[TYPE THE Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2009 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ COMPANY NAME]

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "[TYPE THE Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2009 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ COMPANY NAME]"

Transcript

1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE COMPANY NAME] Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2009 Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά της Ελλάδας

2 Σχέδιο: Βασίλης Χατζηρβασάνης Κείμενο: Μαργαρίτα Τζάλη Φωτογραφίες εξώφυλλου/ οπισθόφυλλου: Ρούλα Τρίγκου/ Μαργαρίτα Τζάλη Όλες οι φωτογραφίες της έκδοσης προέρχονται από το αρχείο της Ορνιθολογικής 2010

3 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή Στόχος Μεθοδολογία που ακολουθείται... 3 Εκτίμηση Κατάστασης... 4 Εκτίμηση Πίεσης... 4 Εκτίμηση Απόκρισης... 5 Συνολική Εικόνα Το Δίκτυο των Υπευθύνων Παρακολούθησης στην Ελλάδα Συνολικά αποτελέσματα... 7 Περιοχές... 7 Απειλές... 7 Κατάσταση Δράσεις Συνολική Εικόνα Επιμέρους αποτελέσματα GR001 Παραποτάμιο δάσος Βόρειου Έβρου και Άρδα GR011 Πόρτο Λάγος, λίμνη Βιστoνίδα και παράκτιες λιμνοθάλασσες GR012 Δέλτα Νέστου και παράκτιες λιμνοθάλασσες GR016 Νήσος Θάσος και Ξηρονήσι GR029 Εκβολές Γαλλικού και λιμνοθάλασσα Καλοχωρίου GR033 Όρος Χολομώντας GR034 Έλος Αγίου Μάμα GR041 Λίμνη Άγρα GR043 Λιμνοθάλασσα Αλυκής Κίτρους GR045 Λίμνες Βεγορίτιδα και Πετρών GR048 Λίμνη Καστοριάς GR063 Περιοχή Φαρσάλων GR070 Λίμνη Παμβώτιδα (Ιωαννίνων) GR083 Λιμνοθάλασσες Κέρκυρας GR087 Νησίδες Στροφάδες GR099 Λιμνοθάλασσα Κοτύχι GR108 Γαλαξίδι GR109 Λιμνοθάλασσες Μεγάλο και Μικρό Λιβάρι Ιστιαίας GR110 Όρος Καντήλι GR112 Λίμνη Δύστος GR115 Όρος Κόχυλας Σκύρου GR119 Λιμνοθάλασσα Διβάρι Πύλου (Γιάλοβα) και νήσος Σφακτηρία GR121 Νότια Μάνη, όρος Σαγιάς και ακρωτήριο Ταίναρο GR124 Όρος Πάρνηθα GR125 Έλος Σχινιά GR126 Όρος Υμηττός GR127 Χερσόνησος Λαυρεωτικής και νησίδα Πάτροκλος GR132 Λίμνες Χορταρoλίμνη και Αλυκή, κόλπος Μούδρου, έλος Διαπόρι, χερσόνησος Φακός Λήμνου GR155 Μικρές Κυκλάδες Ευχαριστίες

4 1. Εισαγωγή Το δίκτυο των υπεύθυνων παρακολούθησης των σημαντικών περιοχών για τα πουλιά της Ελλάδας (ΙΒΑ) αποτελεί μέρος μιας συνολικότερης προσπάθειας που γίνεται σε παγκόσμιο επίπεδο από την Birdlife International και αφορά τον καθορισμό, την παρακολούθηση και την προστασία των περιοχών αυτών για τη διατήρηση των πουλιών και της βιοποικιλότητας γενικότερα. Το πρόγραμμα πραγματοποιείται σε πάνω από 50 χώρες και στην Ευρώπη μόνο ο αριθμός των εθελοντών που λαμβάνουν μέρος είναι πάνω από Στην Ελλάδα έχουν καθοριστεί 196 ΙΒΑ και ως συνέχεια του προγράμματος θεσπίστηκε και δραστηριοποιείται από το 2003 το δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των ΙΒΑ, που αποτελείται από μεμονωμένα άτομα ή και ομάδες. Οι Υπεύθυνοι Παρακολούθησης συλλέγουν στοιχεία για τις πιέσεις που δέχεται η περιοχή την οποία παρακολουθούν, την κατάσταση στην οποία βρίσκεται, τις δράσεις προστασίας που υλοποιούνται, καθώς και στοιχεία ορνιθοπανίδας. Παράλληλα, δραστηριοποιούνται στο επίπεδο προστασίας των περιοχών, με τον εντοπισμό άμεσων απειλών, που οδηγούν σε παρεμβάσεις της Ορνιθολογικής (βλ. newsletter caretaker), και την πραγματοποίηση δράσεων ευαισθητοποίησης. Στο δίκτυο συμμετέχουν περίπου 80 άτομα, ενώ κάθε χρόνο προστίθενται νέα μέλη στο δυναμικό του δικτύου. 2 Τι είναι οι ΙΒΑ; Οι ΙΒΑ είναι περιοχές μέγιστης προτεραιότητας για την διατήρηση της βιοποικιλότητας και ιδιαίτερα των πουλιών, συχνά αναντικατάστατες ή ευάλωτες, καθώς φιλοξενούν σε τακτική βάση σημαντικούς πληθυσμούς από ένα ή περισσότερα απειλούμενα, ενδημικά ή συναθροιστικά είδη. Οι περιοχές αυτές περιλαμβάνουν τα καλύτερα ή τυπικά παραδείγματα των φυσικών ή σχεδόν ανεπηρέαστων οικοσυστημάτων, τα οποία όλο και περισσότερο τείνουν να γίνουν καταφύγια για τα είδη αυτά. Οι ΙΒΑ επιλέχθηκαν ώστε, όλες μαζί, να δημιουργούν ένα συνεκτικό παγκόσμιο δίκτυο σε όλη τη βιογεωγραφική κατανομή συγκεκριμένων ειδών, το οποίο μπορεί να θεωρηθεί ως το ελάχιστο απαραίτητο για να διασφαλιστεί η επιβίωσή τους στην περιοχή εξάπλωσής τους. Έτσι, το δίκτυο των ΙΒΑ δεν είναι απλά ένα άθροισμα περιοχών αλλά έχει ως στόχο να εξασφαλίζει τα κατάλληλα ενδιαιτήματα αναπαραγωγής, τροφοληψίας, ξεκούρασης και διαχείμασης των πτηνών.

5 2. Στόχος Ο στόχος της αναφοράς αυτής είναι να παρουσιαστούν τα στοιχεία που συλλέχθηκαν στα πλαίσια του προγράμματος για το 2009 και να δοθεί μια γενική εικόνα της κατάστασης που επικρατεί στις περιοχές που παρακολουθούνται από το δίκτυο. Τα κύρια σημεία της αναφοράς είναι μια περίληψη και συζήτηση των παρακάτω σημείων για τις περιοχές που παρακολουθούνται και για τις οποίες υπάρχουν στοιχεία από τους Υπευθύνους Παρακολούθησης 3 - Η κατάσταση της περιοχής - Η πίεση, την οποία δέχονται τα πουλιά για τα οποία έχει χαρακτηριστεί σημαντική η περιοχή και τα ενδιαιτήματα που αυτά χρησιμοποιούν. - Οι δράσεις που λαμβάνουν χώρα με σκοπό τη βελτίωση / διατήρηση της κατάστασης και προστασίας των ειδών και των ενδιαιτημάτων τους. Τα τρία παραπάνω στοιχεία αποτελούν και τη ραχοκοκαλιά της στρατηγικής της Birdlife International που χρησιμοποιείται για την παρακολούθηση των σημαντικών για τα πουλιά περιοχών ανά τον κόσμο. 3. Μεθοδολογία που ακολουθείται Τα στοιχεία, τα οποία συλλέγουν οι υπεύθυνοι παρακολούθησης για τις περιοχές αφορούν 3 βασικούς άξονες, την κατάσταση στην οποία βρίσκεται η περιοχή, τις πιέσεις τις οποίες δέχεται και τέλος τις δράσεις που πραγματοποιούνται προς την κατεύθυνση προστασίας και άμβλυνσης των πιέσεων αυτών. Η πίεση που δέχεται η περιοχή αφορά τόσο σε ανθρωπογενείς, όσο και σε μη ανθρωπογενείς απειλές, τις οποίες οι εθελοντές καλούνται να εκτιμήσουν αναφορικά με την υποβάθμιση που προκαλούν, την έκταση της περιοχής που επηρεάζουν, καθώς και το εάν οι πιέσεις είναι παρούσες ή προβλέπεται να παρουσιαστούν στο μέλλον. Η κατάσταση στην οποία βρίσκεται η περιοχή εκτιμάται, ανάλογα με τα στοιχεία που υπάρχουν για τους πληθυσμούς των ειδών χαρακτηρισμού, την έκταση και την ποιότητα των ενδιαιτημάτων που τα φιλοξενούν. Η ποιότητα σχετίζεται άμεσα με τη φέρουσα ικανότητα της περιοχής να φιλοξενήσει τα είδη, για τα οποία έχει χαρακτηριστεί σημαντική. Οι δράσεις για την προστασία της περιοχής αφορούν το νομικό πλαίσιο που υπάρχει για την περιοχή, καθώς και τις δράσεις που πραγματοποιούνται από τους αρμόδιους φορείς ή/και από τοπικούς φορείς και ομάδες. Επιπλέον συλλέγονται και ορνιθολογικά στοιχεία, τόσο για τα είδη χαρακτηρισμού, όσο και για τα υπόλοιπα είδη που απαντώνται στην περιοχή. Για τη συλλογή των στοιχείων αυτών

6 δεν υπάρχει προκαθορισμένη από τη Birdlife International μεθοδολογία. Η μεθοδολογία που ακολουθείται στο ελληνικό δίκτυο δεν έχει πλήρως καθοριστεί. Προ στιγμής, ανάλογα με τις ικανότητες στην αναγνώριση των πουλιών του κάθε Υπεύθυνου Παρακολούθησης συλλέγονται στοιχεία για όλα τα είδη που απαντώνται σε όλα τα ενδιαιτήματα της ΙΒΑ εστιάζοντας ιδιαίτερα στα είδη χαρακτηρισμού. Όσα στοιχεία μπορεί κάποιος να συλλέξει αναφορικά με τα είδη που απαντώνται είναι σημαντικά, τόσο για την εκτίμηση της κατάστασης της περιοχής, όσο και για την επικαιροποίηση των ΙΒΑ, τον πιθανό εντοπισμό νέων ειδών που θα μπορούσαν να πληρούν τα κριτήρια και βέβαια την επιβεβαίωση ή όχι της παρουσίας του είδους χαρακτηρισμού στην περιοχή. Εκτίμηση Κατάστασης Η κατάσταση των IBA βαθμολογείται ανάλογα με τον αριθμό των ατόμων / ζευγαριών των ειδών χαρακτηρισμού ή ανάλογα με την έκταση και την ποιότητα των ενδιαιτημάτων που αυτά χρησιμοποιούν, λαμβάνοντας υπόψη τη φέρουσα ικανότητα του ενδιαιτήματος. Η εκτίμηση της κατάστασης βασίζεται σε μια μεθοδολογία, η οποία δεν έχει ακόμα καθοριστεί πλήρως, μιας και κάθε περίπτωση θα απαιτούσε διαφορετική προσέγγιση. Για παράδειγμα, η κατάσταση για μια περιοχή που αποτελεί σταθμό για μεταναστευτικά πουλιά, δεν σχετίζεται άμεσα με την κατάσταση του ενδιαιτήματος, ενώ μετρήσεις για τον αριθμό των πουλιών μπορεί να μην είναι διαθέσιμες. Σε τέτοιες περιοχές πιθανά ο σημαντικότερος παράγοντας να είναι η κατάσταση του εναέριου χώρου. Για το λόγο αυτό χρησιμοποιούνται και οι τρεις δείκτες, ώστε να υπάρχει η ευχέρεια, ανάλογα με τα διαθέσιμα στοιχεία να εκτιμηθεί η κατάσταση είτε από τους πληθυσμούς των πουλιών είτε από την κατάσταση του ενδιαιτήματος. 4 Επιπλέον, στην βαθμολόγηση λαμβάνεται υπόψη η σύγκριση του πληθυσμού των ειδών χαρακτηρισμού με τον πληθυσμού τους κατά τον καθορισμό της ΙΒΑ, μη λαμβάνοντας υπόψη αυξομειώσεις στο χρόνο. Αντίστοιχα, οι εκτιμήσεις για την έκταση και ποιότητα των περιοχών πρέπει να συσχετίζονται με την εκτιμώμενη δυνητικά βέλτιστη κατάσταση της περιοχής. Λαμβάνεται υπόψη η χειρότερη περίπτωση. Εάν η κατάσταση είναι >90% της ιδανικής κατάστασης, θεωρείται καλή +3 Εάν η κατάσταση είναι 70-90% της ιδανικής κατάστασης, θεωρείται μέτρια +2 Εάν η κατάσταση είναι 40-70% της ιδανικής κατάστασης, θεωρείται κακή +1 Εάν η κατάσταση είναι <40% της ιδανικής κατάστασης, θεωρείται πολύ κακή 0 Σημείωση: εφόσον υπάρχουν στοιχεία τόσο για την έκταση, όσο και για την ποιότητα των σημαντικών ενδιαιτημάτων για τα είδη χαρακτηρισμού, τότε ακολουθείται μια πιο σύνθετη διαδικασία, που είναι πέρα από τους σκοπούς αυτής της αναφοράς το να παρουσιαστεί αναλυτικά (περισσότερες πληροφορίες υπάρχουν στο IBA monitoring framework που έχει εκδοθεί από την Birdlife International). Εκτίμηση Πίεσης Οι απειλές σε μια περιοχή βαθμολογούνται αναφορικά με τη χρονική περίοδο που αφορούν, την έκταση της περιοχής που επηρεάζουν και την υποβάθμιση που προκαλούν,

7 πάντα σε σχέση με το πόσο πιθανό είναι να επηρεάσουν τα είδη χαρακτηρισμού στην περιοχή και μπορούν για κάθε κατηγορία να λάβουν την τιμή 0-3. Για παράδειγμα η τιμή 0 για τη χρονική περίοδο αφορά απειλή που παρουσιάστηκε στο παρελθόν και δεν προβλέπεται να παρουσιαστεί ξανά, για την απειλή που επηρεάζει ορισμένα άτομα του πληθυσμού ή μια μικρή περιοχή <10% και τέλος για την απειλή που προκαλεί καθόλου ή ελάχιστη υποβάθμιση (<1% για τα επόμενα 10 χρόνια). Οι βαθμολογίες αθροίζονται για κάθε απειλή και παίρνουν τιμές 0 και 3-9, μιας και εάν κάποια απειλή παρουσιάσει μηδενική τιμή σε κάποια κατηγορία μηδενίζεται. Στην μεθοδολογία που ακολουθείται η προσέγγιση είναι αυτή του «πιο αδύναμου κρίκου». Έτσι η μεγαλύτερη απειλή είναι αυτή που θα καθορίσει την κατάσταση από άποψη πίεσης στην περιοχή. 5 Εάν έστω και μια απειλή έχει τιμή 8-9 η περιοχή δέχεται πολύ σημαντική πίεση -3 Εάν έστω και μια απειλή έχει τιμή 6-7 η περιοχή δέχεται σημαντική πίεση -2 Εάν έστω και μια απειλή έχει τιμή 3-5 η περιοχή δέχεται μέτρια πίεση -1 Εάν όλες οι απειλές έχουν μηδενική τιμή, τότε η πίεση είναι χαμηλή 0 Εκτίμηση Απόκρισης Οι δράσεις διατήρησης που εφαρμόζονται βαθμολογούνται με βάση τις θεσμοθετημένες δράσεις διατήρησης που εφαρμόζονται στην περιοχή και πιο συγκεκριμένα το καθεστώς προστασίας της περιοχής, το διαχειριστικό σχέδιο και τις δράσεις διατήρησης. Για το σύνολο των δράσεων Εάν η βαθμολογία είναι 8-9 η προστασία είναι υψηλή 3 Εάν η βαθμολογία είναι 6-7 η προστασία είναι μέτρια 2 Εάν η βαθμολογία είναι 2-5 προστασία είναι χαμηλή 1 Εάν η βαθμολογία είναι 0 προστασία είναι μη υπολογίσιμη 0 Συνολική Εικόνα Από τα στοιχεία που συλλέγονται μπορεί να προκύψει μια πρώτη συνολική εικόνα για την περιοχή. Η ιδανική περίπτωση θα ήταν να υπάρχει ικανοποιητική προστασία της και δράσεις οι οποίες θα μειώσουν τις πιέσεις, τις οποίες δέχεται και τελικά αυτό να οδηγήσει στη διατήρηση ή την βελτίωση της κατάστασης της περιοχής για τα πουλιά.

8 4. Το Δίκτυο των Υπευθύνων Παρακολούθησης στην Ελλάδα Στην Ελλάδα το δίκτυο δημιουργήθηκε το 2003, αποτελείται από μεμονωμένα άτομα, αν και πλέον αρχίζουν να δημιουργούνται κάποιες μικρές ομάδες σε περιοχές με πολλούς υπεύθυνους παρακολούθησης. Περίπου 40 υπεύθυνοι παρακολούθησης αποστέλλουν κάθε χρόνο στοιχεία για την περιοχή τους, ένας αντίστοιχος αριθμός εθελοντών δεν αποστέλλει τα στοιχεία, αλλά αναφέρει περιπτώσεις αυθαιρεσιών και αποτελεί τα μάτια της Ορνιθολογικής στην περιοχή, ενώ κάθε χρόνο προστίθενται νέα μέλη. Τα στοιχεία στα οποία βασίστηκε η αναφορά για το έτος 2009 αφορούν 31 περιοχές, οι οποίες παρουσιάζονται με κόκκινο χρώμα στον παρακάτω χάρτη. Οι περιοχές αυτές βρίσκονται σε όλη την ελληνική επικράτεια καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα βιοτόπων. 6 Χάρτης 1. ΙΒΑ για τις οποίες στάλθηκαν στοιχεία για το 2009 από τους Υπευθύνους Παρακολούθησης

9 5. Συνολικά αποτελέσματα Περιοχές Οι περιοχές τις οποίες καλύπτουν οι αναφορές αφορούν ποικιλία βιοτόπων. Λαμβάνοντας υπόψη την κατηγοριοποίηση κατά Corine μπορούν οι περιοχές αυτές να χωριστούν σε 3 βασικές κατηγορίες Δάση - Ημιφυσικές Εκτάσεις (δάση, συνδυασμοί θαμνώδους βλάστησης, εκτάσεις με αραιή ή καθόλου βλάστηση κ.α.), Υγρότοποι (Λίμνες, Εκβολές ποταμών, Έλη κ.α.) και Γεωργικές Εκτάσεις (Διάγραμμα 2). 7 Απειλές Διάγραμμα 2. Αριθμός περιοχών ΙΒΑ ανά κατηγορία Οι απειλές με τη συχνότερη παρουσία στις περιοχές που εξετάστηκαν παρουσιάζονται στο Διάγραμμα 3. Λαμβάνοντας υπόψη τις 12 κύριες κατηγορίες απειλών, οι απειλές με τη μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης σχετίζονται με τη μη βιώσιμη χρήση των βιολογικών πόρων, που αφορά μεταξύ άλλων την έμμεση ή άμεση θανάτωση ειδών και την υποβάθμιση των ενδιαιτημάτων. Μια απειλή που εμφανίζεται σε περισσότερες από τις μισές περιοχές είναι η ρύπανση, η οποία εμφανίζεται με τη μορφή ανεξέλεγκτης απόθεσης απορριμμάτων, αλλά και απόρριψης χημικών ρύπων στους υδάτινους αποδέκτες. Η αλλοίωση των λειτουργιών των φυσικών οικοσυστημάτων έχει χαρακτηριστεί ως σημαντικής απειλή σε αρκετές περιοχές και σχετίζεται κύρια με τη διαχείριση του νερού και τις αλλαγές στις χρήσεις γης. Νεκρό Όρνιο, λόγω πρόσκρουσης σε ανεμογεννήτρια στην Κρήτη. Φωτ.: Σταύρος Ξηρουχάκης

10 8 Διάγραμμα 3. Συχνότητα εμφάνισης και σοβαρότητα των κύριων κατηγοριών απειλών στις 31 περιοχές. Λαμβάνοντας υπόψη τη λεπτομερέστερη κατανομή των απειλών προκύπτει ότι στις περισσότερες περιοχές παρατηρείται πίεση από την οικιστική ανάπτυξη και την παρουσία ανθρώπων σε αυτές μέσω των δραστηριοτήτων αναψυχής, αλλά και το κυνήγι. Οι δύο αυτές δραστηριότητες προκαλούν κύρια όχληση. Διάγραμμα 4. Συχνότητα εμφάνισης και σοβαρότητα των απειλών που καταγράφηκαν στις 31 περιοχές. Η ανομοιογένεια στα χαρακτηριστικά των περιοχών έχει ως αποτέλεσμα να παρατηρείται ανομοιογένεια και στις απειλές που παρουσιάζονται σε αυτές και ορισμένες, οι οποίες εμφανίζονται σε πλήθος ενδιαιτημάτων, να εμφανίζονται σε μεγαλύτερο αριθμό περιοχών. Για μια αναλυτικότερη παρουσίαση των απειλών χωρίστηκαν οι περιοχές σε υποομάδες με παρόμοια χαρακτηριστικά, ώστε να εκτιμηθεί ποιες απειλές παρουσιάζονται σε αυτού του είδους τους βιοτόπους.

11 Δάση και ημιφυσικές εκτάσεις (16 περιοχές) Διάγραμμα 5. Συχνότητα εμφάνισης και σοβαρότητα των κύριων απειλών σε δάση και ημιφυσικές εκτάσεις 9 Σημαντικότερη απειλή παρουσιάζεται να είναι η οικιστική ανάπτυξη και η διάνοιξη δρόμων που παρατηρείται κύρια σε ορεινές περιοχές(διάγραμμα 5). Συχνή είναι όχληση των ειδών που πληρούν τα κριτήρια από το κυνήγι στις περιοχές, αλλά και τις δραστηριότητες αναψυχής. Υγρότοποι (14 περιοχές) Διάγραμμα 7. Συχνότητα εμφάνισης και σοβαρότητα των κύριων απειλών σε υγροτόπους Για περισσότερους από τους μισούς υγροτόπους που παρακολουθούνται εμφανίζονται ως απειλή οι δραστηριότητες αναψυχής, όπου εντάσσονται η κίνηση οχημάτων εκτός του οδικού δικτύου, η αυξημένη παρουσία επισκεπτών στην περιοχή, καθώς επίσης η όχληση λόγω δραστηριοτήτων κυνηγιού και λαθροθηρίας και η διαχείριση του νερού. Άλλη μια απειλή που εμφανίζεται συχνά είναι η πίεση λόγω οικιστικής ανάπτυξης και κύρια η κατασκευή παραθεριστικών κατοικιών.

12 Νησιωτικά οικοσυστήματα (7 περιοχές) Διάγραμμα 8. Συχνότητα εμφάνισης και σοβαρότητα των κύριων απειλών σε νησιωτικά οικοσυστήματα 10 Επιλέχθηκε να παρουσιαστούν χωριστά οι νησιωτικές περιοχές, μιας και παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Κύρια απειλή που εμφανίζεται στις περισσότερες περιπτώσεις είναι ο υπερπληθυσμός ορισμένων ιθαγενών ειδών, που προκαλεί προβλήματα στην οικολογική ισορροπία των νησιών, μιας και μεταξύ άλλων αυξάνει ο ανταγωνισμός για τη τροφή και τις θέσεις φωλιάσματος. Χαρακτηριστικά παραδείγματα τέτοιων ειδών είναι ο Ασημόγλαρος (Larus michahellis) και η Κουρούνα (Corvus corone). Στις μισές περιοχές παρατηρείται υποβάθμιση λόγω της οικιστικής ανάπτυξης, ενώ η κατασκευή αιολικών πάρκων εντός των ΙΒΑ είναι μια νέα απειλή που κερδίζει συνεχώς έδαφος. Μιας και σε πολλές περιπτώσεις τα είδη χαρακτηρισμού για την περιοχή είναι θαλασσοπούλια, η αλιεία και οι επιπτώσεις της στις περιοχές τροφοληψίας των ειδών είναι μια από τις σημαντικότερες απειλές που εντοπίζονται. Περιοχές στο νομό Αττικής (4 περιοχές) Διάγραμμα 9. Συχνότητα εμφάνισης και σοβαρότητα των κύριων απειλών σε περιοχές της Αττικής Οι ΙΒΑ, οι οποίες βρίσκονται στο νομό της Αττικής, παρουσιάζουν μια ιδιαιτερότητα καθώς βρίσκονται σε έναν από τους πλέον πυκνοκατοικημένους νομούς της χώρας και αντιμετωπίζουν πολλαπλές πιέσεις. Η ανεξέλεγκτη απόθεση απορριμμάτων απαντάται σε όλες τις περιοχές. Η οικιστική ανάπτυξη και η διάνοιξη δρόμων εμφανίζονται ως πολύ σημαντικές απειλές για τις περισσότερες περιοχές.

13 Κατάσταση Η κατάσταση στις περιοχές έχει χαρακτηριστεί σύμφωνα με τους πληθυσμούς των ειδών χαρακτηρισμού, την έκταση των ενδιαιτημάτων στα οποία απαντώνται καθώς και την ποιότητά τους, ή λαμβάνοντας υπόψη μόνο ορισμένα από τα παραπάνω στοιχεία, ανάλογα με τα στοιχεία που δόθηκαν από τους υπευθύνους παρακολούθησης. Σύμφωνα με τα στοιχεία αυτά, 4 έχουν καλή κατάσταση, 7 περιοχές παρουσιάζουν μέτρια κατάσταση, ενώ 6 κακή (Διάγραμμα 12). Για 13 περιοχές δεν υπήρχαν διαθέσιμα δεδομένα για την εκτίμηση της κατάστασης. 11 Δράσεις Διάγραμμα 12. Η κατάσταση των 31 ΙΒΑ Οι δράσεις, όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, αφορούν τόσο το καθεστώς προστασίας, όσο και το εάν υπάρχει διαχειριστικό σχέδιο και εάν πραγματοποιούνται δράσεις διατήρησης. Αν ληφθούν όλα τα παραπάνω υπόψη (Διάγραμμα 13), προκύπτει ότι μόνο για μια περιοχή υπάρχει υψηλή προστασία, ενώ για την πλειοψηφία των περιοχών χαρακτηρίζεται χαμηλή. Αυτό δεν οφείλεται τόσο στο ότι δεν υπάρχει κάποιο καθεστώς προστασίας, όσο στο ότι ακόμα και όταν υπάρχει καθεστώς προστασίας δεν πραγματοποιούνται δράσεις διατήρησης.

14 12 Διάγραμμα 13. Η προστασία της περιοχής και τα επιμέρους τμήματα που την καθορίζουν Συνολική Εικόνα Μια συνολική εικόνα από τα στοιχεία που συλλέχθηκαν για την περιοχή παρουσιάζονται στο Διάγραμμα 14. Η κατάσταση των περιοχών είναι μέτρια-καλή, οι απειλές που δέχονται είναι σημαντικές-πολύ σημαντικές και η προστασία χαμηλή - μέτρια. Να τονιστεί ότι η εκτίμηση της κατάστασης έχει προέλθει από μέρος των περιοχών, μιας και δεν ήταν για όλες διαθέσιμα τα απαραίτητα στοιχεία για την εκτίμησή της. Διάγραμμα 14. Μέση κατάσταση των ΙΒΑ για το 2009

15 6. Επιμέρους αποτελέσματα Στην ενότητα αυτή παρουσιάζονται οι ΙΒΑ, για τις οποίες στάλθηκαν στοιχεία για το έτος 2009 παρουσιάζονται τα είδη που πληρούν τα κριτήρια και μια συνοπτική παρουσίαση της κατάστασης της περιοχής, σύμφωνα με τα δεδομένα που συλλέγονται από τους Υπευθύνους Παρακολούθησης των ΙΒΑ. GR001 Παραποτάμιο δάσος Βόρειου Έβρου και Άρδα IBA Caretaker: Συρμούλα Αλεξανδρίδου 13 Στοιχεία περιοχής Η περιοχή εκτείνεται κατά μήκος των ποταμών Έβρου (από το Πύθιο έως το Ορμένιο) και Άρδα (από τα Μαράσια έως τον Κυπρίνο). Το παραποτάμιο δάσος αποτελείται από Λεύκες (Populus sp.), Ιτιές (Salix sp.) και Σκλήθρα (Alnus sp.). Το δάσος συνυπάρχει με μωσαϊκό λιβαδιών, θαμνώνων, μικρών λιμνών γλυκού νερού με καλαμώνες (Phragmites sp.) και αγροτικές εκτάσεις με φυσικούς φυτοφράχτες. Μεγάλο τμήμα της περιοχής αποτελεί στρατιωτική ζώνη. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Dendrocopos syriacus Βαλκανικός Δρυοκολάπτης Μόνιμο B3, C6 Accipiter brevipes Σαΐνι Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2 Phalacrocorax pygmeus Λαγγόνα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1,C1 Nycticorax nycticorax Νυχτοκόρακας Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2,C6 Lanius minor Σταχτοκεφαλάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2,C6 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Αν και η περιοχή χαρακτηρίζεται από μέτρια προστασία, το μεγαλύτερο τμήμα της προστατεύεται από την ανθρώπινη παρέμβαση, καθώς είναι στρατιωτική ζώνη και απαγορεύεται οποιαδήποτε δραστηριότητα. Η κατάσταση του περιβάλλοντος κατά μήκος του ποταμού Έβρου δεν απειλείται με αλλαγές στα ενδιαιτήματα, μιας και στη στρατιωτική ζώνη δεν προβλέπονται αλλαγές χρήσεων γης. Η κατάσταση της περιοχής χαρακτηρίζεται ως μέτρια. Λαγγόνα Φωτ.: Χρήστος Τόσκος

16 14 Οι πιέσεις που δέχεται η περιοχή δεν είναι σημαντικές, κύρια λόγω του ότι αποτελεί στρατιωτική ζώνη. Οι μόνες δραστηριότητες, οι οποίες φαίνεται ότι θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα πουλιά και τα ενδιαιτήματα είναι η πιθανή μελλοντική επέκταση και ανύψωση του αναχώματος κατά μήκος του παραποτάμιου δάσους του Έβρου. Η εμπλοκή όμως τριών χωρών αλλά και του στρατού στο έργο αυτό καθιστούν την επίτευξη συμφωνίας μάλλον απίθανη.

17 GR011 Πόρτο Λάγος, λίμνη Βιστoνίδα και παράκτιες λιμνοθάλασσες IBA Caretaker: Άννα Μαχαιροπούλου Στοιχεία περιοχής Η λίμνη Βιστονίδα είναι μια μεγάλη εσωτερική λίμνη γλυκού νερού που επικοινωνεί τα τελευταία χρόνια με τη θάλασσα μέσω διαύλου και εκβάλλει στη λιμνοθάλασσα του Πόρτο Λάγος. Η περιοχή συνιστά ένα μεγάλο υγροτοπικό σύμπλεγμα με την υφάλμυρη σήμερα λίμνη Βιστονίδα (που διαθέτει βιοτόπους ελεύθερων από βλάστηση επιφανειών νερού, καλαμώνες (Phragmites sp.) και υδροχαρές δάσος), έξι παράκτιες λιμνοθάλασσες (Λάφρη, Λαφρούδα, Αλυκή Κεσσάνης, Λαγός, Ξηρολίμνη), εκβολές ποταμών και χειμάρρων, εποχιακά υγρά λιβάδια και έλη (Αλμύρα Βελώνης), αλμυρόβαλτους και παλιρροιακές εκτάσεις λάσπης, αμμώδεις ακτές και θαλάσσιο όρμο. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα υγροτοπική περιοχή, που παρά τις αρνητικές παρεμβάσεις των τελευταίων δεκαετιών, που έχουν συρρικνώσει μέρος της περιφερειακής υγροτοπικής της ζώνης και έχουν υποβαθμίσει τις λειτουργίες της, συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους πολύ σημαντικούς ελληνικούς υγροτόπους. Οι κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή, είναι η αλιεία, η γεωργία, η κτηνοτροφία και ο τουρισμός. Στον δίαυλο του Πόρτο Λάγος, υπάρχουν σήμερα εγκαταστάσεις εκτατικού ιχθυοτροφείου τις οποίες διαχειρίζεται ο τοπικός αλιευτικός συνεταιρισμός. 15 Φωτ.: Eva Stets Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Anser erythropus Νανόχηνα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, C1 Cygnus olor Κύκνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Tadorna tadorna Βαρβάρα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Aythya ferina Γκισάρι Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C3 Aythya nyroca Βαλτόπαπια Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6

18 Oxyura leucocephala Κεφαλούδι Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, A4i, B1i, C1, C2 Puffinus yelkouan Μύχος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1ii, C2 Tachybaptus ruficollis Νανοβουτηχτάρι Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C3 Podiceps nigricollis Μαυροβουτηχτάρι Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C3 Phoenicopterus roseus Φοινικόπτερο Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C2 Ciconia ciconia Λευκός Πελαργός Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Plegalis falcinellus Χαλκόκοτα Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Ixobrychus minutus Μικροτσικνιάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C2, C6 Pelecanus crispus Αργυροπελεκάνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, A4i, B1i, C1, C2 Pelecanus crispus Αργυροπελεκάνος Περαστικός επισκέπτης A1, A4i, B1i, C1, C2 Phalacrocorax pygmeus Λαγγόνα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, A4i, B1i, C1, C2 Phalacrocorax carbo Κορμοράνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Fulica atra Φαλαρίδα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Burhinus oedicnemus Πετροτουρλίδα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Μόνιμο B3, C6 Vanellus spinosus Αγκαθοκαλημάνα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Charadrius alexandrinus Θαλασσοσφυριχτής Μόνιμο B2 Numenius tenuirostris Λεπτομύτα Περαστικός επισκέπτης A1, C1 Glareola pratincola Νεροχελίδονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2 Larus melanocephalus Μαυροκέφαλος Γλάρος Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C2, C6 Sterna albifrons Νανογλάρονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Merops apiaster Μελισσοφάγος Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2 Lanius minor Σταχτοκεφαλάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Lanius nubicus Παρδαλοκεφαλάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2 Calandrella brachydactyla Μικρογαλιάντρα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 16 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: τμήμα της περιοχής Για το τμήμα της περιοχής που πραγματοποιήθηκε η παρακολούθηση η πίεση που δέχεται η περιοχή είναι υψηλή κύρια λόγω της υπεράντλησης των υπογείων υδάτων. Το καθεστώς προστασίας χαρακτηρίζεται ως χαμηλό, καθώς αν και προστατεύεται στο σύνολό της και έχει εκπονηθεί ΕΠΜ, δεν υπάρχει σχέδιο διαχείρισης και γίνονται μερικές δράσεις διατήρησης. Η περιοχή προστατεύεται στο σύνολό της και σε αυτή δραστηριοποιείται ο Φ.Δ. του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.

19 17 Ο μεγαλύτερος αριθμός των απειλών που αντιμετωπίζει η περιοχή σχετίζεται με τον τουρισμό, τόσο μέσω της οικιστικής ανάπτυξης και κατασκευής παραθεριστικών κατοικιών, όσο και λόγω της ιδιαίτερα αυξημένης παρουσίας επισκεπτών σχεδόν όλο το 24ωρο στην περιοχή την καλοκαιρινή περίοδο. Οι απειλές αυτές αφορούν κύρια τις περιοχές: Ξηρολίμνη, Καρατζάς, Μέση, Φανάρι και Έλος. Στην περιοχή παρατηρείται υπεράντληση υδάτων κύρια για αρδευτικούς σκοπούς.

20 GR012 Δέλτα Νέστου και παράκτιες λιμνοθάλασσες IBA Caretaker: Stephan Donth Στοιχεία περιοχής Υγρότοπος Ραμσάρ, μεγάλης σπουδαιότητας για την υδρόβια ορνιθοπανίδα. Αποτελεί σύμπλεγμα υγροτόπων, με σημαντικότερο στοιχείο του το νότιο τμήμα του ποταμού Νέστου, μήκους 29 χλμ. με την εκβολή του και το παραποτάμιο δάσος. Δυτικά της εκβολής υπάρχουν 6 λιμνοθάλασσες (Βάσσοβας, Ερατεινού, Αγιάσματος, Κοκκάλας - Πηγών, Κεραμωτής, Μοναστηρακίου), εκτεταμένες αμμώδεις ακτές, αλμυρόβαλτοι και έλη γλυκού νερού. Στην ανατολική πλευρά κυριαρχούν οι αλμυρόβαλτοι και τα εκτεταμένα έλη γλυκού νερού (μόνιμα ή εποχικά). Στην περιοχή περιλαμβάνονται ακόμη οι λίμνες της Χρυσούπολης, που είναι 18 μικρές λίμνες γλυκού νερού (απομεινάρια παλιών κοιτών του ποταμού Νέστου), καθώς και η νήσος Θασοπούλα. Το δάσος Κοτζά Ορμάν, έκτασης περίπου 450 εκταρίων, είναι ένα από τα μεγαλύτερα υδροχαρή δάση της Ελλάδας. Οι κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή περιλαμβάνουν τη γεωργία, την κτηνοτροφία, την αλιεία και τον τουρισμό. 18 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Cygnus olor Κύκνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Anser erythropus Νανόχηνα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, C1 Aythya nyroca Βαλτόπαπια Περαστικός επισκέπτης A1, C1 Dendrocopos syriacus Βαλκανικός Δρυοκολάπτης Μόνιμο B3, C6 Numenius tenuirostris Λεπτομύτα Περαστικός επισκέπτης A1, C1 Burhinus oedicnemus Πετροτριλίδα Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Charadrius alexandrinus Θαλασσοσφυριχτής Μόνιμο B2 Vanellus spinosus Αγκαθοκαλημάνα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Glareola pratincola Νεροχελίδονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, B2, C2 Larus melanocephalus Μαυροκέφαλος Γλάρος Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C2, C6 Sterna albifrons Νανογλάρονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, B2, C2, C6 Accipiter brevipes Σαϊνι Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2 Aquila clanga Στικταετός Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, C1 Falco naumanni Κιρκινέζι Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, C1 Phalacrocorax pygmeus Λαγγόνα Μόνιμο, Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6, A1, A4i, B1i, C1, C2 Phalacrocorax carbo Κορμοράνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Phalacrocorax aristotelis Θαλασσοκόρακας Μόνιμο B1i, C2 Casmerodius albus Αργυροτσικνιάς Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C2 Ixobrychus minutus Μικροτσικνιάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Pelecanus crispus Αργυροπελεκάνος Περαστικός επισκέπτης, Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, C1, A4i, B1i, C2 Ciconia ciconia Λευκός Πελαργός Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6

21 Puffinus yelkouan Μύχος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1ii, C2 Lanius minor Σταχτοκεφαλάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Lanius nubicus Παρδαλοκεφαλάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2 Calandrella brachydactyla Μικρογαλιάντρα Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 19 Αγκαθοκαλημάνα Φωτ.: Γιώργος Αλεξανδρής Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή του δέλτα του Νέστου αντιμετωπίζει σημαντική πίεση κύρια λόγω της διαχείρισης του νερού. Η περιοχή προστατεύεται στο σύνολό της και σε αυτή δραστηριοποιείται ο Φ.Δ. του Δέλτα Νέστου Βιστωνίδας Ισμαρίδας. Έχει εγκριθεί η ΕΠΜ για την περιοχή, ενώ λίγες δράσεις διατήρησης πραγματοποιούνται. Η σημαντικότερη απειλή για την περιοχή σχετίζεται με τη διαχείριση του νερού και πιο συγκεκριμένα τη μεγάλη μείωση της στερεοπαροχής και της ροής νερού του ποταμού Νέστου, λόγω των φραγμάτων στα ανάντη. Ως συνέπεια, παρατηρείται διάβρωση του δέλτα και μείωση της έκτασης κρίσιμων για τα είδη ενδιαιτημάτων. Παράλληλα παρατηρείται υπεράντληση υδάτων. Η σημαντικότερη όμως πιθανή μελλοντική απειλή που σχετίζεται με τη διαχείριση του νερού, την οποία αντιμετωπίζει η περιοχή είναι η σχεδιαζόμενη από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων μεταφορά νερού από τον Νέστο στις πεδιάδες της Ξάνθης και της Κομοτηνής για την αποκατάσταση των

22 υπόγειων υδροφορέων. Η πραγματοποίηση αυτού του σχεδίου θα είχε ολέθριες συνέπειες για το οικοσύστημα της περιοχής. Η διέλευση της Εγνατίας Οδού κοντά από την περιοχή είχε ως αποτέλεσμα να παρατηρείται έντονη φωτορύπανση σε ένα τμήμα της περιοχής. Άλλες απειλές για την περιοχή είναι η παράνομη βόσκηση στο παραποτάμιο δάσος του Νέστου και η ύπαρξη εκτροφείων ζώων στην περιοχή, ενώ η ρύπανση των νερών οφείλεται κύρια στις γεωργικές απορροές. 20

23 GR016 Νήσος Θάσος και Ξηρονήσι IBA Caretaker: Γιάννης Μαρκιανός Στοιχεία περιοχής Η περιοχή περιλαμβάνει το όρος Υψάρι με απότομες βραχώδεις πλαγιές, εκτεταμένα λιβάδια, θαμνώνες μακί, δάση Τραχείας (Pinus brutia) και Μαύρης Πεύκης (Pinus nigra) και φυλλοβόλων πλατυφύλλων. Στην περιοχή περιλαμβάνονται επίσης οι νησίδες γύρω από την Θάσο καθώς και η κατάφυτη νησίδα Ξηρονήσι που βρίσκεται νοτιοδυτικά της Καβάλας και χαρακτηρίζεται από κάθετες βραχώδεις ακτές. Στα βορειοδυτικά του νησιού στον Όρμο Πρίνου υπάρχει παράκτιος υγρότοπος με καλαμώνες (Phragmites spp.), ενώ στην περιοχή του οικισμού Μαριές βρίσκεται ακόμη ένας υγρότοπος με στάσιμα γλυκά νερά. Η παράκτια και γύρω θαλάσσια ζώνη έχουν μεγάλη σημασία για τα θαλασσοπούλια, τόσο ως χώρος αναπαραγωγής όσο και ως χώρος τροφοληψίας. 21 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Puffinus yelkouan Μύχος Μόνιμο B1ii, C2 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή δεν απολαμβάνει κανένα καθεστώς προστασίας, πέρα από ένα μέρος της περιοχής που είναι Καταφύγιο Άγριας Ζωής. Δέχεται σημαντική πίεση, ενώ η κατάστασή της μπορεί να χαρακτηριστεί μέτρια. Οι βασικές απειλές που αντιμετωπίζει το είδος χαρακτηρισμού σχετίζονται κύρια με την αλιεία, μέσω της οποίας παρατηρείται υποβάθμιση του ενδιαιτήματος διατροφής του, καθώς και την τυχαία παγίδευσή του σε αλιευτικά εργαλεία. Η σχεδιαζόμενη εξόρυξη πετρελαίου στην περιοχή εγκυμονεί κινδύνους, ιδιαίτερα σε περίπτωση ατυχήματος. Άλλες απειλές, οι οποίες δε σχετίζονται όμως άμεσα με το είδος χαρακτηρισμού είναι το παράνομο κυνήγι αρπακτικών από κτηνοτρόφους (υπάρχουν αναφορές για δίωξη και

24 μεγάλων αρπακτικών, όπως ο Χρυσαετός), η λειτουργία λατομείων μαρμάρου που έχουν καταστρέψει μέρος της ΙΒΑ, προκαλούν όχληση και με τα αδρανή υλικά της εξόρυξης γίνονται παράνομα μπαζώματα. 22 Παναγιά Θάσου. Φωτ.: Γιάννης Μαρκιανός

25 GR029 Εκβολές Γαλλικού και λιμνοθάλασσα Καλοχωρίου IBA Caretaker: Γιώργος Υφαντής Στοιχεία περιοχής Περιλαμβάνει την εκβολή του Γαλλικού ποταμού, στην οποία υπάρχουν συστάδες υδροχαρούς δάσους, δύο τεχνητές λίμνες, που προέκυψαν από αμμοληψίες του παρελθόντος και απόληψη υλικών για την κατασκευή της Εγνατίας Οδού, και μία λιμνοθάλασσα που προέκυψε από την καθίζηση της περιοχής και τον πλημμυρισμό της από τη θάλασσα στα μέσα της δεκαετίας του '60. Επιπλέον στην περιοχή υπάρχει η λιμνοθάλασσα Καλοχωρίου, η οποία επίσης προήλθε από την καθίζηση της ευρύτερης περιοχής, τον πλημμυρισμό της από τη θάλασσα και την κατασκευή του παράκτιου αναχώματος για την προστασία του οικισμού του Καλοχωρίου από νέες πλημμύρες. Ο Γαλλικός ποταμός μέχρι και τις αρχές της δεκαετίας του '90 αντιμετώπιζε προβλήματα λόγω μειωμένης ή και μηδενικής ροής. Αυτό οφειλόταν τόσο στην υπεράντληση υπόγειων υδάτων από γεωτρήσεις, όσο και στην λειτουργία αντλιοστασίων για την υδροδότηση της πόλης της Θεσσαλονίκης. Μετά την ολοκλήρωση του έργου υδροδότησης της πόλης από τον Αλιάκμονα έχει επανέλθει η ροή στον Γαλλικό ποταμό. Τμήμα της περιοχής αποτελεί και ο Όρμος της Θεσσαλονίκης, που στην περιοχή αυτή έχει ρηχά νερά και με την άμπωτη αποκαλύπτονται σημαντικές εκτάσεις από λασποτόπια. Στην περιοχή υπάρχουν και σημαντικές εκτάσεις αλμυρόβαλτων. 23 Φωτ.: Γιώργος Υφαντής Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Numenius tenuirostris Λεπτομύτα Περαστικός επισκέπτης A1, C1 Himantopus himantopus Καλαμοκανάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C2 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C6 Glareola pratincola Νεροχελίδονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C2 Larus melanocephalus Μαυροκέφαλος Γλάρος Αναπαραγόμενος επισκέπτης C2

26 Phalacrocorax pygmeus Λαγγόνα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, A4i, B1i, C1, C2 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: τμήμα της περιοχής Η περιοχή έχει μέτρια προστασία με τον Φ.Δ. Δέλτα Αξιού Λουδία Αλιάκμονα να δραστηριοποιείται στην περιοχή, αντιμετωπίζοντας όμως ασυνέχεια χρηματοδότησης. Η πίεση που ασκείται είναι μέτρια, ενώ η κατάστασή της μπορεί να θεωρηθεί κακή. 24 Οι κύριες απειλές που αντιμετωπίζει η περιοχή σχετίζονται με τη ρύπανση. Η λιμνοθάλασσα είναι αποδέκτης των αποβλήτων των κτηνοτροφικών μονάδων που βρίσκονται εντός και εκτός της περιοχής, ενώ πιθανόν καταλήγουν στη λιμνοθάλασσα βιομηχανικά απόβλητα, αλλά και τα στραγγίσματα της παλαιότερης χωματερής του Καλοχωρίου. Ως συνέπεια, προκαλείται ευτροφισμός στην περιοχή. Παράλληλα, ανεξέλεγκτη είναι η απόθεση απορριμμάτων και αδρανών υλικών σε όλη την έκταση της ΙΒΑ. Στην περιοχή υπάρχει πυκνή διέλευση τροχοφόρων από τα παραλιακά αναχώματα για αναψυχή, προκαλώντας όχληση στα παρακείμενα ενδιαιτήματα φωλιάσματος των Καλαμοκανάδων, των Αβοκετων, των Νεροχελίδονων και κουρνιάσματος των Λαγγόνων. Είναι άγνωστο κατά πόσο επηρεάζει η λαθροθηρία τα είδη χαρακτηρισμού, αλλά προκαλείται όχληση στις πάπιες και τις διαχειμάζουσες λαγγόνες της περιοχής.

27 25 GR033 Όρος Χολομώντας IBA Caretaker: Αλεξάνδρα Δεμερτζή Στοιχεία περιοχής Το υψηλότερο όρος του Νομού Χαλκιδικής που καταλαμβάνει το βόρειο και κεντρικό τμήμα του Νομού και συνδέει τη χερσόνησο της Χαλκιδικής με τους ορεινούς όγκους της Κεντρικής Μακεδονίας. Ορεινή περιοχή, με ήπιο ανάγλυφο, που καλύπτεται από δρυοδάση και δάση οξιάς στα μεγαλύτερα υψόμετρα, αναδασώσεις κωνοφόρων Μαύρης Πεύκης (Pinus nigra) και Υβριδογενούς Ελάτης (Abies borisii regis), θαμνώνες αείφυλλων πλατύφυλλων και γεωργικές καλλιέργειες. Στα ρέματα υπάρχουν πλατανώνες και υδρόφιλη βλάστηση. Στις ανθρώπινες δραστηριότητες περιλαμβάνεται η δασοκομία, η γεωργία, η μελισσοκομία και ο τουρισμός. Είδη χαρακτηρισμού Σημαντική περιοχή για αρπακτικά πουλιά καθώς και για αναπαραγόμενα ενδοδασικά είδη. Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: τμήμα της περιοχής Η περιοχή του Χολομώντα αντιμετωπίζει σημαντική πίεση, κύρια από την τουριστική ανάπτυξη. Η προστασία την είναι ανύπαρκτη, καθώς δεν υλοποιούνται δράσεις διατήρησης στην περιοχή, ενώ μόνο μέρος του βρίσκεται κάτω από καθεστώς προστασίας (Τόπος Κοινοτικής Σημασίας και Καταφύγια Άγριας Ζωής).

28 26 Στην περιοχή παρατηρείται αύξηση της τουριστικής κίνησης, με διάνοιξη νέων μονοπατιών και αύξηση της κίνησης των αυτοκινήτων στην περιοχή, ενώ έχει αυξηθεί η κατασκευή ιδιωτικών κατοικιών και τουριστικών εγκαταστάσεων μέσα στη δασική ζώνη. Παράλληλα, σημαντική είναι η όχληση από το κυνήγι στην περιοχή. Πραγματοποιούνται αποψιλωτικές υλοτομίες.

29 GR034 Έλος Αγίου Μάμα IBA Caretaker: Σταύρος Καλπάκης Στοιχεία περιοχής Μικρός παράκτιος υγρότοπος στη βάση της χερσονήσου της Κασσάνδρας. Περιλαμβάνει μια παράκτια λιμνοθάλασσα που περιβάλλεται από αλοφυτική βλάστηση, καλαμώνες (Phragmites australis), αμμώδη χερσότοπο και αμμοθίνες. Περιφερειακά της περιοχής υπάρχουν οικισμοί καθώς και πολλές μεμονωμένες παραθεριστικές κατοικίες. Κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή είναι η αναψυχή, η γεωργία και η αλιεία. 27 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Numenius tenuirostris Λεπτομύτα Περαστικός επισκέπτης A1, C1 Himantopus himantopus Καλαμοκανάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C2 Glareola pratincola Νεροχελίδονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, B2, C2 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Αν και η περιοχή έχει χαρακτηριστεί ως ΖΕΠ και έχει εκπονηθεί ΕΠΜ, η πίεση την οποία δέχεται η περιοχή είναι σημαντική και δεν υλοποιούνται δράσεις για την προστασία της περιοχής. Η περιοχή δέχεται μια σειρά πιέσεων, εκ των οποίων σημαντικότερη είναι οι δραστηριότητες αναψυχής, στις οποίες περιλαμβάνονται η κίνηση οχημάτων εκτός δρόμου κύρια την περίοδο αναπαραγωγής και η σημαντική αύξηση των επισκεπτών την καλοκαιρινή περίοδο. Στην περιοχή των αμμοθινών έχουν κατασκευαστεί πλέον 9 beach bar. Το μεγαλύτερο τμήμα του υγροτόπου απειλείται με οικοπεδοποίηση από το δήμο, μια απειλή που δε θα αφήσει ανεπηρέαστη όλη την περιοχή. Παράνομες αμμοληψίες γίνονται στις αμμοθίνες, μικρής μεν έκτασης, αρκετές δε σε αριθμό και σε κρίσιμα σημεία για ένα από τα είδη πουλιών που πληρούν τα κριτήρια. Η απειλή προκαλεί στο ενδιαίτημα αργή υποβάθμιση και αλλοίωση.

30 28 Έλος Αγίου Μάμα. Φωτ.: Σταύρος Καλπάκης

31 GR041 Λίμνη Άγρα IBA Caretaker: Ειρήνη Σκούλη Στοιχεία περιοχής Ημιφυσικός υγρότοπος δυτικά της Έδεσσας, σε υψόμετρο 480 μ. που έλαβε τη σημερινή του μορφή στη δεκαετία του 1950, μετά την κατασκευή φράγματος και συνοδευτικών έργων για τον Υδροηλεκτρικό Σταθμό Άγρα, στη θέση της πεδιάδας πλημμυρών του ποταμού Εδεσσαίου, εκεί που στην αρχαιότητα υπήρχαν τα έλη Τιάβου. Το 60% περίπου της επιφάνειας του υγροτόπου καλύπτεται από καλαμώνες (που έχουν επεκταθεί σε βάρος των υγρών λιβαδιών με Cladium mariscus ), συστάδες παρόχθιας βλάστησης, ανοικτές επιφάνειες με νερό και τεχνητά κανάλια με υδρόβια βλάστηση. Στην περιφέρεια του υγροτόπου υπάρχουν εκτεταμένες λευκοκαλλιέργειες (βόρεια και βορειοδυτικά), καθώς και μεγάλες εκτάσεις με κερασιές (γύρω πεδινή και ημιορεινή ζώνη). Οι παρακείμενοι λόφοι καλύπτονται από θαμνώνες, βοσκοτόπους και εκτενή δρυοδάση. Έως τις αρχές της δεκαετίας του 1990 ο υγρότοπος τροφοδοτούνταν με επιφανειακό νερό από τη λίμνη Βεγορίτιδα, μέσω σήραγγας. Η πτώση της στάθμης της τελευταίας οδήγησε στην αποκοπή της επικοινωνίας με τον υγρότοπο Άγρα, με αποτέλεσμα η τροφοδοσία του υγροτόπου να γίνεται πλέον μόνο από τις πηγές που υπάρχουν στο βόρειο και δυτικό του τμήμα, καθώς και από τις επιφανειακές κατακρημνίσεις της λεκάνης απορροής του. Οι σημερινοί ρόλοι του υγροτόπου είναι η αντιπλημμυρική προστασία της Έδεσσας, η παραγωγή ηλεκτρική ενέργειας, η στήριξη της βιοποικιλότητας, η άρδευση αγροτικών εκτάσεων, η υποστήριξη της αναψυχής, της κτηνοτροφίας και της αλιείας, καθώς και δραστηριοτήτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και οικοτουρισμού. Στην περιοχή λειτουργεί Κέντρο Ενημέρωσης, καθώς και Κέντρο Εθελοντών, με συνεργασία της Ορνιθολογικής με τον Δήμο Έδεσσας. 29 Φωτ.: Jonathan Leconte Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Chlidonias hybrida Μουστακογλάρονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή αντιμετωπίζει σημαντικές πιέσεις, αλλά η προστασία της είναι υψηλή. Το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής έχει χαρακτηριστεί ως ΖΕΠ, έχει εκπονηθεί η ΕΠΜ, ενώ το 2008 ξεκίνησε το πρόγραμμα προστασίας και διαχείρισης της περιοχής, τόσο με την

32 παρακολούθηση, όσο και την ανάδειξη της περιοχής και την προστασία της από την Ορνιθολογική. 30 Οι πιέσεις τις οποίες δέχεται η περιοχή σχετίζονται κύρια με τη ρύπανση, λόγω των απορροών από τις γειτνιάζουσες καλλιέργειες και τα αστικά λύματα, που προκαλούν ευτροφισμό στη λίμνη, καθώς και η όχληση και η υποβάθμιση των ενδιαιτημάτων που δημιουργείται λόγω του κυνηγιού και της λαθροθηρίας στην περιοχή.

33 GR043 Λιμνοθάλασσα Αλυκής Κίτρους IBA Caretaker: Δαμιανός Καλπακίδης Στοιχεία περιοχής Ρηχή, παράκτια λιμνοθάλασσα στο βόρειο άκρο του Νομού Πιερίας στο ακρωτήριο Αθερίδας, που περικλείεται από θίνες κατά μήκος των ακτών, αλυκές, αλμυρόβαλτους και εποχικά έλη γλυκού νερού στο νότιο άκρο της. Η ροή του θαλασσινού νερού που εισέρχεται εντός της λιμνοθάλασσας ελέγχεται από μικρό θυρόφραγμα. Η λιμνοθάλασσα λειτουργεί ως αποθήκη θαλασσινού νερού, το οποίο χρησιμοποιείται από τις εγκαταστάσεις παραγωγής άλατος. Επιπλέον, η στάθμη και η αλατότητα του νερού εξαρτώνται από την άμπωτη και την παλίρροια, τη βροχόπτωση και την εξάτμιση. Κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή είναι ο τουρισμός, η αλιεία, η γεωργία, η κτηνοτροφία και η παραγωγή αλατιού. 31 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Tadorna tadorna Βαρβάρα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C6 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, B2, C2, C6 Glareola pratincola Νεροχελίδονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, B2, C2 Larus genei Λεπτόραμφος Γλαρος Αναπαραγόμενος επισκέπτης C2 Sterna nilotica Γελογλάρονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Sterna albifrons Νανογλάρονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή δέχεται πολύ σημαντική πίεση, ενώ η προστασία της θεωρείται μέτρια, παρόλο που όλη η περιοχή καλύπτεται από καθεστώς προστασίας και έχει εγκριθεί η ΕΠΜ για την περιοχή. Η περιοχή βρίσκεται στην περιοχή δικαιοδοσίας του Φορέα Διαχείρισης του Δέλτα Αξιού Λουδία Αλιάκμονα.

34 Μια από τις σημαντικότερες απειλές που αντιμετωπίζει η περιοχή είναι η επέκταση των δραστηριοτήτων των αλυκών, χωρίς να έχει προηγηθεί μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Παράλληλα, παρατηρούνται αποξηράνσεις εκτάσεων στην περιοχή ως αποτέλεσμα κακής διαχείρισης του νερού. Μια σημαντική για το μέλλον απειλή είναι η ενδεχόμενη εκποίηση μέρους της περιοχής για ανάπτυξη ξενοδοχειακών επιχειρήσεων, που θα επιφέρει και αύξηση της πίεσης στην περιοχή λόγω δραστηριοτήτων αναψυχής. Στην παρούσα φάση η περιοχή δέχεται οικιστική πίεση από την κατασκευή παραθεριστικών οικιών από συνεταιρισμούς. 32

35 GR045 Λίμνες Βεγορίτιδα και Πετρών IBA Caretaker: Οδυσσέας Τζημούλης Στοιχεία περιοχής Η περιοχή περιλαμβάνει δύο λίμνες γλυκού νερού στους πρόποδες του όρους Βόρα, βόρεια του Αμύνταιου. Η λίμνη Πετρών είναι μια σχετικά μικρή ευτροφική ρηχή λίμνη με εκτεταμένους καλαμώνες και υγρά λιβάδια, ενώ η Βεγορίτιδα είναι μία από τις μεγαλύτερες ελληνικές λίμνες, βαθιά, ολιγοτροφική, με ανάπτυξη καλαμιώνων στους κόλπους του Αγίου Παντελεήμονα και της Άρνισσας. Οι λίμνες περιβάλλονται από ασβεστολιθικούς λόφους με έντονη διάβρωση και χαμηλή δασοκάλυψη σε θέσεις με έντονες κλίσεις, καθώς και αγροδασικούς βιοτόπους εκεί όπου διατηρείται έδαφος, σε κοιλάδες και μισγάγγειες. Η στάθμη της Βεγορίτιδας έχει πέσει πολλές δεκάδες μέτρα κατά τις τελευταίες δεκαετίες, με αποτέλεσμα ένα μεγάλο μέρος του νότιου τμήματος της καρστικής αυτής λίμνης να έχει αποκαλυφθεί και να έχει αποδοθεί προσωρινά στην γεωργία. Οι δύο λίμνες λειτουργούν υδρολογικά ως ένα ενιαίο σύμπλοκο, και χρησιμοποιούνται από την ορνιθοπανίδα ως δίκτυο αλληλένδετων υγροτόπων, αφού η πρώτη λίμνη παρέχει κατάλληλα ενδιαιτήματα φωλεοποίησης για αρκετά είδη ερωδιών, που αναζητούν την τροφή τους και στις δύο λίμνες. Γενικά η περιοχή διαθέτει μωσαϊκότητα βιοτόπων, κάτι που σε συνδυασμό με την παρουσία παραγωγικών υγροτοπικών εκτάσεων αυξάνει την αξία της για την ορνιθοπανίδα. 33 Λίμνη Βεγορίτιδα Φωτ.: Οδυσσέας Τζημούλης Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Phalacrocorax pygmeus Λαγγόνα Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, B2, C1, C6

36 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Οι λίμνες αντιμετωπίζουν σημαντικές απειλές, οι οποίες όμως δεν επηρεάζουν σημαντικά τον πληθυσμό της λαγγόνας στην περιοχή, με αποτέλεσμα η κατάσταση της περιοχής για το είδος να χαρακτηρίζεται καλή. 34 Η κύρια απειλή της λίμνης Βεγορίτιδα είναι η πτώση της στάθμης της, που οφείλεται στην αλόγιστη χρήση των υδάτινων πόρων. Απειλές που αντιμετωπίζει η περιοχή είναι η λαθροθηρία, η όχληση λόγω κίνησης ταχυπλόων μέσα στη λίμνη το καλοκαίρι και επέκταση των καλλιεργειών σε βάρος των καλαμιώνων. Τέλος, οι γεωργικές απορροές, κύρια φυτοφάρμακα, καταλήγουν στη λίμνη.

37 GR048 Λίμνη Καστοριάς IBA Caretaker: Χρήστος Τόσκος, Νίκος Παναγιωτόπουλος, Τάσος Βασιλείου Στοιχεία περιοχής Η λίμνη της Καστοριάς (Ορεστιάς, το επίσημο όνομά της) είναι μια εσωτερική λίμνη γλυκού νερού στις όχθες της οποίας βρίσκεται η ομώνυμη πόλη. Τα κυριότερα ενδιαιτήματα της ορνιθοπανίδας είναι οι καλαμώνες που περιβάλλουν τη λίμνη, το παραλίμνιο δάσος με πλατάνια, ιτιές, φράξους και φτελιές στο βορειοδυτικό τμήμα και τα υγρά λιβάδια στο βορειοανατολικό και ανατολικό τμήμα της λίμνης. Ιδιαιτερότητα της Καστοριάς αποτελεί η κοντινή συνύπαρξη των σπάνιων ειδών υδρόβιων πουλιών με την πόλη της Καστοριάς, κατάσταση που επιτρέπει την εύκολη και απρόσκοπτη παρατήρηση ειδών όπως τα Phalacrocorax pygmeus και Pelecanus crispus από κατοίκους και επισκέπτες χωρίς καμιά ιδιαίτερη προσπάθεια. Η λίμνη της Καστοριάς υπέφερε στο παρελθόν από έντονα φαινόμενα ευτροφισμού λόγω της αστικής και αγροχημικής ρύπανσης, η κατάσταση όμως έχει βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια. Αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους υγροτόπους τροφοληψίας για τους Pelecanus crispus που αναπαράγονται στην περιοχή των Πρεσπών και για τον λόγο αυτό αποτελεί έναν από τους πιο αξιόλογους ορνιθολογικά κρίκους του δικτύου υγροτόπων της Δυτικής Μακεδονίας. 35 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Aythya nyroca Βαλτόπαπια Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, B2, C1, C6 Mergus merganser Χηνοπρίστης Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Phalacrocorax pygmeus Λαγγόνα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, A4i, B1i, C1, C2 Ardeola ralloides Κρυπτοτσικνιάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C2, C6 Pelecanus crispus Αργυροπελεκάνος Περαστικός επισκέπτης A1, A4i, B1i, C1, C2 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή βρίσκεται σε καλή κατάσταση και η πίεση που δέχεται η περιοχή είναι μέτρια. Η περιοχή καλύπτεται από κατάλληλο νομοθετικό καθεστώς, αλλά δεν έχει εφαρμοστεί ακόμα κάποιο διαχειριστικό σχέδιο. Πραγματοποιούνται όμως αρκετές δράσεις, κύρια από τοπικές ομάδες. Λίμνη Καστοριάς Φωτ.: Χρήστος Τόσκος

38 36 Οι απειλές που απαντώνται στην περιοχή είναι περιορισμένες και αφορούν κυρίως στη χρήση φυτοφαρμάκων και λιπασμάτων στις καλλιέργειες περιμετρικά της λίμνης, ενώ η λίμνη επηρεάζεται από την ιζηματοποίηση και τις προσχώσεις, λόγω των φερτών υλικών που καταλήγουν σε αυτήν. Η κατασκευή φράγματος στο παρελθόν στο Ξηροπόταμο, έχει ως αποτέλεσμα να στερείται η λίμνη σημαντικών ποσοτήτων νερού.

39 GR053 Αντιχάσια όρη και Μετέωρα IBA Caretaker: Χρήστος Ευσταθίου, Σοφία Πλεξίδα Στοιχεία περιοχής Περιοχή που χαρακτηρίζεται από δασωμένους ορεινούς όγκους και λόφους με εντυπωσιακούς βραχώδεις σχηματισμούς και μοναστήρια σκαρφαλωμένα σε αυτούς (Μετέωρα), έχει χαρακτηριστεί Μνημείο της Παγκόσμιας Κληρονομιάς από την UNESCO. Διαθέτει εκτενή δάση φυλλοβόλων πλατύφυλλων (κυρίως δρυοδάση), θαμνώνες, εκτατικές καλλιέργειες, λιβάδια και παραποτάμια δάση στις κοιλάδες, που δημιουργούν ένα μοναδικής μωσαϊκότητας οικοσύστημα. Μια από τις μεγαλύτερες και σημαντικότερες περιοχές για αρπακτικά πτηνά της χώρας. Φιλοξενεί ακόμη σπάνια είδη φυτών (δύο στενοενδημικά της περιοχής) και ζώων, ασπόνδυλων, ερπετών, αμφιβίων και θηλαστικών, με τον λύκο και την αρκούδα να είναι τα πιο σπάνια από τα τελευταία. Χαρακτηριστικό της η διατήρηση της εκτατικής κτηνοτροφίας και των ήπιων Φωτ.: Χρήστος Ευσταθίου χρήσεων στον πρωτογενή τομέα. Στις ανθρώπινες δραστηριότητες περιλαμβάνονται η δασοπονία, η κτηνοτροφία, η γεωργία, και η αναψυχή. Ο τουρισμός, θρησκευτικός και πολιτιστικός τουρισμός, (τα τελευταία χρόνια και ο φυσιολατρικός, καθώς και οι εναλλακτικές μορφές τουρισμού, με την αναρρίχηση προεξέχουσα), αποτελεί ιδιαίτερα για την πόλη της Καλαμπάκας καθοριστικής σημασίας οικονομική δραστηριότητα. 37 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς Παρουσίας Κριτήρια Neophron percnopterus Ασπροπάρης Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Accipiter brevipes Σαΐνι Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2 Aquila pomarina Κραυγαετός Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Athene noctua Κουκουβάγια Μόνιμο B2 Dendrocopos medius Μεσαίος Δρυοκολάπτης Μόνιμο B3, C6 Dendrocopos leucotos Λευκονώτης Δρυοκολάπτης Μόνιμο C2 Picus viridis Σταχτής Δρυοκολάπτης Μόνιμο B2 Lanius collurio Αετομάχος Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C6 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή αντιμετωπίζει σημαντικές πιέσεις, ενώ το μεγαλύτερο μέρος της καλύπτεται από καθεστώς προστασίας (Τόπος Κοινοτικής Σημασίας) και έχει εκπονηθεί η ΕΠΜ, χωρίς να

40 γίνονται όμως δράσεις προστασίας στην περιοχή πέραν των δράσεων που αναλαμβάνει η οικολογική κίνηση Τρικάλων. 38 Τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει η περιοχή είναι η λαθροθηρία, η αφαίρεση ώριμων ή νεκρών δέντρων από τα δάση της περιοχής. Στην περιοχή πραγματοποιούνται παράνομες αμμοληψίες και ως απειλή αναφέρεται και η βόσκηση.

41 GR063 Περιοχή Φαρσάλων IBA Caretaker: Μιχάλης Μοσχόβης Στοιχεία περιοχής Λόφοι στο νότιο άκρο του Θεσσαλικού κάμπου που καλύπτονται με φρύγανα, θάμνους και καλλιέργειες. Περιλαμβάνει τα Φάρσαλα με την αποικία των Falco naumanni και τις βραχώδεις εκτάσεις γύρω τους, καθώς και τις εναπομείνασες εκτάσεις πεδινών βοσκολίβαδων γύρω από τα Φάρσαλα. 39 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Falco naumanni Κιρκινέζι Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, B1iii, B2, C1, C2, C6 Φωτ.: Απόστολος Χριστόπουλος Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή δέχεται σημαντική πίεση, η οποία επηρεάζει το είδος χαρακτηρισμού, κύρια λόγω της μείωσης των θέσεων φωλιάσματος, αν και ο πληθυσμός παραμένει σταθερός (100 ζευγάρια). Η περιοχή είναι Ζώνη Ειδικής Προστασίας, αλλά δεν πραγματοποιούνται δράσεις προστασίας της περιοχής.

42 40 Η κύρια απειλή για την περιοχή και το είδος χαρακτηρισμού είναι η καταστροφή των χώρων φωλιάσματος του είδους, με την καταστροφή των παλιών οικοδομών (το είδος φωλιάζει σε κεραμοσκεπές). Επιπλέον, απειλές στην περιοχή είναι η βόσκηση και η εγκατάλειψη παλιών χρήσεων γης και μετατροπή των καλλιεργειών δημητριακών σε αρδευόμενες εντατικής καλλιέργειας εκτάσεις.

43 GR070 Λίμνη Παμβώτιδα (Ιωαννίνων) IBA Caretaker: Κώστας Βλαχόπουλος Στοιχεία περιοχής Μεγάλη καρστική λίμνη γλυκού νερού, που βρίσκεται στην πεδιάδα των Ιωαννίνων, σε άμεση γειτνίαση με την πόλη, σε υψόμετρο 480μ. Καταλαμβάνει συνολική έκταση περίπου εκταρίων και έχει μέγιστο βάθος 11μ. Η λίμνη Παμβώτιδα, αποτελούσε μέχρι το 1950 ενιαία οικολογική ενότητα με την εποχιακή λίμνη Λαψίστα, η οποία βρισκόταν στα βορειοδυτικά του λεκανοπεδίου των Ιωαννίνων και τότε αποξηράνθηκε. Η ρηχή της ζώνη καλύπτεται από υπερυδατικές διαπλάσεις καλαμώνων (Phragmites sp.) και παρόχθια δάση από ιτιές, λεύκες, σκλήθρα, φράξους και πλατάνια. Μεγάλο μέρος των παρόχθιων διαπλάσεων της Παμβώτιδας έχει τα τελευταία χρόνια υποβαθμιστεί ή καταστραφεί από την επέκταση της πόλης των Ιωαννίνων, καθώς και υποδομών που συνδέονται με αυτήν. Ιδιαίτερα έχουν υποβαθμιστεί οι διαπλάσεις υγρών λιβαδιών, οι οποίες αν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα τείνουν πλέον να εκλείψουν. Παρά τα προβλήματά της η Παμβώτιδα θεωρείται σημαντικός υγρότοπος για αρκετά είδη πουλιών, ψαριών, αμφιβίων, θηλαστικών και ασπονδύλων. 41 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς Παρουσίας Κριτήρια Phalacrocorax carbo Κορμοράνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Falco naumanni Κιρκινέζι Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης (κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγικής περιόδου) A1, C1 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: τμήμα της περιοχής Η λίμνη των Ιωαννίνων αντιμετωπίζει σημαντικές πιέσεις, ενώ η απόκριση είναι μέτρια. Η περιοχή καλύπτεται στο μεγαλύτερο τμήμα της από κατάλληλο καθεστώς προστασίας, ενώ έχει εκπονηθεί ΕΠΜ και υπάρχει Διαχειριστικό Σχέδιο, οι δράσεις όμως περιορίζονται σημαντικά από έλλειψη πόρων.

44 Η περιοχή της λίμνης δέχεται μια σειρά απειλών που σχετίζονται άμεσα με την εγγύτητα της στην πόλη των Ιωαννίνων. Σε τμήματα του υγροτόπου, κύρια σε υγρολίβαδα, παρατηρείται παράνομη δόμηση. Στην περιοχή έχουν κατασκευαστεί υποδομές αναψυχής, όπως είναι ο παραλίμνιος δρόμος και ποδηλατόδρομος, καθώς και παρόχθια μπαρ. Παράλληλα, δραστηριότητες αναψυχής, όπως η χρήση jet ski στη λίμνη, επηρεάζουν την ορνιθοπανίδα της περιοχής. Μια επιπλέον απειλή που δέχεται η περιοχή είναι η λαθροθηρία. Τέλος, η λίμνη δέχεται αστικά και βιομηχανικά λύματα, όπως και ρύπανση από τα πλοιάρια που υπάρχουν στην περιοχή. Στη λίμνη παρατηρείται ευτροφισμός. Οι παραλίμνιες εκτάσεις δεν χρησιμοποιούνται πλέον για βόσκηση και παρατηρείται υποβόσκηση. 42

45 GR083 Λιμνοθάλασσες Κέρκυρας IBA Caretaker: Γιάννης Γαστεράτος, Κοσμάς Απέργης Στοιχεία περιοχής Η περιοχή περιλαμβάνει τους τέσσερις σημαντικότερους παράκτιους υγρότοπους της Κέρκυρας. Σε αυτούς συμπεριλαμβάνονται υφάλμυρες λιμνοθάλασσες (Κορησσίων, Αντινιώτη και Χαλικοπούλου), αλυκές (Λευκίμμης), έλη γλυκού νερού και αμμοθίνες (Κορρησίων, Αντινιώτη), καθώς και οι νησίδες Λαγούδια. Κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες γύρω από τους Φωτ.: Γιάννης Γαστεράτος υγροτόπους είναι ο τουρισμός, η οικιστική ανάπτυξη, η γεωργία και η κτηνοτροφία. 43 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς Παρουσίας Κριτήρια Casmerodius albus Αργυροτσικνιάς Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C2 Phalacrocorax carbo Κορμοράνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Numenius tenuirostris Λεπτομύτα Περαστικός επισκέπτης A1, C1 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή καλύπτεται στο σύνολό της από κατάλληλο καθεστώς προστασίας, αλλά προ στιγμής υπάρχει ΕΠΜ μόνο για τους δύο υγροτόπους (Χαλικιόπουλου και Αντινιώτη) και πραγματοποιούνται μόνο κάποιες περιορισμένες δράσεις διατήρησης στην περιοχή. Για το λόγο αυτό η απόκριση θεωρείται χαμηλή. Από την άλλη, η πίεση που δέχεται η περιοχή είναι πολύ σημαντική, μιας και οι υγρότοποι που είναι διάσπαρτοι στην Κέρκυρα αντιμετωπίζουν ποικίλες απειλές. Η κατάσταση των υγροτόπων είναι κακή και βασίζεται κύρια στην κατάσταση των βάλτων στην ενδοχώρα.

46 Οι τέσσερις λιμνοθάλασσες της Κέρκυρας βρίσκονται διασκορπισμένες σε όλο το νησί της Κέρκυρας και αντιμετωπίζουν ποικιλία απειλών. Σε όλους τους υγροτόπους μια από τις απειλές είναι η αυθαίρετη δόμηση, αλλά η σημαντικότερη απειλή είναι η λαθροθηρία, που πέρα της όχλησης οδηγεί και στη θανάτωση ειδών κριτηρίου. Οι λιμνοθάλασσες δέχονται αστικά λύματα, ενώ στη λιμνοθάλασσα Χαλικιόπουλου παρατηρείται ευτροφισμός. Έντονη παρουσία επισκεπτών παρατηρείται στις περισσότερες λιμνοθάλασσες, με την κύρια όχληση να προκαλείται από τα μηχανοκίνητα σπορ. Στη λιμνοθάλασσα της Χαλικιόπουλου έχει κατασκευαστεί το αεροδρόμιο του νησιού, ενώ στις Αλυκές Λευκίμμης σχεδιάζεται στο μέλλον να κατασκευαστεί το νέο αεροδρόμιου του νησιού. Στις Αλυκές Λευκίμμης έγινε προσπάθεια κατασκευής χώρου στάθμευσης στον υγρότοπο, που όμως μετά την επιτυχημένη παρέμβαση των caretaker της περιοχής, της Ορνιθολογικής και τοπικής οικολογικής ομάδας, αποφεύχθηκε. 44

47 GR087 Νησίδες Στροφάδες IBA Caretaker: Γιώργος Καρρής Στοιχεία περιοχής Δύο απομονωμένα ηφαιστειογενή νησιά του Ιονίου. Βρίσκονται περίπου 25 ναυτικά μίλια νότια της Ζακύνθου και δυτικά της Πελοποννήσου και είναι από τα πιο απομονωμένα νησιά από την ηπειρωτική ακτή της χώρας μας. Έχουν χαμηλό υψόμετρο, είναι επίπεδα και περιβάλλονται από βραχώδεις ακτές, όπου φωλιάζουν χιλιάδες θαλασσοπούλια. Επάνω στο μεγαλύτερο νησί υπάρχει μοναστήρι που χρονολογείται από τις αρχές της προηγούμενης χιλιετίας, το οποίο διαθέτει μια αξιόλογη καλλιεργήσιμη έκταση στο κέντρο του νησιού. Μεγάλο μέρος του νησιού Σταμφάνι καλύπτεται από κέδρα. Οι Στροφάδες αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους σταθμούς της ανοιξιάτικης μετανάστευσης των πουλιών που διασχίζουν το Ιόνιο. Παλιότερα υπέφεραν από έντονα φαινόμενα λαθροθηρίας, που ευτυχώς τα τελευταία χρόνια έχουν περιοριστεί σημαντικά μετά από επίμονες προσπάθειες της Μητρόπολης Ζακύνθου και Στροφάδων (όπου ανήκουν τα νησιά) και του Φορέα Διαχείρισης του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου. Η περιοχή είναι μια από τις κορυφαίες στην Ελλάδα για την μελέτη της μετανάστευσης των στρουθιόμορφων. 45 Φωτ.: Ρούλα Τρίγκου Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Calonectris diomedea Αρτέμης Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Calonectris diomedea Αρτέμης Mη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1ii, C2 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η πίεση στην περιοχή είναι σημαντική, αλλά η κατάστασή της μπορεί να χαρακτηριστεί ως καλή για το είδος που πληρεί τα κριτήρια, λόγω του αριθμού των πουλιών που έχουν παρατηρηθεί στην περιοχή. Η προστασία της περιοχής είναι μέτρια, μιας και αποτελεί

48 μέρος του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου, ενώ παράλληλα πραγματοποιούνται κάποιες περιορισμένες δράσεις προστασίας στην περιοχή. 46 Η πίεση που δέχεται το είδος χαρακτηρισμού της περιοχής περιορίζεται στην παρουσία ξενικών ή ανταγωνιστικών ειδών. Πιο συγκεκριμένα, παρατηρείται όξυνση της θηρευτικής πίεσης σε νεοσσούς από αρουραίους, αλλά και από γάτες. Η αναπαραγωγική επιτυχία έχει μειωθεί σημαντικά. Από την άλλη, οι ασημόγλαροι είναι ένα οπορτουνιστικό είδος, του οποίου οι πληθυσμοί έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία δύο χρόνια στην αποικία των Αρτέμηδων. Η πιθανή έμμεση θανάτωση από αλιευτικά εργαλεία δεν έχει επιβεβαιωθεί ακόμα. Για δεκαετίες στην περιοχή των Στροφάδων υπήρχε έντονο το φαινόμενο της λαθροθηρίας. Καταυλισμοί λαθροθήρων στήνονταν κάθε Απρίλη για το ανέβασμα των μεταναστευτικών πουλιών. Η παράνομη αυτή δραστηριότητα είχε ιδιαίτερα αρνητικές επιπτώσεις σε άλλα σημαντικά είδη μεταναστευτικών πουλιών (π.χ. Τρυγώνια) και όχι στους Αρτέμηδες. Τα τελευταία τρία χρόνια με πρωτοβουλίες της Μητρόπολης Ζακύνθου και προσωπικά του Μητροπολίτη, η περιοχή τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο φυλάσσεται από ομοσπονδιακούς θηροφύλακες που στέλνονται από την αντίστοιχη Κυνηγετική Ομοσπονδία με έδρα την Πάτρα και η λαθροθηρία έχει περιορισθεί αισθητά. Επίσης το 2009 στη φύλαξη συμμετείχαν και φύλακες του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου ζακύνθου όσο και ιδιωτικοί φύλακες της Μητρόπολης.

49 GR092 Λιμνοθάλασσες Μεσολογγίου και Αιτωλικού, δέλτα Αχελώου και εκβολές Εύηνου IBA Caretaker: Λάμπρος Κατερινόπουλος 47 Στοιχεία περιοχής Μία από τις σημαντικότερες ορνιθολογικά υγροτοπικές περιοχές της χώρας, που περιλαμβάνεται στη Σύμβαση Ραμσάρ. Πρόκειται για ένα πολύπλοκο δίκτυο υγροτόπων που δημιουργείται από του ποταμούς Αχελώο και Εύηνο και κυριαρχείται από τις λιμνοθάλασσες του Μεσολογγίου και του Αιτωλικού. Υπάρχουν εκτεταμένες εκτάσεις αλίπεδων, αμμολωρίδων, ιλυπέδων και υπολείμματα παραποτάμιων δασών που έχουν απομείνει κατά μήκος της κύριας ροής των ποταμών. Υπάρχουν βραχώδεις λόφοι διάσπαρτοι ανάμεσα στις λιμνοθάλασσες που μαζί με το όρος Αράκυνθος συνιστούν χώρους μεγάλης σημασίας για τα αρπακτικά πουλιά. Οι λιμνοθάλασσες χρησιμοποιούνται ως ιχθυοτροφεία και αλυκές, ενώ στις γύρω περιοχές υπάρχει γεωργική εκμετάλλευση και βιομηχανία μικρής κλίμακας. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς Παρουσίας Κριτήρια Anas penelope Σφυριχτάρι Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Aythya ferina Γκισάρι Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Plegadis falcinellus Χαλκόκοτα Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Phalacrocorax carbo Κορμοράνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Falco naumanni Κιρκινέζι Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, C1 Gyps fulvus Όρνιο Μόνιμο C6 Burhinus oedicnemus Πετροτουρλίδα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Haematopus ostralegus Στρειδοφάγος Μόνιμο B1i, C3 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Charadrius alexandrinus Θαλασσοσφυριχτής Μόνιμο B1i, C3 Numenius tenuirostris Λεπτομύτα Περαστικός επισκέπτης A1, C1 Glareola pratincola Νεροχελίδονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, B2, C2, C6 Sterna nilotica Γελογλάρονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, B2, C2, C6 Sterna caspia Καρατζάς Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης C2 Sterna albifrons Νανογλάρονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, B2, C2, C6 Calandrella Μικρογαλιάντρα Αναπαραγόμενος επισκέπτης brachydactyla B2, C6

50 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή προστατεύεται από κατάλληλο καθεστώς προστασίας, έχει εκπονηθεί και εγκριθεί η ΕΠΜ, ενώ πραγματοποιούνται σημαντικές δράσεις. Στην περιοχή δραστηριοποιείται ο Φ.Δ. Λιμνοθάλασσας Μεσολογγίου. 48 Η πίεση που δέχεται η περιοχή είναι σημαντική, με τη σημαντικότερη απειλή να είναι η διαχείριση του νερού. Τα 3 φράγματα που έχουν κατασκευαστεί στον Αχελώο μειώνουν την παροχή νερού, ενώ η εκτροπή του Αχελώου θα επηρέαζε σημαντικά τη λιμνοθάλασσα. Η λιμνοθάλασσα δέχεται τα λύματα του Αιτωλικού και του Μεσολογγίου, ενώ παράλληλα σε αυτή καταλήγουν και οι αγροτικές απορροές και τα φυτοφάρμακα που χρησιμοποιούνται στις καλλιέργειες. Σημαντική απειλή επίσης είναι η λαθροθηρία που παρατηρείται στην περιοχή. Στην περιοχή παρατηρείται σημαντικό πρόβλημα αυθαίρετης δόμησης, το οποίο όμως είχε παρουσιαστεί στο παρελθόν σε έντονο βαθμό και για αυτό και δεν παρουσιάζεται εδώ.

51 49 GR099 Λιμνοθάλασσα Κοτύχι IBA Caretaker: Βασίλης Αγγελόπουλος, Στέφανος Μαρτιμιανάκης Στοιχεία περιοχής Το νοτιότερο τμήμα του υγροτόπου Διεθνούς Σημασίας Κοτύχι - Στροφυλιάς, στην βορειοδυτική Πελοπόννησο. Περιλαμβάνει την υφάλμυρη λιμνοθάλασσα του Κοτυχίου, που διαχωρίζεται από τη θάλασσα από στενή λουρονησίδα με θίνες και περιβάλλεται από καλαμώνα, αλίπεδα, αλμυρόβαλτους και γεωργικές εκτάσεις, και τις εγκαταλειμμένες αλυκές Λεχαινών στο νότιο άκρο της περιοχής. Οι ανθρώπινες δραστηριότητες περιλαμβάνουν την ιχθυοκαλλιέργεια, τη γεωργία, τη βόσκηση και τον τουρισμό. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Falco naumanni Κιρκινέζι Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, C1 Egretta garzetta Λευκοτσικνιάς Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Casmerodius albus Αργυροτσικνιάς Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C2 Plegadis falcinellus Χαλκόκοτα Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή αποτελεί μέρος του Εθνικού Πάρκου Υγροτόπων Στροφυλιάς Κοτυχίου, ενώ για την περιοχή έχει εκπονηθεί ΕΠΜ και έχει ιδρυθεί Φορέας Διαχείρισης. Υλοποιούνται σημαντικές δράσεις, ενώ αντιμετωπίζει πολύ σημαντικές πιέσεις. Λευκοτσικνιάς Φωτ.: Στέφανος Μαρτιμιανάκης

52 50 Μια από τις σημαντικότερες απειλές που αντιμετωπίζει η περιοχή είναι οι προσχώσεις από τα ιζήματα που καταλήγουν στη λιμνοθάλασσα από τους χείμαρρους. Για την επίλυση του προβλήματος έχουν ξεκινήσει εργασίες για τη διοχέτευση των ιζημάτων στη θάλασσα. Μια επίσης σημαντική απειλή είναι η λαθροθηρία, που είναι εντονότερη τους χειμερινούς μήνες. Στην περιοχή παρατηρείται οικιστική πίεση σε ένα μικρό τμήμα της, ενώ λύματα και φυτοφάρμακα από τις παρακείμενες καλλιέργειες καταλήγουν στη λιμνοθάλασσα. Το καλοκαίρι μεγάλος αριθμός επισκεπτών επισκέπτεται την περιοχή.

53 GR108 Γαλαξίδι IBA Caretaker: Παναγιώτης Λατσούδης Στοιχεία περιοχής Η περιοχή περιλαμβάνει τον οικισμό του Γαλαξιδίου (όπου φωλιάζουν τα Falco naumanni) καθώς και τους χώρους τροφοληψίας του είδους στις γύρω αγροτικές και ημιορεινές εκτάσεις (Γιάννακης, Τράχηλας, Λόγγος, Ξηροτύρι, Κορακοφωλιά). Στο μεγαλύτερο μέρος της περιοχής κυριαρχούν μεσογειακοί θαμνότοποι, κυρίως φρύγανα, και ποολίβαδα. Διασώζονται επίσης αραιές συστάδες υπεραιωνόβιων Ήμερων Βελανιδιών (Quercus macrolepis) οι οποίες, παρόλο που έχουν υποβαθμιστεί, εμφανίζουν τάσεις αναγέννησης. Μέρος της περιοχής καλύπτεται από δενδροκαλλιέργειες, κυρίως ελαιώνες, ενώ κατά την διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών έχει ξεκινήσει η εγκατάσταση εξοχικών κατοικιών. 51 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Falco naumanni Κιρκινέζι Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, B1iii, B2, C1, C2, C6 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η κατάσταση της περιοχής χαρακτηρίζεται ως κακή, τόσο λόγω της σημαντικής μείωσης των ατόμων του είδους χαρακτηρισμού, όσο και λόγω της κακής κατάστασης του κύριου ενδιαιτήματος, που είναι ο αστικός ιστός. Παρόλα αυτά έχει παρατηρηθεί η δημιουργία μιας νέας αποικίας σε παλιό λατομείο εκτός της περιοχής, με ορισμένες δεκάδες άτομα. Η περιοχή βρίσκεται εν μέρει υπό καθεστώς προστασίας, μιας και αποτελεί ΚΑΖ. Η οικιστική ανάπτυξη έχει ως συνέπεια την απώλεια θέσεων φωλιάσματος για τα Κιρκινέζια, λόγω της αλλαγής στην κατασκευή των κεραμοσκεπών στα νέα κτίρια. Οι σημαντικότερες απειλές που αντιμετωπίζει η περιοχή τροφοληψίας του Κιρκινεζιού είναι η αλλοίωση του φυσικού περιβάλλοντος, μέσα από τη μείωση των παραδοσιακών χρήσεων γης με επέκταση ελαιώνων και «εξοχικών αγροκτημάτων», τη μείωση της κτηνοτροφίας,

54 που σε μεγάλο βαθμό διαμόρφωνε τις περιοχές τροφοληψίας, και την εκχέρσωση και επιχωμάτωση πολλών στρεμμάτων που αποτελούσαν ένα από τα κύρια ενδιαιτήματα τροφοληψίας του είδους σε μικρή απόσταση από τις θέσεις φωλιάσματος. Στα περίχωρα του οικισμού κατασκευάζονται νέες τουριστικές μονάδες, στην περιοχή τροφοληψίας των Κιρκινεζιών, ενώ παράλληλα με την αλλαγή στη διαχείριση του νερού έχει ως αποτέλεσμα το τοπίο να γίνεται όλο και πιο αντίξοο για τα Κιρκινέζια. 52 Κιρκινέζι Φωτ.: Παναγιώτης Λατσούδης

55 GR109 Λιμνοθάλασσες Μεγάλο και Μικρό Λιβάρι Ιστιαίας IBA Caretaker: Λίλα Σιμιτζή, Αλκαίος Χαζαράκης Στοιχεία περιοχής Μικρός παράκτιος κατακερματισμένος υγρότοπος στο βόρειο άκρο της Εύβοιας κοντά στην Ιστιαία, που τροφοδοτείται από πηγές γλυκού νερού και ρέματα. Περιλαμβάνει τις λιμνοθάλασσες Μικρό και Μεγάλο Λιβάρι, την εκβολή του ποταμού Ξεριά και υπολειμματικές συστάδες παραποτάμιου δάσους, που έχει περιοριστεί από τις υλοτομίες και την επέκταση των καλλιεργειών. Καλαμώνες, έλη και καλλιέργειες Φωτ.: Jakob Fric περιβάλλουν τις λιμνοθάλασσες, ενώ υπάρχουν θίνες στη παραλιακή ζώνη. Κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή είναι η γεωργία και η κτηνοτροφία, ενώ τα τελευταία χρόνια ο τουρισμός αποτελεί σημαντική οικονομική δραστηριότητα, που σχετίζεται ιδίως με την αύξηση των παραθεριστικών κατοικιών. 53 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Cygnus olor Κύκνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή έχει χαρακτηριστεί ως ΖΕΠ, έχει εγκριθεί η ΕΠΜ, χωρίς όμως να εφαρμόζεται κάποιο διαχειριστικό σχέδιο.

56 Οι απειλές που εντοπίζονται είναι η λαθροθηρία που είναι έντονη στην περιοχή και επηρεάζει κύρια λόγω όχλησης και η ρύπανση από απορρίμματα σε μικρή έκταση. 54 GR110 Όρος Καντήλι IBA Caretaker: Λευτέρης Σταύρακας Στοιχεία περιοχής Χαμηλό βουνό της βόρειας Εύβοιας, που καλύπτεται από εκτεταμένα δάση Χαλέπιου (Pinus halepensis) και Μαύρης Πεύκης (Pinus nigra), δάσος Κεφαλληνιακής Ελάτης (Abies cephalonica), μικτά δάση, γυμνές ράχες και βοσκότοπους. H μακροχρόνια δασοκομική διαχείριση, η χρήση των δασών από ρητινοσυλλέκτες, καθώς και το μεγάλο χρονικό διάστημα που έχει μεσολαβήσει από τη τελευταία μεγάλη πυρκαγιά στο βόρειο και κεντρικό τμήμα (1922), έχουν συμβάλει στο μεγάλο ποσοστό δασοκάλυψης που παρουσιάζει η περιοχή. Μέρος της περιοχής καλύπτεται από θαμνώδη σκληροφυλλική βλάστηση και βοσκοτόπους, ενώ ένα μικρό ποσοστό καλλιεργείται. Οι νότιες κλιτύες που καταλήγουν στη θάλασσα είναι απότομες και με γκρεμούς που παρέχουν εξαιρετικές θέσεις φωλιάσματος για αρπακτικά πουλιά. Μεγάλο τμήμα του πευκοδάσους σε αυτές τις κλιτύες είχε καεί στο παρελθόν και βρίσκεται σε διαδικασία φυσικής αναγέννησης. Οι κλιτύες που καταλήγουν στην ενδοχώρα είναι ομαλές και πυκνοδασωμένες. Στα βορειοδυτικά όρια της περιοχής, κοντά στον οικισμό Τρούπι βρίσκεται εγκαταλελειμμένο λατομείο εξόρυξης λευκόλιθου. Στην ίδια περιοχή βρίσκεται και αριθμός λιμνών, που είχαν

57 δημιουργηθεί από τις εξορύξεις και στις οποίες πλέον έχει αναπτυχθεί βλάστηση (καλάμια, αρμυρίκια κλπ), ενώ υπάρχουν και αμφίβια και ψάρια. Οι ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή σήμερα είναι η δασοπονία και η κτηνοτροφία. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς Παρουσίας Κριτήρια Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Μόνιμο B3, C6 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή 55 Η περιοχή βρίσκεται στο μεγαλύτερο τμήμα της εντός Καταφυγίου Άγριας Ζωής, ενώ από μελέτη που έγινε για την περιοχή προτάθηκε να ενταχθεί στο δίκτυο Natura2000, ως ΖΕΠ, το Δεν υπάρχει κάποιο διαχειριστικό σχέδιο ή δράσεις για την προστασία της περιοχής, ενώ η κατάσταση της περιοχής είναι μέτρια, με τις εκτάσεις που χρησιμοποιούνται από το φρυγανοτσίχλονο να δασώνονται σταδιακά, το οποίο θα οδηγήσει στην σταδιακή εκτόπισή του. Μια από τις σημαντικότερες απειλές στην περιοχή είναι η κίνηση λαθροκυνηγών, παρόλο που το μεγαλύτερο κομμάτι της είναι ΚΑΖ, στην περιοχή προκαλώντας όχληση στην ορνιθοπανίδα. Η εγκατάλειψη των καλλιεργειών, αλλά και η υποβόσκηση έχουν ως συνέπεια τη δάσωση των αγρών και των ανοιχτών εκτάσεων, που προκαλεί εκτόπιση του Φρυγανοτσίχλονου από την περιοχή. Τέλος, έχει γίνει αίτηση για τη λειτουργία μεταλλείων σε νέες θέσεις, ενώ υπάρχει σχέδιο για κατασκευή παραλιακού δρόμου στο μέλλον. Αν και δεν είναι είδη χαρακτηρισμού στην περιοχή απαντώνται μεγάλα αρπακτικά όπως ο Σπιζαετός και ο Χρυσαετός, που απειλούνται από τα δηλητηριασμένα δολώματα και τη καταδίωξή τους από τους κτηνοτρόφους.

58 56 GR112 Λίμνη Δύστος IBA Caretaker: Λευτέρης Σταύρακας, Θεόδωρος Γαϊτανάκης Στοιχεία περιοχής Η περιοχή περιλαμβάνει την λίμνη Δύστου στη νότια Εύβοια και τη γύρω ημιορεινή περιοχή με φρύγανα, μακί και αρδευόμενες καλλιέργειες. Ο Δύστος είναι ρηχή ευτροφική λίμνη γλυκού νερού, καλυμμένη σε μεγάλο ποσοστό από καλαμώνες (Phragmites spp.), διατηρεί όμως και έκταση ελεύθερων από βλάστηση επιφανειών νερού. Παλαιότερα η Φωτ.: Μαργαρίτα Τζάλη λίμνη καταλάμβανε μεγαλύτερη έκταση και τμήμα του παλιότερου υγροτόπου έχει αποδοθεί στη γεωργία. Το διάστημα 1987 ως 1995 η λίμνη είχε αποξηρανθεί σχεδόν τελείως, ενώ μετά το 1999 διατηρεί όλο και περισσότερο νερό. Η καρστική αυτή λίμνη αδειάζει όχι μόνο από ανθρωπογενή αίτια αλλά και λόγω της ύπαρξης

59 καταβόθρας. Οι κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή είναι η γεωργία και η κτηνοτροφία. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς Παρουσίας Κριτήρια Alectoris graeca Πετροπέρδικα Μόνιμο Α3 Aythya nyroca Βαλτόπαπια Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Ixobrychus minutus Μικροτσικνιάς Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C2, C6 Hippolais olivetorum Λιοστριτσίδα Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 Sylvia rueppelli Αιγαιοτσιροβάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 Sylvia melanocephala Μαυροτσιροβάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 Sylvia cantillans Κοκκινοτσιροβάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 Sitta neumayer Βραχοτσοπανάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 Oenanthe hispanica Ασπροκωλίνα Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 Emberiza melanocephala Αμπελουργός Αναπαραγόμενος επισκέπτης Α3 57 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η λίμνη Δύστος έχει αναγνωριστεί ως ΖΕΠ, ενώ παράλληλα η ύπαρξη της Ζώνης Οικιστικού Ελέγχου έχει αποτρέψει την ανεξέλεγκτη αυθαίρετη δόμηση, Το 2009 ανατέθηκε η εκπόνηση του ΕΠΜ για τη λίμνη. Η κατάσταση της λίμνης χαρακτηρίζεται ως κακή, λόγω της έντονης επέκτασης του καλαμιώνα, που μειώνει σημαντικά την ελεύθερη υδάτινη επιφάνεια. Από τις σημαντικότερες απειλές για τουλάχιστον δύο είδη χαρακτηρισμού είναι η λαθροθηρία. Το κυνήγι αποτελεί τη κυριότερη αιτία μείωσης των πληθυσμών ειδών χαρακτηρισμού, όπως η Πετροπέρδικα. Αντίστοιχα, η Βαλτόπαπια αντιμετωπίζει σημαντική απειλή από τη θανάτωσή της από λαθροκυνηγούς εξ αμελείας ή ηθελημένα. Λιμναίες εκτάσεις μετατρέπονται βαθμιαία σε καλλιέργειες, ενώ σε αυτό συμβάλουν η υπεράντληση των υδάτων της λίμνης, που οδηγεί στην εξαφάνιση των επιφανειακών νερών τους άνυδρους μήνες και ο ευτροφισμός της λίμνης, που αυξάνει το ποσοστό κάλυψής της από καλάμια και στη σταδιακή απώλεια ελεύθερων υδάτινων επιφανειών. Αν και τόσο ο

60 Μικροτσικνιάς όσο και η Βαλτόπαπια προτιμούν πυκνούς καλαμώνες για φώλιασμα, η επέκτασή τους εις βάρος των ελεύθερων υδάτινων επιφανειών και η έλλειψη διάκενων προκαλεί σοβαρά προβλήματα για το μέλλον της λίμνης. Στην περιοχή υπάρχει λατομείο που λειτουργεί εδώ και χρόνια. 58 GR115 Όρος Κόχυλας Σκύρου IBA Caretaker: Αποστόλης Καλτσής Στοιχεία περιοχής Απόκρημνη και δυσπρόσιτη οροσειρά με απότομα ψηλά παράκτια βράχια που δεσπόζει στο νότιο νοτιοανατολικό τμήμα της Σκύρου. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα αξιόλογη από άποψης βιοποικιλότητας περιοχή, με αρκετά ενδημικά και στενοενδημικά είδη φυτών, ένα ενδημικό είδος σαύρας, βασικό βιότοπο της τοπικής φυλής Σκυριανού αλόγου και τόπο μίας από τις μεγαλύτερες αποικίες του Falco eleonorae στην Ελλάδα και στον κόσμο. Η

61 περιοχή διασχίζεται από απόκρημνες χαράδρες, έχει όμως και οροπέδια, καθώς και πολλές μισγάγγειες όπου διατηρούνται αξιόλογες συστάδες Σφενδαμιών (Acer sempervirens). Πρόκειται για τόπο που βόσκεται από αιγοπρόβατα εδώ και χιλιετίες και ιδίως τα τελευταία χρόνια η υπερβόσκηση έχει κάνει εμφανείς τις επιπτώσεις της. Η κυρίαρχη βλάστηση είναι τα φρύγανα, με μικρές συστάδες Δρυών (Quercus sp.) και Σφενδαμιών και λιβάδια στα οροπέδια. Στην περιοχή περιλαμβάνεται ο υγρότοπος Καλαμίτσας, ένας μικρός αλλά αξιόλογος παράκτιος υγρότοπος, η παρουσία του οποίου αυξάνει τη μωσαϊκότητα των οικοσυστημάτων του τόπου. Οι κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή είναι η κτηνοτροφία και η μελισσοκομία. 59 Φωτ.: Αποστόλης Καλτσής Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Falco eleonorae Μαυροπετρίτης Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Emberiza cineracea Σμυρνοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, B2, C1, C6 Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C6 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή στο μεγαλύτερο τμήμα της είναι ενταγμένη στο δίκτυο Natura2000, αλλά δεν υπάρχει κάποιο διαχειριστικό σχέδιο και οι δράσεις που υλοποιούνται για την προστασία της περιορίζονται σε δράσεις της τοπικής περιβαλλοντικής ομάδας. Η κατάσταση της περιοχής χαρακτηρίζεται ως μέτρια, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση των ενδιαιτημάτων και των απειλών που δέχονται.

62 60 Η περιοχή αν και προ στιγμής δεν φαίνεται να δέχεται σημαντικές απειλές, απειλείται από την σχεδιαζόμενη κατασκευή αιολικού πάρκου 111 ανεμογεννητριών, το οποίο θα καταλαμβάνει σημαντικό τμήμα της περιοχής. Από την κατασκευή του έργου και κύρια τα συνοδά έργα προβλέπεται να κατακερματιστούν τα ενδιαιτήματα, που σχηματίζει η κυρίαρχη φρυγανική και χαμηλή μακκία βλάστηση στην περιοχή και στην οποία φωλιάζουν τα είδη Φρυγανοτσίχλονο και Σμυρνοτσίχλονο, ενώ πιθανότατα αποτελεί και περιοχή τροφοληψίας του Μαυροπετρίτη. Τα περίπου αιγοπρόβατα που βόσκουν ελεύθερα εντός της ΙΒΑ οδηγούν σε αργή υποβάθμιση της βλάστησης. Η ανάπτυξη της γεωργικής και κυρίως της κτηνοτροφικής δραστηριότητας στην περιοχή έχει συμβάλει στον παρατηρούμενο υπερπληθυσμό της κουρούνας. Ο μεγάλος αριθμός των κουρούνων, σε συνδυασμό με τη συμπεριφορά τους προς άλλα είδη είναι δυνατόν να επηρεάζουν σε κάποιο βαθμό την ορνιθολογική ισορροπία της περιοχής.

63 GR119 Λιμνοθάλασσα Διβάρι Πύλου (Γιάλοβα) και νήσος Σφακτηρία IBA Caretaker: Διονυσία Μαρκοπούλου, Μαρίλια Καλούλη Στοιχεία περιοχής Η περιοχή περιλαμβάνει τη λιμνοθάλασσα Γιάλοβα και τις νησίδες Σφακτηρία, Πύλο και Χελωνάκι. Ο υγρότοπος αποτελείται από υφάλμυρες λιμνοθάλασσες και έλη γλυκού νερού. Πίσω από αυτά υπάρχει μια ενδιάμεση ζώνη καλλιεργήσιμης γης και θαμνώνων μακί, ενώ στη δυτική του πλευρά Φωτ.: Γιώργος Αλεξανδρής διαθέτει ένα εξαιρετικό σύστημα θινών, με κυρίαρχο είδος τους κέδρους. Θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους υγροτόπους της νότιας Ελλάδας για τη μεταναστευτική και τη διαχειμάζουσα ορνιθοπανίδα. Στην περιοχή η Ορνιθολογική έχει σταθερή παρουσία από το 1997 και μετά, με δράσεις παρακολούθησης πουλιών, διαχείρισης βιοτόπων, εθελοντικής εργασίας και ενημέρωσης - ευαισθητοποίησης των κατοίκων και των επισκεπτών. Ιδιαίτερη έμφαση έχει δοθεί στην προστασία του τοπικού πληθυσμού Αφρικανικού Χαμαιλέοντα (Chamaeleo africanus), ο οποίος έχει στην περιοχή τη μοναδική του παρουσία στην Ευρώπη. Οι κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες είναι το ψάρεμα, η κτηνοτροφία, η γεωργία και ο τουρισμός. 61 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Tringa stagnatilis Βαλτότρυγγας Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C3 Tringa glareola Λασπότρυγγας Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Glareola pratincola Νεροχελίδονο Περαστικός επισκέπτης B1i, C2 Sterna nilotica Γελογλάρονο Περαστικός επισκέπτης B1i, C2 Phalacrocorax carbo Κορμοράνος Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Egretta garzetta Λευκοτσικνιάς Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Casmerodius albus Αργυροτσικνιάς Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C2 Plegadis falcinellus Χαλκόκοτα Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή

64 Η κατάσταση της περιοχής, η οποία δέχεται σημαντικές πιέσεις από ποικίλους παράγοντες είναι κακή, ενώ σημαντικές είναι οι δράσεις για την προστασία της, μιας και όλη η περιοχή προστατεύεται, υπάρχει ΕΠΜ, η οποία επικαιροποιήθηκε, αλλά ακόμα δεν έχει εγκριθεί, ενώ πραγματοποιούνται σημαντικές δράσεις διατήρησης. Αρνητική εξέλιξη αποτελεί η μείωσης της έκτασης της Ζώνης Α κατά την επικαιροποίηση της ΕΠΜ. 62 Η κύρια απειλή για την περιοχή είναι η αλλοίωση του φυσικού περιβάλλοντος, που παρατηρείται στην περιοχή, λόγω της λανθασμένης διαχείρισης των υδάτων και έλλειψης εισροής γλυκών νερών στη λιμνοθάλασσα, με αποτέλεσμα την αυξημένη αλατότητα σε αυτήν. Σημαντική απειλή είναι επίσης τα βιομηχανικά λύματα που καταλήγουν στην περιοχή και προέρχονται από ελαιοτριβεία. Οι ΠΟΤΑ Ρωμανού και Πύλου στην περιοχή, αναμένεται να προκαλέσουν μεγάλη πίεση κύρια στα υδάτινα αποθέματα της περιοχής. Η πίεση από τους επισκέπτες της περιοχής λαμβάνει χώρα το καλοκαίρι και για αυτό δε θεωρείται ότι επηρεάζει τα είδη χαρακτηρισμού. Οι καλλιέργειες επηρεάζουν τη λιμνοθάλασσα, τόσο μέσω της άντλησης νερών από τις γεωτρήσεις, όσο και μέσω της τάσης επέκτασης προς το βάλτο και τη χρήση αγροχημικών. Στην περιοχή παρατηρείται λαθροθηρία, που προκαλεί όχληση και εκ λάθους θανάτωση ειδών κριτηρίου.

65 63 GR121 Νότια Μάνη, όρος Σαγιάς και ακρωτήριο Ταίναρο IBA Caretaker: Λεωνίδας Περδικάρης Στοιχεία περιοχής Βραχώδης, ορεινή χερσόνησος στο κεντρικό τμήμα της νότιας Πελοποννήσου. Πρόκειται για τραχειά και δύσβατη περιοχή, άδενδρη στο μεγαλύτερο μέρος της, με εξαίρεση το βορειοδυτικό της τμήμα όπου απαντώνται αραιά ή κατά τόπους πυκνά δρυοδάση, με θαμνώδη υπόροφο. Η υπόλοιπη περιοχή χαρακτηρίζεται από απότομο ανάγλυφο με βραχώδεις εξάρσεις και γκρεμούς, καθώς και ορεινούς όγκους καλυμμένους από φρυγανική βλάστηση. Η παράκτια ζώνη είναι πολυσχιδής και βραχώδης. Τοπικά υπάρχουν μερικές κοιλάδες που καλλιεργούνται κυρίως με ελιές, όπως και μικροί υγρότοποι. Κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες στην περιοχή είναι η κτηνοτροφία, η γεωργία και τα τελευταία χρόνια ο τουρισμός. Η περιοχή αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα περάσματα της χώρας μας για τα μεταναστευτικά πουλιά. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Alectoris graeca Πετροπέρδικα Μόνιμο A3 Athene noctua Κουκουβάγια Μόνιμο B2 Monticola solitarius Γαλαζοκότσυφας Μόνιμο B2 Oenanthe hispanica Ασπροκώλα Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3, B2 Sitta neumayer Βραχοτσοπανάκος Μόνιμο A3, B3 Sylvia rueppelli Αιγαιοτσιροβάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3 Sylvia melanocephala Μαυροτσιροβάκος Μόνιμο A3 Sylvia cantillans Κοκκινοτσιροβάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3 Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3

66 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή δέχεται πολύ σημαντική πίεση, λόγω κυρίως της σχεδιαζόμενης κατασκευής αιολικού πάρκου στην περιοχή, ενώ η κατάσταση των ενδιαιτημάτων χαρακτηρίζεται μέτρια σε έκταση και ποιότητα. Δεν υπάρχει κάποιο καθεστώς προστασίας της περιοχής. 64 Η κύρια απειλή για την περιοχή είναι η σχεδιαζόμενη κατασκευή αιολικού πάρκου στο όρος Σαγιάς. Παρατηρείται επίσης λαθροθηρία, που επηρεάζει κάποια από τα είδη χαρακτηρισμού. Άλλες απειλές που εντοπίζονται στην περιοχή είναι το κυνήγι κύρια για την Πετροπέρδικα, η εγκατάλειψη των παραδοσιακών χρήσεων γης, οι πυρκαγιές.

67 65 GR124 Όρος Πάρνηθα IBA Caretaker: Ανδρέας Νατσακάκος, Μιχάλης Κωτσάκης Στοιχεία περιοχής Εκτεταμένη ορεινή περιοχή που καταλαμβάνει το βόρειο τμήμα της Αττικής και περιλαμβάνει τον Εθνικό Δρυμό Πάρνηθας. Τα υψηλότερα τμήματα του βουνού καλύπτονται από εκτενές δάσος Κεφαλληνιακής Ελάτης (Abies cephalonica), με αρκετά ξέφωτα και λιβάδια εντός του, ενώ οι χαμηλότερες εκτάσεις από δάση Χαλεπίου Πεύκης (Pinus halepensis), μακί βλάστηση και φρύγανα. Στις ανατολικές πλαγιές υπάρχει δάσος φυλλοβόλων, ενώ περιφερειακά του βουνού υπάρχουν βραχώδεις εκτάσεις και ορθοπλαγιές. Μεγάλος μέρος της περιοχής κάηκε στην πυρκαγιά του Τμήμα της περιοχής αποτελεί στρατιωτική έκταση. Στην περιοχή έχει εισαχθεί παλαιότερα και συνεχίζει να υπάρχει σημαντικός πληθυσμός Κόκκινου Ελαφιού (Cervus elaphus), αλλά και άτομα Κρητικού Αιγάγρου (Capra aegagrus cretica). Εντός της περιοχής λειτουργεί Καζίνο και ξενοδοχείο, καθώς και δύο ορειβατικά καταφύγια. Οι κύριες ανθρώπινες δραστηριότητες είναι η δασική αναψυχή και ο φυσιολατρικός τουρισμός. Είδος χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C6 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Φρυγανοτσίχλονο Φωτ.: Λευτέρης Σταύρακας Η προστασία της περιοχής χαρακτηρίζεται ως μέτρια, με το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής να καλύπτεται από καθεστώς προστασίας, υπάρχει κατάλληλο και κατανοητό σχέδιο διαχείρισης, ενώ πραγματοποιούνται κάποιες περιορισμένες δράσεις διατήρησης. Οι

68 απειλές που δέχεται η περιοχή και σχετίζονται με το είδος χαρακτηρισμού είναι σημαντικές. 66 Η σημαντικότερη μελλοντική απειλή για την περιοχή είναι η σχεδιαζόμενη κατασκευή του θεματικού πάρκου μέσα στην ΙΒΑ, στις Αφίδνες. Το 2009 παρά την απαγόρευση διέλευσης, δίτροχα και τρίτροχα οχήματα κινούνταν στους χωματόδρομους του ΙΒΑ, ακόμα και στη ζώνη Α1. Συνεχίζεται η απόθεση μπάζων στους δρόμους περιφερειακά του κύριου ορεινού όγκου.

69 GR125 Έλος Σχινιά IBA Caretaker: Σοφία Σιδερή, Άρτεμις Παπαδάκι Στοιχεία περιοχής Παράκτιο έλος γλυκού νερού που τροφοδοτείται από τη Μακαρία πηγή, 30 χλμ. βορειοανατολικά της Αθήνας. Το μεγαλύτερο μέρος της επιφάνειάς του καλύπτεται κυρίως από καλαμώνες (Phragmites sp.), βούρλα (Juncus sp.), ψαθιά (Typha sp.) με μικρής έκτασης ανοικτές υδάτινες επιφάνειες. Η περιοχή περιλαμβάνει το παράκτιο δάσος Κουκουναριάς (Pinus pinea) και Χαλεπίου Πεύκης (Pinus halepensis) σε θίνες, τη χερσόνησο της Κυνοσούρας και τη γύρω λοφώδη ζώνη με μακί και φρύγανα, καλλιέργειες και θαλάσσια ζώνη. Ο υγρότοπος διασχίζεται από ένα πυκνό δίκτυο αποστραγγιστικών καναλιών και η επάρκεια νερού εξαρτάται από την παροχή γλυκού νερού από τη Μακαρία Πηγή κατά τη ξηρή περίοδο. Το δυτικό τμήμα του έλους έχει υποβαθμιστεί, λόγω κατάληψης μεγάλου τμήματός του από οικοδομικό συνεταιρισμό και τις ολυμπιακές εγκαταστάσεις. 67 Φωτ.: Nick Bedau Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Plegadis falcinellus Χαλκόκοτα Περαστικός επισκέπτης A4i, B1i, C2 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή έχει χαρακτηριστεί Εθνικό Πάρκο, έχει εγκριθεί η ΕΠΜ και διαθέτει Φορέα Διαχείρισης, ο οποίος όμως αντιμετωπίζει προβλήματα λειτουργίας. Η πίεση που δέχεται η περιοχή είναι πολύ σημαντική.

70 68 Ως περιοχή πολύ κοντά στην πρωτεύουσα είναι λογικό να δέχεται μεγάλη πίεση και ποικίλες απειλές. Εδώ παρουσιάζονται μόνο οι απειλές, οι οποίες σχετίζονται με το είδος χαρακτηρισμού. Η πιο σημαντική απειλή σχετίζεται με τον κατακερματισμό του υγρότοπου από τη συνεχή δημιουργία νέων χωματόδρομων. Το 2008 η σημαντικότερη απειλή ήταν η μείωση του νερού που έφτανε στο έλος. Μετά τις πιέσεις για τη σωστή διαχείριση του νερού στο κωπηλατοδρόμιο, ο υγρότοπος δέχεται μεγαλύτερη ποσότητα νερού, αλλά παραμένει το πρόβλημα της υπεράντλησης υπογείων νερών. Η μείωση του νερού είχε ως αποτέλεσμα να επηρεάζονται τόσο οι χώροι τροφοληψίας, όσο και ανάπαυσης/κουρνιάσματος. Στην περιοχή παρατηρείται αύξηση της οικιστικής δραστηριότητας και «καθαρισμός» οικοπέδων από καλάμια, ενώ παράλληλα παρατηρείται επέκταση των καλλιεργειών.

71 GR126 Όρος Υμηττός IBA Caretaker: Λευτέρης Σταύρακας, Paul Bailey, Αντώνιος Μυλωνάς, Γιώργος Γεωργίου, Ναταλία Σταυρίδου Στοιχεία περιοχής Η περιοχή βρίσκεται μεταξύ της Αθήνας και της πεδιάδας των Μεσογείων και περιλαμβάνει το μεγαλύτερο τμήμα του ορεινού όγκου του Υμηττού, με ψηλότερη κορυφή αυτή του Εύζωνα (1.026μ.). Στο βόρειο τμήμα του όρους, μετά το τέλος του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου και με τις εκτεταμένες αναδασώσεις στη περιοχή της Καισαριανής, αναπτύχθηκε δάσος Χαλεπίου Πεύκης (Pinus halepensis). Αυτή αντικαθίσταται από θαμνώνες αειφύλλων πλατυφύλλων και φρύγανα στο κεντρικό και νότιο τμήμα, ενώ στα μεγαλύτερα υψόμετρα ( μ.) κυριαρχούν οι θαμνώνες. Στον Υμηττό ξεχωρίζει το Αισθητικό Δάσος Καισαριανής, το οποίο λόγω της ποικιλομορφίας της βλάστησης αποτελεί το καλύτερο σημείο για τα δασικά πουλιά, καθώς και η περιοχή Καρέα - Ηλιούπολης, που παρουσιάζει τη μεγαλύτερη πυκνότητα ειδών της Μεσογειακής μεγαδιάπλασης. Η έντονη κλίση που παρουσιάζουν οι ανατολικές κλιτύες του βουνού, σε συνδυασμό με το πλήθος βραχωδών εξάρσεων, αποτελούν ιδανικές θέσεις φωλιάσματος αρπακτικών. Η περιοχή αποτελεί έναν από τους τελευταίους πνεύμονες πρασίνου της Αττικής και χρησιμοποιείται σήμερα ως τόπος περιήγησης, πεζοπορίας και επαφής με τη φύση από χιλιάδες Αθηναίων. 69 Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Oenanthe hispanica Ασπροκωλίνα Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3 Sitta neumayer Βραχοτσοπανάκος Μόνιμο A3, B3 Sylvia rueppelli Αιγαιοτσιροβάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3, B3 Sylvia melanocephala Μαυροτσιροβάκος Μόνιμο A3 Sylvia cantillans Κοκκινοτσιροβάκος Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3 Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3, B3, C6 Emberiza melanocephala Αμπελουργός Αναπαραγόμενος επισκέπτης A3 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή δέχεται σημαντικές πιέσεις κύρια λόγω της οικιστικής ανάπτυξης και της ρύπανσης. Η κατάσταση θεωρείται κακή, λαμβάνοντας υπόψη τα ενδιαιτήματα και την έκτασή τους. Η περιοχή καλύπτεται από καθεστώς προστασίας στο μεγαλύτερο τμήμα της, χωρίς να υπάρχει κάποιο καθορισμένο διαχειριστικό σχέδιο για την περιοχή. Κοκκινοτσιροβάκος Φωτ.: Γιώργος Αλεξανδρής

72 70 Η κύρια απειλή στην περιοχή αφορά την απόρριψη σκουπιδιών και κύρια προβλήματα αφορούν τη χωματερή του Κορωπίου, τα σκουπίδια στο χώρο του στρατοπέδου στη Τερψιθέα και οι ρίψεις σκουπιδιών μέσα στις δασικές εκτάσεις. Η επέκταση των νόμιμων και παράνομων οικισμών συνεχίζεται ακόμη σε περιοχές του ανατολικού Υμηττού και μαζί με την εγκατάλειψη των καλλιεργειών στους πρόποδες αποτελεί το μεγάλο κίνδυνο για τη βιοποικιλότητα, καθώς περιορίζει τους χώρους φωλιάσματος και τροφοληψίας πολλών ειδών. Η σχεδιαζόμενη επέκταση της Αττικής Οδού, όπως έχει εξαγγελθεί, και η δημιουργία σήραγγας που «κόβει» κάθετα το κεντρικό τμήμα του βουνού και η ανάπτυξη οδικού δικτύου στο ανατολικό τμήμα του θα προκαλέσει μη ανατρέψιμη καταστροφή σε μεγάλο τμήμα της περιοχής και θα οδηγούσε στην άκρατη οικοπεδοποίηση του ανατολικού τμήματος. Η λαθροθηρία υφίσταται ακόμα σε περιοχές του ανατολικού Υμηττού. Οι ξόβεργες χρησιμοποιούνται σε περιοχές του Υμηττού και υπάρχει πάντα το ενδεχόμενο σύλληψης είδους σημαντικού για την περιοχή. Επιπλέον, η εκπαίδευση σκυλιών από τους κυνηγούς μπορεί να προκαλέσει όχληση κατά την αναπαραγωγική περίοδο ακόμα και καταστροφές φωλιών. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται αύξηση στις καμμένες εκτάσεις του Υμηττού και η βόσκηση επηρεάζει κύρια τις εκτάσεις αυτές.

73 71 GR127 Χερσόνησος Λαυρεωτικής και νησίδα Πάτροκλος IBA Caretaker: Δημήτρης Καζάνης Στοιχεία περιοχής Περιλαμβάνει το νότιο άκρο της Αττικής, τμήμα του Εθνικού Δρυμού Σουνίου, τη νησίδα Πάτροκλο και τον παράκτιο υγρότοπο των Λεγρενών. Παράκτια περιοχή που καλύπτεται από μακί και φρύγανα, δάσος Χαλεπίου Πεύκης (Pinus halepensis) και αγροτικές εκτάσεις. Βρίσκεται πάνω στη μεταναστευτική οδό που διατρέχει παράκτια την ανατολική Αττική. Όπως συμβαίνει σε ολόκληρη την παράκτια ζώνη της Αττικής, η περιοχή δέχεται ισχυρή πίεση λόγω της σταδιακής αστικοποίησης. Παρόλα αυτά διατηρούνται ακόμη και άλλες χρήσεις, όπως η κτηνοτροφία. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Emberiza caesia Φρυγανοτσίχλονο Αναπαραγόμενος επισκέπτης B3, C6 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή δέχεται σημαντικές πιέσεις κύρια λόγω οικιστικής ανάπτυξης. Το μεγαλύτερο τμήμα της περιοχής βρίσκεται υπό καθεστώς προστασίας (Τόπος Κοινοτικής Σημασίας, Ζώνη Ειδικής Προστασίας και Εθνικός Δρυμός Σουνίου). Η ΕΠΜ έχει εκπονηθεί και αναμένεται η έγκρισή της, ενώ για τον Εθνικό Δρυμό Σουνίου υπάρχει διαχειριστική μελέτη από το 1980.

74 72 Η περιοχή απειλείται κύρια από οικοδομική δραστηριότητα σε διάφορες θέσεις, που δεν περιορίζεται μόνο στην κατασκευή οικιών, αλλά και στην αποψίλωση σκληροφυλλικής βλάστησης από φόβο χαρακτηρισμού εκτάσεων ως δασικών. Η οικιστική ανάπτυξη συνοδεύεται και από την κατασκευή νέων δρόμων. Το 2009, όπως και το 2008 κάηκαν εκτάσεις από πυρκαγιές την καλοκαιρινή περίοδο.

75 GR132 Λίμνες Χορταρoλίμνη και Αλυκή, κόλπος Μούδρου, έλος Διαπόρι, χερσόνησος Φακός Λήμνου IBA Caretaker: Νάσος Παπαστυλιανού Στοιχεία περιοχής Υγροτοπικό σύμπλεγμα στην κεντρική και ανατολική Λήμνο, που περιλαμβάνει τις εποχικές λίμνες Χορταρολίμνη, Ασπρολίμνη και Αλυκή, εκτεταμένες αμμοθίνες στον όρμο Κέρους - Χορταρολίμνης - Αλυκής, τους παράκτιους υγροτόπους του Διαπορίου, Πεδινού και Ανεμόεσσας, εκτεταμένους αλμυρόβαλτους περιμετρικά του αεροδρομίου, ένα έλος γλυκού νερού με καλαμώνες στην περιοχή Κοντιά, μια μικρή λιμνοδεξαμενή στην περιοχή Παναγιά καθώς και τη χερσόνησο του Φακού. Κοντά στο Διαπόρι υπάρχουν ελώδεις περιοχές που έχουν σχηματιστεί από εκσκαφές για την απόληψη πηλού. Στην περιοχή περικλείεται σημαντικό μέρος του κόλπου του Μούδρου ο οποίος είναι αβαθής και σχηματίζει κλειστούς όρμους με εκτεταμένα αλίπεδα και αμμοτόπους. Περιφερειακά των υγροτόπων υπάρχουν γεωργικές καλλιέργειες με μεμονωμένες ώριμες βελανιδιές, κυρίως γύρω από τα χωριά Κοντοπούλι και Ρεπανίδι, απομεινάρια υπολειμματικού δάσους Ήμερης Βελανιδιάς (Quercus macrolepis). Η λίμνη Αλυκή που είναι αλμυρή κατά την θερινή περίοδο καλύπτεται από στρώμα άλατος, με αποτέλεσμα να λειτουργεί ως φυσική αλυκή. Η Χορταρολίμνη ξηραίνεται αργά το καλοκαίρι και μετατρέπεται σε βοσκότοπο για βοοειδή. Οι ανθρώπινες δραστηριότητες είναι οι αρόσιμες καλλιέργειες, η κτηνοτροφία, η αλιεία, η παραγωγή αλατιού και η ιχθυοκαλλιέργεια. 73 Χορταρόλιμνη Φωτ.: Ρούλα Τρίγκου Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Tadorna ferruginea Καστανόπαπια Μόνιμο B2, C6 Tadorna tadorna Βαρβάρα Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης B1i, C3 Burhinus oedicnemus Πετροτρουρλίδα Αναπαραγόμενος επισκέπτης B2, C6 Recurvirostra avosetta Αβοκέτα Αναπαραγόμενος επισκέπτης C6 Falco naumanni Κιρκινέζι Αναπαραγόμενος επισκέπτης A1, A4ii, B1iii, B2, C1, C2, C6 Phoenicopterus ruber Φοινικόπτερο Μη αναπαραγόμενος επισκέπτης A4i, B1i, C2

76 Κατάσταση της περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή προστατεύεται, μιας και το μεγαλύτερο μέρος βρίσκεται υπο καθεστώς προστασίας, έχει εγκριθεί η ΕΠΜ, αλλά δεν υπάρχει σαφές διαχειριστικό σχέδιο. Εφαρμόζονται σημαντικές δράσεις διατήρησης, όπως είναι δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, παρακολούθηση των πουλιών και εκτεταμένα έργα διατήρησης και ανάδειξης της περιοχής NATURA2000. Η κατάσταση της περιοχής χαρακτηρίζεται ως μέτρια, ενώ δέχεται πολύ σημαντική πίεση. 74 Οι απειλές τις οποίες αντιμετωπίζει η περιοχή είναι ποικίλες και σχετίζονται κύρια με την οικιστική ανάπτυξη και τις καταπατήσεις. Στην περιοχή καλλιεργούνται μεγάλες εκτάσεις σιτηρών, στα οποία χρησιμοποιούνται μεγάλες ποσότητες αγροχημικών. Το κυνήγι αποτελεί μια επίσης σημαντική απειλή, καθώς και η λαθροθηρία κυρίως της Καστανόπαπιας και της Βαρβάρας. Παρατηρείται μεγάλη υποβάθμιση των παράκτιων αμμοθινών στον κόλπο Κέρος από τις κατασκευές και τον τρόπο λειτουργίας των καντινών.

77 75 GR155 Μικρές Κυκλάδες IBA Caretaker: Γιάννης Γαβαλάς Στοιχεία περιοχής Σύμπλεγμα μικρών νησιών μεταξύ Νάξου και Αμοργού που περιλαμβάνει στα νότια τα νησιά Ηρακλειά, Σχοινούσα, Κάτω Κουφονήσι, Κουφονήσι, Κέρος, τα Αντικέρια και τις Ηρακλειά Φωτ.: Γιάννης Γαβαλάς γειτονικές μικρές νησίδες τους και στα βόρεια τη Δονούσα και τις νησίδες Μάκαρες. Στην περιοχή ανήκουν και οι απομακρυσμένες νησίδες Μελαντιοί που βρίσκονται 7 ναυτικά μίλια βορειοανατολικά της Δονούσας στο νότιο Ικάριο Πέλαγος. Εκτός από τα Κουφονήσια τα οποία είναι χαμηλά, με αρκετές πεδινές εκτάσεις και αμμώδεις ακτές, τα υπόλοιπα νησιά είναι ορεινά και καλύπτονται σχεδόν σε όλη την επιφάνειά τους από αραιούς θαμνώνες και φρύγανα. Στο εσωτερικό των νησιών υπάρχουν ακόμη καλλιέργειες, κυρίως δημητριακών που προορίζονται για ζωοτροφές. Οι ανθρώπινες δραστηριότητες είναι η αλιεία, η κτηνοτροφία, η μελισσοκομία και τα τελευταία χρόνια ο τουρισμός. Είδη χαρακτηρισμού Είδος Καθεστώς παρουσίας Κριτήρια Falco eleonorae Μαυροπετρίτης Αναπαραγόμενος επισκέπτης A4ii, B1iii, B2, C2 Puffinus yelkouan Μύχος Αναπαραγόμενος επισκέπτης A4ii, B1ii, B3, C2

78 Κατάσταση περιοχής Η αναφορά αφορά: όλη την περιοχή Η περιοχή αντιμετωπίζει πολύ σημαντικές πιέσεις κύρια λόγω των πρακτικών που ακολουθούνται στην αλιεία. Η κατάσταση της περιοχής εκτιμάται ως μέτρια, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση των ενδιαιτημάτων. Η περιοχή προστατεύεται στο μεγαλύτερο τμήμα της, ενώ δεν υπάρχει σχέδιο διαχείρισης και πραγματοποιούνται μερικές περιορισμένες δράσεις διατήρησης. 76 Η αλιεία κυρίως με συρόμενα εργαλεία μειώνει την τροφή για τα θαλασσοπούλια, ενώ παράλληλα καταστρέφονται τα λιβάδια ποσειδωνίας και άλλοι βιοτόποι. Ο υπερπληθυσμός της κουρούνας στην Ηρακλειά επηρεάζει όλα τα είδη. Σε μικρή έκταση της περιοχής παρατηρείται πίεση λόγω οικιστικής ανάπτυξης, ενώ μια μελλοντική απειλή αποτελεί η σχεδιαζόμενη κατασκευή αιολικού πάρκου, που θα επηρεάσει σημαντικά είδη όπως το Όρνιο που απαντάται στην περιοχή, αλλά θα προκαλέσει και τον κατακερματισμό της περιοχής λόγω της διάνοιξης νέων δρόμων. Στην περιοχή επίσης σημαντική είναι η παρουσία του όρνιου και του Σπιζαετού, τα οποία αντιμετωπίζουν απειλές λόγω της τοποθέτησης δηλητηριασμένων δολωμάτων για κουρούνες, ενώ ο περιορισμός της κτηνοτροφικής δραστηριότητας επηρεάζει άμεσα τα όρνια.

79 77

80 Jos Zwarts 7. Ευχαριστίες 78 Η γνώση γύρω από την κατάσταση των περιοχών δε θα υπήρχε, εάν δεν συλλέγονταν και αποστέλλονταν όλα αυτά τα στοιχεία από τους συμμετέχοντες του προγράμματος. Τους ευχαριστούμε θερμά! Φοινικόπτερα στο Δέλτα του Έβρου Φωτ.: Eva Stets

81

82 1 Η είναι περιβαλλοντική, μη κερδοσκοπική οργάνωση με σκοπό τη μελέτη και προστασία των άγριων πουλιών και των βιοτόπων τους στην Ελλάδα, θεωρώντας τα ως βασικά στοιχεία της ελληνικής φύσης. Από το 1982 εργάζεται ώστε να διασφαλίσει ένα βιώσιμο περιβάλλον τόσο για τα πουλιά όσο και για τον άνθρωπο. Το έργο της περιλαμβάνει δράσεις προστασίας, ενημέρωσης και περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, αλλά και παρεμβάσεις για κρίσιμα θέματα του φυσικού περιβάλλοντος. Είναι εταίρος της BirdLife International, της μεγαλύτερης παγκόσμιας ομοσπονδίας για την προστασία των πουλιών και των βιοτόπων τους. Βασ. Ηρακλείου 24, 10682, Αθήνα Καστριτσίου 8, 54623, Θεσσαλονίκη Τηλ. Fax: , Τηλ. Fax. Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία

Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2010

Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2010 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE COMPANY NAME] Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2010 Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά

Διαβάστε περισσότερα

[TYPE THE Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2008 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ COMPANY NAME]

[TYPE THE Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2008 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ COMPANY NAME] ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE COMPANY NAME] Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2008 Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά

Διαβάστε περισσότερα

[TYPE THE Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2011 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ COMPANY NAME]

[TYPE THE Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2011 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ COMPANY NAME] ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE COMPANY NAME] Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2011 Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά

Διαβάστε περισσότερα

AND014 - Εκβολή όρμου Λεύκα

AND014 - Εκβολή όρμου Λεύκα AND014 - Εκβολή όρμου Λεύκα Περιγραφή Η εκβολή του όρμου Λεύκα βρίσκεται περίπου 5 χιλιόμετρα βόρεια του οικισμού Αρνάς (ή Άρνη) στην Άνδρο. Πρόκειται για εκβολή ρύακα σχεδόν μόνιμης ροής, που τροφοδοτεί

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά

Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά 2007 Δίκτυο Υπευθύνων Παρακολούθησης των Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά Κατάσταση των ΙΒΑ για το έτος 2007 Μ.Μοσχόβης, GR063 Περιοχή Φαρσάλων Μαργαρίτα Τζάλη, Θάνος Καστρίτης Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία

Διαβάστε περισσότερα

SAM002 - Έλος Μεσοκάμπου

SAM002 - Έλος Μεσοκάμπου SAM002 - Έλος Μεσοκάμπου Περιγραφή Το έλος Μεσοκάμπου βρίσκεται περίπου 3 χιλιόμετρα νότια - νοτιοδυτικά από το Παλαιόκαστρο, στο Δήμο Σάμου. Περιλαμβάνεται στην εθνική απογραφή με κωδικό GR412341000 και

Διαβάστε περισσότερα

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο»

«Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» «Εθνικό Πάρκο Δέλτα Αξιού: 12 χρόνια δράσεις για τη φύση και τον άνθρωπο» 10 Οκτωβρίου 2015 Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης «Τα πουλιά: οι πρωταγωνιστές του Εθνικού Πάρκου» Εύα Κατράνα Βιολόγος Msc Εθνικό

Διαβάστε περισσότερα

ίκτυο Παρακολούθησης Σηµαντικών Περιοχών για τα Πουλιά της Ελλάδας Η κατάσταση των ΣΠΠΕ (ΙΒΑs) 2006

ίκτυο Παρακολούθησης Σηµαντικών Περιοχών για τα Πουλιά της Ελλάδας Η κατάσταση των ΣΠΠΕ (ΙΒΑs) 2006 ίκτυο Παρακολούθησης Σηµαντικών Περιοχών για τα Πουλιά της Ελλάδας Η κατάσταση των ΣΠΠΕ (ΙΒΑs) 2006 Μαρίλια Καλούλη, Συντονίστρια ικτύου Υπευθύνων Παρακολούθησης ΣΠΠΕ Οκτώβριος 2007 Κατάλογος περιοχών

Διαβάστε περισσότερα

AND011 - Έλος Καντούνι

AND011 - Έλος Καντούνι AND011 - Έλος Καντούνι Περιγραφή Το έλος Καντούνι βρίσκεται νότια - νοτιοανατολικά στο όριο του χωριού Κόρθι στην Άνδρο. Πρόκειται για υποβαθμισμένη εκβολή που τροφοδοτείται από έναν ρύακα σχεδόν μόνιμης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ Η Λίμνη Παραλιμνίου είναι ένας εποχικός σημαντικός υδροβιότοπος της Κύπρου με σπάνια είδη πανίδας και χλωρίδας και έδωσε το όνομα και στην παρακείμενη πόλη, το Παραλίμνι.

Διαβάστε περισσότερα

SAT010 - Λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή)

SAT010 - Λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή) SAT010 - Λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή) Περιγραφή H λιμνοθάλασσα Κουφκή (η Κουφκή) βρίσκεται περίπου 2 χλμ. νοτιοδυτικά του οικισμού Καμαριώτισσα στη Σαμοθράκη. Περιλαμβάνεται στην απογραφή του WWF Ελλάς

Διαβάστε περισσότερα

MIL006 - Εκβολή Αγκάθια

MIL006 - Εκβολή Αγκάθια MIL006 - Εκβολή Αγκάθια Περιγραφή Η εκβολή στα Αγκάθια βρίσκεται στον ομώνυμο όρμο, 4,4 χιλιόμετρα περίπου βορειοδυτικά του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται για εκβολή χειμάρρου σε άμεση αλληλεπίδραση

Διαβάστε περισσότερα

AND007 - Εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές)

AND007 - Εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές) AND007 - Εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές) Περιγραφή Η εκβολή Γιάλια (Ρύακα Αφουρσές) βρίσκεται περίπου 1 χιλιόμετρο νοτιοανατολικά του οικισμού Στενιές Άνδρου. Πρόκειται για έναν σχετικά υποβαθμισμένο υγρότοπο

Διαβάστε περισσότερα

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων ΚοτυχίουΚοτυχίου Στροφυλιάς Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Ορφανού,

Διαβάστε περισσότερα

AND002 - Έλος Άχλα. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία

AND002 - Έλος Άχλα. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία AND002 - Έλος Άχλα Περιγραφή Το έλος Άχλα βρίσκεται περίπου 4,5 χιλιόμετρα βόρεια βορειοανατολικά του οικισμού Στενιές της Άνδρου. Έχει καταγραφεί ως υγρότοπος και από το ΕΚΒΥ με κωδικό GR422345000 και

Διαβάστε περισσότερα

PAR011 - Αλυκές Λάγκερη (Πλατιά Άμμος)

PAR011 - Αλυκές Λάγκερη (Πλατιά Άμμος) PAR011 - Αλυκές Λάγκερη (Πλατιά Άμμος) Περιγραφή Ο υγρότοπος των Αλυκών Λάγγερη βρίσκεται περίπου 4 χιλιόμετρα βορειανατολικά της Νάουσας στην Πάρο. Πρόκειται για υγρότοπο που αποτελείται από δύο εποχιακά

Διαβάστε περισσότερα

AND001 - Έλος Βιτάλι. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία. Καθεστώτα προστασίας

AND001 - Έλος Βιτάλι. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία. Καθεστώτα προστασίας AND001 - Έλος Βιτάλι Περιγραφή Το έλος Βιτάλι βρίσκεται περίπου 2,5 χιλιόμετρα ανατολικά του ομώνυμου οικισμού στην Άνδρο. Έχει καταγραφεί ως υγρότοπος και από το ΕΚΒΥ με κωδικό GR422343000 και όνομα "Έλος

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. 1 Εισαγωγή 4 2 Η όδευση του αγωγού σε τµήµατα 5

Περιεχόµενα. 1 Εισαγωγή 4 2 Η όδευση του αγωγού σε τµήµατα 5 Έργου: Page 2 of 21 Περιεχόµενα 1 Εισαγωγή 4 2 Η όδευση του αγωγού σε τµήµατα 5 2.1 Πεδιάδα του Αξιού (Kp 0 65) 5 2.2 Όρος Βέρµιο (Kp 65 105) 8 2.3 Λεκάνη της Πτολεµαΐδας (Kp 105 125) 13 2.4 Όρος Άσκιο

Διαβάστε περισσότερα

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Ρούλα Τρίγκου ασολόγος MSc Συντονίστρια Ενημέρωσης ράσεων ιατήρησης ΘΕΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ 28 ΙΟΥΝΙΟΥ- 1 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ΑΝ ΡΟΣ ιαχρονική παρουσία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Η περιοχή εφαρμογής του πιλοτικού προγράμματος αφορά

Διαβάστε περισσότερα

AIG001 - Εκβολή Μαραθώνα (Βιρού)

AIG001 - Εκβολή Μαραθώνα (Βιρού) AIG001 - Εκβολή Μαραθώνα (Βιρού) Περιγραφή Η εκβολή Μαραθώνα (Βιρού ή «Λίμνη») βρίσκεται περίπου 1,6 χιλιόμετρα βόρεια βορειοδυτικά από τον οικισμό Αιγηνίτισσα και υπάγεται διοικητικά στο Δήμο Αίγινας.

Διαβάστε περισσότερα

SAM009 - Εκβολή Ποτάμι Καρλοβάσου

SAM009 - Εκβολή Ποτάμι Καρλοβάσου SAM009 - Εκβολή Ποτάμι Καρλοβάσου Περιγραφή Ο υγρότοπος της εκβολής Ποτάμι Καρλοβάσου, βρίσκεται 2,5 χιλιόμετρα βοριοδυτικά του οικισμού Λέκα και υπάγεται διοικητικά στον Δήμο Σάμου. Πρόκειται για εκβολή

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από τα μέσα της δεκαετίας του 50 μέχρι σήμερα, έχουν κατασκευαστεί από τη ΔΕΗ Α.Ε. και βρίσκονται σε λειτουργία, 15 μεγάλα και 9 μικρά Υδροηλεκτρικά

Διαβάστε περισσότερα

Η ΛΙΜΝΗ ΚΟΡΩΝΕΙΑ ΩΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΠΑΓΙΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΤΗΝΟΠΑΝΙΔΑ. Μπίρτσας Π. Κ., Χ. Κ. Σώκος, & Κ. Ε. Σκορδάς Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας & Θράκης

Η ΛΙΜΝΗ ΚΟΡΩΝΕΙΑ ΩΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΠΑΓΙΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΤΗΝΟΠΑΝΙΔΑ. Μπίρτσας Π. Κ., Χ. Κ. Σώκος, & Κ. Ε. Σκορδάς Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας & Θράκης Η ΛΙΜΝΗ ΚΟΡΩΝΕΙΑ ΩΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΠΑΓΙΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΤΗΝΟΠΑΝΙΔΑ Μπίρτσας Π. Κ., Χ. Κ. Σώκος, & Κ. Ε. Σκορδάς Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας & Θράκης Η λίμνη Κορώνεια βρίσκεται στην Κεντρική Μακεδονία, 20 km

Διαβάστε περισσότερα

Υ Α Δ Τ Α ΙΝΑ ΟΙΚ ΙΝΑ ΟΙΚ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΥΣΤΗΜΑ Α Κ Ποϊραζ Ποϊραζ δης Χειμερινό

Υ Α Δ Τ Α ΙΝΑ ΟΙΚ ΙΝΑ ΟΙΚ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΥΣΤΗΜΑ Α Κ Ποϊραζ Ποϊραζ δης Χειμερινό Κ. Ποϊραζίδης Χειμερινό 2010 2011 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΒΙΒΛΙΑ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΥΛΗΣ Ενότητα 1: Εισαγωγή στους υγροτόπους 1.1. Λίμνες 1.2. Έλη 1.3. Υφάλμυρα νερά 1.4. Τρεχούμενα νερά Ενότητα 2: ΤΟ ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Προστασία του περιβάλλοντος

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Προστασία του περιβάλλοντος ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Προστασία του περιβάλλοντος Η προστασία του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος προβλέπεται από το Σύνταγμα της χώρας και συγκεκριμένα στο άρθρο 24, όπου αναφέρονται τα εξής: «Το κράτος

Διαβάστε περισσότερα

THA002 - Βάλτα Ραχωνίου

THA002 - Βάλτα Ραχωνίου THA002 - Βάλτα Ραχωνίου Περιγραφή Η Βάλτα Ραχωνίου βρίσκεται περίπου 2,7 χιλιόμετρα βόρεια - βορειοανατολικά του οικισμού Πρίνος, στη Θάσο και περιλαμβάνεται στην απογραφή του WWF Ελλάς για τους υγρότοπους

Διαβάστε περισσότερα

SAT002 - Εκβολή ρύακα Φονιά

SAT002 - Εκβολή ρύακα Φονιά SAT002 - Εκβολή ρύακα Φονιά Περιγραφή Ο ρύακας Φονιάς και η εκβολή του βρίσκονται 11,3 χλμ.α-βα της Χώρας στη νήσο Σαμοθράκη. Πρόκειται στην ουσία για δύο εκβολές σε απόσταση μερικών μέτρων η μια από την

Διαβάστε περισσότερα

SAT003 - Λιμνοθάλασσα Αγίου Ανδρέα

SAT003 - Λιμνοθάλασσα Αγίου Ανδρέα SAT003 - Λιμνοθάλασσα Αγίου Ανδρέα Περιγραφή Η λιμνοθάλασσα Αγίου Αντρέα βρίσκεται περίπου 1,8 χλμ. δυτικά - νοτιοδυτικά της Καμαριώτισσας, του Δήμου Σαμοθράκης. Περιλαμβάνεται στην απογραφή του WWF Ελλάς

Διαβάστε περισσότερα

AND012 - Έλος Βόρη. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία

AND012 - Έλος Βόρη. Περιγραφή. Γεωγραφικά στοιχεία. Θεμελιώδη στοιχεία AND012 - Έλος Βόρη Περιγραφή Το έλος Βόρη βρίσκεται περίπου 4,5 χιλιόμετρα βόρεια - βορειοδυτικά του οικισμού Βουρκωτή στην Άνδρο. Ο υγρότοπος περιλαμβάνεται στην απογραφή του WWF Ελλάς για τους υγρότοπους

Διαβάστε περισσότερα

KRI146 - Έλος παραλίας Κόκκινου Πύργου (Καταλυκή)

KRI146 - Έλος παραλίας Κόκκινου Πύργου (Καταλυκή) KRI146 - Έλος παραλίας Κόκκινου Πύργου (Καταλυκή) Περιγραφή Η Καταλυκή (Έλος παραλίας Κόκκινου Πύργου) βρίσκεται στο δήμο Φαιστού, περίπου 2 χιλιόμετρα δυτικά βορειοδυτικά του Τυμπακίου. Πρόκειται για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ Θ. Παπαδημητρίου, Π. Σιδηρόπουλος, Δ. Μιχαλάκης, Μ. Χαμόγλου, Ι. Κάγκαλου Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας

Διαβάστε περισσότερα

MIL016 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1

MIL016 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1 MIL016 - Λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1 Περιγραφή Η λίμνη ορυχείων Μπροστινής Σπηλιάς 1 βρίσκεται περίπου 3,5 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται για μικρό λιμνίο που

Διαβάστε περισσότερα

Η συνολική κατανοµή των συστηµάτων θέρµανσης, σύµφωνα µε µελέτη που εκπονήθηκε από το ΥΠΕΧΩ Ε για το Νοµό Καβάλας διαµορφώνεται ως εξής:

Η συνολική κατανοµή των συστηµάτων θέρµανσης, σύµφωνα µε µελέτη που εκπονήθηκε από το ΥΠΕΧΩ Ε για το Νοµό Καβάλας διαµορφώνεται ως εξής: ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 : ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 139 10. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 10.1 ΡΥΠΑΝΣΗ 10.1.1 Ατµοσφαιρική ρύπανση Κύριες πηγές της ατµοσφαιρικής ρύπανσης στην πόλη της Καβάλας είναι η οδική κυκλοφορία, οι εγκαταστάσεις βιοµηχανίας

Διαβάστε περισσότερα

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Εθνικός Δρυμός Αίνου Κεφαλληνίας Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου Εθνικός Δρυμός Οίτης Εθνικός Δρυμός Παρνασσού Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας Εθνικός Δρυμός Σουνίου Εθνικός Δρυμός

Διαβάστε περισσότερα

SAT009 - Εκβολή ρύακα Κατσαμπά

SAT009 - Εκβολή ρύακα Κατσαμπά SAT009 - Εκβολή ρύακα Κατσαμπά Περιγραφή Η εκβολή Κατσαμπά βρίσκεται 3,4 χλμ Α-ΒΑ της Καμαριώτισσας στη νήσο Σαμοθράκη. Πρόκειται για την μικρή εκβολή του χειμάρρου Κατσαμπά, ενός ρύακα περιοδικής ροής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΥΔΡΟΒΙΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ 2014

ΕΤΗΣΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΥΔΡΟΒΙΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ 2014 ΕΤΗΣΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΥΔΡΟΒΙΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ 2014 Μάρτιος 2015 Συγγραφή αναφοράς Δρ. Όλγα Αλεξάνδρου, Δρ. Γιώργος

Διαβάστε περισσότερα

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ THE COMPANY NAME] ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ THE COMPANY NAME] ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE 2011 COMPANY NAME] ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Συντάκτες: Μαργαρίτα Τζάλη, Νίκος Προμπονάς,

Διαβάστε περισσότερα

AIG003 - Εκβολή ρύακα Αννίτσα

AIG003 - Εκβολή ρύακα Αννίτσα AIG003 - Εκβολή ρύακα Αννίτσα Περιγραφή Η εκβολή του ρύακα Αννίτσα βρίσκεται περίπου 1,4 χιλιόμετρα ανατολικά - νοτιοανατολικά από τον οικισμό Άλωνες και υπάγεται διοικητικά στο Δήμο Αίγινας. Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

MIL003 - Λιμνοθάλασσα Ριβάρι

MIL003 - Λιμνοθάλασσα Ριβάρι MIL003 - Λιμνοθάλασσα Ριβάρι Περιγραφή Η λιμνοθάλασσα Ριβάρι βρίσκεται 1,2 χιλιόμετρα περίπου νοτιοανατολικά του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται για λιμνοθάλασσα με σχετικά μεγάλο άνοιγμα προς τη

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων

Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων Τεχνητές Υδατοσυλλογές της Κρήτης Ταµιευτήρες νερού ή και Υγρότοποι; υνατότητες Πολλαπλών ρόλων Μιχάλης ρετάκης Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης Πανεπιστήµιο Κρήτης Το υγροτοπικό µωσαϊκό στην Κρήτη LIFE

Διαβάστε περισσότερα

SAT001 - Εκβολή ποταμού Βάτου

SAT001 - Εκβολή ποταμού Βάτου SAT001 - Εκβολή ποταμού Βάτου Περιγραφή Η εκβολή του χειμάρρου Βάτου δεν είναι προσβάσιμη με δρόμο από τη στεριά. Προσεγγίζεται μόνο με σκάφος και βρίσκεται σε απόσταση περίπου 17 χλμ. μακριά από το λιμάνι

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Σωτήρης Ορφανίδης Δρ. Βιολόγος-Αναπληρωτής Ερευνητής Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) Ινστιτούτο Αλιευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών

ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών ιαχείριση Υδατικών Οικοσυστηµάτων: Μεταβατικά ύδατα ρ. Παναγιώτης ΠΑΝΑΓΙΩΤΙ ΗΣ /ντης Ερευνών Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών Μεταβατικά ύδατα (transitional waters) σύµφωνα µε την Οδηγία Πλαίσιο για τα

Διαβάστε περισσότερα

SAT013 - Εκβολή Ξηροποτάμου

SAT013 - Εκβολή Ξηροποτάμου SAT013 - Εκβολή Ξηροποτάμου Περιγραφή Η εκβολή Ξηροποτάμου βρίσκεται περίπου 5,4 χιλιόμετρα νότια - νοτιοδυτικά από τον οικισμό της Σαμοθράκης. Πρόκειται για έναν εποχικό ρύακα που δέχεται νερό από μια

Διαβάστε περισσότερα

25/11/2010. Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 4 η Παρόχθιες Ζώνες στην Ελλάδα Χειμερινό Παρόχθια ζώνη

25/11/2010. Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 4 η Παρόχθιες Ζώνες στην Ελλάδα Χειμερινό Παρόχθια ζώνη ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 29/10/10 Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 4 η Παρόχθιες Ζώνες στην Ελλάδα Χειμερινό 2010 2011 Παρόχθια ζώνη Σε κάθε ποταμό υπάρχει παρόχθια ζώνη Μια πολύπλοκη και ευαίσθητη περιοχή που συνδέει

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER ΣΥΝΟΨΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή στο δίκτυο NATURA 2000 2. Βασικά υδρολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Ενημέρωση σε επικεφαλίδες

Ενημέρωση σε επικεφαλίδες εκέμβριος 2006, Τεύχος 5 Ενημέρωση σε επικεφαλίδες Σεμινάρια 2006: Τρίτση - Καστοριά Χουχουριστής Η Λίμνη της Καστοριάς Λέσβος Αλιάκμονας Βεγορίτιδα Παρακολούθηση Κοινών ειδών Αιολικά Πάρκα - Θέσεις ΕΟΕ

Διαβάστε περισσότερα

MIL019 - Εποχικό αλμυρό λιμνίο όρμου Αγ. Δημητρίου

MIL019 - Εποχικό αλμυρό λιμνίο όρμου Αγ. Δημητρίου MIL019 - Εποχικό αλμυρό λιμνίο όρμου Αγ. Δημητρίου Περιγραφή Το εποχιακό αλμυρό λιμνίο Αγ. Δημητρίου βρίσκεται στον ομώνυμο όρμο, 2,3 χιλιόμετρα περίπου βόρεια του οικισμού Εμπορειός στη Μήλο. Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα οικολογικής διαφοροποίησης των μυρμηγκιών (Υμενόπτερα: Formicidae) σε κερματισμένα ορεινά ενδιαιτήματα.

Πρότυπα οικολογικής διαφοροποίησης των μυρμηγκιών (Υμενόπτερα: Formicidae) σε κερματισμένα ορεινά ενδιαιτήματα. Πρότυπα οικολογικής διαφοροποίησης των μυρμηγκιών (Υμενόπτερα: Formicidae) σε κερματισμένα ορεινά ενδιαιτήματα. Γεωργιάδης Χρήστος Λεγάκις Αναστάσιος Τομέας Ζωολογίας Θαλάσσιας Βιολογίας Τμήμα Βιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΓΑΛΑΖΟΥΛΑΣ: ΓΕΩΛΟΓΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ηλεκτρικής ενέργειας στην

ηλεκτρικής ενέργειας στην Εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην άγρια φύση Δάσος Δαδιάς: προσέξτε την εικόνα και βρείτε γιατί φιλοξενεί τόσα πολλά αρπακτικά πουλιά Φ. Κατσιγιάννης «από το λεύκωμα Εικόνες από τη Δαδιά»

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης. του Εθνικού Πάρκου Χελμού-Βουραϊκού Μ. Τζάλη, Ν. Προμπονάς, Τ. Δημαλέξης, J. Fric

Παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης. του Εθνικού Πάρκου Χελμού-Βουραϊκού Μ. Τζάλη, Ν. Προμπονάς, Τ. Δημαλέξης, J. Fric Παρακολούθηση και αξιολόγηση της κατάστασης διατήρησης της ορνιθοπανίδας του Εθνικού Πάρκου Χελμού-Βουραϊκού Μ. Τζάλη, Ν. Προμπονάς, Τ. Δημαλέξης, J. Fric Εθνικό Πάρκο Χελμού Βουραϊκού, «Βιοποικιλότητα

Διαβάστε περισσότερα

Θαλάσσιες ΙΒΑ στην Ελλάδα. Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία εκέμβριος 2010

Θαλάσσιες ΙΒΑ στην Ελλάδα. Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία εκέμβριος 2010 Θαλάσσιες ΙΒΑ στην Ελλάδα Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία εκέμβριος 2010 1 Περιεχόμενα Είδη προτεραιότητας Θαλάσσια ΙΒΑ και προγράμματα της Ορνιθολογικής γιαταθαλασσοπούλια Μεθοδολογία Προκαταρκτικά αποτελέσματα

Διαβάστε περισσότερα

MIL009 - Λίμνη ορυχείου Χονδρού Βουνού 1

MIL009 - Λίμνη ορυχείου Χονδρού Βουνού 1 MIL009 - Λίμνη ορυχείου Χονδρού Βουνού 1 Περιγραφή Οι λίμνες ορυχείων Χονδρού Βουνού βρίσκονται περίπου 7 χιλιόμετρα Ανατολικά του Αδάμα στην περιοχή Κόμια στη Μήλο. Πρόκειται για λίμνες που δημιουργήθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Oρνιθοπανίδα της Οίτης

Oρνιθοπανίδα της Οίτης Oρνιθοπανίδα της Οίτης Έργο: Παρακολούθηση ειδών και τύπων οικοτόπων Το Πρόγραμμα Παρακολούθησης Ειδών και Τύπων Οικοτόπων Η παρακολούθηση των τύπων οικοτόπων και ειδών κοινοτικού ενδιαφέροντος στην Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Η κατάσταση των υγροτόπων Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Ερευνητικό πρόγραμμα: Προστασία των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας Οι νησιωτικοί υγρότοποι της Ελλάδας -προϋπάρχουσα γνώση- Η πρώτη συστηματική

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία

Ελληνικοί Βιότοποι. Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Τάξη Οδηγίες Μάθημα Ε Δημοτικού Πώς συμπληρώνουμε τα φύλλα εργασίας Γεωγραφία Στόχος της δραστηριότητας αυτής είναι να γνωρίσουμε και να καταγράψουμε τους ελληνικούς βιότοπους και να εντοπίσουμε τα ζώα

Διαβάστε περισσότερα

SAT007 - Έλος Παλαιάπολης

SAT007 - Έλος Παλαιάπολης SAT007 - Έλος Παλαιάπολης Περιγραφή Το έλος Παλαιάπολης βρίσκεται 6,3 χλμ. Α-ΒΑ του οικισμού Καμαριώτισσα στη Σαμοθράκη. Πρόκειται για έλος που σχηματίζεται κάτω από ένα μεγάλο βράχο όπου βρίσκονται τα

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 4 η Λειτουργίες και αξίες των υγροτόπω. Εαρινό

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 4 η Λειτουργίες και αξίες των υγροτόπω. Εαρινό ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 4 η και αξίες των υγροτόπω 03/12/10 Εαρινό 2010 2011 Εμπλουτισμός των υπόγειων υδροφόρων στρωμάτων Ρόλο παίζουν οι φυσικές ιδιότητες του εδάφους και του γεωλογικού

Διαβάστε περισσότερα

Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης

Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης Κατευθυντήριοι άξονες του έργου «Ανάπτυξη του τουρισμού και διαχείριση επισκεπτών στην προστατευόμενη περιοχή του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης» Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Η ανάγκη διατήρησης-παρακολούθησης-ανάδειξης των υγροτόπων της Αττικής Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Υπεύθυνος έργου από πλευράς ΕΛΚΕΘΕ: Δρ. Σταμάτης Ζόγκαρης zogaris@ath.hcmr.gr

Διαβάστε περισσότερα

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου 1 Τι είναι υγρότοποι; Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Καλούστ Παραγκαμιάν/ WWF Ελλάς Υγρότοποι:

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000. Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος

Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000. Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος Διαχείριση περιοχών Δικτύου Natura 2000 Μαρίνα Ξενοφώντος Λειτουργός Περιβάλλοντος Τμήμα Περιβάλλοντος Το Δίκτυο Natura 2000 Πανευρωπαϊκό Δίκτυο Οικολογικών Περιοχών το οποίο δημιουργήθηκε το 1992 με την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ: Περιπατητικές διαδρομές στο Νέστο, τη Βιστωνίδα και την Ισμαρίδα

ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ: Περιπατητικές διαδρομές στο Νέστο, τη Βιστωνίδα και την Ισμαρίδα 10005334, Λέξεις:958 Συντάκτης:Γιούλτση Π. Επείγον:5 Κατηγορία:Εσωτερικό Είδος:Ειδικό θέμα-ανάλυση Θέματα:Περιβάλλον, Ταξίδια και διαδρομές Θεσσαλονίκη (Ελλάδα), 31/05/2011 10:12 (ΑΠΕ-ΜΠΕ) ΕΙΔΙΚΟ ΘΕΜΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές Ενσωμάτωσης στην ΠΑΜΘ

Πρακτικές Ενσωμάτωσης στην ΠΑΜΘ Πρακτικές Ενσωμάτωσης στην ΠΑΜΘ Ολοκληρωμένο λ Πρόγραμμα για τη ιαχείριση της Παράκτιας Ζώνης Σάκης Καραμόσχος, TRANSCOOP Ενσωμάτωση Βασική παράμετρος των ΠΚΠ, ειδικό component/π.ε. Ε Παρελθόν: πληροφόρηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: Σχέδιο Δράσης για την Ζώνη Ειδικής Προστασίας «GR Περιοχή ταμιευτήρων πρώην Λίμνης Κάρλας»

ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: Σχέδιο Δράσης για την Ζώνη Ειδικής Προστασίας «GR Περιοχή ταμιευτήρων πρώην Λίμνης Κάρλας» ΕΡΓΟ: «Πρόγραμμα επαναξιολόγησης 69 Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά για τον χαρακτηρισμό τους ως Ζωνών Ειδικής Προστασίας της ορνιθοπανίδας. Σύνταξη σχεδίων δράσης για την προστασία των ειδών προτεραιότητας»

Διαβάστε περισσότερα

Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα

Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα Δάση & Πυρκαγιές: αναζητείται ελπίδα Ανθρωπογενείς επιδράσεις Κλιματική αλλαγή Μεταβολές πυρικών καθεστώτων Κώστας Δ. Καλαμποκίδης Καθηγητής Παν. Αιγαίου Περίγραμμα 1.0 Δασικά Οικοσυστήματα: επαναπροσδιορισμός

Διαβάστε περισσότερα

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ Το Εθνικό Πάρκο Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στην Αττική και στην πεδιάδα του Μαραθώνα, στην ομώνυμη περιοχή. Το δάσος του Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στο Β.Α. τμήμα της Αττικής, σε απόσταση 45χλμ. από την

Διαβάστε περισσότερα

«Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών ΝATURA 2000»

«Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών ΝATURA 2000» Ανοικτή Εκδήλωση Ενημέρωσης με θέμα: «Προστατευόμενες περιοχές του Δικτύου NATURA 2000 στην Κρήτη» Αξός Μυλοποτάμου, 29 Μαΐου 2016 «Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών ΝATURA 2000» Δρ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΠΡΟΜΠΟΝΑΣ Φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 3 η Παρόχθιες Ζώνες στην Ελλάδα ΕΑΡΙΝΟ

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 3 η Παρόχθιες Ζώνες στην Ελλάδα ΕΑΡΙΝΟ ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 29/10/10 Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 3 η Παρόχθιες Ζώνες στην Ελλάδα ΕΑΡΙΝΟ 2010 2011 1 Παρόχθια ζώνη Σε κάθε ποταμό υπάρχει παρόχθια ζώνη Μια πολύπλοκη και ευαίσθητη περιοχή που συνδέει

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 9 η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Εαρινό

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 9 η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Εαρινό ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 03/12/10 Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 9 η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Εαρινό 2010 2011 ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ 1 Ηαποκατάσταση υγροτόπων δεν έχει ένα γενικά αποδεκτό ορισμό: Με την ευρύτερη ερη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ

ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ 2 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ: «Η ορνιθοπανίδα του Κόλπου Καλλονής»

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας Περιφερειακό Τμήμα Θράκης Πρόταση για τον προσδιορισμό των όρων και των ορίων των περιοχών προστασίας στους υγροβιοτόπους Ανατ. Μακεδονίας και Θράκης Γ. Ανδρέου, Ι. Δάφνης,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ

Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Περιεχόµενα Γενικά στοιχεία...- 3 Τι είναι υγρότοπος και ποιοι τύποι υπάρχουν...- 3 Ποια η κατάσταση των υγροτόπων στην Ελλάδα...- 5 Τι µας προσφέρουν οι υγρότοποι...-

Διαβάστε περισσότερα

Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία. Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά

Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία. Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά Νέοι τόποι Περιπέτεια Φύση Παράδοση Ιστορία Πολιτισμός Ζωή Μνημεία Ασφάλεια Χαρά 1 2 Η Εγνατία Οδός δίνει άλλες διαστάσεις και ευκαιρίες στην επισκεψιμότητα. Η δυνατότητα του επισκέπτη να διασχίσει όλη

Διαβάστε περισσότερα

22 Ιανουαρίου ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ «ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΤΣΑ- ΑΓ.ΘΕΟΔΩΡΟΥ» ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΒΙΟΤΟΠΟΙ

22 Ιανουαρίου ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ «ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΤΣΑ- ΑΓ.ΘΕΟΔΩΡΟΥ» ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΒΙΟΤΟΠΟΙ ΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΣΤΟΧΩΝ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ (ΖΕΠ) ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΚΑΘΟΡΙΣΤΕΙ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΠΤΗΝΑ (2009/147/ΕΚ) ΖΩΝΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Χλωρίδα και Πανίδα

ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Χλωρίδα και Πανίδα ΤΡΙΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Χλωρίδα και Πανίδα ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λάθος καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις περιβάλλοντας µε ένα κύκλο το αντίστοιχο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ. Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός

ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ. Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΙΛΙΠΠΙΑ ΑΣ Λούρος Ζηρός - Αμβρακικός Λίμνη Ζηρού ΙΟΝΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Να γνωρίσουν καλύτερα τα τρία αυτά διαφορετικά οικοσυστήματα(τις δυνατότητές τους, τα προβλήματά

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα : Παράκτιες Αμμοθίνες με είδη Κέδρων. Θέμα Παράκτιες αμμοθίνες με είδη κέδρων και δίκτυο «Natura 2000» στο νησί της Ρόδου

Ημερίδα : Παράκτιες Αμμοθίνες με είδη Κέδρων. Θέμα Παράκτιες αμμοθίνες με είδη κέδρων και δίκτυο «Natura 2000» στο νησί της Ρόδου Ημερίδα : Παράκτιες Αμμοθίνες με είδη Κέδρων Θέμα Παράκτιες αμμοθίνες με είδη κέδρων και δίκτυο «Natura 2000» στο νησί της Ρόδου Εισηγητές Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος, Δασολόγος-Περιβαλλοντολόγος Δέσποινα

Διαβάστε περισσότερα

Τουρισμός για παρατήρηση πουλιών στην Κεφαλονιά: Ένας δυναμικός τομέας εναλλακτικών μορφών τουρισμού

Τουρισμός για παρατήρηση πουλιών στην Κεφαλονιά: Ένας δυναμικός τομέας εναλλακτικών μορφών τουρισμού Τουρισμός για παρατήρηση πουλιών στην Κεφαλονιά: Ένας δυναμικός τομέας εναλλακτικών μορφών τουρισμού Δρ. Μιχαήλ Ξανθάκης Συντονιστής Φορέα Διαχείρισης Ε.Δ. Αίνου Αργοστόλι, 15 Νοεμβρίου 2014 Οικοτουρισμός

Διαβάστε περισσότερα

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς

Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου. Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μία ιστορία για το νησί μου Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου 1 Τι είναι υγρότοποι; Καλουστ Παραγκαμιάν / WWF Ελλάς Υγρότοποι: μια ιστορία για το νησί μου

Διαβάστε περισσότερα

Σιδηρόπουλος Παντελής Συντονιστής Ε.Π.ΠΕΡ.Α.Α. Δρ. Πολιτικός Μηχανικός

Σιδηρόπουλος Παντελής Συντονιστής Ε.Π.ΠΕΡ.Α.Α. Δρ. Πολιτικός Μηχανικός Υλοποίηση φυσικού και οικονομικού αντικειμένου της πράξης «Προστασία και Διατήρηση της Βιοποικιλότητας της Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας-Μαυροβουνίου- Κεφαλόβρυσου-Βελεστίνου» Σιδηρόπουλος Παντελής Συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας.

ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της Θαλάσσιας Βιολογίας και της Ωκεανογραφίας. ΛΙΜΝΟΛΟΓΙΑ Η Λιμνολογία είναι μία σχετικά νέα επιστήμη: πρώτη αναφορά το 1895 από τον Ελβετό F. A. Forel στο βιβλίο του με τίτλο: Le Leman: Monographie limnologique. Αποτελεί υποσύνολο της επιστήμης της

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ http://www.ecoioannina.gr/ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΑ περιόδου 2012 2013

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ http://www.ecoioannina.gr/ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΑ περιόδου 2012 2013 ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ http://www.ecoioannina.gr/ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΑ περιόδου 2012 2013 Ιωάννινα, 27 Φεβρουαρίου 2013 Επιχειρούμενη κατασκευή στίβου θαλασσίου σκι στον Καλαμώνα Αμφιθέας, ο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΠΕ-Π-4: ΠΙΕΣΕΙΣ ΜΕΤΑΒΟΛΗΣ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΠΕ-Π-4: ΠΙΕΣΕΙΣ ΜΕΤΑΒΟΛΗΣ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει τις αλλαγές από αγροτική σε μη αγροτική χρήση ως αποτέλεσμα των πιέσεων που αναμένεται να προκύψουν σε σημεία του άξονα (ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΠ 2000-2006 ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ 2000 2006 NOΕΜΒΡΙΟΣ 2006 2 ΑΞΟΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα

Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Η επίδραση των Κοινοτικών Οδηγιών για τη Φύση στην προστασία και διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα Ελένη Τρύφων Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας Πόσο επίκαιρο είναι το ερώτημα; Η Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Το Εθνικό Πάρκο ΑΜ-Θ και το Πρόγραμμα Σήμανσης Ποιότητας & Συνεργασίας.

Το Εθνικό Πάρκο ΑΜ-Θ και το Πρόγραμμα Σήμανσης Ποιότητας & Συνεργασίας. «Η κτηνοτροφία στο Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης» 20 Νοεμβρίου 2015, Κομοτηνή ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΕΛΤΑ ΝΕΣΤΟΥ-ΒΙΣΤΩΝΙΔΑΣ-ΙΣΜΑΡΙΔΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Το Εθνικό Πάρκο

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικές Προστατευόµενες Περιοχές - Χώροι Αναψυχής

Φυσικές Προστατευόµενες Περιοχές - Χώροι Αναψυχής ΕΒ ΟΜΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Φυσικές Προστατευόµενες Περιοχές - Χώροι Αναψυχής ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λάθος καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις περιβάλλοντας

Διαβάστε περισσότερα

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του.

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ανανεώσιμος πόρος και αποτελεί ζωτικό στοιχείο για την επιβίωση του ανθρώπου, της πανίδας, της χλωρίδας και τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος. Η ύπαρξη και η επάρκειά του είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΥΔΡΟΒΙΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ

ΕΤΗΣΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΥΔΡΟΒΙΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ ΕΤΗΣΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΥΔΡΟΒΙΩΝ ΠΟΥΛΙΩΝ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ 2012 Καταγραφή πληθυσμών υδρόβιων πουλιών από αεροφωτογραφίες Μικρολίμνη

Διαβάστε περισσότερα

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ THE COMPANY NAME]

[TYPE ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ THE COMPANY NAME] ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ [TYPE THE 2009 COMPANY NAME] ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ ΤΩΝ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΣΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Συντάκτες: Μαργαρίτα Τζάλη, Jakob Fric,

Διαβάστε περισσότερα

Φάκελος περιοχής: GR Όρος Μαυροβούνι. Παραδοτέα: 1. Ορνιθολογική Έκθεση 2. Σχέδιο Δράσης 3. Τυποποιημένο Δελτίο Δεδομένων.

Φάκελος περιοχής: GR Όρος Μαυροβούνι. Παραδοτέα: 1. Ορνιθολογική Έκθεση 2. Σχέδιο Δράσης 3. Τυποποιημένο Δελτίο Δεδομένων. Πρόγραμμα επαναξιολόγησης 69 Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά για τον χαρακτηρισμό τους ως Ζωνών Ειδικής Προστασίας της ορνιθοπανίδας. Σύνταξη σχεδίων δράσης για την προστασία των ειδών προτεραιότητας

Διαβάστε περισσότερα

Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι)

Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι) Το τσακάλι, τόσο κοντινό μα τόσο ντροπαλό! (Ανακαλύπτοντας το τσακάλι) ΗΛΙΚΙΑ: 7-12 ΕΠΟΧΗ: Φ, Χ, Α, Κ. ΙΑΡΚΕΙΑ: 1 ώρα προετοιμασία στην τάξη, 1 ώρα έρευνα στο σπίτι, 3-4 εβδομάδες έρευνας. ΥΛΙΚΑ: Ερωτηματολόγιο,

Διαβάστε περισσότερα

«Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών ΝATURA 2000 στην Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ελλάδα και την Κρήτη»

«Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών ΝATURA 2000 στην Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ελλάδα και την Κρήτη» Ανοικτή εκδήλωση με θέμα: «Περιβάλλον Πολιτισμός: Πυλώνες για τη βιώσιμη ανάπτυξη στο Δήμο Αγίου Βασιλείου» Σπήλι, Κυριακή 28 Αυγούστου 2016 «Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών ΝATURA 2000 στην Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

KRI148 - Εκβολή ρύακα Πλατύ

KRI148 - Εκβολή ρύακα Πλατύ KRI148 - Εκβολή ρύακα Πλατύ Περιγραφή Η εκβολή του ρύακα Πλατύ βρίσκεται σε κοντινή απόσταση, ανατολικά από την Αγία Γαλήνη, στο Δήμο Αγίου Βασιλείου. Ο ρύακας δέχεται τα νερά από ένα σχετικά μεγάλο τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗ D4: ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ

ΔΡΑΣΗ D4: ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ ΔΡΑΣΗ D4: ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑΣ Εισαγωγή Στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE «Υλοποίηση μέτρων διαχείρισης στον υγρότοπο του Άγρα» και ειδικότερα για

Διαβάστε περισσότερα

Υδατικοί πόροι Ν. Αιτωλοακαρνανίας: Πηγή καθαρής ενέργειας

Υδατικοί πόροι Ν. Αιτωλοακαρνανίας: Πηγή καθαρής ενέργειας «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ», ΑΘΗΝΑ, 12-14 Δεκεμβρίου 2012 Υδατικοί πόροι Ν. Αιτωλοακαρνανίας: Πηγή καθαρής ενέργειας Ακράτος Χρήστος Λέκτορας ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 11 η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΙΚΗΣ ΠΑΝΙΔΑΣ

Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 11 η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΙΚΗΣ ΠΑΝΙΔΑΣ ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Κ. Ποϊραζίδης Εισήγηση 11 η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ ΠΑΝΙΔΑ Εαρινό 2010 2011 2011 ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΥΓΡΟΤΟΠΙΚΗΣ ΠΑΝΙΔΑΣ 1 ΣΤΟΧΟΙ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΠΑΝΙΔΑΣ ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ Η επανεγκατάσταση

Διαβάστε περισσότερα