Η Ψύξη των Τροφίµων. Ορισµοί

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η Ψύξη των Τροφίµων. Ορισµοί"

Transcript

1 Η Ψύξη των Τροφίµων Ορισµοί Ψύξη θερµοκρασία τροφίµου από 15 C µέχρι το σηµείο πήξεως του νερού του τροφίµου (συνήθως µεταξύ 1 C και 8 C). Σκοπός Συντήρηση τροφίµου ή προεπεξεργασία. Σύµφωνα µε τη θερµοκρασία αποθηκεύσεως, τα τρόφιµα κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες: (1) 1 C µε +1 C (νωπά ψάρια, κρέατα, αλλαντικά, κιµάς, καπνιστό κρέας και ψάρια) (2) 0 C µε +5 C (παστεριωµένο κονσερβοποιηµένο κρέας, γάλα, κρέµα, γιαούρτι, έτοιµες σαλάτες, αρτοσκευάσµατα, πάστες, πίτσα, νωπή ζύµη και προϊόντα ζαχαροπλαστικής) (3) 0 C µε +8 C (πλήρως ψηµένες πίτες κρέατος και ψαριών, µαγειρεµένα ή νωπά αλατισµένα & παστά κρέατα, µαργαρίνη, σκληρά τυριά και µαλακά φρούτα) Πρέπει να σηµειωθεί ότι δεν ψύχονται όλα τα τρόφιµα Επιπλέον η ψύξη µπορεί να συνδυασθεί µε ελεγχοµένη ή τροποποιηµένη ατµόσφαιρα Η σύνθεση της ατµόσφαιρας µπορεί να µεταβληθεί κατά τρεις τρόπους: (1) Αποθήκευση µε Ελεγχοµένη Ατµόσφαιρα (CAS) όπου µεταβάλλονται και ρυθµίζονται συνεχώς οι συγκεντρώσεις του οξυγόνου, διοξειδίου του άνθρακος και µερικές φορές του αιθυλενίου. (2) Αποθήκευση µε Τροποποιηµένη Ατµόσφαιρα (MAS) κατά την οποία η σύνθεση του αερίου µεταβάλλεται µια φορά στην αρχή ή επιτρέπεται να µεταβληθεί από την κανονική αναπνευστική δραστηριότητα του τροφίµου (ασκείται µόνο µικρός έλεγχος). (3) Συσκευασία µε Τροποποιηµένη Ατµόσφαιρα (MAP) κατά την οποία µεταβάλλεται η σύνθεση των αερίων εντός τη συσκευασίας γνωστής διαπερατότητος και πριν αυτή να σφραγισθεί. CAS και MAS µήλα και µικρές ποσότητες αχλαδιών και λάχανου. MAP χρησιµοποιείται για µερικά νωπά τρόφιµα και ένα αριθµό ήπια επεξεργασµένων τροφίµων (σάντουίτς, τυρί και µαγειρεµένο κρέας). Μικροοργανισµοί Επίδραση της θερµοκρασίας επί των µικροοργανισµών: Με βάση τη θερµοκρασία αναπτύξεως οι µικροοργανισµοί διακρίνονται σε: (1) θερµόφιλους (35 µε 55 C); (2) µεσόφιλους (10 µε 40 C); (3) ψυχρόφιλους ( -5 µε 15 C).

2 Επίδραση της θερµοκρασίας στο χρόνο γενεάς των µικροοργανισµών Ψύξη Παρεµποδίζει την ανάπτυξη των θερµοφίλων και πολλών µεσοφίλων µικροοργανισµών εν υπάρχουν ψυχρόφιλα παθογόνα Μειώνει την ταχύτητα των ενζυµικών και µικροβιακών µεταβολών Επιβραδύνει την αναπνοή των νωπών φρούτων και λαχανικών Ο χρόνος ζωής των επεξεργασµένων υπό ψύξη συντηρουµένων τροφίµων καθορίζεται από:! Τον τύπο του τροφίµου! Το βαθµό της µικροβιακής καταστροφής ή της ενζυµικής αδρανοποιήσεως από την επεξεργασία! Τον έλεγχο υγιεινής κατά την επεξεργασία και συσκευασία! Τις ιδιότητες φράγµατος του υλικού συσκευασίας! Τις θερµοκρασίες που επικρατούν κατά τη διανοµή και αποθήκευση Τι είναι ψύξη; Αποµάκρυνση θερµότητας. Πώς αποµακρύνεται η θερµότητα; Μηχανικά

3 Το ψυκτικό σύστηµα. Μέθοδοι Ψύξης Ρεύµα αέρα o Μεγάλοι ή Μικροί Θάλαµοι Υδρόψυξη o Ψεκασµός ψυχρού νερού Πάγος ή Παγόνερο o Προϊόντα Ιχθυηρών Ψύξη µε Κενό o Πτώση 2,8 C για 1% απώλεια H 2 O Η ψύξη και η ψυχρή αποθήκευση χρησιµοποιούνται:! για την ελάττωση της αλλοιώσεως κατά τη διανοµή ευαλλοιώτων τροφίµων! για την αύξηση του χρόνου διατηρήσεως µεταξύ συγκοµιδής ή συλλογής και επεξεργασίας! για την επέκταση του χρόνου ζωής των επεξεργασµένων τροφίµων Υπάρχει µια εκθετική σχέση µεταξύ επιθυµητού χρόνου αποθηκεύσεως και θερµοκρασίας.

4 Θερµοφυσικές Ιδιότητες των Τροφίµων Ειδική θερµότητα [Θερµοχωρητικότητα], Cp Θερµική αγωγιµότητα, k Θερµική διαχυτικότητα, α Πυκνότητα, ρ Περιεχοµένη θερµότητα ή ενθαλπία, h Ειδική θερµότητα Το ποσό θερµότητος το οποίο συνοδεύει τη µονάδα µεταβολής στη θερµοκρασία για τη µονάδα µάζης Άνω του σηµείου καταψύξεως: C avg = 1674,72F + 837,36S ,8M J / kg C Κάτω του σηµείου καταψύξεως: C = 1674,72F + 837,36S ,4 J / kg C avg Θερµική αγωγιµότητα Ο ρυθµός θερµότητος που άγεται µέσω της µονάδας πάχους, αν υφίσταται κλιµάκωση θερµοκρασίας ενός βαθµού. k= (k X ) i vi Θερµική διαχυτικότητα Είναι ένα µέτρο του πόσο γρήγορα µια ουσία θα µεταβάλλει τη θερµοκρασία της κατά τη θέρµανση ή ψύξη. Είναι ο λόγος της θερµικής αγωγιµότητας προς το γινόµενο της ειδικής θερµότητας και της πυκνότητας. α = k ρ C p Πυκνότητα Η µάζα µιας ουσίας ανά µονάδα όγκου Είναι συνάρτηση των συστατικών του τροφίµου 1 ρ = X / ρ [ ] i i Περιεχοµένη θερµότητα ή ενθαλπία Μια εσωτερική ιδιότητα. Η απόλυτη τιµή της δεν µπορεί να µετρηθεί απ' ευθείας. Αν εκλεγεί µια κατάσταση αναφοράς, στην οποία η ενθαλπία θεωρείται µηδέν, τότε µπορεί να υπολογισθεί η απόλυτη τιµή της ενθαλπίας µεταξύ της καταστάσεως αναφοράς και της εξεταζοµένης.

5 h=h r [ at r+(1-a)t b r] Υπολογισµός του Ψυκτικού Φορτίου Το ψυκτικό φορτίο µπορεί να διαιρεθεί σε δύο κατηγορίες: i. Το φορτίο υπό µη µόνιµο ή ασταθή κατάσταση (unsteady state load) και το οποίο είναι ο ρυθµός αποµακρύνσεως της θερµότητος, η οποία είναι αναγκαία για να ελαττωθεί η θερµοκρασία του προς ψύξιν υλικού στην θερµοκρασία αποθηκεύσεως εντός καθορισµένης χρονικής περιόδου. ii. Το φορτίο υπό µόνιµο ή στάσιµο κατάσταση (steady state load) και το οποίο είναι το ποσό της αποµακρυνοµένης θερµότητος η οποία είναι αναγκαία για την διατήρηση της θερµοκρασίας αποθηκεύσεως. Πρέπει να σηµειωθεί ότι για την περίπτωση των τροφίµων, η θερµοκρασία θα πρέπει να ελαττωθεί στη θερµοκρασία αποθηκεύσεως στο βραχύτερο δυνατό χρόνο, για να εµποδισθεί η µικροβιακή αλλοίωση και η χειροτέρευση της ποιότητος. Ακόµη, αν υπάρχει ανάγκη εισαγωγής προϊόντων στον ψυκτικό θάλαµο κατά διαστήµατα, για να µην υπάρξει ανάγκη εγκαταστάσεως υπερµεγεθών ψυκτικών µονάδων σε µεγάλους θαλάµους, µε αποτέλεσµα την υπολειτουργία, εφαρµόζεται η ακόλουθη πρακτική. Τα προϊόντα αυτά συνήθως προψύχονται στη θερµοκρασία αποθηκεύσεως σε µικροτέρους θαλάµους προψύξεως ή ψύξεως ή µε άλλο τρόπο και κατόπιν οδηγούνται στο µεγάλο ψυκτικό θάλαµο αποθηκεύσεως. Απώλεια Θερµότητος δια των Tοιχωµάτων &q= ka(t o - T i ) X όπου q = απώλεια θερµότητος/µονάδα χρόνου, J/s=W. k = θερµική αγωγιµότητα του υλικού µονώσεως, W/m C. A = επιφάνεια των εξωτερικών τοιχωµάτων του θαλάµου, m². T o = θερµοκρασία στο εξωτερικό του θαλάµου, C. T i = θερµοκρασία στο εσωτερικό του θαλάµου, C. X = πάχος του µονωτικού υλικού, m. Aπώλεια Θερµότητος δια µέσου Ρωγµών και Χαραµάδων Απώλεια Θερµότητος από Ανοικτές Πόρτες 0,0494 T 1,71 q& = 2126 W e h όπου q& =ρυθµός απωλείας θερµότητος, W. W = πλάτος της πόρτας, m. Τ = διαφορά θερµοκρασίας, C. h = ύψος της πόρτας, m. ηµιουργουµένη Θερµότητα Κατά τη λειτουργία της ψυκτικής µονάδος δηµιουργείται θερµότητα, η οποία οφείλεται στο φωτισµό του θαλάµου, τη λειτουργία των κινητήρων, τους εργαζοµένους και στο τρόφιµο εφ' όσον είναι ζωντανό.

6 Για τον υπολογισµό του ψυκτικού φορτίου πολύ χρήσιµα είναι τα παρακάτω στοιχεία: i) Από τους ηλεκτρικούς λαµπτήρες παράγεται θερµότητα ίση µε 1,0 W ανά W λαµπτήρα ή 13,57 kcal/h ανά W. ii) Από τους ηλεκτρικούς κινητήρες παράγονται 1025,85 W/hp ή kcal/h hp. Η τιµή αυτή πέφτει στα 732,75 W/hp ή 9920,6 kcal/h hp, αν µόνο ο κινητήρας είναι εντός και το φορτίο το οποίο κινεί έξω από τον ψυκτικό θάλαµο. iii) Οι εργαζόµενοι εντός του θαλάµου παράγουν κατά προσέγγιση 293 W ανά άτοµο ή 3968 kcal/h άτοµο. Μια άλλη αιτία επιπροσθέτου απαιτήσεως ενεργείας είναι οι αλλαγές του αέρα ανά 24ωρο. Οι αλλαγές αυτές εξαρτώνται από το µέγεθος του ψυκτικού θαλάµου. Η µέση απώλεια θερµότητος, η οποία οφείλεται στην αλλαγή του αέρα συσχετίζεται µε τη θερµοκρασία και τη σχετική υγρασία του εναλλασσοµένου αέρα. Πολλά τρόφιµα όπως τα φρούτα και λαχανικά αναπνέουν και παράγουν θερµότητα. Εποµένως, η θερµότητα αναπνοής συνεισφέρει στο ψυκτικό φορτίο. Το ποσό της απελευθερουµένης θερµότητος ποικίλει µε το είδος και αυξάνει καθώς αυξάνει και η θερµοκρασία του θαλάµου αποθηκεύσεως. Θερµότητες αναπνοής για µερικά προϊόντα Θερµοκρασία( C) Προϊόν kcal/ton.24h W/ton kcal/ton.24h W/ton kcal/ton.24h W/ton Μήλα Φασόλια, πράσινα Μπρόκολα Λάχανο Καρότα, (καλυµµένα) Σέλινο Αραβόσιτος (γλυκός) Kρεµµύδια Πορτοκάλια Ροδάκινα Αχλάδια, Bartlett Αρακάς, πράσινος Πατάτες Σπανάκι Φράουλες Γλυκοπατάτες Τοµάτες, ώριµες-πράσινες ώριµες 1 στους 10 C Ψύξη του Προϊόντος Για να εκτιµηθεί το ψυκτικό φορτίο για την ταπείνωση της θερµοκρασίας ενός τροφίµου στην επιθυµητή τιµή µπορούν να εφαρµοσθούν οι σχέσεις της θερµιδοµετρίας. Έτσι, θα πρέπει να είναι γνωστά η ειδική θερµότητα του τροφίµου άνω και κάτω του σηµείου πήξεως, καθώς και η λανθάνουσα θερµότητα πήξεως εφ' όσον φυσικά συµβαίνει αλλαγή φάσεως. Αν λοιπόν θέλουµε να υπολογίσουµε το ψυκτικό φορτίο, υπολογίζουµεq

7 Πρώτον τη θερµότητα η οποία πρέπει να αποµακρυνθεί για την ταπείνωση της θερµοκρασίας του προϊόντος στο σηµείο πήξεως: q1 = C p m(t 1 - T 2 ) εύτερον, τη λανθάνουσα θερµότητα για τη µετατροπή του νερού στη στερεή κατάσταση: q2 = H f m M 335 όπου H f = kj/kg 100 Τρίτον, τη θερµότητα η οποία πρέπει να αποµακρυνθεί για την ταπείνωση της θερµοκρασίας του τροφίµου από το σηµείο πήξεως έως τη θερµοκρασία αποθηκεύσεως: q = C p m(t 2 - T 3 ) 3 Πρόβληµα: Να υπολογισθεί το ψυκτικό φορτίο, όταν 100 kg/h αρακά θερµοκρασίας 30 C πρόκειται να ψυχθούν στους -40 C. Ο αρακάς έχει υγρασία 74% και σηµείο πήξεως -1 C. Λύση: Υπολογίζουµε την ειδική θερµότητα του αρακά άνω και κάτω του σηµείου πήξεως. Έτσι, έχουµε: C avg = 3 349x0,74+837,36=3315,62 J/kg C και C avg = 1256x0,74+837,36=1766,8 J/kg C Υπολογίζουµε τη λανθάνουσα θερµότητα πήξεως: 74x335 H f = = 247,9 kj/kg 100 και, από τις παραπάνω σχέσεις υπολογίζουµε το ψυκτικό φορτίο: q 1 = 3315,62x100x(30+1)=10,28 MJ/h q 2 = 247,9x100=24,79 MJ/h q 3 = 1766,8x100x(-1+ 40)=6,89 MJ/h και q ολ = 10,28+24,79+6,89=41,96 MJ/h ή 11,66 kw Πρόβληµα: Να υπολογισθεί το ψυκτικό φορτίο µιας ψυκτικής µονάδος, η οποία θα εγκατασταθεί και θα λειτουργεί σαν ψύκτης θερµοκρασίας 0 C. ίδονται τα παρακάτω κατασκευαστικά και λειτουργικά χαρακτηριστικά. Ο ψύκτης βρίσκεται εντός του κτιρίου. ιαστάσεις: 4 4 3,5 m. Κατασκευή τοιχωµάτων και ταβανιών: Εσωτερικό από φύλλο πολυβινυλοχλωριδίου (PVC) πάχους 3,175 mm και θερµικής αγωγιµότητος k=0,173 W/m C Μόνωση fiberglass πάχους 15,24 cm, και k=0,035 W/m C, στρώµα φελλού πάχους 5,08 cm και k=0,043 W/m C και εξωτερικό στρώµα PVC πάχους 3,17 mm. Κατασκευή πατώµατος: Κεραµικό πάχους 3,175 mm και θερµικής αγωγιµότητος k=0,36 W/m C. Tσιµεντένια τούβλα πάχους 10,16 cm και k=0,93 W/m C Xώρος αέρα πάχους 20,32 cm και k=0,024 W/m C Η τσιµεντένια επιφάνεια βρίσκεται σε επαφή µε το έδαφος σε σταθερή θερµοκρασία 15 C. Πόρτα: Πλάτος 1m, ύψος 2,43 m. Σχεδιάζεται έτσι ώστε να ανοίγει κατά µέσο όρο 4 φορές την ώρα και να παραµένει ανοιχτή επί 1 min. Ρυθµός διεισδύσεως του αέρα: 1 m 3 /h σε ατµοσφαιρική πίεση και θερµοκρασία περιβάλλοντος, 32 C. Ψυκτικό φορτίο του προϊόντος:

8 Σχεδιάζεται έτσι ώστε να ψύχει 900 kg προϊόντος ειδικής θερµότητος C p =3181 J/kg C από τους 32 Cστους 0 C εντός 5 ωρών. Το σηµείο πήξεως του προϊόντος είναι -1,5 C. Λύση: α) Υπολογισµός θερµικής απωλείας από τα τοιχώµατα, ταβάνι και πάτωµα. Για την περίπτωση του θαλάµου αυτού έχουµε 1) µια επιφάνεια 4x4=16 cm² αποτελουµένη από στρώµατα PVC, Fiberglass, Φελλό και PVC. Η θερµική απώλεια µπορεί να υπολογισθεί από τη σχέση: q& T = A X 1 + X 2 + X 3 + X 4 k1 k 2 k 3 k 4 Αντικαθιστώντας έχουµε: q& 32 C = 2 16 m 0, ,1524 0,0508 0, ,173 0,035 0,043 0,173 και q=92 W. 2) Τέσσαρες επιφάνειες 4X3,5=14 m² µε την ίδια µόνωση. Αντικαθιστώντας έχουµε: m W/m q& 32 C = 2 14 m 0, ,1524 0,0508 0, m ,173 0,035 0,043 0,173 W/m C και q=80,4 W, άρα q 2 =80,4x4=321,6 W 3) Μια επιφάνεια 4X4=16 m², του πατώµατος, αποτελουµένη από κεραµικό, τσιµέντο και αέρα, και η οποία βρίσκεται σε επαφή µε σταθερή θερµοκρασία 15 C. Έτσι, έχουµε: q& 15 C = 2 16 m 0, ,1016 0,2032 m + + 0,36 0,93 0,24 W/m C και q 3 =28 W. β) Υπολογισµός θερµικής απωλείας από την πόρτα: Αντικαθιστώντας τα δεδοµένα στην εξίσωση 3.51 έχουµε: 0,0484(32) 1,71 &q = 2126 x 1 x e x 2,43 = 45,7 kw Ο συνολικός χρόνος κατά τον οποίο η πόρτα παραµένει ανοικτή σε µια ώρα είναι 4 min. Άρα το ψυκτικό φορτίο είναι: 45,7x(4/60)=3,05 kw=q 4 γ) Υπολογισµός ψυκτικού φορτίου για το προϊόν. Αντικαθιστώντας στην παραπάνω εξίσωση έχουµε: q 5 = 3181 x 32 x 900 = 92 MJ/5h = 5,1 kw Εποµένως, το συνολικό ψυκτικό φορτίο είναι: q ολ = q 1 +q 2 +q 3 +q 4 +q 5 =8,6 9 kw ή 2,6 3 ψυκτικοί τόνοι. C Υπολογισµός του Χρόνου Ψύξεως Ο χρόνος ψύξεως ενός τροφίµου εξαρτάται από τις ιδιότητές του, τις ιδιότητες του ψυκτικού και τις συνθήκες κάτω από τις οποίες λαµβάνει χώρα η διεργασία (διατοµή του προϊόντος, θερµική απόδοση, πυκνότητα, θερµοκρασία του ψυκτικού, τύπος κινήσεως και ταχύτητα του ψυκτικού, υγρασία, συντελεστής µεταδόσεως θερµότητος από το προϊόν στο ψυκτικό). Οι κύριες συνθήκες για την επιταχυνοµένη ψύξη είναι ένα ψυκτικό µε αρίστη θερµική απόδοση, θερµοκρασία του ψυκτικού όσο το δυνατό χαµηλοτέρα κατά τη διάρκεια της ψύξεως, ανακύκλωση του ψυκτικού (αέρας ή υγρό).

9 Έτσι, για να υπολογίσουµε το χρόνο ψύξεως, είναι βασικό να λάβουµε ακριβείς εκφράσεις, δηλαδή να έχουµε αριθµητικούς τύπους για τους σταθερούς και µεταβλητούς παράγοντες του προϊόντος και του ψυκτικού. Τούτο κάνει τον υπολογισµό του χρόνου ψύξεως δύσκολο και πολύπλοκο. Για πρακτικούς σκοπούς, προσδιορίζεται από πειραµατικά στοιχεία. Για τον προσεγγιστικό θεωρητικό υπολογισµό του χρόνου ψύξεως, η διεργασία, η οποία συνδυάζει ένα αριθµό φυσικών φαινοµένων, απλοποιείται κάπως. Για παράδειγµα, µπορούµε να υποθέσουµε ότι η θερµότητα αποµακρύνεται στη σταθερή θερµοκρασία του µέσου ψύξεως, µε σταθερό συντελεστή µεταδόσεως θερµότητος στην επιφάνεια του προϊόντος και µε την απουσία κάποιας εξωτερικής και εσωτερικής πηγής θερµότητος. Για ένα στερεό απλού γεωµετρικού σχήµατος, η αδιάστατη κατανοµή θερµοκρασίας (temperature profile) µπορεί να εκφρασθεί µε τη σχέση: T - T e = ϕ (Bi,Fo,L) T i - T e όπου T=η θερµοκρασία του προϊόντος στο σηµείο x στο χρόνο t. T i =η αρχική θερµοκρασία του προϊόντος. T e =η θερµοκρασία του ψυκτικού. Bi=αριθµός Biot=hR/k. Fo=αριθµός Fourier=αt/R². L=x/R=µέτρο του γεωµετρικού σχήµατος. Για να λυθούν τεχνικά προβλήµατα, κανονικά είναι επαρκές να γνωρίζουµε τη διαφορά θερµοκρασίας, T-T e, στο κέντρο του στερεού. Στην περίπτωση αυτή για ένα στερεό δοθέντος σχήµατος, η παραπάνω σχέση απλοποιείται, στην: T m - T e = ϕ (Bi, Fo) T i - T e όπου T m =η θερµοκρασία στο κέντρο του στερεού. Στα διαγράµµατα των παρακάτω σχηµάτων φαίνεται η σχέση αυτή, αντιστοίχως, για: αόριστη πλάκα

10 κύλινδρος σφαίρα Πρόβληµα: Πρόκειται να ψυχθούν ψάρια, τα οποία θεωρούνται κυλινδρικού σχήµατος, από µια αρχική θερµοκρασία 17 C στους 0 C. Η ψύξη γίνεται µε ελευθέρως κυκλοφορούντα αέρα θερµοκρασίας -3 C. Η µέση διάµετρος του ψαριού είναι 8 cm. Οι αρχικές θερµοφυσικές ιδιότητες του ψαριού είναι: Θερµική αγωγιµότητα : k=0,465 W/m C. Ειδική θερµότητα : C p =3,528 kj/kg C. Πυκνότητα : ρ=1010 kg/m 3. Ποιος είναι ο χρόνος ψύξεως; Λύση: Η θερµική διαχυτικότητα του ψαριού είναι: α = k η ρ C = 0, = 1,305x10 m / s 0,00047 m /h 1010x3528 p

11 Ο συντελεστής µεταδόσεως θερµότητος µπορεί να προσδιορισθεί από τον τύπο Jurges h=5,3+3,6u, µε ταχύτητα αέρα u=2 m/sec οπότε h=5,3+3,6x2=12,5 kcal/m² C ή 14,537 W/m² C. Έχουµε ακόµη: T m- T e T i- T = 0 - (-3) e 17 - (-3) = 3 20 =0,15 Η τιµή του αριθµού Biot είναι: Bi = hr k = 14,537x0,04 =1,25 0,465 Από το διάγραµµα του σχήµατος 3.8, για κυλινδρικό στερεό και γνωστά (T m -T e )/(T i -T e ) και Bi βρίσκουµε ότι η τιµή του αριθµού Fourier είναι Fo=1,1. Είναι δηλ. Fo=αt/R²=1,1 και η σχέση αυτή µπορεί να χρησιµοποιηθεί στον υπολογισµό του χρόνου ψύξεως. Έτσι, έχουµε: t= Fo R 2 = 1,1x0, = 13486,59 s = 3,75 h α 1,305x10 Η παραπάνω µεθοδολογία µπορεί να χρησιµοποιηθεί, κατά τον αντίστροφο τρόπο, για τον υπολογισµό της θερµοκρασίας σε ορισµένο χρόνο. Μεταβολές Κατά την Ψύξη και Ψυχρή Αποθήκευση Το είδος των µεταβολών εξαρτάται από τη φύση του τροφίµου, δηλαδή αν είναι φυτικό ή ζωικό µε ιστούς, και φυτικό ή ζωικό χωρίς ιστούς. Φυτικοί Ιστοί Το πιο σπουδαίο χαρακτηριστικό των συγκοµισθέντων, αθίκτων φυτικών ιστών είναι η αναπνοή. Στο παρακάτω σχήµα φαίνονται οι µεταβολικές αλληλεπιδράσεις σε διάφορα αποθηκευµένα προϊόντα. Για την επίτευξη µεγίστου χρόνου ζωής των φυτικών ιστών σε θερµοκρασίες ψύξεως, θα πρέπει: (1) Η αερόβιος αναπνοή να επιτραπεί να συνεχίζεται µε µικρή ταχύτητα ή ρυθµό, έτσι ώστε οι διεργασίες διατηρήσεως, οι οποίες συνδέονται µε τη ζωή, να συνεχίσουν να λειτουργούν και οι φυσικές προστατευτικές επικαλύψεις, οι οποίες δεν επιτρέπουν την είσοδο των µικροοργανισµών, να παραµείνουν ανέπαφες. (2) Η θερµοκρασία να είναι καταλλήλως χαµηλή, έτσι ώστε οι κύριες αντιδράσεις χειροτερεύσεως να επιβραδύνονται όσο είναι δυνατόν. Η ωρίµανση των φρούτων είναι µια κρίσιµη περίοδος µεταβάσεως από τα στάδια αποδιοργανώσεως των κυττάρων και θανάτου. Ωρίµανση σηµαίνει τις µεταβολές εκείνες στο χρώµα, υφή και γεύση, οι οποίες καθιστούν το φρούτο αποδεκτό για φάγωµα. Οι µεταβολές αυτές, µπορούν να εντοπισθούν αναλύοντας τους µετασχηµατισµούς στις χρωστικές, πηκτίνες, υδατάνθρακες, οξέα, ταννίνες κλπ. Φρούτα διαφορετικών ειδών διαφέρουν τόσο ως προς τη φύση όσο και ως προς την ταχύτητα των µεταβολών αυτών. Όµως, τα περισσότερα παρουσιάζουν µια αναπνευστική συµπεριφορά γνωστή ως κλιµακτηριακή ή κρίσιµη περίοδος.

12 Μεταβολικές αλληλεπιδράσεις στα αποθηκευµένα τρόφιµα Στο παρακάτω σχήµα φαίνεται ο κλιµακτηριακός τρόπος αναπνοής και οι συνδυαζόµενες µεταβολές κατά την ωρίµανση των φρούτων.

13 Ο κλιµακτηριακός τρόπος αναπνοής και οι συνδυαζόµενες µεταβολές κατά την ωρίµανση των φρούτων Όπως φαίνεται, µετά την συγκοµιδή η πτώση στην ταχύτητα προσλήψεως οξυγόνου και η µικρή έκλυση CO 2 (προκλιµακτηριακό ελάχιστο) ακολουθούνται από µια απότοµη αύξηση, τερµατίζοντας το µετά-κλιµακτηριακό στάδιο. Ο λόγος του κλιµακτηριακού µεγίστου προς το ελάχιστο τείνει να αυξηθεί µε τη θερµοκρασία και, επίσης, ποικίλει µεταξύ των φρούτων. Μοναδικές µεταβολές συµβαίνουν κατά την απότοµη ανύψωση της ταχύτητος αναπνοής από το προκλιµακτηριακό ελάχιστο στο κλιµακτηριακό µέγιστο. Η κλίση της ανυψώσεως ποικίλει µε το είδος, την ωριµότητα, τη θερµοκρασία και την περιεκτικότητα οξυγόνου και CO 2 του θαλάµου αποθηκεύσεως. Μέχρι το κλιµακτηριακό στάδιο, τα φρούτα συνήθως δεν έχουν γεύση-οσµή (flavor) και άρωµα, και µετά από αυτό αναπτύσσεται η χαρακτηριστική γεύση-οσµή µαζί µε άλλες µεταβολές οι οποίες συνδέονται µε την ωρίµανση, όπως π.χ. η µετατροπή του αµύλου σε απλούστερα σάκχαρα, το µαλάκωµα της υφής οφειλοµένου στην υποβάθµιση των πολυγαλακτουρονιδίων των κυτταρικών τοιχωµάτων, οι µεταβολές του χρώµατος συχνά από πράσινο προς κόκκινο ή κίτρινο οφειλοµένου στην εξαφάνιση της χλωροφύλλης, και η γεύση γίνεται λιγότερο πικρή λόγω της εξαφανίσεως των ταννινών. Επίσης, παράγονται πτητικές γευστικές-οσµηρές ενώσεις, οι οποίες συνεισφέρουν στη χαρακτηριστική γεύση-οσµή και άρωµα του φρούτου. Όµως, ιδιαιτέρας σπουδαιότητος είναι η απελευθέρωση µικρών ποσοτήτων αιθυλενίου, το οποίο µπορεί να ξεκινήσει την ωρίµανση πολλών ανωρίµων φρούτων. Έτσι, συχνά είναι αναγκαίο να αποθηκεύονται διάφορες ποικιλίες και είδη φρούτων χωριστά, γιατί αλλιώς η παραγωγή αιθυλενίου από ένα µπορεί επαγωγικά να προκαλέσει την άκαιρη ωρίµανση των άλλων. Πολλά υποτροπικά φρούτα δεν παρουσιάζουν κλιµακτηριακό στάδιο, όπως π.χ. τα σύκα, σταφύλια, grapefruit, λεµόνια, πορτοκάλια και ανανάς. Κατά την αποθήκευση των µη κλιµακτηριακών φρούτων η ταχύτητα αναπνοής µειώνεται σταθερά (σχήµα,

14 οµάδα Β). Τέτοια φρούτα θα πρέπει να συγκοµίζονται στο στάδιο ωριµότητος κατάλληλο για φάγωµα. Με βάση τα προηγούµενα τα κλιµακτηριακά φρούτα θα πρέπει να συγκοµίζονται ανώριµα, γιατί µπορούν να ωριµάσουν κατά την αποθήκευση, τα µη κλιµακτηριακά ώριµα, ενώ τα λαχανικά συχνά συγκοµίζονται ανώριµα, τρυφερά και ζουµερά. Ζωικοί Ιστοί Η σφαγή ενός ζώου καταλήγει στη διακοπή των δραστηριοτήτων της ζωής. Η κύρια συνέπεια είναι, ότι οι ιστοί παραµένουν χωρίς καµιά από τις διεργασίες της ζωής, οι οποίες τους προστάτευαν από τη χειροτέρευση. Χάνεται η ικανότητα αντιστάσεως στην εισβολή των µικροοργανισµών και, επίσης, χάνεται η ικανότητα εναλλαγής οξυγόνου-διοξειδίου του άνθρακα (αναπνοή και κυκλοφορία του αίµατος), η οποία είναι απαραίτητη για την αερόβια αναπνοή (γλυκόζη + Ο 2 CO 2 + H 2 O + ενέργεια). Με τη διακοπή της κυκλοφορίας του αίµατος, παύει ο εσωτερικός εφοδιασµός µε οξυγόνο και σταµατάει η αερόβια αναπνοή (γλυκογόνο γλυκόζη γαλακτικό οξύ + ενέργεια), προκαλώντας πτώση του ph από τη φυσιολογική τιµή (περίπου 7) στο 5,1 µε 6,5. Το ακριβές τελικό ph εξαρτάται από τον τύπο του ιστού και το χειρισµό πριν και µετά τη σφαγή. Κάθε αναπνοή παύει µετά µια µεταθανάτια περίοδο 1-36 ωρών. Σε κάποιο σηµείο, κατά τη βραχυχρόνια αναερόβια αναπνοή (αναερόβια γλυκόλυση), η περιεκτικότητα ΑΤΡ των ιστών µειώνεται σε επίπεδο τέτοιο ώστε να επακολουθεί ακαµψία θανάτου (rigor mortis), κατά την οποία, ο µαλακός ιστός µεταπίπτει σε µια µη εκτατή και σφιχτή κατάσταση. Η ελάττωση του ΑΤΡ και η ταπείνωση του ph τείνουν να αποσταθεροποιήσουν τις πρωτεΐνες των µυών, ειδικά τις σαρκοπλασµατικές πρωτεΐνες και µειώνεται η ικανότητα συγκρατήσεως ύδατος (water holding capacity). Η ταπείνωση του ph κατά την ψύξη των µυών είναι επιθυµητή, γιατί βοηθά στην αναστολή της δράσεως των µικροοργανισµών και ευνοεί την διατήρηση ενός ευχαρίστου χρώµατος. Για να επιτευχθεί καλή ποιότητα, ήτοι τρυφερότητα, ικανότητα συγκρατήσεως ύδατος, χρώµα, τα σφάγια θα πρέπει να ψυχθούν αµέσως µετά τη σφαγή και οι πρακτικές χειρισµού θα πρέπει να επιτρέπουν αργή αναπνοή έτσι ώστε οι ιστοί να ψυχθούν όταν έχουν λάβει το επιθυµητό τελικό ph. Μετά την εγκατάσταση της νεκρικής ακαµψίας, µερικοί ιστοί αποθηκεύονται για µια επιπρόσθετη χρονική περίοδο για να επιτευχθεί λύση της ακαµψίας και να βελτιωθεί η τρυφερότητα και η ικανότητα συγκρατήσεως ύδατος. Τρόφιµα Χωρίς Ιστούς Στην κατηγορία αυτή υπάγονται τρόφιµα όπως το γάλα, αυγά, και διάφορα επεξεργασµένα προϊόντα. Τα χωρίς ιστούς τρόφιµα είναι φυσιολογικώς αδρανή και τα διάφορα πολύπλοκα φαινόµενα, τα οποία συνδέονται µε τους ζώντες φυτικούς και ζωικούς ιστούς, δεν υφίστανται. Η φυσιολογική δράση στα άθικτα αυγά, αν υφίσταται, δεν παρουσιάζει καµιά σηµασία. Για τα τρόφιµα αυτά, όσο χαµηλότερη είναι η θερµοκρασία αποθηκεύσεως, τόσο µακρύτερος είναι ο χρόνος αποθηκεύσεως.

15 Ανεπιθύµητες Μεταβολές Απώλεια της ποιότητος κατά την ψυχρή αποθήκευση µπορεί να προκύψει από: (1) Μικροβιακή δράση, (2) Φυσιολογικές και λοιπές χηµικές δράσεις, και (3) Φυσική βλάβη. Υπάρχουν περιπτώσεις κατά τις οποίες µπορεί να συµβεί βλάβη, αν η ψύξη είναι πολύ γρήγορη και αν η θερµοκρασία ελαττωθεί κοντά στο σηµείο καταψύξεως. Μεταξύ αυτών είναι η Σµίκρυνση λόγω Ψύχους (Cold Shortening) των ζωικών µυών και η Βλάβη λόγω Ψύχους (Cold Injury) των φρούτων και λαχανικών. Βλάβη λόγω Ψύχους Ένας σηµαντικός αριθµός φρούτων και λαχανικών, ειδικά των τροπικών και υποτροπικών περιοχών, υφίστανται φυσιολογικές βλάβες όταν εκτεθούν σε θερµοκρασίες χαµηλότερες από τις άριστες για την αποθήκευσή τους, αλλά υψηλότερες από το σηµείο καταψύξεως. Τούτο είναι γνωστό ως βλάβη λόγω ψύχους ή βλάβη λόγω χαµηλής θερµοκρασίας. Η έκταση της βλάβης λόγω ψύχους εξαρτάται από τη θερµοκρασία και το χρόνο εκθέσεως στη χαµηλή θερµοκρασία. Τα ορατά αποτελέσµατα της βλάβης περιλαµβάνουν τοπική νέκρωση των ιστών (µήλα), αδυναµία ωριµάνσεως (µπανάνες), ανάπτυξη περιοχών οι οποίες δεν µαλακώνουν µε το βράσιµο (γλυκοπατάτες), επιφανειακές κοιλότητες (grapefruit) και "ερίωση" της υφής (ροδάκινα). Παραδείγµατα Βλάβης Λόγω Ψύχους: µήλα (µικρότερη από 2-3 C), avocados (µικρότερη από 4-13 C), µπανάνες (µικρότερη από C), λεµόνια (µικρότερη από 14 C), mangoes (µικρότερη από C), πεπόνια, ανανάς και τοµάτες( καθένα µικρότερη από 7-10 C). Η βλάβη λόγω ψύχους γενικά µπορεί να αποδοθεί σε καταστροφή του ισοζυγίου των µεταβολικών αντιδράσεων, η οποία καταλήγει σε υπο-παραγωγή µερικών βασικών συστατικών και σε υπερ-παραγωγή µεταβολιτών, οι οποίοι είναι τοξικοί για τον ιστό. Σµίκρυνση λόγω Ψύχους Η ταχεία ταπείνωση της θερµοκρασίας των θερµών σφαγίων, και ιδιαιτέρως των βοδινών, µοσχαριών και αρνιών, έχει ως αποτέλεσµα µια σοβαρή τοπική συστολή των ινών των µυών. Το φαινόµενο αυτό ονοµάζεται Σµίκρυνση λόγω Ψύχους (cold shortening) και είναι µια µη αντιστρεπτή διεργασία, η οποία µπορεί να προξενήσει σηµαντική σκλήρυνση του κρέατος µετά το βράσιµο. Η σµίκρυνση λόγω ψύχους µπορεί να αποφευχθεί µε ηλεκτρική διέγερση. Σχετική Υγρασία Κυκλοφορία Αέρα Εξαερισµός Συσκευασία & Στοιβασία Υπηρέτηση Ψυκτικών Θαλάµων

16 Πτητικές Ουσίες Υγιεινή Συµπύκνωση Υγρασίας Βοηθητικά Ψύξεως Υγιεινή Ανάπτυξη µούχλας ελαττωµατική µόνωση και/ή ελαττωµατικά φράγµατα υγρασίας Έντονος καθαρισµός & απολύµανση Οι θάλαµοι για ψύξη & αποθήκευση κρέατος & ψαριών αδιαπέραστες, εύκολα καθαριζόµενες επενδύσεις ή επικαλύψεις επί των πατωµάτων και τοίχων Ενσωµάτωση µυκητοκτόνων στα χρώµατα των τοιχωµάτων Βοηθητικά Ψύξεως Φως Παστερίωση Κήρωση ή Ελαίωση Περιεκτικότητα Ο2 και CΟ2 της Ατµοσφαίρας Χηµικά Ιονίζουσα Ακτινοβολία Χηµικά Έλεγχος Αναπτύξεως Μικροοργανισµών & Εντόµων χλώριο, οξικά, όζον, διοξείδιο του θείου, µεθυλοβρωµίδιο, διφαινύλιο Έλεγχος Ωριµάνσεως Φρούτων αιθυλένιο Έλεγχος Φυσιολογικών ιαταραχών διφαινυλαµίνης ή αιθοξυκινόνης Αναστολείς Εκβλαστήσεως καρβαµιδικό ισοπροπυλφαινύλιο & καρβαµιδικό 3-χλωρο-ισοπροπύλ-nφαινύλιο, µηλεϊνικό υδραζίδιο, και ατµοί αλκοόλης Αποσµητικά όζον Τροποποιητές Χρώµατος αιθυλένιο Πρόβληµα προς Λύση Νωπά µούρα συγκοµίζονται και τοποθετούνται σε κιβώτια των 250 kg και διατηρούνται επί 12 ώρες σε ψυχρό θάλαµο ο οποίος λειτουργεί στους 2 C πριν από την περαιτέρω επεξεργασία. Η ψυχρός θάλαµος χωράει κατά µέσο όρο 2,5 τόνους προϊόντος και έχει διαστάσεις, ύψος 3 m και πλάτος επί µήκος 10x10 m. Τα τοιχώµατα και η οροφή είναι µονωµένα µε αφρώδες πολυαιθυλένιο πάχους 300 mm και το πάτωµα είναι κατασκευασµένο από τσιµέντο πάχους 450 mm. Η µέση θερµοκρασία του περιβάλλοντος αέρα είναι 12 C και του εδάφους 9 C. Ένας εργάτης βρίσκεται εντός του θαλάµου κατά µέσο όρο 45 min την ηµέρα για τη µετακίνηση των κιβωτίων και ανάβει τους διακόπτες τεσσάρων λαµπτήρων ισχύος 100 W όταν

17 βρίσκεται εντός της αποθήκης. Κάθε κιβώτιο ζυγίζει 50 kg. Να εκτιµηθεί αν ένα ψυκτικό ισχύος 5 kw είναι κατάλληλο για το συγκεκριµένο θάλαµο. ίδεται: θερµική αγωγιµότητα µονώσεως 0.026Wm- l K -1, θερµική αγωγιµότητα τσιµέντου 0.87 Wm -1 K -1, θερµότητα παραγόµενη από τον εργάτη 240W, και η µέση θερµότητα αναπνοής των µούρων0.275 J kg -1 s -1. Βιβλιογραφία Ciobanu, A., Lascu, G., Bercescu, V., and Niculescu, L. (1976). Cooling Technology in the Food Industry. Abacus Press, Tunbridge Wells, England. Cleland, A.C. (1990). Food Refrigeration Processes: Analysis, Design and Simulation. Elsevier Applied Science, London. Fellows, P.J. (1990). Food Processing Technology: Principles and Practice. Ellis Horwood Ltd, London. IIR (1979). Recommendations for Chilled Storage of Perishable Produce. International Institute of Refrigeration, Paris. Λάζος, Ε. Σ. (2002). Επεξεργασία Τροφίµων Ι. 3 η Έκδοση. Τµήµα Τεχνολογίας Τροφίµων. ΤΕΙ Αθηνών. Toledo, R.T. (1991). Fundamentals of Food Process Engineering. Van Nostrand Reinhold, New York. ρ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Καθηγητής

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι Επώνυµο: Όνοµα: Πατρώνυµο: ΑΜ: Εξάµηνο: Ηµεροµηνία: Θέµα 1. Υπογραµµίσατε ή κυκλώσατε ή γράψετε τη λέξη που δίδει ή συµπληρώνει σωστά την πρόταση. (Μονάδες 3). 1. Μια βιοµηχανική

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης Η ΩΡΙΜΑΝΣΗ ΤΩΝ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΑΙΘΥΛΕΝΙΟ 1

Νίκος Χαριτωνίδης Η ΩΡΙΜΑΝΣΗ ΤΩΝ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΑΙΘΥΛΕΝΙΟ 1 Νίκος Χαριτωνίδης Η ΩΡΙΜΑΝΣΗ ΤΩΝ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΑΙΘΥΛΕΝΙΟ Τα φρούτα και λαχανικά υφίστανται µια φυσιολογική διεργασία, η οποία ονοµάζεται ωρίµανση. Η ωρίµανση συχνά είναι επιθυµητή για το

Διαβάστε περισσότερα

Τι Είναι το Ζεµάτισµα;

Τι Είναι το Ζεµάτισµα; Ζεµάτισµα Η θερµική επεξεργασία είναι µια από τις πιο σπουδαίες µεθόδους που χρησιµοποιούνται στην επεξεργασία των τροφίµων, όχι µόνο λόγω των επιθυµητών επιδράσεων επί των τροφίµων (πολλά τρόφιµα καταναλώνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΨΥΞΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Στέργιος Νάρης Γιατί χαλάνε τα τρόφιμα; Βακτηρίδια, ζυμομύκητες, μούχλα και ιοί υπάρχουν στον αέρα, το έδαφος και στα τρόφιμα. Τα βακτήρια προκαλούν σήψη, ιδίως

Διαβάστε περισσότερα

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Αποφλοίωση και καθαρισμός Πολλά φυτικά προϊόντα π.χ, μήλα, πατάτες χρειάζονται αποφλοίωση ή καθαρισμό μερικών τμημάτων τους πριν από την κατεργασία.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 31-7-14 ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 Στο σχήμα 1 του άρθρου που δημοσιεύσαμε την προηγούμενη φορά φαίνεται η καθοριστικός ρόλος των μικροοργανισμών για την ύπαρξη της ζωής, αφού χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ. Κωνσταντίνα Τζιά

Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ. Κωνσταντίνα Τζιά Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ Κωνσταντίνα Τζιά ΠΕΡΙΛΗΨΗ Συντήρηση φρούτων ή λαχανικών με χρήση εδώδιμων μεμβρανών σε συνδυασμό με ψύξη ή/και συσκευασία ΜΑΡ Προϊόντα:

Διαβάστε περισσότερα

1 Aπώλειες θερμότητας - Μονωτικά

1 Aπώλειες θερμότητας - Μονωτικά 1 Aπώλειες θερμότητας - Μονωτικά 1.1 Εισαγωγή Όταν ένα ρευστό ρέει μέσα σ' έναν αγωγό και η θερμοκρασία του διαφέρει από τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος, τότε μεταδίδεται θερμότητα: από το ρευστό προς

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές)

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) KINΔΥΝΟΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) Μικροβιολογικός Χηµικός Φυσικός Η φυσική καταστροφή των τροφίµων κάνει τα τρόφιµα

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος Πρόλογος Τα νωπά ψάρια είναι ιδιόµορφα προϊόντα, λόγω του µεγάλου βαθµού ευπάθειας και της µικρής διάρκειας ζωής τους. Τα χαρακτηριστικά αυτά, αυξάνουν κατά πολύ τις πιθανότητες, το προϊόν να φθάσει ακατάλληλο

Διαβάστε περισσότερα

Θερµική Επεξεργασία των Τροφίµων

Θερµική Επεξεργασία των Τροφίµων Θερµική Επεξεργασία των Τροφίµων Σκοπός: 1. Η καταστροφή των παθογόνων και αλλοιούντων µικροοργανισµών και των σπόρων τους. 2. Η αδρανοποίηση των ενζύµων και των µεταβολικών αντιδράσεων, οι οποίες καταλήγουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP 1 1. Είδη κρέατος 2. Σκόνη γάλακτος 3. Προτηγανισµένες και µη πατάτες 4. Ψάρια και θαλασσινά 2 1. Εφαρµογή προγράµµατος HACCP στην παραγωγή κρέατος Η χρήση HACCP

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (T.E.I.) ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Υπεύθυνος: Δρ. Ευάγγελος Σ.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (T.E.I.) ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Υπεύθυνος: Δρ. Ευάγγελος Σ. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (T.E.I.) ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Υπεύθυνος: Δρ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Εισαγωγή στην Επεξεργασία Τροφίμων ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι Ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA

«Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1 Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΙΙ «Ο ΤΥΠΟΣ ΤΟΥ HIRAYAMA 1. ΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΦΙΛΤΡΑΡΙΣΜΑ Τρεις τύποι φιλτραρίσµατος χρησιµοποιούνται στα αυτόνοµα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΜΗΜΑ:Β 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Είναι γνωστό πως οποιοσδήποτε οργανισμός, για να λειτουργήσει χρειάζεται ενέργεια. Η ενέργεια αυτή βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΙΙ

ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΙΙ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΙΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΜΑΖΑΣ ΑΓΩΓΗ () Νυμφοδώρα Παπασιώπη Φαινόμενα Μεταφοράς ΙΙ. Μεταφορά Θερμότητας και Μάζας

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Σε προηγούμενα άρθρα μιλήσαμε για τη σχέση σωστής διατροφής και αθλητισμού, διακρίναμε τη σημαντικότητα του ρόλου που διαδραματίζει και επικεντρωθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

Ψυκτικές Μηχανές 21/10/2012. Υποπλοίαρχος (Μ) Α.Δένδης ΠΝ 1. Ψυκτικές Μηχανές (6.2) Ψυκτικές Μηχανές (6.2) Ψυκτικές Μηχανές (6.2)

Ψυκτικές Μηχανές 21/10/2012. Υποπλοίαρχος (Μ) Α.Δένδης ΠΝ 1. Ψυκτικές Μηχανές (6.2) Ψυκτικές Μηχανές (6.2) Ψυκτικές Μηχανές (6.2) Ψυκτικές Μηχανές Εξατμιστές Επανάληψη - Εισαγωγή 1. Ποιός είναι ο σκοπός λειτουργίας του εξατμιστή; 4 3 1 2 Υποπλοίαρχος (Μ) Α.Δένδης Π.Ν. 1 2 Ρόλος Τύποι Εξατμιστών Ψύξης αέρα ( φυσικής εξαναγκασμένης

Διαβάστε περισσότερα

6.2. ΤΗΞΗ ΚΑΙ ΠΗΞΗ, ΛΑΝΘΑΝΟΥΣΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΕΣ

6.2. ΤΗΞΗ ΚΑΙ ΠΗΞΗ, ΛΑΝΘΑΝΟΥΣΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΕΣ 45 6.1. ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΦΑΣΕΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΣ ΦΑΣΕΩΝ Όλα τα σώµατα,στερεά -ά-αέρια, που υπάρχουν στη φύση βρίσκονται σε µια από τις τρεις φάσεις ή σε δύο ή και τις τρεις. Όλα τα σώµατα µπορεί να αλλάξουν φάση

Διαβάστε περισσότερα

Προϊόντα Κρέατος και Λουκάνικα Λουκάνικα 4

Προϊόντα Κρέατος και Λουκάνικα Λουκάνικα 4 23 Προϊόντα Κρέατος και Λουκάνικα Λουκάνικα 4 Λουκάνικο τύπου Φρανκφούρτης Το προϊόν είναι πολύ μαλακό Διαχωρίζεται ζελέ ή λίπος Ανάπτυξη απωθητικού χρώματος Πολύ ανοιχτό χρώμα πολύ μικρό ποσοστό συνδετικού

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογία των μικροοργανισμών. Κεφάλαιο 3 από το βιβλίο «Εισαγωγή στην Γενική Μικροβιολογία»

Φυσιολογία των μικροοργανισμών. Κεφάλαιο 3 από το βιβλίο «Εισαγωγή στην Γενική Μικροβιολογία» Φυσιολογία των μικροοργανισμών Κεφάλαιο 3 από το βιβλίο «Εισαγωγή στην Γενική Μικροβιολογία» BIOΛOΓIA TΩN MIKPOOPΓANIΣMΩN ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ 1. Μικροβιακή αύξηση (ή ανάπτυξη): αυξάνεται ο

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1. Πώς ορίζεται η περίσσεια αέρα και η ισχύς μίγματος σε μία καύση; 2. Σε ποιές περιπτώσεις παρατηρείται μή μόνιμη μετάδοση της θερμότητας; 3. Τί είναι η αντλία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ρ. Γεώργιος Μαντάνης Εργαστήριο Επιστήµης Ξύλου Τµήµα Σχεδιασµού & Τεχνολογίας Ξύλου - Επίπλου ΙΑΣΤΟΛΗ - ΣΥΣΤΟΛΗ Όταν θερµαίνεται το ξύλο αυξάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 7. Μέρος Α': ΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ

Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 7. Μέρος Α': ΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 7 Μέρος Α': ΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Κεφ. Ιο ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗ 18 1.1. Επιλογή των τροφών 19 1.2. Τα θρεπτικά στοιχεία 20 1.2.1. Πρωτεΐνες ή λευκώματα 21 1.2.2. Υδατάνθρακες ή σάκχαρα 22 1.2.3.

Διαβάστε περισσότερα

Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει παρουσιάζει ορισμένες ορισμένες ιδιαιτερότητες ιδιαιτερότητες σε

Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει παρουσιάζει ορισμένες ορισμένες ιδιαιτερότητες ιδιαιτερότητες σε Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει ορισμένες ιδιαιτερότητες σε σχέση με τη μη βιολογική που οφείλονται στη φύση των βιοκαταλυτών Οι ιδιαιτερότητες αυτές πρέπει να παίρνονται σοβαρά υπ όψη κατά το σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Ενότητα 4: Ψύξη - Κατάψυξη (1/3), 2ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Σταύρος Π. Γιαννιώτης, Καθηγητής Μηχανικής Τροφίμων Μαθησιακοί Στόχοι Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1. Να υπολογιστεί η μαζική παροχή του ατμού σε (kg/h) που χρησιμοποιείται σε ένα θερμαντήρα χυμού με τα παρακάτω στοιχεία: αρχική θερμοκρασία χυμού 20 C, τελική θερμοκρασία

Διαβάστε περισσότερα

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών;

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών; ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Τι είναι οι πρωτεϊνες; Η ονομασία πρωτεϊνες προέρχεται από το ρήμα πρωτεύω και σημαίνει την εξαιρετική σημασία που έχουν οι πρωτεϊνες για την υγεία του ανθρώπινου σώματος. Από την εποχή των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

Φ ΣΙ Σ Ο Ι Λ Ο Ο Λ Γ Ο Ι Γ Α

Φ ΣΙ Σ Ο Ι Λ Ο Ο Λ Γ Ο Ι Γ Α Δηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Τµήµα Αγροτικής Ανάπτυξης Οξείδωση της γλυκόζης ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ «Καταβολισµός ή ανοµοίωση» C 6 H 12 O+6O 2 +6H 2 O 12H 2 O+6CO 2 +686 Kcal/mol Πηγές ενέργειας κατά την

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 4 ο Η σημασία των φρούτων

Διαβάστε περισσότερα

1. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΣΚΟΠΟΥ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

1. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΣΚΟΠΟΥ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Έρευνα σχετικά με τις θερμίδες και τα συντηρητικά τροφίμων ευρείας κατανάλωσης, την αναγραφή τους στις συσκευασίες καθώς και παρατηρήσεις και συμπεράσματα από την έρευνα. Αλεξάνδρα Κατωπόδη Θεοδώρα Μπούτση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΚΑΘΑΡΩΝ ΟΥΣΙΩΝ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΚΑΘΑΡΩΝ ΟΥΣΙΩΝ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΚΑΘΑΡΩΝ ΟΥΣΙΩΝ. 2.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΚΑΘΑΡΗΣ ΟΥΣΙΑΣ. Μια ουσία της οποίας η χημική σύσταση παραμένει σταθερή σε όλη της την έκταση ονομάζεται καθαρή ουσία. Δεν είναι υποχρεωτικό να

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΚΕΥΩΝ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ. 1η ενότητα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΚΕΥΩΝ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ. 1η ενότητα 1η ενότητα 1. Εναλλάκτης σχεδιάζεται ώστε να θερμαίνει 2kg/s νερού από τους 20 στους 60 C. Το θερμό ρευστό είναι επίσης νερό με θερμοκρασία εισόδου 95 C. Οι συντελεστές συναγωγής στους αυλούς και το κέλυφος

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες παραγόντων. Μικροβιολογία Τροφίµων. Μικροβιακή αύξηση. Παράγοντες ανάπτυξης. Επίδραση της θερµοκρασίας. Θεµελιώδεις Θερµοκρασίες

Κατηγορίες παραγόντων. Μικροβιολογία Τροφίµων. Μικροβιακή αύξηση. Παράγοντες ανάπτυξης. Επίδραση της θερµοκρασίας. Θεµελιώδεις Θερµοκρασίες Κατηγορίες παραγόντων Μικροβιολογία Τροφίµων Παράγοντες που επηρεάζουν την ανάπτυξη και την επιβίωση των µικροοργανισµών στα τρόφιµα. Η ανάπτυξη και η επιβίωση των µικροοργανισµών στα τρόφιµα εξαρτάται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ. Τίτλοι ερευνών Διατύπωση υπόθεσης Ανεξάρτητη, εξαρτημένη και ελεγχόμενες μεταβλητές.

ΑΣΚΗΣΕΙΣ. Τίτλοι ερευνών Διατύπωση υπόθεσης Ανεξάρτητη, εξαρτημένη και ελεγχόμενες μεταβλητές. Άσκηση1: ΑΣΚΗΣΕΙΣ Τίτλοι ερευνών Διατύπωση υπόθεσης Ανεξάρτητη, εξαρτημένη και ελεγχόμενες μεταβλητές. Στις παρακάτω προτάσεις υπογραμμίστε με μια γραμμή την ανεξάρτητη και με δύο την εξαρτημένη μεταβλητή:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος Πρόλογος Η Ψυχρομετρία είναι η επιστήμη, που εξετάζει τη συμπεριφορά του νερού που περιλαμβάνεται στον ατμοσφαιρικό αέρα, καθώς και τη συμπεριφορά του αέρα, που οφείλεται στο εμπεριεχόμενο σε αυτόν νερό

Διαβάστε περισσότερα

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Βιο-αέριο? Το αέριο που παράγεται από την ζύµωση των οργανικών, ζωικών και φυτικών υπολειµµάτων και το οποίο µπορεί να χρησιµοποιηθεί για την

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Εργασία Βιολογίας Καθηγητής: Πιτσιλαδής Β. Μαθητής: Μ. Νεκτάριος Τάξη: Β'2 Υλικό: Κεφάλαιο 3 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Την ενέργεια και τα υλικά που οι οργανισμοί εξασφαλίζουν από το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΥΡΟΓΑΛΟΥ ΜΕ ΕΞΑΤΜΙΣΗ ΥΠΟ ΚΕΝΟ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΥΡΟΓΑΛΟΥ ΜΕ ΕΞΑΤΜΙΣΗ ΥΠΟ ΚΕΝΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΥΡΟΓΑΛΟΥ ΜΕ ΕΞΑΤΜΙΣΗ ΥΠΟ ΚΕΝΟ Πηγή: Mr.Εmilio Turchi - VEOLIA WS & T Italia Επιµέλεια: Κων/νος I. Νάκος SHIELCO LTD SHIELCO Τεχνολογίες Περιβάλλοντος ΕΠΕ Σελίδα 1/5 1. Εισαγωγή Ανάλογα

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολισμός και Βιοενεργητική. [Τίτλος εγγράφου] ΣΠΥΡΟΣ Ξ. Β 2

Μεταβολισμός και Βιοενεργητική. [Τίτλος εγγράφου] ΣΠΥΡΟΣ Ξ. Β 2 Μεταβολισμός και Βιοενεργητική [Τίτλος εγγράφου] ΣΠΥΡΟΣ Ξ. Β 2 ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 - Μεταβολισμός - Εισαγωγή Πολύ μεγάλο ρόλο στην λειτουργία ενός οργανισμού παίζει η ενέργεια και η κατάλληλη αξιοποίησή της.

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ισοζύγιο µηχανικής ενέργειας

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ισοζύγιο µηχανικής ενέργειας ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Συστήµατα µεταφοράς ρευστών Ισοζύγιο µηχανικής ενέργειας Η αντίσταση στην ροή και η κίνηση ρευστών µέσα σε σωληνώσεις επιτυγχάνεται µε την παροχή ενέργειας ή απλά µε την αλλαγή της δυναµικής

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Αρχές Επεξεργασίας Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Αρχές Επεξεργασίας Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Αρχές Επεξεργασίας Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ A

Διαβάστε περισσότερα

Εύρεση της πυκνότητας στερεών και υγρών.

Εύρεση της πυκνότητας στερεών και υγρών. Μ4 Εύρεση της πυκνότητας στερεών και υγρών. 1 Σκοπός Στην άσκηση αυτή προσδιορίζεται πειραματικά η πυκνότητα του υλικού ενός στερεού σώματος. Το στερεό αυτό σώμα βυθίζεται ή επιπλέει σε υγρό γνωστής πυκνότητας

Διαβάστε περισσότερα

Για την παραγωγή του γίνεται ανάμειξη τηγμένης πρώτης ύλης με

Για την παραγωγή του γίνεται ανάμειξη τηγμένης πρώτης ύλης με Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ ΦΑΙΝΟΛΙΚΟΣ ΑΦΡΟΣ Ο φαινολικός αφρός γνωστός και σαν ισοκυανουρίνη είναι σκληροποιημένος αφρός ο οποίος όπως και οι πολυστερίνες ανήκει στα

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών Menu 16-Ιουνίου έως 4-Ιουλίου 2014 1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών Συσκευασμένο κοκτέιλ Φρούτων σε χυμό. Ροδάκινο, Αχλάδι, Σταφύλι, Ανανάς,Κεράσι, Παπάγια σε χυμό φρούτων.

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΞΗ. Ψύξη (πρόψυξη) τροφίμων

ΨΥΞΗ. Ψύξη (πρόψυξη) τροφίμων ΨΥΞΗ Η συντήρηση ενός τροφίμου σε θερμοκρασία χαμηλότερη των 15 ο C και ψηλότερη του σημείου έναρξης της κατάψυξης καλείται συντήρηση με ψύξη. Η αύξηση του χρόνου ζωής του τροφίμου μέσω της ψύξης οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΨΥΚΤΙ- ΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΨΥΚΤΙ- ΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΨΥΚΤΙ- ΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΣΤΟ ΠΑΡΟΝ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΔΙΝΟΝΤΑΙ ΟΛΑ ΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΨΥΚΤΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΨΥΞΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΘΕΜΑ 1 Α) Τί είναι µονόµετρο και τί διανυσµατικό µέγεθος; Β) Τί ονοµάζουµε µετατόπιση και τί τροχιά της κίνησης; ΘΕΜΑ 2 Α) Τί ονοµάζουµε ταχύτητα ενός σώµατος και ποιά η µονάδα

Διαβάστε περισσότερα

Με καθαρή συνείδηση. Βιομηχανική Λύση

Με καθαρή συνείδηση. Βιομηχανική Λύση Μειώστε τα έξοδα θέρμανσης Με καθαρή συνείδηση Βιομηχανική Λύση Λέβητες Βιομάζας REFO-AMECO ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ ΕΝ 303-5 ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ Ο λέβητας REFO είναι κατασκευασμένος από πιστοποιημένο χάλυβα

Διαβάστε περισσότερα

Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα.

Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα. 2 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, διαγράμματα,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ Τα υγρά απόβλητα µονάδων επεξεργασίας τυροκοµικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό φορτίο και προκαλούν αυξηµένα περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Αποσάθρωση Ονομάζουμε τις μεταβολές στο μέγεθος, σχήμα και την εσωτερική δομή και χημική σύσταση τις οποίες δέχεται η στερεά φάση του εδάφους με την επίδραση των παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ΑΣΚΗΣΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΓΡΟΥ

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ΑΣΚΗΣΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΓΡΟΥ ΑΣΚΗΣΗ 13 ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΓΡΟΥ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΒΑΣΙΚΕΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ 1.1. Εσωτερική ενέργεια Γνωρίζουμε ότι τα μόρια των αερίων κινούνται άτακτα και προς όλες τις διευθύνσεις με ταχύτητες,

Διαβάστε περισσότερα

6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ

6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 6-1 6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 6.1. ΙΑ ΟΣΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Πολλές βιοµηχανικές εφαρµογές των πολυµερών αφορούν τη διάδοση της θερµότητας µέσα από αυτά ή γύρω από αυτά. Πολλά πολυµερή χρησιµοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Πρακτική. Πρακτικό Εργαστήριο Πίνακας Ελέγχου

Δ. Πρακτική. Πρακτικό Εργαστήριο Πίνακας Ελέγχου Δ. Πρακτική. Πρακτικό Εργαστήριο Πίνακας Ελέγχου Ο παρακάτω πίνακας παρέχει πληροφορίες για τις ομάδες προϊόντων, όπως αναφέρεται στο κεφάλαιο Γ. Η πρώτη στήλη παρουσιάζει όλων των ειδών τα προϊοντικά

Διαβάστε περισσότερα

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Σηµειώσεις για τον καθηγητή Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Βασικές γνώσεις Ο όρος γάλα, ως βασικό τρόφιµο, χωρίς κανένα προστεθειµένο επίθετο, ισχύει συνήθως για το αγελαδινό γάλα που είναι φρέσκο, πλήρες,

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικές Δραστηριότητες

Ερευνητικές Δραστηριότητες Ερευνητικές Δραστηριότητες & Θεματικές Περιοχές Διπλωματικών Εργασιών Ομάδας Χημείας & Βιοτεχνολογίας Τροφίμων Τμήμα Χημείας, Τομέας Χημικών Εφαρμογών, Χημικής Ανάλυσης & Χημείας Περιβάλλοντος Μέλη: Κουτίνας

Διαβάστε περισσότερα

Α Θερμοδυναμικός Νόμος

Α Θερμοδυναμικός Νόμος Α Θερμοδυναμικός Νόμος Θερμότητα Έχουμε ήδη αναφέρει ότι πρόκειται για έναν τρόπο μεταφορά ενέργειας που βασίζεται στη διαφορά θερμοκρασιών μεταξύ των σωμάτων. Ορίζεται από τη σχέση: Έργο dw F dx F dx

Διαβάστε περισσότερα

Αντιοξειδωτικά στην διατροφή μας

Αντιοξειδωτικά στην διατροφή μας Χάρις Μαραθεύτη Κλινική Διαιτολόγος Διατροφολόγος τηλ: 99-720235 email: harismaratheftis@hotmail.com Αντιοξειδωτικά στην διατροφή μας Τα τελευταία 50 χρόνια οι διατροφικές μας συνήθειες άλλαξαν δραστικά.

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Τα τρόφιμα είναι σύνθετοι συνδυασμοί που προέρχονται από πολλές πηγες. Όλα τα τρόφιμα έχουν τη δυνατότητα αλλεπίδρασης (χημικής) σε διαφορετικό βαθμό.

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Χ. Τζιβανίδης, Λέκτορας Ε.Μ.Π. Φ. Γιώτη, Μηχανολόγος Μηχανικός, υπ. Διδάκτωρ Ε.Μ.Π. Κ.Α. Αντωνόπουλος, Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Οι κύριες αλλοιώσεις του ελαιολάδου είναι : Η υδρόλυση Η οξείδωση Η υδρόλυση συμβαίνει κυρίως στο χρόνο πριν από την παραλαβή του ελαιολάδου

Διαβάστε περισσότερα

Τα τρόφιμα που περιέχουν υδατάνθρακες (γάλα, φρούτα, δημητριακά, όσπρια κλπ) αυξάνουν την

Τα τρόφιμα που περιέχουν υδατάνθρακες (γάλα, φρούτα, δημητριακά, όσπρια κλπ) αυξάνουν την Τα τρόφιμα που περιέχουν υδατάνθρακες (γάλα, φρούτα, δημητριακά, όσπρια κλπ) αυξάνουν την γλυκόζη στο αίμα. Ανάλογα με το αν είναι απλοί υδατάνθρακες (ζάχαρη, χυμοί φρούτων, μέλι κλπ) ή σύνθετοι υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Ενότητα 11: Εξωγενείς Παράγοντες Θερμοκρασία, 2ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Γεώργιος - Ιωάννης Νύχας Ευστάθιος Πανάγου Μαθησιακοί Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2004

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2004 ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1. να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

σ α τ τι τ κή ή φόρτι τ ση σ δυναµική ή φόρτι τ ση σ Μετ ε α τ βο β λισµ σ ός

σ α τ τι τ κή ή φόρτι τ ση σ δυναµική ή φόρτι τ ση σ Μετ ε α τ βο β λισµ σ ός ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4.ΙΙ.-ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ Σύγχρονη Εργονοµία 1 ΚΛΑ ΟΙ ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ I. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ II. ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ III. ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ IV. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Περιεχομένων

Πίνακας Περιεχομένων κεφάλαιο 1 Ασφάλεια των Τροφίμων 1.1 Ποιότητα...19 1.2 Ασφάλεια...20 1.3 Σχέση Ποιότητας και Ασφάλειας...21 1.4 Προαπαιτούμενα του HACCP...21 1.4.1 Υποδομή-εγκαταστάσεις...22 1.4.2 Εκπαίδευση...24 1.4.3

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ 1 2 1

ΑΣΚΗΣΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ 1 2 1 ΑΣΚΗΣΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ 1 2 1 ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 3 ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ, Q ( W h ) ΜΕΤΑΔΟΣΗ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Μεταφορά ενέργειας με: Θερμική αγωγή ή Θερμική μεταβίβαση ή με συναγωγιμότητα (μεταφορά θερμότητας στην επιφάνεια επαφής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΣΩΛΗΝΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΔΟΧΕΙΩΝ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΣΩΛΗΝΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΔΟΧΕΙΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΣΩΛΗΝΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΔΟΧΕΙΩΝ 1 Αυτορυθμιζόμενες θερμαντικές ταινίες Διατηρούν την θερμοκρασία στην επιφάνεια σωληνώσεων και δοχείων αντισταθμίζοντας τις απώλειες θερμότητας προς

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΓΧΕΙΡΙ ΙΟ ΓΕΝΝΗΤΡΙΩΝ DSPA 11-1 EΩΣ DSPA 11-6

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΓΧΕΙΡΙ ΙΟ ΓΕΝΝΗΤΡΙΩΝ DSPA 11-1 EΩΣ DSPA 11-6 ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΓΧΕΙΡΙ ΙΟ ΓΕΝΝΗΤΡΙΩΝ DSPA 11-1 EΩΣ DSPA 11-6 Η γεννήτριες DSPA 11-1 έως DSPA 11-6 προορίζονται για τον εντοπισµό και την κατάσβεση πυρκαγιάς τύπου Α και Β, και υπό ηλεκτρική τάση. Βρίσκει µεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Είδη πρώτων υλών Αγροτικού τομέα Κτηνοτροφικού τομέα Αστικά απόβλητα Αγροτικός

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Ορθή Διαχείριση Τροφίμων Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Κανόνες Ορθής Διαχείρισης των Τροφίμων Προληπτικοί κανόνες-μέτρα που απαιτούνται για να έχουμε ασφαλή τρόφιμα. Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα.

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα. 93 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 3.2 Οξυγόνο 2-1. Ποιο είναι το οξυγόνο και πόσο διαδεδομένο είναι στη φύση. Το οξυγόνο είναι αέριο στοιχείο με μοριακό τύπο Ο 2. Είναι το πλέον διαδεδομένο στοιχείο στη

Διαβάστε περισσότερα

Επιδράσεις της κατάψυξης στα θρεπτικά συστατικά των τροφίμων

Επιδράσεις της κατάψυξης στα θρεπτικά συστατικά των τροφίμων Επιδράσεις της κατάψυξης στα θρεπτικά συστατικά των τροφίμων Η διαδικασία της καταψυξης (στάδια προκατάψυξης, καταψυξη, αποθήκευση σε κατάψυξη, απόψυξη) εάν διεξαχθεί κανονικά, θεωρείται γενικά, η καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015

Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015 Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ : ΣΤΟΧΟΙ - ΟΡΟΣΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αφυδάτωση των Τροφίµων µε Κατάψυξη- Εξάχνωση

Αφυδάτωση των Τροφίµων µε Κατάψυξη- Εξάχνωση Αφυδάτωση των Τροφίµων µε Κατάψυξη- Εξάχνωση Ορισµός Η αφυδάτωση µε κατάψυξη-εξάχνωση (Freeze ehyraton or Freeze ryng) ή λυοφίλιση (Lyophlzaton) είναι µία διεργασία µε την οποία το νερό µεταφέρεται από

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΦΥΣΙΚΗ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 006 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις - 4 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. παθητικά: προκαλούν την απώλεια ισχύος ενός. ενεργά: όταν τροφοδοτηθούν µε σήµα, αυξάνουν

ΤΕΙ - ΧΑΛΚΙ ΑΣ. παθητικά: προκαλούν την απώλεια ισχύος ενός. ενεργά: όταν τροφοδοτηθούν µε σήµα, αυξάνουν 1. Εισαγωγικά στοιχεία ηλεκτρονικών - Ι.Σ. ΧΑΛΚΙΑ ΗΣ διαφάνεια 1 1. ΘΕΜΕΛΙΩ ΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ Ηλεκτρικό στοιχείο: Κάθε στοιχείο που προσφέρει, αποθηκεύει και καταναλώνει

Διαβάστε περισσότερα

Αφυγραντήρες με ανάκτηση θερμότητας

Αφυγραντήρες με ανάκτηση θερμότητας Αφυγραντήρες με ανάκτηση θερμότητας ECOdry CN REC Αφυγραντήρες για συστήματα θέρμανσης Dehumidifiers ECOdry CN REC_Visual_1.1 Αφυγραντήρες ECOdry CN REC Πεδίο εφαρμογής: Αφύγρανση Εναλλαγή θερμότητας με

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ Α ΤΡΟΦΙΜΑ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΣΥΝΟΛΟ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΤΙΜΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΧΩΡΙΣ Φ.Π.Α. Α/Α ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ ΜΟΝΑΔΑ ΠΟΣΟΤΗΤΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΣΥΝΟΛΟ Φ.Π.Α.

ΟΜΑΔΑ Α ΤΡΟΦΙΜΑ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΣΥΝΟΛΟ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΤΙΜΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΧΩΡΙΣ Φ.Π.Α. Α/Α ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ ΜΟΝΑΔΑ ΠΟΣΟΤΗΤΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΣΥΝΟΛΟ Φ.Π.Α. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΔΗΜΟΣ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ Δ/ΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ Ν.Π.Δ.Δ.ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΟΜΑΔΑ Α ΤΡΟΦΙΜΑ Α/Α ΖΥΜΑΡΙΚΑ ΜΟΝΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στερεών τροφών- θηλασμός μετά τους 6 μήνες ζωής. Ι.Σωματική ανάπτυξη του βρέφους κατά τον πρώτο χρόνο ζωής

Εισαγωγή στερεών τροφών- θηλασμός μετά τους 6 μήνες ζωής. Ι.Σωματική ανάπτυξη του βρέφους κατά τον πρώτο χρόνο ζωής Εισαγωγή στερεών τροφών- θηλασμός μετά τους 6 μήνες ζωής Ι.Σωματική ανάπτυξη του βρέφους κατά τον πρώτο χρόνο ζωής Το μοτίβο σωματικής ανάπτυξης στα βρέφη που θηλάζουν είναι αρκετά διαφορετικό από τα βρέφη

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Για κάθε αέριο υπάρχουν μηχανισμοί παραγωγής και καταστροφής Ρυθμός μεταβολής ενός αερίου = ρυθμός παραγωγής ρυθμός καταστροφής Όταν: ρυθμός παραγωγής = ρυθμός καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

Επισκευή & συντήρηση σωλήνων

Επισκευή & συντήρηση σωλήνων Επισκευή & συντήρηση σωλήνων Ευρεία γκάμα από μία πηγή. Μοναδικός ανθεκτικός σχεδιασμός. Γρήγορη και αξιόπιστη απόδοση. Τύπος μοντέλων Σελίδα Πρέσες δοκιμής κυκλωμάτων 2 9.2 Ψύκτες σωλήνων 2 9.3 Αντλίες

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης

Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης Τεχνολογία Επιτραπέζιας Ελιάς Ιστορικά Η Ελιά (Olea europea) είναι από τις σηµαντικότερες καλλιέργειες στην χώρα µας όπως και στην Μεσόγειο γενικότερα. Τα ελαιόδεντρα

Διαβάστε περισσότερα

1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exchangers)

1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exchangers) 1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exangers) Οι εναλλάκτες θερµότητας είναι συσκευές µε τις οποίες επιτυγχάνεται η µεταφορά ενέργειας από ένα ρευστό υψηλής θερµοκρασίας σε ένα άλλο ρευστό χαµηλότερης θερµοκρασίας.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤA ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΜΕ 4 ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι

Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοι Τροφογενείςή τροφιμογενείς νόσοιονομάζονται οι παθολογικές εκείνες καταστάσεις οι οποίες οφείλονται στην κατανάλωση τροφίμων που έχουν μολυνθεί με παθογόνους παράγοντες.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΕΦ.4- ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4.ΙΙ ΙΙ.-ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ Σύγχρονη Εργονοµία 1 1 I. II. III. IV. ΚΛΑ ΟΙ ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ I. ΑΝΘΡΩΠΟΜΕΤΡΙΑ II. ΕΡΓΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ III. ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ IV.

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Πότε και τι να τρώμε πριν την προπόνηση 1. Ένα μεγάλο γεύμα

Διαβάστε περισσότερα

α. Όταν από έναν αντιστάτη διέρχεται ηλεκτρικό ρεύμα, η θερμοκρασία του αυξάνεται Η αύξηση αυτή συνδέεται με αύξηση της θερμικής ενέργειας

α. Όταν από έναν αντιστάτη διέρχεται ηλεκτρικό ρεύμα, η θερμοκρασία του αυξάνεται Η αύξηση αυτή συνδέεται με αύξηση της θερμικής ενέργειας 1 3 ο κεφάλαιο : Απαντήσεις των ασκήσεων Χρησιμοποίησε και εφάρμοσε τις έννοιες που έμαθες: 1. Συμπλήρωσε τις λέξεις που λείπουν από το παρακάτω κείμενο, έτσι ώστε οι προτάσεις που προκύπτουν να είναι

Διαβάστε περισσότερα

6η Εργαστηριακή Άσκηση Μέτρηση διηλεκτρικής σταθεράς σε κύκλωµα RLC

6η Εργαστηριακή Άσκηση Μέτρηση διηλεκτρικής σταθεράς σε κύκλωµα RLC 6η Εργαστηριακή Άσκηση Μέτρηση διηλεκτρικής σταθεράς σε κύκλωµα RLC Θεωρητικό µέρος Αν µεταξύ δύο αρχικά αφόρτιστων αγωγών εφαρµοστεί µία συνεχής διαφορά δυναµικού ή τάση V, τότε στις επιφάνειές τους θα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Η επιστήμη της Θερμοδυναμικής (Thermodynamics) συσχετίζεται με το ποσό της μεταφερόμενης ενέργειας (έργου ή θερμότητας) από ένα σύστημα προς ένα

Διαβάστε περισσότερα

Υποστηρικτικό υλικό για τη διεξαγωγή. της παρουσίασης. «Μαθαίνω για τις ΟΜΑΔΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» σε μαθητές Νηπιαγωγείου, Α και Β τάξεων Δημοτικού

Υποστηρικτικό υλικό για τη διεξαγωγή. της παρουσίασης. «Μαθαίνω για τις ΟΜΑΔΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» σε μαθητές Νηπιαγωγείου, Α και Β τάξεων Δημοτικού Υποστηρικτικό υλικό για τη διεξαγωγή της παρουσίασης «Μαθαίνω για τις ΟΜΑΔΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» σε μαθητές Νηπιαγωγείου, Α και Β τάξεων Δημοτικού Διαφάνεια 1: Η παρουσίαση έχει ως σκοπό να εκπαιδεύσει τα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΠΡΩΤΟΓΕΝΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 123Α

ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΠΡΩΤΟΓΕΝΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 123Α ΕΠΙΛΕΞΙΜΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΠΡΩΤΟΓΕΝΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ 123Α Ο κλάδος της μεταποίησης ή / και εμπορίας των Γεωργικών Προϊόντων απαιτεί συνέχιση της στήριξης των επενδύσεων, κατά τομέα, ως ακολούθως:

Διαβάστε περισσότερα

Συσκευασία Τροφίµων. Μεταλλική Συσκευασία. Εισαγωγή

Συσκευασία Τροφίµων. Μεταλλική Συσκευασία. Εισαγωγή Συσκευασία Τροφίµων Μεταλλική Συσκευασία Εισαγωγή Συνηθέστερα χρησιµοποιούµενα µέταλλα: Σίδηρος (σαν ανοξείδωτος χάλυβας σε σκεύη και εξοπλισµό) Κασσίτερος (λευκοσίδηρος σε συνδυασµό µε σίδηρο στις κονσέρβες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

Αυτάρκεια Αγροτικών ιατροφικών Προϊόντων

Αυτάρκεια Αγροτικών ιατροφικών Προϊόντων Αυτάρκεια Αγροτικών ιατροφικών Προϊόντων ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2012 Σχεδόν σταθερή παραμένει η αυτάρκεια αγροτικών διατροφικών προϊόντων φυτικής και ζωικής παραγωγής για το έτος 2011, σε σχέση με τη προηγούμενη δημοσίευση

Διαβάστε περισσότερα