THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ"

Transcript

1 White Paper Series Σειρά Λευκών Βίβλων THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ Maria Gavrilidou Maria Koutsombogera Anastasios Patrikakos Stelios Piperidis

2

3 White Paper Series Σειρά Λευκών Βίβλων THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ Maria Gavrilidou R. C. Athena, ILSP Maria Koutsombogera R. C. Athena, ILSP Anastasios Patrikakos R. C. Athena Stelios Piperidis R. C. Athena, ILSP Georg Rehm, Hans Uszkoreit (επιμελητές, editors)

4

5 ΠΡΟΟΙΜΙΟ PREFACE Η παρούσα Λευκή Βίβ ος εντάσσεται σε μια σειρά από is white paper is part of a series that promotes παρόμοιες ενημερωτικές αναφορές σχετικά με τη γλωσ- knowledge about language technology and its potenσική τεχνολογία και τις δυνατότητές της. Απευθύνεται tial. It addresses journalists, politicians, language comσε εκπαιδευτικούς, δημοσιογράφους, πολιτικούς, γλωσσι- munities, educators and others. e availability and κές κοινότητες και ά ους φορείς. Η διαθεσιμότητα και use of language technology in Europe varies between η χρήση γλωσσικής τεχνολογίας στην Ευρώπη ποικί ει languages. Consequently, the actions that are required από γλώσσα σε γλώσσα. Κατά συνέπεια, οι δράσεις που to further support research and development of lanαπαιτούνται για την περαιτέρω στήριξη της έρευνας και guage technologies also differ. e required actions της ανάπτυξης γλωσσικών τεχνολογιών επίσης διαφέρουν depend on many factors, such as the complexity of a για κάθε γλώσσα. Οι απαιτούμενες δράσεις εξαρτώνται given language and the size of its community. από πο ούς παράγοντες, όπως είναι η πολυπλοκότητα META-NET, a Network of Excellence funded by the μιας γλώσσας και το μέγεθος της κοινότητάς της. European Commission, has conducted an analysis of Το META-NET, ένα Δίκτυο Αριστείας που χρηματο- current language resources and technologies in this δοτείται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, διεξήγαγε μια white paper series (p. 79). e analysis focused on the έρευνα των υπαρχόντων γλωσσικών πόρων και τεχνο- 23 official European languages as well as other imporλογιών στη σειρά αυτή των Λευκών Βίβ ων (σελ. 79). tant national and regional languages in Europe. e re- Αυτή η έρευνα επικεντρώθηκε στις 23 επίσημες ευρωπαϊ- sults of this analysis suggest that there are tremendous κές γλώσσες, καθώς και σε ά ες σημαντικές εθνικές και deficits in technology support and significant research περιφερειακές γλώσσες στην Ευρώπη. Τα αποτελέσματα gaps for each language. e given detailed expert analαυτής της ανά υσης δείχνουν ότι υπάρχουν πο ά σημα- ysis and assessment of the current situation will help ντικά ερευνητικά κενά σε κάθε γλώσσα. Η λεπτομερής maximise the impact of additional research. ανά υση και εκτίμηση της τρέχουσας κατάστασης από As of November 2011, META-NET consists of 54 εμπειρογνώμονες θα βοηθήσει πιθανές με οντικές έρευ- research centres from 33 European countries (p. 75). νες. META-NET is working with stakeholders from econ- Το META-NET απαρτίζεται πλέον από 54 ερευνητικά omy (so ware companies, technology providers and κέντρα από 33 χώρες (σελ. 75), και συνεργάζεται με φο- users), government agencies, research organisations, ρείς που κυμαίνονται από εμπορικές επιχειρήσεις, δημόσιες non-governmental organisations, language communiυπηρεσίες, τη βιομηχανία, ερευνητικά ιδρύματα, εταιρείες ties and European universities. Together with these ανάπτυξης λογισμικού, μέχρι εταιρείες παροχής τεχνο- communities, META-NET is creating a common techλογίας και ευρωπαϊκά πανεπιστήμια. Το ΜΕΤΑ-ΝΕΤ, nology vision and strategic research agenda for multiσε συνεργασία με τους φορείς αυτούς, υλοποιεί ένα κοινό lingual Europe όραμα για την τεχνολογία και αναπτύσσει μια στρατηγική ατζέντα για την πολύγλωσση Ευρώπη του III

6 META-NET Οι συντάκτες του κειμένου αυτού θα ήθελαν να ευχαριστήσουν τους συ ραφείς της γερμανικής Λευκής Βίβ ου για την άδεια χρήσης επιλεγμένων εισαγωγικών χωρίων από το κείμενό τους [1]. Η κατάρτιση αυτής της Λευκής Βίβ ου χρηματοδοτήθηκε από το 7ο Πρόγραμμα Π αίσιο και το Πρόγραμμα Υποστήριξη της Πολιτικής για τις ΤΠΕ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με τα ργα Τ4ΜΕ (Αρ. Σύμβασης: ), CESAR (Αρ. Σύμβασης: ), METANET4U (Αρ. Σύμβασης: ) και META-NORD (Αρ. Σύμβασης: ). e authors of this document are grateful to the authors of the White Paper on German for permission to re-use selected language-independent materials from their document [1]. e development of this white paper has been funded by the Seventh Framework Programme and the ICT Policy Support Programme of the European Commission under the contracts T4ME (Grant Agreement ), CESAR (Grant Agreement ), METANET4U (Grant Agreement ) and META-NORD (Grant Agreement ). IV

7 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ CONTENTS Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ 1 Περίληψη 1 2 Γλώσσες σε κίνδυνο: μια πρόκληση για τη Γλωσσική Τεχνολογία Γλωσσικά σύνορα: εμπόδιο στην Ευρωπαϊκή Κοινωνία της Πληροφορίας Οι γλώσσες μας κινδυνεύουν Γλωσσική Τεχνολογία: μια βασική τεχνολογία προσβασιμότητας Ευκαιρίες για τη Γλωσσική Τεχνολογία Προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Γλωσσική Τεχνολογία Κατάκτηση της γλώσσας από ανθρώπους και μηχανήματα Τα Ελληνικά στην ευρωπαϊκή κοινωνία της πληροφορίας Γενικά δεδομένα Το ελληνικό αλφάβητο Ιδιαιτερότητες της ελληνικής γλώσσας Πρόσφατες εξελίξεις Γλωσσική πολιτική στην Ελλάδα Η γλώσσα στην Εκπαίδευση Η διεθνής διάσταση Τα Ελληνικά στο Διαδίκτυο Η Γλωσσική Τεχνολογία για τα Ελληνικά Αρχιτεκτονικές Εφαρμογών Βασικά πεδία εφαρμογών Άλλα πεδία εφαρμογών Εκπαιδευτικά Προγράμματα Εθνικά προγράμματα και πρωτοβουλίες Ο ιδιωτικός τομέας Διαθεσιμότητα εργαλείων και πόρων Διαγλωσσική σύγκριση Συμπεράσματα Σχετικά με το META-NET 37

8 THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE 1 Executive Summary 39 2 Languages at Risk: a Challenge for Language Technology Language Borders Hold back the European Information Society Our Languages at Risk Language Technology is a Key Enabling Technology Opportunities for Language Technology Challenges Facing Language Technology Language Acquisition in Humans and Machines The Greek Language in the European Information Society General Facts The Greek Alphabet Particularities of the Greek Language Recent Developments Language Policy in Greece Language in Education International Aspects Greek on the Internet Language Technology Support for Greek Application Architectures Core Application Areas Other Application Areas Educational Programmes National Projects and Initiatives The Private Sector Availability of Tools and Resources Cross-language comparison Conclusions About META-NET 71 A Παραπομπές -- References 73 B Μέλη του META-NET -- META-NET Members 75 C Σειρά Λευκών Βίβλων του META-NET -- The META-NET White Paper Series 79

9 1 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα τελευταία 60 χρόνια, παρό ο που η Ευρώπη έχει γίνει μια διακριτή πολιτική και οικονομική οντότητα, εντούτοις παρουσιάζει έντονη πολιτισμική και γλωσσική ποικιλότητα. Αυτό σημαίνει ότι, από τα πορτογαλικά έως τα πολωνικά και από τα ιταλικά έως τα ισλανδικά, η επικοινωνία μεταξύ των ευρωπαίων πολιτών σε καθημερινό α ά και σε επιχειρηματικό και πολιτικό επίπεδο παρεμποδίζεται αναπόφευκτα από γλωσσικούς φραγμούς. Οι οργανισμοί της Ευρωπαϊκής νωσης δαπανούν ετησίως περίπου ένα δις ευρώ για τη διατήρηση της πολιτικής της πολυγλωσσίας, δηλαδή τη μετάφραση κειμένων και τη διερμηνεία της προφορικής επικοινωνίας. Ωστόσο, γιατί πρέπει αυτό να αποτελεί επιβάρυνση; Η σύγχρονη γλωσσική τεχνολογία και η γλωσσολογική έρευνα μπορούν να συνεισφέρουν σημαντικά στην κατάργηση των γλωσσικών φραγμών. Ο συνδυασμός της γλωσσικής τεχνολογίας με έξυπνες συσκευές και εφαρμογές θα παρέχει με οντικά στους Ευρωπαίους τη δυνατότητα συνομιλίας και επιχειρηματικών συνα αγών ακόμη και αν δεν μιλούν την ίδια γλώσσα. Η Γλωσσική Τεχνολογία χτίζει γέφυρες για το μέλλον της Ευρώπης. Οι γλωσσικοί φραγμοί θέτουν εμπόδια στην ανάπτυξη των επιχειρήσεων, κυρίως των μικρομεσαίων, οι οποίες δεν διαθέτουν τα οικονομικά μέσα για να αντιστρέψουν την κατάσταση. Η μόνη (αδιανόητη) ενα ακτική λύση θα ήταν η υιοθέτηση μίας μόνο γλώσσας, η οποία θα είχε κυρίαρχη θέση και τελικά θα αντικαθιστούσε ό ες τις ά ες γλώσσες. Χωρίς όμως τεχνολογική υποστήριξη, η αντιμετώπιση των 23 επίσημων γλωσσών των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής νωσης καθώς και των 60 περίπου ά ων ευρωπαϊκών γλωσσών αποτελεί αξεπέραστο εμπόδιο για τους ευρωπαίους πολίτες καθώς και για την οικονομία, την πολιτική διαβού ευση και την επιστημονική πρόοδο της Ευρώπης. Η λύση εντοπίζεται στην ανάπτυξη βασικών τεχνολογιών, οι οποίες θα προσφέρουν στους ευρωπαϊκούς φορείς σημαντικά πλεονεκτήματα όχι μόνο εντός της ευρωπαϊκής κοινής αγοράς, α ά και στις εμπορικές σχέσεις με τρίτες χώρες, κυρίως με τις αναδυόμενες οικονομίες. Η επίτευξη του στόχου αυτού και η διατήρηση της πολιτισμικής και γλωσσικής ποικιλότητας της Ευρώπης προϋποθέτουν τη διεξαγωγή συστηματικής ανά υσης των ιδιαιτεροτήτων ό ων των ευρωπαϊκών γλωσσών καθώς και του επιπέδου ανάπτυξης υποστηρικτικής γλωσσικής τεχνολογίας για καθεμιά από αυτές. Η Γλωσσική Τεχνολογία είναι το κλειδί για το μέλλον. Τα εργαλεία αυτόματης μετάφρασης και επεξεργασίας φωνής που διατίθενται στο εμπόριο απέχουν ακόμη αρκετά από αυτόν τον φιλόδοξο στόχο. Οι κυρίαρχοι παίκτες στο χώρο αυτό είναι κατεξοχήν ιδιωτικές κερδοσκοπικές εταιρίες με έδρα τη Βόρεια Αμερική. δη από τα τέ η του 1970 η ΕΕ αντιλήφθηκε τη σπουδαιότητα της γλωσσικής τεχνολογίας στην πορεία προς την ευρωπαϊκή ενοποίηση και ξεκίνησε τη χρηματοδότηση των πρώτων της ερευνητικών προγραμμάτων, όπως το EUROTRA. Παρά ηλα, συστάθηκαν εθνικά έργα τα οποία, αν και παρήγαγαν σημαντικά αποτελέσματα δεν οδήγησαν ποτέ σε συντονισμένες ευρωπαϊκές ενέργειες. Σε αντίθεση προς αυτές τις προσπάθειες επιλεκτικής χρηματοδότησης, ά ες πολύγλωσσες κοινωνίες όπως η Ινδία (22 επίσημες γλώσσες) και η 1

10 Ν. Αφρική (11 επίσημες γλώσσες) έχουν οργανώσει μακροπρόθεσμα εθνικά προγράμματα γλωσσικής έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης. Οι κυρίαρχοι παίκτες στο χώρο της γλωσσικής τεχνολογίας σήμερα βασίζονται σε μη ακριβείς στατιστικές προσε ίσεις οι οποίες δεν αξιοποιούν γλωσσολογικές μεθόδους και γνώση. Για παράδειγμα, οι προτάσεις που μεταφράζονται αυτόματα προκύπτουν από τη σύγκριση μιας νέας πρότασης με χιλιάδες προτάσεις που έχουν προηγουμένως μεταφραστεί από ανθρώπους. Η ποιότητα του αποτελέσματος εξαρτάται σε μεγά ο βαθμό από το μέγεθος και την ποιότητα του διαθέσιμου σώματος κειμένων. Αν και η αυτόματη μετάφραση απλών προτάσεων σε γλώσσες με επαρκή όγκο διαθέσιμων πόρων μπορεί να επιτύχει ικανοποιητικά αποτελέσματα, οι επιφανειακές στατιστικές μέθοδοι τέτοιου τύπου είναι καταδικασμένες να αποτύχουν σε περιπτώσεις γλωσσών με πολύ μικρότερο σώμα δεδομένων ή σε περιπτώσεις προτάσεων με πολύπλοκες δομές. Η Ευρωπαϊκή νωση αποφάσισε να χρηματοδοτήσει έργα όπως το EuroMatrix και το EuroMatrix+ (από το 2006) και το itranslate4 (από το 2010), στο πλαίσιο των οποίων διεξάγεται βασική και εφαρμοσμένη έρευνα και παράγονται πόροι που εξασφαλίζουν λύσεις γλωσσικής τεχνολογίας υψηλής ποιότητας για ό ες τις ευρωπαϊκές γλώσσες. Η ανά υση των βαθύτερων δομικών ιδιοτήτων των γλωσσών είναι η μόνη διέξοδος, αν ο στόχος είναι η ανάπτυξη εφαρμογών υψηλής απόδοσης για το συνολικό εύρος των ευρωπαϊκών γλωσσών. Η ευρωπαϊκή έρευνα στο χώρο αυτό έχει ήδη σημειώσει αρκετές επιτυχίες. Για παράδειγμα, οι μεταφραστικές υπηρεσίες της Ευρώπης χρησιμοποιούν πλέον το Moses, λογισμικό ανοιχτού κώδικα για την αυτόματη μετάφραση, το οποίο αναπτύχθηκε κυρίως στο πλαίσιο ευρωπαϊκών ερευνητικών προγραμμάτων. Αντί να αξιοποιεί τα αποτελέσματα των ευρωπαϊκών της προγραμμάτων, η Ευρώπη έχει την τάση να επιδιώκει μεμονωμένες ερευνητικές δράσεις με περιορισμένο αντίκτυπο στην αγορά. Η οικονομική αξία ακόμη και των πρώιμων προσπαθειών είναι εμφανής και στην περίπτωση των τεχνοβ αστών, όπως της εταιρίας Trados, η οποία ιδρύθηκε το 1984 και αγοράστηκε από την βρετανική SDL το Η Γλωσσική Τεχνολογία συμβάλλει στην ενοποίηση της Ευρώπης. Κρίνοντας από τα αποτελέσματα των εξελίξεων στο χώρο, φαίνεται πως η σημερινή υβριδική γλωσσική τεχνολογία που συνδυάζει τη γλωσσική επεξεργασία με στατιστικές μεθόδους είναι σε θέση να γεφυρώσει το χάσμα μεταξύ των ευρωπαϊκών γλωσσών. πως φαίνεται και από την παρούσα σειρά των Λευκών Βίβ ων, υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών της Ευρώπης ως προς την ετοιμότητα της γλωσσικής τεχνολογίας και το επίπεδο της έρευνας. Αν και ο χώρος της γλωσσικής τεχνολογίας στην Ε άδα έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο τα τελευταία χρόνια, απαιτείται περαιτέρω έρευνα και ανάπτυξη για την επίτευξη πραγματικά αποτελεσματικών λύσεων γλωσσικής τεχνολογίας για καθημερινή χρήση. Μακροπρόθεσμο στόχο του ΜΕΤΑ-ΝΕΤ αποτελεί η ανάπτυξη γλωσσικής τεχνολογίας υψηλής ποιότητας για ό ες τις γλώσσες με στόχο την επίτευξη της πολιτικής και κοινωνικής ενοποίησης μέσω της πολιτισμικής ποικιλότητας. Η τεχνολογία θα βοηθήσει στην κατάργηση των υπαρχόντων φραγμών και θα δημιουργήσει γέφυρες μεταξύ των γλωσσών της Ευρώπης. Ο στόχος αυτός απαιτεί την συνένωση των προσπαθειών ό ων των φορέων της πολιτικής, της έρευνας, των επιχειρήσεων και της κοινωνίας. Η συ ογή των εν λόγω Λευκών Βίβ ων αποτελεί μια από της στρατηγικές δραστηριότητες που έχει αναλάβει το ΜΕΤΑ-ΝΕΤ. Περαιτέρω ενημέρωση σχετικά με τις εκδόσεις των σχετικών ε ράφων [2], συμπεριλαμβανομένης της Στρατηγικής Ατζέντας για την ρευνα, βρίσκεται στον ιστότοπο του ΜΕΤΑ-ΝΕΤ: 2

11 ΓΛΩΣΣΕΣ ΣΕ ΚΙΝΔΥΝΟ: ΜΙΑ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 2 Είμαστε μάρτυρες μιας ψηφιακής επανάστασης η οποία επηρεάζει δραματικά την επικοινωνία και την κοινωνία. Οι πρόσφατες εξελίξεις στην ψηφιακή τεχνολογία των πληροφοριών και των επικοινωνιών αρκετές φορές συγκρίνονται με την εφεύρεση της τυπογραφίας από τον Γουτεμβέργιο. Τι μας λέει αυτή η αναλογία για το μέ ον της ευρωπαϊκής κοινωνίας της πληροφορίας και ειδικότερα για το μέ ον των γλωσσών μας; Σήμερα είμαστε μάρτυρες μιας ψηφιακής επανάστασης που μπορεί να συγκριθεί με την εφεύρεση της τυπογραφίας από τον Γουτεμβέργιο. Μετά την εφεύρεση του Γουτεμβέργιου επιτεύχθηκαν πραγματικές καινοτομίες στην επικοινωνία και την ανταλλαγή γνώσεων με προσπάθειες όπως η μετάφραση της Βίβ ου στην καθομιλουμένη από τον Λούθηρο. Στους αιώνες που ακολούθησαν, αναπτύχθηκαν πολιτισμικές τεχνικές για την καλύτερη προσέ ιση της επεξεργασίας του λόγου και της αντα αγής γνώσεων: Η ορθογραφική και γραμματική τυποποίηση ευρέως διαδεδομένων γλωσσών επέτρεψε την ταχεία διάδοση νέων επιστημονικών γνώσεων και ιδεών. Η ανάπτυξη επίσημων γλωσσών κατέστησε δυνατή την επικοινωνία των πολιτών εντός ορισμένων (συχνά πολιτικών) συνόρων. Η διδασκαλία και η μετάφραση γλωσσών επέτρεψε διαγλωσσικές αντα αγές. Η δημιουργία εκδοτικών και βιβ ιογραφικών οδηγιών διασφά ισε την ποιότητα και τη διαθεσιμότητα έντυπου υλικού. Η δημιουργία διαφορετικών μέσων όπως οι εφημερίδες, το ραδιόφωνο, η τηλεόραση, τα βιβ ία κ. ά. ικανοποίησε διάφορες επικοινωνιακές ανάγκες. Τα τελευταία είκοσι χρόνια, η πληροφορική έχει βοηθήσει στην αυτοματοποίηση και τη διευκό υνση πο ών διαδικασιών: οι ηλεκτρονικές εκδόσεις έχουν αντικαταστήσει την δακτυλογράφηση και τη στοιχειοθεσία, το Microso PowerPoint έχει αντικαταστήσει τον προβολέα διαφανειών, το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο στέ νει και λαμβάνει έγγραφα ταχύτερα και από την τηλεομοιοτυπία (fax), το Skype προσφέρει οικονομικές τηλεφωνικές κλήσεις μέσω Διαδικτύου και υποστηρίζει εικονικές συσκέψεις, τα μορφότυπα κωδικοποίησης ήχου και βίντεο διευκολύνουν την αντα αγή πολυμεσικού περιεχομένου, οι μηχανές αναζήτησης προσφέρουν πρόσβαση σε ιστοσελίδες βασιζόμενες σε λέξεις κλειδιά, διαδικτυακές υπηρεσίες όπως το Google Translate παράγουν γρήγορες, κατά προσέ ιση μεταφράσεις, οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης όπως το Facebook, το Twitter και το Google+ διευκολύνουν την επικοινωνία, τη συνεργασία και την αντα αγή πληροφοριών. 3

12 Αν και αυτά τα εργαλεία και οι εφαρμογές είναι χρήσιμα, δεν είναι ακόμα ικανά να υποστηρίξουν μια βιώσιμη, πολυγλωσσική ευρωπαϊκή κοινωνία για ό ους, όπου οι πληροφορίες και τα αγαθά θα μπορούν να διακινούνται ελεύθερα. 2.1 ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΣΥΝΟΡΑ: ΕΜΠΟΔΙΟ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ Δεν είμαστε σε θέση να προβ έψουμε πώς ακριβώς θα μοιάζει η με οντική κοινωνία της πληροφορίας. Υπάρχει όμως μεγά η πιθανότητα η επανάσταση στην τεχνολογία επικοινωνιών να φέρει κοντά ανθρώπους που μιλάνε διαφορετικές γλώσσες, με νέους τρόπους. Το γεγονός αυτό ωθεί τους ανθρώπους προς την εκμάθηση νέων γλωσσών και ασκεί πίεση στους προγραμματιστές να δημιουργήσουν νέες τεχνολογικές εφαρμογές που να εξασφαλίζουν την αμοιβαία κατανόηση και την πρόσβαση σε διαμοιραζόμενη γνώση. Στην παγκόσμια οικονομία και στον παγκόσμιο χώρο πληροφοριών, περισσότερες γλώσσες, ομιλητές και περιεχόμενο α ηλεπιδρούν ταχύτερα με νέους τύπους μέσων. Η τρέχουσα δημοτικότητα των κοινωνικών μέσων (Wikipedia, Facebook, Twitter, YouTube, και προσφάτως το Google+) είναι μόνον η κορυφή του παγόβουνου. Η παγκόσμια οικονομία και ο ενιαίος χώρος πληροφοριών μας φέρνει αντιμέτωπους με περισσότερες γλώσσες, ομιλητές και περιεχόμενο. Σήμερα μπορούμε να μεταδίδουμε gigabytes κειμένου σε ολόκληρο τον πλανήτη μέσα σε λίγα δευτερό επτα προτού αντιληφθούμε ότι αφορά μια γλώσσα που δεν κατανοούμε. Σύμφωνα με μια πρόσφατη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το 57% των χρηστών του Διαδικτύου στην Ευρώπη αγοράζουν εμπορεύματα και υπηρεσίες χρησιμοποιώντας γλώσσες οι οποίες δεν είναι οι μητρικές τους (τα α λικά είναι η πιο διαδεδομένη ξένη γλώσσα κι ακολουθούν τα γα ικά, τα γερμανικά και τα ισπανικά). Το 55% των χρηστών διαβάζει περιεχόμενο σε κάποια ξένη γλώσσα, ενώ μό ις το 35% χρησιμοποιεί ά η γλώσσα για να γράψει ηλεκτρονικά μηνύματα ή να κάνει σχό ια στο Διαδίκτυο [3]. Πριν από λίγα χρόνια, τα α λικά ίσως ήταν η lingua franca του Διαδικτύου η πλειονότητα του περιεχομένου στο Διαδίκτυο ήταν στα α λικά α ά η κατάσταση έχει πλέον α άξει δραματικά. Η ποσότητα του διαδικτυακού περιεχομένου σε ά ες ευρωπαϊκές γλώσσες (καθώς και σε ασιατικές και μεσανατολικές) έχει υπερπο απλασιαστεί. Προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι αυτό το πανταχού παρόν ψηφιακό χάσμα λόγω των γλωσσικών συνόρων δεν έχει προσελκύσει ιδιαίτερα την προσοχή, παρό ο που θέτει ένα πολύ πιεστικό ερώτημα: ποιες ευρωπαϊκές γλώσσες θα κατορθώσουν να επιβιώσουν στη δικτυωμένη κοινωνία της πληροφορίας και της γνώσης και ποιες είναι καταδικασμένες να εξαφανιστούν; 2.2 ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΜΑΣ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ Παρό ο που η τυπογραφία βοήθησε στην ενίσχυση της αντα αγής πληροφοριών στην Ευρώπη, οδήγησε επίσης στον αφανισμό πο ών ευρωπαϊκών γλωσσών. Οι περιφερειακές και μειονοτικές γλώσσες σπανίως τυπώνονταν και γλώσσες όπως τα κορνουαλικά και τα δαλματικά περιορίστηκαν σε προφορικές μορφές μετάδοσης, οι οποίες με τη σειρά τους περιόρισαν το πεδίο χρήσης τους. Θα έχει και το Διαδίκτυο τις ίδιες επιπτώσεις στις γλώσσες μας; Οι περίπου 80 γλώσσες της Ευρώπης είναι ένα από τα πολυτιμότερα και σημαντικότερα πολιτιστικά της περιουσιακά στοιχεία, καθώς και ζωτικό κομμάτι του μοναδικού της κοινωνικού μοντέ ου [4]. Ενώ γλώσσες όπως τα αγγλικά και τα ισπανικά είναι πιθανότερο να επιβιώσουν στην αναδυόμενη ψηφιακή αγορά, πο ές ευρωπαϊκές γλώσσες θα μπορούσαν να καταλήξουν ήσσονος σημασίας σε μια διαδικτυωμένη κοινωνία. Αυτό θα αποδυνάμωνε την παγκό- 4

13 σμια θέση της Ευρώπης και θα εναντιωνόταν στον στρατηγικό στόχο της διασφά ισης της ίσης συμμετοχής κάθε Ευρωπαίου πολίτη ανεξαρτήτως γλώσσας. δεξιότητες χρήσης υπολογιστή. Συχνά λειτουργεί αόρατα μέσα σε σύνθετα συστήματα λογισμικού για να μας βοηθήσει: Η μεγάλη ποικιλία γλωσσών στην Ευρώπη είναι ένα από τα πολυτιμότερα και σημαντικότερα πολιτισμικά περιουσιακά της στοιχεία. Σύμφωνα με μια έκθεση της UNESCO για την πολυγλωσσία, οι γλώσσες αποτελούν ένα ουσιαστικό μέσο για την από αυση θεμελιωδών δικαιωμάτων, όπως η πολιτική έκφραση, η εκπαίδευση και η συμμετοχή στην κοινωνία [5]. 2.3 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ: ΜΙΑ ΒΑΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ Στο παρελθόν οι επενδυτικές προσπάθειες για τη διατήρηση των γλωσσών επικεντρώνονταν στη γλωσσική εκπαίδευση και τη μετάφραση. Σύμφωνα με μια εκτίμηση, η ευρωπαϊκή αγορά μετάφρασης, διερμηνείας, λογισμικών τοπικοποίησης (localisation) και παγκοσμιοποίησης δικτυακών τόπων (website globalisation) ανερχόταν σε 8,4 δισεκατομμύρια ευρώ το 2008 με ρυθμό ανάπτυξης 10% ετησίως [6]. Κι όμως αυτός ο αριθμός καλύπτει ένα πολύ μικρό ποσοστό των τρεχουσών και των με οντικών αναγκών διαγλωσσικής επικοινωνίας. Η πιο πειστική λύση για τη διασφά ιση του εύρους και του βάθους της χρήσης της γλώσσας στην Ευρώπη του αύριο είναι η χρήση της κατά ληλης τεχνολογίας, ακριβώς όπως χρησιμοποιούμε τεχνολογία για να λύσουμε, μεταξύ ά ων, τις ανάγκες μας για μεταφορά, ενέργεια και πρόσβαση. Η γλωσσική τεχνολογία (που στοχεύει σε κάθε μορφή γραπτού κειμένου και προφορικού λόγου) βοηθά τους ανθρώπους να συνεργάζονται, να συνα άσσονται, να μοιράζονται γνώσεις και να συμμετέχουν στον κοινωνικό και πολιτικό διά ογο ανεξάρτητα από γλωσσικούς φραγμούς και να βρούμε πληροφορίες με μια μηχανή αναζήτησης, να ελέγξουμε την ορθογραφία και τη γραμματική σε έναν επεξεργαστή κειμένου, να δούμε συστάσεις για προϊόντα σε ένα διαδικτυακό κατάστημα, να ακούσουμε φωνητικές οδηγίες από ένα σύστημα πλοήγησης αυτοκινήτου, να μεταφράσουμε ιστοσελίδες μέσω μιας διαδικτυακής υπηρεσίας. Η γλωσσική τεχνολογία απαρτίζεται από πο ές βασικές εφαρμογές που καθιστούν δυνατές διαδικασίες στο πλαίσιο μιας μεγαλύτερης εφαρμογής. Ο στόχος των Λευκών Βίβ ων του META-NET για τη γλώσσα είναι να εστιάσουν στο πόσο έτοιμες είναι αυτές οι βασικές τεχνολογίες για κάθε ευρωπαϊκή γλώσσα. Η Ευρώπη χρειάζεται αξιόπιστη και οικονομική Γλωσσική Τεχνολογία για όλες τις ευρωπαϊκές γλώσσες. Για να διατηρήσουμε τη θέση μας στην πρώτη γραμμή της παγκόσμιας καινοτομίας, η Ευρώπη θα χρειαστεί γλωσσική τεχνολογία προσαρμοσμένη σε ό ες τις ευρωπαϊκές γλώσσες, η οποία θα είναι αξιόπιστη, οικονομική και ολοκληρωμένη σε βασικά περιβά οντα λογισμικού. Χωρίς γλωσσική τεχνολογία δεν θα κατορθώσουμε στο προσεχές μέ λον να προσφέρουμε μια πραγματικά αποτελεσματική, διαδραστική, πολυμεσική και πολυγλωσσική εμπειρία στον χρήστη. 5

14 2.4 ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Στον κόσμο της τυπογραφίας, τεχνολογική καινοτομία αποτέ εσε η γρήγορη αναπαραγωγή μιας εικόνας ενός κειμένου (σελίδας) χρησιμοποιώντας ένα κατά ηλο μηχανοκίνητο τυπογραφικό πιεστήριο. νθρωποι καλούνταν να επιτελέσουν το δύσκολο έργο της έρευνας, του διαβάσματος, της μετάφρασης και της συνοπτικής παρουσίασης της γνώσης. Χρειάστηκε να περιμένουμε μέχρι τον ντισον για να καταγράψουμε τον προφορικό λόγο και πά ι η τεχνολογία του απλά παρήγαγε αναλογικά αντίγραφα. Η γλωσσική τεχνολογία μπορεί πλέον να αυτοματοποιήσει τις ίδιες τις διεργασίες της μετάφρασης, της παραγωγής περιεχομένου και της διαχείρισης γνώσης για ό ες τις ευρωπαϊκές γλώσσες. Μπορεί επίσης να εμπλουτίσει οικιακά ηλεκτρονικά συστήματα, μηχανήματα, οχήματα, υπολογιστές και ρομπότ με διεπαφές βασισμένες σε γραπτό ή προφορικό λόγο. Οι εμπορικές και βιομηχανικές εφαρμογές βρίσκονται ακόμη σε αρχικά στάδια ανάπτυξης, α ά τα επιτεύγματα της ρευνας & Ανάπτυξης δημιουργούν πραγματικές ευκαιρίες. Για παράδειγμα, η μηχανική μετάφραση είναι ήδη σχετικά ακριβής σε συγκεκριμένους τομείς. Επίσης, υπάρχουν πειραματικές εφαρμογές που προσφέρουν πολυγλωσσικές πληροφορίες και διαχείριση γνώσης, καθώς και παραγωγή περιεχομένου σε πο ές ευρωπαϊκές γλώσσες. πως συμβαίνει με τις περισσότερες τεχνολογίες, οι πρώτες γλωσσικές εφαρμογές, όπως οι φωνητικές διεπαφές χρήστη και τα διαλογικά συστήματα, αναπτύχθηκαν για πολύ εξειδικευμένους τομείς και συχνά παρουσιάζουν περιορισμένη απόδοση. Υπάρχουν όμως τεράστιες επιχειρηματικές ευκαιρίες στον τομέα της εκπαίδευσης και της ψυχαγωγίας σχετικά με την ολοκλήρωση γλωσσικών τεχνολογιών σε παιχνίδια, χώρους πολιτιστικής κληρονομιάς, ψυχαγωγικά εκπαιδευτικά πακέτα, βιβ ιοθήκες, περιβά οντα προσομοίωσης και προγράμματα επιμόρφωσης. Υπηρεσίες ενημέρωσης κινητής τηλεφωνίας, λογισμικό εκμάθησης γλωσσών μέσω Η/Υ, περιβά οντα εξ αποστάσεως μάθησης, εργαλεία αυτο-αξιολόγησης και λογισμικό εντοπισμού λογοκλοπής είναι μόνο μερικοί από τους τομείς εφαρμογής όπου η γλωσσική τεχνολογία μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρό ο. Η δημοτικότητα των εφαρμογών κοινωνικών μέσων όπως το Twitter και το Facebook δείχνουν μια περαιτέρω ανάγκη για προηγμένες γλωσσικές τεχνολογίες που να μπορούν να παρακολουθούν τις αναρτήσεις, να συνοψίζουν συζητήσεις, να αναδεικνύουν τις τάσεις της κοινής γνώμης, να ανιχνεύουν συναισθηματικές αντιδράσεις, να εντοπίζουν παραβιάσεις πνευματικών δικαιωμάτων ή να ανιχνεύουν παράνομες χρήσεις. Η γλωσσική τεχνολογία βοηθά στην υπέρβαση της αναπηρίας που επιφέρει η γλωσσική ποικιλότητα. Η γλωσσική τεχνολογία αποτελεί τεράστια ευκαιρία για την Ευρωπαϊκή νωση. Μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση του σύνθετου ζητήματος της πολυγλωσσίας στην Ευρώπη το γεγονός ότι διαφορετικές γλώσσες συνυπάρχουν φυσικά σε ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, οργανισμούς και σχολεία. Α ά οι πολίτες χρειάζεται να επικοινωνούν υπερπηδώντας τα γλωσσικά σύνορα, καθώς διασχίζουν από άκρη σε άκρη την Ευρωπαϊκή Κοινή Αγορά, και η γλωσσική τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει στην υπέρβαση αυτού του τελευταίου φραγμού, υποστηρίζοντας παρά ηλα την ελεύθερη και απρόσκοπτη χρήση των διαφόρων γλωσσών. Κοιτάζοντας ακόμα πιο μπροστά, η καινοτόμος ευρωπαϊκή πολύγλωσση γλωσσική τεχνολογία θα αποτελέσει σημείο αναφοράς για τους παγκόσμιους εταίρους μας, όταν θα ξεκινήσουν να οργανώνουν τις δικές τους πολύγλωσσες κοινότητες. Η γλωσσική τεχνολογία μπορεί να θεωρηθεί ως μια μορφή υποστηρικτικής τεχνολογίας που βοηθά στην υπέρβαση της αναπηρίας της γλωσσικής ποικιλότητας και κάνει τις γλωσσικές κοινότητες πιο προσβάσιμες τη μία στην ά η. Τέ ος, ένα δυναμικό πεδίο έρευνας είναι η χρήση της γλωσσικής τεχνολογίας σε επιχειρήσεις διάσωσης σε περιοχές 6

15 καταστροφών, όπου το ζήτημα της επίδοσης ενός συστήματος μπορεί να είναι ζήτημα ζωής και θανάτου: με οντικά ευφυή ρομπότ με διαγλωσσικές ικανότητες θα είναι σε θέση να σώζουν ζωές. 2.5 ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΕΙ Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Αν και η γλωσσική τεχνολογία έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο τα τελευταία χρόνια, ο τρέχων ρυθμός τεχνολογικής προόδου και καινοτομίας είναι πολύ αργός. Ευρέως διαδεδομένες τεχνολογίες όπως οι ορθογραφικοί και γραμματικοί διορθωτές σε κειμενογράφους είναι συνήθως μονόγλωσσοι και είναι διαθέσιμοι μόνο για λίγες γλώσσες. Ο τρέχων ρυθμός της τεχνολογικής προόδου είναι πολύ αργός. Οι διαδικτυακές υπηρεσίες μηχανικής μετάφρασης, παρ ότι είναι σε θέση να παραγάγουν σχετικά αποδεκτή προσέ ιση του περιεχομένου ενός ε ράφου, βρίθουν προβ ημάτων όταν απαιτούνται μεταφράσεις υψηλής ακρίβειας και πληρότητας. Εξαιτίας της πολυπλοκότητας της ανθρώπινης γλώσσας, η μοντελοποίηση των γλωσσών μας και η δοκιμή του μοντέ ου στον πραγματικό κόσμο είναι μια μακρά, δαπανηρή υπόθεση που απαιτεί δεσμεύσεις συνεχούς χρηματοδότησης. Η Ευρώπη πρέπει επομένως να διατηρήσει τον πρωτοποριακό της ρό ο στην αντιμετώπιση των τεχνολογικών προκλήσεων μιας πολύγλωσσης κοινότητας, επινοώντας νέες μεθόδους για την επιτάχυνση της ανάπτυξης από τη μία άκρη του χάρτη ως την ά η. Αυτές θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν τόσο τις εξελίξεις στην επιστήμη των υπολογιστών όσο και τεχνικές όπως είναι ο πληθοπορισμός (crowdsourcing). 2.6 ΚΑΤΑΚΤΗΣΗ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΑΠΟ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΑ Για να απεικονίσουμε το πώς οι υπολογιστές χειρίζονται τη γλώσσα και γιατί είναι δύσκολο να τους προγραμματίσουμε ώστε να την χρησιμοποιούν, ας ρίξουμε μια γρήγορη ματιά στον τρόπο που οι άνθρωποι μαθαίνουν την πρώτη και τη δεύτερη γλώσσα, κι έπειτα θα εξετάσουμε το πώς λειτουργούν τα συστήματα γλωσσικής τεχνολογίας. Ο άνθρωπος κατακτά γλωσσικές δεξιότητες με δύο διαφορετικούς τρόπους: μαθαίνοντας παραδείγματα και μαθαίνοντας τους υποκείμενους γλωσσικούς κανόνες. Οι άνθρωποι κατακτούν γλωσσικές δεξιότητες με δύο διαφορετικούς τρόπους. Τα μωρά μαθαίνουν μια γλώσσα ακούγοντας τους γονείς τους, τα αδέρφια τους και ά α μέ η της οικογένειάς τους να μιλάνε σε πραγματικές συνθήκες. Από την ηλικία περίπου των δύο ετών, τα παιδιά λένε τις πρώτες τους λέξεις και σχηματίζουν μικρές φράσεις. Αυτό είναι εφικτό μόνο επειδή ο άνθρωπος έχει γενετική προδιάθεση να μιμείται κι έπειτα να εκλογικεύει τα όσα ακούει. Η εκμάθηση μιας δεύτερης γλώσσας σε μεγαλύτερη ηλικία απαιτεί μεγαλύτερη προσπάθεια, κυρίως επειδή το παιδί δεν περιβά εται από μια γλωσσική κοινότητα φυσικών ομιλητών. Στο σχολείο οι ξένες γλώσσες συνήθως διδάσκονται μέσω γραμματικής, λεξιλογίου και ορθογραφίας με τη χρήση ασκήσεων που περιγράφουν τη γλωσσική γνώση εκπεφρασμένη σε αφηρημένους κανόνες, πίνακες και παραδείγματα. Οι δύο κύριοι τύποι συστημάτων γλωσσικής τεχνολογίας κατακτούν γλωσσικές ικανότητες με παρόμοιο τρόπο. Οι στατιστικές προσε ίσεις (ή βασισμένες σε δεδομένα ) αποκτούν γλωσσική γνώση από τεράστιες συ ογές δειγμάτων πραγματωμένου λόγου. Ενώ αρκεί η χρήση κειμένου σε μια μόνον γλώσσα για την εκπαίδευση, π. χ. ενός ορ- 7

16 θογράφου, απαιτούνται παρά ηλα κείμενα σε δύο (ή περισσότερες) γλώσσες για την εκπαίδευση ενός συστήματος μηχανικής μετάφρασης. Ο αλγόριθμος μηχανικής μάθησης μαθαίνει τρόπους μετάφρασης λέξεων, σύντομων φράσεων και ολόκληρων προτάσεων. Αυτή η στατιστική προσέ ιση απαιτεί εκατομμύρια προτάσεων και η ποιότητα της επίδοσής της αυξάνεται ανάλογα με την όγκο των κειμένων που έχει αναλύσει. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι πάροχοι των μηχανών αναζήτησης ενδιαφέρονται να συγκεντρώσουν όσο περισσότερο γραπτό υλικό μπορούν. Ο ορθογραφικός έ εγχος σε κειμενογράφους α ά και υπηρεσίες όπως το Google Search και το Google Translate βασίζονται σε στατιστικές προσε ίσεις. Το μεγά ο πλεονέκτημα της στατιστικής είναι ότι η μηχανή μαθαίνει γρήγορα μέσα από διαρκείς σειρές α επά ηλων κύκλων εκμάθησης, αν και η ποιότητα μπορεί να ποικί ει. Η δεύτερη προσέ ιση της γλωσσικής τεχνολογίας, και συγκεκριμένα της μηχανικής μετάφρασης, είναι η δημιουργία συστημάτων βασισμένων σε κανόνες. Ειδικοί στους τομείς της γλωσσολογίας, της υπολογιστικής γλωσσολογίας και της πληροφορικής καλούνται πρώτα να κωδικοποιήσουν γραμματικές αναλύσεις (κανόνες μετάφρασης) και να συγκεντρώσουν καταλόγους λεξιλογίου (λεξικά). Αυτό είναι εξαιρετικά χρονοβόρο και απαιτεί εντατική εργασία. Ορισμένα από τα καλύτερα συστήματα μηχανικής μετάφρασης βάσει κανόνων αναπτύσσονται εδώ και πάνω από μία εικοσαετία. Το μεγά ο πλεονέκτημα των συστημάτων αυτών είναι ότι οι ειδικοί έχουν ουσιαστικό έ εγχο στην επεξεργασία της γλώσσας. Αυτό δίνει τη δυνατότητα να διορθώνονται συστηματικά τα λάθη στο λογισμικό και να υπάρχει αναλυτικός σχολιασμός προς τον χρήστη, ειδικά όταν συστήματα βασισμένα σε κανόνες χρησιμοποιούνται για την εκμάθηση γλώσσας. Εξαιτίας, ωστόσο, του υψηλού κόστους αυτής της διαδικασίας, η βασισμένη σε κανόνες τεχνολογία προς το παρόν έχει αναπτυχθεί μόνο για τις περισσότερο χρησιμοποιούμενες γλώσσες. Καθώς τα πλεονεκτήματα και οι αδυναμίες των στατιστικών και των βασισμένων σε κανόνες συστημάτων τείνουν να α ηλοσυμπληρώνονται, η έρευνα εστιάζει πλέον σε υβριδικές προσε ίσεις που συνδυάζουν τις δύο μεθοδολογίες. Εντούτοις, αυτές οι προσε ίσεις μέχρι σήμερα ήταν λιγότερο πετυχημένες σε βιομηχανικές εφαρμογές από ό,τι στο ερευνητικό εργαστήριο. πως είδαμε σε αυτό το κεφά αιο, πο ές ευρέως διαδεδομένες εφαρμογές στη σημερινή κοινωνία της πληροφορίας βασίζονται σε πολύ μεγά ο βαθμό στη γλωσσική τεχνολογία. Εξαιτίας της πολύγλωσσης κοινότητάς της, αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την οικονομία και την τεχνολογία της Ευρώπης. Αν και η γλωσσική τεχνολογία έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο τα τελευταία χρόνια, υπάρχουν ακόμα τεράστιες δυνατότητες για βελτίωση της ποιότητας των συστημάτων γλωσσικής τεχνολογίας. Ακολούθως, θα περιγράψουμε το ρό ο των Ε ηνικών στην ευρωπαϊκή κοινωνία της πληροφορίας και θα κάνουμε μια εκτίμηση της σημερινής κατάστασης της γλωσσικής τεχνολογίας για την ε ηνική γλώσσα. 8

17 3 ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ 3.1 ΓΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ Τα Ε ηνικά είναι η επίσημη γλώσσα της Ε άδας και μία από τις δύο επίσημες γλώσσες της Κύπρου και από το 1981 μία από τις επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής νωσης. Ομιλείται ως μητρική γλώσσα από περίπου το 95% από τα 11,5 εκατομμύρια κατοίκους της Ε άδας και από περίπου Ε ηνοκυπρίους [7]. Χρησιμοποιείται επίσης (σε διαφορετικά επίπεδα γλωσσομάθειας) από συνολικά περίπου 5 εκατομμύρια ανθρώπους ε ηνικής καταγωγής, μέ η ε ηνικών κοινοτήτων (τη λεγόμενη Διασπορά) παγκοσμίως [8], πρωτίστως στις ΗΠΑ, την Αυστραλία (η Μελβούρνη αποκαλείται η τρίτη μεγαλύτερη ε ηνική πό η στον κόσμο ), τον Καναδά, την Ευρώπη (κυρίως τη Βρετανία και τη Γερμανία), τις χώρες της πρώην Σοβιετικής νωσης, την Τουρκία και την Αίγυπτο. Τα Ε ηνικά είναι Ινδοευρωπαϊκή γλώσσα, το μοναδικό σωζόμενο μέ ος του ε ηνικού κλάδου της οικογένειας των Ινδοευρωπαϊκών γλωσσών [9]. Σε αντίθεση με τα Λατινικά, από τα οποία γεννήθηκαν αρκετές θυγατρικές γλώσσες, ο μοναδικός απόγονος της Αρχαίας Ε ηνικής είναι η Νέα Ε ηνική. χει την πιο μακρόχρονη τεκμηριωμένη ιστορία από ό ες τις Ινδοευρωπαϊκές γλώσσες, καλύπτοντας 34 αιώνες γραπτών μνημείων. Μετά την Κ ασική Αρχαιότητα, από τον 4ο αιώνα π. Χ. κι έπειτα, οι διάφορες διά εκτοι υπέστησαν ισοπέδωση και δημιουργήθηκε μια οικουμενική διά εκτος, η Κοινή, η οποία σε μεγά ο βαθμό βασιζόταν στην Αττική διά εκτο εμπλουτισμένη με στοιχεία από ά ες διαλέκτους. Αυτή η κοινή γλώσσα ομιλούνταν, ως μητρική ή ως δεύτερη γλώσσα, σε μια γεωγραφική περιοχή που εκτεινόταν γύρω από τη Μεσόγειο. Η βασική ε ηνόφωνη επικράτεια, στο νότιο τμήμα της βαλκανικής χερσονήσου, που εκτεινόταν στα δυτικά έως τη Νότια Ιταλία και τη Σικελία και στα ανατολικά έως τη Μικρά Ασία, κάποιες εποχές απέκτησε σημαντικές διαστάσεις (Αίγυπτος, Ε ύς Ανατολή, Ανατολία κ. λπ.) και ήρθε σε επαφή με πο ούς πολιτισμούς και γλώσσες. Σημειώθηκε εκτενής απλοποίηση της γλώσσας αναφορικά με τη μορφολογία, τη σύνταξη και το λεξιλόγιο και τα Ε ηνικά έγιναν μια ευρέως ομιλούμενη lingua anca. Στα βυζαντινά χρόνια (μετά το 610 μ.χ.), καθιερώθηκε ως επίσημη γλώσσα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Σχεδόν ό ες οι ποικιλίες της Νέας Ε ηνικής προέρχονται από την Κοινή [10]. Μετά τον Β Παγκόσμιο Πό εμο, οι διάφορες ε ηνικές διά εκτοι σταδιακά παράκμασαν και μερικές (π. χ. η καππαδοκική διά εκτος, η Τσακώνικη, η Γκρίκο η ε ηνική διά εκτος που ομιλείται σε μερικά χωριά της Νοτίου Ιταλίας, περιοχή γνωστή επίσης και ως Μεγά η Ε άδα) θεωρείται ότι έχουν σχεδόν εξαφανιστεί. Οι διά εκτοι που υπάρχουν σήμερα θεωρούνται περισσότερο στοιχεία πολιτιστικής ταυτότητας, καθώς ομιλούνται αποκλειστικά μεταξύ των μελών των συγκεκριμένων κοινοτήτων. Ο σύγχρονος τρόπος ζωής, η αστικοποίηση, η χρήση της πρότυπης ποικιλίας στην εκπαίδευση και τα μέσα ενημέρωσης έχουν οδηγήσει στην υποχώρησή τους έναντι της πρότυπης Νέας Ε ηνικής. Τέτοιες διά εκτοι των Ε ηνικών είναι η ποντιακή, η κυπριακή και η κρητική διά εκτος. 9

18 3.2 ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ Το ε ηνικό σύστημα γραφής είναι το ε ηνικό αλφάβητο κατά το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας του. Παλαιότερα χρησιμοποιούνταν ά α συστήματα [11]. Το ε ηνικό αλφάβητο δημιουργήθηκε με βάση το φοινικικό αλφάβητο (κατά τον Ηρόδοτο), δηλαδή το σημιτικό αλφάβητο, το οποίο χρησιμοποιούσε σύμβολα για να παραστήσει μόνο σύμφωνα. Το ε ηνικό αλφάβητο εισήγαγε ή μά ον επαναχρησιμοποίησε υφιστάμενα σύμβολα που δεν αντιστοιχούσαν σε ε ηνικά φωνήματα για να παραστήσει τα φωνήεντα. Αυτό το αλφάβητο χρησιμοποιείται περίπου από τον 10ο αιώνα π. Χ. [12] και αποτέ εσε τη βάση του Λατινικού, του Κυρι ικού, του Κοπτικού και πο ών ά ων συστημάτων γραφής. Κατά την κλασική εποχή, υπήρχαν μόνο κεφαλαία γράμματα. Κατά τα ε ηνιστικά χρόνια, εισήχθησαν διακριτικά σημάδια και τόνοι προκειμένου να εξηγούν τον τρόπο προφοράς συγκεκριμένων φωνηέντων, δεδομένου ότι η προσωδία είχε α άξει. Αυτά τα διακριτικά σημάδια καθιερώθηκαν στο γραφηματικό σύστημα της Ε ηνικής [13]. Τα πεζά γράμματα αναπτύχθηκαν πολύ αργότερα, από γραφείς του Μεσαίωνα. Το σύγχρονο ε ηνικό αλφάβητο απαρτίζεται από 24 γράμματα. Η μεταρρύθμιση της γραφής το 1982 κατάργησε τα διακριτικά σημάδια. κτοτε, η επίσημη ορθογραφία της Ε ηνικής είναι το απλοποιημένο μονοτονικό σύστημα, που χρησιμοποιεί μόνο τον τόνο και τα διαλυτικά. Το παραδοσιακό πολυτονικό σύστημα συνεχίζει να χρησιμοποιείται διεθνώς για τη γραφή των Αρχαίων Ε ηνικών. Ιστορικά, η χρήση του λατινικού αλφάβητου για την αναπαράσταση της ε ηνικής γλώσσας έχει διαπιστωθεί σε περιοχές οι οποίες τέ εσαν υπό βενετσιάνικη κατοχή ή από ηνες Καθολικούς. Προσφάτως, η χρήση του λατινικού αλφαβήτου για τη γραφή Ε ηνικών αποτελεί μια τάση που παρατηρείται κυρίως σε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και γραπτά μηνύματα μέσω κινητών τηλεφώνων. Αυτή η γραφή καλείται Greeklish. Η Ε άδα απέκτησε την ανεξαρτησία της το 1830 (ήταν πολύ μικρότερη σε σχέση με σήμερα). Ο πυρήνας της νεοϊδρυθείσας χώρας ήταν η Αθήνα και η Πελοπόννησος. Κατά συνέπεια, οι διά εκτοι που ομιλούνταν σε αυτές τις περιοχές αποτέ εσαν τη βάση για τη δημιουργία της πρότυπης ποικιλίας της ε ηνικής γλώσσας (της νόρμας). Εντούτοις, η εξέ ιξη της γλώσσας δεν ήταν απρόσκοπτη: σημειώθηκε εκτενής γλωσσικός προγραμματισμός υπό την επιρροή του ιδανικού της εθνικής γλώσσας του Διαφωτισμού. Σύμφωνα με την Δενδρινού [14], οι αρχαϊστές υποστήριζαν την αναβίωση της Αρχαίας Ε ηνικής, απα αγμένης από ακάθαρτες προσμείξεις που την είχαν μολύνει στις διάφορες επαφές της. Η ά η πλευρά ήταν υπέρμαχος της χρήσης της καθομιλουμένης γλώσσας του λαού, ενώ μια τρίτη άποψη υποστήριζε ένα μείγμα των δύο, συγκεκριμένα τη χρήση της σύγχρονης γλώσσας, καθαρισμένης μέσα από την πρόσμειξη με την αρχαία ε ηνική μορφολογία, σύνταξη και λεξιλόγιο. Επικράτησε η τρίτη άποψη, η οποία έφερε επίσης το συμβολικό φορτίο της συνέχισης της Αρχαίας Ε ηνικής, με συνέπεια μια μακρά περίοδο διγλωσσίας. Η διγλωσσία, δηλαδή η ταυτόχρονη ύπαρξη μιας καθομιλουμένης και μιας υψηλής ποικιλίας, ήταν στο προσκήνιο από τη γέννηση του νέου κράτους έως ουσιαστικά τα τέ η του 20ού αιώνα. Η λόγια ποικιλία, η Καθαρεύουσα, μια απομίμηση των Αρχαίων Ε ηνικών, χρησιμοποιούνταν σε ό ους τους τομείς του δημόσιου βίου (πολιτική, διοίκηση, εκπαίδευση, επιστήμη) ενώ η λαϊκή ποικιλία, η Δημοτική, χρησιμοποιούνταν στην καθημερινή ανεπίσημη επικοινωνία, τη λογοτεχνία (αν και όχι από ό ους τους συ ραφείς) και την πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Το πρόβ ημα της διγλωσσίας έ ηξε επισήμως το 1976, όταν η Δημοτική ανακηρύχθηκε επίσημη γλώσσα της Ε λάδας. Σήμερα στην πρότυπη ε ηνική γλώσσα, η οποία χρησιμοποιείται για ό ους τους επίσημους και ανεπίσημους σκοπούς, υπάρχουν τύποι κυρίως της Δημοτικής α ά και ορισμένοι της Καθαρεύουσας. 10

19 3.3 ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Τα Ε ηνικά είναι μια γλώσσα με πλούσιο κλιτικό σύστημα, με τέσσερις πτώσεις για το ονοματικό σύστημα, τρία γένη και δύο αριθμούς [15]. Τα Ε ηνικά έχουν έναν εκτενή αριθμό παραγωγικών παραθημάτων, ενώ το σύστημα της σύνθεσης είναι σχετικά περιορισμένο α ά παραγωγικό. Κατά την εξέ ιξη της γλώσσας μέσα στους αιώνες, οι μορφολογικές κατηγορίες διατηρήθηκαν σχετικά σταθερές. Η μεγαλύτερη α αγή στη μορφολογία του ονοματικού συστήματος ήταν η απώ εια της δοτικής πτώσης (τις λειτουργίες της οποίας ανέ αβαν σε μεγά ο βαθμό η γενική ή οι εμπρόθετες φράσεις). Στο ρήμα η μεγά η α αγή ήταν η απώ εια του απαρεμφάτου με την ταυτόχρονη ανάπτυξη νέων περιφραστικών τύπων. Πολλά γλωσσικά χαρακτηριστικά της ελληνικής γλώσσας αποτελούν προκλήσεις για την υπολογιστική επεξεργασία. Το πλούσιο κλιτικό σύστημα προκαλεί συγκεκριμένες δυσκολίες σε συστήματα γλωσσικής τεχνολογίας: η λημματοποίηση, για παράδειγμα, αντιμετωπίζει το περιβόητο πρόβ ημα της αναγνώρισης ορισμένων κλιτικών τύπων που μπορεί να ανήκουν σε ένα ρήμα ή το ρηματικό ουσιαστικό του. Μια τέτοια περίπτωση ομογραφίας είναι η λέξη διαβάσεις, που μπορεί να είναι δεύτερο πρόσωπο ενικού συνοπτικού ποιού ενεργείας του ρήματος διαβάζω ή ονομαστική ή αιτιατική πληθυντικού του ουσιαστικού η διάβαση. Σε τέτοιες περιπτώσεις, τη λύση δίνει η επεξεργασία του περικειμένου. σον αφορά στη σύνταξη, η χρήση των σωζόμενων πτώσεων έχει σε μεγά ο βαθμό διατηρηθεί ακέραιη (ονομαστική για υποκείμενα και κατηγορούμενα, αιτιατική για αντικείμενα των περισσοτέρων ρημάτων και πο ών προθέσεων, γενική για τα κτητικά), τα άρθρα προηγούνται των ουσιαστικών. Η απώ εια της δοτικής οδήγησε στη δημιουργία εμπρόθετων έμμεσων αντικειμένων (τα οποία ενα ακτικά δηλώνονται και με τη γενική). Η σειρά των λέξεων στα Ε ηνικά είναι ελεύθερη και η ουδέτερη σειρά των όρων είναι Ρήμα-Υποκείμενο-Αντικείμενο ή Υποκείμενο-Ρήμα-Αντικείμενο. Αυτό επιτρέπει στους ομιλητές να σχηματίζουν εκφωνήματα με ποικί ους τρόπους και να θέτουν την έμφαση σε διάφορα μέρη της πρότασης. Ταυτόχρονα, αυτές οι παρα αγές δημιουργούν και μεγάλες προκλήσεις για την υπολογιστική επεξεργασία φυσικής γλώσσας. Ας δούμε, για παράδειγμα, την α λική πρόταση e woman gave the man an apple. Στα α λικά υπάρχουν δύο ακόμα τρόποι να εκφράσει κανείς την ίδια ιδέα, συγκεκριμένα: e woman gave an apple to the man. An apple was given to the man by the woman. Στα Ε ηνικά, η πρόταση αυτή θα μπορούσε να έχει την εξής δομή: Η γυναίκα έδωσε στον άντρα ένα μή ο. Η γυναίκα έδωσε ένα μή ο στον άντρα. δωσε ένα μή ο η γυναίκα στον άντρα. δωσε η γυναίκα ένα μή ο στον άντρα. δωσε στον άντρα η γυναίκα ένα μή ο. Στον άντρα έδωσε η γυναίκα ένα μή ο. Στον άντρα έδωσε ένα μή ο η γυναίκα. να μή ο δόθηκε από τη γυναίκα στον άντρα. να μή ο δόθηκε στον άντρα από τη γυναίκα. Δόθηκε ένα μή ο από τη γυναίκα στον άντρα. Δόθηκε από τη γυναίκα στον άντρα ένα μή ο. Δόθηκε στον άντρα ένα μή ο από τη γυναίκα. 11

20 Το πλούσιο κλιτικό σύστημα καθιστά την ελεύθερη σειρά των όρων της πρότασης εφικτή και προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες στη συντακτική ανά υση: η ονομαστική πτώση χρησιμοποιείται μόνο για υποκείμενα, και η αιτιατική για τα αντικείμενα των περισσότερων ρημάτων και πο ών προθέσεων, η γενική για τα κτητικά και τα αντικείμενα ορισμένων ρημάτων και προθέσεων. Κατά συνέπεια, η αναγνώριση των συντακτικών ρό ων είναι πιο απλή από ό,τι σε γλώσσες χωρίς πτώσεις. Επίσης, δεν είναι αναγκαίες οι αυστηρές θέσεις μέσα στην πρόταση για τους διάφορους συντακτικούς ρό ους. Τα Ε ηνικά είναι μια γλώσσα με δυνατότητα παρά ειψης των προσωπικών αντωνυμιών (prodrop), όταν αυτές υποδηλώνονται μορφολογικά ή πραγματολογικά. Τη διαδικασία αναγνώρισης της παραλειπόμενης αντωνυμίας βοηθά το γεγονός ότι τα ρήματα περιλαμβάνουν ένα μόρφημα του προσώπου το οποίο συμφωνεί με την αντωνυμία ως προς το πρόσωπο και τον αριθμό. Συνήθως, οι προσωπικές αντωνυμίες α και β προσώπου του ενικού παραλείπονται (εγώ, εσύ). Η παρουσία τους υποδηλώνει έμφαση. Επομένως, η α λική πρόταση I am leaving. μπορεί να αποδοθεί στα Ε ηνικά ως Φεύγω. (ουδέτερη διατύπωση) ή Εγώ φεύγω. (έμφαση στο εγώ ) Δύο σημαντικά χαρακτηριστικά του ε ηνικού λεξιλογίου είναι η έκτασή του και το μήκος των λέξεων. Μια αιτία για τον όγκο του λεξιλογίου είναι ο μεγά ος αριθμός συνωνύμων που παρατηρείται. Η πληθώρα συνωνύμων οφεί εται στην προέ ευσή τους από τις διάφορες διαλέκτους, καθώς και από την Καθαρεύουσα (την λόγια ποικιλία). πως συμβαίνει με ό ες τις γλώσσες, το λεξιλόγιο περιλαμβάνει επίσης λέξεις δανεισμένες από ά ες γλώσσες. Κατά συνέπεια, για την ίδια έννοια είναι πιθανό να υπάρχουν 3 ή 4 λέξεις, καθεμιά προερχόμενη από μια διαφορετική γλώσσα. Μια ά η αιτία για το εκτενές λεξιλόγιο είναι ο πλούτος του παραγωγικού μορφολογικού συστήματος: η παραγωγική αλυσίδα ρήμα > ρηματικό ουσιαστικό > ονοματικό επίθετο > επίρρημα είναι πολύ συνηθισμένη (π. χ. δημιουργώ > δημιουργία/δημιουργός > δημιουργικός > δημιουργικά). Επίσης, τα Ε ηνικά χαρακτηρίζονται από ισχυρό παραγωγικό μηχανισμό για τα υποκοριστικά και τα μεγεθυντικά ουσιαστικών και επιθέτων. Το λεξιλόγιο της Ε ηνικής προέρχεται πρωτίστως από τα Αρχαία Ε ηνικά είτε ως ατόφιες λέξεις (αν και κάποιες έχουν α άξει μορφολογικά ή σημασιολογικά) είτε ως ρίζες που παράγουν νέες λέξεις. Σε παλαιότερες εποχές, δάνειες λέξεις προς τα Ε ηνικά απέκτησαν ε ηνικές καταλήξεις κι έτσι προσαρμόστηκαν/ αφομοιώθηκαν στο μορφολογικό σύστημα. Σύγχρονα δάνεια (που εισήχθησαν κατά τις τελευταίες δεκαετίες), ειδικά από τα α λικά και τα γα ικά, συνήθως δεν κλίνονται. Η απουσία κλιτικών μορφημάτων στη γλώσσα προέλευσης έχει ως αποτέ εσμα τη δυσκολία απόδοσης γένους, το οποίο ένα απαραίτητο χαρακτηριστικό γνώρισμα των ονομάτων. Παράγοντες που επηρεάζουν την απόδοση γένους είναι το αρχικό γένος (εάν υπάρχει), ο αναλογικός σχηματισμός (κατ αναλογία με υπάρχουσες ε ηνικές λέξεις) και η ομοιότητα (λέξεις που λήγουν σε κάποιο μόρφημα χαρακτηριστικό ενός συγκεκριμένου γένους θα αποδοθούν σε αυτό το γένος). σον αφορά το μήκος των λέξεων, τα Ε ηνικά έχουν ελάχιστες μονοσύ αβες λέξεις. Οι δισύ αβες ή τρισύ αβες λέξεις αποτελούν την πλειονότητα, α ά οι πολυσύ αβες λέξεις δεν είναι καθό ου σπάνιες (ακόμα και λέξεις με οκτώ ή εννιά συ αβές). 3.4 ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ Από τη δεκαετία του 1950 κι έπειτα, οι αμερικανικές ταινίες άρχισαν να δεσπόζουν στην ε ηνική αγορά. Η κυριαρχία ήταν ακόμα περισσότερο εμφανής κατά τη δεκαετία του 1970, όταν εισήχθησαν τηλεοπτικές σειρές σε κάθε νοικοκυριό. Οι ξένες ταινίες και οι τηλεοπτικές σειρές δεν μεταγλωττίζονται στην Ε άδα. Αντίθετα, χρησιμοποιείται ο υποτιτλισμός (σε αντίθεση με πο ές ά ες χώρες όπως η 12

ΓΛΩΣΣΕΣ ΣΕ ΚΙΝΔΥΝΟ: ΜΙΑ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ

ΓΛΩΣΣΕΣ ΣΕ ΚΙΝΔΥΝΟ: ΜΙΑ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΓΛΩΣΣΕΣ ΣΕ ΚΙΝΔΥΝΟ: ΜΙΑ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 2 Είμαστε μάρτυρες μιας ψηφιακής επανάστασης η οποία επηρεάζει δραματικά την επικοινωνία και την κοινωνία. Οι πρόσφατες εξελίξεις στην ψηφιακή

Διαβάστε περισσότερα

THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ

THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ White Paper Series Σειρά Λευκών Βίβλων THE GREEK LANGUAGE IN THE DIGITAL AGE Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ Maria Gavrilidou R. C. Athena, ILSP Maria Koutsombogera R. C. Athena, ILSP Anastasios Patrikakos

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσα και Γλωσσική Τεχνολογία στην Ελλάδα

Γλώσσα και Γλωσσική Τεχνολογία στην Ελλάδα Γλώσσα και Γλωσσική Τεχνολογία στην Ελλάδα Μαρία Γαβριηλίδου ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά» Κοινοπραξία «Ευρωπαϊκός Συντονισμός Γλωσσικών Πόρων» Εθνικό Σημείο Επαφής για την Ελλάδα Πολυγλωσσική Ελλάδα (1) Η Γλωσσική Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΕΙ ΚΑΤΑ ΤΟ ΜΕΡΟΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΑ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΙΣΧΥΟΥΝ ΤΟ ΔΕΠΠΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο Κεφάλαιο Πρώτο Η διγλωσσία / πολυγλωσσία είναι ένα παλιό φαινόμενο. Πάει χέρι με χέρι με τις μετακινήσεις

Διαβάστε περισσότερα

[H επίδραση της τεχνολογίας στη γλωσσική ποικιλότητα]

[H επίδραση της τεχνολογίας στη γλωσσική ποικιλότητα] Κείμενο [H επίδραση της τεχνολογίας στη γλωσσική ποικιλότητα] Ένας χώρος με ιδιαίτερη επίδραση στο θέμα της γλωσσικής διαφοροποίησης και της διερεύνησης της γλωσσικής ποικιλότητας είναι ο χώρος της τεχνολογίας.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ------ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ (Ι.Κ.Υ.) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ------ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Από την αίθουσα διδασκαλίας στην αίθουσα συσκέψεων. 5 τρόποι για να προετοιμάσετε τους σύγχρονους φοιτητές για τον αυριανό επαγγελματικό στίβο

Από την αίθουσα διδασκαλίας στην αίθουσα συσκέψεων. 5 τρόποι για να προετοιμάσετε τους σύγχρονους φοιτητές για τον αυριανό επαγγελματικό στίβο Από την αίθουσα διδασκαλίας στην αίθουσα συσκέψεων 5 τρόποι για να προετοιμάσετε τους σύγχρονους φοιτητές για τον αυριανό επαγγελματικό στίβο Εφαρμογή συνεργατικών και καινοτόμων εκπαιδευτικών τεχνολογιών

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ & ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

ΓΛΩΣΣΑ & ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΛΩΣΣΑ & ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Πανεπιστήμιο Κύπρου Κοινοπραξία «Ευρωπαϊκός Συντονισμός Γλωσσικών Πόρων» (ELRC) Εθνικό Σημείο Επαφής για την Κύπρο gfloros@ucy.ac.cy Εισαγωγικά Η Γλωσσική Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Η εξέλιξη στα συστήματα Μηχανικής Μετάφρασης

Η εξέλιξη στα συστήματα Μηχανικής Μετάφρασης Η εξέλιξη στα συστήματα Μηχανικής Μετάφρασης Σοφιανόπουλος Σωκράτης Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου Δομή παρουσίασης Τι είναι η Μηχανική Μετάφραση (Machine Translation) Ιστορική αναδρομή Είδη συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ: ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΑΘΗΝΑ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ: ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΑΘΗΝΑ k a k Αντιπροσωπεία στην Ελλάδα Πληροφόρηση, Τεκμηρίωση και Συντονισμός των Δικτύων Πληροφόρησης ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ: ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΑΘΗΝΑ 14-16.06.2006 "Η Στρατηγική της Λισσαβόνας:

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός και στόχοι της Ημερίδας Εργασίας. Στέλιος Πιπερίδης ELRC, ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά»

Σκοπός και στόχοι της Ημερίδας Εργασίας. Στέλιος Πιπερίδης ELRC, ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά» Σκοπός και στόχοι της Ημερίδας Εργασίας Στέλιος Πιπερίδης ELRC, ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά» 1 Οι γλώσσες που χρησιμοποιούνται σε διάφορους browsers με βάση το twitter API 2 Γενικό πλαίσιο Η Ευρώπη είναι πολυγλωσσική

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ:

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ημερίδα παρουσίασης CLARIN-EL 1/10/2010 Πένυ Λαμπροπούλου Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου / Ε.Κ. "Αθηνά" ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΧΩΡΟΥ ΓΤ ΓΙΑ ΚΑΕ Στο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Τεχνολογία - Πολυμέσα. Ελένη Περιστέρη, Msc, PhD

Εκπαιδευτική Τεχνολογία - Πολυμέσα. Ελένη Περιστέρη, Msc, PhD Εκπαιδευτική Τεχνολογία - Πολυμέσα Ελένη Περιστέρη, Msc, PhD Τι είναι η «Εκπαιδευτική Τεχνολογία» (1) Εκπαιδευτική Τεχνολογία είναι «η εφαρμογή τεχνολογικών διαδικασιών και εργαλείων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Σχεδίαση και Ανάπτυξη εφαρμογής ηλεκτρονικής εκπαίδευσης σε περιβάλλον Διαδικτύου: Υποστήριξη χαρακτηριστικών αξιολόγησης

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Σχεδίαση και Ανάπτυξη εφαρμογής ηλεκτρονικής εκπαίδευσης σε περιβάλλον Διαδικτύου: Υποστήριξη χαρακτηριστικών αξιολόγησης ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Σχεδίαση και Ανάπτυξη εφαρμογής ηλεκτρονικής εκπαίδευσης σε περιβάλλον Διαδικτύου: Υποστήριξη χαρακτηριστικών αξιολόγησης ΚΑΡΠΑΤΣΗΣ ΣΤΕΡΓΙΟΣ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή

ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή 1. ΤΠΕ ΚΑΙ ΨΗΦΙΑΚΟ ΧΑΣΜΑ (DIGITAL DIVIDE) Η ψηφιακή τεχνολογία πάνω στην οποία στηρίζονται οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας

Διαβάστε περισσότερα

Λογισμικό: Αρχαία με Νόημα Κατηγορία αναπηρίας: Κώφωση Βαρηκοΐα Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Τάξη/εις: Α, Β Γυμνασίου

Λογισμικό: Αρχαία με Νόημα Κατηγορία αναπηρίας: Κώφωση Βαρηκοΐα Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Τάξη/εις: Α, Β Γυμνασίου Λογισμικό: Αρχαία με Νόημα Κατηγορία αναπηρίας: Κώφωση Βαρηκοΐα Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Τάξη/εις: Α, Β Γυμνασίου Παρουσίαση Λογισμικού: Κατερίνα Αραμπατζή Προμηθευτής: Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου Προσβασιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ-ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ (ΠΕΣ)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ-ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ (ΠΕΣ) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ-ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ (ΠΕΣ) Το Κέντρο Ερευνών Science-to-Marketing του Munster University (Γερμανία) πραγματοποίησε έρευνα με θέμα τη συνεργασία μεταξύ Πανεπιστημίων και επιχειρήσεων,

Διαβάστε περισσότερα

Δίγλωσση εκπαίδευση: Η περίπτωση των προγραμμάτων εμβάπτισης του Καναδά. Ανδρονίκη Χατζηαποστόλου Γιούλη Βαϊοπούλου Ευγενία Τσιουπλή

Δίγλωσση εκπαίδευση: Η περίπτωση των προγραμμάτων εμβάπτισης του Καναδά. Ανδρονίκη Χατζηαποστόλου Γιούλη Βαϊοπούλου Ευγενία Τσιουπλή Δίγλωσση εκπαίδευση: Η περίπτωση των προγραμμάτων εμβάπτισης του Καναδά Ανδρονίκη Χατζηαποστόλου Γιούλη Βαϊοπούλου Ευγενία Τσιουπλή Bilingual education: The case of immersion classes in Canada Androniki

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός και στόχοι της Ημερίδας Εργασίας. Στέλιος Πιπερίδης ELRC, ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά»

Σκοπός και στόχοι της Ημερίδας Εργασίας. Στέλιος Πιπερίδης ELRC, ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά» Σκοπός και στόχοι της Ημερίδας Εργασίας Στέλιος Πιπερίδης ELRC, ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά» 1 Οι γλώσσες που χρησιμοποιούνται σε διάφορους browsers με βάση το twitter API 2 Γενικό πλαίσιο Η Ευρώπη είναι πολυγλωσσική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel Advanced Interactive Graphic Novels on Mobile Touchscreen Devices ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel (ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΝΟ 23) Τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΟΛΥΜΕΣΑ- ΔΙΚΤΥΑ ΚΥΚΛΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΟΛΥΜΕΣΑ- ΔΙΚΤΥΑ ΚΥΚΛΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΟΛΥΜΕΣΑ- ΔΙΚΤΥΑ ΚΥΚΛΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάρτιος 1998 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία Γεώργιος Πετάσης Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΤMHMA MHXANIKΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2012 2013 Τι είναι η γλωσσική τεχνολογία;

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΠΕ Leonardo da Vinci Leonardo Project: A EUROPEAN OBSERVATORY ON THE USE OF ICT-SUPPORTED LIFE LONG LEARNING BY SMES, MICRO-ENTERPRISES AND THE SELF-EMPLOYED IN RURAL AREAS ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες για το νέο HSK

Πληροφορίες για το νέο HSK Πληροφορίες για το νέο HSK Μετάφραση από την ιστοσελίδα http://www.chinesetesting.cn/gosign.do?id=1&lid=0# Το νέο HSK δημιουργήθηκε από το Χανπάν σε μια προσπάθεια καλύτερης εξυπηρέτησης των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους

Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους Ειδικό ευρωβαρόμετρο 386 Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στον πληθυσμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η ευρύτερα ομιλούμενη μητρική γλώσσα είναι η γερμανική (16%), έπονται η ιταλική και η αγγλική (13%

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών

Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) 2015-2016 Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών Προφίλ σχολείου λειτούργησε το 1967-68, και μετακόμισε σε καινούριο κτήριο το 2014-2015 (ΚΑ) 129 μαθητές 10 εκπαιδευτικοί

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαïκή Μέρα Γλωσσών 26η Σεπτεμβρίου. Η γιορτή της γλωσσικής πολυμορφίας

Ευρωπαïκή Μέρα Γλωσσών 26η Σεπτεμβρίου. Η γιορτή της γλωσσικής πολυμορφίας Ο ανθρώπινος παράγοντας Η γιορτή της γλωσσικής πολυμορφίας Ο πλανήτης μας έχει πάνω από έξι εκατομμύρια ανθρώπους που μιλούν μεταξύ 6,000 με 7,000 διαφορετικές γλώσσες. Μερικές γλώσσες ομιλούνται από εκατοντάδες

Διαβάστε περισσότερα

Για έναν Ιδανικό Πολιτιστικό Τουρισμό Με την υποστήριξη του προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης «Ευρώπη για τους πολίτες» Η ΕΕ με μια ματιά

Για έναν Ιδανικό Πολιτιστικό Τουρισμό Με την υποστήριξη του προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης «Ευρώπη για τους πολίτες» Η ΕΕ με μια ματιά Η ΕΕ με μια ματιά, ς και ανάπτυξη των ΜμΕ Το έργο χρηματοδοτήθηκε με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το παρόν έντυπο αποτυπώνει τις απόψεις του συντάκτη και μόνο και η Επιτροπή δεν μπορεί να θεωρηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στη Δημοτική Εκπαίδευση

Διδάσκοντας την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στη Δημοτική Εκπαίδευση Επιμορφωτικό Σεμινάριο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου 21-22/3/2014, Λευκωσία 16-17/5/2014, Λεμεσός Διδάσκοντας την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στη Δημοτική Εκπαίδευση Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Ομότιμη Καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κιουτσιούκη Δήμητρα, 485 Τελική δραστηριότητα Φάση 1 :Ατομική μελέτη 1. Πώς θα περιγράφατε το ρόλο της τεχνολογίας στην εκπαιδευτική καινοτομία; Οι Web

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ.

ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ. ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ http://www.greeklanguage.gr/certification Περιεχόμενα 1.Το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας 2. Το σύστημα των εξετάσεων για την Πιστοποίηση της Ελληνομάθειας 3. Κατηγορίες

Διαβάστε περισσότερα

Η Oracle ανακοίνωσε την πιο ολοκληρωμένη λύση στον τομέα της Ανάλυσης δεδομένων στο Cloud

Η Oracle ανακοίνωσε την πιο ολοκληρωμένη λύση στον τομέα της Ανάλυσης δεδομένων στο Cloud Η Oracle ανακοίνωσε την πιο ολοκληρωμένη λύση στον τομέα της Ανάλυσης δεδομένων στο Cloud Το Oracle Analytics Cloud αποτελεί ένα ολοκληρωμένο σύνολο δυνατοτήτων που περιλαμβάνει έτοιμο περιεχόμενο, εξειδικευμένα

Διαβάστε περισσότερα

Προπαρασκευαστική δράση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Προπαρασκευαστική δράση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Προπαρασκευαστική δράση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Υφιστάμενη και επιθυμητή κατάσταση του οικονομικού δυναμικού σε περιοχές εκτός της περιοχής της ελληνικής πρωτεύουσας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτή η προπαρασκευαστική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ

ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Η πρόσβαση στην πληροφορία αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα κάθε μαθητή, με ή χωρίς αναπηρίες και/ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Σε μία κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ» Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ» πρόσκληση υπό ανάπτυξη & διαβούλευση Συνάντηση Πλατφόρμας «Περιβάλλον και Βιώσιμη Ανάπτυξη» Στρατηγική Έρευνας και Καινοτομίας Έξυπνη Εξειδίκευση

Διαβάστε περισσότερα

Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ» Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ πρόσκληση υπό ανάπτυξη & διαβούλευση Συνάντηση Πλατφόρμας «ΕΝΕΡΓΕΙΑ» Στρατηγική Έρευνας και Καινοτομίας Έξυπνη Εξειδίκευση 2014 2020 Σταυρούλα Πούλου, Μονάδα Α, ΕΥΔΕ ΕΤΑΚ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο

Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο 1.1 Στόχοι Οι σπουδαστές στο Επίπεδο 1 του ICCLE είναι ικανοί να κατανοούν βασικά γλωσσικά στοιχεία που σχετίζονται με συνήθη καθημερινά θέματα. Είναι ικανοί

Διαβάστε περισσότερα

Θέλετε να διαθέσετε ένα αρχείο στο διαδίκτυο;

Θέλετε να διαθέσετε ένα αρχείο στο διαδίκτυο; Θέλετε να διαθέσετε ένα αρχείο στο διαδίκτυο; Θέλετε να διαθέσετε ένα αρχείο στο διαδίκτυο; Ένας σύντομος οδηγός για να σας διευκολύνει στη λήψη αποφάσεων για τη διάθεση του αρχείου σας σε αποθετήριο του

Διαβάστε περισσότερα

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά Νότια Ευρώπη Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός Η πρόσφατη οικονομική κρίση επηρέασε εκατομμύρια Ευρωπαίων πολιτών με πολλούς να χάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη περίπτωσης εργαλεία κοινωνικής δικτύωσης - MultiBlog. Ισπανική γλώσσα. 33 φοιτητές (ενήλικες > 25 ετών) και 2 εκπαιδευτικοί

Μελέτη περίπτωσης εργαλεία κοινωνικής δικτύωσης - MultiBlog. Ισπανική γλώσσα. 33 φοιτητές (ενήλικες > 25 ετών) και 2 εκπαιδευτικοί Μελέτη περίπτωσης εργαλεία κοινωνικής δικτύωσης - MultiBlog Σελίδα 1 μελέτη περίπτωσης πληροφορίες 1. Γενικές Πληροφορίες Πρόσβαση στο Πανεπιστήμιο για ενήλικες (ηλικία άνω 25 Επίπεδο (ηλικία των μαθητών)

Διαβάστε περισσότερα

«Νέες τεχνολογίες, ηλεκτρονικό εμπόριο και βιβλίο» Αθήνα, Μαΐου Ομιλία Έραστου Φίλου Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ΓΔ Κοινωνία της Πληροφορίας

«Νέες τεχνολογίες, ηλεκτρονικό εμπόριο και βιβλίο» Αθήνα, Μαΐου Ομιλία Έραστου Φίλου Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ΓΔ Κοινωνία της Πληροφορίας «Νέες τεχνολογίες, ηλεκτρονικό εμπόριο και βιβλίο» Αθήνα, 19-21 Μαΐου 2000 Ομιλία Έραστου Φίλου Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ΓΔ Κοινωνία της Πληροφορίας Κύριε πρόεδρε, κυρίες και κύριοι, κατ' αρχάς θα ήθελα να

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλεξία και Ξένη Γλώσσα

Δυσλεξία και Ξένη Γλώσσα Δυσλεξία και Ξένη Γλώσσα Βιβέτα Λυμπεράκη Ξένια Κωνσταντινοπούλου Καθηγήτριες αγγλικών ειδικής αγωγής Ποιοί μαθητές αναμένεται να αντιμετωπίσουν δυσκολία στις ξένες γλώσσες Μαθητές που: παρουσιάζουν δυσκολίες

Διαβάστε περισσότερα

υναµική σύνθεση νοηµάτων µε χρήση εικονικού βοηθού για την υποστήριξη της διδασκαλίας γλώσσας σε κωφούς µαθητές

υναµική σύνθεση νοηµάτων µε χρήση εικονικού βοηθού για την υποστήριξη της διδασκαλίας γλώσσας σε κωφούς µαθητές υναµική σύνθεση νοηµάτων µε χρήση εικονικού βοηθού για την υποστήριξη της διδασκαλίας γλώσσας σε κωφούς µαθητές Eλένη Ευθυµίου eleni_e@ilsp.gr Οµάδα Υποστηρικτικών Τεχνολογιών Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΔΕΥΤΕΡΟ ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ Ι: ΕΥΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΦΡΙΚΗ

ΜΑΘΗΜΑ ΔΕΥΤΕΡΟ ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ Ι: ΕΥΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΦΡΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ ΔΕΥΤΕΡΟ ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ Ι: ΕΥΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΑΦΡΙΚΗ 1. Εισαγωγή - Είναι προφανές ότι οι Τυπολογικές συγκρίσεις και η μελέτη της διαφορετικότητας των γλωσσών δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307)

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) Ενότητα #4: Λειτουργικός και Κριτικός Γραμματισμός Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδος : έρευνα και πειραματισμός

Μέθοδος : έρευνα και πειραματισμός 1 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΥΚΩΝ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ : ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ : Τρασανίδης Γεώργιος, διπλ. Ηλεκ/γος Μηχανικός Μsc ΠΕ12 05 Μέθοδος : έρευνα και πειραματισμός Στόχος της Τεχνολογίας στην Γ Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η Ψηφιακή Υποδοµή DARIAH-GR. Ελένη Κατσιαδάκη Ακαδηµία Αθηνών, 8 Απριλίου 2014

Τι είναι η Ψηφιακή Υποδοµή DARIAH-GR. Ελένη Κατσιαδάκη Ακαδηµία Αθηνών, 8 Απριλίου 2014 Τι είναι η Ψηφιακή Υποδοµή DARIAH-GR Ελένη Κατσιαδάκη Ακαδηµία Αθηνών, 8 Απριλίου 2014 Η εισαγωγή της διαχείρισης της πληροφορίας και των ψηφιακών µεθόδων έρευνας στο πεδίο των ανθρωπιστικών επιστηµών

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Η συνεισφορά της Cyta Ελλάδος στο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου

Η συνεισφορά της Cyta Ελλάδος στο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου Opinion Η συνεισφορά της Cyta Ελλάδος στο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου Γιάννης Κουλίας H ραγδαία τεχνολογική εξέλιξη µέσω της σύγκλισης τεχνολογιών, η ανάπτυξη καινοτόµων ηλεκτρονικών υπηρεσιών µεταφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Καινοτόμες παρεμβάσεις για την αποτελεσματική συνεργασία των αναπληρωτών εκπαιδευτικών ΠΕ 70 με το υπόλοιπο εκπαιδευτικό προσωπικό και τα Στελέχη της Εκπαίδευσης Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Ολοήμερο

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία και Κοινωνία

Τεχνολογία και Κοινωνία 1 Τεχνολογία και Κοινωνία Μάθηµα 6 ο Δηµήτρης Τσέλιος 2 Περιεχόµενο του µαθήµατος Πληροφορική αφθονία Παραγωγικότητα και µέτρηση του ΑΕΠ 3 Πληροφορική αφθονία (1) Σύµφωνα µε τις στατιστικές το βιοτικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει 16 πρωτοβουλίες για να κάνει την Ψηφιακή Ενιαία Αγορά πραγματικότητα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει 16 πρωτοβουλίες για να κάνει την Ψηφιακή Ενιαία Αγορά πραγματικότητα. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανεξάρτητη Αρχή Ευρωπαϊκό Κέντρο Καταναλωτή Ελλάδας Αθήνα, 11 Μαΐου 2015 Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει 16 πρωτοβουλίες για να κάνει την Ψηφιακή Ενιαία Αγορά πραγματικότητα. Το διαδίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μαρία ημάση Μακρίνα Ζαφείρη Γρηγορία-Καρολίνα Κωνσταντινίδου Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Πλυτροπικότητα: η έννοια Ως πολυτροπικότητα, multimodality, ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι) Εισαγωγή Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κύπρου προσφέρει ολοκληρωμένα προπτυχιακά και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών στους κλάδους του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Παιδιά με ειδικές ανάγκες Κατηγορίες διαφορετικών δυνατοτήτων Διανοητικές αναπηρίες (νοητική καθυστέρηση) Μαθησιακές δυσκολίες Συναισθηματικές ή συμπεριφορικές διαταραχές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ (1)

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ (1) ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΓΡΑΜΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ (1) 1 Προέλευση και ιστορία της Επιχειρησιακής Έρευνας Αλλαγές στις επιχειρήσεις Τέλος του 19ου αιώνα: βιομηχανική

Διαβάστε περισσότερα

Επιλεγμένο εκπαιδευτικό υλικό, καθολικά σχεδιασμένο για μαθητές με αναπηρία. ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Παλλήνη,

Επιλεγμένο εκπαιδευτικό υλικό, καθολικά σχεδιασμένο για μαθητές με αναπηρία. ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Παλλήνη, Επιλεγμένο εκπαιδευτικό υλικό, καθολικά σχεδιασμένο για μαθητές με αναπηρία ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Παλλήνη, 4-6. 11. 2016 Φυσικό αντικείμενο της πράξης Προσαρμογή των σχολικών εγχειριδίων για μαθητές με:

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΡΕΥΝΩ - ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ - ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

«ΕΡΕΥΝΩ - ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ - ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ» ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» ΕΣΠΑ 2014-2020 «ΕΡΕΥΝΩ - ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ - ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ» ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ 2 Σελ. ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ (ΕΠΑνΕΚ)» ΤΟΥ ΕΣΠΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ (ΕΠΑνΕΚ)» ΤΟΥ ΕΣΠΑ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΑΙΤΗΣΕΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ (ΕΠΑνΕΚ)» ΤΟΥ ΕΣΠΑ 2014-2020 ΕΝΙΑΙΑ ΔΡΑΣΗ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ, ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION)

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION) Κοκκινοπλίτης Κωνσταντίνος Kokkinoplitis Konstantinos is Expert to DG Regio, European Commission in Innovation

Διαβάστε περισσότερα

Προσφέρουμε στους συνεργάτες μας την ασφάλεια και την δύναμη μιας μακροπρόθεσμης συνεργασίας

Προσφέρουμε στους συνεργάτες μας την ασφάλεια και την δύναμη μιας μακροπρόθεσμης συνεργασίας Προσφέρουμε στους συνεργάτες μας την ασφάλεια και την δύναμη μιας μακροπρόθεσμης συνεργασίας ΖΗΣΕ ΤΗΝ ΕΜΠΕIΡΙΑ EXPERT Το πιο σημαντικό περιουσιακό στοιχείο της Expert είναι το όνομά της. Παρέχει στους

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική (BSc & MSc)

Πληροφορική (BSc & MSc) ς Πληροφορική (BSc & MSc) www.nup.ac.cy ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πτυχίο στην Εφαρμοσμένη Πληροφορική BSc in Applied Informatics Περιγραφή Προγράμματος Στόχος του Προπτυχιακού Προγράμματος στην Εφαρμοσμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) 1.α 3 ώρες Η εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση και τη διδασκαλία των φιλολογικών µαθηµάτων Επισκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ & ΔΙΚΤΥΑΚΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΑ ΤΕΕ ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ & ΔΙΚΤΥΑΚΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΑ ΤΕΕ ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 543 ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ & ΔΙΚΤΥΑΚΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΑ ΤΕΕ ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Καρτσιώτης Θόδωρος Συντονιστής Επιμόρφωσης έργου Λαέρτη kartsiot@auth.gr Ρενιέρη Νικολίνα Μηχανικός

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ H δημιουργία εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα

Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολικό έτος: 2012-2013 ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα Ενότητα 1 Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο Η επιβίωση

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Erasmus + EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2016

Erasmus + EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2016 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ------ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ (Ι.Κ.Υ.) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Erasmus

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακές πολύμεσες βιβλιοθήκες στο INTERNET - CHILIAS

Ψηφιακές πολύμεσες βιβλιοθήκες στο INTERNET - CHILIAS Ψηφιακές πολύμεσες βιβλιοθήκες στο INTERNET - CHILIAS Αλεξάνδρα Παπάζογλου Ελληνοαμερικανικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα, Βιβλιοθήκη Κολλεγίου Αθηνών Η ανάπτυξη της τηλεπικοινωνιακής υποδομής σε συνδυασμό με τις

Διαβάστε περισσότερα

III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ;

III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ; III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ; Eρωτήματα ποιες επιλογές γίνονται τελικά; ποιες προκρίνονται από το Π.Σ.; ποιες προβάλλονται από το εγχειρίδιο; ποιες υποδεικνύονται από το ίδιο το αντικείμενο; με

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών

Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών Οδηγός χρήσης για εταιρείες και άλλους οργανισµούς Το Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών θέτει αναγνωρισµένα διεθνή στάνταρ για τη µέτρηση και σύγκριση γλωσσικών ικανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Έρευνα αγοράς θεωρείται κάθε οργανωμένη προσπάθεια συλλογής, επεξεργασίας και ανάλυσης πληροφοριών σχετικών με την αγορά που δραστηριοποιείται μια επιχείρηση. Αυτές οι πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο 2 Θετικά σχόλια για την επιλογή χρήσης της ελληνικής γλώσσας

Κείμενο 2 Θετικά σχόλια για την επιλογή χρήσης της ελληνικής γλώσσας Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2308) Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ 1. Πτωχοπρόδρομος - Το κείμενο έχει πολλές διαφορετικές γραφές στα χειρόγραφα που διασώζεται, λόγω του σχετικά δημώδους αλλά και σκωπτικού του χαρακτήρα. Δυσχεραίνει

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ 2009-10 Τι είναι γλώσσα; Γλώσσα είναι το σύστημα ήχων ( φθόγγων ) και εννοιών που χρησιμοποιούν οι ανθρώπινες κοινότητες για

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική και Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών: Συνύπαρξη και παιδαγωγική πρακτική. Τάσος Μικρόπουλος Ιωάννα Μπέλλου Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Πληροφορική και Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών: Συνύπαρξη και παιδαγωγική πρακτική. Τάσος Μικρόπουλος Ιωάννα Μπέλλου Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Πληροφορική και Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών: Συνύπαρξη και παιδαγωγική πρακτική Τάσος Μικρόπουλος Ιωάννα Μπέλλου Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Πληροφορική και ΤΠΕ Η Πληροφορική και οι Τεχνολογίες της

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου SCinTE

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Εργαλεία κατασκευής γνώσης Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Access to to Knowledge

Access to to Knowledge Access to to Knowledge Η σημασία της Ανοικτής Επιστήμης και ο ρόλος του ΕΚΤ στη διάχυση και προβολή της ελληνικής επιστημονικής παραγωγής Δρ Εύη Σαχίνη Διευθύντρια Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης 1 Η παρουσίαση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΟ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΟ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Ομιλία Νίκου Σηφουνάκη Πολιτικού Εκπροσώπου του ΠΑΣΟΚ για θέματα Μεταφορών και Επικοινωνιών στο 3 ο Διεθνές Συνέδριο της ΕΕΤΤ για το Ευρυζωνικό Διαδίκτυο ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΟ ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική αναφορά «Τηλεκπαίδευση» Έργο: «Προηγμένες υπηρεσίες ηλεκτρονικής μάθησης στο ΤΕΙ Λάρισας»

Τεχνική αναφορά «Τηλεκπαίδευση» Έργο: «Προηγμένες υπηρεσίες ηλεκτρονικής μάθησης στο ΤΕΙ Λάρισας» Τεχνική αναφορά «Τηλεκπαίδευση» Έργο: «Προηγμένες υπηρεσίες ηλεκτρονικής μάθησης στο ΤΕΙ Λάρισας» Κυριακή Μπαλτά Βιβλιοθηκονόμος-Τεχνολόγος Εκπαίδευσης Λάρισα Φεβρουάριος 2006 Εισαγωγή Η παρούσα τεχνική

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ο Υπουργός Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας κ. Βασίλης Μαγγίνας μίλησε σήμερα Δευτέρα 16 Ιουλίου στο Όγδοο Διακυβερνητικό Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α Πρόλογος...7 Πρόλογος Επιμελητή...9 Εισαγωγή Τεχνολογίες για την ανάπτυξη ικανοτήτων...23 Σκοπός του βιβλίου...24 Eνα μοντέλο για την παιδαγωγική χρήση των εργαλείων με γνωστικό δυναμικό...26

Διαβάστε περισσότερα

Αυστραλιανή Διδακτική Ύλη Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Τ Ι Κ Ο Φ Υ Λ Λ Α Δ Ι Ο

Αυστραλιανή Διδακτική Ύλη Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Τ Ι Κ Ο Φ Υ Λ Λ Α Δ Ι Ο Πώς να εκφράσετε τις απόψεις σας για το σχέδιο της Αυστραλιανής Διδακτικής Ύλης Κ-10; Τι θέματα μπορείτε να σχολιάσετε; Το σχέδιο της Αυστραλιανής Διδακτικής Ύλης Κ-10 για τα αγγλικά, μαθηματικά, φυσική/χημεία

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Θεμελίωση μιας λύσης ενός προβλήματος από μια πολύπλευρη (multi-faceted) και διαθεματική (multi-disciplinary)

Διαβάστε περισσότερα

μεγάλο ποσοστό των οποίων εργάζεται με καθεστώς μερικής απασχόλησης, με περιορισμένης διάρκειας συμβόλαια και σε επαγγέλματα χαμηλής εξειδίκευσης.

μεγάλο ποσοστό των οποίων εργάζεται με καθεστώς μερικής απασχόλησης, με περιορισμένης διάρκειας συμβόλαια και σε επαγγέλματα χαμηλής εξειδίκευσης. Χαιρετισμός της Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, κας Σωτηρούλας Χαραλάμπους, στο Συνέδριο της Κυπριακής Προεδρίας με θέμα «Εξαλείφοντας το Χάσμα Αμοιβών μεταξύ Ανδρών και Γυναικών: Καλές Πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Σειρά «ΘΥΜΗΣΙΣ» : Αρχαίος Ελληνικός Πολιτισμός και Γλώσσα

Σειρά «ΘΥΜΗΣΙΣ» : Αρχαίος Ελληνικός Πολιτισμός και Γλώσσα Σειρά «ΛΟΓΟΜΑΘΕΙΑ+» : Διδασκαλία της Ελληνικής ως Μητρικής Γλώσσας Η «Λογομάθεια+» είναι ένα πολυμεσικό εκπαιδευτικό λογισμικό (σειρά 3 CD-ROM) που καλύπτει το σύνολο των φαινομένων της γραμματικής, του

Διαβάστε περισσότερα

«Η Αξιοποίηση του ΑΒΕΚΤ για τις Βιβλιοθήκες Κυβερνητικών Υπηρεσιών»

«Η Αξιοποίηση του ΑΒΕΚΤ για τις Βιβλιοθήκες Κυβερνητικών Υπηρεσιών» Οµιλία στο Πρώτο Συνέδριο Κυπριακών Βιβλιοθηκών «Ο Ρόλος της Βιβλιοθήκης στον 21ον Αιώνα» 2 Νοεµβρίου 2001 Με θέµα «Η Αξιοποίηση του ΑΒΕΚΤ για τις Βιβλιοθήκες Κυβερνητικών Υπηρεσιών» Εισαγωγή Επιτρέψετε

Διαβάστε περισσότερα