ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ. (Παρασκευή 19/9/08, ώρα 6 πρωί, Νέα Σμύρνη, ξεκίνησα να γράφω..) Βρε μάνα, κάτσε

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ. (Παρασκευή 19/9/08, ώρα 6 πρωί, Νέα Σμύρνη, ξεκίνησα να γράφω..) Βρε μάνα, κάτσε"

Transcript

1 ΚΚΑ ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ 152 ΚΩΔΙΚΟΣ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ Τριμηνιαίο όργανο της Αδελφότητας Αγναντιτών Γραφεία: Σοφοκλέους 33-5ος όροφος - Τ.Κ Τηλ. - Fax: Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013, Αρ. Φύλλου ΠΡΟ ΣΚΛΗ ΣΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΗ ΣΙΑ ΤΑ ΚΤΙ ΚΗ ΓΕ ΝΙ ΚΗ ΣΥ ΝΕ ΛΕΥ ΣΗ ΤΗΣ Α ΔΕΛ ΦΟ ΤΗ ΤΑΣ Α ΓΝΑ ΝΤΙ ΤΩΝ Α ΘΗ ΝΩΝ Κα λού νται τα μέ λη της Α δελ φό τη τας Α γνα ντι τών Α θη νών στην ε τή σια Τα κτι κή Γε νι κή Συ νέ λευ ση στις 9 Φε βρουα ρί ου 2014, η μέ ρα Κυ ρια κή και ώ ρα π.μ., στο γρα φεί ο της Α δελ φό τη τας, Σο φο κλέ ους 33, 5ος ό ρο φος, με τα παρα κά τω θέ μα τα Η/Δ: 1) Διοι κη τι κός α πο λο γι σμός 2) Πρό γραμ μα δρά σης 3) Οι κο νο μι κός α πο λο γι σμός 4) Έκ θε ση Ε ξε λε γκτι κής Ε πι τρο πής 5) Έκ θε ση πε πραγ μέ νων 6) Ει ση γή σεις - προ τά σεις Με τά το τέ λος της Συ νέ λευ σης θα κα λω σο ρί σου με τον και νούρ γιο χρό νο με την κο πή της κουλούρας με αλεύρι καλαμποκίσιο από το χωριό και με μι κρή δε ξί ω- ση που θα περιλαμβάνει τσίπουρο, τυρί, ελιές και άλλα μεζεκλίκια, μιας και η Α δελ φό τη τά μας δεν θα κά νει φέτος τον κα θιε ρω μέ νο χο ρό της. Παρακαλούνται όλοι οι συγχωριανοί για την παρουσία τους στην εκδήλωση. Το Δ.Σ. «Κηδεμόνες» των γονέων μας: Ψυχαγωγικές δραστηριότητες! (στο πλαίσιο ενός αναγκαίου και χρήσιμου ρόλου μας) (Παρασκευή 19/9/08, ώρα 6 πρωί, Νέα Σμύρνη, ξεκίνησα να γράφω..) ρε μάνα, κάτσε καμία δεκαριά μέρες ακόμα σε κυνηγάνε; Τι έχεις στο χωριό να κάνεις και δε μπορείς να περιμένεις λίγο ακόμα ; Ακόμα παλιόκαιρο έχει.. Θα πας και θα κλειστείς μέσα Κάπως έτσι επιχειρηματολογώντας, αρκετοί από μας προσπαθούμε (άλλος κατά το Μάρτη, άλλος από το Γενάρη! καλά - καλά) να συγκρατήσουμε, παππούδες και γιαγιάδες, που καταφέραμε (ή αναγκαστήκαμε) να φέρουμε στην πρωτεύουσα να κάτσουν λίγους χειμωνιάτικους μήνες μαζί μας. Τα επιχειρήματά μας αρχικά Του Γιάννη Λ. Φίλου πρώην προέδρου της αδελφότητας για να τους φέρουμε στην Αθήνα παρόμοια. έβαια, οι αντίστοιχες απαντήσεις των παππούδων / γιαγιάδων είναι παρόμοιες (δεν έχουμε και χαζούς γονείς ευτυχώς!): 1. - έλα να μην είσαι μοναχός / μοναχή - δεν είμαι μαναχός μ / μαναχή μ αφού μέν παρέκεια κι ο/η τάδε (και σου λέει κάποιον πούναι και 5-10 χρόνια μεγαλύτερος!) ή 2. - είδες κι η θειάκω η τάδε... έρχεται στα παιδιά της. - η θειάκω σ η έρχιτι για να κάν ιξιτάσεις κι θα βαφτίσ κι τ αγγόν ή έλα που σε θέλουν και τα εγγόνια.. δεν τάδες τι χαρές κάνουν.. (αν και ξέρουμε ότι οι χαρές που κάνουν τα εγγόνια είναι επειδή, με τη γιαγιά παρέα, στην ουσία μένουν ανεξέλεγκτα!) - τ αγγόνια ισάς θέλ ν, τι να μας κάν ν ιμάς, μγκιό δε μπορούμι να τα σιάσουμι Συνέχεια στη σελίδα 5 Το Δ.Σ. της Αδελφότητας Αγναντιτών Αθήνας για να τιμήσει τον αγαπημένο μας συγχωριανό Χριστόφορο Νικολό, κατέθεσε στεφάνι στη μνήμη του, για τη μεγάλη του προσφορά στην εφημερίδα μας με το πλούσιο ποιητικό του έργο, μέσα από το οποίο εξέφραζε κυρίως τη μεγάλη του αγάπη, τον πόθο, τον καημό και τη νοσταλγία για τον τόπο καταγωγής του, τα Άγναντα. Του ευχόμαστε καλό ταξίδι και θερμά συλλυπητήρια στους οικείους του. 1 1 ΣΤΑ ΑΓΝΑΝΤΑ ΧΤΥΠΑΕΙ Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΩΝ ΤΖΟΥΜΕΡΚΩΝ Η ραδιοφωνική συνέντευξη της Αλεξάνδρας Μπόμπολη στο dubleradio των Ιωαννίνων Συζητήθηκε πολύ και μας εξέπληξε όλους ευχάριστα η καλή παρουσία της Αλεξάνδρας Μπόμπολη στην ραδιοφωνική εκπομπή Α-πορίες με τον δημοσιογράφο Άγγελο Μητσόπουλο την Δευτέρα 2 Δεκεμβρίου στις 9 το βράδυ. Η πρόεδρος της Αδελφότητας Αγναντιτών Ιωαννίνων και υπεύθυνη δημοσίων σχέσεων της ΙΛΕΤ παρουσίασε με πολύ απλοϊκό τρόπο τις δικές της απόψεις για τις δραστηριότητες της Αδελφότητας, της ΙΛΕΤ, για τον πολιτισμό στα Τζουμέρκα, για την Άγναντα, για τις επερχόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές και για πολλά άλλα. Ήταν μια συνέντευξη που είναι αλήθεια συζητήθηκε πολύ και αρκετοί είναι αυτοί που της έδωσαν προεκτάσεις. Γι αυτό και κυρίως για όσους δεν είχαν την ευκαιρία να την ακούσουν ζητήσαμε από την Αλεξάνδρα Μπόμπολη να μας παραδώσει μια απομαγνητοφώνηση της συνέντευξης αυτής και θεωρούμε υποχρέωση της εφημερίδα μας να την δημοσιεύσουμε. Η Αδελφότητα διαθέτει τους παρακάτω λογαριασμούς για όποιον θέλει να καταθέσει χρήματα. ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ 081/ ΤΑΧ. ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΙΟ Εκφωνητής: Καλωσορίζουμε στην εκπομπή μας την Αλεξία Μπόμπολη, πρόεδρο της Αδελφότητας Αγναντιτών Ιωαννίνων και υπεύθυνη Δημοσίων Σχέσεων της ΙΛΕΤ. Μπόμπολη: Και εγώ από την μεριά μου κύριε Μητσόπουλε θα ήθελα να σας ευχαριστήσω για την πρόσκληση να είμαι στην εκπομπή σας και για την ευκαιρία που μου δίνεται να έχω μια ζεστή και ανθρώπινη επικοινωνία με τους ακροατές σας. Ερ: Κατ αρχήν πες μου δυο λόγια για τα Τζουμέρκα και για το χωριό Άγναντα; Απ: Τα Τζουμέρκα κύριε Μητσόπουλε είναι μια οροσειρά ως προέκταση των Αθαμανικών Ορέων και της Πίνδου και καλύπτουν ένα τεράστιο ορεινό όγκο. Υπάρχουν βέβαια και τα Ανατολικά και τα Δυτικά Τζουμέρκα αλλά εμείς λόγω καταγωγής και γενικότερων δραστηριοτήτων θα μας επιτρέψετε να επικεντρώσουμε στα Κεντρικά Τζουμέρκα. Διοικητικά μιλάμε για τον Δήμο Κεντρικών Τζουμέρκων με έδρα το ουργαρέλι. Μια αχανής και λίγο ασύνδετη περιοχή και αυτό αποτελούσε και αποτελεί ακόμη και σήμερα το σημείο αιχμής και σκληρής κριτικής για το σχέδιο Καλλικράτης που συνένωσε τους δύο πρώην Καποδιστριακούς Δήμους Αγνάντων και Αθαμανίας μαζί βέβαια με τις Κοινότητες Μελισσουργών και Θεοδωριάνων. Για να πάμε και διαχρονικά λίγο πριν τον Καποδίστρια μιλάμε για την συνένωση 12 Κοινοτήτων του πρώην Δήμου Αθαμανίας (ουργαρέλι, Αθαμάνιο, Ανεμορράχη, Κυψέλη, Τετράκομο, Κάτω Αθαμάνιο, Κάψαλα, Δίστρατο, Κεντρικό, Κάτω Καλεντίνη, Παλαιοκάτουνο, Μεσούντα) άλλων 8 του πρώην Δήμου Αγνάντων (Άγναντα, Κτιστάδες, Καταρράκτης, Ράμια, Λεπιανά, Μικροσπηλιά, Γραικικό, Κουκούλια) και των Κοινοτήτων Θεοδωριάνων και Μελισσουργών. Εκεί με έναν πληθυσμό που γερνάει και φθίνει λόγω της εσωτερικής μετανάστευσης των τελευταίων δεκαετιών υπολογίζεται ότι ζουν μόνιμα περίπου 4000 κάτοικοι που την καλοκαιρινή περίοδο σχεδόν διπλασιάζεται. Μιλάμε δηλαδή για μια αχανή και ανομοιογενή περιοχή με πολύ ψηλές απάτητες και σχεδόν μόνιμα χιονισμένες βουνοκορφές, με χαμηλότερα οροπέδια, με πλούσια βλάστηση ιδιαίτερα το καλοκαίρι, με άφθονα τρεχούμενα νερά σε χείμαρρους που χύνονται στον Άραχθο ποταμό και γενικά μια άγρια φύση με απείρου φυσικού κάλους τοπία που εμάς τους ντόπιους μας έχουν καθηλώσει και είναι πολύ ελκυστικά για τους επισκέπτες. Συνηθίζουμε στις συζητήσεις μας να μιλάμε και να παραλληλίζουμε με τις Άλπεις αφού δεν έχουμε τίποτε από φυσική ομορφιά να ζηλέψουμε. Ίσως απλά να υστερούμε λίγο σε οργάνωση και πνεύμα αξιοποίησης και εκμετάλλευσης αυτού του τοπίου που κάτω από κάποιες συνθήκες και προϋποθέσεις θα μπορούσε να αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτημα για δραστηριότητες και οικονομική ανάπτυξη εκεί και στην ευρύτερη περιοχή της Ηπείρου. Εμείς νιώθουμε ευλογημένοι που ήμαστε κοντά και μπορούμε να επισκεπτόμαστε σε τακτά χρονικά διαστήματα τα χωριά μας και να απολαμβάνουμε αυτό το φανταστικό τοπίο. Τώρα πριν σας πω για την Άγναντα θέλω να ξεκινήσω με το δικό μου χωριό που είναι το Κεντρικό, ένα πανέμορφο χωριό στις όχθες του Αράχθου, ψηλά λίγο κάτω από την γέφυρα της πλάκας στην καρδιά των Τζουμέρκων με πολύ πυκνή βλάστηση από έλατα, πλατάνια και παραγωγικά δέντρα. Εκεί γεννήθηκα και μεγάλωσα και εκεί είναι το σπίτι μου. Όμως παντρεύτηκα και ο σύζυγός μου κατάγεται από την Άγναντα και από τότε μοιράζομαι. Άλλωστε τα δυο χωριά είναι πολύ κοντά το ένα στο άλλο. Δεν ντρέπομαι να πω ότι Συνέχεια στη σελίδα 9 ΕΥ ΧΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕ Α ΧΡΟ ΝΙΑ Με την ευ και ρί α των Χρι στου γέν νων και του Nέ ου Έ τους ευχόμαστε σε ό λους τους ό που γης Α γνα ντί τες υ γεί α, χα ρά, προ σω πι κή και οι κο γενεια κή ευ τυ χί α. Ας γί νουν το νέ ο έ τος ό λες οι ευ χές μας πραγμα τι κό τη τα και ας α πο κτή σου με την ψυ χι κή δύ ναμη να α ντι με τω πί σου με τις δύ σκο λες στιγ μές της ζω ής με θάρ ρος, δύ να μη και αι σιο δο ξί α. Το Δ.Σ. 1

2 2 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ Oκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 ΓΕΝΝΗΣΕΙΣ Ο Δημήτριος Γεωρ. Νικολός και η σύζυγός του Ρούλα απέκτησαν, στις 21 Νοεμβρίου 2013, και το δεύτερο αγοράκι τους. ΘΑΝΑΤΟΙ Στις απεβίωσε και κηδεύτηκε στη Γραμμενίτσα Άρτας, η Ευαγγελή Γεωρ. Κατσουράνη (το γένος Λιόντου), ετών 81. Στις απεβίωσε στα Φράστα και κηδεύτηκε την επομένη στο νεκροταφείο Φραστών Αγ. Κων/νος, η Ευαγγελή Χρήστου Μπασιάκου, ετών 75. Στις απεβίωσε και κηδεύτηκε στους Μελιτάδες Κέρκυρας ο Ευάγγελος Δημ. Μπασιάκος, ετών 52. Στις απεβίωσε και κηδεύτηκε στην Άγναντα ο Κων/νος ασ. Καπέλης, ετών 49. Στις απεβίωσε στην Αθήνα και κηδεύτηκε στην Άγναντα ο Γεώργιος Δημ. Χριστοβασίλης, ετών 75. Στις απεβίωσε και κηδεύτηκε στην Άρτα η Δήμητρα σύζ. Γρηγορίου Μπάκου, ετών 88. ΠΡΟΣΦΟΡΕΣ Η οικογένεια Χριστόφορου Νικολού ευχαριστεί όλους όσοι συμμετείχαν στο πένθος του αγαπημένου συζύγου, πατέρα και παππού. Στη μνήμη του προσφέρει 100 δωρεά στην Αδελφότητα Αθήνας. Η άσω Χαλκιά - Γιωτοπούλου πρόσφερε το ποσό των 50 ευρώ στη μνήμη της μητέρας της Δημητρούλας Σπ. Χαλκιά. Κι αυτό θα περάσει Ο πόνος χαρά θα γίνει ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ Παρακαλούμε τους χωριανούς που έχουν το χάρισμα να γράφουν και σίγουρα υπάρχουν πολλοί να μας αποστέλλουν τα γραπτά τους προς δημοσίευση, διότι μ αυτόν τον τρόπο αποκτά πλουραλισμό και ποικιλία η εφημερίδα. ΔΙΕΥ ΚΡΙ ΝΙ ΣΕΙΣ και η χαρά τραγούδι οι νότες θα γλυκάνουν των πονεμένων τις καρδιές Μη φοβηθείς σαν έλθει το σκοτάδι πιο λαμπερή η άλλη μέρα θα ξανάλθει 1. Στη στή λη Κοι νω νι κά δη μο σιεύ ο νται ό σα γε γο νό τα υ πο πί πτουν στην α ντί λη ψή μας και ό σα μας γνω στοποιούν με ε πι στο λές ή FAX οι εν δια φε ρό με νοι. 2. Νε κρο λο γί ες και φω το γρα φί ες των χω ρια νών μας που α πεβί ω σαν, δη μο σιεύ ο νται μό νο ε φό σον μας α ποστέλ λο νται α πό συγ γε νείς και φί λους αυ τών ή διαθέτει το αρχείο της Αδελφότητας. ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΕΛΕΤΩΝ ΜΠΟΥΚΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Άνω Γραικικό Άρτας Τηλ Κιν.: Εξυπηρέτηση για όλη την Ελλάδα Τιμές λογικές Ευκολίες πληρωμής Πλήρη εξυπηρέτηση ταμείων Στην μνήμη του αγαπημένου μας πατέρα, Χριστόφορου Νικολού Γεννήθηκε το 1935 στην Άγναντα Άρτας. Εργάστηκε, έζησε και παντρεύτηκε στην Κέρκυρα, όπου απέκτησε τέσσερα παιδιά. Στην ψυχή και την καρδιά όλων μας μένει χαραγμένη η γλυκύτητα της μορφής του. Ο ήπιος χαρακτήρας του, η λιτότητα και η ευθύτητα του λόγου του, η πίστη στις απλές, ανθρώπινες αξίες. Αποτέλεσε φωνή σύνεσης, μετριοπάθειας, ενότητας και αυτογνωσίας. Σαν σύζυγος υπήρξε άξιος, στοργικός και αφοσιωμένος. Σαν πατέρας κατόρθωσε να μεταδώσει στα παιδιά του τις απλές αλήθειες της ζωής και τις αρετές που τον διέκριναν. Έκανε τα παιδιά του υπερήφανα. Σαν αδελφός ήταν ξεχωριστός, έμπιστος και πάντα συνεπής. Σ ευχαριστούμε, γιατί κοντά σου μάθαμε να είμαστε δυνατοί στις κακουχίες, ευθείς και αληθινοί, αισιόδοξοι, πιστοί και σταθερά προσανατολισμένοι. Θα σε θυμόμαστε πάντα Έφυγες Μανούλα μου, έσβησες έτσι ήρεμα και ήσυχα όπως ήταν όλη η ζωή σου. Άφησες σε μας τις αναμνήσεις, το πέρασμά σου το ωραίο, τις όμορφες στιγμές! Μια παρακαταθήκη τα λόγια σου, οι συμβουλές σου, οι προτροπές σου. Ήθελες τα παιδιά σου αγαπημένα, τίμια και σωστά στην κοινωνία και το πέτυχες! Πέρασες δύσκολα χρόνια, κατοχές, πολέμους, πείνα. Όμως βγήκες από όλα αυτά αλώβητη, περήφανη. Μας ανάστησες τέσσερα παιδιά. Ευτύχησες να δεις εγγόνια, δισέγγονα, τρισέγγονα. Και πιστεύω πως έφυγες γεμάτη και ευτυχισμένη. Θα μας λείπεις και ένα κενό θα υπάρχει πάντα μέσα μας. Ώρα σου καλή Μανούλα μου. ασιλική Γιωτοπούλου-Χαλκιά Ο δρόμος φωτεινός σε καρτερεί μη βιαστείς να φθάσεις την κάθε σου στιγμή για να χαρείς δύσκολο πια δεν είναι Για δες τον ήλιο πιο λαμπρός απ το βουνό που βγαίνει και το φεγγάρι πιο γλυκό τη νύχτα ομορφαίνει. άσω Χαλκιά - Γιωτοπούλου ΠΩΛΕΙΤΑΙ Οικία 130 τ.μ. περ. (ισόγειο 75 τ.μ. και 1ος ορ. 55 τ.μ.) στοιν οικισμό «Παναγία» Αγνάντων, κοντά στο πρώην Ειρηνοδικείο. Πληροφορίες στα τηλ και ΤΑΕΡΝΑ «ΤΑ ΤΖΟΥΜΕΡΚΑ» ΜΗΤΣΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Αγναντα Τηλ Χριστόφορος Νικολός Πανάξιος, αληθινός, ατόφιος, γνήσιος Αγναντίτης! Μπορούσα να παραθέσω χίλια δυο επίθετα για τον Χριστόφορο Νικολό, που κι αυτός έφυγε άδικα και πρόωρα από κοντά μας. Κρατώ ένα. Αγναντίτης. Αγάπησε αληθινά την Άγναντα και από εκεί από την Κέρκυρα, όπου έζησε και έκαμε άξια οικογένεια πάντοτε την αναπολούσε και πάντα την αγάπη του την έκανε ποίημα. Ώρες, πολλές ώρες συζητούσαμε τηλεφωνικά. Η μόνιμη κατάληξη τη συζήτησής μας ήταν η Άγναντα. Η Αγναντα που τόσο τη λάτρεψε και που τόσο αγάπησε τους χωριανούς του. Όταν κάποτε στην έρευνα που έκανα για να γράψω το βιβλίο «Το Γυμνάσιο Αγνάντων ο Πνευματικός Φάρος των Τζουμέρκων», ανακάλυψα ή μάλλον βρήκα τις αποδείξεις του φακελώματος που «έφαγε» και τον ενημέρωσα, όπως είχα υποχρέωση, μού είπε: «Σε ευχαριστώ. Όχι τίποτε άλλο, αλλά γιατί τώρα καταλαβαίνω και έτσι μπορώ να δικαιολογήσω το κυνηγητό που έφαγα και την ταλαιπωρία που τράβηξα προκειμένου να αποκατασταθώ επαγγελματικά. Έτσι ήταν τα πράγματα τότε». Κι αυτό το καταθέτω σαν ένα απλό κεράκι, άσβεστο όμως στη μνήμη του, που αποδεικνύει το ήθος και την ανθρωπιά του Χριστόφορου. (Χ.Τ.) Άνθρωπος. Πάνω απ όλα άνθρωπος. Πατριώτης. Αληθινός πατριώτης. Αγναντίτης. Γνήσιος Αγναντίτης. Η μόνιμη ερώτησή του. «Τι νέα από το χωριό Χάρη;» Ήθελε για τα πάντα -ό,τι συνέβαινε στο χωριό- να τον ενημερώνω. Και για όλους πάντα είχε τον καλό λόγο στο στόμα του. Κι όσα δεν πρόφταινε να μου τα πει, μού τα έστελνε γραμμένα ποιητικά. Άνθρωπος, χωριανός που περίσσευε σ αυτόν το συναίσθημα. Έζησε ήσυχα και με περιεχόμενο. Έκανε σωστή οικογένεια. Έφυγε πρόωρα από κοντά μας. Άγναντα Τζουμέρκα Τζουμέρκα λένε το βουνό Άγναντα το χωριό μου θρονιάσανε με την καρδιά και πάντα στο μυαλό μου. Πολλοί εγράφανε για σας για τα δικά σας κάλλη όποιος σας δει πρώτη φορά θα ξαναέλθει πάλι. Πλατάνια έλατα νερά και καθαρό αέρα γεμίζουν τα πνευμόνια σου το άγχος κάνεις πέρα. Άνθρωποι γνήσιοι καλοί γεμάτοι ντομπροσύνη πάντα με το χαμόγελο σκορπίζουν καλοσύνη. Στις τέχνες και στα γράμματα πάντοτε πρωτεύουν το γλέντι έχουν μέσα τους δημοτικά χορεύουν. Τα φαγητά απίθανα οι πίτες τρομερές το κοκορέτσι προκαλεί να φας πολλές φορές. Για μάνα Αγναντίτισσα Νεκρολογίες ό,τι κι αν πεις δεν φτάνει για εργάτης ηρωϊκά της πρέπει το στεφάνι. Αχ, Άγναντα αγάπη μου ήθελα νάμουνα εκεί μαζί με φίλους μου παλιούς να πιούμε μια ρακί. Του Τζουμερκιώτη σταυραετού παράκκληση του κάνω να μ ανεβάσει γρήγορα μεσ τα Τζουμέρκα επάνω. Να κοιμηθώ στ απόσκια τους τις πίκρες να ξεχάσω να πιώ νερό απ τον κόρφο τους Θεό μου να δοξάσω. Μας έμειναν τα ποιήματά του που θα συνοδεύουν τη μνήμη όλων για τον άνθρωπο, τον αληθινό πατριώτη. Τον Χριστόφορο. Χάρις Ζάχος Η Δημητρούλα Ένας ένας φεύγουν. Όλους/ες τους συνοδεύουν τα έργα και οι ημέρες τους. Άδειασαν οι μαχαλάδες. Έρμες οι γωνιές από τα τζάκια, τα οποία πλέον δεν καπνίζουν. Οι κουμαριές πύκνωσαν και έκλεισαν τους δρόμους. Δρομάκια αδιάβατα. Όλα σαν να βάλθηκαν να σβήσουν, να εξαλείψουν και να αποτελειώσουν μια «προηγούμενη ζωή». Και εμείς θυμόμαστε. Χαμόγελα, κουβέντες, καλαμπούρια και πειράγματα. Σκληρή η βιοπάλη, «άγριος» ο ιδρώτας για τον επιούσιο. Χαρές και λύπες από κοινού. ιώματα, αγώνες και αγωνίες, κοινά για όλο το χωριό. Και κάθομαι ο δόλιος και θυμάμαι και αναπολώ και αναστενάζω. Δεν θλίβομαι για όσα έζησα -για όσα ζήσαμε. Αυτά φύγανε και δεν ξανάρχονται. Άλλωστε «δεν έχει ο δρόμος τελειωμό, όλο τραβά εμπρός, όλο εμπρός, πάντα εμπρός και πάντα δρόμος». Θλίβομαι για την ερημιά που έπεσε σ όλο το χωριό. Κι αυτή η καμπάνα, ακούραστη χτυπά κι όλο χτυπά. Δεν σταματά. Δεν ορρωδεί προ ουδενός, δεν βάζει φρένο. Ακόμα και για τις κολόνες του χωριού. Ακόμα και για τη Δημητρούλα. Σημείο αναφοράς για όλο το χωριό. Έτσι τη νιώθαμε και έτσι αληθινά ήταν. -Πήγες στο χωριό; Πώς τα πέρασες; Τι κάνει η Δημητρούλα; Μόνιμη η ερώτηση. Έτσι την ένιωθαν κι έτσι την είχαν μέσα τους όλοι. Ναι, είναι ακριβώς η Δημητρούλα η χα Σπύρου Χαλκιά, το γένος Πολύζου. Έφυγε υπεραιωνόβια. Έφυγε; Δύσκολο να το πει κάποιος. Ήρεμη, μειλίχια, ήσυχη, πάντοτε με το χαμόγελο στα χείλη και την καλή κουβέντα στο στόμα. Αξιώθηκε να μεγαλώσει τέσσερα παιδιά. Τον αγγέλη, την Αντιγόνη, τον Αντρέα και τη άσω και να δει και να χαρεί εγγόνια και δισέγγονα. Μόνο καλές κουβέντες και για όλους πάντα ένα ζεστό χαμόγελο. Αυτά έχουμε να θυμηθούμε από τη Δημητρούλα. Καλό της ταξίδι. Χρίστος Α. Τούμπουρος

3 Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ 3 ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΚΑΙ ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ!!! Η παρούσα στήλη εύχεται σε όλους τους χωριανούς μας και σε όλους στους φίλους : Υγεία και ύναμη και ο νέος χρόνος να είναι καλύτερος από τον περασμένο και σιγά-σιγά να αρχίσει να μας ξεφορτώνει από τα δεινά που εκείνος μας φόρτωσε Τα περισσότερα παιδιά δεν κατάλαβαν και πολλά από την κρίση της περασμένης χρονιάς και ευτυχώς! Τα περισσότερα δεν στερήθηκαν τα παιχνίδια τους. Είχαν μάθει να ζουν στον μαγικό κόσμο των παιχνιδιών. Τα πιο μικρά, τα βλέπουν, παίζουν και τα περιεργάζονται για λίγο και μετά από μερικές ώρες αρχίζουν να τα διαλύουν, για να δουν τι έχουν μέσα τους, ικανοποιώντας έτσι την περιέργειά τους. Τα παιδιά της γενιάς μου δεν είχαν τέτοια περιέργεια Τα έφτιαχναν μόνα τους, αυτενεργούσαν. Ανέπτυσσαν έτσι τις δεξιότητές τους, εκτιμούσαν τον κόπο τους και αισθάνονταν τη χαρά της δημιουργίας! Για αυτό και τα πρόσεχαν σαν κόρη οφθαλμού, δεν τα «σμπαράλιαζαν». Τα βιομηχανικά παιχνίδι, τα «ετοιματζίδικα», δεν έχουν τον εαυτό τους μέσα και γι αυτό δεν τα λυπούνται. Από το 1881 που άρχισαν να εμφανίζονται τα βιομηχανικα παιχνίδια ο ιζυηνός μεταξύ άλλων έγραφε: «εν θα έπρεπε βέβαια να οδηγήσει κανείς σε αδράνεια την αυτενέργεια των παιδιών με το να τους αγοράζει και να τους προσφέρει έτοιμα παιγνίδια, των οποίων τη χρήση συχνά ούτε την καταλαβαίνουν καν. εν θα έπρεπε κανείς να αφήσει την παιδική φαντασία να μαραθεί και να πτωχεύσει με σωρεία από κούκλες που μοιάζουν ζωντανές... εν θα έπρεπε να συνηθίζει τα παιδιά στην πολυτέλεια και να τα κάνει απαιτητικά περιβάλλοντάς τα με ένα πλήθος από πολύτιμα παιγνίδια (...) των οποίων η πληθώρα καθιστά το παιδικό πνεύμα μανιακό για εναλλαγή και επιπόλαιο». Ένας φίλος μου γιατρός, διακεκριμένος χειρουργός, μου έλεγε: εν είναι τυχαίο ότι η μεγάλη πλειονότητα των άριστων χειρουργών είναι από επαρχία. Εκεί καλλιεργούσαν ΑΔΕΛΦΟΤΗΤΑ ΑΓΝΑΝΤΙΤΩΝ ΑΘΗΝΑΣ Γραφ. Σοφοκλέους 33 Τ.Κ ΑΘΗΝΑ Tηλ. - Fax: Ε-mail: Εκδότης: Χρήστος Γ. Χριστοδούλου Πρόεδρος της Αδελφότητας Κωδικός: 3734 Yπεύθυνος τυπογραφείου: ΑΦΟΙ ΖΟΥΜΠΟΥΛΗ Ο.Ε. Γερανίου 7-2ος όροφος Τηλ. - Fax: Ε-mail: από παιδιά τις δεξιότητες τους φτιάχνοντας μόνα τους τα παιχνίδια. Μάθαιναν να ορίζουν τα χέρια τους και χρησιμοποιούν σωστά τα εργαλεία. Παγκόσμια διάκριση σε Έλληνα Επιστήμονα! Ρουκέτες για τον ρουκετοπόλεμο έφτιαχνε στο ρονάδο της Χίου ο Σταμάτης Κριμιζής κορυφαίος επιστήμονας της ιαστημικής Φυσικής, ένας από τους 10 καλύτερους επιστήμονες του κόσμου και ο πιο παραγωγικός της 10ετίας , που βραβεύτηκε με το Α ραβείο «ΝΙΚΗ» της ιεθνούς Αστρονομικής Ένωσης την Κυριακή 8 εκεμβρίου, στο ξενοδοχείο ΜΕΓΑΛΗ ΡΕΤΑΝΙΑ! Ο ίδιος αποδίδει την επιτυχία του στην ΑΞΙΟΚΡΑΤΙΑ που ευτυχώς υπάρχει στην Αμερική και επιτρέπει ακόμη και στο γιο ενός φτωχού μετανάστη να διακριθεί και να προσφέρει! Από το ρουκετοπόλεμο στο ροντάδο, στην κορυφή της Αστοφυσικής που μελετά και προετοιμάζει τις αποστολές στο ιάστημα! Ευτυχώς, υπάρχουν χώρες που τιμούν αξιοκρατικά τους άξιους, μέσα στους οποίους υπάρχουν και πανάξιοι Έλληνες! Είναι από αυτούς που, αγνοημένοι στη Χώρα μας, «διαπρέπουν» στο εξωτερικό, προβάλλουν διεθνώς την Ελλάδα και πασχίζουν να την ανασύρουν από το τέλμα, τη σήψη και την ανυποληψία!... Εύγε στον Χιώτη διαστημικό επιστήμονα Κύριο Σταμάτη Κριμιζή!!! Ένα άλλο Ελληνόπουλο από τη Μεσσηνία (Αγγελόπουλος θαρρώ πως είναι το επώνυμό του) άφησε τον πατέρα του μόνο του με τα γιδοπρόβατα, ήρθε στην Αθήνα, βρήκε κάπου νυκτερινή εργασία, τελείωσε το Λύκειο και το Πανεπιστήμιο και, με υποτροφία, πήγε στην Αμερική (Η.Π.Α) και διεύρυνε τις σπουδές του. Επιστρέφοντας στην Ελλάδα δεν μπορούσε να βρει εργασία. «Ζυμωμένος» από μικρός στη ζωή και τη φύση, «δεν έμεινε με σταυρωμένα χέρια». Με διευρυμένους τους πνευματικούς του ορίζοντες, θυμήθηκε τα ραδίκια του βουνού, όπου βοσκούσε τα γιδοπρόβατα του πατέρα του. Στο αρχικό κεφάλαιό του, που ήταν οι καλές σπουδές και η πίστη στις δυνάμεις του, πρόσθεσε και... στα ραδίκια του βουνού του χωριού του. Ασχολήθηκε συστηματικά με το μάζεμα και το εμπόριο ραδικιών και κατάφερε να αναδειχθεί σε έναν πετυχημένο επιχειρηματία, γνωστό πανελληνίως και στο εξωτερικό! εν «έθαψε» ο δραστήριος Καλαματιανός την ευφυΐα και την ικμάδα της νιότης του σε κάποιο γραφείο του ημοσίου, «φιλώντας κατουρημένες ποδιές» και θερμοπαρακαλώντας «ίνα εισέλθη εν αυτώ» ταπεινωμένος!!! Ιδού ένα παράδειγμα δημιουργικού και δραστήριου νέου ανθρώπου με δημιουργικότατη φαντασία! λέ πω, α κού ω, σχολιάζω Μπράβο του!!! Άκουσα ένα τραγούδι γραμμένο στα Ισπανικά με μόνο Ελληνικές λέξεις, που οι Ισπανοί από χρόνια τις «πολιτογράφησαν» δικές τους! Το τραγούδι κάνει το γύρω του κόσμου και «σαρώνει»!!! Οι ξένοι σέβονται και τιμούν την Ελληνική Γλώσσα, τη γλώσσα του πολιτισμού και της επιστήμης. Εμείς την ξαρμάτωνουμε, την ξεβάφουμε, την απονευρώνουμε και τη ρίχνουμε βορά στα θηρία που θέλουν να την κατασπαράξουν...οι ξένοι τιμούν την προσφορά της ελληνικής γλώσσας στον πολιτισμό και την επιστήμη, γράφουν τα τραγούδια τους με τις λέξεις που μας πήραν και η επιστήμη διατηρεί την ελληνική ορολογία. Αντιθέτως, εμείς οι Έλληνες κάνουμε ό,τι μπορούμε για να απαξιώσουμε τη γλώσσα μας Αφού καταργήσαμε την ψιλή και τη δασεία, την περισπωμένη και την υπογεγραμμένη, τώρα κάποιοι, ανυποψίαστοι, προετοιμάζουν το έδαφος για την κατάργηση και της οξείας (του τόνου) για νά ναι ευκολότερη η αντικατάσταση του αλφαβήτου μας με το λατινικό. Αυτοί, ανοήτως δείχνουν στους εχθρούς την Ανοπαία οδό, την οδό της προδοσίας... Όλα τα Τζουμέρκα τιμήθηκαν από την Ένωση Ελλήνων Λογοτεχνών στις στο πρόσωπο της Κυρίας Ρίτας Ηλ. Νάστου!!! Πανάξια! Η προσφορά της στον πολιτισμό, γενικώς, και στην Λαϊκή μας Παράδοση ειδικότερα, είναι ανεκτίμητη! Ψυχή του «Αράχθειου Θεάτρου» Σκούπας η Ρίτα συντελεί τα μέγιστα στη μέθεξη των Τζουμερκιωτών και στην θεατρική παιδεία. Της εύχομαι υγεία, δύναμη και δημιουργική φαντασία. Ο πολιτισμός μας κρατάει ζωντανό τον τόπο μας. Και τη ζωντάνια τού τη δίνουν άνθρωποι με την πνοή, το πνεύμα και τη ζωογόνο αύρα, της Ρίτα Νάστου. Την ευχαριστούμε θερμώς, όπως θερμώς ευχαριστούμε και την Ένωση Ελλήνων Λογοτεχνών, που αναγνώρισε την προσφορά της και με εισήγηση του Προέδρου της κ. Λευτέρη Τζόκα της απένειμε την ανώτατη Ανώτατη ιάκριση της Ένωσης (Χρυσό Μετάλλιο)!!! Την καταπληκτική φωτογραφία των Αγνάντων που δημοσίευσε στο Facebook ο Xρήστος Τούμπουρος, δεν τη σχολίασα, όπως συνηθίζω, αλλά έγραψα δίπλα της την παρακάτω Ω Η Ο ΥΝΗΣ: Στ Άγναντα είσαι, ξένε μου, κι αν βρεις κανένα ρώτα,/ τι έγιναν οι άνθρωποι που ήταν εδώ πρώτα!.../ Πού είν οι δημόσιες Αρχές, Έπαρχοι και ημάρχοι/, που είναι τα Σχολεία μας, άσκαλοι και Σχολάρχοι!.../ Ήτανε φάρος πνεύμα- Γρά φει ο ΧΡ. ΑΡ. ΠΑ ΠΑ ΚΙ ΤΣΟΣ τος, του τόπου μας σαλόνι / καμάρι των Τζουμερκιωτών, της Άρτας το πνευμόνι... Και ενώ τα Άγναντα ήταν ο «Πνευματικός Φάρος» των Τζουμέρκων με σχολείο Μέσης Εκπαίδευση (Σχολή Μπίτσικα) πολύ πριν από την απελευθέρωση και ενώ αμέσως μετά (1881) έγινε ιοικητικό Κέντρο (έδρα της πολυπληθέστερης από τις δυο Επαρχίες της Άρτας και έδρα του ομώνυμου ήμου), Εμπορικό Κέντρο (Μονοπώλιο, Τελωνείο, Ταχυδρομική Υποδιεύθυνση που επόπτευε όλα τα Ταχυδρομικά και Τηλεγραφικά Γραφεία της περιοχής των Τζουμέρκων), βγαίνουν κάποιες απίθανες πένες, ανιστόρητες ή εμπαθείς, αποσιωπώντας αυτά και νομίζουν ότι γράφουν την Ιστορία των Τζουμέρκων και ιδιαίτερα την ιστορία της εκπαίδευσης, με βάση ένα Μονοθέσιο ημοτ. Σχολείο που λειτούργησε για μερικές δεκαετίες, τονίζοντας ιδιαίτερα τη «βαρβαρότητα» του Τζουμερκιώτη δασκάλου που έδερνε, χωρίς οι λιβελογράφοι να ξέρουν ότι το δόγμα της εκπαίδευση τότε ήταν: «ο μη δαρείς ού παιδεύεται», ούτε την κρατούσα νοοτροπία των γονιών που οδηγώντας το πρωτάκι στο δάσκαλο, του έλεγαν: «Σου έφερα το παιδί και αν δε διαβάζει, θα μου το δώσεις πίσω μόνο με την ψυχή μέσα του»!... Και βρίσκουν αυτές οι ανερμάτιστες πένες άνθρωπο από τα Τζουμέρκα να διαβάσει δημοσία τέτοιες «αρλούμπες», την εποχή που όλοι οι φορείς της περιοχής πασχίζουν να βγάλουν τον τόπο μας από την απομόνωση Τι να πει κανείς; Το Αιδώς Αργείοι», δυστυχώς, δεν αρκεί ΤΡΩΜΕ ΑΛΟΓΙΣΙΟ ΚΡΕΑΣ; Λένε ότι, «σκοτώνουν τα άλογα άμα γεράσουν» Γράφει ο Χρήστος Αρ. Παπακίτσος Τα σκότωναν παλιά Τώρα, στης φτώχειας, των Μνημονίων και της κερδοσκοπίας τον καιρό δεν «τα τρώει το χώμα». Σκοτωμένα ή σφαγμένα τα «αρμυροπληρώνουμε» και τα τρώμε εμείς εν αγνοία μας, αφού οι διεθνείς κερδοσκόποι βαφτίζουν το κρέας τους μοσχαρίσιο και το μοσχοπουλάνε!... Και να το τρώει κανείς είτε γιατί συνηθίζεται στον τόπο του είτε γιατί, αν δεν το φάει, θα πεθάνει από την πείνα, το κατανοούμε. Όμως, το να τρώει κάποιος κρέας μουλαριού ή γαϊδουριού νομίζοντας ότι είναι μοσχαρίσιο, είναι απάτη εγκληματική. Τώρα τελευταία, σε πολλές γνωστές επιχειρήσεις επεξεργασίας κρέατος βρέθηκαν προϊόντα τους αναμεμιγμένα με αλογίσιο κρέας!... έβαια, το κρέας του αλόγου, του μουλαριού και του γάιδαρου, τα παλιά χρόνια, που τρέφονταν με βρώμη, σανό και «ροκιές», ήταν και καθαρό και υγιεινό. Τώρα όμως που τα ζώα αυτά τα ταΐζουν με επεξεργασμένες σάρκες και οστά διάφορων ψοφιμιών και με αναβολικά, ενδέχεται η κατανάλωση του κρέατός τους να είναι επιβλαβής (τρελές αγελάδες, ασθένεια των πτηνών κ.ά). Κατά τους Ναπολεόντειους πολέμους ( ) μερικές χώρες της Ευρώπης είχαν συμπεριλάβει το αλογίσιο κρέας στο επίσημο διαιτολόγιο των στρατιωτών τους, μιας και τότε κάθε πεδίο μάχης ήταν και ένα ατερλώ για τα άλογα που αποτελούσαν καίριο και εύκολο στόχο των εμπολέμων. Τα άμοιρα τετράποδα και μετά το θάνατό τους ενίσχυαν το αξιόμαχο των εμπολέμων, αφού με τις σάρκες τους εύφραιναν και καρδάμωναν τους πολεμιστές που γλίτωναν από τις φονικές μάχες. Και ήταν, πράγματι, νόστιμο και δυναμωτικό το κρέας του αλόγου!. Το δοκίμασα το καλοκαίρι του 1941, όταν η Άρτα τελούσε υπό ιταλική κατοχή. Τότε, οι Έλληνες κρατικοί υπάλληλοι ήταν υποχρεωμένοι από την κατοχική κυβέρνηση να παρέχουν τις υπηρεσίες τους, αμειβόμενοι με μηνιαίο μισθό μερικών κατοχικών εκατομμυρίων δραχμών, που η αγοραστική τους δύναμη δεν ξεπερνούσε την αξία των δέκα αυγών! Οι Ιταλοί για να κρατήσουν ζωντανούς και να καλοπιάσουν τους δημοσίους υπαλλήλους, που ήταν χρήσιμοι γι αυτούς, τους τρατάριζαν με μια μερίδα φαγητού από το συσσίτιό τους, όταν βέβαια τους περίσσευε. Δυο τρεις φορές άφαγα, χωρίς να ξέρω τι έτρωγα, από το «μπραγάτσι» που έφερνε στο σπίτι ο πατέρας μου για να το μοιραστούμε. Μια απ αυτές, το αγγειό ήταν ξέχειλα γεμάτο από νεροζούμι, στον πάτο του οποίου «ναυαγούσαν» μερικές κρεατοΐνες και «αγκυροβολούσε» μια άσαρκη κοκάλα. Θυμάμαι ότι η νοστιμιά του ζωμού μ έκανε να «γλείφω τα μουστάκια μου» όλη μέρα! Μερικά χρόνια αργότερα, όταν είχε πάψει «να με κόβει η λόδρα» και έμαθα ότι ο νόστιμος ζωμός ήταν αλογίσιος, αηδίασα! Πάντως, μολονότι πέρασαν από τότε εβδομήντα δύο χρόνια, δεν άκουσα τον εαυτό μου να χλιμιντρίζει. Τώρα τελευταία, όμως, τον ακούω να γκαρίζει, αλλά οι ειδικοί με βεβαιώνουν πως για την παρενέργεια αυτή δεν ενοχοποιείται η πριν από τόσα πολλά χρόνια βρώση ονείου κρέατος. Άλλωστε, τότε δε χορηγούσαν στα γομαροειδή ορμόνες και αναβολικά.

4 4 4 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 Σοβαρά κι εύθυμα Κλούρια πρώτης κατηγορίας και κλούρια δεύτερης κατηγορίας... Γράφει ο Χά ρις Ζά χος Συντ/χος Δά σκα λος - Συγγραφέας Tο κλούρ Έτσι τον θυμάμαι, κοντούλη με τραγιάσκα λίγα άσπρα μαλλάκια και μουστάκι, το Γιώργο Σπύρο. Ήταν ο φούρναρης στο χωριό. Άσπρο ψωμί «χάισκο» ή φουρνίσιο όπως λέγαμε, που τρωγόταν και χωρίς προσφάι. Στον κάτω μαχαλά είχε το φούρνο του. Κάθε πρωί αρωμάτιζε την ατμόσφαιρα με τα καρβέλια του και την τέχνη του. Για τη ζωή του λίγα ξέρω, ξέρω όμως για τα κλούρια του. Μετά το δίωρο, αφού μας είχε ξετινάξει ο Μπουνιάκος με τον Επιτάφειο, ο Χ λιάρας με τον Αλγόριθμο τον Ευκλείδη μας ξετίναξε και η πείνα. Ο μπάρμπα Γιώργος στη γωνιά του. Ήξερε ακριβώς την ώρα που θα χτύπαγε το κουδούνι ο Στέλιος ο Σκουληκαρίτης ο επιστάτης. Με το καλαθάκι του που μέσα είχε δύο ειδών κλούρια. Αυτά που γινόταν σαν ψωμί και αυτά τα λαμπριάτικα που γυάλιζαν από πάνω. Το ένα μία δραχμή το επίσημο και τα άλλο ένα πεντάλεφτο. Όποιος είχε έπαιρνε ή αυτός που έπαιρνε το μοιραζόταν μ αυτόν που δεν είχε. Ήταν κι άλλοι απ αυτούς ήμουν εγώ που απλά έβλεπα αυτούς που έπαιρναν και το τρώγανε σιγά σιγά, για να τελειώσει όσο πιο αργά μπορούσαν. Η μυρωδιά τους λαχταριστή, μου ρχόταν να τα αρπάξω όλα και να κόψω πέρα και να τρώω όλη μέρα. Όταν οικονομούσα κανένα πεντάλεφτο κι εγώ στη γραμμή για κλούρ β κατηγορίας. Γλέντι πραγματικό. Τα φερνα στο στόμα μου γύρω γύρω για να γλεντάω την κάθε μουκιά. Έβαζα από κάτω το χέρι μου μη πέσουν τα τρίμματα όπως όταν κρατάμε το αντίδωρο στην εκκλησιά, έκρυβα και λίγο για τα άλλο το διάλειμμα. Ο μπάρμπα Γιώργος είχε το στέκι του έξω απ το εμπορικό του αγγέλη Αηδόνη. Εκεί με το καρεκλάκι του το καλαθάκι του πουλούσε την πραμάτια του κλούρια, α και β κατηγορίας. Πότε έφυγε από τη ζωή Δε θυμάμαι, εκεί που θα ναι τώρα θα πουλάει τα κλούρια του με μια δραχμή ή μ ένα πεντάλεφτο, το ευρώ δε θα χει φτάσει!!! Ο παράδεισος δεν είναι στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παρακαλώ ένα ψωμί και δύο κουλουράκια, πόσο κάνουν; Παναγιώτης Πετράτος από Κεφαλλονιά. Με το καλαθάκι του κατάφερε κι έγινε βιομήχανος, αναγνώστης της εφημερίδας μας. Ένα ευρώ και εβδομήντα λεπτά, ίσον πεντακόσια εβδομήντα εννιά και κάτι ψιλά σε δραχμές. Ένας μισθός του δασκάλου του Είδες το ευρώ; 4 ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ...ΜΑΘΗΤΙΚΕΣ Εκλογές 1961 Μια ευχάριστη είδηση 4 Γράφει ο Γιάννης Κατσικογιώργος Συνταξιούχος δάσκαλος Παρασκευή πριν απ τις ουλευτικές Εκλογές της 29ης Οκτωβρίου 1961 και τα μαθήματα στο Γυμνάσιο Αγνάντων σταμάτησαν, για να ξαναρχίσουν πάλι την Τρίτη μετά τις Εκλογές, αφού το Γυμνάσιο θα λειτουργούσε ως Εκλογικό Τμήμα της Κοινότητας των Αγνάντων. Απρόσμενη τριήμερη ξεκούραση για τους μαθητές κι εμείς, που καταγόμαστε απ την Κυψέλη, ένα απ τα πιο απομακρυσμένα από τα Άγναντα χωριά, και δεν πηγαίναμε κάθε Σάββατο στο χωριό μας, όπως τα παιδιά των άλλων κοντινών χωριών, αλλά μόνο τις διακοπές, μια και ο καιρός ήταν ωραιότατος, πήραμε την απόφαση να επισκεφτούμε τα σπίτια μας. Με τους σχεδόν αδειανούς τορβάδες μας στους ώμους ξεκινήσαμε με τα πόδια για τα πατρικά μας. Μετά από πέντε-έξι ώρες πορεία φτάνουμε στους δικούς μας, που ξαφνιάστηκαν, μόλις μας είδαν, γιατί δε μας περίμεναν. Όμορφα και ξεκούραστα περνούσε το Σαββατοκύριακο, όταν κατά το μεσημέρι της Κυριακής ξαφνικά μαθαίνουμε πως ο συγχωριανός μας ο αγγέλης ο Κουτσοσπύρος, που με το «καρναβαλάκι» του Λεμονιά εκτελούσε το δρομολόγιο Άρτα-Άγναντα, είχε κατέβει από τ Άγναντα στο χωριό με το τζιπ του γιατρού του Μαλάμου για να ασκήσει το εκλογικό του δικαίωμα και πως το απόγευμα θα επέστρεφε στ Άγναντα. Ευκαιρία λοιπόν να μας πάρει μαζί του και να γλιτώσουμε έτσι την πεζοπορία της επομένης. Φυσικά άνθρωπος καλοσυνάτος κι εξυπηρετικός ο αγγέλης, που μας αγαπούσε όλους σαν παιδιά του και ποτέ δε μας χαλούσε χατίρι, δέχτηκε πρόθυμα να μας πάρει μαζί του. Στοιβαχτήκαμε, λοιπόν, καμιά δεκαριά περίπου μαθητές στο μικρό αυτοκίνητο με τους γεμάτους πια με τρόφιμα τορβάδες μας και ξεκινήσαμε. Πολλά τα παιδιά, λιγοστός ο χώρος στο μικρό αυτοκίνητο και η κατάσταση σχεδόν αποπνικτική. Τι να κάναμε όμως; Η πολύωρη πεζοπορία που αποφεύγαμε ήταν ακόμα χειρότερη. Το τζιπ, παλιό μεν, απ αυτά που ο Στρατός είχε εκποιήσει, αλλά δυνατό και ανθεκτικό, προχωρούσε, χωρίς να υπολογίζει το παραμικρό εμπόδιο ή το υπερβολικό βάρος στο χωμάτινο δρόμο της εποχής. Ευτυχώς, που δεν είχαν πιάσει ακόμα οι μεγάλες βροχές και οι πλημμύρες και ο δρόμος βρισκόταν σε αρκετά καλή κατάσταση. Όλα πήγαιναν καλά ώσπου, περνώντας τη διασταύρωση του Σκοτωμένου, λίγο πιο πέρα απ το εκκλησάκι των Αγίων Αποστόλων, ξαφνικά το αυτοκίνητο σβήνει και σταματά. Όλοι ανησυχήσαμε. Τι να είχε συμβεί; -Μείναμε από βενζίνη, μας λέει ο οδηγός. -Και τώρα τι γίνεται; -Να κατέβουν δυο απ τους μεγάλους και να σπρώξουν μέχρι να πάρουμε την κατηφόρα για τη Σγάρα, ξαναλέει ο οδηγός. Κατεβαίνουμε εγώ κι ο Νώντας ο Γαλαζούλας και αρχίζουμε το σπρώξιμο στον ομαλό και σχεδόν ίσιο σ εκείνο σημείο χωματόδρομο. Φτάνοντας στην αρχή της κατηφόρας σταματάει ο οδη- Συνέχεια στη σελίδα 7 Φαίνεται πως η υπόθεση με το κατάστημα στην πλατεία της Παναγίας παίρνει οριστικά τέλος. Την εκμετάλλευση του καταστήματος ανέλαβε πλέον ο Γιώργος Χρ. Καπέλης και αμέσως άρχισε τις εργασίες για να λειτουργήσει το κατάστημα μόνιμα. Είναι μια ευχάριστη είδηση. Από την πλευρά μας ευχόμαστε καλές δουλειές. 4

5 Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ 5 Πρόγραμμα εκδρομών 2014 του Πολιτιστικού Κέντρου Εργαζομένων ΟΤΕ Συνέχεια από τη σελίδα 1 Τώρα βέβαια, ποιος έχει περισσότερο δίκιο και ποιος λιγότερο, δεν το ξέρουμε. Η αλήθεια μάλλον είναι κάπου στη μέση. Κι έτσι, εμείς προσπαθούμε να μεγαλώσουμε τη διάρκεια της παραμονής τους και οι γονείς μας να τη μικρύνουν! Σχετικά με τη χειμερινή διαβίωσή τους στην Αθήνα, κάτι είχα σκεφτεί από πέρσι το χειμώνα, αλλά δεν πρόλαβα να το βάλω σε (έστω δοκιμαστική) εφαρμογή. Τώρα όμως που ο αδελφός μου ο Γιώργος μου είπε χτες το βράδυ στο τηλέφωνο αδερφέ, μεθαύριο τη Δευτέρα πρέπει να δώσουμε στο τυπογραφείο το υλικό για την εφημερίδα γράψε κάτι για τους καλοκαιρινούς αγώνες στο χωριό, εκεί ήσουνα.. στον τελικό αγώνα του ποδοσφαίρου στον Καταρράκτη....τώρα λοιπόν σκέφτηκα να μοιραστώ μαζί σας κι αυτή την περσινή ιδέα. Ποιά; θα καταλάβετε παρακάτω : Καταρχήν, μη μου πείτε ότι δεν σας φαίνεται γνώριμο το ξύπνημα χειμωνιάτικων Κυριακών, όπου κάποιοι από μας να λέμε στον παππού ή τη γιαγιά: πωπω, τι κρύο έχει σήμερα!..(ίσως υπερβάλλοντας λίγο, για να αποφύγουμε την αγγαρεία της εκκλησίας) ή άνοιξε την τηλεόραση να δεις λίγη λειτουργία να, σήμερα κιόλας δείχνει από την...τάδε εκκλησία.. - και θα σε πάω την άλλη Κυριακή στην εκκλησία.. ή, μετά από αλλεπάλληλες υπενθυμίσεις της γιαγιάς: άιντε, ετοιμάσ (και σε 5 λεπτά η μεν βάβω στο σαλόνι με το μαύρο μικρό τσαντάκι στα χέρια που μέσα έχει τα λιανώματα για το κερί, ένα μαντήλι και Για περισσότερες πληροφορίες επικοινωνήστε τηλεφωνικά με τον Πρόεδρο της Αδελφότητας στο τηλ «Κηδεμόνες» των γονέων μας: Ψυχαγωγικές δραστηριότητες! την ξεχασμένη από την προηγούμενη φορά Φωνή Κυρίου - να κάθεται στην άκρη στην πολυθρόνα με ησυχία να μην ξυπνήσουν τα παιδιά και περιμένοντας εμάς, ενώ εμείς στο μισοσκόταδο να βλέπουμε τη σκιά της... και τον κώτσο όταν στρίβει λίγο, αλλά. να βαριόμαστε να σηκωθούμε ) Υπάρχουν βέβαια και οι εξαιρέσεις. Αν είναι παππούς, ίσως σε πέντε λεπτά να έχει ήδη βγεί μοναχός του έξω από το σπίτι και να περιμένει μη σας πω ότι αν πετύχει γείτονα (ή και περαστικό!) με αυτοκίνητο, να έχει ήδη μπει στο ξένο αυτοκίνητο και να πάει προς την εκκλησία (συγχωρήστε με, αλλά εγώ γράφω και λίγο επηρεασμένος από τα βιώματά μου, το Λάμπρο Φίλο! και τη Λαμπράκαινα. Ο πατέρας μου δεν αργούσε να πει σε περαστικό που δεν τόχε καν σκοπό να πάει στην εκκλησία: ρε καλόπαιδο, δεν πάμε ν ανάψουμε ένα κεράκι και το καλόπαιδο πήγαινε οδηγώντας με τον παππού στην εκκλησία! ) Δεν νομίζετε ότι θάταν ωραία (;!) να τους κάναμε την εξής έκπληξη δώρο: Να τους/ τις παίρνουμε με το αυτοκίνητο και να πηγαίνουμε για τη θεία λειτουργία σε μια συγκεκριμένη εκκλησία κάθε Κυριακή ή κάθε δεύτερη Κυριακή ή όσες Κυριακές μπορούμε. Στην ίδια όμως εκκλησία, όλοι όσοι μπορούμε. Και μπορούμε, μόλις το κάνουμε μια δυο φορές, μετά να κάνουμε και οικονομία στα δρομολόγια, ώστε ένας από μας να παίρνει 2-3 μεγάλους, να τους πηγαίνει, και, στο γύρισμα μετά και το καφεδάκι τους - να τους διανέμει και στα σπίτια τους. Και την άλλη φορά άλλος. (εδώ, ώρα 7 το πρωί, σταματάω το γράψιμο, διαβάζω στις γλωσσολογικά εξασκημένες κόρες μας τους χωριάτικους διαλόγους πούγραψα παραπάνω με ρώτησαν κιόλας τι είναι αυτό το μγκιό - και φεύγουμε μετά, αυτές για το σχολείο κι εμείς για τις δουλειές μας.) (Παρασκευή βράδυ πλέον, συνεχίζω το γράψιμο ) Συμπτωματικά, από υποχρέωση βρέθηκα σήμερα στο Γηροκομείο Αθηνών στην Κηφισίας, μέσα στο χώρο του γηροκομείου. λέπω λοιπόν την όμορφη εκκλησία, που ρώτησα και μου είπαν ότι λειτουργεί κάθε Κυριακή και είναι ανοικτή και σε οποιουσδήποτε επισκέπτες. Μάλιστα από την κάθετη της Κηφισίας, μπορεί κανείς να μπει με αυτοκίνητο και να παρκάρει πολύ κοντά στην εκκλησία. Ο περιβάλλων χώρος όμορφος, πράσινος, με παγκάκια. Θα μπορούσε σκέφτηκα νάναι ένα από τα στέκια.. Όπως θα μπορούσε λόγω πληθυσμιακής συγκέντρωσης στέκι να αποτελεί κι ο Άγιος Ανδρέας στο Γαλάτσι. Μπορούμε όμως κάπου κάπου να οδεύσουμε και προς πιο κατανυκτικούς προορισμούς, όπως στη Νέα Μάκρη (Άγιος Εφραίμ), Κερατέα (Άγιος Κωνσταντίνος, Νεκτάριος στην Καμάριζα) ακόμη και στην Εύβοια (Αη Γιάννης Ρώσος) μη σας πω ότι με καλό καιρό μπορούμε να προσπαθήσουμε και ολοήμερη στην Τήνο (με τις απαραίτητες σακούλες! παραμάσκαλα βέβαια..). Α. και κάποια φορά και στη Μητρόπολη που τη δείχνει κι η τηλεόραση, όπου μπορεί νάναι κι ο αρχιεπίσκοπος! (το θαυμαστικό το έβαλα εδώ όχι για μένα, αλλά για να διαβαστεί το κείμενο με τον ίδιο τρόπο που θα το εξιστορούν οι πιστές..) Αλλά και μια στην Πεντέλη και μια στην Πάρνηθα, θα τους φανεί πως πήγαν στον Αηλιά και στην Ανάληψη. Μη σας πω να φέρουμε και τον παπασιάχαλο κάποια φορά, να ξεπονέσουν λίγο.. Επίσης, δεν είμαι και σίγουρος αν λειτουργεί ο Αη Γιώργης στο Λυκαβηττό, αλλά δεν θάταν ωραία η εικόνα (;!) κατά τις η ώρα κάποια ηλιόλουστη Κυριακή, στην καφετέρια του Λυκαβηττού, να βλέπεις από τη μια μεριά κανένα γκρουπ ηλικιωμένων Αμερικανίδων κυριών, να φοράνε κίτρινα και κόκκινα ρούχα, με κραγιόν και βαμμένο μαλλί, και από την άλλη τις δικές μας υπερήλικες, με το σταθερό μαύρο γούστο στα ρούχα και το μαντήλι στο κεφάλι.. Οι Αμερικανίδες φαντάζομαι να συζητούν για το ποιο μουσείο τους άρεσε περισσότερο, ενώ οι δικές μας ατενίζοντας τον ορίζοντα (ή λιαγκρίζ ντας) να λένε αν μοιάζει λίγο ο Υμηττός δεξιά με τις Αρτσες κι η Πεντελη με τις Φούσκες Και βέβαια δεν είναι ανάγκη να γίνουν όλες αυτές οι επισκέψεις σε ένα χειμώνα. Σιγά σιγά, όσα προλάβουμε. Λοιπόν παιδιά, όχι μόνο είμαι αισιόδοξος ότι θα τα καταφέρουμε (ας βοηθήσουμε τον πρόεδρο της αδελφότητας να κάνει ένα τηλεφωνικό κατάλογο με τους ενδιαφερόμενους και τους κηδεμόνες ) αλλά μπορεί να αποτελέσουμε και παράδειγμα προς μίμηση..!! Εξάλλου, κι εμείς σαν συνοδοί, δε νομίζω να περάσουμε άσχημα.. Καληνύχτα. Καλό φθινόπωρο κι ο χειμώνας έρχεται!!

6 6 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ Oκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 Η ΜΥΣΤΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΤΩΝ ΜΑΣΤΟΡΩΝ (ΚΟΥΔΑΡΙΤΚΑ ή ΜΑΣΤΟΡΚΑ) ούζιους μη ξυφλιάς τουλίζ ου μπαρός - (Σιωπή μη μιλάς ακούει το αφεντικό) Η ανάγκη επικοινωνίας κι συνεννόησης των σιναφιών και μπουλουκιών μαστόρων που πήγαιναν για εργασία σε ξένους τόπους και άγνωστους νοικοκυραίους οδήγησαν αυτούς να δημιουργήσουν μια συνθηματική γλώσσα δική τους, τα Κουδαρίτκα ή Μαστόρκα. Ο βασικός λόγος ήταν ότι κατά τη διάρκεια της εργασίας, κουβεντιάζοντας μεταξύ τους να μη μπορεί ο εργοδότης τους (νοικοκύρης) να καταλαβαίνει τι λένε. Αυτό ήταν ένας τρόπος άμυνας του μπουλουκιού απέναντι στον τυχόν κακοπληρωτή νοικοκύρη μέχρι να τελειώσει η δουλειά και να πάρουν τα λεφτά τους. Άλλος τρόπος πίεσης ήταν η τμηματική εγκατάλειψη του γιαπιού που με τα χρόνια έγινε νόμος απαράβατος και κανένα άλλο ισνάφι δεν καταπιανόνταν να αποτελειώσει το έργο αν ο νοικοκύρης δεν τακτοποιούσε τους λογαριασμούς του μη το προηγούμενου ισνάφι. Τα δύσκολα εκείνα χρόνια κανένα άλλο μέσο άμυνας δεν υπήρχε γι αυτούς απέναντι στον κακοπληρωτή νοικοκύρη μια και στα χρόνια της Τουρκοκρατίας ούτε δικαστήριο, ούτε αστυνομία υπήρχε στα απομακρυσμένα χωριά που γύριζαν, αλλά και αν υπήρχαν ήταν πολύ δύσκολο γι αυτούς να χάσουν πολύτιμο χρόνο, διακινδυνεύοντας ένα αμφίβολο αποτέλεσμα. Η ανάγκη τους οδηγούσε να εφεύρουν πολλούς τρόπους και ανάμεσα σ αυτούς η πολύωρη διακοπή εργασίας για το μεσημεριανό φαγητό στις περιπτώσεις ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ ΚΟΥΔΑΡΙΤΚΩΝ ΜΑΣΤΟΡΚΩΝ (Γενικής Φύσεως) Αβδάλ: Το τυρί Αγκίδα: η κοπέλα Αγουγιάτια: Τα πόδια Απαλούς: Το λάδι Αράζου: Δίνω άζου: Πεθαίνω αζουριάζουμι: ακούω ελαζόνου: Το πρόβατο λαστάρ: ο Αδελφός λαστάρου: η αδερφή ότο: τι νερό Γκαβιάζου: σκοτώνω καταστρέφω Γκαβιαρά: Λόγια επικίνδυνα Καταστροφικά Γκαλνάρου: η κότα Γκατζιουμέν: η έγκυος Γκιμενου: Κοιμάμαι Γκολέμος: ο μεγάλος ο αρχηγός, ο αστυνομικός Γκριμούτς: Το γουρούνι Γυαλί: το μάτι Δρουτσίλου: λέπω Εβαζί: πέθανε Ζήτρο ή σίτρο: το σιτάρι Ζιένα: η γυναίκα Ζιούμπινα: η πίτα Καλόπρους: η νύχτα Κάλου: η λάσπη Καργεύου: Κλάνω Καστέλ: το βρακί Κατσάλ: το σκυλί Καψαλάου: φεύγω κιούρου: η εκκλησία Κλων ρια: τα χέρια Κουρφιάρς: το κεφάλι ή και το μυαλό Κουσβίκια: τα γυναικεία στήθη Κούφιο: το σπίτι Κρανιάζου: πληρώνω Κρικέλς: ο πισινός Λαγούλ: το αγόρι Λάια ζιούμπινα: η λαχανόπιτα Λέφας η Λεοφόσιας: ο παππάς Μαγκούτ: το όπλο Μαγώζιου: η βάβω Μαλέτσκο: το μικρό παιδί Μανεύου: τρώω Μάνεμα: το φαγητό Μάνος και Μανουλάκο: το ψωμί Μανούρια: τα λιθάρια Ματσεύου: αποπατώ Ματσιώλου: η γάτα Μαυρουδιάρς: ο Δάσκαλος Μίχος: το κρέας Μούκα: η κοιλιά Μουτσεύου: κατουρώ Μπαρόι: το αφεντικό Μπέτσκο: ωραίο όμορφο Μπραβίζου: φτιάχνω Νιάρου: η μύτη Ντινιάκου: το ημερομίσθιο Ντούφινα: η χήρα Ξισέρου: γάζω κάτι και το δίνω ή έρχομαι Ξιούλια: τα ρούχα Ξιφλιάου: Λέω εκμυστηρεύουμαι Ορματ: η όμορφη Ράπου: η εργασία Ράικους: ο ήλιος Σιαλούτα: η δραχμή Σκαπεύου: απαυτώνω Σκρούμπους: ο καφές Σταμεύου: κάθομαι Σφέλου: η σπιτονοικοκυρά Ταμπάκου: η βροχή Ταμπακίζ: ρέχει Τζιάκος: ο πατέρας Τροχεύου: πίνω Τσαγκάδια: Τα μαλλιά Τσακαρώνου: αρπάζω Τσέπια: τα χρήματα Τσιακάκου: η ώρα Τσιουτίνα: η μύτη Τσιουτνίζου: μυρίζω Τσιροκλίδ: η γίδα Τσλίζου: καταλαβαίνω γνωρίζω Φόκου: η φωτιά Φουρεί: υπάρχει, είναι Φουσκοκοίλια: τα φασόλια Φρέτσια: τα περιττώματα Φρετσιώνου: αφοδεύω Φωτερά: τα μάτια Γράφει ο Δημ. Κούκος που δούλευαν μεροκάματο. Αλλά δεν είναι η χρησιμοποίηση μιας τέτοιας μυστικής γλώσσας αποκλειστική εφεύρεση και προνόμιο των χτιστών και των άλλων ειδικοτήτων που συγκροτούσαν το μπουλούκι της δουλειάς. Υπάρχουν και άλλες συντεχνίες με διαφορετικό είδος απασχόλησης που έστησαν τον δικό τους τρόπο συνενόησης για τον ίδιο φυσικά λόγο. Ενημερωτικά αναφέρουμε τα «ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΙΪΚΑ» των Ραφτάδων, τα «ΑΛΕΙΦΙΑΤΙ- ΚΑ» των Ηπειρωτών Καλατζήδων τα «ΣΙΩΠΙΚΑ» των αγενάδων (αρελάδων) τα «ΚΟΜΠΟΓΙΑΝΝΙΤΙΚΑ» των εμπειρικών γιατρών του ίκου τα «ΜΕΣΤΙΤΣΙΩΤΙΚΑ» των ψωμάδων (Φουρναραίων) κ.α. Εδώ θα πρέπει να σημειώσουμε επίσης ότι μια τέτοια συνθηματική γλώσσα που χρησιμοποιούσαν οι επαγγελματικές ενώσεις πέρασε γρήγορα και σε περιθωριακές κοινωνικά ομάδες όπως ήταν οι Κραβαρίτες ζητιάνοι που δημιούργησαν τα «ΜΠΟΛΙΑΡΙΚΑ» οι μάγκες με τα «ΤΣΟΥΜΠΟΥΡΛΟΥΚΙΣΤΙ- ΚΑ» οι ομοφυλλόφιλοι και οι πόρνες με τα «ΛΟΥΜΠΙΝΙΣΤΙ- ΚΑ» τους κ.λ.π. Τα Κουδαρίτικα η Μαστόρκα πρέπει να πρωτοάρχησαν να σκαρώνονται στην Πυρσόγιαννη και τη ουρμπιανή της Κόνιτσας, τα δυό σημαντικώτερα Μαστοροχώρια της Ηπείρου. Ο χρόνος όμως που έγινε αυτό είναι άγνωστος. Αποτέλεσαν κράμμα παραφθαρμένων Ελληνικών λέξεων με αντίστοιχες σλάβικες αρβανίτικες, βλάχικες, τούρκικες, τσιγγάνικες και Εβραϊκές. Το όνομα Κουδαρίτκα προέρχεται από τη λέξη Κούδα που είναι η πέτρα και ο Κούδαρης που είναι ο τεχνίτης της πέτρας. Παρακάτω παραθέτουμε ένα μικρό δείγμα τέτοιων λέξεων και σύντομες φράσεις σχετικά πάντα με τη δουλειά και τα υλικά των μαστόρων από την περιοχή της Κόνιτσας και των Τζουμέρκων, γιατί από τόπο σε τόπο τα Κουδαρίτικα παρουσίαζαν κάποιες διαφορές. Α. ΤΟΥ ΜΠΟΥΛΟΥΚΙΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΟΥΛΕΙΑΣ Ο Κούδαρης: Ο Μάστορας (τεχνίτης της πέτρας) Το Κουδαράπουλο: Το μαστοροπαίδι Ο Κούδας: Ο χτίστης Ο Γκουβερίσιος: Ο χτίστης του μπουλουκιού Ο Φουραδιάρης: Ο Μαραγκός Ο Ταλιαδούρος: Ο Ξυλογλύπτης Ο Γκολέμος: Ο αρχηγός, ο Μηχανικός Ο Γκράς: Ο Μηχανικός Ο Μαλνιχέρης: Ο εργοδηγός, ο επιστάτης Ο Κουραμανίσιος: Ο ατζαμής χτίστης Το μπαγμάδ : Το γαϊδούρι Το ντισέρ: Το μουλάρι Το τζέρι: Το μουλάρι Το τσιαπέλαβο: Ο σκύλος Η πραχάλα: η δουλειά Το κράνιασμα: η πληρωμή Το Γκαντινεύου: χτίζω Το Καβιάζω: Σκάβω, χαλάω Το Χαστακίζω: Τσακίζω Το Ραμποτίζω: δουλεύω Ο πελεκάν ς: ο μαρμαράς Το ντενιάτικου: Το μεροκάματο Ο τσιέπους: Τα χρήματα Το στρογγυλό: Το γρόσι. ΓΙΑ ΤΑ ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΤΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Η κούδα: η πέτρα Η ασπρούδου: ο ασβέστης η μπιλιόκου: ο ασβέστης το καλούσι: το χώμα για λάσπη η κάλω: η λάσπη ότα ή όντα: το νερό το κοκκινάσι: το κεραμίδι το μανούρ: το λιθάρι η μανούρα: η πλάκα, η πέτρα τα ραφινάδια: οι μικρές πλάκες η σουφλέρω: το αγκωνάρι το φουράδ: το ξύλο ο τσάρους: το χώμα η αψιά: η φωτιά η λαψερή: η φωτιά η τσίγκνω: η φωτιά τα μπραχάλια: τα εργαλεία του χτίστη τα χαλάτια: τα εργαλεία το αρίδ : το σφυρί το τσιόκ : το σφυρί το μαλάσ : το μυστρί η ματσούκα: ο πήχυς τα άγανα: τα καρφιά η τραφή: η οκά η πατούσω: η σκάλα ο λάζος: το μαχαίρι ο ντράνους: το σακούλι τα ζ νάρια: οι ξυλοδεσιές ο γκαντένους: ο τοίχος ο στήσος: ο τοίχος Αναφέρω επίσης μερικές φρασιολογίες των μαστόρων για να γνωρίζετε πώς χρησιμοποιούσαν τα μπουλούκια στη δουλειά τους τη συνθηματική τους γλώσσα. 1. Πόσου γκαντένου τραβ σις σήμερα; (πόσο τοίχο έχτισες σήμερα). 2. Τι κρεμμύδω φορείς; ο γκαλιούρ ς καψαλ σε (τι ώρα είναι, ο ήλιος έφυγε ώρα για σχόλασμα). 3. Αυτός φορεί αλφειάς, δε φορεί κούδαρ ; (Αυτός είναι καλαντζής δεν είναι μάστορας κοροϊδευτικά). 4. Άραξι μια φουντιάρα (Δόσε μου ένα τσιγάρο). 5. Ανθίζουν οι κρανιές μη ξιφλιάζιτι (Μας καταλαβαίνουν μη μηλάτε). 6. Ταμπακίζ και δε φοράμε ράπο (ρέχει και δεν έχουμε δουλειά). Τέλος θα σας αναφέρω δυό ευτράπελα περιστατικά που σχέση έχουν και αυτά με τα μπουλούκια των μαστόρων και τη γλώσσα τους μιας και ο λόγος. 1. Τελειώνοντας τη δουλειά (Ράπου) ο σπιτονοικοκύρης (σφέλ ς) έκανε τραπέζι στους μαστόρους (κουδαραίους), ήπιαν (τρόχεψαν), έφαγαν (μάνεψαν) και στο τέλος χόρεψαν το τραγούδι στα κουδαρίτκα: Τη ράπω την μπραβίσαμαν Σφέλη μωρέ Σφέλη τον τσιέπο δεν τον άραξες Σφέλη Κατσαλοσφέλη. ΕΡΜΗΝΕΙΑ: Τη δουλειά την τελειώσαμε σπιτονοικοκύρη μωρέ σπιτονοικοκύρη, τα χρήματα δε μας τα έδωσες σπιτονοικοκύρη σκυλοσπιτονοικοκύρη. 2. Η επικοινωνία εκείνη την εποχή γίνονται μόνο με γράμμα το οποίο έφτανε στον παραλήπτη μετά από μέρες, μπορούσε και μήνα να φτάσει. Όταν όμως ήταν κάποια άμεση ανάγκη υπήρχε και το τηλεγράφημα το οποίο χρεωνόνταν ανάλογα με τον αριθμό των λέξεων του κειμένου. Μια γυναίκα απευθύνθηκε στο δάσκαλο να της συντάξει τηλεγραφήματα προς τον σύζυγό της να ρθει γρήγορα. Ο δάσκαλος της συνέταξε το πιο οικονομικό. «ΕΛΘΕΤΕ ΤΑΧΙΣΤΑ». Κατά την υπαγόρευση προς τον υπάλληλο του ΟΤΕ ή γυναίκα δεν κατάλαβε τη σημασία «ΤΑΧΙΣΤΑ» και τον διέκοψε λέγοντάς του: Δεν ξέρω εγώ στάχια, να γράψεις ότι σου πώ: Να ρς Γιώργουμ ναρ ς κι αν δε το χ ς ναρ ς πάλι νάρ ς, μπούκα γκατσιωμέν ζήτρο δε φορεί να μη καταλάβει και ο δάσκαλος. ΕΡΜΗΝΕΙΑ: Να ρθείς Γιώργο μου να ρθείς και αν δεν έχεις σκοπό να ρθεις πάλι να ρθείς, είμαι έγκυος και δεν υπάρχει σιτάρι (ψωμί).

7 7 7 Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 TO ΨΩΜΙ TOY ΦΟΥΡΝΟΥ To ψωμί, όλοι ξέρουμε, είναι βασική τροφή. Όλα μπορεί να τα βαρεθούμε το ψωμί ποτέ. Στο χωριό μου τα χρόνια εκείνα όλοι ζύμωναν, φυσικά. Οι φούρνοι ήρθαν αργότερα. Μέχρι το 1972, που υπηρετού σαμε ο άντρας μου Λουκάς Κούσουλας κι εγώ στην Ελά τεια Λοκρίδας, τρώγαμε ψωμί που μας φίλευαν οι νοικοκυρές ολόγυρα (η κουνιάδα μου και άλλες...). Το 1972 μετάθεση στην Αγία Παρασκευή (Αθήνα) και έπεσα φυσικά στο ψωμί του φούρνου, με το οποίο όμως ποτέ μου δεν συμφιλιώθηκα. Έπειτα από μερικά χρόνια έφερα προζύμι απ' το χωριό και άρχισα να ζυμώνω. Γύρω στα 1980 είχαν οι φούρνοι απεργία διαρκείας, εγώ όμως τι καλά! δεν τους είχα ανάγκη! Κυρία, δεν βρίσκουμε ψωμί! μου Γράφει η Αγγελική Ζολώτα Καθηγήτρια - φιλόλογος έλεγαν εκείνες τις μέρες οι μαθητές μου (Αγία Παρασκευή, Αθήνα). Κι εγώ κατέβασα τη φαεινή ιδέα: Παιδιά, ανοίξτε ένα τετράδιο! Και τους έγραψα τον τρόπο να ζυμώνεις, και μερικές μανάδες άρχισαν όπως οι ίδιες μου έλεγαν αργότερα να κάνουν πότεπότε και ψωμί δικό τους. Τα τελευταία χρόνια οργανώθηκα ακόμα πιο πολύ: Ζυμώνω μπόλικο ψωμί δυο ταψιά το ψήνω στην ηλεκτρική κουζίνα μου και όταν κρυώ σει τελείως το κόβω σε μεγάλα κομμάτια, τα κλείνω σε πλαστικά σακου λάκια και έπειτα στην κατάψυξη. Και κάθε πρωί κατεβάζω ένα κομμάτι να ξεπαγώνει κτλ. Πολύ ωραίο είναι το ψωμί σου, όμως πότε-πότε να παίρνεις και κανέ να φρατζολάκι απ' το φούρνο! Έτσι για ποικιλία, για αλλαγή! είπε ο άντρας μου. Εγώ όμως σπάνια έδειχνα υπακοή! Τον τελευταίο καιρό (Δεκέμβριος 2005) επέμενε ιδιαίτερα: Μα γιατί δεν παίρνεις ένα φρατζολάκι; Τόσο σπουδαίο είναι τέλος πάντων; Ήταν Παρασκευή 16 Δεκεμβρίου. Εγώ εκείνο το πρωί είχα πολλή δου λειά στο σπίτι, δεν είχα έξοδο κάτι που γίνεται σχεδόν κάθε μέρα. γαίνω! μου λέει ο άντρας μου κατά τις δέκα και μισή. Στην πιο πολυτελή καφετέρια της γειτονιάς μας, στο Φλό- Καφφέ, συγκεντρώνεται η παρέα όλοι φιλόλογοι και πολύ διαβαστεροί και λένε... και λένε... Δεν ξέρω τι λένε. Επειδή εκείνες τις μέρες με είχε ζαλίσει ιδιαίτερα με το ψωμί του φούρ νου: Όταν θα επιστρέφεις, του είπα, πάρε απ' το φούρνο ψωμί. και απ' τα ψιλικά δίπλα, όπου θα πάρεις την εφημερίδα σου, ένα λίτρο γάλα. Σου τα 'γραψα και στο χαρτί, ορίστε! του είπα. Ψωμί, γάλα, εφημερίδα! Ωραία! είπε (για το ψωμί). άζει στην τσέπη το χαρτί και φεύγει. Στη μιάμιση βάζω πάνω στο τραπέζι κατσαρόλα με ψαρόσουπα. Έρχε ται ο άντρας μου κουνώντας μια πλαστική τσάντα, βγάζει το παλτό, πλέ νει τα χέρια... Στρώνεται! Κοιτάζω στην τσάντα: Η εφημερίδα και το γάλα. Πού είναι το ψωμί; είπα εγώ, που φυσικά εκείνο το πρωί δεν είχα κατε βάσει κομμάτι απ' την κατάψυξη. Πω - πω, το ξέχασα! είπε και με κοίταξε. (Αυτό πια κι αν ήταν!) Μα μόνο τρία πράγματα ήταν! Σου τα γραψα και στο χαρτί! Κι όσο για το ψωμί του φούρνου, τον τελευταίο καιρό... Αυτός έσκυψε στο πιάτο. Τουλάχιστον, είπε, έχεις να μου δώσεις μια-δυό φρυγανιές; Μα έμεινα κι εγώ χωρίς ψωμί! Και οι φρυγανιές δεν μου αρέσουν! Όλα τα έκαμα! είπε πάλι (Ποια όλα;). Μόνο που δεν έφερα ψωμί... (Δεν ξέρω γιατί, θυμήθηκα τα παρακάτω: Στο μυθιστόρημα»ο καλός στρατιώτης Σβέικ» ο συγγραφέας Γιάροσλαβ Χάσεκ έχει κάπου το εξής περιστατικό: Ένας λοχαγός έχει σαν ορντινάτσα υπηρέτη στο σπίτι του το στρατιώτη Σβέικ. Μια μέρα: Σβέικ! του λέει, εγώ θα λείψω τρεις-τέσσερις μέρες σε γυμνάσια. Εσύ εδώ στο σπίτι να κάμεις αυτό... να προσέχεις εκείνο... (κτλ.) και πάνω απ' όλα να προσέχεις το αγαπημένο μου καναρίνι. Είδες ο γάτος πώς το κοιτάζει λαίμαργα, πώς το τριγυρίζει, και αν του δινόταν η ευκαιρία, μια μπουκιά θα το έκανε το ωραίο καναρίνι μου! Μην ανησυχείτε, κυρ-λοχαγέ μου! Θα είμαι πολύ προσεκτικός! Πέρασαν οι τρεις τέσσερις μέρες, επιστρέφει ο Λοχαγός, μπαίνει κου ρασμένος μεσ' στο σπίτι, ρωτάει με αγωνία: Σβέικ, τι γίνεται; Όλα εντάξει εδώ μέσα; Ναί, κύριε Λοχαγέ! Όλα εντάξει! Μόνο που ο γάτος και το καναρίνι... είπα να τα συμφιλιώσω αυτά τα δυό, τα βαλα μαζί... Όλα εντάξει, όλα! Μόνο που ο γάτος έφαγε το καναρίνι!...). ΜΑΡΙΑ Δ. ΚΟΡΟΜΗΛΑ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ Σκουφά & Νόρμαν 18 Άρτα Τηλ.: Ε-mail: ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ Κώστας ασ. Καπέλης Ποιος θα μπορούσε να το φανταστεί, δε μπορούσε να περάσει απ το μυαλό μας, εσύ σήμερα εκεί κι εμείς εδώ για σένα, χωρίς όμως εσένα. Ούτε να το σκεφτούμε μπορούσαμε, ούτε και τώρα το πιστεύουμε. Η οικογένειά σου, οι γονείς σου, η γυναίκα σου, τ αδέλφια σου, οι συγγενείς σου, οι φίλοι σου, όλο το χωριό, και πέρα από αυτό, όλοι σήμερα θρηνούμε. Θρηνούμε με πόνο μεγάλο, με πόνο αβάσταχτο, το δικό σου χαμό. Η νιότη, η καλοσύνη, η προθυμία, η εργατικότητα, η προσφορά στο χωριό, στους φίλους σου, στο Σύλλογο, στη συνοικία σου, στους συνανθρώπους σου, όλα αυτά, και τόσα άλλα που θα μπορούσε κάποιος να θυμηθεί και να πει, ήσουν εσύ, ο Κώστας ο Καπέλης. Ο Κώστας του ασίλη, της Σταυρούλας, της Γεωργίας, του Νίκου, της Χριστίνας, του γαμπρού, της νύφης, των συγγενών, ο Κώστας όλων μας, ο πρόσχαρος, ο χαμογελαστός, ο καλοσυνάτος, ο πάντα έτοιμος για προσφορά, το καλό παιδί, ο έντιμος, ο καθαρός άνθρωπος, ο πραγματικός άνθρωπος. Εμείς οι μεγαλύτεροι στηριζόμασταν στο μυαλό σου, στις πλάτες σου, στα χέρια σου, στη λεβεντιά σου, στη ντομπροσύνη σου, στη θέλησή Συνέχεια από τη σελίδα 4 Σχολικό έτος στη βρύση της γειτονιάς μας. Από αριστερά: Γιώργος Τσιρώνης, Γιώργος Τσίτσας και Γιάννης Κατσικογιώργος. σου. Ακούγαμε με προσοχή τις προτάσεις σου, τις ιδέες σου. Ιδέες για καινούργια έργα στο χωριό και δεσμεύσεις σου για νέες προσφορές, που όμως 7 δεν πρόλαβες να πραγματοποιήσεις. Σε καμαρώναμε και λέγαμε: Έχουμε τον Κώστα και την οικογένειά του και μπορούμε να προχωρήσουμε, όλα θα γίνουν. Αισθανόμασταν σιγουριά. Όμως εσύ Κώστα πήρες το δικό σου δρόμο, το δρόμο το μοναχικό, το δρόμο για την αιωνιότητα. Αυτόν το δρόμο, που για τον καθένα μας η μοίρα του διαλέγει και κανένας μας δεν μπορεί να τον αλλάξει. Το πέρασμα από τη ζωή στην ανυπαρξία ελάχιστα απέχει. Το σημερινό όμως πέρασμα είναι συγκλονιστικό. Κώστα, αγαπημένε μας, εγώ δεν είμαι ο καταλληλότερος για λόγια καλά και όμορφα. Όσα όμως λέω, είναι λόγια Έργο του Κώστα μας (Φωτό: Χάρις Ζάχος) ψυχής, είναι λόγια καρδιάς. Αυτά τα λόγια, και πολλά ακόμα, είμαι βέβαιος πως ο κάθε άνθρωπος σήμερα θα ήθελε να πει. Όσα ο καθένας μας σήμερα μέσα του λέει, αυτά είναι που τραυματίζουν περισσότερο την καρδιά. Σε αποχαιρετούμε με βαρύ πόνο και μέσα στον πόνο μας, το μόνο που μπορούμε να πούμε είναι ότι δε θα σε ξεχάσουμε ποτέ. Θα είσαι πάντα εδώ, θα είσαι πάντα ανάμεσά μας, θα είσαι πάντα παντού. Ας είναι ευωδιαστή κι ανάλαφρη η Αγναντίτικη γη που σε λίγο θα σε αγκαλιάσει. Κώστας Αρ. Παπακίτσος ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ...ΜΑΘΗΤΙΚΕΣ γός και μας καλεί να μπούμε ξανά στο τζιπ. Εμείς όμως προτιμήσαμε να κρατηθούμε όρθιοι απέξω, στο πίσω μέρος του αυτοκινήτου, πατώντας σε μια γερή σιδερένια βάση, αποφεύγοντας έτσι τη δύσκολη κατάσταση του εσωτερικού και όντας ταυτόχρονα σε ετοιμότητα, αν χρειαζόταν, να ξανασπρώξουμε πιο κάτω. Έτσι κατεβήκαμε σιγά-σιγά στη Σγάρα και αράξαμε έξω από το καφενεδάκι του Αντώνη του Γραβιά. Δυο από μας στη συνέχεια, με υπόδειξη του οδηγού, πέρασαν την παλιά πέτρινη γέφυρα, πήγαν απέναντι σε κάποιο σπίτι, που λειτουργούσε το μοναδικό τηλέφωνο του συνοικισμού και τηλεφώνησαν στ Άγναντα να μας φέρουν βενζίνη για να συνεχίσουμε. Είχε νυχτώσει πια. Η ώρα πέρασε μέσα στο καφενείο του μπαρμπα-αντώνη χωρίς να το καταλάβουμε, όταν είδαμε απέναντι, ψηλά, κοντά στο εκκλησάκι του Αγίου Κων/νου ένα φως να κινείται προς τα κάτω. Σωστά μαντέψαμε. Ήταν η βοήθεια, που περιμέναμε. Σε λίγο να και καταφτάνει ο Κώστας ο Αηδόνης με ένα γαλόνι βενζίνη. Τον υποδεχτήκαμε με χαρά και με ζωηρά χειροκροτήματα. Μπαίνουν όλοι στο αυτοκίνητο. Ο Κώστας, φυσικά, σαν μεγαλύτερος και κουρασμένος απ την πεζοπορία κάθεται στη θέση του συνοδηγού, εγώ κι ο Νώντας όρθιοι απέξω στο πίσω μέρος - το είχαμε συνηθίσει πλέον και μας άρεσε - και ξεκινήσαμε. Το τζιπ, που δεν υπολόγιζε καθόλου το επιπλέον φορτίο, συνέχιζε ακούραστα το δρόμο του στο σκοτάδι. Είχαμε περάσει πια το εκκλησάκι του Αγίου Δημητρίου Αγνάντων και στην πρώτη στροφή πριν από το μικρό πέτρινο γεφυράκι, πλάι στο σπίτι του ασίλη Τάτση, ξαφνικά το αυτοκίνητο σταματάει. Όλοι ξαφνιαστήκαμε. Τι συνέβη πάλι; -Πάρτε τα πράγματα σας και δρόμο για τα σπίτια σας, γιατί, αν μας πάρει χαμπάρι ο γιατρός, θα έχουμε μπλεξίματα... Γιάννης Κατσικογιώργος Συνταξιούχος Δάσκαλος katsikogiorgos.webnode.com Εκ δεξιών προς αριστερά: Ευάγγελος Λεμονιάς, φίλος από Κρυονέρι, Χρήστος Δημ. Λεμονιάς, Λάμπρος Λιόντος, συνταξιούχος αστυνομικός παλαιάς φρουράς (Ελληνική ασιλική Χωροφυλακή) και Χριστίνα Δημ. Λεμονιά 7 7

8 8 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ Oκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 Άλλο η κινητικότητα κι άλλο η διαθεσιμότητα (Άλλο ο σκάρος και άλλο ο σκάπος) Όταν κάποτε φύγω από τούτο το φως θα ελιχθώ προς τα πάνω όπως ένα ρυάκι που μουρμουρίζει. Κι αν τυχόν κάπου ανάμεσα στους γαλάζιους διαδρόμους συναντήσω αγγέλους, θα τους μιλήσω ελληνικά, επειδή δεν ξέρουνε γλώσσες. Μιλάνε μεταξύ τους με μουσική. Νικηφόρος ρεττάκος Πόσο δίκιο είχε ο ρεττάκος! Όλα τα καλά της να αφαιρέσει κάποιος από την ελληνική γλώσσα, η μουσικότητα θα μείνει. Και να ήταν μόνο αυτό! Η πλαστικότητα και η δυναμικότητά της, δηλαδή η δυνατότητα να προσλαμβάνει, να αποβάλει και να μεταπλάθει νέα γλωσσικά στοιχεία. Και οι λέξεις φλέβες είναι, μέσα τους αίμα τρέχει (Γ. Ρίτσος) Κι αν έχεις μαθητεύσει δίπλα σε γίγαντες της γνώσης της τζουμερκιώτικης ντοπιολαλιάς, όπως ο Χρήστος Παπακίτσος, ασφαλώς και θα ενθουσιάζεσαι από την καθαρότητα και τη δυνατότητα του ηπειρώτικου ισόγλωσσου και μάλιστα του βόρειου ιδιώματος, που δεν γνωρίζουμε μεσημέρι, αλλά μισμέρ (τα μισμέρια πααίναμαν στ ν γούρνα να μπλιατσιαρίσουμε) και δε πα να μας κοροϊδεύουν οι γλωσσικά άδειοι τενεκέδες. («Τα κενά δοχεία βροντάν περισσότερο από τα γεμάτα». Ένας πάφλας με λάδ δεν θα βροντήσ. Άδειος θα αχάξ ο τόπος.) Μα και πόσο εύστοχη και με νοηματική επάρκεια γλώσσα έχουμε! «Αγγέλου μ κρέν η μάνα σου, δεν ξέρω τι σε θέλει». Είχε απόλυτα δίκιο η λαϊκή μούσα που έβαλε το ρήμα κρένω αντί ομιλώ. Όσο κι αν μια πρωτευουσιάνα θέλησε κάποτε να χορέψει το δημοτικό: «Αγγελική σου ομιλεί η μητέρα σου». Γούρλωσαν τα μάτια οι λαϊκοί οργανοπαίχτες. Κόντεψαν να πάθουν εξόφθαλμη βρογχοκήλη. Το κρένω είναι επί εντόνου ψυχικής διεγέρσεως ή ακόμη και ευρισκόμενος κάποιος/α σε ψυχολογικό τραλαλά. «Σ κρένω μωρέ ζαλουταραμένο. Δεν ακούς;» Έτσι ακριβώς έγινε κάποτε εκεί στο Γαλάτσι προτού αστικοποιηθούμε παντελώς, μικρά παιδιά εγώ και ο Γιώργος -κατσίκια αληθινά- ανεβαίναμε τις κολόνες της ΔΕΗ. Η μάνα του Γιώργου -γνήσια Ηπειρώτισσα- προσπαθώντας και αυτή να ενταχθεί γλωσσικά στο τρόπον τινα αστικοποιημένο Γαλάτσι, αφού μας «ομίλησε ικετευτικά», κάνα δυο φορές, «παιδιά σας παρακαλώ κατεβείτε κάτω από την κολόνα» και επειδή εμείς σιουρίζαμε κλέφτικα, εξεμάνη και εξετράπη γλωσσικώς. «Κατεβείτε κάτ μωρέ κρούνκα, σας κρένω τόσην ώρα και σεις δε νογάτι ντιπ. Θα πετάξω κανένα στούμπο και θα σας βαρέσω στο ρζάφτ.» Και πέταξε η θεια Ανθή, δεν μας χτύπησε στο ρζάφτ, μόνο «χτύπησε» την περιέργεια της γειτόνισσας -«βέρα Αθηναία»- της κυρα Πανωραίας. «Κυρία Ανθή τι είναι αυτό το ρζάφτ;», ρώτησε με πονηρό μειδίαμα. Και η αφοπλιστική απάντηση της θείας. «Το ρζάφτ είναι το μέρος στο κεφάλ που είνι κατακρίκελα κάτ απ το γκτσούπ. Κατάλαβες;» έχουμε έλλειψη «ζωντανού αισθήματος της γλώσσας», της ικανότητας να χρησιμοποιούμε δημιουργικά τις δυνατότητες και τις επιλογές που μας προσφέρει η παράδοση της ελληνικής γλώσσας. Άλλα λέμε, άλλα εννοούμε και άλλα καταλαβαίνουμε. Και μένουν με το παράπονο, αλλά με την παρηγόρια τα «γλωσσικά μας ινδάλματα», οι «γλωσσικές μας αξίες». Ελάχιστοι μας διαβάζουν, ελάχιστοι ξέρουν την γλώσσα μας, μένουμε αδικαίωτοι κι αχειροκρότητοι σ αυτή τη μακρινή γωνιά, όμως αντισταθμίζει που γράφουμε Ελληνικά. Γρά φει ο Χρί στος Α. Τού μπου ρος Κώστας Μόντης Μίλησε με λόγια σοφά ο Σεφέρης για το γλωσσικό μας πρόβλημα. Μίλησαν κι άλλοι για την αθρόα εισβολή και άκριτη αποδοχή ξένων λέξεων που «τραυματίζουν και παραμορφώνουν το φωνητικό και κλιτικό σύστημα της γλώσσας, αφού δεν γίνεται καμιά προσπάθεια να ενταχθούν οργανικά σ αυτή». Τα Ταξιά, οι σιντιέρες κλπ. «... όλα γίνουνται στην Ελλάδα σα να μας κινεί ένα θανάσιμο μίσος για τη λαλιά μας. Το κακό είναι τόσο μεγάλο, που μόνο σαν ένα φαινόμενο ομαδικής ψυχοπάθειας θα μπορούσε κανείς να το εξηγήσει. Ίσως, ποιος ξέρει, οι "απωθήσεις" που προκάλεσε μια δασκαλοκρατία πολλών αιώνων έπρεπε να καταλήξουν στις σημερινές μας νευρώσεις. Στα χρόνια μας, πρέπει να μην το ξεχνάμε, το ζήτημα δεν είναι πια αν θα γράφουμε καθαρεύουσα ή δημοτική. Το τραγικό ζήτημα είναι αν θα γράφουμε, ή όχι, ελληνικά αν θα γράφουμε ελληνικά ή ένα οποιοδήποτε ελληνόμορφο εσπεράντο. Δυστυχώς όλα γίνουνται σα να προτιμούμε το εσπεράντο σα να θέλουμε να ξεκάνουμε με όλα τα μέσα τη γλώσσα μας» (Δοκιμές Α, 321-2). Αυτά γράφει ο Σεφέρης το Το τραγικότερο όλων είναι ότι και η γλώσσα μπαίνει στον Προκρούστη της πολιτικής εξυπηρέτησης. Και κόβουμε από εδώ, ράβουμε από εκεί και στο τέλος βγάζουμε ένα ξενοραμμένο τσαντελωβράκι με πολλαπλά μπαλώματα. Ένα γλωσσικό εξάμβλωμα, αρκεί να υπηρετεί την πολιτική μας. Παραδείγματα πολλά. Άλλο ο αεράτος πολιτικός που κάθε πρωί κάθεται στο χαζοκούτ και τσαμπουνάει, τσαμπουνάει και σταματημό δεν έχει, και άλλο το αερικό, δηλαδή το κακό πνεύμα του αέρα -οι νεράιδες ήταν τα αερικά- που στροβίλιζαν την άνεμο, δημιουργούσαν ανεμοστρόβιλο και άρπαζαν τον άνθρωπο που, για να γλιτώσει έπρεπε να πέσει καταγής και να γατζωθεί από κορμό δέντρου ή «ριζιμιό» λιθάρι, και αν είχε να χώσει στο έδαφος μαυρομάνικο μαχαίρι. Και τα μαχαίρια τα χώσαμε και τα παραχώσαμε και ριζιμιό λιθάρι δεν βρίσκουν πουθενά τα παιδιά μας και φεύγουν στα ξένα και κορμό δέντρο δεν βρήκαμε να ακουμπήσουμε, να οραματιστούμε, να απελευθερωθούμε. Αεράτος και αερικό έχουν την ίδια ρίζα, δεν ταυτίζονται όμως νοηματικά Για να μη μιλήσουμε και για αερισμό, αέρια κ.λπ. Είναι άλλο να μιλάμε για απόλυση και άλλο για κινητικότητα. Κινητικότητα είναι Κυριάκειος εφεύρεση. Για να δικαιολογήσουν τις πράξεις τους (το έγραψε, το έγραψε ο Θουκυδίδης) αλλάζουν ακόμα και τη σημασία των λέξεων. Έτσι, η απόλυση ονομάστηκε κινητικότητα, το ξεκλήρισμα οικογενειών βαφτίστηκε μεταρρύθμιση, την ανεργία την είπαν αναδιάρθρωση των παραγωγικών δυνάμεων, το χαράτσι, βοήθημα αλληλεγγύης, η αύξηση στη ΔΕΗ, τέλος για την πράσινη ανάπτυξη και πράσινα άλογα. Μας δίνει τη δυνατότητα η πλούσια ελληνική γλώσσα, να κάνουμε ό,τι θέλουμε, δικό μας άλλωστε είναι και το πεπόνι και το καρπούζι κι όπως θέλουμε το κόβουμε. Και πάει λέγοντας Κι από πάνω, να οι τεμπέληδες, να οι επίορκοι, να οι παρανόμως διορισθέντες από την αφεντιά τους, να το ανεύθυνο και ακαταδίωκτο, να η κομματική πελατεία, να η «επανακίνηση» της οικονομίας και το άκαμπτο ηθικό φρόνημα. Να η κατακρεούργηση της γλώσσας μας στο βωμό της υλοποίησης των πολιτικών μας επιδιώξεων. Και δόστου έννοιες με φορτισμένη νοηματική και συναισθηματική ενάργεια, όπως χρεοκοπία, απλήρωτες συντάξεις, χωρίς πετρέλαιο κλπ, κλπ., για να ενισχύουμε τον φόβο και να «κάνουμε τη δουλίτσα μας καλά». Είχαμε: «μνημόνιο ή χρεοκοπία». Πίσω απ αυτό τα μέτρα για μειώσεις μισθών και συντάξεων. Είχαμε: «μεσοπρόθεσμο ή τανκς». Πίσω απ αυτό τα χαράτσια, η φορολεηλασία. Είχαμε: το σίριαλ της «έκτης, έβδομης δόσης» υπό τον... εμπνευσμένο τίτλο: «Ευρώ ή καταστροφή». Είχαμε: «SI ή θάνατος»! Είχαμε. Έχουμε.. Μάνα, τὸν ἥλιο ἐδῶ σκεπάζουν ἴσκιοι κι ἀναπαμὸ ποτὲ ἡ καρδιὰ δὲ βρίσκει Μας δίνει τη δυνατότητα η πλούσια, ζωντανή και παιχνιδιάρα ελληνική γλώσσα. Με δυο λόγια «όλα γίνονται στην Ελλάδα σα να μας κινεί ένα θανάσιμο μίσος για τη λαλιά μας. Το κακό είναι τόσο μεγάλο, που μόνο σαν φαινόμενο ομαδικής ψυχοπάθειας θα μπορούσε κανείς να το εξηγήσει». (Γ. Σεφέρης) Πού να ξαδειάσει κάποιος να προσπαθήσει να ψυχοθεραπευτεί Μας ψυχοθεραπεύουν ούτοι καταλλήλως Καλό είναι να τα ξεχωρίσουμε όλα αυτά. Πρώτα όμως πρέπει να ακονίσουμε την κρίση μας για να καταλαβαίνουμε τα Κυριάκεια γλωσσικά κατασκευάσματα. Για παράδειγμα και ο σκάρος το θεόπνευστο αυτό ηπειρώτικο μουσικό δημιούργημα, που ακούγοντάς το βρίσκεσαι σε μιαν ηχητική πανδαισία, ηρεμείς, θαραπαύεται το αυτάκι σου, είναι άλλο απ ό,τι είναι ο σκάπος που παρέχει υπαρξιακή πανδαισία, έναγκαλισμό με τ άστρα, θεία αισθησιακή ηρεμία Μας το στέρησαν Ποιοι; Οι εφευρέτες της κινητικότητας, της μεταρρύθμισης και της απορρύθμισης Πού όρεξη για τέτοια πράγματα Παρεμβάλλεται ο Στουρνάρας Και κατόπιν όλων αυτών κλίνουμε το ρήμα εγώ πίπτω, εσύ πίπτεις, αυτός πίπτει Κόλλησε η βελόνα στο γ πρόσωπο!!! Πίπτει, πίπτει, πίπτει Δε βοηθάει σ αυτό η γλώσσα ΧΕΙΜΩΝΑΣ 2013 «Καμαρούλα» Δίπλα στο φουσκωμένο από τις βροχές ρέμα της «Καμαρούλας» τα ξαδέλφια (Δημήτρης Κώστας Χρήστος κι ο γαμπρός Φάνης) σαν φύλακες μιας άλλης εποχής και παραδόσεων βγάζουν τα τσίπουρα. Ξεσκονίζοντας τη μνήμη τους οι παλιότεροι λένε Η θείτσα η Ανθή με τη γνήσια, καθαρή και ατόφια ηπειρώτικη λαλιά της Κατάλαβε δεν κατάλαβε η κυρά Πανωραία για χρόνια ήταν ακατάδεχτη. Μετά από χρόνια καταδέχτηκε και έστειλε προξενήτρες ένα σωρό, να συμπεθερέψει με τη θεία Ανθή. Γούρλωσε το μάτι της για το Γιώργο. Και έγινε το απίστευτο: «Ανθή, μεγάλ οικογένεια. Μιλάμε για το μεγαλύτερο τζάκι στο Γαλάτσι», ηταν τα λόγια της προξενήτρας. Και η απάντηση: «Ου, πάνε τώρα τα τζάκια. γήκαν ηλεκτρικές κουζίνες». Αυτά της είπε η θεια Ανθή, και η προξενήτρα ζαβριάκιασε κι έκοψε λάσπ. Τη ρούμπωσε, γιατί μπορούσε. Της έδινε τη δυνατότητα αυτή η γλώσσα... Είναι αλήθεια πως τη δυνατότητα αυτή δεν την εκμεταλλευτήκαμε. Δεν μάθαμε καλά τη γλώσσα, είτε ασχοληθήκαμε με τη φορμαλιστική χρήση της γλώσσας (βασικοί κανόνες γραμματικής και σύνταξης), αλλά, το χειρότερο, Γύρω από το καζάνι με το πολύτιμο υγρό, συνοδεία αρκετού τσίπουρου οι ιστορίες και οι αναφορές σε παλιότερα γεγονότα (και με λίγη φαντασία) δημιουργούν μια ατμόσφαιρα χαρούμενη αλλά και νοσταλγική. ιστορίες που οι πιο νέοι ακούνε με προσοχή για να έχουν κι αυτοί με τη σειρά τους να λένε αργότερα. Εμείς θα συνεχίσουμε αυτή την παράδοση, θα συνεχίσουμε να βγάζουμε τα τσίπουρα, και να μεταφέρουμε από γενιά σε γενιά αυτά που μας έμαθαν οι προηγούμενοι. Το αντάμωμα αυτό που γίνεται, και οι στιγμές που περνάμε είναι ανεπανάληπτες, και μας μένουν αξέχαστες. Καλές Γιορτές. Δημήτρης Μανούσης

9 9 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ Oκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2013 ΣΤΑ ΑΓΝΑΝΤΑ ΧΤΥΠΑΕΙ Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΩΝ ΤΖΟΥΜΕΡΚΩΝ Συνέχεια από τη σελίδα 1 πλέον νιώθω Αγναντίτισσα γιατί έτσι είναι. Η Αγναντα είναι γνωστή σαν το κεφαλοχώρι της περιοχής. Με περίπου 600 μόνιμους κατοίκους, με υπηρεσίες και με όλες τις δυνατότητες να μπορεί να ζήσει κάποιος εκεί αξιοπρεπώς. Παλαιότερα που τα γύρω χωριά υστερούσαν σε υποδομές ήταν κάτι σαν η πρωτεύουσα της περιοχής με Δημοτικό, Λύκειο, Γυμνάσιο όπου όλα τα παιδιά της ευρύτερης περιοχής εκεί έπρεπε να πηγαίνουν για την μόρφωση και τα πρώτα εφόδια της ζωής. Είναι ένα πανέμορφο χωριό με πολλές δυνατότητες περιήγησης και ψυχαγωγίας για τον επισκέπτη και με πολύ ζεστούς, προσιτούς και φιλόξενους ανθρώπους. Ερ: Ποιο είναι το έργο που προσφέρει η αδελφότητα Αγναντιτών Ιωαννίνων; Απ:Η Αδελφότητα Αγναντιτών Ιωαννίνων στην οποία από τον Οκτώβριο είμαι πρόεδρος είναι ένας πολιτιστικός οργανισμός όπως χιλιάδες που δραστηριοποιούνται ανά την Ελλάδα. Εμείς εκφράζουμε και εκπροσωπούμε τους Αγναντίτες που ζουν εδώ στα Γιάννινα αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι από τις εκδηλώσεις που διοργανώνουμε αποκλείουμε όποιον θέλει και έχει την καλή διάθεση να συμμετάσχει. Αντίθετα έχουμε ανοιχτούς ορίζοντες και θέλουμε να έρχονται κοντά μας και μη Αγναντίτες για να έχουν την καλή ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά τα όμορφα και φιλόξενα χωριά μας και να ζήσουν μαζί μας όμορφες στιγμές. Για παράδειγμα σας λέω ότι πρόσφατα την Κυριακή 24 Νοέμβρη διοργανώσαμε εκδρομή θρησκευτικού κυρίως ενδιαφέροντος στην Αγία Αικατερίνη στον Καταρράκτη και σχεδόν το ένα από τα δύο λεωφορεία ήταν φίλοι μας από τα Γιάννινα η από άλλες περιοχές που έμειναν παρά και τον χειμωνιάτικο καιρό ενθουσιασμένοι. Η Αδελφότητα λοιπόν στόχο και σκοπό έχει να αποτελεί μια εστία που θα φέρνει κοντά τους Αγναντίτες που στην σημερινή σκληρή εποχή κινδυνεύουμε να απομονωθούμε και να αλλοτριωθούμε. Να δημιουργεί εκδηλώσεις θρησκευτικού, ιστορικού, αρχαιολογικού και πολιτιστικού γενικά ενδιαφέροντος. Και να μεριμνά με κάθε τρόπο στην διάσωση και διάδοση στα μέλη της και κυρίως στους νεώτερους των ηθών, των εθίμων και των παραδόσεων της περιοχής. Θέλουμε δηλ. να είμαστε η γέφυρα πάνω στην οποία θα περάσει για να διασωθεί από τον πανδαμάτορα χρόνο μια πλούσια και ανεκτίμητης αξίας πολιτιστική παρακαταθήκη των προγόνων μας. Ερ: Ποιος πιστεύεις πως θα πρέπει να είναι ο ρόλος ενός τέτοιου Συλλόγου; Απ: Πιστεύω ακράδαντα ότι στην εποχή της φθοράς και της απαξίωσης των θεσμών στην πατρίδα μας ο πολιτισμός είναι η μόνη ελπίδα. Είναι μια όαση που ο κόσμος όχι μόνο ελπίζει και προσδοκά αλλά και συμμετέχει. Εμείς σε κάθε εκδήλωση που πραγματοποιούμε μένουμε κυρίως ικανοποιημένοι από την αυθόρμητη συμμετοχή του κόσμου. Κάθε ηλικίας άνθρωποι προστρέχουν χωρίς ενδοιασμούς και καχυποψία γιατί ο πολιτισμός εκτός από διασκέδαση που και αυτή σπανίζει σήμερα προσφέρει τέρψη, ικανοποίηση, γνώση για ιστορικά, θρησκευτικά, αρχαιολογικά, λογοτεχνικά και γενικότερα πολιτιστικά ευρήματα που ανήκουν στους προγόνου μας οι οποίοι μας τα κληρονόμησαν κα μας έκαναν υπερήφανους. Που είναι η αφετηρία μας! που είναι δικά μας! Που είναι Ελληνικά! Η Ελλάδα κύριε Μητσόπουλε υπήρξε ανά τους αιώνες το λίκνο των γραμμάτων, των τεχνών και του πολιτισμού. Και αυτό το φως που δώσαμε και συνεχίζουμε και θα συνεχίσουμε να δίνουμε στην ανθρωπότητα δεν πρόκειται ποτέ να θαμπώσει. Όσο και αν προσπαθήσει η Μέρκελ, ο Ολάντ και οι άλλοι ανιστόρητοι και ανεκδιήγητοι που θέλουν να μειώσουν και να σβήσουν την Ελλάδα από τον χάρτη. Ερ: Συμμετέχεις ως υπεύθυνη Δημοσίων Σχέσεων και Τύπου στην ΙΛΕΤ (Ιστορική και Λαογραφική Εταιρεία Τζουμέρκων), πες μας δυο λόγια και για την συγκεκριμένη Εταιρεία; Απ: Συμμετέχω από τον Αύγουστο για πρώτη φορά στο Δ.Σ της ΙΛΕΤ και αυτό είναι μεγάλη τιμή για μένα. Η ΙΛΕΤ δεν είναι ένας τοπικός πολιτιστικός Σύλλογος απλά. Η δραστηριότητα της ΙΛΕΤ ακουμπά ολόκληρη την οροσειρά των Τζουμέρκων. Πρόκειται για μια προσπάθεια που απαιτεί μεγάλη ευθύνη και πολύ διαθέσιμο χρόνο για όποιον συμμετέχει. Για την ΙΛΕΤ ο πολιτισμός είναι ο ακρογωνιαίος λίθος για την κοινωνική συνοχή και την Εθνική μας ύπαρξη. Σίγουρα και εδώ τα ήθη, τα έθιμα και οι παραδόσεις έχουν δεσπόζουσα σημασία. Όμως ότι γίνεται προγραμματίζεται και προετοιμάζεται με σοβαρότητα, ευθύνη και κυρίως επιστημονική προσέγγιση. Και όλα τα ευρήματα ή στοιχεία πολιτισμού που φέρνει στο φώς καταγράφονται, ταξινομούνται και φυλάσσονται με επιμέλεια ώστε να αποτελούν αντικείμενο μελέτης, ανάλυσης, προβληματισμού και παρουσίασης. Η δουλειά αυτή πάντα έχει την συμμετοχή και την στήριξη γνωστών και καταξιωμένων επιστημόνων, καθηγητών Πανεπιστημίου, Λεκτόρων, αλλά και απλών ανθρώπων που μπορούν να βεβαιώσουν γεγονότα από το παρελθόν που κρίνονται άξια λόγου να καταγραφούν και να διασωθούν. Η ΙΛΕΤ διοργανώνει ημερίδες κυρίως πολιτιστικού ενδιαφέροντος τον χειμώνα σε κάποια πόλη της Ηπείρου και το καλοκαίρι σε κάποια χωριά των Τζουμέρκων. Καταγράφει και παρουσιάζει στοιχεία για ενιαία πολιτιστικά δρώμενα όπως το γλωσσικό ιδίωμα ανά περιοχή, τα παραδοσιακά εξωκλήσια, οι νερόμυλοι, οι γέφυρες, τα αρχαιολογικά ευρήματα της περιοχής, χάρτες με ταξιδιωτικούς οδηγούς καθώς επίσης και η ανάδειξη του έργου και της προσφοράς σημαντικών προσωπικοτήτων από τα Τζουμέρκα. Στην Άγναντα σε συνεργασία με τις Αδελφότητες Αθηνών και Ιωαννίνων και τον Δήμο Αγνάντων δημιούργησε το αρχαιολογικό μουσείο που είναι επισκέψιμο και προσελκύει πλήθος κόσμου. Η ΙΛΕΤ πλέον είναι καταξιωμένη στην συνείδηση των Τζουμερκιωτών ως ένας αξιόπιστος και πολύ παραγωγικός και αποτελεσματικός πολιτιστικός οργανισμός. Οι περισσότερες εκδηλώσεις της ΙΛΕΤ γίνονται σαν συνδιοργάνωση με τους Δήμους Ιωαννίνων η ανάλογα Άρτας, τις Αδελφότητες, τους πολιτιστικούς Συλλόγους, Συλλόγους Φιλολόγων, του Μουσείου Μπενάκη, της Εταιρείας Ηπειρωτών Μελετών κλπ και κατακλύζονται από πλήθος κόσμου με μεγάλη επιτυχία. Ερ: Η νεολαία συμμετέχει στα δρώμενα της περιοχής; Στηρίζει το χωριό; Απ: Κύριε Μητσόπουλε θέτετε τώρα ένα πολύ μεγάλο θέμα που απασχολεί την κοινωνία μας και σας ομολογώ ότι πονάει. H σημερινή είναι η άτυχη και καταδικασμένη νεολαία που καλείται να πληρώσει το τίμημα για όσα έπραξε η δεν έπραξε το πολιτικό σύστημα της χώρας και οδήγησε την κοινωνία μας στην σημερινή κατάντια. Είναι ένα πολύ μεγάλο θέμα αυτό που χρειάζεται πολύ συζήτηση. H νεολαία μας λοιπόν σήμερα βρίσκει τις πόρτες κλειστές. Είναι άνεργη! Καταδικασμένη! Και οδηγείται στην μετανάστευση! Όλοι έχουμε παιδιά και τα βλέπουμε να μαραζώνουν! Η ανεργία δυστυχώς δημιουργεί στην νεολαία μας γενικότερη απογοήτευση και την οδηγεί σε απομονωτισμό και περιθωριοποίηση. Για να είμαι ειλικρινής δεν έχουμε ενθαρρυντικά σημάδια για συμμετοχή της νεολαίας στις δραστηριότητας της Αδελφότητας. Όταν βέβαια έχουμε εκδηλώσεις ψυχαγωγικού ενδιαφέροντος κάνουν την παρουσία τους με δυναμικό τρόπο και στο τέλος ενθουσιάζονται. Η συμμετοχή όμως σημαίνει άλλα πράγματα. Και η νεολαία μας που έχει και δικαιολογημένα άλλες προτεραιότητες απουσιάζει. Εμείς προσπαθούμε με κάθε τρόπο να φέρουμε τους νέους κοντά στον πολιτισμό γιατί μέσα από την συμμετοχή τους μπορούν να εκφρασθούν, να καλλιεργήσουν δεξιότητες και να κοινωνικοποιηθούν. Και είναι ενθαρρυντικό το γεγονός ότι όσοι συμμετέχουν ενθουσιάζονται και γίνονται στην συνέχεια οι καλύτεροι πρεσβευτές για την προσέγγιση του μεγαλύτερου κομματιού της νεολαίας μας που είναι απογοητευμένο. Ερ: Κάποιες εκδηλώσεις που έχετε προγραμματίσει, για το άμεσο χρονικό διάστημα; Απ: Όπως σας είπα πριν λίγο διοργανώσαμε την Κυριακή 24 Νοεμβρίου 2013 μια πετυχημένη ημερήσια εκδρομή θρησκευτικού ενδιαφέροντος στην Αγία Αικατερίνη στον Καταρράκτη. Ήδη έχουμε προγραμματίσει και βρισκόμαστε στο στάδιο της προετοιμασίας για μια διήμερη εκδρομή το Σαββατοκύριακο 7 & 8 Δεκέμβρη στο Πήλιο της Μαγνησίας. Είναι ένας σημαντικός ταξιδιωτικός προορισμός και ιδιαίτερα τον χειμώνα και πολλοί θέλουν κάποια στιγμή της ζωής τους να επισκεφτούν. Εμείς δίνουμε αυτή την ευκαιρία και εγγυούμαστε ότι όσοι τελικά το αποφασίσουν θα έχουν ένα αξέχαστο διήμερο.. Για λίγο αργότερα με την έναρξη του νέου έτους και συγκεκριμένα στις 12 Γενάρη έχουμε προγραμματίσει την κοπή πίτας μαζί με την παιδική γιορτή, έπειτα έχουμε την καθιερωμένη χοροεσπερίδα που συνήθως διοργανώνεται εδώ στα Γιάννινα περί τα μέσα Φεβρουαρίου Τις επόμενες εκδηλώσεις μας και κυρίως αυτές της καλοκαιρινής περιόδου στην Άγναντα θα τις αποφασίσουμε μελλοντικά. Ερ: Θέλω να πεις μια ευχή στους ακροατές που μας ακούνε αυτή τη στιγμή; Απ: Κύριε Μητσόπουλε η εκπομπή σας έχει μεγάλη ακροαματικότητα και μια από τις φανατικές ακροάτριες είμαι και εγώ. Σε αυτήν την μίζερη και μουντή και όχι λόγω καιρού εποχή που ζούμε ας μην το βάλουμε κάτω. Η κοινωνία μας ολόκληρη στενάζει κάτω από το βάρος αυτής της πρωτόγνωρης οικονομικής δυσχέρειας που μας φέρνει πολλές δεκαετίες πίσω. Όμως οι Έλληνες ανέκαθεν ήταν λαός ανεκτικός, υπομονετικός και αισιόδοξος. Σαν Μεσόγειοι ήμαστε και λίγο παρορμητικοί, συναισθηματικοί και πεισματάρηδες και δεν απογοητευόμαστε εύκολα. Το στοίχημα σήμερα είναι να μην κιοτέψουμε όπως λένε στα χωριά μας!!! Άλλωστε εμείς οι Τζουμερκιώτες και γενικότερα οι Ηπειρώτες ξεκινήσαμε από το μηδέν την ζωή μας και δεν ήμασταν ποτέ μαθημένοι με τα εύκολα και τα πολλά. Εγώ είμαι από την φύση μου αισιόδοξη και αυτό το μήνυμα θα ήθελα αν μου επιτρέπεται να μεταφέρω στους ακροατές σας. Και ας μην ξεχνάμε και την ρήση του θυμόσοφου λαού μας ότι «τα αγαθά κόποις κτώνται» Και με την ευκαιρία να τους πω να συσπειρώνονται στους πολιτιστικούς Συλλόγους γιατί εκεί δεν υπάρχουν οι νοοτροπίες και τα αρνητικά της πολιτικής, του συνδικαλισμού και της συμφεροντολογικής συμμετοχής. Εκεί κυριαρχεί ο εθελοντισμός, η ανιδιοτέλεια, και το δούνε. Και στο τέλος έρχεται για πολλούς η ηθική ικανοποίησης της προσφοράς, της αναγνώρισης και της αποδοχής από τις τοπικές κοινωνίες. Και πιστέψτε με ότι αυτά είναι ανυπολόγιστης και ανεκτίμητης αξίας. Ερ: Πείτε μας δύο λόγια για τις επερχόμενες αυτοδιοικητικές εκλογές. Εσείς σκοπεύετε να εμπλακείτε με μια πιθανή υποψηφιότητα; Απ: Μου θέτετε ένα θέμα που εκ των πραγμάτων απασχολεί τις τοπικές κοινωνίες μιας και μπαίνουμε σε εν δυνάμει προεκλογική περίοδο και το ενδιαφέρον είναι αυτονόητο. Και από τους φιλόδοξους να ηγηθούν συνδυασμών και πρέπει να τους στελεχώσουν με άξιους και ικανούς ανθρώπους, και από τους συμμετέχοντες στα ψηφοδέλτια που πρέπει να έχουν εγγυήσεις για την θετική και συλλογική πορεία προεκλογικά αλλά και την επόμενη ημέρα αλλά και τους πολίτες των τοπικών κοινωνιών που η καθημερινότητά τους πλήττεται βάναυσα και ψάχνουν την καλύτερη δυνατή εκπροσώπηση. Η αυτοδιοίκηση χωρίς να της δίνουμε εξαγνισμό και ότι δεν συνέβαλε στην οικονομική κατάρρευση της χώρας (ας μην ξεχνάμε τα σκάνδαλα εκατομμυρίων ευρώ που είδαν το φως της δημοσιότητας και μια σειρά από προκλητικές συμπεριφορές Δημάρχων και αυτοδιοικητικών παραγόντων) δεν παύει να αποτελεί την μοναδική ελπίδα του πολίτη και για μικρές ίσως παρεμβάσεις και για μικρά η και μεγάλα έργα που μπορούν να βελτιώσουν την καθημερινότητά του. Παρά τις οικονομικές δυσκολίες οι Περιφερειακοί και Δημοτικοί παράγοντες έχουν την δυνατότητα να είναι κοντά στον πολίτη, να αφουγκράζονται τους προβληματισμούς του και να παρεμβαίνουν με μια σειρά από κοινωνικές δράσεις που βελτιώνουν την ζωή του στην πλέον δύσκολη περίοδο που περνάει ο τόπος. Αλλοίμονο σε όλους μας αν κατεβάσει ρολά και η αυτοδιοίκηση. Σε ότι με αφορά δεν σας κρύβω ότι έχω πολλές προτάσεις για να εμπλακώ και για την Περιφέρεια, και για τον Δήμο Ιωαννιτών, και για τον Δήμο Κεντρικών Τζουμέρκων. Ακόμη, ακόμη και για τον Δήμο Αρταίων. Απορώ και εγώ με τον εαυτό μου πως και γιατί έγινα τόσο περιζήτητη. Δεν σας κρύβω ότι με φοβίζει αυτή η εμπλοκή και όχι τόσο γιατί δεν έχω ξανασυμμετάσχει και δεν διαθέτω εμπειρίες. Αυτό δεν με απασχολεί. Άλλωστε όπως λέμε ουδείς αναντικατάστατος. Αυτό που με απασχολεί είναι το γεγονός ότι βρισκόμαστε στην καρδιά μιας απερίγραπτης στασιμότητας και παρακμής σε όλα τα επίπεδα πως και με ποιες προϋποθέσεις θα μπορεί να παραχθεί ένα έστω και ελάχιστο έργο που θα γίνει και εύκολα αποδεκτό από έναν προδομένο και θυμωμένο πολίτη. Δηλ. με ποιο απλά λόγια δεν με απασχολεί τόσο το αν θα εκλεγώ η όχι αλλά αν τελικά με εμπιστευτούν οι πολίτες τι θα κάνω και πως θα μπορέσω να επηρεάσω τα πράγματα προς το καλύτερο την επόμενη ημέρα. Η ευθύνη είναι κυρίως αυτό που με προβληματίζει, με τσακίζει και με επηρεάζει αρνητικά ως προς μια πιθανή υποψηφιότητά μου. Σας ευχαριστώ θερμά!!! Τα εικονιζόμενα παλληκαράκια κατάγονται από τα προάστια των Αγνάντων.

10 10 ΑΓΝΑΝΤΑ ΑΡΤΑΣ Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος Από τη δραστηριότητα της Αδελφότητας Αγναντιτών Ιωαννίνων Στις 24 Νοέμβρη 2013 η Αδελφότητα Αγναντιτών Ιωαννίνων πραγματοποίησε ημερήσια εκδρομή στον Καταρράκτη και στην Άγναντα. Η εκδρομή χαρακτηρίστηκε ως απόλυτα επιτυχής. Καταρχάς ο αριθμός των συμμετεχόντων ήταν ικανοποιητικός αφού «πληρώθηκαν» δύο Λεωφορεία και οι συμμετέχοντες οι περισσότεροι ήταν φίλοι και γνωστοί και όχι μόνο Αγναντίτες. Αυτές οι κινήσεις είναι σωστές, γιατί έτσι δίνεται η ευκαιρία σε πολλούς να γνωρίσουν τα Τζουμέρκα και να θαυμάσουν τη φυσική και αμόλυντη προς το παρόν -ευχόμαστε για πάντα- ομορφιά. Η εκδρομή είχε και προσκυνηματικό χαρακτήρα, αφού πρώτα οι εκδρομείς επισκέφτηκαν το μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης. Αφού εκπλήρωσαν τα λατρευτικά τους καθήκοντα επισκέφτηκαν το Δασικό χωριό, όπου τους ξενάγησε ο διαχειριστής του χωριού Χρήστος Λάμπρης και όλοι απόλαυσαν το κέρασμα της κας Προέδρου της Αδελφότητας, την ενεργητικότητα και την αγάπη της για το χωριό οφείλουμε να τονίσουμε (ξεπέρασε το «νύφη Αγναντίτισσα», είναι αληθινή, ατόφια Αγναντίτισσα). Από τον Καταρράκτη μετέβησαν στην Άγναντα. Επισκέφτηκαν το Λαογραφικό μουσείο, το νερόμυλο και κατέληξαν πού αλλού, στις ταβέρνες της Άγναντας, όπου έστησαν αληθινό γλέντι. Η επιστροφή στα Γιάννινα έγινε αργά το απόγευμα. Όλοι ευχαριστημένοι και γεμάτοι Τζουμέρκο ευχήθηκαν σύντομα να πραγματοποιηθεί η επόμενη εκδρομή. Εμείς από την πλευρά μας να συγχαρούμε τους διοργανωτές και την αεικίνητη πρόερο της Αδελφότητας και να ευχηθούμε να έχουν κουράγιο και αντοχή και να δραστηριοποιούνται πάντοτε με τόση αγάπη και «πάθος» για το χωριό. ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΗΠΕΙΡΟΥ ΑΝΔΡΟΝΙΚΗ Κ. ΖΑΧΑΡΙΑ Κηφισού 91 Α12 Τηλ.: & Κιν.: Μεταφορές γίνονται και στα χωριά του Δήμου Αγνάντων Αντιπρόσωποι: ΑΡΤΑ: ΓΙΑΝΝΕΝΑ: ΖΩΤΟΣ: Γράφει η Αριστέα Γιαννούλα Πρέντζα Ήτανε χρόνια δύσκολα και ταλαιπωρημένα, περάσαμε όλα τα παιδιά πολύ δυστυχισμένα. Μ' ένα τουρβά στην πλάτη μας και μέσα τα βιβλία, μέσα στο κρύο, το χιονιά να πάμε στα σχολεία. Οι λάσπες ήταν μπόλικες οι γούρνες νερό γεμάτες, και τα υγρά ποδάρια μας σαν κόκκινες ντομάτες. Φεύγαμε απ' τον συνοικισμό να πάμε μες τη χώρα εκεί που ήταν το σχολειό στο κρύο και στη μπόρα. Είχαμε ορίσει ραντεβού όλοι σ' ένα σημείο, κι ύστερα ανηφορίζαμε να πάμε στο σχολείο. Ποτέ δεν φοβηθήκαμε τις καιρικές συνθήκες, μετά χαράς περνούσαμε τις χιονισμένες ρίκες. Το χιόνι έπεφτε πυκνό μέχρι τα παραθύρια, και οι γονείς μας λέγανε: "κλειστά ειν' τα γεφύρια". Είχαμε για εκχιονιστή τον ασβεστά τον Κώστα, που πήγαινε μπροστά από μας με την ψηλή την μπότα. Καθημερινά στον καφενέ κι εμείς από κοντά του, σαν τα σκυλάκια στην αυλή να βγει απ' τον οντά του. Αγκάλιαζε την γκλίτσα του φορούσε το παλτό του, κι εμείς ακολουθούσαμε το βήμα το δικό του. Φτάναμε στο Γυμνάσιο και ήμασταν βρεγμένοι, την σόμπα αγκαλιάζαμε ήμασταν εξαντλημένοι. Περνούσαμε το πρωϊνό πρόγραμμα στο σχολείο, κι ύστερα ποδαρόδρομο στο χιόνι και στο κρύο. Κι όταν στο σπίτι φτάναμε μετά από τόση ώρα, περίμενε στη χόβολη μια ξεραμένη κόρα. Φως ηλεκτρικό δεν είχαμε και το νερό στο ρέμα, οικονομία στο φαί ζούσαμε μες στο ψέμα. Μια λαμπίτσα γυάλινη μας έκανε παρέα, να βλέπουμε τα γράμματα να δούμε άσπρη μέρα. Μες στις βρεγμένες κουμαριές στήναμε τις παγίδες, να πιάσουμε τους κότσυφες σπουργίτια, καρδερίνες. Τα ψήναμε στα κάρβουνα μύριζε όλο το σπίτι, στη μοιρασιά μαλώναμε για ένα μικρό σπουργίτι. Κι αυτός ήτανε μισός τον είχε σπάσει η πλάκα, αντάρα το κεφάλι του και μια σπασμένη μπάκα. Τον ψήναμε με τα φτερά τον τρώγαμε στα ίσια, κι ύστερα πάλι ανήφορο ψάχνοντας για κοτσύφια. Όλη τη μέρα μούσκεμα γυρίζαμε στα χιόνια, στο λόγγο μέσα αφήναμε παπούτσια και κορδόνια. Σε τούνελ ήμασταν μακρύ μα είχε ένα βέλος, που έδειχνε την έξοδο και είχε φως στο τέλος. Και τώρα έρχονται ξανά σιγά σιγά τα χρόνια, τα δύσκολα, τα άσχημα αλίμονο στα εγγόνια. Φωτο-σχόλια (από το Χάρη Ζάχο) Από τα εγκαίνια του Λαογραφικού Μουσείου «Οι Ρίζες μας» του Φώτη Χαχούλη. Χορεύει ο παπα-φάνης με τον υποψήφιο Δήμαρχο Κεντρικών Τζουμέρκων Φώτη Χαχούλη. Στη βρύση στην Τσόπελα. Από αριστερά: Δημήτρης Μιχαηλί- δης, Γιώργος Χριστοδούλου, Γιωργος Φλώρος και Γιώργος Κωστάκης. Φλεβάρης Από αριστερά: ασίλης Νικολάου, Χαρίλης Ζάχος, Μήτσο Χλιάρας, ασίλ Αγόρος, Μήτσο Λεμονιάς. ασιλική Τούμπουρου του Γεωργίου (σύζυγος Θεοχάρη Πολύζου), από Κουκούλια ΣΥΝΔΡΟΜΕΣ ρόντος Κων. Αχιλλέας...30 ρόντος Κων. Ιωάννης...30 ρόντου Κων. Άννα...30 ρόντου Κων. Φρειδερίκη...30 Γιαννούλας Χρ. Γεώργιος...20 Δήμος Χρ. Δημήτριος...50 Ζιάβρας Αθανάσιος...15 Καρύδη Ευθυμία σύζ. Δημ Κατσικογιώργος Ιωάννης...20 Κοντογιώργου - Πάνου αΐτσα (από προηγούμενη συνδρομή)...20 Κούκος Κων. Δημήτριος...20 Μηνά Ανδρονίκη...15 Μπαζούκα ασιλική...30 Μπουρνάκας Απόστολος...10 Οικογένεια Χριστόφορου Νικολού Τραγουδάρας Κων. Χαρίλαος...10 Χαλκιά - Γιωτοπούλου άσω...50 Χάρος Μιχαήλ...20 Χάρου Μιχ. Μαριάννα...20 Για τα έργα στο χωριό ρόντος Κων. Αχιλλέας...50 ρόντος Κων. Ιωάννης...50 Λιόντος Δημ. Χρήστος...50 Αν κά ποιος δε δει το ό νο μά του γραμ μέ νο στις συν δρο μές, να πε ρι μέ νει και το ε πό με νο φύλ λο της ε φη με ρί δας. Αν δεν υ πάρ χει και τό τε, ας ε πι κοι νω νή σει με την Α δελ φό τη τα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 4 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Ήταν ο Σοτός στην τάξη και η δασκάλα σηκώνει την Αννούλα στον χάρτη και τη ρωτάει: Αννούλα, βρες μου την Αμερική. Σην βρίσκει η Αννούλα και ρωτάει μετά τον Σοτό η δασκάλα: -Σοτέ, ποιος ανακάλυψε την Αμερική;

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 4 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ το Δημοτικό η δασκάλα λέει στους μαθητές της: -Παιδιά, ελάτε να κάνουμε ένα τεστ εξυπνάδας! Ριχάρδο, πες μου ποιο είναι αυτό το ζωάκι: Περπατά στα κεραμίδια, έχει μουστάκι, κάνει νιάου και αλλά έχει και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ

ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΘΕΑΤΡΙΚΟ 2 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΥΖΙΝΑ ΕΓΓΟΝΟΣ: Παππού, γιατί προτιμάς να βάζεις κανέλα και όχι κύμινο στα σουτζουκάκια; ΠΑΠΠΟΥΣ: Το κύμινο είναι κομματάκι δυνατό. Κάνει τους ανθρώπους να κλείνονται

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός»

«Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #26 «Ο Σάββας η κλώσσα και ο αετός» (Πόντος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #26 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ:

ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: ΙΕ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΛΕΜΕΣΟΥ (Κ.Α.) ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2007-2008 Τάξη: Γ 3 Όνομα: Η μύτη μου είναι μεγάλη. Όχι μόνο μεγάλη, είναι και στραβή. Τα παιδιά στο νηπιαγωγείο με λένε Μυτόγκα. Μα η δασκάλα τα μαλώνει: Δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΧΟΣ- Ε ΠΙ ΔΙΩ ΞΗ ΠΛΑΙ ΣΙΟ ΧΡΗ ΜΑ ΤΟ ΔΟ ΤΗ ΣΗΣ

ΣΤΟ ΧΟΣ- Ε ΠΙ ΔΙΩ ΞΗ ΠΛΑΙ ΣΙΟ ΧΡΗ ΜΑ ΤΟ ΔΟ ΤΗ ΣΗΣ ΣΤΟ ΧΟΣ- Ε ΠΙ ΔΙΩ ΞΗ Στό χος του Ο λο κλη ρω μέ νου Προ γράμ μα τος για τη βιώ σι μη α νά πτυ ξη της Πίν δου εί ναι η δια μόρ φω ση συν θη κών α ει φό ρου α νά πτυ ξης της ο ρει νής πε ριο χής, με τη δη

Διαβάστε περισσότερα

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ

17.Γ. ΠΡΟΣΤΧΑ ΑΝΕΚΔΟΣΑ ΜΕ ΣΟΝ ΣΟΣΟ 2 - ΧΑΣΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΤ ΜΑΡΙΑ Βάζει η δασκάλα εργασία για το σπίτι, να ρωτήσουν πως γεννιούνται τα παιδιά. - Μαμά, μαμά, λέει ο Σοτός μόλις πήγε σπίτι, η δασκάλα μας είπε να σας ρωτήσουμε πως γεννιούνται τα παιδιά. - Δεν μπορώ τώρα,

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Β1 1 Επίπεδο Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 40 λεπτά Ερώτημα 1 (6 μονάδες) Διαβάζετε σ ένα περιοδικό οδηγίες για να μάθουν σωστά τα παιδιά σας σκι. Το περιοδικό όμως είναι παλιό κι έτσι βλέπετε καθαρά μόνο

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Αφηγητής: Χήρα Γαλάνω Χήρα Πρωτομάστορας:

Αφηγητής: Χήρα Γαλάνω Χήρα Πρωτομάστορας: Νοέμβρης 1849 Ρόλοι Αφηγητής Χήρα Γαλάνω Πρωτομάστορας Κουδαρούλ 1 Κουδαρούλ 2 Κουδαρούλ 3 Κουδαρούλ 4 Κουδαρούλ 5 Βλάχος Κοντός Δάσκαλος - Χωροφύλακας - Δραγάτης 1 Αφηγητής: Μια χήρα με τα ορφανά της,

Διαβάστε περισσότερα

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2 Ο ΒΡΑΒΕΙΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΙΧΑΛΑΚΑΚΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΚΑΡΑΧΑΛΙΟΥ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΙΤΛΟΣ: «ΚΩΝΣΤΑΝΤΗΣ» «Στερνή μου γνώμη, να σε είχα πρώτα», λέει ο σοφός λαός μας. Και πόσο δίκιο έχει, μονολογεί ο Κωνσταντής,

Διαβάστε περισσότερα

Λόγια αποχαιρετισμού ενός τελειόφοιτου μαθητή

Λόγια αποχαιρετισμού ενός τελειόφοιτου μαθητή Λόγια αποχαιρετισμού ενός τελειόφοιτου μαθητή Εργασία από τα παιδιά της Στ 1 2014-2015 Να που φτάσαμε πάλι στο τέλος μιας ακόμα χρονιάς. Μιας χρονιάς που καθορίζει πολλές στιγμές που θα γίνουν στο μέλλον.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20. «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 «Δεκαοχτώ ψωμιά» Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #20 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα τα παραμύθια εδώ Δεκαοχτώ ψωμιά

Διαβάστε περισσότερα

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω.

Και ο μπαμπάς έκανε μία γκριμάτσα κι εγώ έβαλα τα γέλια. Πήγα να πλύνω το στόμα μου, έπλυνα το δόντι μου, το έβαλα στην τσέπη μου και κατέβηκα να φάω. 1 Εδώ και λίγες μέρες, ένα από τα πάνω δόντια μου κουνιόταν και εγώ το πείραζα με τη γλώσσα μου και μερικές φορές με πονούσε λίγο, αλλά συνέχιζα να το πειράζω. Κι έπειτα, χτες το μεσημέρι, την ώρα που

Διαβάστε περισσότερα

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 2 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Β. ΜΙΚΡΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 2 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Λέει ο Σοτός στη μαμά του: - Μαμά, έμαθα να προβλέπω το μέλλον! - Μπα; Κάνε μου μια πρόβλεψη! - Όπου να είναι θα έρθει ο γείτονας να μας πει να πληρώσουμε το τζάμι που του έσπασα!!! Ενώ ο πατέρας διαβάζει

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17 3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις................ 7 Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου.............. 17 Μαθαίνω να µεγαλώνω τις προτάσεις µου............... 25 Μαθαίνω να γράφω

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr

ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14. «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 «Ο μικρός βλάκας» (Τραγάκι Ζακύνθου - Επτάνησα) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #14 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011 Δείτε όλα

Διαβάστε περισσότερα

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι;

Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Η λεοπάρδαλη, η νυχτερίδα ή η κουκουβάγια βλέπουν πιο καλά μέσα στο απόλυτο σκοτάδι; Κανένα από αυτά τα ζώα. Στο απόλυτο σκοτάδι είναι αδύνατο να δει κανείς ο,τιδήποτε. Ποια δουλειά

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά

ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ. Τρίγωνα, κάλαντα σκόρπισαν παντού. κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού. ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά ΤΡΙΓΩΝΑ ΚΑΛΑΝΤΑ Τρίγωνα, κάλαντα, σκόρπισαν παντού κάθε σπίτι μια φωλιά του μικρού Χριστού, τρίγωνα κάλαντα μες στη γειτονιά ήρθαν τα Χριστούγεννα κι η Πρωτοχρονιά Άστρο φωτεινό, θα βγει γιορτινό μήνυμα

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους Μάθημα 1 Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους μήνες και θα μοιραστούμε πολλά! Ας γνωριστούμε λοιπόν. Ο καθένας από εμάς ας πει λίγα λόγια για τον

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-15 Μάθημα: Ελληνικά για ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 02 Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Ομαδική Εργασία Παραγωγής Γραπτού Λόγου με θέμα: «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ»

Ομαδική Εργασία Παραγωγής Γραπτού Λόγου με θέμα: «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ» Ομαδική Εργασία Παραγωγής Γραπτού Λόγου με θέμα: «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ» Δ τάξη, 2013-2014 Παρουσίαση γραπτής εργασίας «ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΥ» ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2013 Τα βήματα που ακολουθήσαμε ήταν: 1. Αφού η δασκάλα μας έγραψε

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή

Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Παραμύθι για την υγιεινή διατροφή Τζήκου Βασιλική Το δίλημμα της Λένιας 1 Παραμύθι πού έχω κάνει στο πρόγραμμα Αγωγής Υγείας που είχε τίτλο: «Γνωρίζω το σώμα μου, το αγαπώ και το φροντίζω» με την βοήθεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό:

Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: Ο Τοτός και ο Μπόμπος εξετάζονται από το δάσκαλό τους. Ο Μπόμπος βγαίνει από την αίθουσα και λέει στον Τοτό: - "Η πρώτη απάντηση είναι 1821, η δεύτερη Θεόδωρος Κολοκοτρώνης και η τρίτη δεν ξέρουμε ερευνάται

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ

ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΕΠΙΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΠΙΓΝΩΣΗ 1 ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΟΜΟΙΟΤΗΤΑΣ Ή ΔΙΑΦΟΡΑΣ ΜΕΤΑΞΥ ΠΡΟΦΟΡΙΚΩΝ ΛΕΞΕΩΝ 1.1 ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ ΤΗΣ ΟΜΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΣΥΛΛΑΒΗ ΟΔΗΓΙΕΣ στο παιδί: Κάθε φορά θα σου λέω δυο μικρές λέξεις. Εσύ θα

Διαβάστε περισσότερα

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups

LET S DO IT BETTER improving quality of education for adults among various social groups INTERVIEWS REPORT February / March 2012 - Partner: Vardakeios School of Hermoupolis - Target group: Immigrants, women 1 η συνέντευξη Από την Αλβανία Το 2005 Η γλώσσα. Ήταν δύσκολο να επικοινωνήσω με τους

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ Κυριακή 19 Δεκεμβρίου 2010 Έμπλεη ευγνωμοσύνης, με βαθιά

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ 2014-2015 Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ Η τουρκική εισβολή μέσα από φωτογραφίες Εργασίες από τα παιδιά του Γ 2 Το πρωί της 20 ης Ιουλίου 1974, οι Κύπριοι ξύπνησαν από τον ήχο των σειρήνων. Ο ουρανός ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ)

ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ : Ελληνικά ΕΠΙΠΕΔΟ : 2 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α : ΕΚΘΕΣΗ (30 ΜΟΝΑΔΕΣ) Να αναπτύξετε ΕΝΑ από τα πιο κάτω θέματα (150-180 λέξεις ή 15-20 γραμμές) 1. Πώς πέρασα το περασμένο

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

Ξεκίνησα τεχνοκράτισσα... Να υπολογίζω νούμερα και αριθμούς... Τα πάντα να είναι λογική και υπολογισμοί... Αυτά συνήθως φέρνουν και απαισιοδοξία.

Ξεκίνησα τεχνοκράτισσα... Να υπολογίζω νούμερα και αριθμούς... Τα πάντα να είναι λογική και υπολογισμοί... Αυτά συνήθως φέρνουν και απαισιοδοξία. Λίγα λόγια... Ξεκίνησα τεχνοκράτισσα... Να υπολογίζω νούμερα και αριθμούς... Τα πάντα να είναι λογική και υπολογισμοί... Αυτά συνήθως φέρνουν και απαισιοδοξία. Στην πορεία άρχισα να αλλάζω. Όχι πώς δεν

Διαβάστε περισσότερα

Από τα παιδιά της Α 2 τάξης

Από τα παιδιά της Α 2 τάξης Από τα παιδιά της Α 2 τάξης Καραγκιόζης: Καλημέρα Πασά μου. Πασάς: Καλημέρα Καραγκιόζη. Πού πας και είσαι τόσο βιαστικός; Καραγκιόζης: Πάω να βρω δουλειά. Πασάς: Τι δουλεία ξέρεις να κάνεις εσύ; Καραγκιόζης:

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: Ε1 Διάρκεια: 2 ώρες Υπογραφή

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα M A R K E T I N G R E S E A R C H S E R V I C E S Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Online Έρευνας για τα Χριστούγεννα Δεκέμβριος 2010 Εισαγωγή Φέτος, είπαμε να γιορτάσουμε τα Χριστούγεννα με μια έρευνα που αφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Μία εικόνα είναι χίλιες λέξεις Έτσι έλεγαν οι αρχαίοι Κινέζοι Εμείς, οι μαθητές της Α και Β Τάξης του δημοτικού σχολείου Λισβορίου θα σας πούμε την ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις

Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις Η ΚΛΗΤΙΚΗ: Λειτουργίες - Χρήσεις Όταν φωνάζουμε κάποιον ή του απευθύνουμε το λόγο, λέμε το όνομα του στην ΚΛΗΤΙΚΗ. Γιώργο, μ' ακούς: Καθίστε, κύριε Παυλίδη! Παιδιά! Ησυχία! Συχνά τον αποκαλούμε όχι με

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο Α (αρχάριο) Δεύτερη διδακτική πρόταση Ανέκδοτα-Αινίγματα Ενδεικτική διάρκεια: 1 διδακτική ώρα (εναλλακτικά, να δίνονται ένα ή δύο ανέκδοτα στο πρώτο ή τελευταίο δεκάλεπτο

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Κωνσταντινοπούλου Ψυχολόγος - ειδική παιδαγωγός

Μαρία Κωνσταντινοπούλου Ψυχολόγος - ειδική παιδαγωγός ΠΑΡΑΞΕΝΑ ΟΜΟΡΦΟ Ένα παραμύθι για τη διαφορετικότητα, για μικρούς αλλά και για μεγάλους (αυτισμός) Τα παιδιά είναι ελεύθερα να ζωγραφίσουν τις παρακάτω σελίδες όπως αυτά αισθάνονται... Μαρία Κωνσταντινοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ. Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα

ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ. Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα ΤΟ ΜΟΙΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΔΩΡΩΝ Κωνσταντίνα Αστερίου Δυο μέρες πριν τα Χριστούγεννα, όλος ο κόσμος τρέχει στα μαγαζιά να αγοράσει χριστουγεννιάτικα δώρα και στολίδια για το δένδρο. Η πόλη είναι πανέμορφα στολισμένη.

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2010 Ύμνος της ομάδας «Ευαγγέλιο» Βιβλία και μαθήματα ζωγραφισμένα σχήματα και τόσα βοηθήματα να μη δυσκολευτώ Απ όλους τόσα έμαθα

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Τα παραμύθια της τάξης μας!

Τα παραμύθια της τάξης μας! Τα παραμύθια της τάξης μας! ΟΙ λέξεις κλειδιά: Καρδιά, γοργόνα, ομορφιά, πυξίδα, χώρα, πεταλούδα, ανηφόρα, θάλασσα, φάλαινα Μας βοήθησαν να φτιάξουμε αυτά τα παραμύθια! «Χρυσαφένια χώρα» Μια φορά κι έναν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009

ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2008-2009 Μάθημα: ΕΛΛΗΝΙΚΑ Επίπεδο: 1 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα)

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μπήκα στο χωριό, νύχτωνε πια, οι πόρτες όλες σφαλιχτές, μες στις αυλές τα σκυλιά μυρίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2009 2010 Μάθημα: Ελληνικά Επίπεδο: 2 Διάρκεια: 2 ώρες Ημερομηνία:

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Η χαρά της αγάπης Καρδιά που φιλοξενεί όλους Ο Αβραάμ και η Σάρρα Μια μέρα, ο Αβραάμ καθόταν μπροστά στη σκηνή του κάτω από μια βελανιδιά. Ήταν μεσημέρι κι έκανε πολλή ζέστη. Τρεις άγνωστοι

Διαβάστε περισσότερα

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα.

Ο χαρούμενος βυθός. Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ο χαρούμενος βυθός Σχόλιο [D2]: Σπανουδάκης Κύματα Αφηγητής : Ένας όμορφος βυθός. που ήταν γαλαζοπράσινος χρυσός υπήρχε κάπου εδώ κοντά και ήταν γεμάτος όλος με χρυσόψαρα. Ψαροτουφεκάδες, δύτες και ψαράδες

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΟ: ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΑΚΗ (ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ: ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΣΤ3, 2012-2013)

ΘΕΑΤΡΙΚΟ: ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΑΚΗ (ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ: ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΣΤ3, 2012-2013) ΘΕΑΤΡΙΚΟ: ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΑΚΗ (ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ: ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΟΥ ΣΤ3, 2012-2013) ΑΦΗΓΗΤΗΣ: Σίγουρα έχετε ακούσει πολλές ιστορίες: άλλες για δράκους και νεράιδες, άλλες για πριγκίπισσες και πρίγκιπες στο

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ.

Τάξη: Γ. Τμήμα: 2ο. Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Τάξη: Γ Τμήμα: 2ο Υπεύθυνη τμήματος : ΑΝΕΣΤΗ ΑΣΗΜΙΝΑ. Εκθέσεις μαθητών.. ΜΑΘΗΤΗΣ: ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ. Θέμα :Τι θέλω να αλλάξει στον κόσμο το 2011. Το έτος 2010 έγιναν πολλές καταστροφές στον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ

17.Α.ΜΕΓΑΛΑ ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΟΤΟ 1 - ΧΑΤΖΗΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Μια φορά η δασκάλα του Τοτού του είπε να γράψει 3 προτάσεις. Όταν πήγε σπίτι του ρωτάει τη μαμά του που έκανε δουλειές: - Μαμά πες μου μια πρόταση. - Άσε με τώρα, δεν μπορώ. Ο Τοτός τη γράφει. Μετά πηγαίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά σε Ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε3 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΧΡΑ ΙΜΠΡΑΧΗΜ ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΖΑΣ

ΖΑΧΡΑ ΙΜΠΡΑΧΗΜ ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΖΑΣ Θυµάσαι το παραµύθι της γιαγιάς για την 28 η Οκτωβρίου; Μάζεψε τους φίλους σου και διηγήσου το. Μια φορά και έναν καιρό ήταν ένας γίγαντας που ζούσε στο δικό του σπίτι. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

KEΦΑΛΑΙΟ 1 AN HMΟΥΝ ΜΕΓΑΛΟΣ. Όταν είσαι μικρός ένα πράγμα είναι σίγουρο. Ότι θέλεις να μεγαλώσεις όσο πιο γρήγορα γίνεται.

KEΦΑΛΑΙΟ 1 AN HMΟΥΝ ΜΕΓΑΛΟΣ. Όταν είσαι μικρός ένα πράγμα είναι σίγουρο. Ότι θέλεις να μεγαλώσεις όσο πιο γρήγορα γίνεται. KEΦΑΛΑΙΟ 1 AN HMΟΥΝ ΜΕΓΑΛΟΣ Όταν είσαι μικρός ένα πράγμα είναι σίγουρο. Ότι θέλεις να μεγαλώσεις όσο πιο γρήγορα γίνεται. Ο μπαμπάς μου λέει ότι αυτά είναι χαζομάρες και ότι όταν μεγαλώσω θα θέλω να ήμουν

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα...

Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα... Μια μέρα καθώς πήγαινα στο σπίτι είδα έναν κλέφτη να μπαίνει από το παράθυρο και να είναι έτοιμος να αρπάξει τα πάντα... Αμέσως έβγαλα το κινητό από τη θήκη και έστειλα μήνυμα στο κινητό της μαμάς πού

Διαβάστε περισσότερα

O ΣΚΡΟΥΤΖ ΚΑΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΩΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

O ΣΚΡΟΥΤΖ ΚΑΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΩΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ O ΣΚΡΟΥΤΖ ΚΑΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΩΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΕΣ Σκρουτζ, κυρίες του Φιλανθρωπικού Σωματείου, παιδιά που λένε τα κάλαντα, οι συγγενείς του Εμπενίζερ Σκρουτζ, το πνεύμα των προηγούμενων

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Όμορφος κόσμος Φροντίζουμε όλα τα πλάσματα Η Αγία Μελανγκέλ: η προστάτιδα του περιβάλλοντος Εξακόσια χρόνια μετά τη γέννηση του Χριστού, γεννήθηκε στα καταπράσινα δάση της Ιρλανδίας μια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΥΜΝΑΖΕΤΑΙ (Κωµικό σκετς)

Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΥΜΝΑΖΕΤΑΙ (Κωµικό σκετς) 1 Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΓΥΜΝΑΖΕΤΑΙ (Κωµικό σκετς) ΠΑΙΖΟΥΝ ΛΟΧΑΓΟΣ ΛΟΧΙΑΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΩΣΤΑΣ ΝΙΚΟΣ (στρατιώτες) Σήµερα θα πάµε µαζί να κάνουµε ασκήσεις και θεωρία. Για κάντε γραµµή. Αρχίζω. Προσέξτε. Πρώτα πρώτα ν ακούτε

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΩΣ Ν ΑΛΛΑΞΟΥΜΕ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ!!!» ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΗΤΕΧΝΗ ΣΑΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙ» ΤΜΗΜΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΟΜΑΔΑ Γ (ΜΑΘΗΤΕΣ Γ ΤΑΞΗΣ)

«ΠΩΣ Ν ΑΛΛΑΞΟΥΜΕ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ!!!» ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΗΤΕΧΝΗ ΣΑΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙ» ΤΜΗΜΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΟΜΑΔΑ Γ (ΜΑΘΗΤΕΣ Γ ΤΑΞΗΣ) «ΠΩΣ Ν ΑΛΛΑΞΟΥΜΕ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ!!!» ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΗΤΕΧΝΗ ΣΑΝ ΠΑΡΑΜΥΘΙ» ΤΜΗΜΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΟΜΑΔΑ Γ (ΜΑΘΗΤΕΣ Γ ΤΑΞΗΣ) Τουλίπες της Ολλανδίας, Κλωντ Μονέ Μια φορά κι ένα καιρό σε μια χώρα μακρινή οι άνθρωποι

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

Χειροποιήµατα. 32 EΛΕΥΘΕΡΟΣ TΥΠΟΣ Κυνήγι

Χειροποιήµατα. 32 EΛΕΥΘΕΡΟΣ TΥΠΟΣ Κυνήγι 32 EΛΕΥΘΕΡΟΣ TΥΠΟΣ Κυνήγι Κώστας Μάρκου Γκλίτσες για αγανακτισµένους! Ενας συνταξιούχος του ΟΤΕ, µε καταγωγή από την ορεινή Κορινθία, από τη στιγµή που πήρε τη σύνταξή του είχε δύο επιλογές: Ή να αποβλακωθεί

Διαβάστε περισσότερα

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν.

Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις. Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Αποστόλη Λαμπρινή (brines39@ymail.com) ΔΥΝΑΜΗ ΨΥΧΗΣ Στην ζωή πρέπει να ξέρεις θα σε κάνουν να υποφέρεις Μην λυγίσεις να σταθείς ψηλά! Εκεί που δεν θα μπορούν να σε φτάσουν. Θα σε χτυπάνε, θα σε πονάνε,

Διαβάστε περισσότερα

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ THE G C SCHOOL OF CAREERS ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Α1 Κατανόηση προφορικού λόγου Διάρκεια: 25 λεπτά (25 μονάδες) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Ο Δημήτρης και ο φίλος του ο Πέτρος αυτό το σαββατοκύριακο θα πάνε εκδρομή στο βουνό. Θα ακούσετε δύο (2) φορές το Δημήτρη

Διαβάστε περισσότερα

Πότε θα φανεί η Φανή

Πότε θα φανεί η Φανή ...... Πότε θα φανεί η Φανή Η συγγραφέας χαίρεται να έρχεται σε επαφή με τους αναγνώστες της. Η διεύθυνσή της είναι: Αγίου Πολυκάρπου 51, Νέα Σμύρνη 171 24, Αθήνα. Τηλ.: 210 9335830, FAX: 210 9351603 e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ

Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ Π Ε Ν Τ Ε Ν Ε Α Π Ο Ι Η Μ Α Τ Α Τ Ο Υ Κ Ω Ν Σ Τ Α Ν Τ Ι Ν Ο Υ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ ΜΕ ΣΧΕΔΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΔΟΥΚΑ / Κανιάρης Μην πας στο Ντητρόιτ Ουρανός-λάσπη Ζώα κυνηγούν ζώα Η μητέρα του καλλιτέχνη πάνω σε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα.

Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. 1. Πριν από λίγες μέρες πήγα για κούρεμα. Καιρό είχες να ρθεις, Κλουζ, μου είπε ο κύριος Κολχάαζε, ανοιγοκλείνοντας το ψαλίδι του επικίνδυνα κοντά στο αριστερό μου αυτί. Εγώ τα αγαπώ τ αυτιά μου. Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα