Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Από την Πρόθεση στην Πραγματικότητα

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Από την Πρόθεση στην Πραγματικότητα"

Transcript

1 Τεύχος 1, 2004, σ.σ Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Από την Πρόθεση στην Πραγματικότητα Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου Στο άρθρο αυτό παρουσιάζονται τα πορίσματα έρευνας για το μάθημα της Μουσικής, η οποία είχε σκοπό να διερευνήσει το κατακτηθέν από τα παιδιά Αναλυτικό Πρόγραμμα και το βαθμό συνάφειάς του με το επίσημο Αναλυτικό Πρόγραμμα του μαθήματος. Η έ- ρευνα έγινε στην Κύπρο και το δείγμα αποτέλεσαν 1196 τελειόφοιτοι μαθητές του Δημοτικού Σχολείου. Τα πορίσματα επιβεβαιώνουν πανηγυρικά την άποψη ότι υπάρχει χάσμα μεταξύ της θεωρίας του Α.Π. και της εφαρμογής του. Αναλυτικότερα, η έρευνα έδειξε ό- τι οι γνώσεις που αποκτήθηκαν από τα παιδιά στα έξι χρόνια της φοίτησής τους στο Δημοτικό απέχουν κατά πολύ από τις προθέσεις του επίσημου Α.Π. της Μουσικής, το οποίο είναι ιδιαίτερα απαιτητικό και επικεντρώνεται στο γνωσιολογικό τομέα, αγνοώντας πολύ σημαντικές πτυχές του μαθήματος. Ακόμα, φάνηκε ότι το μάθημα της Μουσικής είναι ένα από τα λιγότερο αγαπημένα μαθήματα των παιδιών και οι δραστηριότητες που λαμβάνουν χώρα στο μάθημα, διαφέρουν εντελώς από εκείνες τις δραστηριότητες στις οποίες τα παιδιά θα ήθελαν να συμμετέχουν. Εισαγωγή εν υπάρχει σήμερα ένας κοινά αποδεκτός ορισμός για το τι είναι και τι περιλαμβάνει ο όρος "Αναλυτικό Πρόγραμμα". Συγκεκριμένα, παρουσιάζονται στη διεθνή βιβλιογραφία πάνω από εκατόν είκοσι ορισμοί του όρου "Αναλυτικό Πρόγραμμα", σε μια προσπάθεια, ενδεχομένως, των διάφορων συγγραφέων να θέσουν όρια ή να δώσουν νέες ερμηνείες στο τι είναι και τι περιλαμβάνει (Marsh and Willis, 1995). Σε γενικές γραμμές φαίνεται να υπάρχει μια α- συμφωνία για το αν το Α.Π. αναφέρεται σε διδακτέα ύλη, σε σύνολο στόχων ή σε σύνολο εμπειριών, αλλά και για το αν περιλαμβάνει ό,τι λαμβάνει χώρα στη σχολική μονάδα ή και έξω από αυτήν (Χατζηγεωργίου, 1998). Οι περισσότεροι ορισμοί αναφέρονται σε ένα εκπαιδευτικό αναπτυξιακό πρόγραμμα, το οποίο περιλαμβάνει τους γενικούς σκοπούς, τους στόχους, το περιεχόμενο, τη μεθοδολογία και τις μεθόδους αξιολόγησης μιας εκπαιδευτικής διαδικασίας (Κουτσελίνη, 1997, Χατζηγεωργίου, 1998). Ωστόσο, η άποψη αυτή που θεωρεί το Α.Π. ως ένα κείμενο, ως ένα προϊόν, δεν φαίνεται να γίνεται πια αποδεκτή στο χώρο των Αναλυτικών Προγραμμάτων, αφού βλέπει μόνο μια από τις διαστάσεις του Α.Π., αυτήν που ονομάζεται στη σύγχρονη βιβλιογραφία ως το "επίσημο" ή "επιδιωκόμενο" Α.Π.. Τα τελευταία χρόνια γίνεται μια σαφής διάκριση του Αναλυτικού Προγράμματος από ειδικούς Ελληνική Ένωση για τη Μουσική Εκπαίδευση

2 σε "επίσημο", σε "προσφερόμενο" και σε "κατακτηθέν" Αναλυτικό Πρόγραμμα. Το "επίσημο" ορίζεται ως το Αναλυτικό Πρόγραμμα που είναι διατυπωμένο σε οδηγούς και προγράμματα, το "προσφερόμενο" ως αυτό που διδάσκει ο εκπαιδευτικός, ενώ το "κατακτηθέν" Αναλυτικό Πρόγραμμα ως η πραγματικότητα των εμπειριών των παιδιών, αυτό που βρίσκεται στην καρδιά και στο μυαλό τους (Kelly, 1999, Middlewood, 2001, Preedy, 2001, Regelski, 1999). Ο τρόπος που αντιλαμβάνεται, που προσλαμβάνει το Α.Π. ο κάθε εκπαιδευτικός διαφέρει, α- φού το εντάσσει στα δικά του προσωπικά πλαίσια. Από την άλλη, ο κάθε μαθητής βιώνει το Α.Π. με το δικό του τρόπο και τέλος, η κάθε σχολική μονάδα συχνά προτείνει τον τρόπο εφαρμογής του Α.Π. μέσα από συντονισμό και κοινές διαδικασίες (Κουτσελίνη, 2001). Η διδασκαλία δεν οδηγεί πάντοτε στη μάθηση, γι' αυτό κάποιες φορές ακούμε τους εκπαιδευτικούς να λένε "Μα το δίδαξα στα παιδιά. Αν δεν το έμαθαν είναι δικό τους λάθος (ή είναι λάθος των γονιών, ή της κοινωνίας κλπ.). Όμως, αυτό που στην ουσία εννοούν οι εκπαιδευτικοί είναι ότι κάλυψαν την ύλη που περιλαμβάνει το Επίσημο Αναλυτικό Πρόγραμμα. Η πρόθεση του Α.Π. από τη μια και η πραγματικότητα από την άλλη, συνυπάρχουν και αλληλοσυμπληρώνονται, αλλά απέχουν πάντα μεταξύ τους, άλλοτε σε μικρό και άλλοτε σε μεγάλο βαθμό. Πεδίο μελέτης των ερευνητών του τομέα των Α.Π. θα πρέπει να είναι ουσιαστικά αυτή η σχέση μεταξύ επιδίωξης και πραγματικότητας, αφού σε τελική ανάλυση, το κεντρικό πρόβλημα στο πεδίο των Α.Π. είναι το κενό μεταξύ των προσδοκιών μας και των προσπαθειών μας να τις εφαρμόσουμε στην πράξη (Stenhouse, 1995). Θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας ότι οι επίσημες γραπτές κατευθυντήριες γραμμές που δίνονται μέσα από έ- να Α.Π. δε συμπίπτουν απαραίτητα ούτε με τις προθέσεις των εκπαιδευτικών αλλά ούτε και με τον τρόπο που εκλαμβάνονται οι προθέσεις αυτές από τους μαθητές. Το Α.Π. ξεκινά απλά ως ένα διάγραμμα, ένα θεσμικό κείμενο. Γίνεται πραγματικότητα μόνο όταν εφαρμοστεί από τους εκπαιδευτικούς με πραγματικούς μαθητές, σε πραγματικές τάξεις. Τα τελευταία χρόνια στην Κύπρο το επίσημο Α.Π. για κάθε γνωστικό αντικείμενο αποτελεί το θεσμικό κείμενο του Α.Π., το οποίο εκπονείται συνήθως α- πό μια ομάδα "ειδικών" και συνοδεύεται από τα Διδακτικά Εγχειρίδια για κάθε τάξη. Στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου, η τελευταία μεταρρύθμιση στον τομέα των Α.Π. έγινε το 1994, με την έκδοση "Αναλυτικά Προγράμματα Δημοτικής Εκπαίδευσης", έκδοση που αναθεωρήθηκε δύο χρόνια αργότερα (1996), χωρίς όμως να υπάρξουν ουσιαστικές αλλαγές στα περισσότερα διδακτικά αντικείμενα. Μέρος της μεταρρύθμισης αυτής αποτελεί και το ισχύον Α.Π. για το μάθημα της Μουσικής, αντικείμενο μελέτης της παρούσας εργασίας. Το επίσημο Α.Π. της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου αποτελείται από μια σύντομη εισαγωγή, το σκοπό, τους στόχους, το περίγραμμα της ύλης για κάθε τάξη, ένα μέρος που παρουσιάζει τις μουσικές δραστηριότη- 50

3 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου τες και τέλος ένα εκτενές κομμάτι σχετικό με την αξιολόγηση. Ο σχεδιασμός του συγκεκριμένου Αναλυτικού Προγράμματος βασίστηκε στην Ακαδημαϊκή Θεωρία, σύμφωνα με την οποία επιλέγονται οι εμπειρίες μάθησης, οι γνώσεις και οι ι- κανότητες για το κάθε διδακτικό αντικείμενο και μεταδίδονται στο παιδί από το δάσκαλο, με τον τρόπο που ο συντάκτης έχει προκαθορίσει (Φλουρής, 1999). Είναι ξεκάθαρο ότι μέσω του επίσημου Α.Π. της Μουσικής γίνεται μια προσπάθεια για να εξασφαλιστεί η μετάδοση συγκεκριμένων γνώσεων, με μεγάλη έμφαση σε μουσικές έννοιες, οι οποίες επιλέγηκαν ως η "αξιόλογη γνώση" στη Μουσική για το παιδί του Δημοτικού Σχολείου. Όσον αφορά στα Μοντέλα Σχεδιασμού Α.Π. που διακρίνονται μέσα από το Α.Π. της Μουσικής, φαίνεται ότι το συγκεκριμένο Α.Π. στηρίχτηκε στο μοντέλο σκοπών και στόχων, συνδυασμένο ωστόσο με το μοντέλο περιεχομένων. Ενώ δίνεται μεγάλη έμφαση στη διατύπωση στόχων προς επίτευξη, το περιεχόμενο του Αναλυτικού Προγράμματος δε φαίνεται να ε- πιλέγηκε για να εξυπηρετήσει τους συγκεκριμένους στόχους. Μάλλον φαίνεται ότι οι συντάκτες επέλεξαν τις πιο σημαντικές (κατά τη γνώμη τους) γνώσεις και δεξιότητες, ανεξάρτητα με τους στόχους που είχαν τεθεί. Στο Α.Π. της Μουσικής το περίγραμμα της ύλης δίνεται ξεχωριστά για καθεμιά από τις έξι τάξεις του Δημοτικού. Για την κάθε τάξη υπάρχει ένας πίνακας με πέντε στήλες, στις οποίες γίνεται ο διαχωρισμός των μουσικών εννοιών ανάλογα με την κατηγορία τους (ρυθμικές, μελωδικές, αρμονικές, μορφολογικές, εκφραστικές). Η ύλη είναι δομημένη ακολουθώντας ένα συνδυασμό γραμμικής και σπειροειδούς μορφής δόμησης. Ωστόσο, βλέπουμε ότι η επιλογή της ύλης είναι τέτοια που μόνο γνωσιολογικούς στόχους εξυπηρετεί, μια και αποτελείται μόνο από μουσικές έννοιες. Σε έκθεση του Υπουργείου Παιδείας με τίτλο "Σχολική Α- ποτυχία", επισημαίνεται, μεταξύ άλλων αιτίων για τη σχολική αποτυχία το υπερφορτωμένο και υπερακαδημαϊκό Α.Π. (Παπαδόπουλος, 1990). Έτσι, και στο μάθημα της Μουσικής, τρομάζει κανείς βλέποντας τι περιλαμβάνεται στην ύλη του Δημοτικού και αντικρίζοντας τις πολύπλοκες ρυθμικές αξίες, τις τρίφωνες ελάσσονες συγχορδίες, τα μικτά μέτρα, τους ιταλικούς όρους ρυθμικής αγωγής. Από την Α κιόλας τάξη, ζητείται από το τα παιδιά μέσα από τα βιβλία της Μουσικής και από το Αναλυτικό Πρόγραμμα, να είναι σε θέση να διαβάζουν ρυθμικά και μελωδικά νότες από το πεντάγραμμο, και μάλιστα στο μέσο της σχολικής χρονιάς, όταν τα παιδιά δεν μπορούν ακόμα να διαβάσουν και να γράψουν με άνεση, απαιτείται από αυτά να παίξουν τις νότες και στον αυλό. Μέχρι να τελειώσουν τα παιδιά το Δημοτικό Σχολείο, αναμένεται από αυτά να γνωρίζουν όλη σχεδόν τη θεωρία, τη μορφολογία και την οργανογνωσία της Μουσικής. Στη διεθνή βιβλιογραφία, τα Α.Π. της Μουσικής έχουν δεχτεί ορισμένες κριτικές παρατηρήσεις. Καταρχήν, επισημάνθηκε η τάση να επικεντρώνονται στις δραστηριότητες αντί να βασίζονται σε μοντέλα τα οποία αναπτύχθηκαν μεθοδικά (Runfola & Rutkowski, 1992). Εντοπίστηκε, επίσης, η έλλειψη γνώσης για το 51

4 τι πραγματικά κάνουν οι μαθητές μέσα στην τάξη (Wing, 1992) καθώς και χάσμα μεταξύ της θεωρίας και της πράξης (Shepherd & Vulliamy, 1994), μεταξύ των προσδοκιών του Α.Π. της Μουσικής και της εφαρμογής του (Reimer, 1989). Φαίνεται ότι δίνεται πολύ μεγάλη σημασία στην ανάπτυξη του Α.Π., λιγότερη στην εφαρμογή του από τους εκπαιδευτικούς και ακόμα λιγότερη στην επίδραση που έχει το Α.Π. στους μαθητές (Hanley & Montgomery, 2002). Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να διερευνήσει το κατακτηθέν από τα παιδιά Αναλυτικό Πρόγραμμα και το βαθμό συνάφειάς του με το επίσημο Α.Π., όσον αφορά στο μάθημα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου. Πιο συγκεκριμένα: 1) Διερευνώνται οι στάσεις των παιδιών της Στ τάξης προς το μάθημα της Μουσικής 2) Διερευνάται ο βαθμός στον οποίο τα παιδιά έχουν κατανοήσει κάποιες βασικές, σύμφωνα με το επίσημο Αναλυτικό Πρόγραμμα και τα διδακτικά εγχειρίδια, έννοιες. 3) Γίνεται μια απόπειρα να σκιαγραφηθεί η φυσιογνωμία του μαθήματος της Μουσικής όπως αυτό διδάσκεται σήμερα στα Δημοτικά Σχολεία της Κύπρου, αλλά και όπως θα ήθελαν οι μαθητές να διδάσκεται. Μεθοδολογία Καταλήξαμε στην επιλογή του ερωτηματολογίου ως μέσου συλλογής δεδομένων, αφού ήταν ουσιαστικά ο μόνος τρόπος που θα επέτρεπε τη συμμετοχή στην έρευνα ενός αντιπροσωπευτικού δείγματος μαθητών από όλες τις πόλεις της Κύπρου. Για την κατάρτιση του εργαλείου έρευνας έγιναν το Μάρτιο του 2002 τρεις άτυπες ομαδικές συναντήσεις με παιδιά της Στ τάξης από τρία διαφορετικά σχολεία. Οι συνεντεύξεις ήταν διάρκειας μισής ώρας περίπου και οι ε- ρωτήσεις επικεντρώθηκαν στο να διερευνήσουν το τι γίνεται συνήθως σε ένα μάθημα Μουσικής, τη στάση των παιδιών απέναντι στο μάθημα της Μουσικής, το τι προτιμούν τα ίδια τα παιδιά να κάνουν, και τέλος, σε ποιο βαθμό κατέχουν κάποιες βασικές έννοιες σύμφωνα με το Α.Π. και τα διδακτικά εγχειρίδια. Οι α- παντήσεις των παιδιών κωδικοποιήθηκαν στη συνέχεια και ένας σημαντικός α- ριθμός από τις δηλώσεις, χαρακτηρισμούς και απόψεις τους συμπεριλήφθηκαν στο ερωτηματολόγιο. Η κύρια έρευνα, η οποία διεξήχθη κατά τους μήνες Μάιο και Ιούνιο του 2002 ήταν παγκύπρια και το δείγμα αποτέλεσαν 1196 παιδιά της Στ τάξης του Δημοτικού Σχολείου, μαθητές 23 Δημοτικών Σχολείων, τα οποία επιλέγηκαν με τη μέθοδο της τυχαίας δειγματοληψίας κατά στρώματα. Ως γενικότερο πλήθος μελέτης θεωρήθηκαν οι 9429 μαθητές που φοιτούσαν κατά τη σχολική χρονιά στην Στ τάξη του Δημοτικού. Συγκεκριμένα, συμπεριλήφθηκαν στο δείγμα τα σχολεία της Κύπρου των οποίων ο αριθμός των μαθητών της Στ τάξης ή- 52

5 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου ταν ίσος ή μεγαλύτερος του 20 (n = 188) και διενεργήθηκε διαστρωματική δειγματοληψία ανά επαρχία. Σε κάθε επαρχία η επιλογή των σχολείων έγινε τυχαία. Με βάση τα στοιχεία του συνολικού αριθμού των παιδιών και της στρωματοποίησης του πληθυσμού η πιθανότητα σφάλματος είναι μικρότερη του 1% στα 997 από τα 1000 δείγματα (Παπαναστασίου, 1990), πιθανότητα που καθιστά τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης έρευνας αντιπροσωπευτικά και γενικεύσιμα. Το δείγμα αποτέλεσαν 560 (48,5%) αγόρια και 616 (51,5%) κορίτσια. Από τα 1996 παιδιά που έλαβαν μέρος στην έρευνα τα 178 παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής, ένα ποσοστό δηλαδή 14,9%. Η ανάλυση των δεδομένων που συγκεντρώθηκαν έγινε με το Στατιστικό Πακέτο SPSS (Social Package for Social Sciences). Αρχικά δημιουργήθηκαν πίνακες συχνοτήτων ανά μεταβλητή και στη συνέχεια αναζητήθηκαν σχέσεις μεταξύ των μεταβλητών (εξαρτωμένων και ανεξάρτητων). Για την αναζήτηση της ύπαρξης ή όχι στατιστικά σημαντικής διαφοράς μεταξύ δύο μεταβλητών χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος X². Αποτελέσματα 1.Στάσεις των μαθητών προς το μάθημα της Μουσικής Στο πρώτο μέρος του ερωτηματολογίου τα παιδιά κλήθηκαν να επιλέξουν α- πό τα δώδεκα μαθήματα που διδάσκονται στην Στ τάξη α) το πιο αγαπημένο και β) το λιγότερο αγαπημένο τους μάθημα, χωρίς να γνωρίζουν ότι το ερωτηματολόγιο που θα συμπλήρωναν στη συνέχεια αφορούσε στο μάθημα της Μουσικής. Μέσα από τη στατιστική ανάλυση των απαντήσεων των μαθητών προέκυψε ο Πίνακας 1. Πιο Αγαπημένο Μάθημα n % Γυμναστική Μαθηματικά Σχεδιασ./Τεχνολ Ελληνικά Οικοκυρικά Τέχνη Μουσική Γεωγραφία Επιστήμη Ιστορία Αγγλικά Θρησκευτικά Σύνολο Πίνακας 1: Επιλογή των μαθητών της Στ τάξης για το πιο αγαπημένο τους μάθημα 53

6 Όπως άλλωστε ήταν αναμενόμενο, φάνηκε ότι το πιο αγαπημένο μάθημα των παιδιών είναι η Γυμναστική, με ένα ποσοστό 33% (n= 395), με το μάθημα των Μαθηματικών να ακολουθεί με ποσοστό 19% (n= 227). Το τρίτο πιο αγαπημένο μάθημα των παιδιών του Δημοτικού Σχολείου είναι το μάθημα Σχεδιασμός και Τεχνολογία, με πολύ μικρότερο ποσοστό από τα πρώτα δύο μαθήματα, μόλις 9% (n= 108) και το τέταρτο τα Ελληνικά, με ποσοστό 7,4% (n= 89). Από τα υπόλοιπα πιο "πρακτικής φύσης" μαθήματα (Οικοκυρικά, Μουσική και Τέχνη), η Μουσική φαίνεται να είναι το λιγότερο αγαπημένο μάθημα των παιδιών, αφού μόνο 55 παιδιά από τα 1196 δήλωσαν ότι είναι το πιο αγαπημένο τους μάθημα. Έγινε μια προσπάθεια με την κατασκευή πινάκων διασταυρώσεων και χρησιμοποιώντας τη μέθοδο X² να διερευνηθεί κατά πόσο υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της επιλογής ή όχι του μαθήματος της Μουσικής ως του πιο αγαπημένου τους μαθήματος με μια σειρά από ανεξάρτητες μεταβλητές. Θεωρήσαμε ως ανεξάρτητες μεταβλητές το φύλο και το εάν τα παιδιά παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής. Ο πίνακας διασταυρώσεων έδειξε ότι από τα 55 παιδιά που επέλεξαν τη Μουσική ως το πιο αγαπημένο τους μάθημα μόνο τα δέκα ήταν αγόρια, ενώ τα υπόλοιπα 45 ήταν κορίτσια. Όπως φάνηκε και από την ανάλυση X² υπήρξε μια σημαντική συσχέτιση μεταξύ του φύλου και της επιλογής ή όχι του μαθήματος της Μουσικής ως του πιο αγαπημένου μαθήματος (X² =21.209, df=1, p<0.01). Εξάλλου, σημαντική συσχέτιση στην επιλογή ή όχι του μαθήματος της Μουσικής υπήρξε και με τη μεταβλητή που δήλωνε κατά πόσο τα παιδιά παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα μουσικής (X² =53.255, df =1, p<0.01). Από τα παιδιά που δεν παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής μόνο ένα ποσοστό 2.8% επέλεξαν το μάθημα της Μουσικής ως το α- γαπημένο τους μάθημα. Αποφασίστηκε να συμπεριληφθεί στο ερωτηματολόγιο και ερώτηση που να ρωτά τα παιδιά για το λιγότερο αγαπημένο τους μάθημα, γιατί υποθέσαμε ότι έ- να μάθημα το οποίο είναι μόνο για ένα μικρό αριθμό παιδιών το πιο αγαπημένο δεν είναι απαραίτητα και ένα από τα λιγότερο αγαπημένα τους μαθήματα. Στην ερώτηση "ποιο είναι το λιγότερο αγαπημένο σας μάθημα", το μάθημα της Μουσικής κατέλαβε, προκαλώντας ομολογουμένως μεγάλη έκπληξη και συγχρόνως ανησυχία, τη δεύτερη θέση με ποσοστό 12,9% (Ν= 154) ως το δεύτερο λιγότερο αγαπημένο μάθημα των παιδιών μετά το μάθημα της Ιστορίας. Α- ντίθετα, μαθήματα όπως Οικοκυρικά, Τέχνη, Σχεδιασμός και Τεχνολογία και Γυμναστική φαίνεται να είναι τελευταία στις επιλογές των μαθητών ως τα λιγότερο αγαπημένα τους μαθήματα. Με τους πίνακες διασταυρώσεων και τη μέθοδο X² διερευνήθηκε και στην περίπτωση αυτή κατά πόσο υπάρχει συσχέτιση μεταξύ της επιλογής του μαθήματος της Μουσικής ως του λιγότερο αγαπημένου μαθήματος και των δύο ανεξάρτητων μεταβλητών που εξετάστηκαν και στην προηγούμενη ερώτηση. Όπως 54

7 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου Λιγότερο Αγαπημένο Μάθημα n % Ιστορία ,4 Μουσική ,9 Μαθηματικά ,4 Επιστήμη ,5 Αγγλικά ,4 Γεωγραφία 107 8,9 Ελληνικά 71 5,9 Θρησκευτικά 59 4,9 Οικοκυρικά 57 4,8 Τέχνη 45 3,8 Σχεδιασμ./Τεχνολ. 23 1,9 Γυμναστική 14 1,2 Missing Value 1 0,1 Σύνολο ,0 Πίνακας 2: Επιλογή των μαθητών της Στ τάξης για το λιγότερο αγαπημένο τους μάθημα έδειξε η στατιστική ανάλυση, υπήρξε και πάλι σημαντική συσχέτιση μεταξύ της μεταβλητής "φύλο" στην επιλογή των παιδιών (X² =14.954, df=1, p<0.01). Το 16.8% των αγοριών (n= 97) επέλεξαν τη Μουσική ως το λιγότερο αγαπημένο τους μάθημα, ενώ το 9.3% των κοριτσιών (n= 57) είχαν την ίδια στάση προς το μάθημα. Υπήρξε, επίσης, συσχέτιση και με το κατά πόσο τα παιδιά παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής στην επιλογή τους (X² =9.844, df=1, p=0.02). Από τα παιδιά που παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής μόλις το 5.6% (n= 10) επέλεξαν το μάθημα ως το λιγότερο αγαπημένο, ενώ από τα παιδιά που δεν παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής το 14.2% (n= 144) είχαν την ίδια στάση προς το μάθημα. 2. Γνώσεις που απέκτησαν οι μαθητές στο Δημοτικό Σχολείο Το δεύτερο μέρος του ερωτηματολογίου ήταν ένα δοκίμιο γνώσεων με στόχο να διαπιστωθεί κατά πόσον οι πραγματικές γνώσεις των παιδιών ανταποκρίνονται στις προσδοκίες του Επίσημου Αναλυτικού Προγράμματος και των διδακτικών εγχειριδίων της Μουσικής. Η πρώτη ερώτηση ζητούσε από τα παιδιά να καταγράψουν το πιο αγαπημένο κομμάτι κλασικής Μουσικής από αυτά που άκουσαν στο σχολείο. Η ερώτηση αυτή συμπεριλήφθηκε στο ερωτηματολόγιο για να φανεί ο βαθμός στον οποίο τα παιδιά είχαν εμπειρίες με τέτοιου είδους ακροάσεις τα έξι χρόνια της φοίτησής τους στο Δημοτικό Σχολείο και κατά πόσον είχαν αντιληφθεί τη διαφορά της κλασικής μουσικής από άλλα είδη μουσικής. Θεωρήθηκε ότι η συγκεκριμέ- 55

8 νη ερώτηση δε θα δυσκόλευε ιδιαίτερα τα παιδιά, εφόσον, σύμφωνα με το επίσημο Αναλυτικό Πρόγραμμα και τα διδακτικά εγχειρίδια δίνεται μεγάλη έμφαση στην ακρόαση κλασικής Μουσικής. Το συμπέρασμα, ωστόσο, που συνάγεται μέσα από την ανάλυση των απαντήσεων των παιδιών είναι ότι στον τομέα "κλασική μουσική" υπάρχει μεγάλη άγνοια ή παρερμηνεία από τη μεριά των μαθητών. Μόνο 103 παιδιά από τα 1196, ένα ποσοστό μόλις 8,3% έγραψαν τον τίτλο ενός κομματιού κλασικής μουσικής, ενώ τα υπόλοιπα παιδιά είτε δεν έδωσαν καμιά απάντηση ή έδωσαν λάθος απάντηση. Με τους πίνακες διασταύρωσης και την ανάλυση X² διερευνήθηκε κατά πόσο η απάντηση των παιδιών στην ερώτηση αυτή σχετίζεται με τις ανεξάρτητες μεταβλητές που συμπεριλήφθηκαν στο ερωτηματολόγιο. Υπήρξε μεγάλη συσχέτιση των απαντήσεων των παιδιών με την ανεξάρτητη μεταβλητή "φύλο" (X² =27.225, df=7, p<0.01), με τα κορίτσια να καταλαμβάνουν ψηλότερο ποσοστό στις σωστές απαντήσεις. Το αν τα παιδιά παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής ή όχι συσχετίζεται επίσης άμεσα με τις απαντήσεις τους στη συγκεκριμένη ερώτηση (X² =39.091, df=7, p<0.01). Αναλυτικότερα, από τα παιδιά που δήλωσαν ότι παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής κατά τη σχολική χρονιά , το 19.1% (n = 34) έδωσαν σωστή απάντηση, ενώ, από τα υπόλοιπα παιδιά μόνο το 6.6% (n= 69) απάντησαν σωστά. Στη δεύτερη ερώτηση δόθηκε στα παιδιά το τραγούδι "Βαι τσιβιτσέλλο", έ- να πολύ γνωστό κυπριακό τραγούδι που αποτελεί μέρος της διδακτέας ύλης του Δημοτικού Σχολείου. Συγκεκριμένα, το τραγούδι βρίσκεται τόσο στο βιβλίο του μαθητή για τη Δ τάξη όσο και στο Ανθολόγιο Τραγουδιών για το Δημοτικό Σχολείο. Στο δοκίμιο αφαιρέθηκαν τα λόγια και ο τίτλος του τραγουδιού και υπήρχε μόνο η μελωδία και οι συγχορδίες γραμμένες από πάνω. Τα παιδιά κλήθηκαν στην ερώτηση αυτή να απαντήσουν σε όσες από τις 10 υποερωτήσεις μπορούσαν, αφού πρώτα μελετούσαν λίγο το τραγούδι. Τα ποσοστά επιτυχίας των παιδιών στις ερωτήσεις συνοψίζονται στον Πίνακα 3. Θέμα Ερώτησης 1. Αναγνώριση του φθόγγου ρε 2. Αναγνώριση του φθόγγου σολ 3. Αναγνώριση του φθόγγου ρε 4. Πόσα διαρκεί το. 5. Συνολική αξία 6. Μορφή του τραγουδιού (Διμερής) 7. Μέτρο του Τραγουδιού 8. Ελλιπές Μέτρο 9. Αναγνώριση συμβόλου # 10. Κλίμακα τραγουδιού(σολ μείζονα) Επίσημο Α.Π. Σωστές Απαντήσεις Διδακτ.Εγχειρ. n % Β Α Β -Δ Δ Δ Δ -Ε Β Δ Δ -Ε Ε Πίνακας 3: Συνοπτικός Πίνακας σωστών απαντήσεων

9 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου Οι πρώτες τρεις ερωτήσεις καλούσαν τα παιδιά να ονομάσουν συγκεκριμένους φθόγγους μέσα από την παρτιτούρα του τραγουδιού. Οι απαντήσεις των παιδιών κρίνονται αρκετά ικανοποιητικές στις δύο πρώτες ερωτήσεις, όπου οι σωστές απαντήσεις ξεπέρασαν το 65%. Αξίζει ωστόσο να σημειωθεί ότι οι ερωτήσεις αυτές αφορούσαν ύλη η οποία σύμφωνα με το επίσημο Αναλυτικό Πρόγραμμα διδάσκεται στις δύο πρώτες τάξεις του Δημοτικού Σχολείου. Στην τρίτη ερώτηση, η οποία ζητούσε το όνομα της πιο ψηλής νότας του τραγουδιού (ρε ψηλό), μόνο 447 παιδιά, ποσοστό 37,4%, έδωσαν σωστή απάντηση. Ο φθόγγος ρε ψηλό διδάσκεται στα παιδιά στο τέλος της Β τάξης, σύμφωνα με το διδακτικό εγχειρίδιο της Μουσικής ή στην Δ τάξη, σύμφωνα με το Α.Π. Οι δύο επόμενες ερωτήσεις αφορούσαν ρυθμικές έννοιες. Συγκεκριμένα, τα παιδιά ρωτήθηκαν πόσα όγδοα διαρκεί ένα παρεστιγμένο τέταρτο και κλήθηκαν να βρουν τη συνολική αξία τεσσάρων δέκατων έκτων (ύλη που σύμφωνα με το Αναλυτικό Πρόγραμμα και τα διδακτικά εγχειρίδια διδάσκεται στη Δ τάξη). Μόνο 305 παιδιά απάντησαν σωστά στην πρώτη από τις δύο ερωτήσεις (25,5%) και μόνο 293 παιδιά (24,5%) στη δεύτερη. Στο δοκίμιο συμπεριλήφθηκε και μια ερώτηση σχετική με μορφολογικές έννοιες, στην οποία ζητήθηκε από τα παιδιά να επιλέξουν ανάμεσα σε τρεις απαντήσεις την απάντηση εκείνη που περιέγραφε τη μορφή του τραγουδιού. Μόλις 253 παιδιά έδωσαν σωστή απάντηση (21,2 %), ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι το τραγούδι ήταν γραμμένο σε διμερή μορφή, την πιο απλή και την πιο συχνά εμφανιζόμενη σε παιδικά τραγούδια, ύλη που διδάσκεται στη Δ και στην Ε τάξη σύμφωνα με το Α.Π.. Τα παιδιά, σύμφωνα πάλι με το επίσημο Α.Π. και τα διδακτικά εγχειρίδια, διδάσκονται κατά τη διάρκεια της φοίτησής τους στο Δημοτικό Σχολείο πολύ πιο δύσκολες μορφολογικές έννοιες, όπως η τριμερής μορφή, η μορφή ροντό, το θέμα και οι παραλλαγές. Επομένως, θα ανέμενε κανείς ότι πολύ εύκολα θα αναγνώριζαν ένα τραγούδι γραμμένο σε διμερή μορφή. Οι ερωτήσεις 7 και 8 ήταν επικεντρωμένες σε στοιχεία που αφορούν το μέτρο ενός τραγουδιού. Η ερώτηση 7 ζητούσε από τα παιδιά να αναγνωρίσουν το μέτρο του τραγουδιού, έννοια που διδάσκεται από τη Β τάξη και επαναφέρεται συνέχεια και σε μεγαλύτερες τάξεις σε πιο σύνθετη μορφή. Ενώ θα ανέμενε κανείς ότι σχεδόν όλα τα παιδιά θα έδιναν σωστή απάντηση στην ερώτηση αυτή, μόνο 612 παιδιά (51,2%). απάντησαν σωστά. Η ερώτηση 8 ρωτούσε τα παιδιά να εντοπίσουν τι συνέβαινε με το τελευταίο μέτρο του τραγουδιού, το οποίο ή- ταν "ελλιπές" και να εξηγήσουν το λόγο (ύλη που διδάσκεται στη Δ τάξη σύμφωνα με το Α.Π.). Μόνο 123 από τις 1196 ήταν σωστές, ένα ποσοστό μόλις 10,3%. Οι δύο τελευταίες ερωτήσεις του μέρους αυτού επικεντρώθηκαν στην ε- νότητα "κλίμακες". Συγκεκριμένα, στην ερώτηση 9, η οποία ζητούσε από τα παιδιά να ονομάσουν το σύμβολο # (δίεση) τα ποσοστά επιτυχίας ακούμπησαν το 38% των απαντήσεων, σύμβολο που σύμφωνα με το Α.Π. διδάσκεται στην Ε 57

10 τάξη αλλά στα διδακτικά εγχειρίδια παρουσιάζεται από την Δ τάξη. Η τελευταία ερώτηση, η οποία ήταν και η πιο απαιτητική, ζητούσε από τα παιδιά να ονομάσουν τη μείζονα κλίμακα στην οποία ήταν γραμμένο το τραγούδι, ύλη που διδάσκεται στην Ε τάξη. Μόνο 13,6% των παιδιών έδωσαν τη σωστή απάντηση (n= 162). Μέσα από τους πίνακες διασταύρωσης και την ανάλυση X² έγινε προσπάθεια να διερευνηθεί ο βαθμός συσχέτισης των δημογραφικών στοιχείων των παιδιών με τις απαντήσεις που έδωσαν στο μέρος αυτό του ερωτηματολογίου. Η παρακολούθηση απογευματινών μαθημάτων μουσικής φάνηκε να συσχετίζεται με την επίδοσή τους και στις δέκα πιο πάνω ερωτήσεις, όπου το p<0.01 και στις δέκα περιπτώσεις. Τα ποσοστά σωστών απαντήσεων των παιδιών που παρακολουθούσαν απογευματινά μαθήματα Μουσικής ήταν σαφέστατα ψηλότερα από τα παιδιά που δεν παρακολουθούσαν και στις 10 ερωτήσεις. Υπήρξε συσχέτιση της επίδοσης με τη μεταβλητή "φύλο" σε όλες τις ερωτήσεις (p< 0.05), εκτός από την ερώτηση που αφορούσε τη μορφή του τραγουδιού, όπου δε βρέθηκε να υπάρχει σημαντική συσχέτιση. Τα κορίτσια φάνηκε, μέσα από τους πίνακες διασταύρωσης, να έχουν ψηλότερο ποσοστό επιτυχίας από τα αγόρια στις απαντήσεις τους. 3. Φυσιογνωμία του μαθήματος της Μουσικής- Προτιμήσεις των μαθητών Στο τρίτο μέρος του ερωτηματολογίου έγινε μια απόπειρα να διερευνηθούν οι προτιμήσεις των μαθητών της Στ τάξης του Δημοτικού ως προς το περιεχόμενο του μαθήματος της Μουσικής και κατά πόσον οι προτιμήσεις τους αυτές συμπίπτουν με το τι διδάσκεται στην πραγματικότητα. Για το λόγο αυτό, ζητήθηκε α- πό τους μαθητές να επιλέξουν σε πρώτο βήμα τις πέντε από δεκαέξι δοσμένες δραστηριότητες που έκαναν πιο συχνά στο μάθημά τους. Οι απαντήσεις των παιδιών συνοψίζονται στον Πίνακα 4. Η συντριπτική πλειοψηφία των παιδιών ανέδειξε την εκμάθηση των τραγουδιών της χορωδίας για τις διάφορες γιορτές (n=998) αλλά και τη διδασκαλία του αυλού (n=942) ως τις πιο συχνές δραστηριότητες σε ένα μάθημα Μουσικής, ό- πως διδάσκεται σήμερα στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου. Μεγάλη έμφαση, σύμφωνα με τους ίδιους τους μαθητές, φάνηκε να δίνεται και στη διδασκαλία δημοτικών τραγουδιών αλλά και στη διδασκαλία ρυθμικών εννοιών και φθόγγων στο πεντάγραμμο, όπως επίσης και στη χρήση κρουστών οργάνων. Διαβάζοντας τον πίνακα από κάτω προς τα πάνω, είναι απογοητευτικό να βλέπουμε ότι ενώ στους στόχους του Α.Π. διακηρύσσεται ότι οι μαθητές αναμένεται "να ε- κτιμούν τη Μουσική κληρονομιά άλλων λαών", δεν τους δίνεται συχνά η ευκαιρία να έλθουν σε επαφή με τέτοιου είδους μουσικά ακούσματα, αλλά και ούτε λαμβάνονται υπόψη οι δικές τους προτιμήσεις σε συγκεκριμένα είδη Μουσικής. 58

11 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου Συχνότητα Δραστηριοτήτων Δραστηριότητα n % % Μαθαίνουμε τα τραγούδια της χορωδίας για τις διάφορες γιορτές ,7 18,2 Παίζουμε αυλό ,8 17,1 Τραγουδούμε δημοτικά τραγούδια ,7 14,9 Μαθαίνουμε νότες στο πεντάγραμμο ,9 12,9 Παίζουμε με τα κρουστά όργανα 479 8,0 8,7 Μαθαίνουμε ρυθμικές αξίες 386 6,5 7,0 Ακούμε κλασική μουσική 221 3,7 4,0 Ακούμε ελληνική και κυπριακή πραδοσιακή μουσική 179 3,0 3,3 Μαθαίνουμε για την ιστορία της μουσικής 171 2,9 3,1 Τραγουδούμε παιδικά τραγούδια 143 2,4 2,6 Φτιάχνουμε δικές μας συνθέσεις 110 1,8 2,0 Ακούμε μουσική και την αποδίδουμε με κίνηση 88 1,5 1,6 Τραγουδούμε μοντέρνα τραγούδια 87 1,5 1,6 Ακούμε μοντέρνα και λαϊκή μουσική 81 1,4 1,5 Ακούμε ξένη μουσική 46 0,8 0,8 Ακούμε μουσικές άλλων πολιτισμών 36 0,6 0,7 Σύνολο ,9 100,0 Missing Value 483 8,1 Σύνολο ,0 Πίνακας 4: Δραστηριότητες που γίνονται πιο συχνά σε ένα μάθημα Μουσικής σύμφωνα με τους μαθητές της Στ τάξης Στη συνέχεια, ζητήθηκε από τους μαθητές να επιλέξουν τις τρεις από τις δεκαέξι δοσμένες δραστηριότητες που οι ίδιοι θα προτιμούσαν να έκαναν στο μάθημα της Μουσικής. Στον Πίνακα 5 φαίνεται η σειρά που πήρε η κάθε δραστηριότητα σύμφωνα με τις προτιμήσεις των παιδιών. Μέσα από τη σύγκριση των απαντήσεων των παιδιών στην ερώτηση αυτή προέκυψε ότι απέχει πολύ το τι πραγματικά ενδιαφέρει και προσελκύει τα παιδιά σε ένα μάθημα Μουσικής με το τι γίνεται στην πράξη. Ενώ οι δύο πιο αγαπημένες δραστηριότητες των παιδιών ήταν "να τραγουδάμε μοντέρνα τραγούδια" και να "ακούμε ξένη Μουσική", δραστηριότητες που έχουν, δηλαδή, να κάνουν με "μοντέρνα ακούσματα", με τη "δική τους "μουσική κουλτούρα", φαίνεται ότι πολύ σπάνια έχουν την ευκαιρία γι' αυτήν την ενασχόληση. Αντίθετα, άλλες δραστηριότητες που αφορούν την προετοιμασία της χορωδίας, την εκμάθηση φθόγγων και ρυθμικών αξιών και που δεν είναι από τις πιο αγαπημένες δραστηριότητες των παιδιών, είναι οι πιο συχνά εμφανιζόμενες στα πλείστα μαθήματα Μουσικής. 59

12 Επιθυμητές Δραστηριότητες Δραστηριότητα n % % Τραγουδούμε μοντέρνα τραγούδια ,1 15,9 Ακούμε ξένη μουσική ,8 13,5 Παίζουμε με τα κρουστά όργανα 303 8,4 8,9 Ακούμε κλασική μουσική 259 7,2 7,6 Παίζουμε αυλό 241 6,7 7,1 Φτιάχνουμε δικές μας συνθέσεις 208 5,8 6,1 Τραγουδούμε δημοτικά τραγούδια 195 5,4 5,7 Ακούμε μουσικές άλλων πολιτισμών 184 5,1 5,4 Μαθαίνουμε για την ιστορία της μουσικής 179 5,0 5,2 Μαθαίνουμε τα τραγούδια της χορωδίας για τις διάφορες γιορτές 161 4,5 4,7 Ακούμε μοντέρνα και λαϊκή ελληνική μουσική 142 4,0 4,2 Ακούμε μουσική και την αποδίδουμε με κίνηση 126 3,5 3,7 Ακούμε ελληνική και κυπριακή πραδοσιακή μουσική 100 2,8 2,9 Μαθαίνουμε ρυθμικές αξίες 96 2,7 2,8 Μαθαίνουμε νότες στο πεντάγραμμο 89 2,5 2,6 Άλλη Δραστηριότητα 68 1,9 2,0 Τραγουδούμε παιδικά τραγούδια 61 1,7 1,8 Σύνολο ,2 100,0 Missing Value 173 4,8 5,1 Σύνολο ,0 105,1 Πίνακας 5: Δραστηριότητες που θα ήθελαν οι ίδιοι οι μαθητές της Στ τάξης να γίνονται πιο συχνά σε ένα μάθημα Μουσικής 4. Διερεύνηση των στάσεων των μαθητών της Στ Δημοτικού ως προς το μάθημα της Μουσικής Σε μια προσπάθεια να διερευνήσουμε τις στάσεις των παιδιών προς το μάθημα της Μουσικής ζητήσαμε από τα παιδιά να επιλέξουν τρία από δώδεκα δοσμένα επίθετα που χαρακτήριζαν καλύτερα το μάθημα της Μουσικής, όπως αυτά το έζησαν τα έξι χρόνια της φοίτησής τους στο Δημοτικό Σχολείο. Οι επιλογές των παιδιών φαίνονται στον Πίνακα 6. Περισσότερα από τα μισά παιδιά που έλαβαν μέρος στην έρευνα, συγκεκριμένα 692, επέλεξαν το επίθετο "ευχάριστο". Πολλά ήταν επίσης και τα παιδιά που χαρακτήρισαν το μάθημα της Μουσικής ως "ενδιαφέρον" (n=434), "ξεκούραστο" (n=394) και "ζωντανό" (n=374). Αξίζει τον κόπο να σχολιαστεί ότι τα πέντε τελευταία σε σειρά προτίμησης επίθετα ήταν τα πέντε "αρνητικά" επίθετα του καταλόγου: Κουραστικό (n=215), Ανιαρό (n=191), Αχρείαστο 60

13 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου Χαρακτηρισμός Μαθήματος Μουσικής Επίθετα n % % Ευχάριστο ,3 19,9 Ενδιαφέρον ,1 12,5 Ξεκούραστο ,0 11,3 Ζωντανό ,4 10,8 Εύκολο 316 8,8 9,1 Δημιουργικό 250 7,0 7,2 Χρήσιμο 223 6,2 6,4 Κουραστικό 215 6,0 6,2 Ανιαρό 191 5,3 5,5 Αχρείαστο 158 4,4 4,5 Δύσκολο 133 3,7 3,8 Απαιτητικό 98 2,7 2,8 Σύνολο ,9 100,0 Missing Value 110 3,1 Σύνολο ,0 Πίνακας 6: Επίθετα με τα οποία χαρακτήρισαν οι μαθητές της Στ τάξης το μάθημα της Μουσικής (n=158), Δύσκολο (n=133) και Απαιτητικό (n=98). Η επιλογή των πιο πάνω επιθέτων- χαρακτηρισμών από τα παιδιά ενισχύει την άποψη πως τα παιδιά αγαπούν σε γενικές γραμμές το μάθημα της Μουσικής, παρά το γεγονός ότι μπορεί αυτό να μην ανταποκρίνεται στα δικά τους ενδιαφέροντα και εμπειρίες. Συμπεράσματα- Διαπιστώσεις Αν θεωρήσει κανείς ότι η αποτελεσματικότητα στη διδασκαλία ενός μαθήματος μπορεί να κριθεί, σε ένα μεγάλο βαθμό, από τις γνώσεις που έχουν αποκτήσει τα παιδιά στο συγκεκριμένο μάθημα αλλά και από τις στάσεις τους προς αυτό, τότε μπορούμε να αντλήσουμε σημαντικές πληροφορίες για την αποτελεσματικότητα της διδασκαλίας του μαθήματος της Μουσικής στο Δημοτικό Σχολείο μέσα από τα ευρήματα της έρευνας που διερεύνησε το κατακτηθέν από τους μαθητές Α.Π., το τι με άλλα λόγια "βρίσκεται στο μυαλό και στην καρδιά τους" (Middlewood, 2001, σ.σ. 109). Επιβεβαιώθηκε μέσα από την έρευνα ότι οι συντάκτες του Α.Π. έχουν πολύ μεγάλες προσδοκίες από τα παιδιά του Δημοτικού Σχολείου, κάτι που εντοπίστηκε και μέσα από την κριτική ανάλυση του επίσημου Αναλυτικού Προγράμματος. Το κατακτηθέν Α.Π. της Μουσικής, όπως αποδεικνύεται μέσα από τις επιδόσεις των παιδιών στο δοκίμιο 61

14 που τους δόθηκε να απαντήσουν, απέχει πολύ από το επίσημο Α.Π.. Κάτι τέτοιο ήταν αναμενόμενο, ως ένα βαθμό, εφόσον "εξ ορισμού, οι παιδαγωγοί ζητούν περισσότερα από αυτά που μπορούν να επιτύχουν" (Eisner, 2000, σ.σ. 343). Ωστόσο, τα αποτελέσματα ξεπέρασαν κάθε "προσδοκία". Κρίνοντας από τα διδακτικά εγχειρίδια, θα ανέμενε κανείς ότι τα παιδιά θα είχαν πλούσιες εμπειρίες σε σχέση με την κλασική μουσική, αφού υπάρχουν εισηγήσεις για 423 μουσικές ακροάσεις κλασικής μουσικής στο τέλος των βιβλίων τους και μεγάλο μέρος από αυτές βρίσκεται στους ψηφιακούς δίσκους που συνοδεύουν το Α.Π.. Ωστόσο, στη σχετική ερώτηση, μόνο 103 από τα 1196 παιδιά, έδωσαν πράγματι τίτλο κομματιού κλασικής μουσικής. Σε ένα σύνολο 10 ερωτήσεων που ακολούθησαν με επίκεντρο ένα τραγούδι και αφορούσαν ρυθμικές, μελωδικές και μορφολογικές έννοιες, μόνο σε τρεις ερωτήσεις απάντησαν σωστά τα μισά ή και περισσότερα παιδιά, και αυτές αφορούσαν ύλη που διδάσκεται σύμφωνα με το επίσημο Α.Π. στις πρώτες δύο τάξεις του Δημοτικού Σχολείου. Τα αποτελέσματα στις υπόλοιπες επτά ερωτήσεις ήταν πολύ απογοητευτικά, μιλώντας πάντα σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Α.Π.. Θα μπορούσαμε, χωρίς υπερβολή, να πούμε ότι έχουμε μια περίπτωση αυτού που ονομάζεται "σχολική αποτυχία", και σίγουρα δεν αποδίδεται στην ατομική παθολογία του μαθητή ή σε γενετικούς παράγοντες, γιατί μιλάμε για αποτυχία εκατοντάδων παιδιών. Οι επιδόσεις των παιδιών επιβεβαιώνουν πανηγυρικά την άποψη που συναντάται ευρέως στη βιβλιογραφία, ότι η σημειογραφία πρέπει να εισάγεται όταν και εφόσον τα παιδιά έχουν ήδη αποκτήσει ένα σύνολο σχετικών μουσικών εμπειριών. Μόνο τότε έχει νόημα το σύμβολο και η θεωρία (Green, 2001, Gordon, 1997, Swanwick,1999), όταν χρησιμοποιείται σαν μέσο προς επίτευξη κάποιου στόχου και όχι ως αυτοσκοπός. Η σημαντικότερη όμως απογοήτευση αφορά στις στάσεις των παιδιών για το μάθημα της Μουσικής. Παρόλο που τα παιδιά χαρακτήρισαν ως επί το πλείστον τη Μουσική με επίθετα όπως "ευχάριστο", "ενδιαφέρον", "ξεκούραστο", "ζωντανό" μάθημα, στην ερώτηση για το πιο αγαπημένο τους μάθημα η Μουσική πήρε μόλις την έβδομη θέση από τα δώδεκα μαθήματα, με μόνο 55 παιδιά να την επιλέγουν ως το πιο αγαπημένο τους μάθημα, ενώ, σε ερώτηση για το λιγότερο αγαπημένο μάθημα, η Μουσική κατέλαβε τη δεύτερη θέση μετά από το μάθημα της Ιστορίας, με 154 παιδιά να την επιλέγουν ως το λιγότερο αγαπημένο τους μάθημα. Στη βιβλιογραφία παρουσιάζονται παρόμοιες περιπτώσεις "αποτυχίας" του μαθήματος της Μουσικής. Σε έρευνες που έλαβαν χώρα στην Αγγλία η Μουσική κατέλαβε στην μια περίπτωση την προτελευταία και στην άλλη, την τελευταία θέση στη λίστα για το πιο "δημοφιλές" μάθημα στις προτιμήσεις των παιδιών της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Αντίθετα, τα μαθήματα όπως Σχεδιασμός και Τεχνολογία και Φυσική Αγωγή πήραν τις 62

15 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου πρώτες δύο θέσεις, ενώ το μάθημα της τέχνης κινήθηκε μεταξύ πέμπτης και έκτης θέσης (Ross, 1995). Περίπου τις θέσεις αυτές κατέλαβαν αντίστοιχα και στην παρούσα έρευνα τα υπόλοιπα "πρακτικής φύσεως" μαθήματα. Τα αποτελέσματα της έρευνας αυτής πρέπει να προβληματίσουν τόσο τον εκπαιδευτικό που διδάσκει το μάθημα της Μουσικής όσο και τους υπεύθυνους για την εκπαιδευτική πολιτική του μαθήματος. Είναι ολοφάνερο ότι υπάρχει πρόβλημα όσον αφορά στη διδασκαλία του μαθήματος της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου. Το τι τελικά μαθαίνουν οι μαθητές απέχει κατά πολύ από το επιθυμητό. Αλλά και πάλι, ποιος και πώς καθορίζει το επιθυμητό; Τα ενδιαφέροντα, οι στάσεις και οι προηγούμενες εμπειρίες των μαθητών, κάτι που λαμβάνεται πολύ υπόψη σε μαθητοκεντρικά προγράμματα (Galton, 1998), δε φαίνεται να λήφθηκαν υπόψη στο συγκεκριμένο Α.Π. της Μουσικής στην Κύπρο, το οποίο ακολουθεί μια "ακαδημαϊκή" προσέγγιση αναφορικά με τη μάθηση και διδασκαλία, και στο οποίο οι μαθητές καταντούν συχνά απλοί αποδέκτες της μάθησης. Σκοπός του μαθήματος της Μουσικής δεν είναι να κάνουμε όλα τα παιδιά μουσικούς, διδάσκοντάς τα όσο το δυνατό περισσότερες μουσικές έννοιες και δεξιότητες, τις οποίες θα ξεχάσουν τελειώνοντας το σχολείο, αλλά να τα κάνουμε να αποκτήσουν μια θετική στάση προς τη Μουσική, να αποκτήσουν μουσικές εμπειρίες και βιώματα τα οποία θα τα συντροφεύουν μια ζωή. Όπως φάνηκε μέσα από την παρούσα εργασία, δυστυχώς αποτύχαμε και στα δύο στην περίπτωση του μαθήματος της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου. Τα παιδιά ούτε έμαθαν αυτά που πρότεινε το Α.Π., ούτε αγάπησαν το μάθημα της Μουσικής, γεγονός που πρέπει να προβληματίσει τον καθένα από εμάς. Ως παιδαγωγοί της Μουσικής, πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας ότι η Μουσική Εκπαίδευση έχει να κάνει περισσότερο με πράξη, συναίσθημα, εμπειρίες, ευκαιρίες και όχι με τη διδασκαλία στεγνής γνώσης. Σε τελική ανάλυση, ο μαθητής ως μελλοντικός ακροατής, δε θα ψάχνει να βρει ούτε τη μορφή αλλά ούτε και την κλίμακα. Βιβλιογραφία Eisner, E. W. (1997). Educational objectives- Help or Hindrance? Στο: Flinders, D.J. & Thorton S.J. (eds), The curriculum Studies reader (p.p ) New York: Routledge. Galton, M. (1998). Principles of Curriculum Building. Στο: Moyles, J. & Hargreaves, L. (eds). The primary Curriculum: Learning from International Perspectives.London: Routledge. Gordon, E.E. (1997). Learning sequences in Μusic Skill, Content and Patterns (5th edn). Chicago: GIA Publications. Green, L. (2002). How Popular Musicians Learn. Hampshire: Ashgate. Kelly, A. V.. (1999). The Curriculum. Theory and Practice (4rth edn), London: Paul Chapman Publishing Ltd. 63

16 Hanley B. & Montgomery J. (2002). Contemporary Curriculum Practices and their Theoretical Bases. Σto: R.J. Colwell & C. Richardson (eds). The New Handbook of research on music teaching and Learning: A Project of the Music Educators National Conference (p.p ).us: Oxford University Press. Κουτσελίνη, Μ. (1997). Το Αναλυτικό Πρόγραμμα ως προϊόν και ως πράξη. Λευκωσία. Marsh, C. & Willis, G. (1995). Curriculum: Alternative approaches, ongoing Issues. New Jersey: Prentice Hall. Middlewood, D. (2001). Leadership of the Curriculum: Setting the Vision. Στο: Middlewood, D. & Burton, N. (eds). Managing the Curriculum (p.p ). London: Paul Chapman Publishing. Παπαναστασίου, Κ. (1990). Μεθοδολογία Εκπαιδευτικής Έρευνας. Λευκωσία: Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου. Παπαδόπουλος, M. (επιμ) (1990). Σχολική Αποτυχία. Λευκωσία: Υπουργείο Παιδείας. Preedy, M. (2001). Curriculum Evaluation: Measuring what we value. Στο: Middlewood, D. & Burton, N. (eds). Managing the Curriculum (p.p ). London: Paul Chapman Publishing. Regelski, Τ. (1999). Action Learning: Curriculum and Instruction as and for Praxis. Στο: McCarthy, M. (ed). Music Education as Praxis. Reflecting on Music Making as Human Action (p.p ). State of the Arts Series, 3, University of Maryland. Reimer, B. (1989). A Philosophy of Music Education.(2nd edition). Eanglewood Cliffs: Prentice Hall. Ross, M. (1995). What's Wrong With School Music?. British Journal of Music Education, Vol. 12, Runfola M. & Rutkowski J. (1992). General Music Curriculum. Στο: R.J. Colwell (ed). Handbook of research on music teaching and Learning: A Project of the Music Educators National Conference (p.p ). New York: Schirmer Books. Shepherd J. & Vulliamy G. (1994) The struggle for Culture: A sociological case study of the development of a National music Curriculum. British Journal of Music Education, Vol.15, No.1, Stenhouse, L. (1975). An Introduction to curriculum research and development. Great Britain: Heinemann Educational Books. Swanwick, K. (1999). Music making and music teaching as thoughtful action. Στο: McCarthy, Μ.(ed) Music education as Praxis. Reflecting on music - making as Human Action. University of Maryland. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού, Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων, Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης. (1996). Αναλυτικά Προγράμματα Δημοτικής Εκπαίδευσης. Λευκωσία. Φλουρής, Γ. (1999). Αναλυτικά Προγράμματα για μια Νέα Εποχή στην Εκπαίδευση 64

17 Το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση της Κύπρου Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου (6η εκδ.). Αθήνα: Εκδόσεις Γρηγόρης. Χατζηγεωργίου, Γ. (1998). Γνώθι το curriculum. Αθήνα: Ατραπός. Wing L.B.(1992). Curriculum and its study. Στο: R.J. Colwell (ed). Handbook of research on music teaching and Learning: A Project of the Music Educators National Conference (p.p ). New York: Schirmer Books. Η Νατάσα Οικονομίδου-Σταύρου γεννήθηκε στην Κύπρο το Σπούδασε πιάνο στο Ελληνικό Ωδείο Αθηνών και Ανώτερα Θεωρητικά στο Εθνικό Ωδείο Αθηνών. To 1997 αποφοίτησε με Άριστα από το Τμήμα Μουσικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών (υπότροφος του Ι.Κ.Υ). Έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στη Μουσική Παιδαγωγική (Master of Arts) στο Πανεπιστήμιο του Reading με υποτροφία του Ιδρύματος Λεβέντη. Είναι υποψήφια διδάκτωρ του Τμήματος Φ.Π.Ψ του Πανεπιστημίου Αθηνών. Παρουσίασε επιστημονικές εργασίες σε Διεθνή και Παγκόσμια συνέδρια με θέματα σχετικά με το Αναλυτικό Πρόγραμμα της Μουσικής και τις στάσεις εκπαιδευτικών και μαθητών για το μάθημα της Μουσικής. Είναι μέλος διαφόρων επιστημονικών εταιρειών και αντιπρόεδρος της Μουσικολογικής Εταιρείας Κύπρου. Από το 1998 διδάσκει στο Τμήμα Επιστημών της Αγωγής του Πανεπιστημίου Κύπρου το αντικείμενο "Μουσική και η Διδακτική της" (μέλος Ε.Ε.Π.). 65

18 Music Curriculum in First-grade Education in Cyprus - From Intention to Reality Natassa Economidou Stavrou Intention and reality are two views of the curriculum that often differ widely. The main aim of this study was to investigate whether there was a mismatch between the official National Curriculum for Music and the one received by children in Primary Education in Cyprus. The reality of children's experience was investigated by an anonymous questionnaire administered by the researcher to 1196 out of the 9847 Cypriot 6thgrade children. The questionnaire aimed to identify the level of musical Knowledge acquired by the children during their music lessons in primary school, their attitudes towards classroom music as well as their preferences on musical activities. The results showed that there is a huge gap between theory and practice as far as music teaching in Cypriot Primary Education is concerned. Music was very surprisingly found to be one of the children's least favourite subjects taught in primary school, the activities that according to children often took place in their music lessons differed extremely with the ones they would like to participate in, and finally, the musical knowledge acquired was far below the expected level. Natassa Economidou-Stavrou was born in Cyprus in She has degrees in piano, Harmony and Counterpoint and she is a graduate on Musical Studies, University of Athens (1997). She made postgraduate studies in Music Education: MA at the University of Reading and Phd candidate at the Department of Philosophy, Education, Psychology of the University of Athens. She presented papers in National and International Conferences, regarding Music Curriculum and teachers' and children' attitudes towards Music as a part of the School Curriculum. She is a member of several scientific organizations and the vice- president of the Cyprus Musicological Society. She has been teaching in the field "Methodology of Music Teaching and Learning" at the Department of Education at the University of Cyprus since

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015)

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) 1. Ταυτότητα της έρευνας Το Μουσικό Σχολείο (Μ.Σ.) λειτουργεί στην Κύπρο από το 2006. Η ίδρυσή του έγινε στα πλαίσια της Εκπαιδευτικής Μεταρρύθμισης, με

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Approaches to Research) Δρ ΚΟΡΡΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2013 Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Research

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πατρών Π.Τ.Δ.Ε. - Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης. Θέμα εργασίας : «Η επαγγελματική ικανοποίηση των εκπαιδευτικών» Μπούτσκου Λεμονιά

Πανεπιστήμιο Πατρών Π.Τ.Δ.Ε. - Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης. Θέμα εργασίας : «Η επαγγελματική ικανοποίηση των εκπαιδευτικών» Μπούτσκου Λεμονιά Πανεπιστήμιο Πατρών Π.Τ.Δ.Ε. - Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Θέμα εργασίας : «Η επαγγελματική ικανοποίηση των εκπαιδευτικών» Μπούτσκου Λεμονιά Αμύνταιο 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 1. Εισαγωγή 2 2. Θεωρία 3

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010)

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου της 29 ης Ιουλίου, 2008, τέθηκε σε εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(5543) Κορρέ Πελαγία(5480) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(5543) Κορρέ Πελαγία(5480) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(55) Κορρέ Πελαγία(580) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Εαρινό εξάμηνο 0 Ρέθυμνο, 5/6/0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ:. Εισαγωγή.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ονοματεπώνυμα Σπουδαστριών: Μποτονάκη Ειρήνη (5422), Καραλή Μαρία (5601) Μάθημα: Β06Σ03 Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας ΚΟΕΔ Μαρία Γεωργίου, Μαρία Ηλιοφώτου-Μένον, Όλγα Παπαγιάννη, Πέτρος Πασιαρδής, Γιάννης Σαββίδης, Ανδρέας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΠΡΟΫΠΗΡΕΣΙΑΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΟΝΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και συνήθειες γονέων με παιδιά μαθητές Λυκείου απέναντι στα φροντιστήρια και την ενισχυτική διδασκαλία. Μάρτιος 2007

Στάσεις και συνήθειες γονέων με παιδιά μαθητές Λυκείου απέναντι στα φροντιστήρια και την ενισχυτική διδασκαλία. Μάρτιος 2007 Στάσεις και συνήθειες γονέων με παιδιά μαθητές Λυκείου απέναντι στα φροντιστήρια και την ενισχυτική διδασκαλία Μάρτιος 2007 Η ταυτότητα της έρευνας [σε γονείς μαθητών Λυκείου] Ανάθεση :Σύνδεσμος φροντιστών

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η παρούσα έρευνα έχει σκοπό τη συλλογή εμπειρικών δεδομένων σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2011-2012 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» Διδάσκων: Κ. Χρήστου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Αποτελεί ένα από τα τέσσερα τμήματα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής. Υπήρξε το πολυπληθέστερο σε φοιτητές τμήμα. Έχει παραδώσει στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015 με θέμα «Science in Technology»

Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015 με θέμα «Science in Technology» ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ανδρέας Κυθραιώτης- Πέτρος Πασιαρδής Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Συνέδριο Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΣΚΟΝΤΑΣ ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΑ Ι ΑΚΤΙΚΑ ΕΓΧΕΙΡΙ ΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ: Η ΟΠΤΙΚΗ ΤΩΝ Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ

Ι ΑΣΚΟΝΤΑΣ ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΑ Ι ΑΚΤΙΚΑ ΕΓΧΕΙΡΙ ΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ: Η ΟΠΤΙΚΗ ΤΩΝ Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ Μουσική και ιδακτικά Εγχειρίδια: Η Οπτική των ιδασκόντων Ι ΑΣΚΟΝΤΑΣ ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΑ Ι ΑΚΤΙΚΑ ΕΓΧΕΙΡΙ ΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ: Η ΟΠΤΙΚΗ ΤΩΝ Ι ΑΣΚΟΝΤΩΝ Νατάσα Οικονοµίδου- Σταύρου Τµήµα

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Ποιός είναι ο σκοπός του μαθήματος μας? Στο τέλος του σημερινού μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ.

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. Είδαμε πως το 4.2% των μαθητών στο δείγμα μας δεν έχουν ελληνική καταγωγή. Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε κάποια ειδικά χαρακτηριστικά αυτών των ξένων μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικό Πρόγραμμα Αξιολόγησης των Εσπερινών Σχολών Μέσης Γενικής και Μέσης Τεχνικής Εκπαίδευσης (2007-2008)

Ερευνητικό Πρόγραμμα Αξιολόγησης των Εσπερινών Σχολών Μέσης Γενικής και Μέσης Τεχνικής Εκπαίδευσης (2007-2008) Ερευνητικό Πρόγραμμα Αξιολόγησης των Εσπερινών Σχολών Μέσης Γενικής και Μέσης Τεχνικής Εκπαίδευσης (2007-2008) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Ο Τομέας Έρευνας του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, μετά από οδηγία του

Διαβάστε περισσότερα

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση Ημερίδα για την ενσωμάτωση των ΤΠΕ στην εκπαίδευση, Λεμεσός 23/2/13

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Παιδαγωγική Σχολή Τμήμα: Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης 1 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση Χριστάκη, καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗ

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΛΕΜΟΝΙΔΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ : ΚΑΠΠΑΤΟΥ ΝΑΤΑΣΣΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗ ΘΕΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Παιδαγωγικά ρεύματα στο Αιγαίο Προσκήνιο 1 Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Δημήτρης Σπανός 1 dimitris.spanos@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Πολιτική Επιστήμη 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Ψυχολογία 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των

Διαβάστε περισσότερα

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) «Αρχιμήδης ΙΙΙ Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής

Διαβάστε περισσότερα

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ Αναγνωστικός Αλφαβητισµός σε Μαθητές Ε Τάξης ηµοτικού ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΟΣ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟΣ: ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΣΕ ΜΑΘΗΤΕΣ Ε ΤΑΞΗΣ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΣΕ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΙ ΜΗ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΠΟΥ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΝΕΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Τμήμα: Βιολογίας 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος άσκαλος Σ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Αυτό το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ

648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ 648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΥΝ ΟΙ ΜΑΘΗ- ΤΕΣ ΠΟΥ ΦΟΙΤΟΥΝ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ, ΚΑΝΟΝΤΑΣ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ, ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΦΥΛΟ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα "Νέες τεχνολογίες"

Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα Νέες τεχνολογίες 1. Πρόλογος Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα "Νέες τεχνολογίες" Π. Ματζάκος, Α.-Μ. Σκουρτσή, Μ. Φιλιοπούλου Στην παρούσα εργασία, παρουσιάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα. Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07

Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα. Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07 Η Γυναίκα στην Αρχαία Αθήνα Χουτουρίδου Κλαούντια, καθ. κλ. ΠΕ07 Η ιδέα Η θέση και ο ρόλος της γυναίκας στο κοινωνικό σύνολο διαφοροποιείται από κοινωνία σε κοινωνία και από εποχή σε εποχή. Είναι πολύ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Φιλολογία Τμήμα Τμήμα Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής 1 Μελέτη απορρόφησης

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών Το κάθε μεταπτυχιακό πρόγραμμα έχει 3 επίπεδα που αφορούν σεμινάρια (Ι, ΙΙ, ΙΙΙ). Θα πρέπει με το τέλος των σπουδών σας η αναλυτική σας βαθμολογία να αναγράφει

Διαβάστε περισσότερα

"Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ".

Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. "Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ". Σίμος Αναγνωστάκης, Ε.Ε.Δι.Π., sanagn@edc.uoc.gr Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Θρησκευτική Ετερότητα: εθνικές και θρησκευτικές

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΦΩΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ. Το άρθρο αυτό έχει ως σκοπό την παράθεση των αποτελεσμάτων πάνω σε μια έρευνα με τίτλο, οι ιδέες των παιδιών σχετικά με το

Διαβάστε περισσότερα

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης

Β. Πρόγραμμα Βοηθών Διευθυντών Σχολείων Μέσης Γενικής και Μέσης ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Διευθυντικών Στελεχών στην Εκπαίδευση Το Έργο δύναται να συγχρηματοδοτηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) κατά 85% και από εθνικούς πόρους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟ 2000

ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟ 2000 ΠΑΝΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟ 2000 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2002 ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Ε ΤΟ Ι Μ Α Σ Τ Η Κ Ε Α Π Ο Τ Η Ν Ε ΤΑ Ι Ρ Ε Ι Α R A I C O N S U LTA N T S Α Π Ρ Ι Λ Ι Ο Σ 2 0 1 5 Ταυτότητα Έρευνας Μέγεθος

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

"Μια σημαία μια ιδέα"

Μια σημαία μια ιδέα Τελική Εργασία "Μια σημαία μια ιδέα" Καρακώτσογλου Αντώνης 19ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Τάξη Στ` Υπεύθυνη ομάδας εργασίας: Δούβλη Γεωργία ΜΑΙΟΣ 2014 Abstract - Περίληψη Η παρούσα εργασία εκπονήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Φαρμακευτική 1 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση Χριστάκη, καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Ερευνητής: Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Ηλεκτρολόγοι Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών 1 2 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση - Χριστάκη,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Διάλεξη 7η Αναζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων Ένα Ερευνητικό Παράδειγμα Σκοπός της έρευνας ήταν να διαπιστωθεί εάν ο τρόπος αντίδρασης μιας γυναίκας απέναντι σε φαινόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα αυτοαξιολόγησης σχολικής μονάδας: Διερεύνηση των παραμέτρων που επηρεάζουν την κατ οίκον εργασία των μαθητών του Δημοτικού Σχολείου Λυμπιών

Πρόγραμμα αυτοαξιολόγησης σχολικής μονάδας: Διερεύνηση των παραμέτρων που επηρεάζουν την κατ οίκον εργασία των μαθητών του Δημοτικού Σχολείου Λυμπιών Πρόγραμμα αυτοαξιολόγησης σχολικής μονάδας: Διερεύνηση των παραμέτρων που επηρεάζουν την κατ οίκον εργασία των μαθητών του Δημοτικού Σχολείου Λυμπιών Καραγιάννη-Κυρίλλου Λίτσα Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έργου EUfolio

Αποτελέσματα Έργου EUfolio http://www.eufolio.eu Αποτελέσματα Έργου EUfolio Ημερίδα «Ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία Λευκωσία, 16 Μαΐου 2015 Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείο

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση

Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση Στέλλα Κορομπίλη, Αναπλ. Καθηγήτρια, Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης, ΑΤΕΙΘ, Αφροδίτη

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ H δημιουργία εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Πρόγραμμα Εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας στη Μέση Εκπαίδευση Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Σεπτέμβριος 2011 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑTΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των ετών 2005 & 2006 Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Ιατρική 1 Μελέτη απορρόφησης του ΑΠΘ στην αγορά εργασίας των

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες για το νέο HSK

Πληροφορίες για το νέο HSK Πληροφορίες για το νέο HSK Μετάφραση από την ιστοσελίδα http://www.chinesetesting.cn/gosign.do?id=1&lid=0# Το νέο HSK δημιουργήθηκε από το Χανπάν σε μια προσπάθεια καλύτερης εξυπηρέτησης των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ 5 Ο Διεθνές Επιστηµονικό Συνέδριο ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ: ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ Πάντειο Πανεπιστήµιο, 8-10 Μαίου 2014 ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΠΡΟΦΙΛ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΟΔΟΙΠΟΡΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΝΕΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 1996-1998 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2000

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Επιστήμη Τμήμα ς 1 2 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση Χριστάκη, καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Ερευνητής:

Διαβάστε περισσότερα

Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη

Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 25 Απριλίου 2015 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ «ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ- ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΑΣΕΙΣ-ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ»

Διαβάστε περισσότερα

Enhancing the Teaching and Learning of Early Statistical Reasoning in European Schools

Enhancing the Teaching and Learning of Early Statistical Reasoning in European Schools Enhancing the Teaching and Learning of Early Statistical Reasoning in European Schools SOCRATES-COMENIUS Action Project 226573-CP-1-2005-1-CY-COMENIUS-C21 Διδακτικό Σενάριο 9 Συγγραφική Ομάδα: Universidad

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού N.Γιαννούτσου Εργαστήριο Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας- ΦΠΨ-Φιλοσοφική σχολή http://etl.ppp.uoa.gr Τεχνολογίες για την ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Μαίρη Κουτσελίνη Πανεπιστήμιο Κύπρου

Μαίρη Κουτσελίνη Πανεπιστήμιο Κύπρου Μαίρη Κουτσελίνη Πανεπιστήμιο Κύπρου Πώς ορίζεται η Ποιότητα των διδακτικών εγχειριδίων; Η δυνατότητά τους να ανταποκριθούν στους σκοπούς της εκπαίδευσης και τους σκοπούς της διδασκαλίας του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Στο τομέα της εκπαίδευσης η αξιολόγηση μπορεί να αναφέρεται στην επίδοση των μαθητών, στην αποτελεσματικότητα της διδασκαλίας ή της μαθησιακής διαδικασίας, στο αναλυτικό πρόγραμμα, στα διδακτικά

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Καλών Τεχνών Τμήματα Εικαστικών & Εφαρμοσμένων Τεχνών, Θεάτρου, Μουσικών Σπουδών 1 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΘΕΩΡΙΑ & ΠΡΑΞΗ στην εκπαιδευση Το έγγραφο αυτό παρέχει πληροφορίες και οδηγίες μορφοποίησης που θα σας βοηθήσουν να προετοιμάσετε καλύτερα την εργασία σας.... Αποστολή Εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 Curriculum Vitae Dr Marios Vryonides I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION.... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 IV. PRESENTATIONS IN CONFERENCES AND SEMINARS... 5 V. PUBLICATIONS.... 6-1 - I. PERSONAL DETAILS

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα για τις απόψεις των μαθητών σε σχέση με το μικρόκλιμα μιας περιοχής Ομάδα Μαθητών: Συντονιστής καθηγητής:

Έρευνα για τις απόψεις των μαθητών σε σχέση με το μικρόκλιμα μιας περιοχής Ομάδα Μαθητών: Συντονιστής καθηγητής: 1 Έρευνα για τις απόψεις των μαθητών σε σχέση με το μικρόκλιμα μιας περιοχής Ομάδα Μαθητών: Παναρέτου Κατερίνα, Παρεκκλησίτης Ορέστης, Ιωάννου Γιώργος Συντονιστής καθηγητής: Νικόλας Νικολάου Λύκειο Αγίου

Διαβάστε περισσότερα

Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.

Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Σπύρος Πανέτσος Επιστ. Υπευθ. Γραφείου Διασύνδεσης Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Η Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής

Διαβάστε περισσότερα

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1.

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. 2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. : - :. : : ( /,, ) :...., -, -.,,... 1.,, 2,,,....,,,...,, 2008 1. 2. - : On Demand 1. 9 2. 9 2.1 9 2.2 11 2.3 14 3. 16 3.1 16 3.1.1 16 3.1.1. 16 3.1.1. 25 3.1.2 26

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015

Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015 ΕΝΔΟΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ Εκπαιδευτική Ημερίδα: «Αξιολόγηση Μαθητή. Σύγχρονες Τάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» 4 Απριλίου 2015 και 25 Απριλίου 2015 Εργαστήριο 6: Το Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ γα μέλη Προσωπικών Δικτύων

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ γα μέλη Προσωπικών Δικτύων ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ γα μέλη Προσωπικών Δικτύων Αγαπητά μέλη του BITSE, Όλοι μας έχουμε άτυπα προσωπικά δίκτυα στη ζωή μας. Έχουμε ανθρώπους στους οποίους βασιζόμαστε, εμπιστευόμαστε, καθώς και ανθρώπους

Διαβάστε περισσότερα

Στο πλαίσιο του Ερευνητικού Προγράμματος «Αναμόρφωση του Προπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών του ΠΤΔΕ» (ΕΠΕΑΕΚ/ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ) και με την

Στο πλαίσιο του Ερευνητικού Προγράμματος «Αναμόρφωση του Προπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών του ΠΤΔΕ» (ΕΠΕΑΕΚ/ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ) και με την ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΥΛΛΟΓΗ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΜΕ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΒΑΘΜΟΥ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΤΟ ΠΤΔΕ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας»

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» «Πρακτική Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» Ματίνα Στάππα, Οδοντίατρος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών Πάρεδρος Αγωγής Υγείας Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Η εφαρμογή των προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ 32. Μέτρια 18.9% Καλή 40.2% Πολύ καλή 40.8% ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 31. 10 Αττική. Φαίνεται πως οι μαθητές στην Αττική έχουν καλύτερες γνώσεις Αγγλικών.

ΠΙΝΑΚΑΣ 32. Μέτρια 18.9% Καλή 40.2% Πολύ καλή 40.8% ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 31. 10 Αττική. Φαίνεται πως οι μαθητές στην Αττική έχουν καλύτερες γνώσεις Αγγλικών. Β. Ενδιαφέροντα κι εξωσχολικές δραστηριότητες. Γνώση Αγγλικών Ένα εξαιρετικά μεγάλο ποσοστό της τάξεως του 97.9% των ερωτηθέντων μαθητών γνωρίζει Αγγλικά. Το επίπεδο γνώσεών τους εκτιμάται απ τους ίδιους

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και συνήθειες μαθητών Λυκείου απέναντι στα φροντιστήρια και την ενισχυτική διδασκαλία. Μάρτιος 2007

Στάσεις και συνήθειες μαθητών Λυκείου απέναντι στα φροντιστήρια και την ενισχυτική διδασκαλία. Μάρτιος 2007 Στάσεις και συνήθειες μαθητών Λυκείου απέναντι στα φροντιστήρια και την ενισχυτική διδασκαλία Μάρτιος 2007 Η ταυτότητα της έρευνας [σε μαθητές Λυκείου] Ανάθεση :Σύνδεσμος φροντιστών Βορείου Ελλάδος Τύπος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Η Πράξη "Εκπαίδευση Αλλοδαπών & Παλιννοστούντων Μαθητών" υλοποιείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος "Εκπαίδευση και Διά Βίου

Διαβάστε περισσότερα

Enhancing the Teaching and Learning of Early Statistical Reasoning in European Schools

Enhancing the Teaching and Learning of Early Statistical Reasoning in European Schools Enhancing the Teaching and Learning of Early Statistical Reasoning in European Schools SOCRATES-COMENIUS Action Project 226573-CP-1-2005-1-CY-COMENIUS-C21 Διδακτικό Σενάριο 4 Συγγραφική Ομάδα: Cyprus College

Διαβάστε περισσότερα

Τα Νέα Προγράμματα Σπουδών για τις ΤΠΕ στην υποχρεωτική εκπαίδευση

Τα Νέα Προγράμματα Σπουδών για τις ΤΠΕ στην υποχρεωτική εκπαίδευση «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 -Οριζόντια Πράξη» Τα Νέα Προγράμματα Σπουδών για τις ΤΠΕ στην υποχρεωτική εκπαίδευση Αθανάσιος Τζιμογιάννης Αναπληρωτής

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΜΕΛΟΥΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΙΣΤΕ) ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ. 1. Επώνυμο και όνομα (με κεφαλαία): ΚΩΣΤΑΣ ΧΑΜΠΙΑΟΥΡΗΣ...

ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΜΕΛΟΥΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΙΣΤΕ) ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ. 1. Επώνυμο και όνομα (με κεφαλαία): ΚΩΣΤΑΣ ΧΑΜΠΙΑΟΥΡΗΣ... Παράρτημα «Η» (Υ.Π.Π. Τριτ. Εκπ. Αρ. 1.3/03) ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΜΕΛΟΥΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ (ΙΣΤΕ) ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α. ΑΤΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: 1. Επώνυμο και όνομα (με κεφαλαία): ΚΩΣΤΑΣ ΧΑΜΠΙΑΟΥΡΗΣ...

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους)

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) Όνομα Παιδιού: Ναταλία Ασιήκαλη ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ: Πως οι παράγοντες υλικό, μήκος και πάχος υλικού επηρεάζουν την αντίσταση και κατ επέκταση την ένταση του ρεύματος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 1 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ 12 ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: Ενεργός συμμετοχή (βιωματική μάθηση) ΘΕΜΑ: Παράδοση στο μάθημα των «ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ», για τον τρόπο διαχείρισης των σκληρών δίσκων.

Διαβάστε περισσότερα