοσία, και την ατιμωρησία, οδήγησαν την πλειοψηφία του κόσμους της Κύπρου, Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους, σε τραγωδίες, με αιματοχυσίες και χιλιάδες νεκρούς αλλά και στη σημερινή οικονομική ένδεια με μερικές δεκάδες δισεκατομμύρια χρέους. Ο λαός συχνά μιλά για την τύχη του ατζαμή και φαίνεται ότι στις 26 του περασμένου Απρίλη τραβήξαμε ένα κερδοφόρο λαχνό με την ανάδειξη του Μουσταφά Ακιντζί στην ηγεσία της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Ο Νίκος Αναστασιάδης, έχοντας την πικρή εμπειρία της διαπραγμάτευσης με τον άτεγκτο Ντερβίς Έρογλου, βρήκε ως Φίλιππος τον Ναθαναήλ. Η πολιτική χημεία των δύο συνομηλίκων Λεμεσιανών φαίνεται ότι σπρώχνει τη διαπραγμάτευση με πρωτοφανείς ταχύτητες. Αυτό είναι εξαιρετικά καλό αλλά θα πρέπει να προσέξουν και μαζί τους κι όλοι εμείς μην σκοντάψουμε. Στις λεπτομέρειες κρύβεται ο διάβολος και σε αυτό το νησί οι διάβολοι φυτρώνουν κι εκεί που δεν τους περιμένεις Οι οιωνοί πάντως φαίνονται να είναι άριστοι και οι συμφωνίες που εμφανίζονται να έχουν επιτευχθεί όπως η κατοχύρωση του δικαιώματος του ιδιοκτήτη στο περιουσιακό ή ότι όλα τα στοιχεία του DNA του νέου ομοσπονδιακού κράτους θα είναι βασισμένα στην πολιτική και νομική «βιολογία» της Ε.Ε. δημιουργούν την ελπίδα ότι αυτή τη φορά θα αφήσουμε για πάντα πίσω μας τα φαντάσματα της εισβολής, της κατοχής, του εθνικού ξεκαθαρίσματος και θα χτίσουμε πάνω σε πανανθρώπινες αξίες, ξεκινώντας από το νέο μας σύνταγμα. Και είναι μοναδική ευκαιρία, πλεονέκτημα αλλά και τεράστια κατάκτηση να έχεις τη δυνατότητα να απαλλαγείς από ένα σύνταγμα αιχμαλωσίας όπως είναι σήμερα αυτό του 1960 και να φτιάξεις ένα σύνταγμα στα μέτρα του 21ου αιώνα. Αίσθηση προκάλεσε η χθεσινή αποκάλυψη από την στήλη ότι τεράστιο ακίνητο της οικογένειας Χάσικου, στο κέντρο της Λευκωσίας πωλείται με... προίκα. Όπως μαθαίνω το θέμα συζητήθηκε και στη Λευκωσία και στον Πρωταρά και θα συζητηθεί εκ νέου στη Λευκωσία, από βδομάδας... Ένα βήμα μπροστά από τον Νίκαρο φαίνεται ότι βγαίνει ο Μουσταφά, αφού προγραμματίζει συνέντευξη Τύπου στις 5 Αυγούστου «για να ενημερώσει τον λαό για τις εξελίξεις στο Κυπριακό και όσα συζητούνται στις συνομιλίες». Ο λαλίστατος Μουσταφάς θα πληροφορήσει και τους Τουρκοκύπριους αλλά και εμάς (και την αντιπολίτευση) για τα τεκταινόμενα... Όπως πληροφορούμαι από τον Λόφο της Εξουσίας, ο Νίκαρος ενδέχεται να καλέσει συνέντευξη Τύπου αλλά μετά την ενημέρωση της πολιτικής ηγεσίας... Μπορεί ο Κωστάκης να αποφάσισε ότι δεν θα προχωρήσει σε ποινική δίωξη για τον καυγά Χαραλαμπίδου Κυπριανού στη Βουλή, η βουλευτίνα όμως επιμένει σε ανένδοτο αγώνα. Όπως μαθαίνω ετοιμάζεται για νέα επίθεση μέσα από το Facebook και τα φίλια ΜΜΕ, ιδιαίτερα μετά την επίσημη στήριξή της από τον Άντρο Κυπριανού... Ακούω πως μελετά να αναλάβει νέα δράση για να μεταφέρει την υπόθεση ενώπιον της δικαιοσύνης, ζητώντας στήριξη και από άλλα μέλη της Βουλής και από κοινωνικά σύνολα. Πολύ σύντομα όμως αναμένεται να ανακοινώσει από μόνη της τις προθέσεις της... Σε σχέση με την απόφαση του Κώστα Κληρίδη, νομικός ακούστηκε την Παρασκευή να σχολιάζει την ταχύτητα ανταπόκρισης του Γενικού με μια ευχή: «Μακάρι να συνεχίσει ως Σούμαχερ και με τις έρευνες για την οικονομία»... Από ΑΚΕΛικό στέλεχος άκουσα προχθές πως το κόμμα απασχόλησε το κατά πόσον το όνομα της Ειρήνης Χαραλαμπίδου θα βρίσκεται στο νέο ψηφοδέλτιο του κόμματος για τις βουλευτικές και ότι «ακούστηκαν Είσαι να τους τη σκάσουμε; Να ξεχάσουμε και την Ομοσπονδία και τις Ηνωμένες Πολιτείες Κύπρου και να την ονομάσουμε απλά Λεμεσό; διάφορες ενδιαφέρουσες απόψεις»... Μια που αναφέρθηκα στον Άντρο, ακούω πάλι από το ΑΚΕΛ ότι ο γ.γ. αδημονεί για την πρόσκληση που του υποσχέθηκε ο Τσαβούσογλου. Όχι μόνον αυτός αλλά και κάποιοι άλλοι από την ηγεσία του ΑΚΕΛ, οι οποίοι ελπίζουν ότι θα τον συνοδεύσουν στην Άγκυρα. Πάντως, ο Άντρος ακούστηκε να λέει πως γνωρίζει τον Τσαβούσογλου και δεν είναι η πρώτη φορά που υποσχέθηκε να τον καλέσει στην Τουρκία χωρίς να το πράξει... Συναγερμικός της απορριπτικής σχολής με τον οποίο συζήτησα το θέμα μου επιβεβαίωσε τη φιλία που ενώνει τον Τσαβούσογλου με τον Νίκαρο. Μου είπε ακόμα: «Εάν θέλει ο Τσαβούσογλου να βοηθήσει στις συνομιλίες να καλέσει καταρχήν τον φίλο του τον Νίκαρο, να τον αναγνωρίσει ως Πρόεδρο της Δημοκρατίας και μετά οποιονδήποτε άλλο»... Είναι μια θέση που σίγουρα θα τη στήριζε και ο Λιλλήκας, και ο Σιζόπουλος αλλά και ο πρίγκιπας Νικόλαος... Και βεβαίως η Ελένη Θεοχάρους! Μια που αναφέρθηκα στον πρίγκιπα, σας ενημερώνω πως σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές εντός του ΔΗΚΟ, ραγδαίες εξελίξεις αναμένονται τον Σεπτέμβριο στο κόμμα. Η πιο σημαντική και φοβερή εξέλιξη ενδέχεται να είναι η αναπόδραστη, όπως φαίνεται, δημιουργία νέας κίνησης από την εσωτερική αντιπολίτευση. Μια κίνηση που σύμφωνα με τον Πρίγκιπα, όποιοι την κάνουν «θα σπάσουν τα μούτρα τους». (Θυμάστε τον οδοστρωτήρα του Χριστόφια που θα πατούσε τον Λιλλήκα;). Προς το παρόν ο ίδιος εργάζεται να στελεχωθεί ξανά το κόμμα με γενικό γραμματέα (αλήθεια ποιος θα είναι;...) και τον διορισμό συμβούλων. Η απορία ΔΗΚΟϊκού στελέχους, όπως έφθασε στ αυτιά μου, είναι: «πού θα βρει χρόνο ο Νικόλας να ασχοληθεί με τα ενδοκομματικά μετά από τόσα μέτωπα που έχει ανοίξει με όλους;». Παράπονα δέχθηκε ο εκδότης του Φιλελευθέρου Νίκος Παττίχης γιατί ενώ τίμησε πρόσφατα 30 προσωπικότητες από αυτές απουσίαζαν ο Σπύρος Κυπριανού και ο Δημήτρης Χριστόφιας... Από το ΔΗΚΟ όμως κάποιοι το έχουν πάρει κατάκαρδα και διαμηνύουν πως αναμένουν την διόρθωση του Φιλελεύθερου, όπως η εφημερίδα υποσχέθηκε στην οικογένεια Κυπριανού. Ρίχνουν μάλιστα τα βέλη τους και στην ηγεσία του κόμματός τους, η οποία δεν αντέδρασε όπως αναμενόταν. Πάντως, μαθαίνω πως παρασκηνιακά ο πρίγκιπας Νικόλαος συζήτησε το θέμα με τον Νίκο Παττίχη αλλά το θέμα έμεινε εκεί... Παράπονα (αλλά χωρίς συνέχεια) ακούστηκαν και από το ΑΚΕΛ επειδή δεν τιμήθηκε ούτε ο Δημήτρης Χριστόφιας, ενώ είχαν τιμηθεί όλοι οι άλλοι Πρόεδροι της Δημοκρατίας (πλην Κυπριανού και Μακαρίου)... Για την περίπτωση Χριστόφια δεν έχουν γίνει ιδιαίτερα διαβήματα, ούτε ιδιαίτερη επιμονή υπήρξε προς την πλευρά του Νίκου Παττίχη... Ένας δημοσιογράφος, ο Αντρέι Νεκράσοβ, ενδέχεται να βάλει σε περιπέτειες τις άψογες σχέσεις του Νίκαρου με τον Πούτιν. Ο Ρώσος δημοσιογράφος κρατείται από την αστυνομία της Κύπρου μετά από αίτημα της Ρωσίας και ζητείται η έκδοσή του. Ο ίδιος ζητεί πολιτικό άσυλο και υποστηρίζει ότι οι ρωσικές αρχές τον καταδιώκουν για πολιτικούς λόγους και κινδυνεύει η ζωή του, εάν εκδοθεί στη Ρωσία. Τον στηρίζουν οι «Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα», ενώ διάβημα στον Χάσικο και τον Ιωνά για να «τύχει δίκαιης αντιμετώπισης» έκανε και η Ένωση Συντακτών Κύπρου... Αναμένεται πολύ σύντομα και το διάβημα του Ρώσου πρεσβευτή, εάν δεν έχει ήδη γίνει... ΕΡΩΤΗΣΗ: Ποιος δήμαρχος, όχι μικρού δήμου, φοβάται το επερχόμενο σκάνδαλο; Κάποιοι μαζεύουν πληροφορίες (και από τον Έφορο Εταιρειών) και θέλουν να τα βγάλουν όλα στη φόρα. Εάν βεβαίως επιβεβαιωθούν οι υποψίες τους... ΚΟΥΪΖ: Ποια Κύπρια με προϋπηρεσία και στην Κύπρο και στο εξωτερικό, διεκδικεί, σχεδόν απελπισμένα, μια βουλευτική έδρα χωρίς να ενοχλείται εάν θα είναι είτε με τον ΔΗΣΥ είτε με το ΑΚΕΛ; H άποψή σας Οι αποκαλύψεις για λογισμικό προηγμένης τεχνολογίας από την ΚΥΠ σας πείθουν ότι η ΚΥΠ παρακολουθεί... Για λόγους εθνικής ασφάλειας Απλούς πολίτες Πολιτικά πρόσωπα Τον υπόκοσμο 25,6% 19,5% 7,5% 47,5% Σύνολο Ψήφων: 724 Πεπεισμένη είναι η κοινή γνώμη για το εύρος δράσης της Κυπριακής Υπηρεσίας Πληροφοριών. Με αφορμή τον θόρυβο που ξέσπασε πρόσφατα η πλειοψηφία όσων έλαβαν μέρος στη διαδικτυακή ψηφοφορία της «Κ» πιστεύει ότι η ΚΥΠ κατά κύριο λόγο πραγματοποιεί παρακολουθήσεις μόνο για λόγους εθνικής ασφάλειας. Ωστόσο, ένα εξίσου σημαντικό ποσοστό θεωρεί ότι παρακολουθούνται απλοί πολίτες αλλά και πολιτικά πρόσωπα. Δικαίωμα συμμετοχής έχουν οι εγεγγραμμένοι χρήστες στο site της «Κ» Ορθοπεταλιές προς το μέλλον των πόλεων Μπορεί εμείς εδώ στον μικρόκοσμό μας να αντιμετωπίζουμε τους τελευταίους μήνες τα γνωστά προβλήματα, αλλά κάπου αλλού, όχι τόσο μακριά, περίπου συμμετέχοντες από 80 χώρες (ανάμεσά τους και τέσσερις από την Ελλάδα) ασχολούνται στα σοβαρά με το ποδήλατο. Αναφέρομαι στη διοργάνωση Velo City 2015, το μεγαλύτερο Παγκόσμιο Συνέδριο για τις διεθνείς πολιτικές για το ποδήλατο και την ανάπτυξη της χρήσης του στις σύγχρονες πόλεις. Υστερα από τη Βιέννη το 2013 και την Αδελαΐδα το 2014, ήταν η σειρά της Νάντης να το αναλάβει για το 2015 (ενώ το 2016 θα φιλοξενηθεί στην Ταϊπέι). Η επιλογή της συγκεκριμένης πόλης δεν ήταν καθόλου τυχαία, καθώς πρόκειται για την Πράσινη Ευρωπαϊκή Πρωτεύουσα του 2013 και την 5η πιο φιλική στο ποδήλατο πόλη του κόσμου - για να μην αναφερθούμε πως αποτελεί τον παράδεισο του συγκοινωνιολόγου, όπως μπορεί να μας διαβεβαιώσει ο καθηγητής Θάνος Βλαστός που ήταν μαζί μας ως εκπρόσωπος του οργανισμού «Πόλεις για Ποδήλατο». Μότο της φετινής εκδήλωσης ήταν το «Cycling: Future Maker», το οποίο μπορούμε ελεύθερα να μεταφράσουμε ως «Το ποδήλατο δημιουργεί το μέλλον». Η επιλογή αυτού του τόσο συγκεκριμένου και λίγο προβοκατόρικου σλόγκαν ήταν για να τονίσει πως ένα μέσο τόσο απλό, Cykelslangen ή «ποδηλατικό φίδι»: αυτό είναι το νέο αξιοθέατο της Κοπεγχάγης, ένας υπερυψωμένος ποδηλατόδρομος μήκους 235 μέτρων, πάνω από τα κανάλια της πόλης, επιβεβαιώνοντας την αφοσίωση στο ποδήλατο και στο αστικό ντιζάιν. όπως το ποδήλατο, είναι εκείνο που κρίνεται απολύτως απαραίτητο για το μέλλον των σύγχρονων πόλεων. Διότι, με τις δεδομένες οικονομικές, πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες που βιώνουμε σε όλο τον πλανήτη, οι λύσεις πρέπει, επιβάλλεται να είναι απλές. Το δεύτερο χαρακτηριστικό του συνεδρίου ήταν η τοποθέτηση πως το ποδήλατο αποτελεί το μέσο και όχι τον σκοπό! Ο λόγος για τον οποίο το ποδήλατο αποτελεί το κέντρο του ενδιαφέροντος συγκοινωνιολόγων, τμημάτων μεταφορών, ειδικών σε θέματα υγείας, δημάρχων, δεν είναι πως όλοι τους είναι «ποδηλάτες» αλλά πως έχουν καταλήξει, ύστερα από μελέτες, επιστημονικές παρατηρήσεις και πρακτική εμπειρία, ότι η ανάπτυξη της χρήσης του ποδηλάτου μπορεί να αποτελέσει την απλούστερη λύση σε μια σειρά από περίπλοκα προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα οι σύγχρονες πόλεις: κυκλοφοριακό, μόλυνση, απομόνωση, κοινωνικά προβλήματα, έλλειψη άσκησης, σπατάλη πόρων, επικοινωνία ανάμεσα στους πολίτες, τροχαία ατυχήματα. Στην προσπάθειά τους να τα επιλύσουν, οι πόλεις παίρνουν αποφάσεις στις οποίες το ποδήλατο παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο: στο Σαν Φρανσίσκο δημιουργούν ποδηλατοδρόμους, επειδή θέλουν έως το 2020 να μην υπάρχουν τροχαία ατυχήματα! Στη Μόσχα δημιουργούν υποδομές, επειδή η πόλη κοντεύει να εκραγεί από την αλόγιστη χρήση του αυτοκινήτου, στο Παρίσι η δήμαρχος θέλει να μετατρέψει την πόλη σε πόλη του ποδηλάτου έως το 2020, προκειμένου από τη μια να αναπτύξει τον τουρισμό και από την άλλη να προσφέρει μιαν ανάσα στους πολίτες. Στη Νέα Υόρκη, η εμπειρία του συστήματος κοινόχρηστων ποδηλάτων έχει αλλάξει την εικόνα της πόλης. Στην Ουγκάντα, το ποδήλατο χρησιμοποιείται ως μέσο για την ανάπτυξη της πόλης Στο Λονδίνο, το ποδήλατο έχει μετατρέψει μία από τις σύγχρονες μεγαλουπόλεις σε πόλη όπου μπορεί κανείς να πραγματοποιήσει τις μετακινήσεις του με ένα ποδήλατο. Τα παραδείγματα είναι ατέλειωτα. Ενας ολόκληρος κόσμος εκεί έξω, από τις ΗΠΑ έως την Αφρική και από την Ταϊβάν έως την Ινδία, με την Ευρώπη να πρωταγωνιστεί στις εξελίξεις για μια ακόμη φορά, αντιλαμβάνεται το ποδήλατο ως το μέσο το οποίο θα οδηγήσει πόλεις και πολίτες στο μέλλον, και το 2020 έχει οριστεί ως το πρώτο ορόσημο. Το γεγονός ότι η Ε.Ε. έχει δεσμευτεί πως το 2016 θα είναι η χρονιά στην οποία θα συζητηθεί το θέμα της δημιουργίας κοινής Ευρωπαϊκής Πολιτικής για το ποδήλατο, σε πολιτικό επίπεδο πλέον, αποτελεί το επιστέγασμα όλων των παραπάνω. Πρόεδρος Δ.Σ.: ΚΩΣΤΑΣ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗΣ Διευθύνων Σύμβουλος: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΛΟΤΤΙΔΗΣ Διευθυντής: ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Αρχισυντάκτης: ΜΙΧΑΛΗΣ ΤΣΙΚΑΛΑΣ Αρχισυντάκτης Οικονομικού: ANΤΩΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Υπεύθυνος Υλης: MIXAΛΗΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ Υπεύθυνος Ατελιέ: ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΔΑΜΙΑΝΟΥ Iδιοκτησία «Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΕΚΔΟΣΗ ΚΥΠΡΟΥ ΛΤΔ» Νίκου Κρανιδιώτη 7Ε, 3ος όροφος, 2411 Έγκωμη, Λευκωσία, Κύπρος Τηλ.: Fax: Σύνταξη Fax: Διαφημιστικό Τμήμα - Μικρές Αγγελίες ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, αναπαραγωγή, διασκευή ή απόδοση του περιεχομένου της εφημερίδας με οποιονδήποτε τρόπο, χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια του εκδότη. Eκδίδεται σε συνεργασία και μετά από άδεια της εταιρείας ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Α.Ε. Διευθυντής: ΑΛΕΞΗΣ ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ Διεύθυνση συντάξεως: ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ - ΚΩΣΤΗΣ ΦΑΦΟΥΤΗΣ - ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΝΤΕΛΑΣ

3 03-POLITIKI_Master_cy 31/07/15 19:32 Page 3 Κυριακή 2 Aυγούστου 2015 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 3 Περί τα τέλη Οκτωβρίου το τελικό πάρε-δωσε Θα έχει πάρει μορφή εργασίας επί των 40 εγγράφων και θα σηματοδοτήσει αξιολόγηση από τους δύο ηγέτες και τον γ.γ. του ΟΗΕ Ανάλυση του ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΖΟΥΠΑΝΙΩΤΗ Η συμφωνία των ηγετών πάνω στο περιουσιακό και τις διαφορετικές επιλογές που υπάρχουν για τη ρύθμιση της άσκησης του δικαιώματος από τους πολίτες, αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες για διευθέτηση του Κυπριακού, αυξάνει όμως και τους πονοκέφαλους των δύο διαπραγματευτικών ομάδων και των επικεφαλής τους. Οι δύο διαπραγματευτές θα πρέπει να καταλήξουν πάνω σε ένα μακρύ κατάλογο συνδυασμών για τις κατηγορίες ιδιοκτητών και χρηστών και του βαθμού προτεραιότητας που θα δίδεται. Κι όταν ο κατάλογος (στην πραγματικότητα μία αρκετά μεγάλη και περιεκτική φόρμουλα) ολοκληρωθεί, θα αποτελεί το βασικό εργαλείο της ανεξάρτητης επιτροπής για θέματα περιουσίας, που οι δύο ηγέτες συμφώνησαν να δημιουργηθεί, για να επιλύονται οι απαιτήσεις του περιουσιακού. Πηγή πολύ κοντά στις συνομιλίες εκτίμησε ότι θα απαιτηθεί σημαντικός χρόνος για να συμφωνηθεί αυτή η φόρμουλα, ενώ εξέφρασε προσωπικά και επιφυλάξεις κατά πόσο διαθέτουν οι διαπραγματευτικές μας ομάδες επαρκή τεχνογνωμοσύνη για την αντιμετώπιση της σημαντικής αυτής πρόκλησης, ή αν θα χρειαζόταν πρόσληψη εμπειρογνωμόνων από το εξωτερικό. Όπως κι αν έχει το πράγμα, οι δύο διαπραγματευτές Μαυρογιάννης και Ναμί θα «ιδρώσουν» τον Αύγουστο και στις αρχές Σεπτέμβρη. Ένα δεύτερο θετικό στοιχείο που μπορεί να άρει αρκετά εμπόδια από τον δρόμο προς τη λύση είναι η εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο αντιπρόσωπος του προέδρου της Κομισιόν Βαν Νούφελ έχει πλέον αρχίσει να εμπλέκεται ενεργότερα Στο τετ-α-τετ της περασμένης Δευτέρας οι δύο ηγέτες διευθέτησαν και το πολύκροτο ζήτημα του χαλουμιού, με πολύ θετικότερο τρόπο απ ό,τι προμήνυαν οι δηλώσεις που προηγουμένως είχε κάνει ο Οζντίλ Ναμί. Καθοριστικές οι κατ ιδίαν συναντήσεις όπου προκύπτουν λύσεις και συναινέσεις που παραπέμπονται για διατύπωση στους διαπραγματευτές. Την ολοκλήρωση της συμφωνίας θα ακολουθήσει η συγγραφή του συντάγματος και η προετοιμασία των δημοψηφισμάτων. Δεν θα υπάρξει «Σχέδιο Λύσης» Πηγή κοντά στις συνομιλίες, από την οποία ζητήσαμε άποψη για τη θέση που εξέφρασε ο ειδικός σύμβουλος του γ.γ. στη συνέντευξή του περί σχεδίου «Αναστασιάδη Ακιντζί, ή Ακιντζί Αναστασιάδη», είπε στην «Κ» ότι αυτή τη φορά δεν αναμένει ένα σχέδιο λύσης με την μορφή που είχε το «σχέδιο Ανάν», αλλά κάτι διαφορετικό το οποίο θα συμπεριλαμβάνει όλα τα έγγραφα των συνομιλιών. Το αν αυτό θα ονομαστεί «σχέδιο» ή κάτι άλλο, απομένει να αποδειχθεί στην πράξη. στη διαδικασία και τη Δευτέρα ήταν στη Λευκωσία για συνομιλίες με την ομάδα της αποστολής καλών υπηρεσιών του ΟΗΕ. Δίωρο τετ-α-τετ Η συνάντηση της περασμένης Δευτέρας ξεκίνησε με την καθιερωμένη κατ ιδίαν συνομιλία των δύο ηγετών, που αυτή τη φορά είχε μεγαλύτερη διάρκεια (σχεδόν δύο ώρες). Μέρος της συζήτησης κάλυψε η διευθέτηση του θέματος με το χαλούμι, που έγινε κατά πολύ θετικότερο τρόπο απ ό,τι προμήνυαν οι δηλώσεις που είχε κάνει την Παρασκευή ο Οζντίλ Ναμί. Όπως ανέφερε σχετικά με τη διαδικασία, μέλος της ομάδας, στις κατ ιδίαν συναντήσεις οι δύο ηγέτες συζητούν πάνω σε μία λίστα θεμάτων που ετοιμάζουν οι διαπραγματευτές τους και όταν τους καλούν να προσέλθουν στη συνάντηση, μαζί και τον ειδικό σύμβουλο του γ.γ., τους ανακοινώνουν το πώς αυτοί πιστεύουν θα μπορούσε να βρεθεί λύση στα συγκεκριμένα ζητήματα, καλώντας τους να εξετάσουν αν οι λύσεις είναι εφικτές και να ετοιμάσουν τις διατυπώσεις. Η μέθοδος αυτή δείχνει κυρίως την στενή σχέση εμπιστοσύνης που έχει αναπτυχθεί μεταξύ Αναστασιάδη και Ακιντζί, αλλά και ταυτόχρονα ότι ενώ μπορεί με τον τρόπο αυτό να καλυφθεί μεγάλο μέρος εργασίας, ένα σημαντικό τμήμα πιθανών συγκλίσεων οι οποίες ακόμη δεν έχουν καταγραφεί με μαύρο στυλό στον κατάλογο συγκλίσεων/αποκλίσεων είναι υποθετικές και υπό προϋποθέσεις. Κι αν στο τέλος δεν εκπληρωθούν όλες οι προϋποθέσεις, το θέμα θα παραμείνει ανοιχτό. Χωρίς να υπάρχει κάποιο χρονοδιάγραμμα και χωρίς ακόμη να μπορεί να υπολογιστεί με ακρίβεια ο χρόνος που θα απαιτηθεί για να συμφωνηθούν τα ζητήματα του περιουσιακού, μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου φαίνεται ότι θα αρχίζει να παίρνει συγκεκριμένη μορφή ο όγκος της εργασίας, που αυτή τη στιγμή αποτελείται από περίπου 40 έγγραφα. Στην περίοδο αυτή λογικά θα πρέπει να τοποθετείται η πραγματοποίηση μιας κοινής συνάντησης των ηγετών με τον γ.γ. του ΟΗΕ, για την αξιολόγηση της κατάστασης και της μεθόδου που θα ακολουθηθεί για το τελικό στάδιο, στο οποίο θα υπάρχει αρκετό πάρε δώσε. Κι όταν ολοκληρωθεί η συμφωνία, να ακολουθήσει η συγγραφή του συντάγματος και η προετοιμασία των δημοψηφισμάτων. Όσο χρόνο χρειάζεται Πάντως, σ ένα θέμα που συμφωνούν κυπριακές διπλωματικές πηγές, με αξιωματούχους του ΟΗΕ, είναι πως δύσκολα μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια ο χρόνος που χρειάζεται για την ολοκλήρωση της διαδικασίας. Για παράδειγμα, στο περιουσιακό, καλά ενημερωμένη πηγή μίλησε για τέσσερεις μήνες, ενώ άλλη για λιγότερο. Για το συνταγματικό, οι αξιωματούχοι του ΟΗΕ θεωρούν ότι θα απαιτηθούν «κάποιες εβδομάδες», ενώ αντίθετα Κύπριος αξιωματούχος είπε πως με τους κατάλληλους ανθρώπους μπορούν να φτάσουν και μέρες για το σύνταγμα του ομόσπονδου κράτους. Ο ίδιος ο γ.γ. του ΟΗΕ έχει επανειλημμένα στείλει το μήνυμα σε διπλωμάτες μονίμων μελών, αλλά και Έλληνες και Κύπριους, πως εκείνο που βασικά τον ενδιαφέρει είναι να προχωρήσουν σωστά τα πράγματα και να φτάσουν σε λύση του προβλήματος. Αν αυτό συμβεί προ της λήξης της θητείας του, θα τον ευχαριστήσει ιδιαίτερα. Το κατανόησε ο Αϊντε Η κυπριακή ιδιοκτησία της διαπραγμάτευσης είναι κάτι που αρκετές φορές υποστηρίζει δημόσια ο ειδικός σύμβουλος του γ.γ. Εσπεν Μπαρθ Αϊντε, όμως πρόσφατα το αντιλήφθηκε και στην πράξη. Όταν είχε πει πως θα ήταν καλό να έχουν τον Σεπτέμβριο μία συνάντηση οι εγγυήτριες δυνάμεις, για να δουν πού βρίσκονται στο θέμα των εγγυήσεων και των στρατευμάτων έλαβε απάντηση που δεν χωρούσε αντιρρήσεις: Του ελέχθη αρκετά έντονα πως δεν είναι δυνατόν να αποφασίζουν οι εγγυήτριες δυνάμεις για τους Κυπρίους και θα πρέπει να περιμένει να αποφασίσουν για τα θέματα αυτά οι δύο ηγέτες. Ο Νορβηγός πρώην υπουργός Εξωτερικών συμφώνησε χωρίς να προτάξει οποιαδήποτε εναλλακτική θέση. Ο κ. Αϊντε ανέλαβε πάντως την υποχρέωση να βολιδοσκοπήσει μέσα στον Αύγουστο την Άγκυρα για το πώς βλέπει τα θέματα αυτά. Πάντως, μία επίσκεψη Αϊντε στην Τουρκία δεν αποκλείεται να περιλάβει και το ζήτημα των εποίκων, στο οποίο οι θέσεις του Μουσταφά Ακιντζί χαρακτηρίζονται «προωθημένες», αλλά δεν υπάρχει ακόμη αντίδραση της τουρκικής ηγεσίας. Να σημειώσουμε ότι στην Αγκυρα βρέθηκε για επαφές την Παρασκευή ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Τόνι Μπλίνκεν. Παρότι κεντρικό θέμα ήταν η αντιμετώπιση του ISIL και το κουρδικό, αναμενόταν να συζητηθεί και το κυπριακό, καθώς σε πρόσφατη συνάντηση που είχε με ηγέτες της κυπριακής παροικίας, ο κ. Μπλίνκεν υποσχέθηκε να το πράξει.

4 04-ΠΟΛΙΤΙΚΗ_Master_cy 31/07/15 19:36 Page 4 4 l ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η Κ ΑΘ Η Μ Ε Ρ Ι Ν Η Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Οι συγκλίσεις, οι αποκλίσεις και τα ΜΟΕ Τα πανιά που άνοιξαν και αρμενίζουν Αναστασιάδης και Ακιντζί φέρνουν ολοένα και πιο κοντά τη λύση του Κυπριακού ρες περιοχές, η τυχόν χρήση τουρκοκυπριακής ιδιοκτησίας περιουσία, ο βαθμός αποκατάστασής τους είναι μόνο μερικά από τα κριτήρια και τις κατηγορίες που εξετάζουν οι διαπραγματευτές. Η δε τελική συμφωνία των δύο πλευρών στα κριτήρια που θα αποφασίσουν να θέσουν σε εφαρμογή θα καθορίσει και τη διαχείριση του περιουσιακού στην μετά τη λύση εποχή. Η συμφωνία Αναστασιάδη Ακιντζί για την αναγνώριση του ατομικού δικαιώματος στην περιουσία, με την εξίσου, ωστόσο, σημαντική συμπληρωματική διαφοροποίηση, αν και δεν αναμενόταν να ανακοινωθεί δεν αποτέλεσε και έκπληξη, για όσους τουλάχιστον γνωρίζουν τα τεκταινόμενα στις διαπραγματεύσεις. Της ΜΕΛΑΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Στις 27 Ιουλίου ο Πρόεδρος Αναστασιάδης και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Μουσταφά Ακιντζί προσήλθαν στον καθιερωμένο χώρο του ανενεργού αεροδρομίου Λευκωσίας για την τελευταία τους συνάντηση πριν από τις θερινές διακοπές. Παρών και ο ειδικός σύμβουλος του γενικού γραμματέα των Η.Ε. Έσπεν Μπαρθ Άιντε. Για πρώτη όμως φορά, στις συνομιλίες καταγράφηκε και μια άλλη διακριτική παρουσία: υπό τη νέα του ιδιότητα, ως ειδικός σύμβουλος του Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο Πίετερ Βαν Νούφελ πήρε μια πρώτη γεύση από τις ουσιαστικές συνομιλίες που διεξάγουν οι ηγέτες των δύο κοινοτήτων. Οι συνομιλίες άρχισαν στη βάση της καθιερωμένης διαδικασίας με κατ ιδίαν συνάντηση των δύο ηγετών, η οποία διήρκεσε δύο και πλέον ώρες. Ακολούθως οι συνομιλίες πήραν το διευρυμένο σχήμα των πέντε, με την παρουσία τόσο των δύο διαπραγματευτών, Ανδρέα Μαυρογιάννη και Οζντίλ Ναμί, όσο και του Έσπεν Μπαρθ Άιντε και ολοκληρώθηκαν με τη συμμετοχή όλων των μελών των διαπραγματευτικών < < < < < < < Η αισιοδοξία όλων των εμπλεκόμενων μερών εκδηλώθηκε από νωρίς, πεπεισμένοι πως σε αυτή την τρίτη φάση των συνομιλιών συνυπάρχουν νέα δεδομένα που διαμορφώνουν ένα νέο θετικό κλίμα. ομάδων των δύο πλευρών, σε πλήρη απαρτία, οπότε και συμφωνήθηκε το κοινό ανακοινωθέν το οποίο θα διάβαζε λίγα λεπτά αργότερα στους εκπροσώπους των μέσων ενημέρωσης ο Νορβηγός αξιωματούχος των Η.Ε. Η ατζέντα των συνομιλιών είχε ήδη οριστικοποιηθεί από τους Μαυρογιάννη και Ναμί στη συνάντησή τους της προηγούμενης Παρασκευής. Τα θέματα που κυριαρχούσαν ήταν το περιουσιακό και τα κριτήρια στο εδαφικό. Αυτά, δηλαδή, στα οποία υπήρξε η λιγότερη έως και καθόλου πρόοδος τους τελευταίους δυόμισι μήνες περίπου που διαρκούσε η διασταυρούμενη διαπραγμάτευση των κεφαλαίων της διακυβέρνησης, του περιουσιακού και των κριτηρίων στο εδαφικό. Η τελευταία συνάντηση αυτού του πρώτου κύκλου των ουσιαστικών συνομιλιών του Προέδρου Αναστασιάδη με τον ηγέτη της Τουρκοκυπριακής κοινότητας, Μουσταφά Ακιντζί, έληξε με μια σημαντική συμφωνία. Την αναγνώριση του ατομικού δικαιώματος της ιδιοκτησίας, δηλαδή, του διεθνώς κατοχυρωμένου δικαιώματος του ιδιοκτήτη στην περιουσία του. Η συμφωνία όμως περιελάμβανε και ένα δεύτερο σκέλος. Ο τρόπος άσκησης αυτού του ατομικού δικαιώματος των ιδιοκτητών στην περιουσία τους θα κριθεί από τα κριτήρια και την κατηγοριοποίηση που θα αποφασίσουν οι δύο πλευρές στη συνέχεια. Στη βάση αυτών των κριτηρίων που θα συμφωνηθούν, η Ανεξάρτητη Επιτροπή Περιουσιών, η οποία θα ενεργοποιηθεί με την λύση του Κυπριακού, θα αποφασίζει αν ο ιδιοκτήτης θα ικανοποιήσει το δικαίωμα στην περιουσία του με αποζημίωση, ανταλλαγή ή αποκατάσταση/επιστροφή. Η συμφωνία, δηλαδή, Αναστασιάδη Ακιντζί έδινε πρακτική εφαρμογή στην απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στην υπόθεση Δημόπουλος, η οποία υποστηρίζει πως με την πάροδο του χρόνου και οι χρήστες αποκτούν κάποια δικαιώματα. Ποιοι είναι οι χρήστες (Τουρκοκύπριοι, έποικοι, ξένοι υπήκοοι, το «δημόσιο»), για πόσο χρόνο και για ποια χρήση, με ποιο επιπρόσθετο δικό τους κόστος ανάπτυξης που θα προσμετρά ως υπεραξία στην υφιστάμενη περιουσία και με ποια περιουσία στις ελεύθερες περιοχές, όπως επίσης αν οι τίτλοι ιδιοκτησίας παραπέμπουν σε πρώτη γενιά ιδιοκτησίας ή αν είναι κληρονόμοι, με ποια δραστηριοποίηση στις ελεύθε- ΜΟΕ χαμηλής πολιτικής 28 ναρκοπέδια στον Πενταδάκτυλο Άρση διατυπώσεων στα οδοφράγματα Πολιτιστική επιτροπή νειας Διάνοιξη οδοφραγμάτων Λεύκας και Δερύ ού τρισμ ηλεκ ων Σύνδεση των δύο δικτύ Διασύνδεση κινητής τηλεφωνίας τες Τερματισμός παρεμβολών στις ραδιοσυχνότη ν φύλω Τεχνική επιτροπή ισότητας των Κοινή δήλωση για τους αγνοούμενους Κατοχύρωση χαλουμιού/hellim Διαδικασία διαπραγματεύσεων Επαναξιολόγηση ε/κ και τ/κ θέσεων 40 έγγραφα Αναστασιάδη Ακιντζί Μαύρη γραφή συγκλίσεις Μπλε γραφή ε/κ θέσεις Κόκκινη γραφή τ/κ θέσεις Ο δρόμος προς συνομιλίες Η αισιοδοξία όλων των εμπλεκόμενων μερών εκδηλώθηκε από νωρίς, πεπεισμένοι πως σε αυτή την τρίτη φάση των συνομιλιών συνυπάρχουν νέα δεδομένα που διαμορφώνουν ένα νέο θετικό κλίμα. Και όλα αυτά αμέσως μετά την οκτάμηνη σχεδόν διακοπή των συνομιλιών, λόγω της έκδοσης δύο τουρκικών navtex και Διακυβέρνηση, Περιουσιακό, Εδαφικό, Ευρωπαϊκή Ένωση, Οικονομία Διζωνική Δικοινοτική Ομοσπονδία Αποτελεσματική Κεντρική Κυβέρνηση ικά όργανα της Ε.Ε. Λειτουργικό Κεντρικό Κράτος στους θεσμ ή) Νομοθετική Εξουσία (Άνω & Κάτω Βουλ Δικαστική Εξουσία (Σύνθεση Ανωτάτου) Κυβέρνησης Δημόσια Υπηρεσία Κεντρικής Ομόσπονδης Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας Μηχανισμός Επίλυσης Διαφορών ης Εξουσίες Κεντρικής Ομόσπονδης Κυβέρνησ στώντων κρατών) συνι α ένει ιθαγ τική ωμα Ιθαγένεια (Συμπληρ επιλογές Ατομικό δικαίωμα στην περιουσία με τρείς στροφή) /επι (αποζημίωση, ανταλλαγή, αποκατάσταση ών ουσι περι τη χρήσ Αναγνώριση δικαιωμάτων στον λύση τη μετά ακού ουσι περι Δομή διαχείρισης του (Επιτροπή Περιουσιών) Λύση συμβατή με το κοινοτικό κεκτημένο σε κάποια Εφαρμογή 4 ελευθεριών με περιορισμούς πολιτικά δικαιώματα τικές διαδικασίες Ενεργότερη εμπλοκή Ε.Ε. στις διαπραγματευ Οικονομικές διαστάσεις της λύσης τροπής Εκτελεστική Εξουσία (τ/κ θέση για εκ περι ένη ψήφο μισμ σταθ και νη ούμε προεδρία με διασταυρ Περιουσιών Διαμόρφωση κριτηρίων για την Επιτροπή Κριτήρια στο εδαφικό θέση) Η λύση να καταστεί πρωτογενές δίκαιο (τ/κ < < < < < < < Τα αισιόδοξα μηνύματα με τα οποία από καιρό άρχισε να προϊδεάζει τους Κύπριους ένθεν κακείθεν της πράσινης γραμμής ο Έσπεν Μπαρθ Άιντε κάθε άλλο παρά επικοινωνιακού χαρακτήρα αποδεικνύονται. Στο διά ταύτα των συνομιλιών Επί του πρακτέου, οι αποδώσεις των πολύωρων διαπραγματεύσεων συμπεριλαμβάνουν: Τη συμφωνία των δύο πλευρών για την προώθηση μιας σειράς μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης χαμηλής πολιτικής, όπως, την παράδοση των χαρτών από την ελληνοκυπριακή πλευρά για τον εντοπισμό των 28 ναρκοπεδίων στον Πενταδάκτυλο τα οποία δημιουργήθηκαν πριν από το 1974, την απλοποίηση των διαδικασιών ελέγχου εκ μέρους της τουρκοκυπριακής πλευράς στα οδοφράγματα, τη σύσταση πολιτιστικής επιτροπής, τη διάνοιξη των οδοφραγμάτων Λεύκας και Δερύνειας, τη σύνδεση των δύο δικτύων ηλεκτρισμού, τη διασύνδεση της κινητής τηλεφωνίας, του τερματισμού των παρεμβολών στις ραδιοσυχνότητες, την ίδρυση τεχνικής επιτροπής ισότητας των φύλων, την έκδοση κοινής δήλωσης για τους αγνοούμενους, καθώς και τη συμφωνία για την ευρωπαϊκή κατοχύρωση του χαλουμιού/hellim ως προϊόν κυπριακής προέλευσης, συμπεριλαμβανομένων και των διαδικασιών εξαγωγής του προϊόντος του τόσο από Ελληνοκύπριους όσο και από Τουρκοκύπριους παραγωγούς. Την ολοκλήρωση της διαδικασίας επαναξιολόγησης των θέσεων των δύο πλευρών σε όλα τα θέματα του Κυπριακού, με αφετηρία τις προτάσεις που κατέθεσαν οι δύο πλευρές στη δεύτερη φάση των συνομιλιών. Διαδικασία που ολοκληρώθηκε με την αποτύπωση των θέσεων των δύο πλευρών σε 40 περίπου έγγραφα (όσα και τα κύρια κεφάλαια με τα υποκεφάλαια τους στο κυπριακό), τα ονομαζόμενα έγγραφα Αναστασιάδη Ακιντζί, στα οποία με μαύρο χρώμα καταγράφονται οι συμφωνημένες θέσεις των δύο πλευρών στο υπό αναφορά ζήτημα, με κόκκινο οι τουρκοκυπριακές θέσεις και με μπλε οι ελληνοκυπριακές θέσεις. Τα έγγραφα Αναστασιάδη Ακιντζί αποτελούν τη βάση της ουσιαστικής διασταυρούμενης διαπραγμάτευσης των δύο ηγετών. Να σημειωθεί πως από την έναρξη της διαδικασίας αξιολόγησης είχε διαφανεί η σημαντική διαφοροποίηση του Μουσταφά Ακιντζί έναντι του Ντερβίς Έρογλου, αφού επί της ουσίας επανέφερε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων τις συγκλίσεις Χριστόφια Ταλάτ. Η συμφωνία επί του κεφαλαίου της διακυβέρνησης είχε ήδη επιτευχθεί, πλην επί μέρους λεπτομερειών που παρέμεναν σε εκκρεμότητα, στις συγκλίσεις Χριστόφια Ταλάτ. Στην παρούσα φάση των συνομιλιών, οι δύο πλευρές επαναβεβαίωσαν τη συμφωνημένη βάση της λύσης της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας, με αποτελεσματική κεντρική κυβέρνηση και λειτουργική στα θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στα επιμέρους ζητήματα, συμφωνημένη θα πρέπει να θεωρείται η νομοθετική εξουσία με τη λειτουργία Άνω Βουλής με ποσοστό 50 50%, Κάτω Βουλής με ποσοστό 70 30% και έγκρισης των νομοσχεδίων με απλή πλειοψηφία του συνόλου των βουλευτών. Όπως επίσης και η σύνθεση του Ανωτάτου Δικαστηρίου με ποσοστό 4 4 και με κατ εξαίρεση τη συμμετοχή ξένου δικαστή από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, μόνο σε περιπτώσεις ισοψηφίας των μόνιμων μελών του Ανωτάτου. Συμφωνίες καταγράφονται επίσης στα θέματα της δημιουργίας και λειτουρ< < < < < < < Σημαντικότερο σημείο διαφωνίας στο κεφάλαιο της Ε.Ε., η θέση της τουρκοκυπριακής πλευράς όπως η λύση καταστεί πρωτογενές δίκαιο της Ε.Ε. γίας μηχανισμού επίλυσης διαφορών, δημόσιας διοίκησης και της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας του κεντρικού ομόσπονδου κράτους,στις εξουσίες που θα απολαμβάνει το κεντρικό ομόσπονδο κράτος έναντι των συνιστώντων κρατών, συμπεριλαμβανομένων και των ζητημάτων της ιθαγένειας με την υιοθέτηση και εσωτερικής ιθαγένειας. Το σημαντικότερο θέμα στο κεφάλαιο της διακυβέρνησης που παραμένει σε εκκρεμότητα είναι αυτό της εκτελεστικής εξουσίας, δεδομένης της αδιαπραγμάτευτης θέσης της τουρκοκυπριακής πλευράς για εκ περιτροπής προεδρία με διασταυρούμενη και σταθμισμένη ψηφοφορία. Τη συμφωνία για την αναγνώριση του ατομικού δικαιώματος στην περιουσία υπό την αίρεση των κριτηρίων που θα αποφασιστούν για την άσκηση αυτού του δικαιώματος σε συνάρτηση με τα δικαιώματα του χρήστη. Στις συγκλίσεις των δύο πλευρών θα πρέπει να περιλαμβάνονται και οι δομές για τη διαχείριση του περιουσιακού για μετά τη λύση που είναι η Επιτροπή Περιουσιών με σύνθεση 1 1 1, το Δικαστήριο Περιουσιών ως δευτεροβάθμιο όργανο και την παραπομπή των υποθέσεων στο Ανώτατο Δικαστήριο ως το τριτοβάθμιο όργανο δικαιοδοσίας. Τη μικρότερη πρόοδο σημειώνουν οι μέχρι τώρα διαπραγματεύσεις των κριτηρίων στο εδαφικό. Αν και στην τελευταία τους συνάντηση οι δύο ηγέτες συζήτησαν και αυτό το θέμα, ωστόσο, δεν υπήρξε οποιαδήποτε βελτίωση στις θέσεις των δύο πλευρών, γι αυτό άλλωστε και κρίθηκε άσκοπη η παραπομπή του θέματος στους διαπραγματευτές. Τη συμφωνία των δύο πλευρών για την επίτευξη λύσης συμβατής με το κοινοτικό κεκτημένο, συμπεριλαμβανομένων και των τεσσάρων ελευθεριών με κάποιους όμως περιορισμούς στην άσκηση των πολιτικών δικαιωμάτων. Στο πλαίσιο αυτό, επαναδιορίστηκε ο Πίετερ βαν Νούφελ ως προσωπικός απεσταλμένος του Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με αυξημένες όμως αρμοδιότητες και υποβοηθούμενος από τεχνική επιτροπή που θα αντλεί τεχνογνωσία από όλες τις διευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Σημαντικότερο σημείο διαφωνίας μεταξύ των δύο πλευρών που παραμένει στο κεφάλαιο της Ε.Ε., η θέση της τουρκοκυπριακής πλευράς όπως η λύση καταστεί πρωτογενές δίκαιο της Ε.Ε., θέση την οποία δεν αποδέχεται η ελληνοκυπριακή πλευρά αρνούμενη την ύπαρξη στη λύση μόνιμων παρεκκλίσεων από το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Την ανάδειξη τριών σημαντικών οικονομικών διαστάσεων της λύσης τις οποίες συμμερίζονται και οι δύο πλευρές και συγκεκριμένα την αναζήτηση πηγών χρηματοδότησης για κάλυψη του κόστους της λύσης, την ανάγκη δημιουργίας οικονομικά βιώσιμου ομόσπονδου κράτους, αλλά και την αναγνώριση των ευκαιριών για επενδύσεις και οικονομική ανάπτυξη στη μετά τη λύση εποχή. Όλες οι πιο πάνω νέες συγκλίσεις των δύο πλευρών αναμένουν να βρουν τον δρόμο της αποτύπωσής τους στα έγγραφα στο τέλος της διαδικασίας της διασταυρούμενης διαπραγμάτευσης των κεφαλαίων της διακυβέρνησης, του περιουσιακού και των κριτηρίων στο εδαφικό για σκοπούς διαπραγματευτικής τακτικής και προς εφαρμογή της αρχής πως τίποτα δεν συμφωνείται αν δεν συμφωνηθούν όλα. των τουρκικών παραβιάσεων στην κυπριακή ΑΟΖ ενόσω το ιταλοκορεατικό κονσόρτσιουμ ENI/KOGAS πραγματοποιούσε ερευνητικές γεωτρήσεις στο οικόπεδο 9 για τον εντοπισμό κυπριακών υδρογονανθράκων. Βέβαια, ο δρόμος για την επανέναρξη των συνομιλιών είχε ανοίξει, αφού προηγουμένως τέθηκε σιωπηρώς η εφαρμογή της φόρμουλας freeze to freeze. Δηλαδή, η συγκατάνευση της Άγκυρας και της Λευκωσίας για μη ανανέωση της τουρκικής navtex και απόσυρση των τουρκικών πολεμικών πλοίων και του τουρκικού ερευνητικού σκάφους «Μπαρμπαρός» από την κυπριακή ΑΟΖ, υπό τον όρο της ταυτόχρονης αναστολής εκ μέρους της κυπριακής πλευράς του ερευνητικού προγράμματος στην ΑΟΖ της. Ήδη, η κυπριακή κυβέρνηση είχε συμφωνήσει με την ΤΟΤΑL για συνέχιση μεν της παρουσίας της στην κυπριακή ΑΟΖ, όχι όμως για ερευνητικές γεωτρήσεις και ακολούθως συμφώνησε με τις εταιρείες ENI/KOGAS για αναστολή δύο χρόνων των ερευνητικών τους γεωτρήσεων, προκειμένου να υπάρξει ένα «τεχνικό» διάλειμμα προς επαναξιολόγηση του ερευνητικού τους μοντέλου. Αν και η ενεργοποίηση της φόρμουλας freeze to freeze δημιουργούσε τις προϋποθέσεις για επανέναρξη των συνομιλιών στο Κυπριακό από τις 7 Απριλίου, ωστόσο, οι δύο πλευρές δεν επέστρεψαν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, αφού εκκρεμούσαν οι εκλογικές διαδικασίες στα Κατεχόμενα. Διαδικασίες που έληξαν στις 26 Απριλίου με την ανάδειξη του Μουσταφά Ακιντζί στην ηγεσία των Τουρκοκυπρίων έναντι του Ντερβίς Έρογλου, γεγονός που αξιολογήθηκε ότι άνοιγε ένα πραγματικό παράθυρο ευκαιρίας για τη λύση του Κυπριακού. Από τις 15 Μαΐου, ημέρα επανέναρξης των συνομιλιών, μέχρι την τελευταία συνάντηση του Προέδρου Αναστασιάδη και του Τουρκοκύπριου ηγέτη Μουσταφά Ακιντζί στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων στις 27 Ιουλίου παρεμβλήθηκαν άλλες τέσσερις συναντήσεις για ουσιαστικές διαπραγματεύσεις των δύο ηγετών άλλες τόσες συναντήσεις τους κοινωνικού χαρακτήρα τόσο στις ελεύθερες περιοχές όσο και στα Κατεχόμενα, πολλαπλάσιες εντατικές διαπραγματεύσεις των δύο διαπραγματευτών Ανδρέα Μαυρογιάννη και Οζντίλ Ναμί με παράλληλες συναντήσεις των τεχνικών επιτροπών και των ομάδων εργασίας.

5 05-POLITIKI_Master_cy 31/07/15 20:56 Page 5 Κυριακή 2 Aυγούστου 2015 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 5 Εξωτερική πολιτική για εσωτερική κατανάλωση Στο στάδιο της ανταλλαγής φιλοφρονήσεων παραμένει η συνεργασία Κύπρου Ισραήλ, χωρίς ανακοινώσεις σε ζωτικά θέματα Της ΜΕΛΑΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Μέσα σε έξι εβδομάδες από το ταξίδι του Προέδρου Αναστασιάδη στα Ιεροσόλυμα, ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Βενιαμίν Νετανιάχου ανταποδίδει την επίσκεψη στην Κύπρο. Η ατζέντα των συνομιλιών, με βάση την πληροφόρηση, και πλούσια και κρίσιμη, αφού περιλάμβανε θέματα όπως αυτά της ασφάλειας, ενέργειας, οικονομίας και τουρισμού, το Μεσανατολικό σε συνδυασμό και με την κυπριακή πρωτοβουλία, τα επόμενα βήματα για την τριμερή συνεργασία με την Ελλάδα. Εύλογα θα ανέμενε κάποιος πως μετά από τις δύο ανταλλαγές των κατά τα άλλα υπερπροβεβλημένων και πολλά υποσχόμενων επισκέψεων αρχηγών κρατών και, μάλιστα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα, να υπάρξει κάποιο αποτέλεσμα. Φευ. Αντί αυτού ανακοινώθηκαν οι επικείμενες επισκέψεις δύο υπουργών της κυπριακής κυβέρνησης στο Ισραήλ. Ήδη από τα Ιεροσόλυμα είχε αποφασιστεί, μεταξύ άλλων, η έναρξη ενός στρατηγικού διαλόγου στον τομέα της ενέργειας σε δύο καίριας σημασίας για τα κυπριακά κυρίως συμφέροντα ζητήματα, αυτό της σύναψης συμφωνίας συνεκμετάλλευσης υδρογονανθράκων μεταξύ Κύπρου Ισραήλ που αποτελεί αναγκαίο προαπαιτούμενο για την εκμετάλλευση του κοιτάσματος «Αφροδίτη», καθώς και ένα πιθανό έργο υποδομής, της διασύνδεσης Ισραήλ Κύπρου Ελλάδας μέσω υποθαλάσσιου καλωδίου για τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη. Όπως επίσης είχε αποφασιστεί η προώθηση κοινών προγραμμάτων στον τουρισμό για εμπλουτισμό του προϊόντος και προσέλκυση τουριστών από μακρινούς προορισμούς Εύλογα θα ανέμενε κάποιος πως μετά από τις δύο ανταλλαγές των κατά τα άλλα υπερπροβεβλημένων και πολλά υποσχόμενων επισκέψεων και μάλιστα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα να υπάρξει κάποιο αποτέλεσμα. Φευ. Αντί αυτού ανακοινώθηκαν οι επικείμενες επισκέψεις δύο υπουργών της κυπριακής κυβέρνησης στο Ισραήλ. όπως τις ΗΠΑ, αλλά και η ανάπτυξη νέων παραγωγικών τομέων της κυπριακής οικονομίας που θα συνεπάγονται και επενδύσεις. Στην κοινή συνέντευξη Τύπου του Προέδρου Αναστασιάδη και του Ισραηλινού Πρωθυπουργού Βενιαμίν Νετανιάχου, πέρα από τις ανταλλαγές φιλοφρονήσεων, ήταν φανερό πως οι συνομιλίες μεταξύ των δύο αντιπροσωπειών επικεντρώθηκαν, αφενός, στις διεργασίες για το Μεσανατολικό, ενόψει και της εκεί προγραμματιζόμενης επίσκεψης του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ, σε συνάρτηση και με τα μηνύματα που είχε να μεταφέρει η Λευκωσία στο Τελ Αβίβ από την Ύπατη Εκπρόσωπο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας, Φεντερίκα Μογκερίνι και, αφετέρου, μια αντίληψη στρατιωτικοποίησης της συνεργασίας με το Ισραήλ, υπό την οπτική μάλιστα Σε ανταλλαγή φιλοφρονήσεων και πολιτικών διακηρύξεων περιορίστηκε η κοινή διάσκεψη του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Αναστασιάδη και του Ισραηλινού Πρωθυπουργού Βενιαμίν Νετανιάχου. του Τελ Αβίβ και της έννοιας που το ίδιο προσδίδει στην περιφερειακή ασφάλεια. Σε ό,τι αφορά τα κυπρογενή ζητήματα, στη κοινή συνέντευξη Τύπου δεν ανακοινώθηκε τίποτα συγκεκριμένο που να οδηγεί στο συμπέρασμα πως σημειώθηκε οποιαδήποτε πρόοδος από την ατζέντα των Ιεροσολύμων. Ένδειξη πως το διάστημα που μεσολάβησε δεν απέδωσε κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα στον όποιο διάλογο υπήρξε, αν υπήρξε, μεταξύ των δύο χωρών στα ζητήματα αυτά. Η δε εξαγγελία του Προέδρου Αναστασιάδη για την ένταξη στον ενεργειακό στρατηγικό διάλογο Κύπρου Ισραήλ του East-Med δεν πείθει ότι αποτελεί κάποιο ουσιαστικό βήμα, αφού μόλις λίγες ημέρες ενωρίτερα ο ειδικός σύμβουλος του German Marshal Fund των Ηνωμένων Πολιτειών, Michael Leigh, σε συνάντηση του με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, του εξηγούσε το ανέφικτο (τεχνικά και οικονομικά) ενός τέτοιου έργου. Της κατασκευής, δηλαδή, υποθαλάσσιου αγωγού που να συνδέει το Ισραήλ, την Κύπρο και την Ελλάδα για τη μεταφορά φυσικού αερίου στην Ευρώπη. Στις 8 Νοεμβρίου 2014 Κύπρος, Ελλάδα και Αίγυπτος σε μια συνάντηση κορυφής επισημοποιούσαν την τριμερή συνεργασία με την Κοινή Διακήρυξη του Καϊρου, η οποία εν πολλοίς επαναλήφθηκε στις 29 Απριλίου 2015 στη Λευκωσία. Λίγους μήνες ενωρίτερα και συγκεκριμένα στις 16 Φεβρουαρίου 2015, σε διμερές επίπεδο, Κύπρος και Αίγυπτος υπογράφουν Μνημόνιο Συναντίληψης για τη συνεργασία των δύο χωρών στον τομέα ΚΥΠΕ της ενέργειας, πετρελαίου και φυσικού αερίου, και με πρόνοια όπως εντός έξι μηνών, δηλαδή σε λίγες ημέρες, το Μνημόνιο θα υποκατασταθεί με την υπογραφή σχετικής Συμφωνίας. Από τότε μέχρι και σήμερα δεν έχουν διαπιστωθεί οποιαδήποτε βήματα προς την κατεύθυνση, για παράδειγμα, της αξιοποίησης της Κοινής Διακήρυξης και μετατροπής της από ένα πολιτικό κείμενο ευκαιριακής συνεργασίας σε πράξη θεμελίωσης της συνεργασίας. Κάτι τέτοιο θα απαιτούσε τη δημιουργία των αναγκαίων θεσμών και μηχανισμών που θα προσέδιδαν ουσιαστικό βάθος και σταθερότητα στο όλο εγχείρημα. Ούτε και έχουν διαπιστωθεί μέχρι σήμερα οποιαδήποτε βήματα που να οδηγούν στο συμπέρασμα ότι είμαστε κοντά στην αναβάθμιση του Μνημονίου Συναντίληψης σε Συμφωνία. Είναι και σημαντικές και χρήσιμες και οι ανταλλαγές πολιτικών φιλοφρονήσεων και οι υπογραφές μνημονίων και κοινών διακηρύξεων, όμως αυτά από μόνα τους παραπέμπουν στην άσκηση μιας επιδερμικής και ευκαιριακής εξωτερικής πολιτικής. Μια τέτοιας αντίληψης αντίκριση της εξωτερικής πολιτικής βρίσκεται σε πλήρη διάσταση με την προοπτική ανάπτυξης στέρεων, θεσμοθετημένων συνεργασιών που πηγαίνουν σε βάθος χρόνους, αντέχοντας τους όποιους περιστασιακούς κλυδωνισμούς και αναταράξεις. Γι αυτό και η Λευκωσία θα πρέπει να περάσει από το στάδιο της άσκησης μιας επικοινωνιακής εξωτερικής πολιτικής προς ευκαιριακή εσωτερική κατανάλωση στον σχεδιασμό μιας σύγχρονης εξωτερικής πολιτικής στηριγμένης στη αντίληψη της θεσμοθέτησης των συνεργασιών.

6 06-POLITIKI_Master_cy 31/07/15 20:54 Page 6 6 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Η μπαγιάτικη απόρριψη ευνοεί ΔΗΣΥ-ΑΚΕΛ Η ρητορική που θυμίζει πληγές διχασμού του 2004 στρώνει το χαλί της λύσης που στηρίζουν οι δύο Μεγάλοι και τους δίνει πόντους Της ΜΑΡΙΝΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΟΥ Οι εσωκομματικές πληγές που προκάλεσε το δημοψήφισμα του 2004 δεν φαίνεται να ανοίγουν αυτή τη φορά για ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ. Και αυτό γιατί πέραν του θετικού κλίματος που έχει προκαλέσει η ανάδειξη Ακιντζί, τα δύο κόμματα δουλεύουν εδώ και καιρό μεθοδευμένα και οργανωμένα, ενημερώνοντας τη βάση τους για τις εξελίξεις στο Κυπριακό. Έχουν συνεπώς δημιουργήσει δυνατούς μηχανισμούς για να απορροφήσουν οποιουσδήποτε κραδασμούς στην όλη διαδικασία. Πέραν όμως της σωστής προετοιμασίας των δύο κομμάτων, καταλυτικό ρόλο στη συσπείρωσή τους παίζει και ο ενδιάμεσος χώρος, καθώς με τον τρόπο που πολιτεύεται μάλλον στρώνει το χαλί για την πολιτική «λύσης» παρά να προκαλεί εμπόδια. Απορροφά κραδασμούς Την αναβίωση μιας εμφύλιας διαμάχης του 2004, με τον ΔΗΣΥ να διχάζεται σε «απορριπτικούς» < Το πατριωτικό μέτωπο του ΔΗΣΥ παρακολουθεί με ενδιαφέρον παρά με άρνηση τις διαδικασίες επίλυσης του Κυπριακού, απομακρύνοντας έτσι το όποιο σενάριο αναβίωσης του και «ενδοτικούς» θέλει με κάθε τρόπο να αποφύγει το κυβερνών κόμμα. Και είναι γι αυτό τον λόγο που διακριτικά μεν, στοχευμένα δε, ο πρόεδρος του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου είχε αναλάβει προσωπικά να οργώσει ολόκληρη την ελεύθερη περιοχή της Κύπρου και να επιδοθεί σε συζητήσεις με τη βάση του κόμματος για τις διεργασίες γύρω από την επίλυση του Κυπριακού. Σύμφωνα με κομματικές πηγές, η ανατροφοδότηση που λαμβάνει η ηγεσία είναι ότι η συντριπτική πλειοψηφία του ΔΗΣΥ είναι μάλλον θετική απέναντι στις προσπάθειες που κάνει ο Πρόεδρος για λύση του Κυπριακού. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι το λεγόμενο πατριωτικό μέτωπο του Συναγερμού δεν είναι σε άρνηση αλλά παρακολουθεί με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τη διαδικασία. Θα καταφέρει όμως μέχρι τέλους ο ΔΗΣΥ να κρατήσει συσπειρωμένο Σε μία προσπάθεια να αποφύγει την εσωστρέφεια του 2004, ο Πρόεδρος του ΔΗΣΥ άρχισε από νωρίς την ενημέρωση της βάσης του κόμματος γύρω από τις προσπάθειες επίλυσης του κυπριακού το κόμμα ή θα υπάρξουν φυγόκεντρες τάσεις; Στελέχη δεν αποκλείουν μικρές απώλειες μπροστά σε ένα ενδεχόμενο δημοψήφισμα, ενώ άλλες κομματικές πηγές αναφέρουν πως όλα θα διαφανούν κατά τη συζήτηση των καυτών ζητημάτων όπως για παράδειγμα το θέμα των εγγυήσεων. Προσμετρούν ως θετικό ότι τη δεδομένη στιγμή δεν υπάρχει μία οργανωμένη εσωκομματική αντιπολίτευση που να είναι σε θέση να διασπάσει το κόμμα. Οι εκφραστές της σκληρής γραμμής φαίνεται να βλέπουν με ανοχή, στο παρόν τουλάχιστον στάδιο, τα όσα διαμείβονται. Η μόνη δυνατή φωνή αντίδρασης που ενδεχομένως να προκαλέσει ρήγμα στο εσωτερικό του ΔΗΣΥ είναι αυτή της Ελένης Θεοχάρους με κομματικές πηγές να μην αποκλείουν τη δημιουργία κίνησης από μέρους της δεδομένων άλλωστε των όσων έχουν λεχθεί από την ίδια το τελευταίο διάστημα. Ωστόσο, οι ίδιες πηγές θεωρούν πως η ευρωβουλευτής, έχει αντιληφθεί πως στον ενδιάμεσο, δεν υπάρχει πλέον χώρος για κείνη καθώς το ακροατήριο που εκπροσωπεί έχει ήδη κατακερματιστεί σε Συμμαχία Πολιτών ΕΔΕΚ και ΔΗΚΟ. Το σίγουρο είναι πως η ηγεσία του κυβερνώντος κόμματος λειτουργεί προσεκτικά ούτως ώστε να μην αγγίξει ευαίσθητες χορδές του σκληρού του μετώπου και αφήνει το ΑΚΕΛ να χειριστεί τις έντονες επικρίσεις του ενδιάμεσου χώρου. Πέραν πάντως της διαχείρισης των εσωκομματικών διαταράξεων, ο Αβέρωφ Νεοφύτου εργάζεται πυρετωδώς για να καλύψει το έδαφος στην ομολογουμένως ελλιπή επαναπροσεγγιστική πολιτική του ΔΗ- ΣΥ. Στην Πινδάρου έχουν αντιληφθεί πως για τη δημιουργία μιας κοινά αποδεκτής και βιώσιμης λύσης το κόμμα θα πρέπει να εντείνει τις σχέσεις του με τ/κ κόμματα με τα οποία μοιράζονται κοινά οράματα. Σε αυτό το πλαίσιο επιχειρείται άλλωστε μία πιο στενή συνεργασία με το Ρεπουμπλικανικό Η αδυναμία του ενδιάμεσου χώρου «Από τη στιγμή που δεν υπάρχει μία αξιόπιστη αντιπολίτευση στο εθνικό ζήτημα τότε δεν τίθεται ζήτημα πολιτικού κόστους για τον τρόπο που κινούμαστε στο κυπριακό» αναφέρουν κύκλοι της Πινδάρου. Ο τρόπος που πολιτεύεται ο ενδιάμεσος χώρος, σε ό,τι αφορά τις εξελίξεις γύρω από το Κυπριακό και η ρητορική του 2004, απομακρύνει ένα ακροατήριο που ακόμα δεν έχει ταχθεί ούτε υπέρ ούτε κατά αλλά περιμένει με ενδιαφέρον τις εξελίξεις γύρω από το Κυπριακό. Μάλιστα, τοποθετήσεις περί «προσεταιρισμού τουρκικών θέσεων με ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Η συνεπής στάση του ΑΚΕΛ απέναντι στο Κυπριακό φαίνεται να δικαιώνεται, ενώ η απόφασή του για στήριξη της διαδικασίας λύσης, έστω και με τον Νίκο Αναστασιάδη στο πηδάλιο, παρουσιάζει αποδοχή στους κόλπους της Αριστεράς. στόχο τη διάλυση της Κυπριακής Δημοκρατίας» και η επιμονή για «κακό κλίμα στο Κυπριακό» προκαλούν αντιδράσεις στο εσωτερικό των κομμάτων τους με τη μετριοπαθή τάση ΔΗΚΟ και ΕΔΕΚ να στρέφει το βλέμμα σε άλλους πολιτικούς χώρους. Η στείρα αντιπολιτευτική τάση και οι συγχυσμένες συναισθηματικές εξάρσεις μειώνει κατά πολύ το ακροατήριο του ενδιάμεσου χώρου, με αποτέλεσμα η αναβίωση ενός απορριπτικού μετώπου να αποτυγχάνει και η πολιτική των δύο μεγάλων κομμάτων, να κερδίζει συνεχώς έδαφος. Τουρκικό Κόμμα και με τον ηγέτη του Μεχμέτ Αλί Ταλάτ. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ < Η οικοδόμηση ενός ισχυρού απορριπτικού μετώπου δεν φαίνεται υλοποιείται καθώς η σκληρή γραμμή και η ρητορική του 2004 με την οποία πολιτεύονται οι μικροί, προκαλεί βαθύ ρήγμα στην αξιοπιστία τους. Η ρελάνς του ΑΚΕΛ Και αν στον ΔΗΣΥ το στοίχημα είναι να αποφευχθεί το εμφυλιακό σκηνικό του 2004, το ζήτημα που τίθεται στο ΑΚΕΛ είναι η στήριξη στις προσπάθειες λύσης, με τον Νίκο Αναστασιάδη, στο πηδάλιο των διαπραγματεύσεων. «Το ΑΚΕΛ έχει αποδείξει εδώ και καιρό πως είναι πατριωτικό κόμμα. Σε καμία περίπτωση δεν θα αφήναμε να χαθεί η ευκαιρία για λύση επειδή βρίσκεται ο Νίκος Αναστασιάδης στην εξουσία και όχι εμείς» εξηγούν στελέχη στην Εζεκία Παπαϊωάννου. Οι ίδιες πηγές εξηγούν πως σε αντίθεση με τη σφοδρή κριτική που εξαπέλυσε ο Νίκος Αναστασιάδης στη διακυβέρνηση Χριστόφια και στις συγκλίσεις Χριστόφια-Ταλάτ, το κόμμα της Αριστεράς δεν θα λειτουργήσει ρεβανσιστικά, αλλά υποστηρικτικά στις προσπάθειες λύσης του Κυπριακού. Άλλωστε και ο τέως Πρόεδρος της Δημοκρατίας Δημήτρης Χριστόφιας, ο οποίος δέχτηκε βολές πανταχόθεν κατά τη διάρκεια των συγκλίσεων, σε πρόσφατη ομιλία του επεσήμανε ότι αν βρεθεί μία σωστή λύση από τον Πρόεδρο Αναστασιάδη δεν υπάρχει λόγος το ΑΚΕΛ να πει όχι, επισφραγίζοντας τα λεχθέντα πολιτικών κύκλων ότι το κόμμα της Αριστεράς δεν θα «κάψει την Κύπρο για μικροπολιτικά κίνητρα». Η μέχρι τώρα στάση του ΑΚΕΛ σε συνδυασμό με τη συνέπεια στις θέσεις του στο Κυπριακό ακόμα και σε περιόδους έντονων επικρίσεων από άλλους πολιτικούς χώρους συμπεριλαμβανομένου του ΔΗΣΥ φαίνεται να του προσθέτει πολιτικούς πόντους και να απεγκλωβίζει εν μέρει το κόμμα από μία χρόνια πολιτική απομόνωση. Ήδη δημοσκόπηση που διενήργησε πρόσφατα το κόμμα, δείχνει τη μεγαλύτερη συσπείρωση του τελευταίου διαστήματος στο ΑΚΕΛ, καθώς το 85% των ψηφοφόρων του 2011 επικροτούν τη στάση του κόμματος στο Κυπριακό και την απόφασή του να στηρίξει την κυβέρνηση στις προσπάθειες εξεύρεσης λύσης. Αν και η κουλτούρα της επαναπροσέγγισης, του δικοινοτισμού με πολιτικούς όρους και της επίτευξης λύσης είναι διαχρονικά καλλιεργημένη στους κόλπους του ΑΚΕΛ η ηγεσία εδώ και καιρό βρίσκεται σε πυρετώδεις διαδικασίες σύσφιξης των σχέσεων με ομάδες της τουρκοκυπριακής κοινότητας αλλά και σε συνεχή ενημέρωση της βάσης του κόμματος γύρω από τις εξελίξεις στο εθνικό ζήτημα. Κομματικοί κύκλοι αναφέρουν πως παρά το γεγονός ότι στελέχη του κόμματος είχαν δει αρνητικά τη στήριξη του ΑΚΕΛ το 2014 στις προσπάθειες Νίκου Αναστασιάδη για το Κοινό Ανακοινωθέν, πλέον υπάρχει πρωτοφανής αποδοχή στήριξης των προσπαθειών επίλυσης του Κυπριακού, χωρίς ωστόσο αυτή η στήριξη να είναι άνευ όρων. Άλλωστε το ΑΚΕΛ ισορροπεί την κατάσταση καθώς παρά τη στήριξη στις προσπάθειες λύσης, δεν παραλείπει να επικρίνει σφόδρα τους κυβερνητικούς χειρισμούς στον τομέα της οικονομίας. Ο Νικόλας δείχνει σιωπηρά την πόρτα εξόδου Κινήσεις για επιστροφή του Ζαχαρία Κουλία στους κόλπους του ΔΗΚΟ, και κλείνει τον δρόμο εκλογής στην Αθηνά Κυριακίδου Της ΜΑΡΙΝΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΟΥ Ήταν Ιούλιος του 2010 όταν ο ακήρυχτος πόλεμος εντός του ΔΗΚΟ σοβούσε και είχε τις πρώτες απώλειες, με την εσωκομματική αντιπολίτευση του τότε προέδρου του ΔΗΚΟ Μάριου Καρογιάν να απειλεί για ξεχωριστό ψηφοδέλτιο από αυτό του κόμματος. Πέντε χρόνια μετά, η ιστορία επαναλαμβάνεται, < Η ηγεσία του ΔΗΚΟ έβλεπε με ελαφρότητα αρχικά το ενδεχόμενο απόσχισης. Με τις κινήσεις της πλέον δείχνει να σπρώχνει προς αυτή την κατεύθυνση. με τους ίδιους πρωταγωνιστές, σε διαφορετικούς ωστόσο ρόλους. Το ζήτημα που παραμένει ανοικτό είναι κατά πόσο η φημολογία που επικρατεί περί δημιουργίας νέας κίνησης ενορχηστρωμένης από τον Μάριο Καρογιάν θα γίνει τελικώς πράξη ή αν οι δύο διαφορετικές τάσεις θα συνεχίσουν να συνυπάρχουν ασφυκτικά κάτω από την ίδια στέγη. Η ηγεσία του ΔΗΚΟ, η οποία αρχικά έβλεπε με ιδιαίτερη ελαφρότητα το όλο ζήτημα, πλέον αντιμετωπίζει με ανακούφιση τα σενάρια αποχώρησης των εσωκομματικών αντιπάλων, ενώ οι στρατηγικές της κινήσεις δηλούν πως προωθεί την τελική ρήξη μία ώρα αρχύτερα. Ο Νικόλας Παπαδόπουλος φαίνεται να βλέπει τη δημιουργία νέας Κίνησης ως μία ευκαιρία να καθαρίσει ιδεολογικά το ΔΗΚΟ και να προχωρήσει στην «παραγωγή πολιτικής», έστω και με μειωμένα ποσοστά. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Ρήξη με Κουλία Οι παροικούντες τον πέμπτο όροφο των γραφείων του ΔΗΚΟ προχωρούν σε έντονες διεργασίες για το ψηφοδέλτιο του 2016, χωρίς στην ουσία να υπολογίζουν την εσωκομματική αντιπολίτευση. Το σημείο που αναμένεται να αποτελέσει μία εκ νέου ρήξη των δύο στρατοπέδων δεν είναι άλλο από το ακανθώδες κεφάλαιο του Ζαχαρία Κουλία. Κομματικές πηγές αναφέρουν πως στην Επαρχία Αμμοχώστου, το ΔΗΚΟ ανοίγει τον δρόμο για την υποψηφιότητα του Ζαχαρία Κουλία, ιδιαίτερα μετά την απόφαση του στενού συνεργάτη του Νικόλα Παπαδόπουλου Χρύση Παντελίδη να μην υποβάλει υποψηφιότητα στις επικείμενες βουλευτικές εκλογές. Σύμφωνα με ασφαλείς πηγές η σύζυγος του Ζαχαρία Κουλία Άντρη εργάζεται πυρετωδώς για το ΔΗΚΟ στην Επαρχία Αμμοχώστου, επιβεβαιώνοντας με τον τρόπο αυτό πως ο βουλευτής Αμμοχώστου Ζαχαρίας Κουλίας θα βρίσκεται στο ψηφοδέλτιο του ΔΗΚΟ. Το κατά πόσο αυτό υποδηλώνει και την επιστροφή του στο κόμμα είναι ένα άλλο ζήτημα που παραμένει ακόμα ανοικτό. Σημειώνεται πως ο κ. Κουλίας αποτελεί κόκκινο πανί για την εσωκομματική αντιπολίτευση, αφού με τη στάση του το 2003, το ΔΗΚΟ έχασε την Προεδρία της Βουλής. Κόκκινη κάρτα στην Αθηνά Κομματικές πηγές που βρίσκονται κοντά στον πρόεδρο του ΔΗΚΟ αναφέρουν πως το ψηφοδέλτιο προχωρά κανονικά, χωρίς να προκαλεί ιδιαίτερο πρόβλημα το τι θα πράξει ο Μάριος Καρογιάν. Οι ίδιοι κύκλοι αναφέρουν άλλωστε πως και να μείνει τελικά η εσωκομματική αντιπολίτευση η βουλευτής Λεμεσού Αθηνά Κυριακίδου, μένει ούτως ή άλλως εκτός ψηφοδελτίου. Πολιτικοί κύκλοι θεωρούν πως αυτό συνδέεται με το γεγονός πως τη σκληρότερη κριτική προς τον πρόεδρο του ΔΗΚΟ εξαπέλυσε η Αθηνά Κυριακίδου, με αποκορύφωμα τη διαφοροποίηση της ψήφου της στην Ολομέλεια για τις εκποιήσεις. Αυτοί που μένουν «Οι διάδρομοι αδειάζουν επικίνδυνα στον πέμπτο όροφο», επαναλαμβάνουν συνεχώς κομματικές πηγές, επικρίνοντας τον Νικόλα Παπαδόπουλο ότι μετέτρεψε το κόμμα του Κέντρου σε μία κλειστή ομάδα ατόμων με ακραίο λόγο σε Κυπριακό και οικονομία, που «στόχο έχουν να πολεμούν την κυβέρνηση Αναστασιάδη». «Εργαζόμαστε σκληρά και μεθοδικά χωρίς να διατυμπανίζουμε το έργο που επιτελούμε» απαντούν στα ανώτατα δώματα του ΔΗΚΟ, εξηγώντας πως «μία ομάδα σαραντάρηδων έχει σηκώσει τα μανίκια για τη δημιουργία ενός κόμματος που παράγει πολιτική». Η εν λόγω ομάδα απαρτίζεται από τους Λοΐζο Λοΐζου, Χρύσανθο Σαββίδη, Μενέλαο Κωμοδίκη, Εύη Τσολάκη, οι οποίοι έχουν αναλάβει τομείς όπως θεσμούς και διαφθορά, υγεία και παιδεία, τομείς με τους οποίους ασχολούνται αυτή τη στιγμή τα στελέχη της εσωκομματικής αντιπολίτευσης. Οι κινήσεις τόσο του ενός στρατοπέδου όσο και του άλλου δείχνουν πως ο χρόνος μετρά αντίστροφα στους δηκοϊκούς κόλπους και η αποχώρηση των αντιφρονούντων στελεχών κρίνεται λίγο πολύ επιβεβλημένη και από τις δύο πλευρές.

7 07-POLITIKI_Master_cy 31/07/15 20:55 Page 7 Κυριακή 2 Aυγούστου 2015 ΠΟΛΙΤΙΚΗ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 7 Αμερικανοτουρκικό πάρε δώσε στην ανατολική Μεσόγειο Η συμφωνία αφορά το μέλλον του Ιράκ και επηρεάζει σειρά σημαντικών ζητημάτων όπως το Κυπριακό, τα ισραηλοτουρκικά κ.α. Του ΝΙΚΟΥ ΣΤΕΛΓΙΑ Ύστερα από πολλούς μήνες διαβουλεύσεων και διαπραγματεύσεων, η Ουάσιγκτον και η Τουρκία έρχονται σε συμφωνία για το μέλλον της βόρειας Συρίας. Με τη νέα συμφωνία οι ΗΠΑ εντάσσουν την Τουρκία στη συμμαχία, η οποία στρέφεται κατά του Ισλαμικού Κράτους. Όμως ο Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δίνει το πράσινο φως για αυτή την εξέλιξη θέτοντας μια βασική προϋπόθεση: Τον περιορισμό της ακτίνας δράσης του κουρδικού αυτονομιστικού κινήματος στο βόρειο κομμάτι της Συρίας και στα σύνορα Τουρκίας-Συρίας. Η «Κ» έχει εξασφαλίσει συγκεκριμένες πληροφορίες για το περιεχόμενο της νέας αμερικανοτουρκικής προσέγγισης, από πηγές, οι οποίες στο παρελθόν διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο στις τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις και κυρίως στο τουρκικό Πολεμικό Ναυτικό. Οι διαπραγματεύσεις των Ηωμένων Πολιτειών με την Τουρκία για το μέλλον της Συρίας δεν αποτελούν νέα εξέλιξη. Το αντάλλαγμα που ζητά ο Ερντογάν Η αρχή έγινε πριν από πολλούς μήνες όταν το όνομα του Ισλαμικού Κράτους ακουγόταν για πρώτη φορά σε Ιράκ και Συρία. Εκείνη την περίοδο, η Ουάσιγκτον και η Άγκυρα εξέφραζαν τον προβληματισμό τους για το πολιτικό μέλλον της Συρίας και την εμπλοκή του Ιράν. Η Τουρκία ζητούσε από την Ουάσιγκτον να δώσει τη συγκατάθεσή της για τη δημιουργία τουρκικής ζώνης κατοχής στο βόρειο κομμάτι της Συρίας. Η έγκριση, όμως δεν ήρθε ποτέ. Από την πλευρά της, η Ουάσιγκτον άσκησε πιέσεις στην τουρκική πλευρά ζητώντας της να θέσει αποστάσεις ανάμεσα στην ίδια και τους ισλαμιστικούς κύκλους της Συρίας. Ακόμη, οι Αμερικανοί αξιωματούχοι επεσήμαναν στους ανθρώπους του Τούρκου Προέδρου σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους ότι ο Λευκός Οίκος δεν θέλει να χρεωθεί την ανατροπή του συριακού καθεστώτος. Το τέλος της διακυβέρνησης της οικογένειας Αλ-Ασάντ θα μπορούσε να πυροδοτήσει αλυσιδωτές αντιδράσεις, οι οποίες θα έθεταν σε άμεσο κίνδυνο τα δυτικά συμφέροντα και φυσικά την ασφάλεια του Ισραήλ. Οι αμερικανοτουρκικές διαπραγματεύσεις εντατικοποιήθηκαν την άνοιξη και το καλοκαίρι του Εκείνη την περίοδο, ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν επικοινώνησε προσωπικά με τον Πρόεδρο Ερντογάν. Στην συνέχεια, η Ουάσιγκτον έστειλε στην τουρκική πρωτεύουσα υψηλόβαθμους στρατηγούς και αξιωματούχους της. Σε αυτές τις συνομιλίες, η Άγκυρα αποδέχθηκε τα αιτήματα της αμερικανικής πλευράς και έδωσε το πράσινο φως για τη χρήση της νατοϊκής βάσης Ίντζιρλικ και εφόσον υπάρχει έκτακτη ανάγκη και των υπόλοιπων τουρκικών αεροπορικών βάσεων στις επιθέσεις κατά του Ισλαμικού Κράτους. Παράλληλα, η τουρκική κυβέρνηση εξαπέλυσε τη δική της επίθεση κατά των πυρήνων του Ισλαμικού Κράτους στο εσωτερικό της Τουρκίας και προέβη σε πολλές συλλήψεις. Το Ισλαμικό Κράτος παρακολούθησε με μεγάλο προβληματισμό την αμερικανοτουρκική προσέγγιση και στις αρχές της προηγούμενης εβδομάδας πέρασε στην Στη νέα περίοδο, οι ΗΠΑ ζητούν από την Άγκυρα να «θυμηθεί» τα καθήκοντά της ως μέλους του ΝΑΤΟ. αντεπίθεση πλήττοντας τους Κούρδους και τις σοσιαλιστικές δυνάμεις στα εδάφη της Τουρκίας, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», το Χαλιφάτο «ξύπνησε» τους πυρήνες του στο εσωτερικό της χώρας. Συγκεκριμένα, οι κύκλοι της οργάνωσης στο εσωτερικό της Τουρκίας έλαβαν την εντολή να κλιμακώσουν σταδιακά τις επιθέσεις τους, γεγονός το οποίο έχει θορυβήσει τις Τουρκικές Μυστικές Υπηρεσίες. Το Προεδρικό αναλαμβάνει de facto τη διακυβέρνηση της Τουρκίας Περίπου δύο μήνες μετά τις βουλευτικές εκλογές, η Τουρκία εξακολουθεί να βρίσκεται στο μεταίχμιο. Τα τέσσερα κόμματα, τα οποία εκπροσωπούνται στην βουλή δεν έχουν καταφέρει να έρθουν σε συνεννόηση για τον σχηματισμό μιας νέας κυβέρνησης συνεργασίας. Σε λίγες ημέρες, με βάση το τουρκικό σύνταγμα, ο Τούρκος Πρόεδρος θα έχει το δικαίωμα να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες εκλογές. Προτού ασκήσει το συγκεκριμένο συνταγματικό του δικαίωμα, ο Πρόεδρος Ερντογάν αναλαμβάνει de facto τη διακυβέρνηση της χώρας, την οποία ουσιαστικά την παραδίδει στους στενούς συμβούλους του και σε μια τριαρχία, η οποία καθορίζει την πολιτική γραμμή της Άγκυρας σε πολλά σημαντικά ζητήματα. Στο Υπουργείο Εσωτερικών, ο τέως υπουργός Εφκάν Αλά αναλαμβάνει τον συντονισμό της επίθεσης κατά των Κούρδων. Στο Υπουργείο Εξωτερικών, ο Φεριντούν Σινιρλίογλου αναλαμβάνει de facto καθήκοντα Υπουργού Εξωτερικών παραμερίζοντας τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου, ο ρόλος του οποίου είναι πλέον συμβολικός. Ο Αρχηγός των Τουρκικών Μυστικών Υπηρεσιών (ΜΙΤ), Χακάν Φιντάν συντονίζει όλες τις μυστικές επιχειρήσεις και συμφωνίες του Προεδρικού. Την ίδια στιγμή, ο σύμβουλος του Τούρκου Προέδρου, Μπιν Αλί Γιλντιρίμ καιροφυλακτεί για νέα λάθη του Αχμέτ Νταβούτογλου με απώτερο στόχο την εξασφάλιση της θέσης του Πρωθυπουργού. EPA Αναφερόμενη στη νέα συμφωνία, η Αμερική χρησιμοποιεί τον αγγλικό όρο «game changer». Κατά την άποψή τους, με την ένταξη της Τουρκίας στη μεγάλη συμμαχία, η οποία στρέφεται κατά του Χαλιφάτου, στην Συρία και στο Ιράκ, στη Μεσοποταμία και στην ευρύτερη περιοχή της ανατολικής Μεσογείου, ξεκινά μια νέα περίοδος. Στόχος του Προέδρου της Τουρκίας είναι ο περιορισμός της ακτίνας δράσης του κουρδικού αυτονομιστικού κινήματος στο βόρειο κομμάτι της Συρίας και στα σύνορα με την Τουρκία. «Όλα δείχνουν ότι βρισκόμαστε ενώπιον ιστορικής σημασίας εξελίξεων. Ύστερα από πολλές αμφιταλαντεύσεις και πολλά λάθη, ο Ερντογάν προσεγγίζει εκ νέου τον αμερικανικό παράγοντα», αναφέρουν ομόφωνα οι πηγές μας, οι οποίες συμπληρώνουν ότι η νέα αμερικανοτουρκική συνεννόηση δεν περιορίζεται με τις εξελίξεις στη Συρία. Η νέα συμφωνία αφορά το μέλλον του Ιράκ και επηρεάζει μια σειρά σημαντικών ζητημάτων όπως το Κυπριακό, την ισραηλοτουρκικό προσέγγιση κ.ο.κ. Στη νέα περίοδο, οι ΗΠΑ ζητούν από την Άγκυρα να «θυμηθεί» τα καθήκοντα της ως μέλους του ΝΑΤΟ. Επίσης, από την αμερικανική σκοπιά, η Τουρκία θα πρέπει μια ώρα αρχύτερα να προχωρήσει στην εξομάλυνση των σχέσεων της με όλους τους γείτονές της και κυρίως με χώρες όπως η Κύπρος, το Ισραήλ και η Αίγυπτος. Ο Τούρκος Πρόεδρος λαμβάνει υπόψη του την προαναφερόμενη σύσταση της αμερικανικής πλευράς και θέτει μια βασική προϋπόθεση για τη συνέχεια της στενής συνεργασίας της χώρας του με τις ΗΠΑ: Η Ουάσιγκτον θα πρέπει επιτέλους να δώσει τη συγκατάθεσή της για μια τουρκική ζώνη επιρροής στο βόρειο κομμάτι της Συρίας. Η συγκεκριμένη ζώνη θα έχει ως «πρωτεύουσα» τη συριακή πόλη Τζαράμπλους. Ο τουρκικός στρατός θα εισβάλλει για περιορισμένο χρονικό διάστημα στην περιοχή, όπου μετά την εξασφάλιση του ελέγχου της περιοχής, φιλοτουρκικές συριακές δυνάμεις θα αναλάβουν την διακυβέρνηση της ζώνης. «Το τουρκικό σχέδιο φέρει κοινά στοιχεία με την ειρηνευτική επιχείρηση του 1974 στην Κύπρο. Ο τουρκικός στρατός καθαρίζει την περιοχή από τον εχθρό και στη συνέχεια την παραδίδει σε φιλοτουρκικά στοιχεία. Στην προκειμένη περίπτωση οι εχθροί είναι δύο. Οι τζιχαντιστές και το κουρδικό κίνημα», τονίζουν οι πηγές μας. Όπως γίνεται αντιληπτό, το τουρκικό σχέδιο δεν αφορά αποκλειστικά την απειλή του Ισλαμικού Κράτους. Προχωρά ένα βήμα πιο πέρα και στρέφεται κατά του κουρδικού αυτονομιστικού κινήματος. Άλλωστε για αυτό ακριβώς τον λόγο, τις προηγούμενες ημέρες η Άγκυρα εξαπέλυσε μετωπική επίθεση κατά των κουρδικών δυνάμεων, με τον Τούρκο Πρόεδρο να ανακοινώνει σε υψηλούς τόνους το τέλος της εκεχειρίας ανάμεσα στο τουρκικό κράτος και στο κουρδικό κίνημα. Ο έμπειρος Τούρκος αναλυτής Τζενγκίζ Τσαντάρ θεωρεί ριψοκίνδυνη τη νέα στρατηγική του τουρκικού Προεδρικού. Κατά την άποψή του, η νέα στρατηγική όχι μόνο δεν λύνει κανένα πρόβλημα της Τουρκίας αλλά ταυτόχρονα παρασέρνει την Αγκυρα σε νέες περιπέτειες.

8 08-ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ_Master_cy 31/07/15 19:07 Page 8 8 l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Ο ΞΕΝΟΦΩΝ ΚΑΛΛΗΣ ΣΤΗΝ «Κ» Έρευνες για τους 19 καταδρομείς του ΝΙΚΗ 4 και εκτός Τύμβου Υποχρέωση της πολιτείας να δώσει απαντήσεις στις οικογένειες τους που αναμένουν εδώ και 41 χρόνια Συνέντευξη στον ΑΠΟΣΤΟΛΟ ΤΟΜΑΡΑ Επτά ημέρες μετά την έναρξη των εργασιών για αποκάλυψη του ΝΙΚΗ 4 που είναι θαμμένο στον Τύμβο της Μακεδονίτισσας ο Συντονιστής Επικεφαλής της ανασκαφής ξεδιπλώνει τα σχέδιά του στην «Κ». Ο Ξενοφών Καλλής διαβεβαιώνει τις οικογένειες των πεσόντων του ΝΙΚΗ 4 ότι οι έρευνες θα συνεχισθούν και εκτός Τύμβου εάν χρειασθεί. Είναι ιδιαίτερα επικριτικός με την πολιτεία και την καθυστέρηση που παρατηρήθηκε σε ανθρωπιστικά ζητήματα. Μετά από 41 χρόνια γίνεται η «αποκαθήλωση» ενός σημαντικού μνημείου της ε/κ κοινότητας. Προκαλεί δέος η αποκάλυψη μιας τραγικής πτυχής του 1974; Σεβόμενοι την ιερότητα του χώρου και τους συμβολισμούς, προτεραιότητα όλων μας δεν είναι τα μάρμαρα ούτε οι γρανίτες. Προτεραιότητα είναι η ανθρώπινη και η ηθική διάσταση, οι οικογένειες αυτών των ανθρώπων που αναμένουν απαντήσεις εδώ και 41 χρόνια. Είναι η δυστυχία, το μαρτύριο που βίωσαν και βιώνουν αυτές οι οικογένειες για μισό σχεδόν αιώνα. Πρωταρχικός σκοπός για το τι γίνεται αυτή την στιγμή είναι η υποχρέωση που έχουμε και ως πολιτεία και ως απλοί άνθρωποι να δώσουμε απαντήσεις σε αυτές τις οικογένειες. Εγώ θεωρώ ότι η πολιτεία έχει υποχρεώσεις απέναντι σε αυτές τις οικογένειες. Οι οικογένειες αυτές εκπλήρωσαν τις υποχρεώσεις τους απέναντι στην πολιτεία, έδωσαν τα παιδιά τους, υπηρετώντας την, και τώρα είναι η σειρά της πολιτείας να αναλάβει τις δικές της ευθύνες και υποχρεώσεις. Προσωπικά ως λειτουργός μιας συντεταγμένης και ευνοούμενης πολιτείας και κράτους θέλω να πιστεύω ότι υπάρχει μια διαλεκτική σχέση μεταξύ κράτους και πολίτη. Πώς γίνεται αντιληπτή αυτή η διαλεκτική σχέση; Εμείς προσπαθούμε να εκπληρώσουμε τις οφειλόμενες υποχρεώσεις της πολιτείας απέναντι στους πολίτες της που έδωσαν τη ζωή τους, υπηρετώντας την. Μνημεία μπορούν να δημιουργηθούν και πάλι, κάτι που θα γίνει και στη συγκεκριμένη περίπτωση. Το πρόβλημα είναι άλλο. Αυτά τα 41 χρόνια αγωνίας δυστυχίας και πόνου αυτών των οικογενειών όλοι «εμείς» καλυφθήκαμε πίσω από σταυρούς και κενοτάφια. Οι σταυροί και τα κενοτάφια δεν είναι υποκατάστατο των ευθυνών και των υποχρεώσεων της πολιτείας απέναντι στους πολίτες της. Πρέπει επιτέλους να κοιτάξουμε την ιστορία μας κατάματα. Έπρεπε να περάσουν 41 χρόνια να «ωριμάσει» ο χρόνος για να εκπληρώσει η πολιτεία αυτό που οφείλει και της αναλογεί; Έστω και τώρα αποτελεί την απαρχή εκπλήρωσης του χρέους της πολιτείας και όλων μας έναντι των οικογενειών. Δεν μπορούν όμως να αναπληρωθούν τα 41 χρόνια που οι οικογένειες αυτές έχουν βιώσει καθημερινά το μαρτύριο της αγωνίας και αβεβαιότητας και κάποιες φορές την κακομεταχείρισή τους από πλευράς πολιτείας. Αυτό το ανθρωπιστικό κεφάλαιο που μου περιγράφετε θα μπορούσε να είχε κλείσει σε μικρότερο χρονικό διάστημα ή υπήρχαν αντικειμενικές δυσκολίες; Η επίκληση αντικειμενικών δυσκολιών είναι η εύκολη αντίδραση και δικαιολογία. Συνήθως η φιλοσοφία που επικρατεί, όχι μόνο στην Κύπρο, είναι ότι οι λειτουργοί που έχουν επιφορτιστεί με ένα τέτοιο έργο Η ανασκαφή που θα γίνει ίσως αποδώσει και ίσως να μην αποδώσει. Όποιο και να είναι το αποτέλεσμα οι ευθύνες μας παραμένουν λέει στην «Κ» ο Ξενοφών Καλλής, Συντονιστής/Επικεφαλής της ανασκαφής. επικαλούνται συνεχώς δυσκολίες και προβλήματα. Η δουλειά η δική μας είναι να επιλύουμε προβλήματα και όχι να τα εφευρίσκουμε ή να καλυπτόμαστε πίσω από αυτά. Ναι, υπήρχε το ενδεχόμενο αυτές οι απαντήσεις να είχαν δοθεί πριν από αρκετό καιρό. Και για ιστορικούς λόγους να αναφέρω ότι επί διακυβέρνησης Τάσσου Παπαδόπουλου είχε αποφασισθεί η ανασκαφή στον Τύμβο ταυτόχρονα με την επέκτασή του. Αλλά ναι, είναι επίσης γεγονός ότι το 74 υπήρχαν κάποιες αντικειμενικές δυσκολίες. Όμως είναι εξίσου γεγονός ότι από το 74 και μετά κάποιοι από «εμάς» δεν φανήκαμε αντάξιοι της Κάθε εκταφή δίνει ένα κομμάτι της ιστορικής πραγματικότητας. Για πρώτη φορά αυτές οι οικογένειες θα έχουν όχι όλη την εικόνα, όχι όλη την αλήθεια, αλλά ένα κομμάτι της πραγματικής αλήθειας. θυσίας αυτών των παιδιών και κάποιοι από «εμάς» θα μπορούσαμε να είχαμε κάνει περισσότερα. Τι προσδοκίες μπορεί να έχει κάποιος ο οποίος έχει αναλάβει να αποκαλύψει ένα «μυστικό» το οποίο για πρώτη φορά θα καταδείξει επίσημα την εμπλοκή της Ελλάδας το 1974; Η δική μου προσέγγιση και ρόλος αφορά την ανθρωπιστική διάσταση. Έχουμε υποχρέωση να προσπαθήσουμε. Το δικαιούνται οι οικογένειες. Η ανασκαφή που θα γίνει, όπως κάθε άλλη ανασκαφή, ίσως αποδώσει και ίσως να μην αποδώσει. Όποιο και να είναι το αποτέλεσμα οι ευθύνες μας παραμένουν. Πρέπει να δώσουμε απαντήσεις στις οικογένειες, τις οποίες ίσως βρούμε στον Τύμβο και αν δεν τις βρούμε εκεί θα πρέπει να τις αναζητήσουμε κάπου αλλού. Αναζητούμε απαντήσεις για 19 οικογένειες. Υπήρχαν 19 άνθρωποι, υπήρχαν 19 νεαρά παιδιά που είχαν μανάδες και πατεράδες. Αυτά τα παιδιά, αυτές τις ζωές δεν μπορεί να τις «εξαφανίσεις» κάτω από μνημεία και κενοτάφια χωρίς να δώσεις πειστικές απαντήσεις. Για μένα ο Τύμβος είναι μια ακόμη εκταφή όπως εκατοντάδες άλλες εκταφές. Όλες όσες έχουν γίνει τόσο στα Κατεχόμενα όσο και στις ελεύθερες περιοχές αποτελούν μια ψηφίδα της ιστορίας μας. Για πρώτη φορά όμως αυτή η ψηφίδα θα βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα και σε επιστημονικά ευρήματα. Μέχρι τώρα, δυστυχώς, η ιστορία μας βασίζεται σε διαδόσεις, σε εικασίες, σε αυθαιρεσίες και σε αντιπαραθέσεις. Οι οικογένειες μέσω της συγκεκριμένης διαδικασίας μαθαίνουν όλη την αλήθεια για τα δικά τους πρόσωπα; Κάθε εκταφή δίνει ένα κομμάτι της ιστορικής πραγματικότητας. Για πρώτη φορά αυτές οι οικογένειες θα έχουν όχι όλη την εικόνα, όχι όλη την αλήθεια, αλλά ένα κομμάτι της πραγματικής αλήθειας. Είναι ενδεικτικό να δει κάποιος την εικόνα που επικρατεί με τις πληροφορίες που υπάρχουν για τον Τύμβο. Υπάρχουν μαρτυρίες που λένε ότι δεν υπάρχουν σοροί. Υπάρχουν άλλοι που λένε ότι πήγαν και μεταφέρανε τις σορούς κάπου αλλού. Υπάρχουν εκατοντάδες μαρτυρίες, δυστυχώς όμως καμία από αυτές δεν είναι συμβατή με την άλλη. Είναι απίστευτο, σε μια περιοχή ένα χιλιόμετρο από το κέντρο μιας πρωτεύουσας πέφτει ένα αεροπλάνο και δεν μπορείς να βρεις δύο άτομα να σου πουν τα ίδια πράγματα για το ίδιο περιστατικό. Αυτό που σου περιγράφω έχει σχέση και με το πώς μέχρι σήμερα γράφεται η ιστορία μας. Η εκταφή στον Τύμβο τελικά τι θα αποδώσει; Το πρώτο που μας ενδιαφέρει είναι το ανθρωπιστικό, ο εντοπισμός λειψάνων. Αν τα αποτελέσματα είναι αρνητικά καταγράφεται και τεκμηριώνεται ένα ιστορικό γεγονός. Ότι δηλαδή, όλες αυτές οι διαδόσεις ότι υπήρχαν λείψανα στο συγκεκριμένο χώρο δεν ευσταθούσαν και προχωρούμε, αλλά αυτή τη φορά τεκμηριωμένα στην αναζήτηση κάποιου άλλου χώρου. Η εκταφή στον Τύμβο είναι ενδεικτική για όλη τη γενικότερη μυθοπλασία που υπάρχει τόσο στην Κύπρο όσο και σε άλλες χώρες για ανθρωπιστικής φύσεως προβλήματα όπως και για το τι έκανε ο ένας και τι έκανε ο άλλος στην εισβολή, στο πραξικόπημα κ.λπ. Έχετε το επόμενο βήμα στο ενδεχόμενο να μην υπάρξουν ευρήματα στον Τύμβο; Πριν αποφασισθεί η ανασκαφή στον Τύμβο έγιναν πάρα πολλές έρευνες. Και οι έρευνες σε κάποιο στάδιο μας οδήγησαν στο συμπέρασμα ότι δικαιολογείται η συγκεκριμένη ανασκαφή. Εάν δεν υπάρξει αποτέλεσμα το πρόβλημα παραμένει. Συνεχίζουμε να αναζητούμε τους υπόλοιπους καταδρομείς του Noratlas που κάπου αλλού θα πρέπει να έχουν ταφεί. Θέλω όμως να τονίσω ότι σε ανθρωπιστικά θέματα όταν οι έρευνες δεν είναι καταληκτικές, το όφελος της αμφιβολίας το δικαιούται ο «αδύνατος», δηλαδή οι οικογένειες. Άρα οι έρευνες θα συνεχιστούν; Βεβαίως και θα συνεχιστούν. Έχουμε υποχρέωση να συνεχίσουμε. Ο στόχος δεν είναι η ανασκαφή. Οι ανασκαφές δεν είναι αυτοσκοπός. Στόχος είναι να δώσουμε απαντήσεις και θα συνεχίσουμε μέχρι να βρούμε τις απαντήσεις. Κάποιοι, κάπου τις έχουν. Υπάρχουν πληροφορίες για ταφή Ελλαδιτών καταδρομέων στο κοιμητήριο Αγίου Δομετίου; Τις έχουμε υπόψη αυτές τις πληροφορίες όπως και διάφορες άλλες διαδόσεις. Έγιναν και κάποιες ενέργειες. Εγώ σας διαβεβαιώνω ότι δεν έχω υπόψη μου οποιαδήποτε αξιόπιστη μαρτυρία για την ταφή των καταδρομέων του Νoratlas εκεί. Οι εργασίες στον Τύμβο εντάσσονται στις ευθύνες της πολιτείας απέναντι στις οικογένειες των πεσόντων, οι οποίοι το 1974 εκπλήρωσαν τις υποχρεώσεις τους έναντι της πατρίδας. Υπάρχουν ενδείξεις ότι το έργο εκταφής θα δώσει απαντήσεις και για τους πεσόντες καταδρομείς που δεν έχουν εντοπιστεί. Σε τρεις φάσεις το άνοιγμα του Τύμβου Ποια είναι η διαδικασία που έχει σχεδιαστεί για εκταφή του Noratlas; Η απομάκρυνση σε πρώτη φάση όλων των εγκαταστάσεων και ό,τι προστέθηκε μετά το Ο στόχος μας για καθαρά επιστημονικούς λόγους είναι να μετακινηθεί το πλακόστρωτο, να μετακινηθούν οι πλάκες, να «απογυμνωθεί» ο χώρος και να τον έχουμε στη διάθεσή μας, όπως ήταν περίπου το Στην περιοχή έχουν γίνει και γεωλογικές εξετάσεις και με βάση τα αποτελέσματα στο σημείο όπου γίνονται οι καταθέσεις στεφάνων υπάρχουν τρία σημεία με κάποιες ενδείξεις Όταν ολοκληρωθεί η παρούσα διαδικασία θα πραγματοποιηθούν και πάλι γεωλογικές έρευνες για να διαπιστώσουμε αν υπάρχουν βελτιωμένες ενδείξεις. Χρησιμοποιείται τεχνολογία που μας δίνει εικόνα του υπεδάφους χωρίς να γίνει επέμβαση στον χώρο. Θέλουμε να έχουμε την πληρέστερη εικόνα του τι υπάρχει κάτω από τα χώματα τόσο για το αεροσκάφος όσο και για τυχόν ύπαρξη εκρηκτικών. Υπάρχουν υποψίες για αχρησιμοποίητα εκρηκτικά; Υπάρχουν ειδικοί της Εθνικής Φρουράς που θα αναλάβουν τη σάρωση του χώρου σε τακτικά διαστήματα και ανάλογα με τις ανάγκες. Κάθε εκταφή έστω και αν γίνεται σε κοιμητήριο υπάρχει ο κίνδυνος. Για παράδειγμα όταν κάναμε την εκταφή του ομαδικού τάφου των καταδρομέων στο κοιμητήριο Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης σε ένα λείψανο εντοπίσαμε αχρησιμοποίητη χειροβομβίδα, ενώ σε άλλα λείψανα εκατοντάδες σφαίρες και άλλο στρατιωτικό εξοπλισμό. Αναμφίβολα είναι μια δύσκολη εκταφή και θα κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν Οι ανασκαφές δεν είναι αυτοσκοπός. Στόχος είναι να δώσουμε απαντήσεις και θα συνεχίσουμε μέχρι να βρούμε τις απαντήσεις. Κάποιοι, κάπου τις έχουν. σε συνεργασία με το Υπουργείο Άμυνας να ολοκληρωθεί με ασφάλεια. Γνωρίζετε τον χειρισμό που θα τύχουν τα ευρήματα της ανασκαφής; Στο δικό μου επίπεδο το θέμα αυτό δεν με απασχολεί. Η αποκατάσταση του χώρου στην προτεραία έχει ήδη αποφασιστεί. Τα ευρήματα που δεν αφορούν λείψανα είναι δευτερεύον θέμα και οι αποφάσεις θα ληφθούν μετέπειτα, ανάλογα με το τι θα εντοπισθεί. Θετικά αποτελέσματα στην εκταφή του Τύμβου στην προκειμένη περίπτωση μπορεί να εκληφθεί ως προσωπική επιτυχία κάποιου; Ο στόχος και η «ικανοποίηση» όλων όσοι εμπλέκονται στην ανασκαφή είναι ο εντοπισμός των λειψάνων ώστε να μπορέσουμε να δώσουμε απαντήσεις στις οικογένειες. Είμαστε το μόνο «επάγγελμα» που η επιτυχία μας είναι ο θάνατος. Και κανένας δεν θέλει τον θάνατο. Αλλά προσπαθούμε μέσω αυτής της τραγωδίας και μέσω του «θανάτου» να αναδείξουμε κάποια θετικά για αυτές τις οικογένειες. Και υπάρχουν κάποια θετικά. Κάποιος θα έχει ένα τάφο και θα επιτευχθεί η ανθρώπινη επανένταξή του τόσο στην ίδια την οικογένειά του όσο και στην κοινωνία γενικότερα. Φυσιολογικά και ανθρώπινα όλοι θέλουμε τη ζωή. Και εμείς στη δουλειά μας δυστυχώς το 2015 το μόνο που κάνουμε και μπορούμε να δώσουμε, η μόνη μας «επιτυχία», είναι να πάμε να ενημερώσουμε τους υπέργηρους γονείς, εάν ακόμα βρίσκονται εν ζωή, ότι βρήκαμε τα οστά ή μερικά από τα οστά του παιδιού τους. Επομένως δεν μπορώ να πω ότι αισθανόμαστε ικανοποιημένοι για το τέλος της προσπάθειάς μας. Προσωπικά η μόνη «ικανοποίηση» προέρχεται από τη δικαίωση των αγώνων των οικογενειών και την ανάληψη, έστω και μετά από σχεδόν μισό αιώνα, από την πολιτεία των ευθυνών και υποχρεώσεών της απέναντι στους προδομένους ήρωες και στις οικογένειές τους.

9 09-epikairotita_Master_cy 31/07/15 22:06 Page 9 Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 9 Εκρηξη βίας εναντίον μεταναστών στην Ευρώπη Σε 6 μήνες έχουν καταγραφεί 200 επιθέσεις εναντίον προσφύγων μόνο στη Γερμανία Της KATE CONNOLY THE GUARDIAN Η Μαντίνα Τσιούτσεφ είχε αποκοιμηθεί νωρίς το βράδυ, αλλά ξύπνησε από τη μυρωδιά του καπνού που έμπαινε από τη χαραμάδα της εξώπορτας. Κάποιος είχε βάλει φωτιά σε μια εφημερίδα έξω από την πόρτα της. Η πενταμελής οικογένεια από την Ινγκουσετία, που ζει στο Βρανδεμβούργο εδώ και τρία χρόνια, είναι το τελευταίο θύμα κύματος επιθέσεων εναντίον προσφύγων σε όλη τη Γερμανία. Οι αιτήσεις ασύλου έχουν αυξηθεί φέτος, ιδίως από ανθρώπους που κατάγονται από τη Συρία και την Ερυθραία, αλλά και την Αλβανία και χώρες της πρώην Γιουγκοσλαβίας όπως το Κόσοβο. Οποιος έβαλε φωτιά στην πόρτα των Τσιούτσεφ είχε πρώτα καλύψει το «μάτι» της πόρτας για να μη γίνει αντιληπτός. Τώρα ζουν με τον φόβο Στο Φράιταλ, μετανάστες έχουν εγκλωβιστεί στο ξενοδοχείο όπου διαμένουν, καθώς ντόπιοι μαζεύονται απ έξω και τους απειλούν όλο το 24ωρο ότι θα τους κάψουν. Σε άθλιες συνθήκες αναγκάζονται να ζήσουν χιλιάδες μετανάστες στην προσπάθειά τους να βρουν μια καλύτερη πατρίδα. ότι κάποιος, πιθανώς στη γειτονιά τους, προσπάθησε να τους σκοτώσει σε μια επίθεση που, σύμφωνα με την αστυνομία, είχε ρατσιστικά κίνητρα. «Δεν μπορώ να κοιμηθώ, συνέχεια πηγαινοέρχομαι για να δω αν κάποιος θέλει να μας βάλει φωτιά», λέει ο Ιμπραγκίν Τσιούτσεφ. Το πρώτο εξάμηνο φέτος έχουν καταγραφεί 200 επιθέσεις εναντίον σπιτιών ανθρώπων που ζητούν άσυλο. Πέρυσι όλη τη χρονιά ήταν 175 αριθμός τριπλάσιος από τις επιθέσεις του Αναλυτές πιστεύουν ότι ο πραγματικός αριθμός είναι πολύ υψηλότερος, αλλά πολλοί πρόσφυγες διστάζουν να αναφέρουν τις επιθέσεις, για να μην τραβήξουν πάνω τους την προσοχή. Τα τελευταία 25 χρόνια, 75 άνθρωποι έχουν δολοφονηθεί από δεξιούς εξτρεμιστές στη Γερμανία, οι περισσότεροι στις αρχές της δεκαετίας του Πολλοί εμπρησμοί γίνονται σε άδεια, άρτι ανακαινισθέντα κτίρια, τα οποία ετοιμάζονται να υποδεχθούν πρόσφυγες. Συχνά τα κτίρια αυτά βρίσκονται σε μικρά χωριά, που δεν έχουν συνηθίσει ξένα πρόσωπα και όπου η ανησυχία είναι έντονη. Ο αριθμός των προσφύγων που φθάνουν στη Γερμανία είναι υψηλότερος από οποιαδήποτε άλλη στιγμή μετά τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο, ενώ η συζήτηση έχει ανάψει καθώς εφαρμόζεται η πολιτική ισομερούς καταμερισμού των προσφύγων σε όλη τη χώρα. Την ώρα που η άνοδος του ρατσισμού στη Γερμανία είναι εκτός ελέγχου, ο αριθμός των προσφύγων που φθάνουν στη χώρα είναι υψηλότερος από οποιαδήποτε άλλη στιγμή μετά τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο. Δεκάδες χιλιάδες αιτήσεις για πολιτικό άσυλο Μέχρι στιγμής, φέτος, άνθρωποι έχουν υποβάλει αίτημα για άσυλο στη Γερμανία, ενώ αναμένεται οι αιτήσεις να φθάσουν τις έως τα τέλη της χρονιάς. Πέρυσι έκαναν αίτηση πρόσφυγες, περισσότεροι από όσοι σε οποιαδήποτε άλλη ευρωπαϊκή χώρα. Πολλοί δήμοι δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να βρουν κατάλληλους χώρους, μετατρέποντας άδεια γυμναστήρια, κατασκηνώσεις και σχολεία σε χώρους φιλοξενίας, ενώ παραπονιούνται πως οι προϋπολογισμοί τους δεν επαρκούν και ότι δεν υπάρχουν μεταφραστές ή υποδομές μεταφοράς. Στο Φράιταλ, κοντά στη Δρέσδη, οι πρόσφυγες έχουν αιχμαλωτιστεί στο ξενοδοχείο όπου διαμένουν, καθώς ντόπιοι μαζεύονται απ έξω και τους απειλούν,σχεδόν όλο το 24ωρο, ότι θα τους κάψουν. Κάποιοι αναλυτές υποτιμούν τις επιθέσεις θεωρώντας τες μέρος της διαδικασίας εξοικείωσης με τη νέα πραγματικότητα η οποία είναι απαραίτητη εν όψει των πιεστικών δημογραφικών προβλημάτων που προξενεί η ταχύτατη γήρανση του γερμανικού πληθυσμού. Αλλοι επισημαίνουν ότι, ενώ σε κάποιες περιοχές η αλληλεγγύη προς τους πρόσφυγες είναι μεγάλη, σε άλλες περιοχές η άνοδος του ρατσισμού είναι εκτός ελέγχου. Η κυβέρνηση αντιδρά λέγοντας ότι θα επισπεύσει τις διαδικασίες ασύλου, ώστε οι άνθρωποι που κατάγονται από ασφαλείς χώρες, όπως η πρώην Γιουγκοσλαβία, να επαναπατρίζονται πιο γρήγορα. Η κυβέρνηση εξήγγειλε επίσης ότι θα άρει τους περιορισμούς εξαιτίας των οποίων όσοι είχαν υποβάλει αίτηση ασύλου ήταν σχεδόν αδύνατο να εργαστούν. Από την άλλη, υπάρχουν προειδοποιήσεις πως η εχθρότητα μπορεί να αυξηθεί εάν θεωρηθεί ότι οι ξένοι πρόσφυγες παίρνουν «δουλειές Γερμανών». «Εχουμε πλήρη επίγνωση της ιδιαιτερότητας της κατάστασης, στην οποία θα συνεχίσουμε να βρισκόμαστε τα επόμενα χρόνια», έγραψε το δημοτικό συμβούλιο του Φιρστενφέλντμπρουκ στους δημότες της πόλης, που δέχθηκε πρόσφυγες τους τελευταίους μήνες. Περίπου 600 ντόπιοι έχουν γραφτεί ως εθελοντές για μια σειρά δραστηριοτήτων, από τη διδασκαλία γερμανικών στους πρόσφυγες μέχρι την οργάνωση υπολογιστών και πρόσβασης στο Ιντερνετ. «Δουλεύουμε αδιάκοπα», λέει μια γυναίκα που βοηθάει τους πρόσφυγες να συμπληρώσουν τα έγγραφα της αίτησης για το άσυλο. «Ετσι είναι εδώ και μήνες. Και δεν πρόκειται να σταματήσει σύντομα».

10 10-POLITIKI_Master_cy 31/07/15 23:00 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Οι σαραντάρηδες που μας κυβερνούν Κύπριοι υπουργοί και αξιωματούχοι των 40 και κάτι, τεχνοκράτες, ακαδημαϊκοί και επιστήμονες με περγαμηνές και διδακτορικά Του ΜΙΧΑΛΗ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ < Ο Νίκος Αναστασιάδης, σήμερα περιστοιχίζεται από μία ισχυρή ομάδα ανθρώπων των οποίων η πορεία και τα βιογραφικά μας υπόσχονται πολλά για το μέλλον. Η εκλογή του Νίκου Αναστασιάδη στην προεδρία το 2013 άνοιγε μία νέα σελίδα για τη σύγχρονη ιστορία της Κύπρου όπου επανέφερε τον ΔΗΣΥ στην εξουσία και πολλούς υποσχόμενους, με περγαμηνές ανθρώπους στα κέντρα εξουσίας του νέου κυβερνητικού συνασπισμού. Αν και στις πρώτες μέρες διορισμού της η Κυβέρνηση Αναστασιάδη χαρακτηρίστηκε ως ανδροκρατούμενη εντούτοις δεν συζητήθηκε η μεγάλη παρουσία των σαραντάρηδων, οι οποίοι σήμερα από τον πρώτο σχηματισμό του κυβερνητικού σχήματος με τον ανασχηματισμό που ακολούθησε και την αποχώρηση του ΔΗΚΟ από την κυβέρνηση έχουν αυξηθεί. Σήμερα, ο εξηνταεννιάχρονος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης, παλιά καραβάνα της πολιτικής σκηνής του τόπου, έχει σχηματίσει ένα νεανικό κυβερνητικό σχήμα, όπου ανάμεσα στον βετεράνο πολιτικό Ιωάννη Κασουλίδη και τους πιο έμπειρους Σωκράτη Χάσικο και Ιωνά Νικολάου, συνυπάρχει το νέο αίμα των σαραντάρηδών αξιωματούχων της κυβέρνησης οι οποίοι αποτελούν και την πλειοψηφία του Υπουργικού Συμβουλίου. Ανάμεσα στους 11 υπουργούς, τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο και τον υφυπουργό παρά τω Προέδρω, οι εννέα βρίσκονται κοντά στα σαράντα και κάτι, με μικρότερους τον υπουργό Άμυνας Χριστόφορο Φωκαΐδη και τον υφυπουργό παρά τω Προέδρω Κωνσταντίνο Πετρίδη. Πρόκειται για εννέα, φρέσκα, άφθαρτα πρόσωπα στην πολιτική σκηνή της Κύπρου, με κοινό παρονομαστή το πλούσιο βιογραφικό, τις υψηλού επιπέδου σπουδές και μόρφωση, επαγγελματική εμπειρία σε μεγάλους οργανισμούς και εταιρείες της Κύπρου και του εξωτερικού, με μεταπτυχιακούς και διδακτορικούς τίτλους από πανεπιστήμια της Μεγάλης Βρετανίας και των ΗΠΑ, με τεχνοκρατικά κυρίως, και όχι πολιτικά, χαρακτηριστικά. Ο Νίκος Αναστασιάδης, σήμερα περιστοιχίζεται από μία ισχυρή ομάδα, χαρισματικών, μορφωμένων ανθρώπων των οποίων η πορεία και τα βιογραφικά μας υπόσχονται πολλά για το μέλλον. Γενικού Διευθυντή του Υπουργείου Εξωτερικών. Κατά τη διάρκεια της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ε.Ε. του ανατέθηκαν καθήκοντα Εκπροσώπου Τύπου της Προεδρίας στις Βρυξέλλες. Χάρης Γεωργιάδης Ο ανθεκτικός Υπουργός Οικονομικών - Ετών 43 Ανάλαβε το πλέον νευραλγικό χαρτοφυλάκιο της κυβέρνησης σε μία από τις δυσκολότερες περιόδους της κυπριακής οικονομίας, μερικές μόλις εβδομάδες μετά το κούρεμα των καταθέσεων. Κατάφερε να βγει αλώβητος μέσα από σκληρές διαπραγματεύσεις και διεργασίες για την εφαρμογή του Μνημονίου. Οι σημερινές εξελίξεις φαίνεται να τον δικαιώνουν. Σπούδασε Διεθνείς Σχέσεις, Οικονομικά και Ευρωπαϊκές Σπουδές στη Βρετανία και υπήρξε μεταπτυχιακός ερευνητής στο Ινστιτούτο Ευρωπαϊκών και Διεθνών Μελετών του ιδίου πανεπιστημίου. Παιδί του Δημοκρατικού Συναγερμού ο Χάρης Γεωργιάδης πριν τον διορισμό του ως υπουργός υπήρξε βουλευτής Λευκωσίας και μέλος των Κοινοβουλευτικών Επιτροπών Οικονομικών και Προϋπολογισμού, Συγκοινωνιών και Έργων και Ελέγχου Δημοσίων Δαπανών. Στον ΔΗΣΥ διετέλεσε Εκπρόσωπος Τύπου, μέλος του Εκτελεστικού Γραφείου, Πρόεδρος της Οργάνωσης Νέων Επιστημόνων και Γενικός Γραμματέας της ΝΕΔΗΣΥ. Χριστόφορος Φωκαΐδης Ο βενιαμίν Υπουργός Άμυνας - Ετών 41 Ο νεαρότερος του κυβερνητικού σχήματος, αντικατέστησε τον Τάσο Μητσόπουλο, μετά τον θάνατο του τελευταίου, σε ένα υψίστης σημασίας υπουργείο. Σπούδασε Οικονομικά, Πολιτικές Επιστήμες και Τουρκικές Σπουδές στο Πανεπιστήμιο Κύπρου. Συνέχισε μεταπτυχιακές σπουδές στην Ευρωπαϊκή και Συγκριτική Πολιτική στο Πανεπιστήμιο του Κεντ, όπου απέκτησε διδακτορικό στις Πολιτικές Επιστήμες. Έχει εργαστεί ως ερευνητής και λέκτορας Πολιτικών Επιστημών στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου ενώ διετέλεσε Πρόεδρος της ΝΕΔΗΣΥ και μέλος του Εκτελεστικού Γραφείου του ΔΗΣΥ. Γιώργος Παμπορίδης Ο νομικός Υπουργός Υγείας - Ετών 46 Η νέα άφιξη στο κυβερνητικό σχήμα που ανέλαβε το Υπουργείο Υγείας μετά την παραίτηση του Φίλιππου Πατσαλή την περασμένη εβδομάδα και έγινε το πρόσωπο των ημερών. Ένα άφθαρτο πολιτικά πρόσωπο, άγνωστο στο ευρύ κοινό, με μία επιτυχημένη καριέρα ως δικηγόρος και πανεπιστημιακός με ένα εντυπωσιακό βιογραφικό. Με σπουδές στη Μεγάλη Βρετανία, μεταπτυχιακό τίτλο στο Ναυτικό Δίκαιο και διδακτορικό στις Διεθνείς Σχέσεις και το Ναυτικό Δίκαιο από το Πανεπιστήμιο του Σαουθάμπτον ο Γιώργος Παμπορίδης ανέλαβε να φέρει εις πέρας ένα νευραλγικής σημασίας Υπουργείο με κύριο στόχο την αποπεράτωση του ΓεΣΥ. Κώστας Καδής Ο Ακαδημαϊκός Υπουργός Παιδείας - Ετών 48 Ο Κώστας Καδής παρουσιάζει ένα από τα πιο εντυπωσιακά βιογραφικά των ανθρώπων της κυβέρνησης με μεταπτυχιακές και διδακτορικές σπουδές στην Αθήνα, με πλούσια πανεπιστημιακή, επαγγελματική πορεία και μεταδιδακτορική έρευνα. Σήμερα, άφησε για λίγο την ακαδημαϊκή του καριέρα και τις θέσεις του Κοσμήτορα της Σχολής Επιστημών της Αγωγής και Διευθυντή της Μονάδας Διατήρησης της Φύσης στο Πανεπιστήμιο Frederick, για να αναλάβει τον δύσκολο ρόλο του υπουργού Παιδείας και Πολιτισμού. Κωνσταντίνος Πετρίδης Ο οικονομολόγος Υφυπουργός παρά τω Προέδρω - Ετών 41 Ο Κωνσταντίνος Πετρίδης, μαζί με τον Χριστόφορο Φωκαΐδη, είναι τα νεαρότερα μέλη της Κυβέρνησης και ανέλαβε πρόσφατα το δύσκολο έργο της μεταρρύθμιση της δημόσιας υπηρεσίας. Με σπουδές και μεταπτυχιακό τίτλο στον τομέα των οικονομικών κατέχει σήμερα μεγάλη εμπειρία στα ευρωπαϊκά θέματα αν και μόλις 41 ετών. Από το 2000 εργάστηκε στην ομάδα των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Κύπρου. Μέχρι το 2006 διετέλεσε Ανώτερος Λειτουργός στον Σύνδεσμο Τραπεζών Κύπρου και εκπρόσωπος του Συνδέσμου στην Ευρωπαϊκή Τραπεζική Ομοσπονδία και στην Εθνική Επιτροπή Προετοιμασίας για την Υιοθέτηση του Ευρώ. Το 2006 προσελήφθη στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις Βρυξέλλες όπου και εργάστηκε ως οικονομολόγος στη Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και στη Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού μέχρι τον Σεπτέμβριο του Νίκος Κουγιάλης Ο τεχνολόγος Υπουργός Γεωργίας - Ετών 48 Το όνομα του Νίκου Κουγιάλη φαίνεται πως θα ταυτιστεί με την κατοχύρωση του χαλουμιού ως αποκλειστικά κυπριακού προϊόντος. Πρόκειται για ένα άνθρωπο με μεταπτυχιακό τίτλο στον τομέα του Electrical Engineering από πανεπιστήμιο των ΗΠΑ, είναι Πρόεδρος του Ινστιτούτου Μηχανικής και Τεχνολογίας του Ηνωμένου Βασιλείου από το 2006 και μέλος του Παγκόσμιου Συμβουλίου του ΙΕΤ. Εργάστηκε στην Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου ως Ηλεκτρολόγος Μηχανικός, σε μεγάλες, υπεράκτιες εταιρείες και στο Πανεπιστήμιο North Carolina State University ως λέκτορας σε θέματα τηλεπικοινωνιών. Μάριος Δημητριάδης Ο τραπεζίτης Υπουργός Μεταφορών - Ετών 44 Χαρακτηριστικό δείγμα τεχνοκράτη, με σπουδές στη Μεγάλη Βρετανία στον τομέα των χρηματοοικονομικών, εγκεκριμένος λογιστής που τα τελευταία έξι χρόνια υπήρξε διευθυντικό στέλεχος της Τράπεζας Πειραιώς, ενώ προηγουμένως εργάστηκε για δέκα χρόνια στη Λαϊκή Τράπεζα. Σκληρός, χωρίς συναισθηματισμούς στις αποφάσεις του, θα μείνει στην ιστορία ως ο υπουργός που έκλεισε τις Κυπριακές Αερογραμμές. Από τον πρόεδρο Tζον Κένεντι στον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα Νίκος Χριστοδουλίδης Ο διπλωμάτης Κυβερνητικός Εκπρόσωπος - Ετών 42 Από τα νεαρότερα πρόσωπα του κυβερνητικού σχήματος, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος αποτελεί έναν από τους πιο αποδεκτούς αξιωματούχους της κυβέρνησης στους διάφορους πολιτικούς χώρους και ένα από τα πιο αγαπημένα πολιτικά πρόσωπα στους πολίτες. Πανεπιστημιακός και διπλωμάτης, με μεγάλο εύρος σπουδών στους τομείς των Πολιτικών Επιστημών, Οικονομικών, Βυζαντινών και Νεοελληνικών Σπουδών. Το 2003 αναγορεύθηκε διδάκτορας του Τμήματος Πολιτικών Επιστημών και Δημόσιας Διοίκησης του Πανεπιστημίου Αθηνών. Έχει διδάξει στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Κύπρου ως Ειδικός Επιστήμονας. Από το 1999 είναι μέλος της Διπλωματικής Υπηρεσίας και έχει υπηρετήσει ως Γενικός Πρόξενος στο Λονδίνο, Αναπληρωτής Αρχηγός Αποστολής της Πρεσβείας της Δημοκρατίας στην Αθήνα και Σύμβουλος στη Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Κύπρου στην Ε.Ε. Διετέλεσε επίσης Διευθυντής Γραφείου Υπουργού Εξωτερικών και Διευθυντής Γραφείου Στις 8 Νοεμβρίου του 1960, ημέρα των αμερικανικών προεδρικών εκλογών, ο Τζον Κένεντι ως υποψήφιος του Δημοκρατικού Κόμματος έλαβε από τον πατέρα ένα τηλεγράφημα στο οποίο του έγραφε: «Αν δεν εκλεγείς πρόεδρος, θα σου αγοράσω μια χώρα για να την κυβερνάς». Αυτό, όμως, δεν χρειάστηκε να γίνει καθώς ο αμερικανικός λαός τον εξέλεξε πρόεδρο, στη θέση του εβδομηντάχρονου τότε Ντουάιτ Αϊζενχάουερ. Η εκλογή Κένεντι στο ύψιστο αξίωμα των ΗΠΑ σηματοδοτούσε μία νέα εποχή στην σύγχρονη ιστορία των ΗΠΑ και αναδείκνυε τον Κένεντι ως τον νεότερο πρόεδρο στην ιστορία της μέχρι που ο Μπαράκ Ομπάμα το 2005 βρέθηκε στην εξουσία στην ίδια ηλικία. Ένας σαραντάρης πρόεδρος, στη μεγαλύτερη δύναμη του κόσμου, εκείνη την κρίσιμη, ψυχροπολεμική περίοδο δημιουργούσε ταυτόχρονα πολλές ελπίδες, ερωτηματικά αλλά και καχυποψία στην συντηρητική Ευρώπη. Η Γηραιά Ήπειρος όπου κυβερνούσαν οι υπερήλικες όπου ο Ανδρέας Παπανδρέου το 1981, οπότε και εξελέγη για πρώτη φορά πρωθυπουργός στην ηλικία των 62 ετών θεωρείτο νέος. Η τάση των σαραντάρηδων στην εξουσία άργησε αλλά ήρθε τελικά και στην Ευρώπη με πολλούς νέους, υποσχόμενους, μάχιμους και φιλόδοξους για εξουσία πολιτικούς να βρίσκονται σήμερα στα ανώτερα αξιώματα των χωρών τους. Από τον πρωθυπουργό και ηγέτη του Δημοκρατικού Κόμματος της Ιταλίας Ματέο Ρέντσι, 39 χρονών, τον νέο πρόεδρο του ισπανικού Σοσιαλιστικού Κόμματος Πέδρο Σάντσεζ, 42 χρονών, μέχρι τον Έλληνα πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα, που στις 28 Ιουλίου έγινε 41 χρονών και τον αρχηγό του Εργατικού Κόμματος της Βρετανίας, Εντ Μίλιμπαντ, 44 χρονών, κοινός παρανομαστής τους είναι η γοητευτική ηλικία των σαράντα και η ορμή τους στην εξουσία. Αν και είχαμε συνηθίσει όλα αυτά τα χρόνια, τόσο στην Ευρώπη όσο και στην Ελλάδα αλλά και στην Κύπρο, υπερήλικες ηγέτες και κρατικούς αξιωματούχους οι οποίοι βάσιζαν την προεκλογική τους εκστρατεία στην σοφία και την εμπειρία της ζωής τους εντούτοις σήμερα βγαίνουν στην επιφάνεια νέοι, δυναμικοί άνθρωποι της πολιτικής με βασικότερο πλεονέκτημα τη μόρφωση, τη γοητεία των σαράντα και το γκελ στον γυναικείο και όχι μόνο πληθυσμό. Η εκλογή Τσίπρα στην πρωθυπουργία της Ελλάδας, δεν έφερε στην εξουσία μόνο την αριστερά και τον ΣΥΡΙΖΑ αλλά και την γενιά των σαραντάρηδων, πράγμα που στην Κύπρο συνέβη πολύ πιο πριν, με την εκλογή του Αναστασιάδη στην προεδρία. Γιώργος Λακκοτρύπης Ο τεχνοκράτης Υπουργός Εμπορίου - Ετών 45 Ο άνθρωπος που εγκατέλειψε μία λαμπρή καριέρα στη Microsoft ως Διευθυντής Δημοσίου Τομέα Microsoft Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης με κύρια αποστολή την ανάπτυξη δραστηριοτήτων της εταιρείας σε 24 χώρες, για να αναλάβει ένα εξαιρετικής σημασίας χαρτοφυλάκιο ένεκα των ενεργειακών εξελίξεων στην Κύπρο. Ένας καθαρά καταρτισμένος τεχνοκράτης, με πλούσιο βιογραφικό και υψηλού επιπέδου μεταπτυχιακές σπουδές στις ΗΠΑ στους τομείς των μαθηματικών, της πληροφορικής και της διοίκησης επιχειρήσεων.

11 11- ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ_Master_cy 31/07/15 19:14 Page 11 Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 ΥΓΕΙΑ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 11 Η Κύπρος στην εποχή της ρομποτικής χειρουργικής Νέα μέθοδος αντιμετώπισης του καρκίνου του προστάτη, θέτει τις βάσεις για ανάπτυξη του ιατρικού τουρισμού Συνέντευξη στον ΙΑΚΩΒΟ ΙΑΚΩΒΟΥ Τη δική του «επαναστατική» μέθοδο αντιμετώπισης του καρκίνου του προστάτη έφερε στην Κύπρο ο διακεκριμένος Ιρανοαμερικανός επιστήμονας Ντέιβιντ Σαμάντι, μέσω της λειτουργίας του Ρομποτικού Ινστιτούτου στο Mediterranean Hospital of Cyprus, τα εγκαίνια του οποίου τέλεσε την προηγούμενη εβδομάδα ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης. Η πρωτοβουλία δημιουργίας του Ινστιτούτου αυτού από τον δρ Σαμάντι στη Λεμεσό, στοχεύει στη διάδοση της αναίμακτης μεθόδου της ρομποτικής χειρουργικής στους Κύπριους χειρούργους και στην προώθηση ερευνητικών προγραμμάτων με την εμπλοκή φοιτητών ιατρικής, ανεβάζοντας την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας του τόπου σε υψηλότερα επίπεδα, τόσο προς όφελος των ασθενών όσο προς όφελος της οικονομίας του τόπου. Ποιος ο στόχος της λειτουργίας του Ρομποτικού Ινστιτούτου στο Mediterranean Hospital of Cyprus; Από το 2001 που θέσαμε σε εφαρμογή τη ρομποτική χειρουργική για τη θεραπεία του καρκίνου του προστάτη, προχωρήσαμε στη διενέργεια περισσότερων από 6000 επεμβάσεων. Το σκεπτικό της δημιουργίας του Ινστιτούτου αυτού στην Κύπρο, βασίζεται πάνω σε τρεις άξονες: Πρώτον, στην προώθηση της νέας εποχής στη χειρουργική και στην ανατολική Μεσόγειο, η οποία θα προσελκύσει χιλιάδες ασθενείς της ευρύτερης περιοχής στην Κύπρο. Δεύτερον, στην παροχή της δυνατότητας σε φοιτητές ιατρικής, που θέλουν να εξειδικευτούν στη ρομποτική χειρουργική, να συμμετέχουν σε διάφορα ερευνητικά προγράμματα, και τρίτο στην υιοθέτηση της ρομποτικής χειρουργικής για αντιμετώπιση του καρκίνου του προστάτη, από ντόπιους και όχι μόνο ιατρούς, αναβαθμίζοντας το επίπεδο της ιατρικής στην Κύπρο. Σε τι διαφέρει η ρομποτική χειρουργική για την αντιμετώπιση του καρκίνου του προστάτη από τις «παραδοσιακές» επεμβάσεις και ποια τα οφέλη για τους ασθενείς και την Κύπρο από τη λειτουργία του Ινστιτούτου; Η διάδοση της ρομποτικής χειρουργικής στην Κύπρο, μέσω του Ινστιτούτου του Mediterranean Hospital, θα οδηγήσει σταδιακά στην αντικατάσταση της πεπαλαιωμένης πλέον μεθόδου της «ανοικτής» χειρουργικής, η οποία κυριαρχεί σήμερα στην Κύπρο, προς όφελος του Κύπριου ασθενή. Σε αντίθεση με την «παραδοσιακή» μέθοδο Ο Ντέιβιντ Σαμάντι με 15 χρόνια εμπειρία στη ρομποτική χειρουργική μιλάει στην «Κ» για την «έξυπνη» τεχνική του και τις πάνω από 6000 επιτυχημένες επεμβάσεις με τη χρήση μοχλών. < Η πρώτη εξέταση PSA θα πρέπει να γίνεται στην ηλικία των 40 χρονών, ειδικά εάν υπάρχει βεβαρημένο οικογενειακό ιστορικό Όσο πιο νωρίς εντοπιστεί το πρόβλημα, τόσο μεγαλύτερες οι πιθανότητες αποτελεσματικής αντιμετώπισής του. αντιμετώπισης του καρκίνου του προστάτη, από την «έξυπνη» τεχνική που έχω αναπτύξει όλα αυτά τα χρόνια απουσιάζουν οι τομές, η απώλεια αίματος είναι μηδαμινή, οι περιορισμένοι μετεγχειρητικοί πόνοι καθιστούν την ανάρρωση ταχύτερη, με αποτέλεσμα την ταχύτερη επάνοδο του ασθενή στις καθημερινές δραστηριότητες και την εργασία του. Παράλληλα, η ρομποτική χειρουργική βάζει ένα τέλος στις βασανιστικές ακτινοθεραπείες, που για να είμαστε ειλικρινείς δεν υπόσχονται τη μη επανεμφάνιση του καρκίνου, ενώ διασφαλίζει μια φυσιολογική σεξουαλική ζωή μετά την επέμβαση. Όλα αυτά, και άλλα πολλά, οφείλονται στην αντικατάσταση του ανθρώπινου χεριού από το ειδικά σχεδιασμένο ρομπότ, το οποίο εκτελεί με ακρίβεια και λεπτομέρεια τις εντολές του γιατρού, μέσα από την απλή χρήση μοχλών. Με αυτόν τον τρόπο ο χειρουργός προχωρά στην πραγματοποίηση των επεμβάσεων, έχοντας τον πλήρη έλεγχο των νεύρων την περιοχής όπου εντοπίστηκαν τα καρκινικά κύτταρα, με τα αποτελέσματα να είναι πραγματικά, εκπληκτικά. Η «έξυπνη» αυτή μέθοδος προσφέρει στους ασθενείς που επιλέγουν την Κύπρο για την πραγματοποίηση της επέμβασής τους, μια νέα πιο σύγχρονη και αποτελεσματική διαδικασία, και την ίδια ώρα μεγάλα οικονομικά οφέλη στον τόπο, μέσα από τις τεράστιες δυνατότητες που ανοίγονται μπροστά του για την προώθηση του ιατρικού τουρισμού. Πότε ξεκινήσατε αυτού του τύπου τις επεμβάσεις και πώς νιώθατε στην αρχή; Ως χειρουργός με ειδικότητα στον καρκίνο του προστάτη, έκανα τα πρώτα μου βήματα μέσα από τις ανοικτές επεμβάσεις. Επιδιώκοντας πάντα να εξελίσσομαι, στην πορεία προχώρησα στις λαπαροσκοπικές επεμβάσεις για να καταλήξω το 2001 στη ρομποτική χειρουργική. Την πρώτη φορά εμπειρία είναι φοβερή, αφού ξεφεύγεις από την παραδοσιακή μέθοδο όπου χρησιμοποιείς την αίσθηση της αφής, και πλέον πραγματοποιείς την επέμβαση μέσω ενός ρομπότ, το οποίο «λειτουργείς» με τη χρήση των μοχλών ενός τηλεχειριστηρίου, όπως ένα παιδί που παίζει στο ηλεκτρονικό του παιχνίδι. Μετά από 15 χρόνια εμπειρίας και περισσότερες από 6000 επιτυχημένες επεμβάσεις αφαίρεσης καρκίνου του προστάτη, μπορώ να πω πως η ρομποτική χειρουργική μοιάζει πλέον μια απολύτως φυσιολογική διαδικασία ρουτίνας, η οποία ήρθε να κλείσει τον κύκλο των «ανοικτών επεμβάσεων». Αυτό που θα ήθελα να ξεκαθαρίσω, είναι πως τις επεμβάσεις δεν τις κάνουν τα ρομπότ, αλλά οι χειρουργοί που βρίσκονται πίσω από αυτά. Χειρουργοί οι οποίοι είναι εκπαιδευμένοι, έχουν αφιερώσει πολύ χρόνο για να «εξοικειωθούν» στη μέθοδο αυτή, και είναι αφοσιωμένοι στο έργο τους. Απόδειξη όλων όσων σας λέω, τα αποτελέσματα των επεμβάσεων όλα αυτά τα χρόνια. Ο καρκίνος του προστάτη είναι μια πλήρως ιάσιμη ασθένεια Σε τι στάδιο βρίσκεται σήμερα η ρομποτική χειρουργική; Υπάρχουν περιθώρια περαιτέρω «ανάπτυξής» της; Από το 2001 που προχωρήσαμε στις ρομποτικές χειρουργικές επεμβάσεις, έχουμε διανύσει τεράστιο δρόμο και συνεχίζουμε να εξελισσόμαστε, αφού η τεχνολογία συνεχίζει να κάνει άλματα προόδου. Εντός της επόμενης πενταετίας, θεωρώ πως τα ρομπότ που σήμερα χρησιμοποιούμε, θα έχουν μικρότερο μέγεθος, θα μπορούν τη δυνατότητα να «αναγνωρίζουν» τις πλάκες μαγνητικής τομογραφίας, δίνοντας ακόμη πιο μεγάλη έμφαση στα σημεία όπου έχει εντοπιστεί ο καρκίνος, αλλά και να επεμβαίνουν επιθετικά στα εναπομείναντα καρκινικά κύτταρα. Αναμένεται η ρομποτική χειρουργική να αντικαταστήσει πλήρως τις παραδοσιακές μεθόδους χειρουργικής; Στις ΗΠΑ θεωρώ πως ήδη έχουμε προχωρήσει σημαντικά προς την κατεύθυνση αυτή, ωστόσο στην Κύπρο η ρομποτική χειρουργική είναι κάτι το καινούργιο, το οποίο θα χρειαστεί λίγο χρόνο προκειμένου να εδραιωθεί. Δεδομένης της στροφής του κόσμου στις όσο το δυνατό πιο «εύκολες» και «γρήγορες» μεθόδους αντιμετώπισης των προβλημάτων υγείας τους, και από τη στιγμή που με τη ρομποτική χειρουργική η αντιμετώπιση του καρκίνου στον προστάτη γίνεται με ακρίβεια και λεπτομέρεια μέσα σε μιάμιση μόλις ώρα, με τον προστάτη να βρίσκεται λίγα μερικά μόλις εκατοστά μακριά από τα μάτια του χειρούργου, ουδείς δεν θα επιλέγει πλέον τις παραδοσιακές «ανοικτές» επεμβάσεις. Σαν εξειδικευμένος στη θεραπεία του καρκίνου του προστάτη, τη συχνότερη μορφή αντρικού καρκίνου, πότε θεωρείτε πως πρέπει αρχίζει ένας άντρας να ελέγχεται; Καταρχάς θα ήθελα να τονίσω πως ο καρκίνος του προστάτη < Με τη ρομποτική χειρουργική η αντιμετώπιση του καρκίνου του προστάτη γίνεται χωρίς τομές, με μηδαμινή απώλεια αίματος, περιορισμένους μετεγχειρητικούς πόνους και πολύ ταχεία ανάρρωση. είναι μια πλήρως ιάσιμη ασθένεια, εφόσον εντοπιστεί νωρίς. H πρώτη εξέταση PSA θα πρέπει να γίνεται στην ηλικία των 40, ειδικά εάν υπάρχει βεβαρημένο οικογενειακό ιστορικό, οπότε και ένα πρόσωπο εντάσσεται στο επίπεδο «υψηλού κινδύνου». Πρόκειται για μια ιδιαίτερα δύσκολη εξέταση, γι αυτό και τα αποτελέσματά της πρέπει πάντα να μελετώνται από εξειδικευμένο γιατρό, προκειμένου να ελέγξει το επίπεδο, την τάση και άλλες πολλές λεπτομέρειες του PSA. Ο καρκίνος του προστάτη χαρακτηρίζεται «σιωπηλός δολοφόνος», αφού από τη στιγμή που κάποιος εμφανίζει συμπτώματα, ενδεχομένως να είναι πολύ αργά. Αυτός είναι και ο λόγος που τονίζουμε εμφαντικά πως η πρόληψη σώζει ζωές. Εν έτει 2015, ο αφελής τρόπος σκέψης που θέλει ένα υψηλό PSA να οδηγεί πάντα σε επέμβαση που καταλήγει σε ακράτεια και ανικανότητα, πρέπει να αποβληθεί. Όσο πιο νωρίς εντοπιστεί το πρόβλημα, οι πιθανότητες αποτελεσματικής αντιμετώπισης ενός καρκίνου αγγίζουν το 90%. Το μήνυμα που θα ήθελα να στείλω είναι πως ο ασθενής πρέπει πάντα να παίρνει μια δεύτερη γνώμη. Είτε μέσω το Ινστιτούτου μας που λειτουργεί στο Mediterranean Hospital στη Λεμεσό, είτε μέσω διαδικτύου (www.prostatecancer911.com), βρίσκομαι πάντα στη διάθεσή του οποιουδήποτε, ακόμη και για την παροχή συμβουλών, που ενδεχομένως να τους σώσει τη ζωή. Πρότυπο κέντρο ιατρικού τουρισμού Η επιλογή της Κύπρου, και ειδικότερα της Λεμεσού για τη δημιουργία του Ρομποτικού Ινστιτούτου δεν ήταν καθόλου τυχαία. Σύμφωνα με τον διακεκριμένο επιστήμονα, το νησί αποτελεί ένα πραγματικά ειδυλλιακό τοπίο, όπου πέραν του υπέροχού του κόσμου, διαθέτει όλα εκείνα τα εχέγγυα (καιρό, παραλίες, μεσογειακή διατροφή) που του επιτρέπουν να καταστεί ένα πρότυπο κέντρο ιατρικού τουρισμού. Σε αυτή την περίπτωση, ο ασθενής θα έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιεί οικογενειακώς τις διακοπές του, όπου και κατά την εδώ παρουσία του θα πραγματοποιεί την επέμβαση αφαίρεσης του καρκίνου του προστάτη. Μετά την ολιγοήμερη παραμονή του στο Mediterranean Hospital, θα μπορεί να συνεχίζει απτόητος τις δραστηριότητές του στο νησί, αναρρώνοντας με όλες τις ανέσεις που του παρέχονται στο μοναδικό αυτό περιβάλλον. Το Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου ανήκει στον μεγαλύτε ρο Διεθνή Πανεπιστημιακό Οργανισμό Laureate InternationaI Universities. Ο Διεθνής αυτός Οργανισμός αποτελείται από 80 Πανεπιστήμια που λειτουργούν σε 28 χώρες, με σύνολο 1,000,000 φοιτητές. Βρείτε μας στο /EurοpeanUniνersityCyprus /EurοpeanUniCy /EUCyprus Επικοινωνία: Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Διογένους 6, Έγκωμη, Τ.Θ , 1516 Λευκωσία, Κύπρος Tηλ: / Φαξ: Φαρμακευτική (5 ΧΡΟΝΙΑ, ΠΤΥΧΙΟ) Με την προσθήκη του προγράμματος Φαρμακευτικής, το Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου διαθέτει πλέον το πληρέστερο Τμήμα Επιστημών Υγείας στην Κύπρο, με προγράμματα, όπως Βιολογικές Επιστήμες, Διατροφολογία/ Διαιτολογία, Νοσηλευτική, Φυσιοθεραπεία, Ακτινοδιαγνωστική/ Ακτινοθεραπεία και Αθλητική Επιστήμη και Φυσική Αγωγή Ευεργετικές συνέργειες στη λειτουργία του προγράμματος Φαρμακευτικής δημιουργούνται από τη συνύπαρξη της Ιατρικής Σχολής σε ό,τι αφορά τις υποδομές και εργαστηριακό εξοπλισμό, ακαδημαϊκό προσωπικό, διεπιστημονική υποστήριξη, τεχνογνωσία, έρευνα, κύρος και αναγνώριση Κατοχυρώνεται το δικαίωμα λήψης άδειας εξασκήσεως του επαγγέλματος του Φαρμακοποιού, μετά από επιτυχείς εξετάσεις στον αρμόδιο φορέα Οι σπουδές στην Φαρμακευτική εξασφαλίζουν στους αποφοίτους πρόσβαση σε μια αγορά εργασίας με μηδενικά ποσοστά ανεργίας στις περισσότερες χώρες του κόσμου, με ψηλό βαθμό ικανοποίησης από το εργασιακό περιβάλλον και τις οικονομικές απολαβές Γλώσσα διδασκαλίας είναι η Ελληνική

12 12-PARAPOLITIKA_Master_cy 31/07/15 23:00 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Ο Οθέλλος ως οικοδεσπότης της λύσης Η χρυσή εποχή Ως τη χρυσή εποχή της κυβέρνησης Αναστασιάδη κρίνουν στην Πινδάρου την δεδομένη περίοδο, θεωρώντας πως όλα κυλούν ομαλά. Είναι η οικονομία που φαίνεται να βελτιώνεται, είναι το Κυπριακό που προχωρά με ιλιγγιώδη ταχύτητα αλλά και οι μεταρρυθμίσεις οι οποίες δρομολογούνται. Παρά τα πρόσφατα παράπονα του εξ Αργάκας ορμώμενου προέδρου για τις αποδόσεις των υπουργών, όλα πλέον φαίνεται να παίρνουν τον δρόμο τους με Αβέρωφ και Αναστασιάδη να αναβιώνουν τον μήνα του μέλιτος και να αφήνουν κατά μέρος τις διαφωνίες του παρελθόντος. Είναι αλήθεια πως θα πήγαινε πολύ ένα τέτοιο σλόγκαν στη διακυβέρνηση Χριστόφια, (όπως λέμε η χρυσή εποχή του καφέ), ωστόσο έκατσε η μπίλια στο μπλε αντί στο κόκκινο Η υπόθεση Παμπορίδης Συγκρουσιακός αλλά αποτελεσματικός μεθοδικός και εύστροφος κρίνεται από πολλούς ο νέος υπουργός υγείας Γιώργος Παμπορίδης. Στενός συνεργάτης του υπουργού Εξωτερικών Ιωάννη Κασουλίδη, φίλος με τον υπουργό Εσωτερικών Σωκράτη Χάσικο, ο νέος υπουργός, αποτελεί παράλληλα προσωπική επιλογή του Αβέρωφ Νεοφύτου στο πηδάλιο του υπουργείου Υγείας. (Μας είπαν). Πολιτικοί κύκλοι στην Πινδάρου θεωρούν πως ο χαρακτήρας του και η φαινομενική ιδιορρυθμία του θα λειτουργήσουν αποτελεσματικά απέναντι στα συμφέροντα και τις «κλίκες» που δημιουργούν προσκόμματα και πολεμούν την ολοκλήρωση του Γενικού Σχεδίου Υγείας. Κι όπως όλοι γνωρίζουμε τα συμφέροντα είναι πολλά και πολύ μεγάλα που μπορούν να «τρώνε» μέχρι και υπουργούς, αλλά ο Γιώργος είναι πολύ σκληρός για να φαγωθεί..! Το comeback Τορναρίτη Δικαιωμένος πρέπει να νιώθει ο Νίκος Τορναρίτης σε ό,τι αφορά τις εξελίξεις στο Κυπριακό αλλά και τη στάση που κρατά πλέον η ηγεσία του ΔΗΣΥ. Στο παρελθόν, είχε καταστεί «μαύρο πρόβατο» στο εσωτερικό του ΔΗΣΥ για τις απόψεις του γύρω από το Κυπριακό, με αποκορύφωμα την τοποθέτησή του για την εισαγωγή του μαθήματος ομοσπονδίας. Πλέον Αβέρωφ και Τορναρίτης συμπλέουν στις προσπάθειες δημιουργίας κλίματος εύκρατου για τη λύση. Μεν του τζίζεις Πρόεδρε, μεν του τζίζεις! Διότι θα θυμώσει ο Γιώργος Περδίκης που σε νουθετούσε να μην πας στον πύργο του Οθέλλου, διότι θα έτσι θα «ικανοποιήσεις την απαίτηση του Ακιντζί για πολιτική ισότητα ακόμα και στις θεατρικές παραστάσεις». Εσύ όμως, ξεροκέφαλος Λεμεσιανός, όχι μόνο πήγες αλλά συνελήφθης από τον φακό να του τζίζεις συν τοις άλλοις! Και ο πλέον μειλίχιος Ο Νικόλας Παπαδόπουλος έβγαλε από τα ρούχα του και τον πιο μειλίχιο άνθρωπο που γνώρισε ποτέ το πολιτικό τοπίο της Κύπρου, τον επικεφαλής του Γραφείου Κυπριακού του ΑΚΕΛ Τουμάζο Τσιελεπή, ο οποίος σε μια σπάνια δήλωση του, μιλά για ισχυρισμούς του πρόεδρου του ΔΗΚΟ που αγγίζουν τα όρια της φαιδρότητας. Ο λόγος για τη συνέντευξη Τσιελεπή στην «Κ», για την οποία ο ίδιος λέει ότι ο κ. Παπαδόπουλος διαστρέβλωσε δηλώσεις του, λέγοντας ότι δικαιολόγησε δημοσίως τις μόνιμες παρεκκλίσεις από το κεκτημένο. Και το φινάλε της απάντησης Τουμάζου Τσιελεπή στον πρόεδρο του ΔΗΚΟ έχει αρκετό ενδιαφέρον: «Όχι μόνο απορρίπτουμε τις μόνιμες παρεκκλίσεις, αλλά είμαστε και υπερήφανοι γιατί στις συγκλίσεις Χριστόφια Ταλάτ περιλαμβάνεται, για πρώτη φορά, εφαρμογή της ελεύθερης εγκατάστασης και απόκτησης περιουσίας από όλους τους Κυπρίους, οπουδήποτε στο νησί, χωρίς κανένα απολύτως περιορισμό. Φυσικά, ο κ. Παπαδόπουλος είχε φροντίσει να δαιμονοποιήσει ακόμα και αυτή τη σύγκλιση. Η Κίνηση και η Αθηνά Με θυμηδία και όχι με οργή αντιμετωπίζουν στον 5ο όροφο του ΔΗΚΟ τα περί δημιουργίας μιας νέας κίνησης στον χώρο του ενδιάμεσου μέσα από τις τάξεις του κόμματος. Οι μεθοδευμένες και οργανωμένες κινήσεις που φέρεται να κάνει το «καρογιανικό στρατόπεδο» θα έπρεπε μέχρι τώρα να έχουν σβήσει τα χαμόγελα από το πρόσωπο της ηγεσίας του ΔΗ- ΚΟ, μόνο που φαίνεται να μην ανησυχεί τόσο το περιβάλλον του Νικόλα. Θέλεις επειδή επέστρεψε ήδη αν και ανεπισήμως στο κόμμα και ο κ. Κουλίας, θέλεις επειδή κρίνουν ότι όποιος φύγει από το μαντρί τον τρώνε οι λύκοι Σε ό,τι αφορά την όχθη Καρογιάν πέραν από τις κρούσεις σημαντικών προσωπικοτήτων που φέρεται να κάνει ο τέως πρόεδρος, η βουλευτής Λεμεσού Αθηνά Κυριακίδου έχει κυριολεκτικά οργώσει τη Λεμεσό. Οι καλά γνωρίζοντες αναφέρουν πως την προηγούμενη βδομάδα, είχε πραγματοποιήσει συνάντηση στο σπίτι της, με 40 δηκοϊκά στελέχη δεύτερης γραμμής να δίνουν το παρών τους και να βλέπουν μάλλον θετικά το ενδεχόμενο αποχώρησής τους από ένα λιμάνι που όπως μας είπε ένας των συμμετεχόντων «βρωμάει πια βαλτωμένα νερά». Πέρασε το πρώτο στάδιο Μπορεί η υποψήφια πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Κύπρο, Καθλίν Αν Ντόχερτι να πέρασε την Τρίτη το βράδυ, τον πρώτο σκόπελο, είναι μακράν όμως ακόμη από τον «ασφαλή λιμένα» της επικύρωσης της υποψηφιότητάς της από την Ολομέλεια της Γερουσίας. Ο λόγος, ότι ακόμη δεν έχουν δοθεί ικανοποιητικές απαντήσεις στο ερώτημα του γερουσιαστή Ρόμπερτ Μενέντεζ, αν στην Κύπρο έγινε τουρκική εισβολή το Όταν πριν από 10 περίπου μέρες η Καθλίν Αν Ντόχερτι κατέθεσε στην επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων της Γερουσίας, ο γερουσιαστής Μενέντεζ, της είπε πως οι απαντήσεις της δεν τον ικανοποίησαν και την προέτρεψε να ζητήσει από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ να της δώσουν καλύτερες: «Ξέρω τι σου λέει να πεις το Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Αυτό όμως δεν είναι ικανοποιητικό για μένα. Δεν χρειάζονται πολλά για να αναγνωρίσουμε πως εάν οι Ελληνοκύπριοι και οι Τουρκοκύπριοι καταλήξουν σε συμφωνία, πως τα τουρκικά στρατεύματα θα πρέπει να αποχωρήσουν και να γίνει αποδεκτή η Ε.Ε. ως εγγύηση ασφαλείας, τότε θα πρέπει να είμαστε σε θέση να πούμε ότι μπορούμε να το τιμήσουμε. Ελπίζω ότι το Στέιτ Ντιπάρτμεντ θα σας επιτρέψει να απαντήσετε γραπτώς, δίδοντάς μια καλύτερη απάντηση από ό, τι λάβαμε», είπε ο δημοκρατικός γερουσιαστής Νέας Ιερσέης. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ Ο ΗΡΩΣ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ Κυριακός Κούρος Ο πρέσβης Κυριακός Κούρος. Πρόκειται για έναν άνθρωπο ευπροσήγορο αλλά χαμηλών τόνων, εξαίρετο διπλωμάτη, ο οποίος αναλαμβάνει επικεφαλής της Κυπριακής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ΚΥΠ), με πρόθεση να την αναμορφώσει σε μια Υπηρεσία που να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις του 21ου αιώνα και πολύ μακριά από την μπόχα του χαφιεδισμού που κατά καιρούς εξυπηρετούσαν κομματικές κυρίως σκοπιμότητες. Οι απαντήσεις Ντόχερτι Την Τρίτη το πρωί έφτασαν στο γραφείο του γερουσιαστή Μενέντεζ οι απαντήσεις της κ. Ντόχερτι κι όταν ανώτεροι συνεργάτες του γερουσιαστή διαμήνυσαν πως δεν είναι ικανοποιητικές, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ είπε πως θα ήταν άδικο τη στιγμή που η Ευρωπαϊκή Ένωση διορίζει απεσταλμένο που εμπλέκεται στη διαδικασία, οι ΗΠΑ να μην αντιπροσωπεύονται με τον πρέσβη τους στην Κύπρο. Άλλα λόγια να αγαπιόμαστε. Για λόγους που δεν είναι της παρούσης να αποκαλύψουμε, ο κ. Μενέντεζ αναγκάστηκε εκ των πραγμάτων να δώσει το πράσινο φως και να περάσει η υποψηφιότητα από την επιτροπή, διαμηνύοντας στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ ότι επιφυλάσσεται να την εμποδίσει να φτάσει στην Ολομέλεια. Δάσκαλε που δίδασκες Οι πηγές του Ιανού από τις ΗΠΑ, μας λένε ότι θα υπάρξουν πιέσεις κι από παράγοντες του λόμπι μας, καθώς, το θέμα των δηλώσεων του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την εισβολή (την περίοδο της κρίσης του Μπαρμπαρός» τους ενόχλησε). Δεν είναι δυνατόν, μου έλεγε παράγοντας του λόμπι, να ζητούν τη βοήθειά μας στο Κυπριακό και την ίδια στιγμή να προκαλούν την Ελληνοαμερικανική Κοινότητα αρνούμενοι κάτι πολύ απλό και ιστορικό. Προσωπικά αμφιβάλω αν οι Αμερικανοί έχουν διδαχθεί από τα μαθήματα του Κι αυτό προκύπτει από τον τρόπο που πορεύονται και σήμερα. Εύχομαι να βγω ψεύτης, αλλά, όπως λέμε στα χωριά μας «δεν ισιώνει ο νούρος του σιήλου». Γράφει Ο ΙΑΝΟΣ AΡΘΡΟ / Της ΔΩΡΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Τα φτιασιδώματα και η πραγματικότητα ΒΟΛΕΣ / Γράφει ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΠΑΡΗΣ Τα χέρια του Μεγαλέξανδρου Η συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ, για όσους είχαμε την ευκαιρία να την παρακολουθήσουμε από κοντά, ήταν μια άκρως διδακτική εμπειρία. Μέσα σε 12 ώρες πέρασε μπροστά από τα μάτια μας σε fast forward η καταλυτική επίδραση που είχαν στο εγχώριο πολιτικό περιβάλλον η κρίση και η οικονομική κατάρρευση της χώρας. Τους προηγούμενους έξι μήνες, η «πρώτη φορά Αριστερά» κυβέρνηση φτιασίδωσε την πραγματικότητα με λέξεις. Η τρόικα έγινε θεσμοί, τα τεχνικά κλιμάκια έγιναν Brussels group και δεν μπήκαν στα υπουργεία, η παράταση του Φεβρουαρίου δεν ήταν παράταση μνημονίου, αλλά της δανειακής σύμβασης. Η σκληρή πραγματικότητα ενός δύσκολου συμβιβασμού πέταξε τα φτιασιδώματα. Η τρόικα, τα μνημόνια, οι αξιολογήσεις, όλα επανήλθαν και λέγονται με τ όνομά τους. Η πρώτη φορά Αριστερά κοίταξε κατάματα την πραγματικότητα και αναγκάστηκε να παραδεχθεί ότι θα πρέπει να συμβιβαστεί. Τα τελευταία πέντε χρόνια, το ίδιο έργο έχει παιχτεί κατ επανάληψη. Το ΠΑΣΟΚ πρώτα και η Ν.Δ. στη συνέχεια πέρασαν από την ίδια διαδικασία. Eνα εντυπωσιακό στοιχείο της συνεδρίασης της Κεντρικής Επιτροπής ήταν η διαφορά στις τοποθετήσεις ανάμεσα σε εκείνα τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ που από υπουργικές θέσεις κλήθηκαν τους προηγούμενους μήνες να διαχειριστούν τις τύχες της χώρας και όχι θεωρητικά, αλλά στην πράξη, να απαντήσουν στα προβλήματα της καθημερινότητας, και σε εκείνα τα κομματικά στελέχη που δεν είχαν αυτή την εμπειρία. Οι πρώτοι επαναλάμβαναν, ο ένας μετά τον άλλο, ότι η εναλλακτική Η τρόικα, τα μνημόνια, οι αξιολογήσεις, όλα επανήλθαν και λέγονται με τ όνομά τους. στη συμφωνία ήταν η απόλυτη καταστροφή. Οι δεύτεροι εξακολουθούν να μιλούν για προδομένες ιδέες, αγώνες και οράματα. Διακριτή η θέση των υπουργών της Αριστερής Πλατφόρμας, που από θέση αρχής επιμένουν ότι η ρεαλιστική εναλλακτική είναι υπαρκτή, αν και δεν μπήκαν σε λεπτομέρειες για να την περιγράψουν. Η κρίση προκάλεσε και εξακολουθεί να επιφέρει αναδιατάξεις στο εγχώριο πολιτικό σύστημα. Το άλλοτε κραταιό ΠΑΣΟΚ είδε να τίθεται υπό αμφισβήτηση ακόμα και η είσοδός του στη Βουλή και τα στελέχη του να φυλλορροούν προς άλλα κόμματα, ακόμη και στον ΣΥΡΙΖΑ, είτε, άλλα, να βυθίζονται στη λήθη της πολιτικής ανυπαρξίας. Διαφωνίες, διαφοροποιήσεις, διαγραφές, εθελουσίες έξοδοι και σημαντική εκλογική αποδυνάμωση ταλάνισαν και τη Ν.Δ. Στον ΣΥΡΙΖΑ, οι ριζικές διαφωνίες που εκφράζονται καθιστούν εξαιρετικά δύσκολο το εγχείρημα της σύνθεσης απόψεων και συμπόρευσης. Οπως ειπώθηκε, άλλωστε, αυτή η πολυσυλλεκτικότητα μπορεί να είναι χρήσιμη και παραγωγική όταν ένα κόμμα είναι στην αντιπολίτευση, ωστόσο δεν συνάδει με τα χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει μια κυβέρνηση. Η κρίση λειτούργησε σαν ολετήρας για τα κόμματα, κυρίως η παραδοχή πως εναλλακτική βιώσιμη ενός σκληρού προγράμματος, παρά τις καλές προθέσεις, δεν υπάρχει. Aραγε η κοινωνία και η εκλογική βάση, που παραδοσιακά γητεύονται από υποσχέσεις εύκολων λύσεων, έχουν ωριμάσει μέσα από αυτήν τη διαδικασία, ώστε να αποδεχθούν το αναπόφευκτο της δύσκολης προσαρμογής ή θα ακολουθήσουν εκείνους που, σαν έτοιμοι από καιρό, θα καβαλήσουν το έως τώρα αποδοτικό εκλογικά αντιμνημονιακό κύμα; Η ιστορία ή ο μύθος, λέει ότι ο Μέγας Αλέξανδρος, λίγο πριν από τον θάνατο του, στην ξακουστή Βαβυλώνα, σε ηλικία μόλις 33 ετών, κάλεσε τους στρατηγούς του και τους κοινοποίησε τις τρεις τελευταίες επιθυμίες του. Η πρώτη, ήταν να μεταφέρουν το φέρετρο με το νεκρό σώμα του στους ώμους τους οι καλύτεροι γιατροί της εποχής. Η δεύτερη, ήταν να σκορπιστούν, στη διαδρομή μέχρι τον τάφο του, οι θησαυροί που απέκτησε, δηλαδή ασήμι, χρυσάφι και πολύτιμοι λίθοι. Και τρίτη, ήταν τα χέρια του να μείνουν έξω από το φέρετρο. Έκπληκτος ένας στρατηγός ρώτησε τον μεγάλο στρατηλάτη για τους λόγους των ασυνήθιστων επιθυμιών του. Ο Μεγαλέξανδρος απάντησε ότι ήθελε τους πιο διαπρεπείς γιατρούς να σηκώσουν το φέρετρό του για να δείξει ότι ούτε και αυτοί μπορούν να θεραπεύσουν τον θάνατο. Ήθελε το έδαφος να καλυφθεί από τους θησαυρούς του ώστε να αντιληφθούν όλοι ότι κανένας δεν μεταφέρει στον άλλο κόσμο τα πλούτη του. Και ήθελε τα χέρια του να αιωρούνται για να μπορούν οι άνθρωποι να βλέπουν ότι ερχόμαστε με άδεια χέρια και με άδεια χέρια φεύγουμε. Η ιστορία επαναλαμβάνεται και θα επαναλαμβάνεται όσο υπάρχουν άνθρωποι. Δισεκατομμυριούχοι, εκατομμυριούχοι, άρχοντες, εξουσιαστές του κόσμου, καλλιτέχνες και κάθε λογής προβεβλημένοι άνθρωποι, που πούλησαν την ψυχή τους για λίγα ψήγματα δόξας, σε μια στιγμή κλείνουν τα μάτια, όσους γιατρούς και αν έχουν δίπλα τους. Πολύ σοφά ο σπουδαίος Άκης Πάνου έγραψε: «η ζωή μου όλη είναι ένα τσιγάρο» και η μέγιστη Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου εμπνεύστηκε: «Δύο πόρτες έχει η ζωή, άνοιξα μια και μπήκα, σεργιάνισα ένα πρωινό κι ώσπου να ρθει το δειλινό, από την άλλη βγήκα». Και διερωτάσαι γιατί αυτοί οι έξυπνοι άνθρωποι, με τόσα χαρίσματα, αδυνατούν να δουν την πραγματική πηγή της χαράς, που βρίσκεται στο απλό «δώσε» και όχι «πάρε». Οι τελευταίες στατιστικές στον κόσμο λένε ότι το 1% των ανθρώπων, κατέχει τόσο πλούτο, όσο κατέχει το υπόλοιπο 99% του κόσμου. Τραγικά είναι τα στατιστικά Ευρώπη, που τάχα επαγγέλλεται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Στην Κύπρο περίπου ένας στους τέσσερις ζει κάτω ή στο όριο της φτώχειας, ενώ την Ελλάδα τα ποσοστά διπλασιάζονται. Βεβαίως η κατάσταση είναι πολύ καλύτερη από την Αφρική, όπου κατά εκατομμύρια πεθαίνουν παιδιά και ενήλικες, γιατί δεν έχουν ένα εμβόλιο ή ένα φάρμακο Στην Κύπρο περίπου ένας στους τέσσερις ζει κάτω ή στο όριο της φτώχειας, ενώ την Ελλάδα τα ποσοστά διπλασιάζονται. αξίας μερικών ευρώ. Τα ίδια και χειρότερα με τους τολμηρούς που διασχίζουν με σαπιοκάραβα τη Μεσόγειο, για ένα καλύτερο μέλλον. Η λύση δεν βρίσκεται σίγουρα στη φιλανθρωπία, ούτε στις ανθρωπιστικές, τάχα, αποστολές. Όλα αυτά γίνονται, μάλλον για να καθησυχάζεται λίγο η συνείδηση των ισχυρών του κόσμου, που είτε έτσι, είτε αλλιώς, διαθέτουν στίγματα ανθρωπιάς. Η λύση βρίσκεται στη λεγόμενη κατανομή της εργασίας, στην κατανομή του πλούτου, ο οποίος στο τέλος της ημέρας δεν θα αφήσει λιγότερο πλούσιους, τους σύγχρονους «Μίδες». Πιο απλά στην εφαρμογή της κινέζικης παροιμίας, που λέει ότι είναι καλύτερα να μάθεις ένα πεινασμένο να ψαρεύει, παρά να του χαρίσεις χίλια κιλά ψάρια. Ο καπιταλισμός ο οποίος κατάντησε σήμερα η μόνη πραγματική κοσμοθεωρία, στηρίζεται στην κατανάλωση. Αντί οι φτωχοί και πλανεμένοι να αγοράζουν όπλα και να σκοτώνονται μεταξύ τους, είναι καλύτερο να αγοράζουν τρόφιμα και εργαλεία για να καλλιεργούν την γη τους. Φυσικά κανένας δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι θα μπορέσει να περιορίσει τις αχαλίνωτες επιθυμίες των ανθρώπων. Ωστόσο, είναι τραγικό να πεθαίνουν άνθρωποι από την πείνα. Και στην Κύπρο, αν δεν κλείσουν τα λεγόμενα κοινωνικά παντοπωλεία, αν δεν προσφερθεί εργασία στους άνεργους, αν δεν υπάρξει δικαιοσύνη, σίγουρα δεν θα έλθουν καλύτερες μέρες, όσες «σοφές» εντολές και αν δώσει η τρόικα και οι άλλοι «σοφοί» οικονομολόγοι.

13 13-GNOMES CY_Master_cy 31/07/15 22:07 Page 13 Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 ΑΠΟΨΕΙΣ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 13 ΑΡΘΡΟ / Του ΑΝΤΩΝΗ ΜΙΧΑΗΛΙΔΗ Ανακοινωθέν κομμένο ραμμένο στη ΔΔΟ Μ εταφράζω, για σκοπούς σχολιασμού, το ουσιώδες μέρος του Ανακοινωθέντος του Ειδικού Συμβούλου του ΟΗΕ για την Κύπρο κυρίου Έσπεν Μπαρθ Αϊντε που εξεδόθη μετά την πρόσφατη συνάντηση των δύο ηγετών: «Η σημερινή συνάντηση επικεντρώθηκε σε ζητήματα περιουσίας και κριτήρια επί του εδαφικού. Αναφορικά με το περιουσιακό, οι ηγέτες συμφώνησαν ότι το δικαίωμα του ατόμου σε περιουσία είναι σεβαστό. Θα υπάρξουν διαφορετικές εναλλακτικές προσεγγίσεις για τη ρύθμιση της ενάσκησης αυτού του δικαιώματος. Ιδιοκτήτες στερηθέντες την κατοχή και Τωρινοί Χρήστες θα έχουν διάφορες επιλογές σχετικά με τις απαιτήσεις τους σε επηρεαζόμενες περιουσίες. Αυτές οι διαφορετικές επιλογές θα περιλαμβάνουν αποζημίωση, ανταλλαγή και επανεγκατάσταση. Η ενάσκηση οποιασδήποτε τέτοιας επιλογής θα υπόκειται σε συμφωνημένα κριτήρια. Θα υπάρξει ένας κατάλογος κατηγοριών επηρεαζόμενων περιουσιών. Θα υπάρξει μία ανεξάρτητη Επιτροπή Περιουσιών εντεταλμένη να επιλύει περιουσιακές απαιτήσεις βασισμένες σε κοινώς αποδεκτά κριτήρια. Η Επιτροπή Περιουσιών θα αποτελείται από ίσο αριθμό Τούρκων Κυπρίων και Ελλήνων Κυπρίων μελών». Ο ΠΤΔ κατά την επιστροφή του στο Προεδρικό, απαντώντας σε σχετική ερώτηση, δήλωσε ότι το περιεχόμενο του Ανακοινωθέντος ομιλεί από μόνο του. Πράγματι! Μία προσεκτική ανάγνωση του κειμένου αποκαλύπτει: Ενώ δηλώνεται ότι η συνάντηση επικεντρώθηκε σε ζητήματα περιουσίας και κριτήρια επί του εδαφικού, ακολούθως γίνεται μόνο αναφορά σε «συμφωνημένα κριτήρια» (δεν αναφέρονται στο κείμενο) στα οποία θα υπόκειται η ενάσκηση των προσφερομένων επιλογών του ιδιοκτήτη και του χρήστη επί της περιουσίας. Καμιά συγκεκριμένη αναφορά δεν γίνεται στο εδαφικό ή/και σε κριτήρια που θα το ρυθμίζουν, όπως αναφέρεται πιο πάνω, γεγονός που ίσως υπονοεί επίλυση του εδαφικού μέσω κυρίως του αποτελέσματος των ρυθμίσεων επί του περιουσιακού. Συμφωνήθηκε ότι το δικαίωμα του ατόμου (γενικά, και όχι ειδικά και αποκλειστικά του ιδιοκτήτη) σε περιουσία είναι σεβαστό! Ακολούθως, ισότιμα και χωρίς καμία διάκριση προσφέρονται τόσο στον ιδιοκτήτη (μη κάτοχο) όσο και στον τωρινό χρήστη τρεις διαφορετικές επιλογές ήτοι, αποζημίωση, ανταλλαγή και επανεγκατάσταση στη βάση συμφωνημένων κριτηρίων (δεν διευκρινίζεται αν τα κριτήρια έχουν συμφωνηθεί ή όχι) και μιας μελλοντικής κατηγοριοποίησης των περιουσιών (δεν δηλώνεται από ποιόν θα γίνεται η κατηγοριοποίηση και σε τ θα αφορά. Θα υπάρξει και «Επιτροπή επίλυσης απαιτήσεων» (ιδιοκτήτη και χρήστη) «που θα βασίζονται σε κοινώς αποδεκτά κριτήρια» (που δεν καθορίζονται στη συμφωνία των ηγετών). Από τα πιο πάνω, κατά την άποψή μου, συνάγεται ότι: Το αναπαλλοτρίωτο δικαίωμα ιδιοκτησίας σε περιουσία και η ενάσκηση του δικαιώματος βάσει της κατά νόμο θέλησης του ιδιοκτήτη δυστυχώς αμβλύνεται με τη συμφωνία των ηγετών. Τόσο εκ του γράμματος όσο κυρίως και εκ του πνεύματος του κειμένου (παρότι ακόμη εκκρεμεί ο καθορισμός διαφόρων κριτηρίων) το ουσιαστικό δικαίωμα για τον καθορισμό της τύχης της περιουσίας, κλίνει προς την πλευρά του χρήστη. Αν ο χρήστης (ιδίως κάποιας μακράς διάρκειας χρόνου) επιλέξει να οικειοποιηθεί επισήμως την περιουσία που κατέχει, τα δικαιώματα του ιδιοκτήτη θα περιοριστούν είτε σε ανταλλαγή περιουσίας ανάλογης αξίας, είτε σε αποζημίωση. Πουθενά στο κείμενο δεν δίδεται προτεραιότητα επιλογής στον ιδιοκτήτη όπως θα ήταν το ηθικό και δίκαιο. Η Διζωνική Δικοινοτική μορφή του νέου κράτους, και τα εξ αυτής λογικά απότοκα, συνηγορούν υπέρ της πιο πάνω ερμηνείας, παρά το ότι, πιθανόν, κάποια από τα αδιευκρίνιστα μέχρι στιγμής ρυθμιστικά κριτήρια σε κάποιες μεμονωμένες περιπτώσεις να αντιστρέψουν το κυρίαρχο πλέον δικαίωμα επιλογής του χρήστη. Παρακαλώ τα πιο πάνω να μην εκληφθούν σαν απόρριψη μιας λύσης ΔΔΟ, αλλά σαν προβληματισμός γύρω από το περιεχόμενο της στο κεφαλαιώδες ζήτημα της ρύθμισης του περιουσιακού / εδαφικού. Ο κ. Αντώνης Μιχαηλίδης είναι νομικός, πρώην υπουργός Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού. ΑΝΑΔΙΑΤΑΞΕΙΣ / Της ΜΕΛΑΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ The success story of Cyprus Πριν από λίγες ημέρες μια «χαρμόσυνη» είδηση ήρθε να ταράξει την αδιάφορη, κατά τα άλλα, καθημερινότητά μου. Η Κύπρος, ανακοίνωνε το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, είναι μια «επιτυχημένη» ιστορία. Αυτά ήταν τα λόγια του διευθυντή του τμήματος επικοινωνίας του διεθνούς οργανισμού, του Gerry Rice. Τροφή για τα σχόλια του κ. Rice έδωσαν τα συμπεράσματα στα οποία κατέληξαν οι διεθνείς δανειστές μας με την ολοκλήρωση της έβδομης στη σειρά επιθεώρησης της πορείας εφαρμογής του προγράμματος οικονομικής και θεσμικής «αναμόρφωσης» της χώρας. Η πρώτη σκέψη που μου πέρασε από το μυαλό ήταν μήπως αυτές οι δηλώσεις του κ. Rice έγιναν σκόπιμα και καθ υπόδειξη του κ. Wolfgang Schaeuble, προκειμένου να δείξουν επιτέλους τον δρόμο της «επιτυχίας» στον υπόλοιπο κόσμο και ειδικότερα σε άλλους «απείθαρχους» νότιους, οι οποίοι αμφισβητώντας τη συσσωρευμένη «σοφία» των καλοσχεδιασμένων προγραμμάτων λιτότητας που τους «εισηγούνται», πάντα βέβαια στο πνεύμα της επίδειξης «αλληλεγγύης», τελικά «τρώνε» τα μούτρα τους. Άλλωστε, η αλληλεγγύη όπως υπομονετικά και κατ επανάληψη μας εξηγεί η Γερμανίδα Καγκελάριος, Angela Merkel, είναι αμφίδρομη. Δεν μπορούν, μας λέει, οι βόρειοι να πληρώνουν αγόγγυστα τις ατασθαλίες, τη διαφθορά και τη διαπλοκή των νοτίων. Θα πρέπει, λέει η κ. Καγκελάριος, να διορθώσουμε τα κακώς κείμενα στις χώρες μας, έτσι ώστε τα λεφτά των βορείων να πηγαίνουν για καλό σκοπό. Να πληρώνονται, δηλαδή, τα δάνεια που μας παραχωρούν οι βόρειοι, φυσικά και με τόκο. Όμως, όταν το σκέφτηκα καλύτερα κατέληξα στο συμπέρασμα πως τέτοιες σκέψεις δεν είναι καθόλου παραγωγικές. Πολύ περισσότερο, που εισέρχονται στη σφαίρα των σεναρίων συνωμοσίας, ένα πεδίο άσκησης στον οποίο ούτως ή άλλως δεν αρέσκομαι να δραστηριοποιούμαι. Απορρίπτοντας, λοιπόν, τον αρνητισμό και τη συνωμοσιολογία αποφάσισα στη βάση του ορθολογισμού να κατανοήσω αυτό το διεθνές παράδειγμα επιτυχίας της Κύπρου. Άρχισα, λοιπόν, να βάζω τα δεδομένα κάτω. Δεν είναι αλήθεια πως δύο χρόνια μετά το κούρεμα οι τράπεζες μας, όσες απέμειναν, έχουν καταφέρει να ορθοποδήσουν, να ξεπεράσουν την σκόπελο των συναλλαγματικών περιορισμών και να περάσουν στην ομαλότητα, να υπερβούν εκείνο το επώδυνο εμπόδιο των stress tests, να μειώσουν τον ELA και, όχι μόνο, αλλά να πραγματοποιούν και κάποια κέρδη; Και εκεί που άρχισα να αναθαρρώ από αυτές τις σκέψεις, σαν αναλαμπή μου ήρθαν στο νου κάποιες δηλώσεις ειδημόνων περί τα χρηματοπιστωτικά και τις τράπεζες που ούτε λίγο ούτε πολύ εξηγούσαν πως αυτά που εμφανίζουν οι τράπεζες ως κέρδη δεν είναι παρά λογιστικές αλχημείες. Στην πραγματικότητα, έλεγαν οι ειδήμονες που έτυχε να ακούσω, αν οι τράπεζες προχωρούσαν σε σωστές αναδιαρθρώσεις δανείων δεν θα μπορούσαν να δείχνουν στα βιβλία τους τα κέρδη που δείχνουν, γι αυτό άλλωστε και αναβάλλουν τις αναδιαρθρώσεις. Με αυτά και με εκείνα, είπα να αφήσω στην άκρη το παράδειγμα των τραπεζών που ούτως ή άλλως δεν εμπίπτει στο πεδίο της δικής μου εμπειρογνωμοσύνης και να περάσω σε αυτά που μου είναι πιο κατανοητά. Δεν είναι αλήθεια πως δύο χρόνια μετά τη σχεδόν άτακτη χρεοκοπία του κράτους μας αυτό έχει νοικοκυρευτεί, βάζοντας σε τάξη τους λογαριασμούς του, εδώ τα έσοδα εκεί τα έξοδα, ισοσκελισμένα όλα; Και όχι μόνο αυτό αλλά κατάφερε να ξανακερδίσει την εμπιστοσύνη των ξένων και να ξανανοίξουν τα πορτοφόλια τους για να μας δανείσουν; Όπως επίσης κατάφερε να δημιουργήσει και το δικό του πουγκί και τώρα βγαίνει στο σεργιάνι, εξαγγέλλοντας και έργα ανάπτυξης εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ σε όλες τις πόλεις και επαρχίες; Δεν είναι αλήθεια πως, εκτός από όλα αυτά, μέσα σε δύο χρόνια το κράτος μας προχωρεί στις μεταρρυθμίσεις του για να γίνει επιτέλους ένα σωστό κράτος όπως όλα τα άλλα σύγχρονα κράτη με τα οποία συστεγάζεται και συναναστρέφεται στις Βρυξέλλες, γι αυτό και οι δημόσιοι υπάλληλοι από εδώ και πέρα θα πρέπει να ξεχάσουν εκείνα που ήξεραν με τα ακοπίαστα «άριστα», τους κομματικούς φίλους, τις κουμπαριές και τις στημένες εξετάσεις; Και εκεί που τα σκεφτόμουνα αυτά και το χαμόγελο έφτασε στα αφτιά μου από αγαλλίαση κάποιες δυσάρεστες σκέψεις με διαπέρασαν και άρχισα να συνοφρυώνομαι και πάλι. Και οι χιλιάδες άνεργοι; Τα παιδιά μας που το ένα μετά το άλλο ξενιτεύονται σε αναζήτηση μιας καλύτερης μοίρας από αυτή που η ίδια τους η χώρα τους επιφύλαξε; Οι ουρές στα κοινωνικά παντοπωλεία; Οι κραυγές απελπισίας των ανθρώπων που δεν αντέχουν άλλο τη μιζέρια στην οποία τους καταδίκασε το κυπριακό κοινωνικό κράτος, όσο βέβαια απέμεινε μετά τη λαίλαπα της πολιτικής της λιτότητας; Το ανύπαρκτο σύστημα υγείας; Αυτά είναι σε άλλη χώρα που συμβαίνουν; Και οι υποσχέσεις πως αυτή τη φορά οι ένοχοι θα τιμωρηθούν; Δεν άντεξα άλλο. Απόκαμα. Κύριε Rice, καλώς να ορίσεις στο success story της Κύπρου... Ε, και μετά τα ξαναλέμε... ΜΕΤΑTΡΟΠΕΣ / Της Δρος ΕΡΑΤΟΥΣ ΚΟΖ. ΜΑΡΚΟΥΛΛΗ Oραμα Αμμόχωστος Σαράντα ένα χρόνια πριν η πατρίδα μας, ακρωτηριασμένη, με νωπές τις πληγές στο κορμί και στις ψυχές των ανθρώπων της, σφάδαζε από τον αβάσταχτο πόνο του ξεριζωμού και της προσφυγιάς, θρηνούσε για τους αδικοσκοτωμένους συμπατριώτες μας και αυτούς που εξαφανίστηκαν χωρίς ένα σημάδι. Ενώ η επέτειος της κατάληψης της Αμμοχώστου πλησιάζει, πραγματοποιήθηκε όπως και κάθε χρόνο η εκδήλωση του Δήμου Αμμοχώστου στη Δερύνεια. Μια ανάσα μόνο από την αιχμάλωτη πόλη, συγκεντρωθήκαμε και φέτος για να τη διαβεβαιώσουμε ότι δεν είναι μόνη, πως δεν θα αφήσουμε να ξεχαστεί, δεν θα αφήσουμε να στρεβλωθεί η μακραίωνη ιστορία της και να αλλοιωθεί ο χαρακτήρας της, που έδωσε σελίδες λαμπρές στο ιστορικό διάβα του νησιού μας. Της δώσαμε κουράγιο να αντέξει το βαρύ φορτίο που της έμελλε να σηκώσει μέχρι την ευλογημένη μέρα της επιστροφής. Ανανεώσαμε τον όρκο μας ότι δεν θα πάψουμε ποτέ να αγωνιζόμαστε μέχρι να τη δούμε ελεύθερη, ολοζώντανη και πάλι να δημιουργεί, όπως για αιώνες τώρα. Ανανεώσαμε τον όρκο μας ότι δεν θα πάψουμε ποτέ να καταγγέλλουμε την απάνθρωπη αιχμαλωσία της, το αίσχος αυτό που εκτυλίσσεται για σαράντα ένα ολόκληρα χρόνια μπροστά σε μια απαθή ανθρωπότητα. Μαζί με τις 45 χιλιάδες νόμιμους κατοίκους της, ανανεώσαμε την ελπίδα ότι κάθε μέρα που περνά θα είναι ένα αποφασιστικό βήμα για την Ανάστασή της. Μπορεί να χαρακτηρίζεται συνήθως ως πόλη φάντασμα, όμως για όλους όσοι κράτησαν αναμμένη τη δάδα της επιστροφής η Αμμόχωστος παραμένει μια πόλη όραμα για ένα καλύτερο αύριο, όπου και πάλι πολύτιμος θησαυρός ομορφιάς και μεγαλείου θα συνεχίσει την πορεία της στην ιστορία του τόπου μας, σε μια χώρα ελεύθερη, ειρηνική, μια χώρα της προόδου και της ανάπτυξης για όλους τους νόμιμους κατοίκους της, Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους, Αρμένιους, Μαρωνίτες και Λατίνους. Δυο μόλις βήματα από την Αμμόχωστο, που παραμένει όμηρος στα χέρια του τουρκικού στρατού, μπορούμε μόνο να την αγναντεύουμε και να ψηλαφούμε νοερά τη χρυσή της άμμο. Σε μια περίοδο που υπάρχει μια θετική ενέργεια και μια συγκρατημένη αισιοδοξία για την πορεία του Κυπριακού, που οι δύο ηγέτες μοιράζονται ένα κοινό όραμα μιας επανενωμένης πατρίδας, η σκέψη μας μένει προσκολλημένη στην Αμμόχωστο. Αφουγκραζόμαστε την αγωνία και τον σπαραγμό της στις άδειες πλατείες και τους χορταριασμένους δρόμους και ακούμε τις κραυγές μιας παράξενης σιωπής να αιωρείται ανάμεσα στα ερειπωμένα κτήρια που κάποτε έσφυζαν από ζωή. Εκεί που τέτοιες μέρες ο πόνος και η οργή φουντώνουν και ένας κόμπος σφίγγει στο στήθος, η θλίψη και η ελπίδα ζευγαρώνουν, χαράζοντας μαζί τον δρόμο της επιστροφής. Είναι γι αυτό που η επιμονή μας για την επιστροφή της Αμμοχώστου πρέπει να παραμείνει αδιάλειπτη, οι πιέσεις μας ανυπόφορες και οι απαιτήσεις μας κλιμακούμενες. Δεν είναι δυνατόν μια πόλη ολόκληρη να παραμένει αιχμάλωτη, όσο και αν προχωρούν οι διαπραγματεύσεις για την επίλυση του συνολικού κυπριακού προβλήματος. Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Μουσταφά Ακιντζί, που μίλησε προεκλογικά με μεγάλη ευαισθησία για την απαράδεκτη κατάσταση της Αμμοχώστου και έδειξε να είναι ειλικρινής και να συμμερίζεται τον πόνο των ξεριζωμένων κατοίκων της, έχει υποχρέωση και μετά την εκλογή του να μετουσιώσει σε πράξη τα λόγια του. Έστω και αν καταλήξουμε σύντομα σε συμφωνημένη λύση, δεν υπάρχει λόγος να μην προχωρήσει το θέμα της επιστροφής, σε πρώτο στάδιο της περιφραγμένης πόλης, θέτοντας την κάτω από των έλεγχο των Ηνωμένων Εθνών, ως το πιο ισχυρό Μέτρο Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, με βάση την πρόταση που υποβλήθηκε από τρεις διαδοχικούς Προέδρους της Δημοκρατίας, περιλαμβανομένου και του νυν. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να μην επιτραπεί η είσοδος στην πόλη εμπειρογνωμόνων που θα αρχίσουν την καταγραφή των καταστροφών και των αναγκών για την ανοικοδόμησή της, όταν θα καταστεί τούτο δυνατόν. Δεν υπάρχει λόγος να διαιωνίζεται ένα έγκλημα που αποτελεί προσβολή για τον πολιτισμένο κόσμο και ιδιαίτερα για την Ευρωπαϊκή Ένωση σε έδαφος της οποίας αυτό το επαίσχυντο δράμα διαδραματίζεται εδώ και σαράντα ένα χρόνια. Όλοι οι Κύπριοι πολίτες, μαζί με τους απανταχού της γης φίλους της Αμμοχώστου, σμίγουμε σήμερα τη φωνή μας και απαιτούμε την άμεση επιστροφή της Αμμοχώστου και την προετοιμασία της πόλης για την επιστροφή των νομίμων κατοίκων της στα σπίτια τους, χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση. Συνεχίζουμε τον αγώνα ώστε οι νέοι της Κύπρου, να μπορέσουν να ατενίζουν το μέλλον με σιγουριά, ζώντας σε συνθήκες ειρήνης στην γη των προγόνων τους. Συνεχίζουμε τον αγώνα για να γράψουμε το μεγάλο κεφάλαιο της ειρήνης στην πολυτάραχη ιστορία της Κύπρου. ΑΡΘΡΟ / Του ΜΑΡΙΟΥ ΕΠΑΜΕΙΝΩΝΔΑ Η ώρα της ευθύνης Ο Νεοζηλανδός πρόεδρος του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών Gerald Van Bohemen μετά την ολοκλήρωση της πρόσφατης ενημέρωσης των μελών του Συμβουλίου σχετικά με τις εξελίξεις στο Κυπριακό από τον ειδικό σύμβουλο του γ.γ. των Ηνωμένων Εθνών Έσπεν Μπαρθ Αϊντε και την ειδική αντιπρόσωπο του γ.γ. του ΟΗΕ στην Κύπρο Λίζα Μπάτενχαϊμ προέβη σε κάποιες σημαντικές δηλώσεις. Αναφέρθηκε στην αισιοδοξία που εξέφρασαν οι δύο αξιωματούχοι των Η.Ε. όσον αφορά «στη διάθεση στο νησί και στις συνομιλίες» και ταυτόχρονα αναγνώρισε ότι «υπάρχουν μπροστά μας σημαντικές προκλήσεις». Πρόσθεσε ότι υπάρχει αναγνώριση ότι οι δύο ηγέτες είναι δεσμευμένοι να αποδώσει η διαδικασία και τόνισε ότι το Συμβούλιο ήταν πολύ ενωμένο επί του θέματος. Ο κ. Αϊντε σε δικές του δηλώσεις τόνισε ότι ενώ σε άλλα θέματα το Σ.Α. δεν έχει ενιαία άποψη για το θέμα της Κύπρου παρουσιάζει ομοφωνία, γεγονός που δίνει ένα τεράστιο πολιτικό κεφάλαιο «για όλους τους Κύπριους οι οποίοι πιστεύουν ότι η ενοποίηση σε μια ομοσπονδιακή ενωμένη Κύπρο είναι πραγματικά επιθυμητή». Εξήγησε επίσης ότι υπήρχε ένα σαφές μήνυμα προς όλες τις άλλες ενδιαφερόμενες χώρες να συμβάλουν θετικά. Αναφέρθηκε επίσης στο γεγονός ότι ο Πρόεδρος Γιούνκερ και ο ίδιος είναι σε πλήρη συμφωνία για τη εμπλοκή της Ε.Ε. στις συνομιλίες. Ξεκαθάρισε ακόμα ότι «δεν έχουμε ούτε επίσημα ούτε ανεπίσημα χρονοδιαγράμματα». Τέλος, επισήμανε ότι οι αποφάσεις θα ληφθούν από τους ηγέτες και στη συνέχεια θα τεθούν προς υποστήριξη σε δημοψήφισμα. «Χωρίς αυτήν την υποστήριξη δεν υπάρχει σχέδιο», κατέληξε. Η σχέση της Κύπρου με τα Ηνωμένα Έθνη γενικά και το Συμβούλιο Ασφαλείας ειδικά, μετρά πολλές δεκαετίες. Σε κάθε κρίσιμη καμπή του Κυπριακού τα ψηφίσματα του Σ.Α. των Ηνωμένων Εθνών αποτέλεσαν ασπίδα τόσο για τη Κυπριακή Δημοκρατία όσο και για τα καλώς νοούμενα συμφέροντα του κυπριακού λαού. Αυτά τα ψηφίσματα επικαλούμαστε για να διεκδικήσουμε τα δίκαιά μας και να τεκμηριώσουμε τα αιτήματά μας. Για οποιοδήποτε γνωρίζει έστω και τα βασικά περί του κυπριακού προβλήματος είναι ξεκάθαρο το πόσο σημαντική είναι η υποστήριξη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών στην προσπάθεια επίλυσής του. Ταυτόχρονα, σε οποιοσδήποτε γνωρίσει έστω και τα βασικά περί διεθνών σχέσεων είναι ξεκάθαρο ότι σε ένα κόσμο εμπλεκόμενων και διαπλεκόμενων συμφερόντων είναι εξαιρετικά δύσκολο να παίρνει μια μικρή χώρα αυτό που θέλει την ώρα που θέλει. Αξιολογώντας με αντικειμενικότητα τις πρόσφατες δηλώσεις του κ. Van Bohemen και του κ. Αϊντε μπορούμε να πούμε ότι τα μηνύματα που εκπορεύονται από τον ΟΗΕ καλύπτουν σε εντυπωσιακά ψηλό βαθμό τόσο διαχρονικές όσο και πιο πρόσφατες ανησυχίες του κυπριακού λαού και της ελληνοκυπριακής πλευράς ειδικότερα. Κατ αρχάς δίνουν ένα τόνο συγκρατημένης αισιοδοξίας, αναγνωρίζοντας ότι υπάρχουν ακόμα πολλά βήματα να γίνουν και δυσκολίες να υπερπηδηθούν. Καλούν τρίτες χώρες, υπονοώντας στην προκειμένη περίπτωση την Τουρκία, να συμβάλουν θετικά. Δέχονται μια πιο ενεργό εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη διαδικασία των διαπραγματεύσεων. Απορρίπτουν τα χρονοδιαγράμματα, αλλά ταυτόχρονα διευκολύνουν την εξέλιξη των συνομιλιών σε γοργό ρυθμό. Τέλος, αφήνουν πλήρως την ιδιοκτησία των συνομιλιών στους Κυπρίους. Το «πολιτικό κεφάλαιο» με το οποίο προικίζει τους Κύπριους η υποστήριξη των Ηνωμένων Εθνών στην προσπάθεια επίλυσης του κυπριακού προβλήματος, εναποθέτει σ αυτούς και σημαντικές ευθύνες. Οι ευθύνες αυτές κατανέμονται ομολογουμένως όχι ισότιμα σε τρεις βασικούς μετόχους της ειρηνευτικής προσπάθειας. Η πρωτεύουσα ευθύνη βαραίνει τον εκλεγμένο Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, ο οποίος στη διαδικασία των διαπραγματεύσεων λειτουργεί ως εκπρόσωπος της ελληνοκυπριακής κοινότητας. Συνεχίζει τις συνομιλίες στη βάση που αποδέχτηκαν όλοι οι προηγούμενοι Πρόεδροι της ΚΔ δηλαδή αυτή της Ομοσπονδίας, με απώτερο σκοπό να καταλήξει σε συμφωνία με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη. Στόχος του να φέρει ενώπιον του λαού το καλύτερο δυνατό, έχοντας ταυτόχρονα υπόψη τη ρήση του σοφού Σόλωνα «Έργμασιν εν μεγάλοις, πάσιν αδείν χαλεπόν». Παράλληλα με τον Πρόεδρο, ευθύνη για τη θετική έκβαση των διαπραγματεύσεων εναποτίθεται και στις πολιτικές δυνάμεις της αντιπολίτευσης. Η εποικοδομητική κριτική τους και οι εισηγήσεις τους για σημαντικούς τομείς της προδιαγραφόμενης λύσης είναι εξαιρετικά σημαντικές. Ακριβώς της αντίθετης αξιολόγησης τυγχάνουν οι αντιδράσεις από μέρους τους, που εν είδει πολιτικού θορύβου, ανασκαλίζουν επουσιώδη θέματα και απευθύνονται στο θυμικό του εκλογικού σώματος με σκοπό πρόσκαιρα οφέλη. Τέλος, ευθύνη επωμίζονται και ίδιοι οι πολίτες. Ενημερώνονται με ενεργητική και κριτική διάθεση και προωθούν τις δικές τους απόψεις και ανησυχίες, διεκδικώντας με δημοκρατικά μέσα από τους αρμόδιους να τις λάβουν υπόψη. Ανεξαρτήτως των απόψεών τους η γνώση και η νηφαλιότητα θα αποτελέσουν τους καλύτερους συμβούλους. Αναπόφευκτα θα εκφραστούν διαφορετικές ή και μη συμβατές απόψεις. Η διαφορετικότητα των απόψεων ας εκληφθεί ως αυτό που πραγματικά θα έπρεπε να είναι: μια κατάφαση του δημοκρατικού πολιτεύματος. Ο κ. Μάριος Επαμεινώνδας είναι εκπαιδευτικός και ιδρυτικό μέλος της «Ομάδα Κύπρος».

14 14-EPISTOLES CY_Master_cy 31/07/15 23:45 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΑΠΟΨΕΙΣ Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Οι συνομιλίες στο Κυπριακό και τα ανθρώπινα δικαιώματα Του ΚΩΣΤΗ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ Ηεμπειρία έχει καταδείξει ότι υπάρχουν θέματα και ζητήματα τα οποία μπορούν να βρίσκονται πάνω στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, ενώ κάποια άλλα όχι. Ο μεγαλύτερος εχθρός της διαπραγμάτευσης είναι η επέκτασή της σε ζητήματα αδιαπραγμάτευτα από τη φύση τους. Σε αυτό πιθανότατα το σημείο οφείλονται εν πολλοίς τα αδιέξοδα στο Κυπριακό. Έχουν επιχειρηθεί επανειλημμένα και έχουν τεθεί στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων ζητήματα που από τη φύση τους είναι αδιαπραγμάτευτα, με αποτέλεσμα η συζήτηση να μην καταλήγει πουθενά. Αναφέρομαι κυρίως στα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα. Στο παρελθόν τόσο οι «δείκτες» Κουεγιάρ, οι «ιδέες» Βαλντχάιμ, το σχέδιο Ανάν ή το «αμερικανικό, βρετανικό και καναδικό σχέδιο» έθεσαν υπό αμφισβήτηση και υπό διαπραγμάτευση τα βασικά ανθρώπινα δικαιώματα των Κυπρίων και γι αυτό τον λόγο απέτυχαν να ανταποκριθούν στις προσδοκίες για λύση του Κυπριακού. Γι αυτό και απορρίφθηκαν, γι αυτό και απέτυχαν. Η όποια διαπραγμάτευση στο Κυπριακό θα πρέπει να ανταποκρίνεται σε δύο σοβαρά ζητήματα και απαιτήσεις προκειμένου να επιτύχει στον στόχο της. Το πρώτο ζήτημα αφορά στην ουσία της διαπραγμάτευσης δηλαδή την ιδιότητα των διαπραγματευτών και των συνομιλητών. Στο βαθμό που η «άλλη πλευρά» δεν μπορεί να ανταποκριθεί ή να συζητήσει την ουσία του προβλήματος, καθότι στερείται νομιμοποιητικής βάσης ή ικανότητας, τότε η διαπραγμάτευση παρουσιάζει πολύ σοβαρό πρόβλημα. Η ιστορία έχει αποδείξει ότι 41 χρόνια μετά την τουρκική εισβολή και κατοχή οι διαπραγματευτές της τουρκικής πλευράς (Ντενκτάς, Ταλάτ και Έρογλου) αδυνατούσαν ή δεν ήθελαν να απογαλακτιστούν από την Τουρκία. Γι αυτό και οι συζητήσεις και ο διάλογος απέτυχαν. Είναι άλλωστε αδιανόητο να συζητούνται θέματα αποχώρησης των τουρκικών στρατευμάτων από την Κύπρο όταν ο συνομιλητής αδυνατεί να απαιτήσει από την Τουρκία την αποχώρηση των στρατευμάτων της ή να εξαρτάται από αυτή. Είναι αμφίβολο αν ο κ. Ακιντζί θα πετύχει σε αυτό το ζήτημα. Πιθανότητα ο ίδιος να θέλει αλλά προφανώς αδυνατεί να διαπραγματευτεί ζητήματα για τα οποία τον πρώτο και τελευταίο λόγο έχει η Τουρκία. Τα ζητήματα αυτά είναι η αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων, η αποχώρηση των εποίκων, το ζήτημα των εγγυήσεων, το ζήτημα της ασφάλειας κ.ο.κ. Η δεύτερη απαίτηση στην οποία θα πρέπει να ανταποκρίνονται οι διαπραγματεύσεις είναι το ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων του κάθε πολίτη στην Κύπρο. Όσο δεν γίνεται αντιληπτό ότι τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, όπως το δικαίωμα ζωής, περιουσίας, ασφάλειας και ελευθερίας, δεν μπορούν να είναι αντικείμενο διαπραγμάτευσης, οι συνομιλίες δεν πρόκειται να καταλήξουν διότι ακριβώς επεκτείνονται σε ζητήματα αδιαπραγμάτευτα. Οι διαπραγματεύσεις αφορούν από τη φύση τους πολιτικά ζητήματα όπως είναι η δομή και η λειτουργία του κράτους, η άσκηση κυριαρχίας και άλλα παρεμφερή θέματα. Είναι αδιανόητο να συζητούνται ζητήματα τα οποία αφορούν τη ζωή, την περιουσία και την ελευθερία του πολίτη, χωρίς ο τελευταίος να έχει δώσει εξουσιοδότηση στον οποιονδήποτε να τα διαπραγματευτεί. Αυτά αφορούν τον ίδιο τον πολίτη και κανένα άλλο. Επομένως για να υπάρχουν ελπίδες κατάληξης του διαλόγου σε λύση βιώσιμη και λειτουργική, δηλαδή σε λύση η οποία να επιτρέψει σε όλους μας να ζήσουμε υπό καθεστώς ελευθερίας, προόδου και ασφάλειας στην Κύπρο, τα ανθρώπινα δικαιώματα του καθενός δεν θα πρέπει να αμφισβητούνται ή να περιορίζονται για κανένα λόγο ή να τύχουν απαλλοτρίωσης στο όνομα των συνομιλιών. Όσο οι διαπραγματεύσεις αφορούν σε ζητήματα επέμβασης και περιορισμού των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων του πολίτη χωρίς την έγκρισή του και χωρίς την εξουσιοδότησή του, οι διαπραγματεύσεις είναι καταδικασμένες να αποτύχουν. Μόνο μέσα από δημοκρατική λύση που να σέβεται τα θεμελιώδη και βασικά ανθρώπινα δικαιώματα όλων των Κυπρίων είναι δυνατή η διασφάλιση της ελευθερίας, της ειρήνης, της ασφάλειας και της ευημερίας του νησιού μας Ο κ. Κωστής Ευσταθίου είναι αναπληρωτής πρόεδρος του Σ.Κ. ΕΔΕΚ. Οι επισκέψεις υψηλού επιπέδου στη Λευκωσία μέσα στον Ιούλιο (Γιούνκερ, Μογκερίνι, Νετανιάχου), δείχνουν μία εν εξελίξει πραγματικότητα. Η πιθανότητα να επιλυθεί το Κυπριακό ενεργοποιεί δυνάμεις, δημιουργεί κίνητρα για επαφές, και έτσι η Λευκωσία στην προοπτική της επίλυσης καθίσταται ένας σημαντικός συνομιλητής για παίκτες που ενδιαφέρονται για τις μακροχρόνιες εξελίξεις στην Κύπρο και στην ευρύτερη περιοχή. Σήμερα η Κύπρος αναζητεί συνεργασίες και αυτό είναι χρήσιμο. Ήδη καταγράφεται στα θετικά βήματα η τριμερής συνεργασία ανάμεσα στην Κύπρο, το Ισραήλ και την Ελλάδα, ή η διμερής συνεργασία της Λευκωσίας με το Τελ Αβίβ. Αυτές οι συνεργασίες θα αποκτήσουν ισχυρή βάση για να αναπτυχθούν ουσιαστικά με την επίλυση του Κυπριακού, καθώς η επίλυση θα απελευθερώσει τις δυνατότητες και τα μέσα για την υλοποίηση των συμφωνιών σε όλο το εύρος τους. Για παράδειγμα, το ζήτημα της μεταφοράς φυσικού αερίου από τις θαλάσσιες ζώνες του Ισραήλ και της Κύπρου στις διεθνείς αγορές, μπορεί να αποκτήσει επιλογές μόνο με την επίλυση του Κυπριακού. Είναι αναμενόμενο ότι κάθε χώρα επιθυμεί και σχεδιάζει να αναπτύξει τα συμφέροντά της σε μια περιοχή στην Λευκωσία, ανατολική «πρωτεύουσα» στην Ε.Ε. οποία η σταθερότητα θα εγγυάται τις διμερείς σχέσεις και πολυμερείς μορφές συνεργασίας. Η Κύπρος διαθέτει ένα στρατηγικό πλεονέκτημα, που κανένα άλλο κράτος-μέλος της Ε.Ε. δεν διαθέτει. Η γεωγραφική της θέση «βλέπει» στην πιο εύφλεκτη περιοχή του κόσμου, κάθεται στη ζώνη των εκρήξεων γύρω από το ISIL, στο εκκρεμές του μεσανατολικού, στην άνοδο του ακραίου ισλαμικού κινήματος στην Αίγυπτο, στην πρακτικά διαμελισμένη Συρία και στην τυφλή πορεία της Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας. Αυτή η γειτονιά μετατρέπεται σε μεγάλο πλεονέκτημα από τη στιγμή που η νήσος δεν θα είναι η ίδια χώρος αστάθειας. Το άλυτο Κυπριακό ταυτίζεται με την αστάθεια και τη διαίρεση, την «Πράσινη Γραμμή» ανάμεσα στα στρατεύματα κατοχής και τις αμυντικές δυνάμεις που διαθέτει η κυπριακή κυβέρνηση. Αυτή η πραγματικότητα καθηλώνει τις δυνατότητες της Λευκωσίας και ασφαλώς περιορίζει το εύρος των επιλογών της, καθώς οι ξένοι ηγέτες γνωρίζουν τι ακριβώς συμβαίνει και πόσα πράγματα αδυνατούμε να υλοποιήσουμε (λ.χ. αξιοποίηση λιμένων και εναέριου χώρου), ή σε πόσες ευρωπαϊκές πολιτικές μένουμε απ έξω (λ.χ. Συνθήκη Σέγκεν). Η Κύπρος μπορεί να αποκτήσει μια κρίσιμης σημασίας αξία τόσο για την Του ΛΑΡΚΟΥ ΛΑΡΚΟΥ ίδια όσο και για την Ε.Ε. από τη στιγμή που θα αλλάξει «γεωπολιτικό γήπεδο» και να γίνει «χορηγός» ασφαλείας στην ευρύτερη λεκάνη της Αν. Μεσογείου. Η αντιπρόεδρος της Επιτροπής και «ΥΠΕΞ» της Ε.Ε. Φ. Μογκερίνι μιλώντας στη Λευκωσία στις 24 Ιουλίου υπογράμμισε «ότι η επίλυση του Κυπριακού είναι επίσης μια επένδυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση την ίδια, ενώ θα συμβάλει ουσιαστικά στη σταθερότητα και την ασφάλεια της περιοχής. Γι αυτό και πραγματικά ελπίζω ότι αυτή η διαδικασία μπορεί να οδηγήσει σε αποτέλεσμα. Αν δεν γίνει τώρα θα είναι πολύ δύσκολο να γίνει στο μέλλον. Προσωπικά θα κάνω ό,τι μπορώ για να υποστηρίξω αυτή τη διαδικασία, προκειμένου να έχει ένα θετικό αποτέλεσμα. Η υπ αριθμόν ένα προτεραιότητα της Ε.Ε. είναι αυτό το μέρος του κόσμου, το οποίο είναι το πιο ταραχώδες και το πιο σχετικό με τις εξωτερικές δράσεις της Ε.Ε.». Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Β. Νετανιάχου μίλησε στη Λευκωσία στις 28 Ιουλίου σχετικά με τον ενεργειακό πλούτο στην Αν. Μεσόγειο: «θέλουμε να τον εξορύξουμε και πιστεύω ότι με να συνεργαστούμε και να συντονιστούμε μεταξύ μας, μπορούμε να το στείλουμε στις αγορές καλύτερα και να βελτιώσουμε τις προοπτικές των κοινωνιών μας. Αυτό είναι κάτι το οποίο το συζητούμε έντονα και εντατικά, υπάρχουν πάρα πολλές δυνατότητες, θα τις διερευνήσουμε αλλά βασιζόμαστε στη συνεργασία μας». Η διαπραγμάτευση για την επίλυση του Κυπριακού είναι εν εξελίξει. Εντός του έτους αυτού θα διαφανεί η βασική του κατεύθυνση. Είναι, ωστόσο, μεγάλης σημασίας υπόθεση για ένα λαό να βλέπει τις εξελίξεις μέσα από τη δυναμική που προσθέτει ο χρόνος, ένας λαός να είναι σε θέση να αντιλαμβάνεται με πληρότητα το πώς θα πολλαπλασιάζει τις αναπτυξιακές του δυνατότητες. Η γεωγραφία ήταν για αιώνες το κρίσιμο μειονέκτημά της νήσου κατακτήσεις, ισορροπία ανάμεσα στις μεγάλες δυνάμεις κάθε εποχής, εκκρεμές σε γεωπολιτικές ανακατατάξεις, «ρυθμίσεις» που διαμόρφωσε από την αρχαιότητα η πολιτική σκέψη του στρατηγού Ανταλκίδα, εξαρτήσεις με βάση την παγκόσμια και περιφερειακή ισχύ στα χρόνια της βρετανικής επικυριαρχίας. Αυτό το ιστορικό μειονέκτημα με την επίλυση θα μετατραπεί σε στρατηγικό πλεονέκτημα για όλη την Κύπρο και για όλη την Ε.Ε., καθώς η νήσος θα αναβαθμίσει την γεωπολιτική της αξία και η εξωτερική πολιτική της Ε.Ε. θα έχει τη Λευκωσία ως «ανατολική» της πρωτεύουσα. Δουλεμπορία και δουλεία σε Ευρώπη και Κύπρο σήμερα Eχουμε σήμερα προσδώσει στην δουλεία τον χαρακτήρα μιας μορφής καταπίεσης που ανήκει στο παρελθόν ή σε χώρες εκτός του ευρωπαϊκού ορίζοντα, με την πραγματική κατάσταση να είναι δυστυχώς διαφορετική. Η διακίνηση και εμπορία προσώπων ελάχιστα διαφέρει από τα παλιά σκλαβοπάζαρα, πέρα από το γεγονός ότι δεν λαμβάνει χώρα σε μια δημόσια πλατεία αλλά σε μη φανερά μέρη, σε συνθήκες παρανομίας. Η προβολή στις ειδήσεις τέτοιων υποθέσεων στην Κύπρο είναι συνηθισμένη, για να ξεχαστεί όμως αμέσως, αφήνοντας το ζήτημα στην άκρη μέχρι τη επόμενη φορά που θα απασχολήσει στιγμιαία την κοινή γνώμη. Το Trafficking παρόλα αυτά, η στρατολόγηση και η μετακίνηση δηλαδή προσώπων εντός ή εκτός εθνικών συνόρων από άτομα με πρόθεση να τα ωθήσουν σε αναγκαστική εκμετάλλευση, αποτελεί μία από τις σοβαρότερες και βαθιά ριζωμένες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι διακινητές ελέγχουν τα θύματά τους μέσω απειλών, βίας, εξαπάτησης, δόλου ή απειλών για χρήση βίας εναντίον συγγενών και φίλων των θυμάτων, εξαναγκάζοντας τα κυρίως σε σεξουαλική ή εργασιακή Του ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ εκμετάλλευση, σε συνθήκες κανονικής δουλείας. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ένωση, ο αριθμός των θυμάτων εμπορίας εντός των κρατών-μελών της υπολογίζεται σε δεκάδες χιλιάδες τον χρόνο. Στην Κύπρο μόνο το 2014 εντοπίστηκαν 46 νέα τέτοια θύματα, ενώ την τριετία εντοπίστηκαν 159 θύματα. Ο αριθμός των θυμάτων είναι ακόμα μεγαλύτερος αν αναλογιστούμε πόσα δεν εντοπίζονται ποτέ. Με αφορμή το παγκόσμιο αυτό φαινόμενο, η 30ή Ιουλίου έχει οριστεί από τον ΟΗΕ ως η Παγκόσμια Ημέρα κατά της παράνομης διακίνησης και εμπορίας ανθρώπων (World Day Against Trafficking in Persons). Είναι προφανές λοιπόν ότι ο λόγος περί ύπαρξης σύγχρονου δουλεμπορίου στην ίδια μας την κοινωνία δεν αποτελεί σε καμιά περίπτωση υπερβολή. Το φαινόμενο αυτό αποτελεί μια από τις πιο συνηθισμένες περιπτώσεις παραβίασης ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κύπρο, ιδιαίτερα για σκοπούς σεξουαλικής εκμετάλλευσης. Παρά το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια έχει σημειωθεί μείωση στις περιπτώσεις σεξουαλικής εκμετάλλευσης, το πρόβλημα παραμένει. Αυτό δεν αφορά μόνο τη σεξουαλική εκμετάλλευση αλλά και άλλες μορφές εμπορίας προσώπων, που παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, με κυριότερη την υπερεκμετάλλευση μέσω καταναγκαστικής εργασίας αλλά και την εμπορία οργάνων, την επαιτεία, τους καταναγκαστικούς γάμους και τις παράνομες υιοθεσίες. Παρά την πρόοδο, η αντιμετώπιση του φαινομένου παραμένει προβληματική. Τα αναγνωρισμένα θύματα αναγκάζονται συχνά να ζουν σε συνθήκες φτώχειας και εξαθλίωσης, με αποτέλεσμα αρκετά από αυτά να εξαρτώνται από φιλανθρωπίες για την εξασφάλιση στέγης και διατροφής. Υπάρχει καίρια ανάγκη για πλήρη και αποτελεσματική εφαρμογή τόσο της ίδιας της κυπριακής νομοθεσίας όσο και του ευρωπαϊκού νομικού πλαισίου, που περιλαμβάνει την υποχρέωση της Πολιτείας για εξασφάλιση της ευημερίας των θυμάτων, παρέχοντας αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης και προστασίας, πρόσβαση σε ιατροφαρμακευτική, κοινωνική και ψυχολογική στήριξη. Για την καταπολέμηση των κυκλωμάτων εμπορίας προσώπων η ουσιαστική διασφάλιση της προστασίας των δικαιωμάτων των εργαζομένων είναι επίσης κρίσιμη, καθώς η υπερεκμετάλλευση τους συντηρεί την κερδοφορία των κυκλωμάτων εμπορίας προσώπων. Εμείς, σαν Future Worlds Center, στο πλαίσιο της λειτουργίας της Μονάδας Αποκατάστασης Θυμάτων Βασανιστηρίων (URVT), παρέχουμε ψυχολογική, νομική και κοινωνική στήριξη σε θύματα εμπορίας, καθώς βιώνουν σκληρό και βασανιστικό εξαναγκασμό διαφόρων μορφών. Παράλληλα αναδεικνύουμε το κρίσιμο ζήτημα της συχνής αντιμετώπισης των θυμάτων σαν εγκληματίες ή μετανάστες χωρίς άδεια παραμονής και τις σοβαρές δυσχέρειες στην παραχώρηση ασύλου, ακόμα και σε αναγνωρισμένα θύματα, περιπτώσεις με τις οποίες ερχόμαστε πολύ συχνά αντιμέτωποι. Συχνά μας διαφεύγει ότι η εμπορία προσώπων στην Κύπρο δεν αποτελεί μια δευτερεύουσας σημασίας αδικία, αλλά ότι πρόκειται για μία σύγχρονη μορφή δουλείας, με το δουλεμπόριο να αποτελεί στοιχείο της καθημερινότητάς μας. Η ανάδειξη της σοβαρότητας του προβλήματος και η ανάγκη συντονισμένης δράσης από την κοινωνία είναι αναγκαία για την ουσιαστική αντιμετώπιση ενός φαινομένου που στοιχειώνει την σύγχρονη «πολιτισμένη» κοινωνία μας, υπενθυμίζοντας το σκοτεινό πρόσωπο πολλών πλευρών της καθημερινότητας. Ο κ. Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου είναι εκπρόσωπος Τύπου της Future Worlds Center. Ωρα για ανάπτυξη της Συναισθηματικής Νοημοσύνης Του ΞΕΝΟΦΩΝΤΑ ΧΑΣΑΠΗ ΟΕλληνισμός ζει στιγμές πρωτόγνωρες. Ποιος θα το φανταζότανε, η χώρα που δέχτηκε τα μεγαλύτερα κονδύλια για την ανάπτυξή της, από όλες τις χώρεςμέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να οδηγείται στην επαιτεία. Δύο προγράμματα στήριξης δεν άρκεσαν για την αναστήλωση της ελληνικής οικονομίας, και τώρα χρειάζεται τρίτο. Όσο κι αν η λίστα με τα παράπονά μας για τα λάθη και την ανάλγητη συμπεριφορά των δανειστών είναι εκτενής και αδιαμφισβήτητη, δεν παύει από του να οδηγεί τη σκέψη σε όσα δεν έκανε η Ελλάδα, προκειμένου να μην φτάσει στο απόλυτο σημείο εξάρτησης από τους δανειστές της. Η ικανότητα πρόβλεψης και αποφυγής των δεινών που επικρέμονται ως συνέπεια μιας καταστροφής, είναι απόρροια μιας αναπτυγμένης Συναισθηματικής Νοημοσύνης. Η Συναισθηματική Νοημοσύνη είναι προσόν που χαρακτηρίζει τόσο τα άτομα, όσο και τα κοινωνικά σύνολα. Οι Οργανισμοί και οι Επιχειρήσεις που αντιλαμβάνονται τη σημασία της, επενδύουν σε προγράμματα σχεδιασμένα για την καλλιέργεια της Συναισθηματικής Νοημοσύνης των εργαζομένων, ιδιαίτερα των στελεχών που έχουν την ευθύνη της διαχείρισης πωλήσεων και πελατών, και την ευθύνη των αποτελεσμάτων (τζίρου και κερδοφορίας). Κι αυτό γιατί, σε αντίθεση με την ευφυία, η Συναισθηματική Νοημοσύνη διδάσκεται και καλλιεργείται και σε μεγάλη ηλικία. Μια γενικά διαπιστωμένη παραδοχή είναι ότι οι εργαζόμενοι χρησιμοποιούν περισσότερο τη διανοητική νοημοσύνη (ευφυία, εξυπνάδα μυαλού, IQ) και τη λογική, παρά τη συναισθηματική νοημοσύνη τους (emotional intelligence, EQ), για να διεκπεραιώσουν την εργασία τους. Η διανοητική νοημοσύνη χαρακτηρίζεται από τις ικανότητες ενός δυνατού μυαλού όπως η οξύνεια, η αναλυτική και συνθετική σκέψη, οι πλούσιες τεχνικές γνώσεις. Η διανοητική νοημοσύνη επιτρέπει στον άνθρωπο, από την αρχή της εκπαίδευσης του, να μαθαίνει, να διακρίνεται και να βραβεύεται. Στον αντίποδα η ανάπτυξη της συναισθηματικής νοημοσύνης δεν αποτελεί πρωταρχικό στόχο του σχολείου. Γι αυτό έννοιες και ικανότητες όπως η ομαδικότητα, η αλληλεξάρτηση και η εμπιστοσύνη συνήθως αφήνονται να καλλιεργηθούν σε μεταγενέστερο στάδιο, στο πανεπιστήμιο ή ακόμη μέσα στο εργασιακό περιβάλλον. Οι συνέπειες ελλιπούς συναισθηματικής νοημοσύνης ζημιώνουν το άτομο, αλλά μπορεί να ζημιώσουν και μια χώρα. Ένα χτυπητό παράδειγμα της ποιοτικής διαφοράς μεταξύ διανοητικής και συναισθηματικής νοημοσύνης καταγράφηκε στο πρόσφατο θρίλερ της διαπραγμάτευσης της ελληνικής κυβέρνησης με τους θεσμούς. Όπου η Ελλάδα παρέταξε ένα υπουργό Οικονομικών με υψηλότατη ευφυία, όπως βεβαιώνεται από τους πανεπιστημιακούς του τίτλους, ενώ οι θεσμοί εκπροσωπούνται από τον υπουργό Οικονομικών της Ολλανδίας, ο οποίος «μετά βίας» ολοκλήρωσε ένα Μάστερ σε ένα πανεπιστήμιο της «σειράς», όπως φρόντισε ο κ. Βαρουφάκης να μάθουμε. Οποία διαφορά, όμως, μεταξύ των δύο ανδρών, όταν εξετάσουμε τη συναισθηματική νοημοσύνη τους! Σε βαθμό που υποχρεώθηκε ο Έλληνας Πρωθυπουργός να αλλάξει υπουργό Οικονομικών, και να ομολογήσει τη διαπίστωσή του ότι τα εξαιρετικά ακαδημαϊκά προσόντα δεν συνεπάγονται την επιτυχία στην πολιτική. Παρενθετικά, είναι επαινετή η συναισθηματική ευφυία του ίδιου του Πρωθυπουργού, ο οποίος κατάφερε έστω και την υστάτη, να αποτρέψει τα χειρότερα, βρίσκοντας το σθένος να συγκρουσθεί με ρομαντικούς συντρόφους του. Στο εργασιακό περιβάλλον η υστέρηση σε συναισθηματική νοημοσύνη των εργαζομένων έχει κόστος και αντίκτυπο στην αξιοποίηση ευκαιριών, εφαρμογή καινοτομιών, ταχύτητα ανταπόκρισης, εξυπηρέτηση πελατών, εξοικονόμηση πόρων, αλλά και στο κλίμα που διέπει την καθημερινότητα. Μερικά σημάδια που δηλώνουν την ανάγκη εκπαίδευσης των εργαζομένων στη Συναισθηματική Νοημοσύνη είναι η ασυνεννοησία, η βραδύτητα στην υλοποίηση σχεδίων, τα συχνά μπρος-πίσω, η μουρμούρα και οι ψίθυροι, φαινόμενα που υποχρεώνουν την ηγεσία του οργανισμού σε άχαρο παρεμβατικό και διαιτητικό ρόλο. Ποια, λοιπόν, είναι τα χαρακτηριστικά της συμπεριφοράς ενός στελέχους σε νευραλγικό πόστο με συναισθηματική ωριμότητα; Πρώτιστο χαρακτηριστικό είναι η συναισθηματική σταθερότητα. Η ικανότητα να αντιστέκεται σε προκλήσεις και παρορμήσεις. Η αυτοπεποίθηση του εργαζόμενου δεν κλονίζεται από εξάρσεις του συνεργάτη (ή αντιπάλου), ούτε από φραστικά ατοπήματα. Σε τέτοιες περιπτώσεις, διατηρώντας ψυχραιμία, το άτομο με συναισθηματική σταθερότητα αξιολογεί τον άλλο και όχι τον εαυτό του. Απόρροια της συναισθηματικής σταθερότητας είναι η ικανότητα προσήλωσης σε ένα στόχο, ο οποίος έχει μελετηθεί διεξοδικά, και έχει αναπτυχθεί σε ένα επιχειρησιακό πλάνο με υπολογισμούς κόστους, προϋποθέσεων, χειρισμών, προσδοκιών και εναλλακτικών. Επίσης, το άτομο που διέπεται από συναισθηματική ωριμότητα είναι σε θέση να τοποθετεί το γενικό καλό πιο πάνω από το προσωπικό. Έτσι, αποδέχεται επιλογές που ενδεχόμενα δεν τον κολακεύουν ή ευνοούν, συντάσσεται με τη συλλογική απόφαση, εργάζεται για την επιτυχία της, και οπωσδήποτε δεν μελετά τη στιγμή που θα δικαιωθεί από τις εξελίξεις (εγώ σας τα λεγα). Ένα τέταρτο χαρακτηριστικό είναι η ειλικρίνεια και τιμιότητα, προσόντα που κτίζουν την διαχρονική εμπιστοσύνη σε ένα ηγέτη. Είναι σημαντικό να διευκρινίσουμε ότι η ειλικρίνεια δεν κρίνεται από την ποσότητα της ενημέρωσης που ανά πάσα στιγμή είναι σε θέση να κάνει ένας ηγέτης στον κόσμο του, αφού στη διπλωματία, αλλά και στις εμπορικές διαπραγματεύσεις, απαιτείται λεπτότητα και εχεμύθεια στους χειρισμούς. Η ειλικρίνεια αποκαλύπτεται και από τη γλώσσα του προσώπου και σώματος, δηλωτικά των συναισθημάτων, πριν ο άνθρωπος ανοίξει το στόμα του. Η εκπαίδευση σε θέματα Συναισθηματικής Νοημοσύνης αναπτύσσει την ικανότητα ερμηνείας της γλώσσας προσώπου και σώματος, αλλά και την αυτοκυριαρχία, μέσα από προσωπική καθοδήγηση (coaching). Ο κ. Ξενοφών Χασάπης είναι Σύμβουλος και Εκπαιδευτής Στελεχών Επιχειρήσεων

15 15-ELLADA_Master_cy 31/07/15 22:35 Page 15 Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 ΕΛΛΑΔΑ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 15 Τα καυτά θέματα της διαπραγμάτευσης Προαπαιτούμενα, ταμείο περιουσιακών στοιχείων του Δημοσίου, ανακεφαλαιοποίηση τραπεζών και όροι αποκρατικοποιήσεων Του ΒΑΣΙΛΗ ΖΗΡΑ Με τη συμφωνία της Συνόδου Κορυφής, η Ελλάδα αγόρασε μια τελευταία -μισή- ευκαιρία και λίγους μήνες, προκειμένου να παραμείνει στο ευρώ. Οι πρώτες ημέρες των διαπραγματεύσεων μεταξύ της κυβέρνησης και των πιστωτών γίνονται σε ένα σαφώς βελτιωμένο κλίμα, σε σχέση με τους προηγούμενους μήνες, αλλά ταυτόχρονα σε συνθήκες εξαιρετικά δυσμενείς. Το πολύμηνο φλερτ με τη ρήξη, η επιβολή των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων, το συντριπτικό πλήγμα στην τραπεζική πίστη, η καταρράκωση της αξιοπιστίας της χώρας οδήγησαν την οικονομία σε ύφεση, εξανέμισαν το πρωτογενές πλεόνασμα, στην ουσία κατέστησαν ακόμη πιο επώδυνη -και γι αυτό πιο δύσκολη και αβέβαιη- την επίτευξη συμφωνίας με τους πιστωτές για ένα τρίτο πρόγραμμα βοήθειας. Ακόμη και με τις πιο αισιόδοξες εκτιμήσεις της τρόικας, το ΑΕΠ θα συρρικνωθεί κατά τουλάχιστον 2,5 ποσοστιαίες μονάδες. Αντί πλεονάσματος, θα έχουμε έλλειμμα της τάξης του 1% του ΑΕΠ, παρά τον όγκο των μέτρων που ήδη ελήφθησαν. Δεδομένου ότι το 2018 πρέπει να φτάσουμε σε πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ, θα χρειαστεί μεγαλύτερη δημοσιονομική προσπάθεια το Με άλλα λόγια, επιπλέον μέτρα σε μια οικονομία σε ύφεση, τα οποία καλείται να υιοθετήσει και να εφαρμόσει μια κυβέρνηση που δηλώνει ότι η συμφωνία με τους πιστωτές είναι προϊόν εκβιασμού και η οποία θα προετοιμάζεται ταυτόχρονα για ένα εσωκομματικό ξεκαθάρισμα και πιθανόν για πρόωρη προσφυγή στις κάλπες. Το τρίτο Μνημόνιο θα είναι βαρύ και σε δημοσιονομικά και σε μεταρρυθμιστικά μέτρα, επειδή συνδέεται με ένα μεγάλο -τρίτο- χρηματοδοτικό πακέτο. Θα είναι επίσης εμπροσθοβαρές, δηλαδή θα περιέχει πολλά μέτρα τον πρώτο χρόνο ( ) επειδή τότε θα καταβληθεί ένα μεγάλο μέρος Οι εκκρεμότητες πρέπει να ξεκαθαρίσουν μέσα στις επόμενες δέκα ημέρες, κι ένα μεγάλο μέρος να ψηφιστεί πριν από τις 20 του μήνα. του δανείου. Η πρώτη δόση θα είναι της τάξης των 15 έως 25 δισ. ευρώ προκειμένου να καλυφθούν άμεσες ανάγκες: 3,2 δισ. ευρώ για την πληρωμή του ομολόγου της ΕΚΤ που λήγει στις 20 Αυγούστου, 7,16 δισ. ευρώ για την εξόφληση του δανείου-γέφυρα του Ιουλίου,1,5 δισ. ευρώ για πληρωμή άλλων ομολόγων, δανείων και τόκων, 4-5 δισ. ευρώ για την εξόφληση μέρους των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου και ενδεχομένως 10 δισ. ευρώ που θα δοθούν -αν δοθούν τελικά- με τη μορφή εγγυήσεων Η εκπρόσωπος του ΔΝΤ, Ντέλια Βελκουλέσκου, εξέρχεται την Παρασκευή το απόγευμα από την Τράπεζα της Ελλάδος, όπου οι εκπρόσωποι των πιστωτών είχαν συνάντηση με τον διοικητή της, Γιάννη Στουρνάρα. από τον ESM προκειμένου οι τράπεζες να αντλούν περισσότερη και φθηνότερη ρευστότητα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Προς το τέλος του έτους θα δοθεί στην Αθήνα ακόμη ένα σημαντικό μέρος του νέου δανείου που προορίζεται για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Προειδοποίηση Κομισιόν Ακόμη και η συνήθως διαλλακτικότερη Κομισιόν έσπευσε την προηγούμενη εβδομάδα να καταστήσει σαφές ότι η καταβολή δόσης θα συνδέεται με προαπαιτούμενα, τα οποία θα είναι σκληρά. Μπορεί οι λεπτομέρειές τους να τελούν υπό διαπραγμάτευση, αλλά τα βασικά σημεία είναι γνωστά. Περιελήφθησαν στην πρόταση που υπέβαλε η ελληνική κυβέρνηση στην Ευρωζώνη στις 10 Ιουλίου και για την οποία οι πιστωτές απεφάνθησαν ότι είναι ικανοποιητική ως βάση διαπραγμάτευσης για το τρίτο Μνημόνιο. Σε αυτή την πρόταση, η ίδια η κυβέρνηση χαρακτηρίζει ως προαπαιτούμενα (prior actions), μεταξύ άλλων, τις αλλαγές στη φορολογία των αγροτών, την κατάργηση των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων, τη σταδιακή αύξηση της προκαταβολής φόρου στους ελεύθερους επαγγελματίες στο 100% κ.ά. Πέραν των προαπαιτούμενων μέτρων, κρίσιμα ζητήματα, που πρέπει επίσης να συμφωνηθούν σε αυτή τη φάση των διαπραγματεύσεων και να υλοποιηθούν στη συνέχεια, είναι: 1. Η δημιουργία του νέου ταμείου το οποίο θα συγκεντρώσει περιουσιακά στοιχεία του Δημοσίου ως εγγύηση για το νέο δάνειο. 2. Οι όροι της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών. 3. Το πακέτο και οι όροι των αποκρατικοποιήσεων. Ολα αυτά πρέπει να ξεκαθαρίσουν μέσα στις επόμενες δέκα ημέρες κι ένα μεγάλο μέρος να ψηφιστεί πριν από τις 20 του μήνα. Και στη συνέχεια να εφαρμοστούν, ενώ η οικονομία και η κοινωνία θα νιώθουν εντονότερα τις επιπτώσεις από τα capital controls και τα φορολογικά μέτρα του Ιουλίου. Οι δυσκολίες εφαρμογής του νέου Μνημονίου σε πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο δεν διαφεύγουν την προσοχή κανενός, ούτε των κυβερνήσεων ούτε των αγορών. Το ενδεχόμενο εξόδου από το ευρώ παραμένει ανοιχτό, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις του επιτρόπου Μοσκοβισί. Δεν είναι τυχαίο ότι την προηγούμενη εβδομάδα οι πέντε «σοφοί» οικονομικοί σύμβουλοι της γερμανικής κυβέρνησης επισήμαναν δημοσίως την αναγκαιότητα προσαρμογής των ευρωπαϊκών Συνθηκών, ώστε να δημιουργηθεί μηχανισμός χρεοκοπίας κράτουςμέλους της Ευρωζώνης και να προβλέπεται η έξοδος από το κοινό νόμισμα ως ύστατη επιλογή. Δεν είναι επίσης τυχαίο ότι ελάχιστα είναι τα επενδυτικά funds που και μετά τη συμφωνία θεωρούν επενδυτική ευκαιρία τα ελληνικά ομόλογα, παρά το γεγονός ότι η τιμή τους είναι εξαιρετικά χαμηλή. Ολοι διαπιστώνουν ότι με τη συμφωνία απλώς ήρθη η βεβαιότητα ενός άμεσου Grexit. Το μέλλον ωστόσο παραμένει αβέβαιο. Ανακοίνωση Αναφορικά με δημοσιεύματα σχετικά με την εξέταση παραπόνου που έχει σχέση με τη συμπεριφορά καθηγητή προς συνάδελφό του, το Διαχειριστικό Συμβούλιο της Αγγλικής Σχολής διευκρινίζει τα ακόλουθα: Το Διαχειριστικό Συμβούλιο της Αγγλικής Σχολής, από τη στιγμή που του υποβάλλεται μία καταγγελία οφείλει, στο πλαίσιο των εντολών λειτουργίας του, να τη διερευνήσει. Η διερεύνηση γίνεται βάσει του δεοντολογικού κώδικα της Σχολής. Ο κώδικας αυτός και οι διαδικασίες διερεύνησης καταγγελιών ισχύουν για δεκαετίες και είναι το αποτέλεσμα της συμφωνίας μεταξύ των Διοικήσεων και της Συντεχνίας του Προσωπικού. Ήδη το Διαχειριστικό Συμβούλιο, στο πλαίσιο των σχετικών διαδικασιών, μελετά το πόρισμα της διερεύνησης που διεξήχθη από τη Διεύθυνση της Σχολής. Η διαδικασία είναι σε εξέλιξη και βασίζεται στις αρχές της ίσης μεταχείρισης, αμεροληψίας και της ακεραιότητας, χωρίς να υπεισέρχεται οποιοσδήποτε άλλος παράγοντας. Κάθε απόπειρα που γίνεται για να προδικάσει το αποτέλεσμα της διαδικασίας και να τη χρωματίσει με αυθαίρετες σκοπιμότητες είναι αχρείαστες και βλάπτουν το καλώς νοούμενο συμφέρον του Σχολείου μας. Η ιστορία, το κύρος και η αξιοπιστία της Αγγλικής Σχολής έχουν επιβεβαιωθεί μέσα στο χρόνο. Αυτές τις αξίες υπηρετεί η Διοίκηση της Αγγλικής Σχολής. Εκ μέρους Διαχειριστικού Συμβουλίου Αγγλικής Σχολής

16 16-ELLADA_Master_cy 31/07/15 22:47 Page l Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΑΔΑ Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 Σαρωτική ανανέωση Η χώρα χρειάζεται επειγόντως εναλλακτικές πολιτικές λύσεις. Εχουμε ακόμη μία μικρή ελπίδα ο κ. Τσίπρας να στραφεί προς το Κέντρο και να κυβερνήσει για ένα διάστημα χωρίς ακρότητες και με στοιχειώδη επάρκεια. Εχουμε, όμως, το δικαίωμα, με βάση την εμπειρία των τελευταίων μηνών, να είμαστε πάρα πολύ επιφυλακτικοί για το αν το θέλει και -το κυριότερο- αν μπορεί να το καταφέρει αυτό. Ο χρόνος, εν τω μεταξύ, τελειώνει. Οι Βορειοευρωπαίοι δεν είναι διατεθειμένοι να δώσουν πολύ χρόνο και άλλες ευκαιρίες. Η αντιπολίτευση είναι διασπασμένη, ακέφαλη και δεν αποτελεί αυτή την ώρα αξιόπιστη εναλλακτική λύση. Αυτό πρέπει να αλλάξει σύντομα. Οι πιθανές λύσεις είναι προφανείς. Η Νέα Δημοκρατία μοιάζει να έχει ολοκληρώσει τον πολιτικό της κύκλο. Και μόνο μια ματιά στα χρέη της και τις ανύπαρκτες οργανωτικές δυνατότητες δείχνει ότι έχει φτάσει στο τέλος της. Οι «δελφίνοι» είναι πολλοί για την ηγεσία της αλλά, όπως λέει ένας έμπειρος φίλος, «δεν υπάρχει ιδιαίτερη βοή για κάποιον». Μία λύση θα ήταν η επανίδρυσή της με άλλο όνομα, με ένα σαφές ιδεολογικό στίγμα και πιθανώς με στελέχη από άλλους πολιτικούς χώρους. Η χώρα θα χρειασθεί να περάσει από μία κεντροδεξιά διακυβέρνηση μετά το «επεισόδιο ΣΥΡΙΖΑ». Η Ν.Δ. με τη σημερινή της μορφή δεν μπορεί να ανταποκριθεί στο ιστορικό αίτημα. Είναι ταυτισμένη σε μεγάλο βαθμό με το παλιό που θέλει να ξεχάσει ο κόσμος. Χρειάζεται νέα πρόσωπα, ένα νέο brand και μια σαφή διεύρυνση. Υπάρχει και η άλλη λύση που προκρίνουν κάποιοι, αυτή του μεγάλου φιλοευρωπαϊκού συνασπισμού. Η ιδέα συζητείται ευρέως και βασίζεται στη συνένωση της Ν.Δ. με το ΠΑΣΟΚ και το Ποτάμι. Η εμπειρία του δημοψηφίσματος και ο Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ Του ΘΑΝΟΥ ΒΕΡΕΜΗ* κίνδυνος του Grexit την ξαναέφεραν στο τραπέζι. Πρόκειται για λύση με πολλά προβλήματα. Πρώτα απ όλα, δεν φαίνεται στον ορίζοντα κάποιος αδιαμφισβήτητος ηγέτης που θα μπορούσε να τεθεί επικεφαλής αυτού του σχήματος. Υπάρχουν λύσεις για το ποιος θα μπορούσε να είναι ο υποψήφιος πρωθυπουργός που θα πρότεινε ένας τέτοιος συνασπισμός. Δεν βρίσκεται όμως εύκολα ο ηγέτης που θα τον εξέφραζε πολιτικά και επικοινωνιακά. Πολλές είναι επίσης οι ενστάσεις για το αν ένα τέτοιο σχήμα θα εξασφάλιζε συσσωρευτικά περισσότερες ψήφους από ό,τι τα τρία κόμματα μαζί. Υπάρχει και η άλλη λύση, να μη συμβεί τίποτα απολύτως. Σοβαροί άνθρωποι, με μεγάλη εμπειρία και ένστικτο, θεωρούν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα συνθλιβεί στα αδιέξοδά του και ο κ. Τσίπρας θα είναι πολύ φθαρμένος έως τα τέλη του έτους. Κατά την εκτίμησή τους, το Ποτάμι θα αντέξει πολιτικά, η Ν.Δ. θα σταθεί όρθια και το ΠΑΣΟΚ δεν θα καταρρεύσει. «Αφού κανείς δεν μπορεί να κερδίσει τον Τσίπρα στις επόμενες εκλογές, γιατί να μην ετοιμασθούμε για τις μεθεπόμενες;», υποστηρίζουν. Ισως να έχουν δίκιο. Φοβάμαι, όμως, ότι η χώρα δεν έχει πολύ χρόνο και πως οι εξελίξεις δεν θα περιμένουν την πολιτική μας ωρίμανση. Οι στιγμές είναι ιστορικές, από εκείνες που απαιτούν ρήξεις και γενναίες αποφάσεις, από εκείνες που γέννησαν παλαιότερα τον Ελευθέριο Βενιζέλο ή τον Κωνσταντίνο Καραμανλή. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν ανταποκρίθηκε στο οργισμένο, και εν μέρει δικαιολογημένο, αίτημα των νέων για κάτι ριζοσπαστικά καινούργιο. Αν και ο αστικός πολιτικός κόσμος κινηθεί νωχελικά και δεν απαντήσει με κάτι σαρωτικά ανανεωμένο και πειστικό η χώρα θα οδηγηθεί στο χάος και την ακυβερνησία. Θέλει σκέψη ποιος δρόμος είναι ο καλύτερος. Το στάτους κβο, πάντως, δεν αποτελεί λύση. Παρεξηγήσεις και φαντασιώσεις Μέσα στη δημοσιονομική μας κρίση ελάλησαν κάμποσοι ξένοι αλέκτορες, οι οποίοι αντλούσαν μαθήματα από το αμερικανικό πολιτικό παράδειγμα με προορισμό την ελληνική δυστοπία. Στις ΗΠΑ υπάρχουν δύο φιλελεύθερα κόμματα, το Ρεπουμπλικανικό, που πιστεύει σε μια απόλυτα ελεύθερη αγορά και το Δημοκρατικό, το οποίο θεωρεί απαραίτητη την επικουρική ρυθμιστική λειτουργία του κράτους. Φιλελεύθεροι δημοκρατικοί οικονομολόγοι διεθνούς φήμης, όπως ο Paul Krugman και ο John Stiglitz, πίστεψαν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ είναι μια κοντινή εκδοχή του Δημοκρατικού Κόμματος και όχι το κρατικιστικό μόρφωμα μιας παρδαλής αριστεράς. Στη χώρα μας, αντίθετα από ό,τι ισχύει στις ΗΠΑ, υπάρχουν δύο κυρίαρχες τάσεις του κρατισμού, η δεξιά και η αριστερή. Κάποτε η αριστερή εκφραζόταν από το ΠΑΣΟΚ, τώρα από τον ΣΥΡΙΖΑ. Τη φιλελεύθερη οικονομική πρακτική προσπάθησε να εφαρμόσει ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης και σε καθαρότερη μορφή οι Στέφανος Μάνος και Ανδρέας Ανδριανόπουλος. Με λίγες ακόμα εξαιρέσεις οι περισσότεροι της Ν.Δ. είναι κρατιστές ή κρυπτοκρατιστές. Ο ατυχής όρος «νεοφιλελευθερισμός» αποτελεί σχετλιαστική εφεύρεση της μείζονος αριστεράς για να εμπνέει τον τρόμο στους λιγότερο ενήμερους πιστούς της. Μολονότι ο γνωστός αναλυτής Λαζόπουλος επιχείρησε να εξηγήσει τον όρο με τολμηρές παρομοιώσεις, η πραγματική του έννοια εξακολουθεί να λανθάνει. Ο πρωθυπουργός πάντως τον εξόρκισε δύο φορές στην πρόσφατη κομματική ομιλία του. Το σημερινό δημοσιονομικό μας πρόβλημα είναι αποτέλεσμα της αναξιοπιστίας της αγοράς μας και του στρεβλού κρατισμού. Τα χαμηλότοκα (και όχι τοκογλυφικά, όπως διατείνεται ο Καμμένος) δάνεια που είχαμε συνάψει τα πρώτα χρόνια στην Ευρωζώνη, θα έπρεπε να γίνουν μηχανή ανάπτυξης αν είχαν διοχετευτεί σε μεγάλα παραγωγικά έργα και όχι στη μεγέθυνση του δημόσιου τομέα. Δεξιές και αριστερές κυβερνήσεις απεργάστηκαν εξίσου τον διορισμό των ανθρώπων τους, χωρίς άλλους κανόνες επιλογής, στο Δημόσιο και συνετέλεσαν στην πελατειακή αυτή τερατογονία. Κατασκευάσαμε έτσι το κράτος που μας αξίζει, έναν γίγαντα χωρίς μυαλό και με πήλινα πόδια. Δυστυχώς και ο ιδιωτικός τομέας στην Ελλάδα είναι σε μεγάλο βαθμό έργο του κράτους, όμως αναμφίβολα συνεισφέρει περισσότερους πόρους στον κρατικό κορβανά από ό,τι το ακαταλόγιστο Δημόσιο. Παραμένει στο λεξικό της αριστεράς η παλιά αρνητική περιγραφή της επιχειρηματικότητας ως ύποπτο έργο μιας ηγεμονικής μειοψηφίας. Είναι προφανές ότι αυτοί δεν εργάζονται, αφού «εργαζόμενοι» είναι οι άλλοι. Πόσοι από τους υπουργούς της παρούσης βρίσκονται σ αυτήν την τάξη; Ο πρωθυπουργός πάντως δεν φαίνεται να ανήκε στην κατηγορία των «εργαζομένων» πριν γίνει πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ. Θυμίζει όμως στους ψηφοφόρους της γενιάς του Πολυτεχνείου τα δικά τους παιδιά, μεγαλωμένα με επαναστατικά οράματα αλλά χωρίς αντίπαλο δέος. Αρκέστηκαν και αυτά σαν τον ίδιο τον πρωθυπουργό, σε διεκδικήσεις χωρίς οιανδήποτε σημασία ηθοπλαστική, όπως το δικαίωμα του μαθητή να φεύγει όποτε ήθελε από την τάξη. Οι συμμαθητές του κ. Τσίπρα όταν έγιναν φοιτητές προχώρησαν στον εικονικό ριζοσπαστισμό των καταλήψεων, αλλά και στη λατρεία ηρώων από το επαναστατικό εικονοστάσι. Ο θρυλικός Τσε μπορεί να έγινε ιστορική αφίσα, αλλά ως επαγγελματίας αποδείχτηκε ανεπαρκής. Μόλις βγήκε στο κλαρί τον σκότωσε η χωροφυλακή της Βολιβίας και άφησε τη φωτογραφία της σορού του, μακάβριο αναμνηστικό για τους θαυμαστές του. Η εποχή των φαντασιώσεων της μεταπολίτευσης τελείωσε, όπως υπονοούσε και ο κ. Τσίπρας στον λόγο του Κεραμεικού. Μπορεί άραγε ο πρωθυπουργός να ξεμάθει όσα έμαθε στους τρυφηλούς και άγονους καιρούς που τον δημιούργησαν; Οι δύσκολοι καιροί που έρχονται μάλλον θα αναδείξουν διαφορετικούς χαρακτήρες, μαθημένους στη σκληραγώγηση, η οποία θα γίνει πλέον όρος για τη δημοκρατική μας επιβίωση. *Ο κ. Θάνος Βερέμης είναι ομότιμος καθηγητής του ΕΚΠΑ. Ε ίναι διαφορετικός αυτός ο Αύγουστος. Η χώρα βρίσκεται σε αναμονή, χωρίς να ξέρει κανείς τι ακριβώς περιμένουμε. Φόβοι επαληθεύονται, ελπίδες διαψεύδονται, όσα πιστεύαμε ότι ήταν ακόμη ασφαλή καταργούνται. Η Ελλάδα έφτασε στο όριο της αυτοεξορίας από την Ευρώπη, μόνο για να βρεθεί μέσα στην απομόνωση του ασθενούς. Και μέσα σε όλα αυτά, οι Ελληνες υπομένουν, παλεύουν να επιβιώσουν, να κρατήσουν όσα μπορούν από τη ζωή που γνώριζαν. Κάποιοι θρηνούν το τέλος των ψευδαισθήσεων, άλλοι αρνούνται να τις εγκαταλείψουν. Αλλοι ελπίζουν ότι μπορούμε να απαλλαγούμε από τα κακά του παρελθόντος και να καταπιαστούμε με τα προβλήματα της χώρας, να προχωρήσουμε προς το μέλλον. Ο σημερινός αποσυντονισμός έχει δύο σκέλη. Την απόλυτη διάψευση ότι υπάρχει εύκολη έξοδος από την κρίση και την απομόνωση και ανασφάλεια που προκάλεσε το κλείσιμο των τραπεζών και η επιβολή περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων. Εως πριν από λίγες εβδομάδες, ενώ διανύαμε τον πέμπτο χρόνο της κρίσης, πολλοί πίστευαν ακόμη ότι τα πράγματα θα μπορούσαν να ήταν αλλιώς, ότι, εάν πίεζαν αρκετά, θα μπορούσαν να επαναφέρουν Αυτός ο Αύγουστος θα κρίνει πολλά Οεξωφρενικός υπερδανεισμός της χώρας δεν ήταν απλώς ένα πολιτικό λάθος, εσφαλμένη πολιτική επιλογή. Αν θέλουμε να λέμε τα πράγματα με το όνομά τους, ήταν αδίκημα ποινικό, ειδεχθές κακούργημα. Διότι κατέστρεψε τη ζωή εκατομμυρίων Ελλήνων πολιτών, για πέντε ώς τώρα χρόνια και, για πολλούς, η καταστροφή θα απλωθεί σε δεκαετίες. Μιλάμε για «καταστροφή», όχι για ζημιά, όχι για μείωση εισοδημάτων, όχι για περιορισμούς στην καταναλωτική ευχέρεια. Καταστροφή, όπως όταν σου κάψουν το σπίτι, την επιχείρηση, όταν σε ληστέψουν. Το να μείνεις άνεργος στα πιο δημιουργικά σου χρόνια, εξαρτημένος από φιλοδωρήματα των γονιών σου, ψυχολογικά σμπαραλιασμένος, αποκλεισμένος από το ενδεχόμενο να χτίσεις δική σου φαμίλια και παιδιά, είναι καταστροφή, δεν έχει άλλο όνομα. Οταν σου κλέβει το κράτος, σαν κοινός λωποδύτης, το «εφ άπαξ» σε ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου, όταν σου μειώνει κατά 60% τη σύνταξη, που είναι δικές σου αποταμιεύσεις, πρόκειται για στυγνή ανομία, για κακούργημα «εν ψυχρώ». Οταν σε ληστέψουν ή σου κάψουν το σπίτι, δεν είναι απαραίτητο οι αυτουργοί να σε μισούσαν προσωπικά, να επέλεξαν εσένα από εμπάθεια. Μια ευνομούμενη πολιτεία τούς συλλαμβάνει και δημεύει τις περιουσίες τους για να σε αποζημιώσει, επειδή η πράξη τους ήταν καθεαυτήν κακουργηματική. Είναι παραλογισμός να αμνηστευθεί το κακούργημα σαν αποτέλεσμα «λαθεμένης εκτίμησης» ή «άστοχων υπολογισμών». Επιτέλους, υπάρχει και σαφές κριτήριο για να ξεχωρίσουμε το επιπόλαιο λάθος από το εσκεμμένο έγκλημα: είναι ο εντοπισμός ή όχι ιδιοτέλειας. Για να ελεγχθεί αν ο υπερδανεισμός της χώρας ήταν συνειδητή ή δίχως επίγνωση πολιτική απόφαση και ιδιοτελής ή όχι, τα στοιχεία είναι δεδομένα και προφανέστατα: Γνωρίζουμε ποιο είναι το Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν της χώρας κάθε χρόνο, επομένως ξέρουμε με σιγουριά και τα περιθώρια δανεισμού της. Στην Ελλάδα αποτολμήθηκε δανεισμός, που το ΑΕΠ απέκλειε την εξόφλησή του στον αιώνα τον άπαντα. Οσο για την ιδιοτέλεια ή ανιδιοτέλεια της απόφασης, αποδείχνεται καταφανώς από τη χρήση των δανείων: Αν τα δάνεια χρησιμοποιήθηκαν για έργα υποδομής και παραγωγικές επενδύσεις, η ανιδιοτέλεια είναι τεκμηριωμένη (έστω και άφρων). Αν τα δανεικά διοχετεύθηκαν, εξ ολοκλήρου ή κυρίως, στις αδηφάγες ανάγκες του πελατειακού των κομμάτων κράτους (και του παρακράτους της διαπλοκής κυβερνήσεων με «νταβατζήδες»), τότε προφανέστατα ο υπερδανεισμός ήταν ιδιοτελές κακούργημα εκ προμελέτης. Μιλάμε ειδικά για τον εξωφρενικό υπερδανεισμό μέσα στα πλαίσια της Ευρωζώνης, που οδήγησε νομοτελειακά στη χρεοκοπία της χώρας, στην απώλεια της εθνικής ανεξαρτησίας και κυριαρχίας, στην υπογραφή συνθηκών («μνημονίων») απροσχημάτιστης ειλωτείας των Ελλήνων. Οι πρωθυπουργοί και υπουργοί που υπέγραψαν αυτόν τον κατάδηλα παρανοϊκό υπερδανεισμό παγιδεύοντας ένα ολόκληρο έθνος σε αυτοχειρία, είναι απαραίτητο να οδηγηθούν στη Δικαιοσύνη. Γιατί απαραίτητο; Διότι, διαφορετικά, δεν μπορεί να λειτουργήσει κράτος, συντεταγμένη πολιτεία. Η ατιμωρησία κακουργημάτων που έβλαψαν Του ΝΙΚΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑ ΕΠΙΦΥΛΛΙΔΑ Tου ΧΡΗΣΤΟΥ ΓΙΑΝΝΑΡΑ τις ζωές τους περίπου εκεί που ήταν πριν από τα Μνημόνια. Αυτή η πεποίθηση εκφράστηκε με το μεγάλο «Οχι» στο τόσο ασαφές ερώτημα του δημοψηφίσματος της 5ης Ιουλίου. Οσα ακολούθησαν, όμως, απέδειξαν ότι η ελπίδα, η οργή, η απαίτηση και η απελπισία δεν τιθασεύουν την πραγματικότητα. Η Ελλάδα δεν μπορούσε να λειτουργήσει χωρίς τη βοήθεια των εταίρων και δανειστών και δεν θα είχε αυτή τη βοήθεια εάν δεν τηρούσε τους κανόνες που οι άλλοι επέβαλλαν. Το κλείσιμο των τραπεζών ήταν η δραματική απόδειξη ότι η χώρα έφθασε στα όρια. Ενώ ο πρωθυπουργός έστριψε το καράβι την τελευταία στιγμή, η κεκτημένη ταχύτητα των δεινών της οικονομίας το οδήγησαν στην ξέρα. Τώρα, ενώ κυβερνητικά στελέχη διαπραγματεύονται νέα δανειακή σύμβαση και το κυβερνών κόμμα οδηγείται σε διάσπαση, οι πολλοί μήνες ασφυξίας στην αγορά και τα capital controls προκαλούν ακόμη μεγαλύτερες ζημίες στην οικονομία, με τις εβδομαδιαίες απώλειες να φθάνουν έως και 2,8 δισ. ευρώ, σύμφωνα με το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής. Το δημόσιο χρέος ήταν ήδη αφόρητο. Με την επιστροφή στην ύφεση και με τα νέα εμπόδια στην παραγωγή και την ανάπτυξη, τα προβλήματα της οικονομίας γιγαντώνονται σε βαθμό που απειλούν κάθε προσπάθεια εξυγίανσης και ανόρθωσης. Εάν η κυβέρνηση και οι δανειστές δεν συμφωνήσουν τάχιστα στην εισροή χρημάτων για την πληρωμή υποχρεώσεων του κράτους, πέρα από την αποπληρωμή των δανειστών, δεν θα υπάρξει καμία ελπίδα επιβίωσης της οικονομίας. Αυτό τον καιρό, όμως, δεν φαίνεται να υπάρχει κανείς στο Βερολίνο, στις Βρυξέλλες ή στην Ουάσιγκτον που να γνωρίζει πώς να διαχειριστεί το θέμα, πώς να καθησυχάσει τους Ελληνες ότι υπάρχει διέξοδος, να καθοδηγήσει τους δανειστές προς την καλύτερη λύση. Στην Αθήνα η κυβέρνηση αντιμετωπίζει τρία προβλήματα που δυσχεραίνουν κάθε κίνησή της: ο πρωθυπουργός βρίσκεται σε ανοικτό πόλεμο με ισχυρή εσωκομματική αντιπολίτευση έχει χαθεί όποια εμπιστοσύνη υπήρχε ακόμη στη σχέση με τους εταίρους και δανειστές θα είναι πολύ δύσκολη η εκτέλεση οποιασδήποτε νέας δανειακής συμφωνίας. Εάν δεν υπάρξει, όμως, νέα συμφωνία, η κυβέρνηση θα αδυνατεί να καταβάλει μισθούς και συντάξεις, και να αποτρέψει την περαιτέρω επιδείνωση της οικονομίας. Οι συνέπειες αυτού θα είναι άτακτη χρεοκοπία και χάος στην κοινωνία. Ποιο κριτήριο κρίνει το ταλέντο Ο υπερδανεισμός ήταν ιδιοτελές κακούργημα εκ προμελέτης. ΣΚΙΤΣΟ ΤΟΥ ΑΝΔΡΕΑ ΠΕΤΡΟΥΛΑΚΗ Οι επιλογές είναι ελάχιστες, αλλά υπάρχει ελπίδα. Ισως να μην φαίνεται τώρα, αλλά η διαπάλη μεταξύ της Ελλάδας και των δανειστών μπορεί να οδηγήσει σε μια αλλαγή τακτικής των εταίρων μας. Αυτό δεν είναι επίτευγμα της πεντάμηνης ρήξης που παρουσιάστηκε ως «διαπραγμάτευση» από την κυβέρνηση. Αντιθέτως, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ- ΑΝΕΛ σπατάλησε την καλή διάθεση που υπήρχε στην αρχή της θητείας της, για να βρεθεί σε πολύ χειρότερη θέση σήμερα. Η ουσία, όμως, είναι ότι στην Ευρώπη υπάρχει έντονος προβληματισμός για την αποτυχία των έως τώρα προσπαθειών για να βγει η Ελλάδα από την κρίση. Η απροθυμία του ΔΝΤ να συνεχίσει την εμπλοκή του στην Ελλάδα υπογραμμίζει την ανάγκη νέας πολιτικής. Και οι Ελληνες αλλάζουν. Η μελαγχολία και η αγωνία που διακατέχουν ολοένα και περισσότερους είναι ίσως η αρχή της κατανόησης ότι τελείωσαν τα παραμύθια, ότι οι επιλογές μας είναι ένας δύσκολος, αβέβαιος δρόμος ή η σίγουρη καταστροφή. Ισως αυτό επιτρέψει ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις, ίσως οδηγήσει στην εμφάνιση νέων πολιτικών δυνάμεων που δεν θα βαρύνονται με τις καταστροφικές νοοτροπίες του παρελθόντος. Αυτός ο Αύγουστος θα κρίνει πολλά. το σύνολο της κοινωνίας ακυρώνει στο σύνολό της τη θεσμοθετημένη έννομη τάξη, καταργεί τον λόγο της ύπαρξης αρχών Δικαίου. Χάνεται κάθε συνεκτική της συλλογικότητας λογική, όταν οι νόμοι ισχύουν μόνο για εγκλήματα ιδιωτών προς ιδιώτες και αδρανούν όταν πρόκειται για εγκλήματα ιδιωτών προς τη σύνολη οργανωμένη συλλογικότητα ή προς πολυπρόσωπο τμήμα της. Σε κοινωνίες υπανάπτυκτες, καθηλωμένες στον πρωτογονισμό της αλογίας των ενορμήσεων, όπως και σε κοινωνίες παρακμιακές (που αφέθηκαν να παλινδρομήσουν στον πρωτογονισμό), οι νόμοι ισχύουν για τους κοινούς, απλούς πολίτες, αλλά όχι για τους περιβεβλημένους εξουσία, όχι για όσους κατέχουν αξιώματα ή είναι προστατευόμενοι των εξουσιαστών. Σε τέτοιες κοινωνίες («δημοκρατίες της ντροπής») ανήκει και η σημερινή Ελλάδα: οι άνθρωποι της εξουσίας έχουν φτιάξει νόμους που δεν επιτρέπουν στους λειτουργούς της Δικαιοσύνης να οδηγήσουν σε δίκη, ούτε και για κατάφωρο κακούργημα, όσους εξουσιάζουν τον λαό πρέπει να συναινέσουν οι ίδιοι οι κακουργήσαντες (η κυβερνητική στη Βουλή πλειοψηφία) για την παραπομπή τους! Και, φυσικά, σπεύδουν και αμνηστεύουν, σε ελάχιστο χρόνο, οι έχοντες «και το μαχαίρι και το πεπόνι», τα κακουργήματα που τους βαραίνουν. Οταν μιλάμε για «κομματοκρατία» στην Ελλάδα δεν εικονογραφούμε με σχήμα λόγου την πραγματικότητα, κυριολεκτούμε. Και κορύφωμα της κυριολεκτικής τυραννίας είναι ο νομικός αποκλεισμός της δυνατότητας να λογοδοτήσουν σήμερα στη Δικαιοσύνη οι αυτουργοί του εξωφρενικού υπερδανεισμού της χώρας: αυτουργοί της καταστροφής που συντελέστηκε στη ζωή εκατομμυρίων Ελλήνων. Η δημοκρατία δεν είναι συνταγή για τη νομιμοποίηση άνομων μαγειρεμάτων, συνταγή που μπορεί να τη φαλκιδεύει κάθε ληστρική ή μικρονοϊκή κομματική σπείρα που θα φτάσει με γκαιμπελικές μεθόδους στην εξουσία. Η δημοκρατία είναι συλλογικό, κοινωνικό κατόρθωμα, συνάρτηση της κατά κεφαλήν καλλιέργειας ενός λαού. Και αυτό που μοιάζει αποκλεισμένο σήμερα, είναι να εκφράσει και να επιβάλει τη θέλησή του και την κρίση του, την όποια καλλιέργεια και ποιότητά του, ο λαός. Οι νομοθετημένοι δρόμοι λαϊκής έκφρασης είναι φαλκιδευμένοι, γι αυτό και ο λαός εκφράστηκε μόνο με την οργή του: Τον ενδιέφερε μόνο να «φτύσει» το σύστημα, να αποδοκιμάσει τους αυτοαμνηστευόμενους απατεώνες. Και έφερε στην εξουσία έναν ιδεολογικό αχταρμά, μαθητευόμενους μάγους, περίπου ψυχοπαθολογικής ιδεοληψίας. Οπως έφερε και τρίτο κόμμα στη Βουλή, την άλλη ιδεοληπτική φρίκη, του εθνικιστικού τραμπουκισμού. Η οργή που ευνόησε την πρώτη επιλογή, τον ιδεολογικό αχταρμά, οδήγησε στην κορύφωσή του τον εφιάλτη της καταστροφής, αλλά κόμισε και μία απρόσμενη έκπληξη: το πολιτικό ταλέντο του Αλέξη Τσίπρα. Το να συμπεραίνουμε ταλέντο ζώντας στο κορμί μας μια καταστροφή, προδίδει ή πελώρια αφέλεια ή οξυδερκή ψυχραιμία. Ισως το λαϊκό αισθητήριο συνάγει την κρίση έστω και μόνο (ακόμα) από τη σύγκριση: Από τα μεγέθη που επωνομάζονται Φώφη, Σταύρος, «Βαγγέλας» (λόγω των ανατριχιαστικών σεξουαλικών ύβρεων που συνοδεύουν το βιογραφικό του) ή η ανεκδιήγητη ευτέλεια Καμμένου. Το μέτρο που προτείνει η επιφυλλίδα για να μετρηθεί ρεαλιστικά το ταλέντο Τσίπρα, είναι το αν θα παραδώσει (και πώς) στη Δικαιοσύνη τους πρωθυπουργούς και υπουργούς που υπέγραψαν τον παρανοϊκό υπερδανεισμό της χώρας.

17 17-ELLADA_Master_cy 31/07/15 22:44 Page 17 Κυριακή 2 Αυγούστου 2015 ΕΛΛΑΔΑ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ l 17 Ο... ταλαντούχος κύριος καθηγητής Οι φίλοι και οι «συγκάτοικοι» Του ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΛΑΚΑΣΑ Ο οικονομολόγος-καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών γελά όταν του αναφέρω την επιστολή του Γιάνη Βαρουφάκη προς τους συναδέλφους του στις 26 Μαρτίου Τότε, ο τέως υπουργός Οικονομικών, που ήταν «φρέσκος» αναπληρωτής καθηγητής στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του ΕΚΠΑ, με την επιστολή ευχαριστούσε τους συναδέλφους του για τη θερμή υποδοχή που του επεφύλαξαν. «Ο Βαρουφάκης έδειξε αρχικά ένα πρόσωπο πολύ θετικό όταν ήταν στη βαθμίδα του αναπληρωτή. Ομως, όταν ανήλθε βαθμίδα και έγινε πρωτοβάθμιος καθηγητής, άλλαξε. Αρχισε να αφήνει να εκδηλωθούν τα αλαζονικά του χαρακτηριστικά, χωρίς να ενδιαφέρεται για τις επιπτώσεις που θα έχει αυτό στις σχέσεις του με τους υπολοίπους καθηγητές», λέει ο πανεπιστημιακός στην «Κ». Εκτοτε, ο κ. Βαρουφάκης «έχει πλακωθεί» σχεδόν με όλους τους συναδέλφους του. Ο λόγος; «Ο Βαρουφάκης ήταν πάντα πολύ υπερόπτης. Θεωρούσε ότι θα ανανεώσει την οικονομική επιστήμη, και έδειχνε αυτή την υπεροψία του καθώς απομείωνε το επιστημονικό βάρος των άλλων», αναφέρει ομότιμος πανεπιστημιακός με κυβερνητικές θέσεις στο βιογραφικό του. Αλλωστε είναι χαρακτηριστικό αυτό που φέρεται να είπε το 1999 πανεπιστημιακός, προερχόμενος από το ΠΑΣΟΚ, μιλώντας σε ομήγυρη για τον Βαρουφάκη, όταν εκείνος υπηρετούσε τη στρατιωτική του θητεία. Μεταξύ των συνομιλητών κάποιος είπε ότι «ο Γιάνης δεν περνά καλά στον στρατό, του κάνουν καψόνια». Και η απάντηση ήλθε από την παλιά «καραβάνα» του ΠΑΣΟΚ: «Αφήστε τον εκεί, να του πέσει λίγο η μύτη». Με κοτσίδα Ο κ. Βαρουφάκης εισήλθε στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Καλού-κακού, ας υπάρχει ένα plan B... Πώς περιγράφουν τον τέως υπουργό Οικο - νομικών Γιάνη Βαρου - φάκη οι συνάδελφοί του καθηγητές του Πανε - πιστημίου Αθηνών. του Πανεπιστημίου Αθηνών το 2000, έχοντας ήδη κάνει καριέρα σε πανεπιστήμια του εξωτερικού (πριν από το Πανεπιστήμιο Αθηνών είχε θέση αναπληρωτή καθηγητή Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο του Σίδνεϊ). «Είχε κοτσίδα όταν ήλθε», θυμάται σήμερα συνάδελφός του, όχι τόσο για να δείξει τις επιπτώσεις του χρόνου στην κόμη του τέως υπουργού Οικονομικών, αλλά για να καταδείξει την «εναλλακτική» του συμπεριφορά. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται άλλα σημάδια, όπως, για παράδειγμα, το πάντα... εναλλακτικό ντύσιμό του, η μηχανή μεγάλου κυβισμού με την οποία μετακινούνταν και οι επιλογές του σε σχέση με την ακαδημαϊκή του λειτουργία. Χαρακτηριστικά, το 2003 όταν η ομοσπονδία πανεπιστημιακών απεργούσε για μισθολογικά αιτήματα, εκείνος έκανε «εναλλακτικά» μαθήματα. Το 2003, επίσης, ίδρυσε το Διδακτορικό Πρόγραμμα του Τμήματος, για το οποίο υπήρξαν και οι πρώτες ανοιχτές αντιδράσεις από συναδέλφους του. Και αυτό διότι κάποιοι τον κατηγόρησαν ότι «απέκλεισε άλλους οικονομικούς τομείς, υπηρετώντας την ιδέα του πως για να είναι κάποιος οικονομολόγος πρέπει να ασχολείται με την οικονομική θεωρία και την πολιτική οικονομία. Αυτά, δηλαδή, που διδάσκει εκείνος», λέει σήμερα στην «Κ» πανεπιστημιακός που ανήκει σε έναν από τους υπολοίπους έξι Τομείς του Τμήματος, πλην του Τομέα Πολιτικής Οικονομίας στον οποίο ανήκει ο κ. Βαρουφάκης. Ενισχυμένο «εγώ» Παρόλο που δεν είχε προβλήματα με τους φοιτητές του, η ένταση στις σχέσεις του με τους άλλους καθηγητές ανέβαινε όσο εκείνος προσπαθούσε να επιβάλει το δικό του ενισχυμένο «εγώ» στους υπολοίπους, ξεχνώντας ότι είναι ίδιον των περισσότερων πανεπιστημιακών το ενισχυμένο «εγώ». «Αν είχες ιδέα τι σημαίνει ένα καλό πανεπιστήμιο, δεν θα τα έλεγες αυτά», είχε πει κάποτε σε γυναίκα συνάδελφό του, ενισχύοντας την αντιπάθεια των υπολοίπων προς το πρόσωπό του και μόνο για το ύφος του. «Ηταν απόλυτος, απορριπτικός στην άλλη προσέγγιση της κατάστασης, και στο τέλος κατέληγε συκοφαντικός για όσους είχαν διαφορετική γνώμη. Εσπαγε σε πολλούς τα νεύρα», λέει άλλος πανεπιστημιακός. «Τα τελευταία χρόνια μάλιστα (πριν αναστείλει τα καθήκοντά του στο ΕΚΠΑ με εκπαιδευτικές άδειες) και όταν τα είχε τσουγκρίσει με σχεδόν όλους, ερχόταν στη Γενική Συνέλευση του Τμήματος, έκανε την τοποθέτησή του και έφευγε. Δεν άντεχε πια ούτε τον διάλογο, ούτε τη διαφορετική άποψη. Νόμιζε ότι εκείνος θα θέσει τα όρια του διαλόγου και οι υπόλοιποι θα συζητήσουν εντός των ορίων αυτών», θυμάται ο ίδιος πανεπιστημιακός, που κλείνει την κουβέντα του με την «Κ» λέγοντας με νόημα: «Αν κάποιος κόψει στον Βαρουφάκη τη δημοσιότητα, είναι σαν να του κόβει το νερό». Ο Γιάνης Βαρουφάκης δεν έχει μόνο αντιπάθειες στο Τμήμα του. Οπως είπε χαριτολογώντας ο ίδιος, «υπεύθυνος για τη σταδιακή ωρίμανση της ιδέας να σας κουβαληθώ στο Τμήμα είναι ο Νίκος Πετραλιάς. Με άλλα λόγια μπορείτε να απευθύνετε όλα τα παράπονα σε εκείνον!». Παράλληλα, διατηρεί καλή σχέση με τον Γιώργο Κριμπά, που είναι ομότιμος καθηγητής στο Τμήμα, και για τον οποίο ο κ. Βαρουφάκης το 2000 ανέφερε ότι «ο Γιώργος Κριμπάς όχι μόνο με σπίτωσε στο γραφείο του, αλλά και μου υπενθύμισε ότι κάποιος μπορεί να παραμένει ποιητής ακόμα και όταν ασχολείται συστηματικά με την οικονομική». Είναι μάλιστα χαρακτηριστικό ότι ο κ. Κριμπάς είχε διατελέσει εκπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΟΣΑ στο Παρίσι την περίοδο και τοποθετήθηκε εκ νέου στην ίδια θέση αρχές Ιουνίου 2015 από τον Γιάνη Βαρουφάκη, σε ηλικία 79 ετών. Πρόεδρος του Τμήματος το 2000, όταν διορίστηκε ο κ. Βαρουφάκης, ήταν η νυν πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας Λούκα Κατσέλη. Στον Τομέα Πολιτικής Οικονομίας, στον οποίο ανήκ&epsil