Διαπολιτισμικές Ισοδυναμίες και η επίδρασή. τους στο Μείγμα Μάρκετινγκ των. Αυτοκινητοβιομηχανιών

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Διαπολιτισμικές Ισοδυναμίες και η επίδρασή. τους στο Μείγμα Μάρκετινγκ των. Αυτοκινητοβιομηχανιών"

Transcript

1 ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Διαπολιτισμικές Ισοδυναμίες και η επίδρασή τους στο Μείγμα Μάρκετινγκ των Αυτοκινητοβιομηχανιών Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Οργάνωσης & Διοίκησης Επιχειρήσεων 1

2 Ευχαριστίες Πρωτίστως θα ήθελα να ευχαριστήσω τον επιβλέποντα καθηγητή μου, κ. Γεώργιο Πανηγυράκη, για την αμέριστη υποστήριξη και καθοδήγησή του καθ όλη τη διάρκεια της μεταπτυχιακής μου εργασίας. Ευχαριστώ ακόμα τον κ. Κυριακόπουλο, Διευθυντή Πωλήσεων της Chrysler Jeep Hellas, τον κ. Μαριανό, Διευθυντή Μάρκετινγκ της TOYOTA ΕΛΛΑΣ Α.Β.Ε.Ε., και τον κ.λειβαδά, Προϊστάμενο Πωλήσεων του εξουσιοδοτημένου εμπόρου της Kosmocar ΑΕ, Ι.Γρατσίας Α.Ε.Β.Ε., για την πολύτιμη παροχή πληροφοριών όσον αφορά την επίδραση των Διαπολισμικών Ισοδυναμιών στο μείγμα Μάρκετινγκ των εταιρειών που εκπροσωπούν στην Ελλάδα. Θα ήθελα επίσης να εκφράσω τις ευχαριστίες μου προς τους φίλους και συμφοιτητές μου, Α. Οικονόμου και Α. Κουλοχέρη, για την καθοριστική ηθική και πρακτική συμπαράσταση τους. Τέλος, θα ήταν παράλειψή μου αν δεν ευχαριστήσω εκ βάθους καρδίας τους γονείς μου και την αδερφή μου Έφη, που μου συμπαραστάθηκαν και με ενθάρρυναν στο δύσκολο δρόμο της γνώσης με κάθε δυνατό τρόπο. 2

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή 4σελ. Κεφάλαιο Πρώτο Βιβλιογραφική Ανασκόπηση 1.1. Εισαγωγή 9σελ Η έννοια του μάρκετινγκ και του συστήματος πολιτισμικών αξιών 9σελ Η επίδραση της κουλτούρας στο μίγμα μάρκετινγκ και στις στρατηγικές των επιχειρήσεων 13σελ Το υπόδειγμα του Geert Hofstede 23σελ Ο ρόλος των εθνικών χαρακτηριστικών 29σελ Κριτική στο μοντέλο του Hofstede 31σελ Διαστάσεις κουλτούρας 34σελ Η επίδραση της κουλτούρας στα 4 στοιχεία του μειγμ. Μαρκ. 36σελ. 1.4 Διαπολιτισμικές Ισοδυναμίες 45σελ Κουλτούρες 3 Αγορών 53σελ Κουλτούρα & Γερμανία 53σελ Κουλτούρα & Ιαπωνία 56σελ Κουλτούρα & ΗΠΑ 58σελ. 1.6 Συμπεράσματα 61σελ. Κεφάλαιο Δεύτερο - Μεθοδολογία έρευνας 2.1 Εισαγωγή 62σελ. 2.2 Πρωτογενή και Δευτερογενή στοιχεία 62σελ. 2.3 Ποιοτική Έρευνα 64σελ. 2.4 Φιλοσοφία της έρευνας Θετική 64σελ. 2.5 Ερευνητική προσέγγιση 65σελ. 2.6 Στρατηγική έρευνας 66σελ. 2.7 Μέθοδοι συλλογής στοιχείων 68σελ. Κεφάλαιο Τρίτο- Ανάλυση αποτελεσμάτων πρωτογενούς έρευνας 3.1 Εισαγωγή 70σελ. 3.2 Ιστορική ανασκόπηση της Toyota 70σελ Συνέντευξη με τον εκπρόσωπο της Toyota 73σελ. 3.3 Ιστορική ανασκόπηση της Volkswagen 86σελ Συνεντευξη με τον εκπροσωπο της Volkswagen 87σελ. 3.4 Ιστορική ανασκόπηση της Chrysler 96σελ Συνέντευξη με τον εκπρόσωπο της Chrysler 98σελ. Κεφάλαιο Τέταρτο Συμπεράσματα / Προτάσεις 4.1 Συμπεράσματα 108σελ Περιορισμοί 114σελ Κίνητρα για μελλοντική έρευνα 115σελ. Βιβλιογραφία 117σελ. Παράρτημα - Ερωτηματολόγιο 123σελ. 3

4 Εισαγωγή Το μάρκετινγκ αποτελείται από μεμονωμένες και οργανωσιακές δραστηριότητες, που διευκολύνουν και επισπεύδουν σχέσεις συναλλαγών σε ένα δυναμικό περιβάλλον (αγορές), μέσω της δημιουργίας, διανομής και τιμολόγησης αγαθών, υπηρεσιών και ιδεών 1. Το μάρκετινγκ είναι η διαδικασία «[...] από την οποία τα άτομα και οι ομάδες λαμβάνουν οτιδήποτε χρειάζονται και επιθυμούν, μέσω της δημιουργίας και ανταλλαγής των προϊόντων [ιδεών] και τιμών με άλλα φυσικά ή νομικά πρόσωπα». Υπάρχουν πολλοί ορισμοί του μάρκετινγκ, αλλά όλοι τους μοιράζονται ή δίνουν έμφαση στην έννοια της ανταλλαγής των αγαθών ή των ιδεών, της παροχής αξίας προς τους πελάτες και την ικανοποίηση των αναγκών τους. Οι οργανισμοί σήμερα ανταγωνίζονται πλέον σε παγκόσμιο επίπεδο. Μία επιχείρηση μπορεί να κατακτήσει την παγκόσμια αγορά, γεγονός που είναι άλλωστε ο σκοπός πολλών επιχειρήσεων. Σύμφωνα με το γενικό διευθυντή του ομίλου επιχειρήσεων των McDonald s, Jack Greenberg, «[ ] όταν οι επιχειρήσεις σκέφτονται παγκόσμια, ολόκληρος ο κόσμος αποτελεί την αγοράστόχο τους.» Η άποψη αυτή αναδεικνύει σίγουρα το ρόλο του πολιτισμού, της κουλτούρας που συνοδεύει κάθε κράτος ή ακόμα και μία ομάδα πολιτών του ίδιου έθνους. 1 Winer, Russell S. (2000), Marketing Management, Prentice Hall, σελ. 10 4

5 Με βάση την παγκοσμιοποίηση των αγορών και τη σημαντικότητα του συστήματος των πολιτισμικών αξιών στη διαμόρφωση των στρατηγικών των επιχειρήσεων και ειδικότερα της στρατηγικής μάρκετινγκ, που επικεντρώνεται η παρούσα διπλωματική εργασία, γεννάται η ανάγκη μελέτης των διαπολιτισμικών ισοδυναμιών (cross cultural equivalencies). Η διαδικασία πωλήσεων σε διεθνείς αγορές, συσχετίζεται με τις διαπολιτισμικές ισοδυναμίες (cross cultural equivalencies): «[ ] τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που συμμετέχουν στη διαδικασία αυτή και ανήκουν σε διαφορετικούς πολιτισμούς, δεν διακρίνονται από ομοιομορφία στον τρόπο σκέψης, έκφρασης και συναισθήματος.» 2 Εξίσου σημαντικός παράγοντας στην ολοκλήρωση διαπολιτισμικών πωλήσεων είναι και η εθνικότητα του πωλητή και του καταναλωτή, επειδή καθορίζει και επιδρά στην διαμόρφωση της προσωπικότητας των συγκεκριμένων μελών 3. Οι διαπολιτισμικές ισοδυναμίες διακρίνονται στις εξής κατηγορίες 4 : 1. Σχετιζόμενες με την κατανόηση της λειτουργίας των δραστηριοτήτων του μάρκετινγκ. Συγκεκριμένα διακρίνονται σε λειτουργικές και εννοιολογικές. 2. Σχετιζόμενες με τη γλώσσα που χρησιμοποιείται στις δραστηριότητες του μάρκετινγκ. 3. Σχετιζόμενες με τον τόπο και το χρόνο στους οποίους διαδραματίζονται οι διαδικασίες του μάρκετινγκ. 2 Adler, N.J. (1986) International Dimensions of Organizational Behavior, Kent Publishing Co.: Boston, Mass. 3 Tung, R.L. (1982) U.S.-China trade negotiations: practices, procedures and outcomes. Journal of International Business Studies, Fall, Reynolds, N.L., Simintiras A.C., Diamantopoulos A. Theoretical Justification of Sampling Choices in International Marketing Research; Key Issues and Guidelines for Researchers, Journal of International Marketing Research, Vol. 34, pp

6 4. Σχετιζόμενες με την ανταπόκριση των δύο πλευρών στις διαδικασίες του μάρκετινγκ. Μπορεί να θεωρηθεί και ως συνισταμένη, αποτέλεσμα των προηγουμένων κατηγοριών. Οι προαναφερθείσες κατηγορίες συνδέονται άμεσα με τα επιμέρους στοιχεία του μείγματος μάρκετινγκ που αφορούν το προϊόν, την τιμή, την προώθηση και τη διανομή, και μάλιστα είναι δυνατόν να επιδράσουν θετικά ή αρνητικά στην ολοκλήρωσή τους. Μπορεί να προάγουν και να συνεισφέρουν σε αποδοτικές και αποτελεσματικές συμφωνίες ή να αποτελέσουν τροχοπέδη στην ομαλή διεξαγωγή τους. Λειτουργώντας σε παγκόσμιες αγορές, τα ανώτερα στελέχη του τμήματος μάρκετινγκ, οφείλουν να αφομοιώσουν και να κατανοήσουν τη χρησιμότητα αυτών των παραγόντων, προκειμένου να εξασφαλίζουν την επιτυχή επέκταση των επιχειρήσεων τους σε ξένες αγορές. Η παρούσα διπλωματική μελετά την επίδραση των διαπολιτισμικών ισοδυναμιών στο μάρκετινγκ των προϊόντων, και συγκεκριμένα στον καθορισμό του μείγματος μάρκετινγκ τριών επιχειρήσεων με διαφορετικό πολιτισμικό υπόβαθρο. Η έρευνα αυτή λαμβάνει χώρα στον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας και βασίζεται σε στοιχεία που αφορούν έναν Ευρωπαϊκό οργανισμό (Volkswagen), έναν αμερικάνικο (Chrysler) και έναν ασιατικό (Toyota). Η επιλογή των επιχειρήσεων αυτών καθορίστηκε με βάση τις υπάρχουσες πολιτισμικές διαφορές των μητρικών εταιρειών αλλά και την θέση που κατέχουν οι συγκεκριμένοι οργανισμοί στην αγορά. Η συγκεκριμένη έρευνα βασίζεται τόσο σε πρωτογενή όσο και σε δευτερογενή στοιχεία. Τα πρωτογενή στοιχεία συλλέχθηκαν έπειτα από προσωπικές συνεντεύξεις με εκπροσώπους των τριών οργανισμών στην 6

7 Ελλάδα ενώ τα δευτερογενή διαμορφώθηκαν με βάση την υπάρχουσα βιβλιογραφία και πληροφορίες του διαδικτύου. Η έρευνα είναι ποιοτική και συγκεκριμένα περιγραφική, εφόσον αναφέρεται στις στρατηγικές μάρκετινγκ που ακολουθούν οι συγκεκριμένες επιχειρήσεις. Τα αποτελέσματά της, ωστόσο, λόγω της ποιοτικής της φύσης, δεν μπορούν να γενικευθούν σε όλους τους τομείς της βιομηχανίας. Το γεγονός αυτό δεν υποβαθμίζει την αξία της παρούσας διπλωματικής. Η έρευνα αυτή έχει σαν στόχο την παροχή πληροφοριών όσον αφορά τη σπουδαιότητα και το ρόλο της κουλτούρας στη παγκόσμια αγορά, όπως επίσης και την επίδραση διαπολιτισμικών παραγόντων σε κάθε αγορά, με απώτερο στόχο το αποτελεσματικότερο μάρκετινγκ των προϊόντων αλλά και την αύξηση του μεριδίου αγοράς της εκάστοτε εταιρείας. Η δομή της παρούσας διπλωματικής εργασίας αποτελείται απο 4 κεφάλαια: Το πρώτο κεφάλαιο περιέχει την ανασκόπηση της υπάρχουσας βιβλιογραφίας, όσον αφορά το μείγμα μάρκετινγκ και τις διαπολιτισμικές ισοδυναμίες, τις δύο βασικές μεταβλητές στις οποίες στηρίζεται η εργασία αυτή. Ακόμα θέτονται οι θεωρητικές βάσεις για την μελέτη της επίδρασης των διαπολιτισμικών ισοδυναμιών στα 4Ρ, δηλαδή τα στοιχεία του μείγματος μάρκετινγκ. Επίσης, παρέχονται στον αναγνώστη αναλύσεις του μάρκετινγκ των συγκεκριμένων πολιτισμών. Το δεύτερο κεφάλαιο περιγράφει την μεθοδολογία έρευνας καθώς επίσης εξηγείται η φιλοσοφία και το σκεπτικό της. 7

8 Το τρίτο κεφάλαιο περιέχει τα πρωτογενή στοιχεία που συλλέχθησαν κατά τη διάρκεια των συνεντεύξεων με τους εκπροσώπους των τριών αυτοκινητοβιομηχανιών, όσον αφορά το σκοπό της έρευνας αυτής καθώς επίσης και τα συμπεράσματά της. Στο τέταρτο κεφάλαιο αναγράφονται τα γενικά συμπεράσματα της όλης έρευνας, όπως και προτάσεις για περαιτέρω έρευνα. 8

9 Κεφάλαιο Πρώτο Βιβλιογραφική Ανασκόπηση 1.1. Εισαγωγή Το συγκεκριμένο κεφάλαιο επικεντρώνεται στην εις βάθος εξέταση και ανάλυση των επιδράσεων των διαπολιτισμικών ισοδυναμιών όσον αφορά την προώθηση ενός προϊόντος στην παγκόσμια αγορά. Το γεγονός αυτό καθορίζει τις θεματικές ενότητες που απασχολούν τη βιβλιογραφική ανασκόπηση. Η σημαντικότητα των στοιχείων του μείγματος μάρκετινγκ και οι διαπολιτισμικές ισοδυναμίες στην υπάρχουσα βιβλιογραφία παρέχουν στοιχεία για την δημιουργία της θεωρητικής βάσης αυτής της έρευνας. Η έρευνα αυτή έχει ως στόχο να μελετήσει τις διαπολιτισμικές ισοδυναμίες και την επίδραση αυτών στα τέσσερα στοιχεία του μείγματος μάρκετινγκ, όσον αφορά οργανισμούς που δραστηριοποιούνται στη διεθνή αγορά. Η συγκεκριμένη διπλωματική προσπαθεί να προσφέρει κάποια βασικά συμπεράσματα στο συγκεκριμένο τομέα, εμπειρικής και όχι συμπερασματικής φύσης Η έννοια του μάρκετινγκ και του συστήματος πολιτισμικών αξιών 5 Το μάρκετινγκ θεωρείται ως μια από τις πιο σημαντικές λειτουργίες ενός οργανισμού. Εφαρμόζεται όχι μόνο από τα άτομα του συγκεκριμένου τμήματος, 5 Ο όρος σύστημα πολιτισμικών αξιών αναφέρεται στην ξενόγλωσση λέξη κουλτούρα. Από εδώ και στο εξής θα αναγράφεται ο όρος κουλτούρα, εννοώντας το σύστημα πολιτισμικών αξιών. 9

10 αλλά από όλους όσους έρχονται σε επαφή με τους πελάτες και τα στελέχη του εξωτερικού περιβάλλοντος του οργανισμού. Το μάρκετινγκ συνιστά και φανερώνει το πρόσωπο, το χαρακτήρα της επιχείρησης κατά τη διάρκεια όλων των συναλλαγών της στην αγορά. Η συγκεκριμένη λειτουργία διαμορφώνει το σύστημα των πολιτισμικών αξιών ενός οργανισμού και παράλληλα διαμορφώνεται από αυτό 6. Το σύστημα των πολιτισμικών αξιών ενός οργανισμού αναφέρεται και ως κουλτούρα, στην πλειοψηφία της βιβλιογραφίας. Η εθνική κουλτούρα ορίζεται ως το συλλογικό νοητικό υπόβαθρο των ανθρώπων της κάθε εθνικότητας 7. Ο ερευνητής αναφέρει πως οι άνθρωποι μοιράζονται ένα συλλογικό εθνικό χαρακτήρα που αντιπροσωπεύει την νοητική κουλτούρα τους. Το νοητικό αυτό υπόβαθρο διαμορφώνει τις αξίες, στάσεις, συμπεριφορές και αντιλήψεις του κάθε λαού. Στη σύγχρονη κοινωνία υπάρχουν αρκετοί ορισμοί της κουλτούρας. Σύμφωνα με τον Vansteenkiste, τα σύγχρονα λεξικά και η σύγχρονη ακαδημαϊκή βιβλιογραφία παρουσιάζουν την κουλτούρα ως ένα σύνολο πνευματικών ή ηθικών αρχών, ένα καλλιτεχνικό ή πνευματικό επίπεδο εξέλιξης, ή ένα ιστορικά μεταδιδόμενο σχέδιο εννοιών. Οι συγκεκριμένοι ορισμοί δεν ανταποκρίνονται στην έννοια της κουλτούρας, όσον αφορά το πρακτικό περιεχόμενο της αγοράς 8. Η κουλτούρα, επίσης, ορίζεται ως ένα σύνολο κανόνων, αξιών και ιδεών το οποίο μια κοινότητα υιοθετεί και εφαρμόζει. Εικάζεται ότι η κουλτούρα προσδίδει στα μέλη της κοινότητας στην οποία υιοθετείται, μια αίσθηση του «[...] 6 Το σύστημα των πολιτιμικών αξιών θεωρείται συνώνυμο της ξένης λέξης «κουλτούρα», έννοια που στη συνέχεια θα χρησιμοποιείται στην διπλωματική εργασία. 7 Hofstede, G. (1980) Culture s Consequences: International Differences in Work- ρelated Values. Beverly Hills, California: Sage Publications 8 Ronny Vansteenkiste, The business of culture and the culture of business in Berger, Cross-Cultural Team Buildling

11 ποιοι είναι, που ανήκουν και πως πρέπει να συμπεριφέρονται [...]» 9. Η κοινή κουλτούρα παρέχει στα μέλη της, ένα αίσθημα ομαδικής ταυτότητας, συγκεκριμένα όσον αφορά τη συμπεριφορά και τις αξίες. Αποτελείται από συνήθειες, παραδόσεις, αντιλήψεις, συμπεριφορές, ιδέες, ιεραρχίες, ρόλους, ειδικές ανάγκες και κάθε είδους επικοινωνία. Είναι δύσκολο να αναγνωριστούν στοιχεία σε μια κουλτούρα τα οποία θεωρούνται δεδομένα από τα μέλη της και δεν αντιμετωπίζονται με κριτική σκέψη. Η κουλτούρα είναι το σύνολο των βασικών αξιών, αντιλήψεων και συμπεριφορών που υιοθετείται από ένα μέλος της κοινωνίας μέσω της οικογένειας και άλλων σημαντικών αρχών 10. Η κουλτούρα, στο περιβάλλον της διεθνούς επιχειρηματικής δραστηριότητας, αποτελείται από τη γλώσσα, τη θρησκεία, τις αξίες και συμπεριφορές, το νόμο, την εκπαίδευση, τις πολιτικές πεποιθήσεις, την τεχνολογία και τους κοινωνικούς οργανισμούς, στοιχεία που παρουσιάζουν διαφορές. Όπως φαίνεται και στο διάγραμμα, οι δυνάμεις της κουλτούρας σχετίζονται άμεσα με στοιχεία της κουλτούρας που βρίσκονται μέσα σε μία κοινωνία και τα στελέχη του μάρκετινγκ που λειτουργούν σε διεθνές επίπεδο, θα πρέπει να τα αναγνωρίσουν και να αντιληφθούν τον τρόπο με τον οποίο αυτά αναπτύσσονται και επηρεάζουν τη συμπεριφορά και τις στάσεις των ατόμων Ronny Vansteenkiste, The business of culture and the culture of business in Berger, Cross-Cultural Team Buildling Kotler, P., Dipak, J. and Suvit, M. (2002) Marketing Moves: A new approach to Profits, Growth and Renewal Boston: Havard Business School Press 11 Noonan, C, (1999) Export Marketing, The Chartered Institute of Marketing, Butterworth Heinemann 11

12 Δυνάμεις της Κουλτούρας Μηνύματα της Κουλτούρας Ιστορία Γλώσσα Θρησκεία Οικογένεια Μόρφωση Τέχνες Σύμβολα Αρχές Γνώση Κανόνες συμπεριφοράς Κοινωνικές τάσεις Πηγή: Noonan, Chris J., 1999, Export Marketing,σελ. 17 Ειδικότερα αναφέρεται ότι «όταν οι σχέσεις ξεπερνούν τις εθνικές παραγγελίες, κάθε διαφορά κουλτούρας που υπάρχει θα επηρεάσει τη φύση των 12

13 σχέσεων καθώς επίσης και το βαθμό επιτυχίας τους» 12. Ακόμα αναφέρεται πως η κουλτούρα είναι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία του μάρκετινγκ Η επίδραση της κουλτούρας στο μείγμα μάρκετινγκ και στις στρατηγικές των επιχειρήσεων Ένα από τα εργαλεία του ολοκληρωμένου στρατηγικού μάρκετινγκ είναι το μείγμα μάρκετινγκ (marketing mix), ή αλλιώς τα 4Ρ, που αναλύονται ως εξής: Διανομή (Place), Τιμή (Price), Προϊόν (Product) και Προώθηση (Promotion). Τα στοιχεία αυτά είναι ιδιαιτέρως σημαντικά για την επιτυχημένη πορεία ενός οργανισμού στην αγορά που ανταγωνίζεται, ενώ έμφαση σε οποιοδήποτε από αυτά μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα ένα μοναδικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, έναντι των ανταγωνιστών της επιχείρησης. Υπάρχουν πολλοί ερευνητές που έχουν ασχοληθεί με τη σημαντικότητα της κουλτούρας και της επίδρασής της τόσο στο μάρκετινγκ όσο και στην αγοραστική συμπεριφορά των καταναλωτών 14, 15, 16, 17. Το γεγονός αυτό υποστηρίζεται από την αναγνώριση των εθνικών μειονοτήτων, η αγοραστική δύναμη των οποίων αυξάνεται διαρκώς, και της διαφορετικής κουλτούρας που 12 Ambler, T. and Styles, C. (2000) The SILK Road to International Marketing: PASSION and Profit in International Business, Financial Times/Prentice-Hall, London, p Gordon, I.H. (1998) Relationship Marketing: New Strategies, Techniques and Technologies to Win the Customers You Want and Keep them Forever. Jubilee Books. 14 Bouchet, D. (1995) Marketing and the redefinition of ethnicity in Costa, J. A., Bamossy, G. J. (eds.) Marketing in a Multicultural World. London : Sage Publications 15 Burton, D. (2000) Ethnicity, identity and marketing: a critical review. Journal of Marketing Management, 16 pp Costa, JA and Bamossy, GJ (1995) Perspectives on ethnicity, nationalism, and cultural identity in Costa, J. A., Bamossy, G. J. (eds.) Marketing in a Multicultural World. Sage 17 Penaloza, L. and Gilly, M. C. (1999) Marketer acculturation: the changer and the changed, Journal of Marketing, 63 pp

14 αυτές έχουν, γεγονός που επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο αγοράζουν 18. Για ορισμένους, το μαζικό μάρκετινγκ είναι ένα στοιχείο του παρελθόντος και θεωρείται αναγκαίο για τους ανθρώπους του μάρκετινγκ να ανταποκρίνονται στις διαφορές των καταναλωτών με διαφορετικές στρατηγικές μάρκετινγκ και διαφορετικές στρατηγικές τμηματοποίησης. Σύνηθες θεωρείται στην Αμερική για εταιρείες (όπως για παράδειγμα τράπεζες, μεγάλα καταστήματα λιανικής) να ακολουθούν στρατηγικές τμηματοποίησης που λαμβάνουν υπόψη τους την εθνικότητα και διαμορφώνουν ανάλογα μείγματα μάρκετινγκ Επίσης, τα στελέχη που δραστηριοποιούνται στην ευρωπαϊκή αγορά, αντιλαμβανόμενα πλήρως το σημαντικό ρόλο της κουλτούρας και την επίδρασή της στον τρόπο επιλογής των προϊόντων, προσπαθούν να διαμορφώσουν κατάλληλα μείγματα μάρκετινγκ 25, τα οποία θα έχουν ως αποτέλεσμα την καλύτερη δυνατή προώθηση των προϊόντων στην αγορά. Για την αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος, προτάθηκε ένα θεωρητικό υπόδειγμα το οποίο περιλαμβάνει την εθνική ταυτότητα και εθνικότητα μέσα στη θεωρία του μάρκετινγκ 26. Το υπόδειγμα αυτό τονίζει την ανάγκη για μεγαλύτερη κατανόηση, του τρόπου με τον οποίο σχηματίζονται η εθνικότητα και η εθνική 18 Cui, G and Choudhary, P (2002) Marketplace diversity and cost-effective marketing strategies. Journal of Consumer Marketing, 19 (1) pp Mummert, H., 1995, "Reaching ethnic markets", Target Marketing, 18, 11, Holliday, K., 1993, "Reaching ethnic markets", Bank Marketing, 25, 2, Gore, J.P., 1998, "Ethnic marketing may become the norm", Bank Marketing, 30, 9, Edwards, C., 1994, "Retailers, grocers marketing to segmented ethnic society",marketing News, 28,2,8. 23 Burton, D., 2000, "Ethnicity, identity and marketing: a critical review", Journal of Marketing Management, 16, Clegg, A., 1996, ""Cover story: colour blind", Marketing Week,, 21 June. 25 Nwankwo, S., Lindridge, A., 1998, "Marketing to ethnic minorities in Britain", Journal of Marketing Practice: Applied Marketing Science, 4, 7, Burton, D., 2000, "Ethnicity, identity and marketing: a critical review", Journal of Marketing Management, 16,

15 ταυτότητα, των ειδικών αναγκών που έχουν οι καταναλωτές των διαφόρων εθνικοτήτων και των διαφορετικών μειγμάτων μάρκετινγκ που θα πρέπει να δημιουργούνται για την ικανοποίηση των αναγκών αυτών. Ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε διάφορες χώρες είναι το αν θα πρέπει να προσφέρουν ένα μείγμα μάρκετινγκ ίδιο με αυτό που προσφέρεται στα εθνικά τους όρια ή θα πρέπει να το προσαρμόζουν στις ειδικές απαιτήσεις των ξένων αγορών 27. Πρόκειται για ένα θέμα που επηρεάζει κατά πολύ τη χρηματοοικονομική απόδοση των επιχειρήσεων, τα ανταγωνιστικά τους πλεονεκτήματα καθώς επίσης και την επιβίωσή τους στις ξένες αγορές 28. Οι απόψεις για το παραπάνω ζήτημα διίστανται μεταξύ των διαφόρων ερευνητών. Οι υποστηρικτές της διαμόρφωσης ενός ενιαίου μείγματος μάρκετινγκ, αναφέρουν πως το κλειδί στην επιτυχία σε ένα κόσμο όπου ο ανταγωνισμός αυξάνεται διαρκώς, τα πρότυπα ζωής βελτιώνονται και υπάρχει απελευθέρωση του εμπορίου και συνένωση των οικονομιών, είναι η ανάπτυξη παγκόσμιων στρατηγικών μάρκετινγκ Από την άλλη πλευρά, η ύπαρξη διαφορετικής κουλτούρας που επηρεάζει την αγοραστική συμπεριφορά και τις συνήθειες των διαφόρων λαών, θεωρείται καθοριστικός παράγοντας και απαιτείται, σύμφωνα με κάποιους ερευνητές, η 27 Douglas, S.P., Craig, C.S., 1992, "Advances in international marketing", International Journal of Research in Marketing, 9, 4, Jain, S.C., 1989, "Standardization of international marketing strategy: some research hypotheses", Journal of Marketing, 53, 1, Buzzell, R.D., 1968, "Can you standardize multinational marketing?", Harvard Business Review, November-December, Levitt, T., 1983, "The globalization of markets", Harvard Business Review, May-June, Rau, P.A., Peebles, D.E., 1987, "Standardisation of marketing strategy by multinationals", International Marketing Review, 4, 3,

16 προσαρμογή των στρατηγικών μάρκετινγκ στις ανάγκες και ιδιαιτερότητες κάθε λαού Κάθε μία από τις παραπάνω απόψεις παρουσιάζει με επιχειρήματα τα πλεονεκτήματα που απορρέουν για μια εταιρεία που δραστηριοποιείται στην παγκόσμια αγορά. Από τη μια πλευρά, ο υποστηρικτές της υιοθέτησης ενιαίας στρατηγικής μάρκετινγκ (standardization), μιλούν για εξοικονόμηση κόστους, καθώς δημιουργούνται οικονομίες κλίμακας στην έρευνα και ανάπτυξη, στην παραγωγή και στο μάρκετινγκ, για πιο αποτελεσματικό έλεγχο της στρατηγικής και για καλύτερη εκμετάλλευση των καλών ιδεών και της τεχνογνωσίας που δημιουργείται μέσα στον παγκόσμιο οργανισμό. Οι υποστηρικτές της διαφοροποίησης των στρατηγικών μάρκετινγκ (adaptation), τονίζουν την αξία προσανατολισμού προς τον πελάτη και τις ειδικές ανάγκες που αυτός έχει λόγω διαφορετικής κουλτούρας, τη μεγιστοποίηση των κερδών που πηγάζει από την πλήρη ικανοποίηση των καταναλωτών καθώς επίσης και την ανάπτυξη της καινοτομίας μέσα στους κόλπους της εταιρείας, εξαιτίας της ανάγκης εύρεσης συνεχών νέων λύσεων. Αναφορικά με το στοιχείο του προϊόντος, οι επιχειρήσεις μπορούν να επιλέξουν ανάμεσα σε διάφορες στρατηγικές οι οποίες κυμαίνονται, από την παροχή πανομοιότυπων προϊόντων για όλες τις χώρες μέχρι και την παροχή ειδικών προϊόντων,προσαρμοσμένα για κάθε περίπτωση. Αυτό που φαίνεται να 32 Douglas, S.P., Wind, Y., 1987, "The myth of globalization", Columbia Journal of World Business, 22, 4, Hill, J.S., Still, R.R., 1984, "Adapting products to less-developed country tastes", Harvard Business Review, March-April, Walters, P.G.P., 1986, "International marketing policy: a discussion of the standardization construct and its relevance for corporate policy", Journal of International Business Studies, 17, 2,

17 συμβαίνει, μετά από μελέτες σε πολυεθνικές εταιρείες, είναι ότι οι περισσότερες προσφέρουν σχεδόν ίδια και όχι πανομοιότυπα προϊόντα, ενώ αυτές που έχουν υιοθετήσει το στυλ της εκάστοτε κουλτούρας, φαίνεται πως κατέληξαν σε αυτό καθώς δεν μπορούσαν να το αποφύγουν, εξαιτίας των μεγάλων διαφορών 35. Αξίζει να σημειωθεί πως κάποια ειδικότερα στοιχεία των προϊόντων δέχονται συχνά αλλαγές και προσαρμογές ανάλογα με το περιβάλλον στο οποίο προσφέρονται. Ειδικότερα, στοιχεία όπως το σχέδιο, η ποιότητα και τα χαρακτηριστικά αλλάζουν συχνά, η συσκευασία είναι το δεύτερο βασικό στοιχείο που επιδέχεται σημαντικές αλλαγές ενώ η ετικέτα ακολουθεί 36. Οι διάφορες έρευνες έχουν δείξει πως οι εταιρείες κάνουν τέτοιες αλλαγές με στόχο να διατηρήσουν την ανταγωνιστικότητά τους ενώ παράλληλα το κόστος προσαρμογής δεν είναι τόσο υψηλό Σχετικά με τα στοιχεία του μείγματος μάρκετινγκ και του βαθμού διαφοροποίησής τους ανάλογα με τη χώρα στην οποία εφαρμόζονται, εκτός του προϊόντος, πολλές αναφορές έχουν γίνει και στο στοιχείο της προώθησης. Ειδικότερα, το ζήτημα που αφορά την διαφήμιση και τον τρόπο που πρέπει να παρουσιάζεται στις ξένες χώρες, έχει απασχολήσει τους ερευνητές από τις αρχές του Hill, J.S., Still, R.R., 1984, "Adapting products to less-developed country tastes", Harvard Business Review, March-April, Kotler, P., Armstrong, G., 1996, Principles of Marketing, Prentice-Hall, Englewood Cliffs, NJ. 37 Kacker, M.P., 1972, "Patterns of marketing adaptation in international business: a study of American business firms operating in India", Management International Review, Ward, J.M., 1973, "Production and promotion adaptation by European firms in the US", Journal of International Business Studies, 4, 1, Elinder, E., 1961, "How international can advertising be?", International Advertiser, December, Fatt, A., 1964, "A multinational approach to international advertising", International Advertiser, September, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ 17

18 Η υιοθέτηση μίας κοινής στρατηγικής προώθησης σε παγκόσμιο επίπεδο, αναφέρεται στη χρήση μίας κοινής προσέγγισης (ίδια διαφημιστικά μηνύματα) για την προώθηση του ίδιου προϊόντος και έξω από τα εθνικά σύνορα. Και σε αυτή την περίπτωση υπάρχουν διαφορετικές απόψεις, για κάθε μία από τις οποίες πηγάζουν σημαντικά πλεονεκτήματα. Οι υποστηρικτές της τυποποιημένης προώθησης, θεωρούν πως το ίδιο διαφημιστικό μήνυμα με κάποιες ελάχιστες τροποποιήσεις ή ακόμα και διαφημίσεις απλώς μεταφρασμένες, μπορούν να χρησιμοποιηθούν για όλους τους καταναλωτές σε όλες τις χώρες. Η άποψη αυτή στηρίζεται στην πεποίθηση πως όλοι οι καταναλωτές έχουν τις ίδιες ή παρόμοιες επιθυμίες και ανάγκες και άρα μπορούν να πειστούν στον ίδιο βαθμό για την αγορά του προϊόντος Τα τέσσερα βασικά επιχειρήματα είναι ότι η επιχείρηση με αυτό τον τρόπο δημιουργεί και στηρίζει μία παγκόσμια εικόνα, δε δημιουργεί προβλήματα και σύγχυση στους καταναλωτές που ταξιδεύουν συχνά, διευκολύνει τη δημιουργία μιας ενιαίας καμπάνιας και συντελεί φυσικά στην εξοικονόμηση κόστους. Στην άλλη πλευρά βρίσκονται οι υποστηρικτές της δημιουργίας προσαρμοσμένων μηνυμάτων για κάθε χώρα, καθώς υπάρχουν σημαντικές διαφορές στο τρόπο σκέψης των καταναλωτών, οι οποίες αφορούν την κουλτούρα 44. Ακόμα αναφέρεται, ότι αν οι επιχειρήσεις θεωρήσουν πως οι καταναλωτές σε όλες τις χώρες έχουν τα ίδια κίνητρα και ακολουθούν την ίδια αγοραστική συμπεριφορά, τότε η επιχείρηση σύντομα θα καταρρεύσει. 41 Fatt, A.C., 1967, "The danger of `local' international advertising", Journal of Marketing, 31, 1, Killough, J., 1978, "Improved payoffs from transnational advertising", Harvard Business Review, 56, Sorenson, R.Z., Wiechmann, U.E., 1975, "How multinationals view marketing standardization", Harvard Business Review, Kotler, P., 1986, "Global standardization: courting danger", Journal of Consumer Marketing, 3,

19 Θεωρείται πως η υπόθεση αυτή είναι ιδιαίτερα απλοϊκή και φυσικά πολύ επικίνδυνη 45. Ο Synodinos (1989), στη μελέτη του αναφορικά με τις πρακτικές προώθησης σε 15 χώρες, βρήκε σημαντικές διαφορές 46. Παράλληλα αναφέρεται, πως τα διαφημιστικά μηνύματα θα πρέπει να διαμορφώνονται ανάλογα με τις πεποιθήσεις και τις παραδόσεις των κατοίκων της κάθε χώρας ξεχωριστά 47. Ακόμα, αποδείχθηκε πως οι αξίες της κουλτούρας έχουν σημαντική επίδραση στον τρόπο αντίληψης των διαφημιστικών μηνυμάτων από τους καταναλωτές 48. Για παράδειγμα, οι διαφημίσεις στην Ιαπωνία έχουν μία τάση να τονίζουν την κοινωνική θέση, να προσεγγίζουν τους μεγαλύτερους σε ηλικία ανθρώπους και να παρέχουν λιγότερες πληροφορίες, συγκριτικά αντίστοιχες στην Αμερική. με τις Ένα ακόμα στοιχείο της κουλτούρας που επηρεάζει την προώθηση, ως στοιχείο του μείγματος μάρκετινγκ, είναι η στάση των κατοίκων προς τα διάφορα μέσα ενημέρωσης. Έτσι, έχει αποδειχθεί πως οι Αμερικάνοι καταναλωτές προτιμούν την τηλεόραση και το γραπτό τύπο περισσότερο από ότι οι Γάλλοι, προκειμένου να ενημερωθούν για καινούρια προϊόντα και υπηρεσίες 49. Ακόμα, οι Γάλλοι δεν καταναλώνουν πολύ χρόνο παρακολουθώντας τηλεόραση, καθώς επίσης δεν γίνονται εύκολα μέλη σε περιοδικά, σε αντίθεση με τους Αμερικάνους. 45 Helming, A., 1982, "Pitfalls lie waiting for unwary marketers", Advertising Age, Synodinos, N.E., Keown, C.F., Jacobs, L.W., 1989, "Transnational advertising practices: a survey of leading brand advertisers in 15 countries", Journal of Advertising Research, 29, 2, Kanso, A., 1992, "International advertising strategies: global commitment to local vision", Journal of Advertising Research, 32, 1, Mueller, B., 1992, "Standardization vs specialization: an examination of westernization in Japanese advertising", Journal of Advertising Research, 32, 1, Green, R.T., Langeard, E., 1975, "A cross-national comparison of consumer habits and innovator characteristics", Journal of Marketing, 39,

20 Μία άλλη έρευνα σύγκρινε τους καταναλωτές στη Βόρεια και Λατινική Αμερική και απέδειξε πως αυτοί που κατοικούν στη Λατινική Αμερική ενημερώνονται κυρίως από το ραδιόφωνο και λιγότερο από την τηλεόραση, ενώ οι αντίστοιχοι της Βόρειας Αμερικής προτιμούν την τηλεόραση από το ραδιόφωνο και την εφημερίδα 50. Από όλα τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό, πως οι διαφορές στην κουλτούρα επηρεάζουν κατά πολύ τις αποφάσεις σχετικά με το στοιχείο της προώθησης και ειδικότερα της διαφήμισης. Επιπρόσθετα, η μελέτη της εθνικής κουλτούρας από ερευνητές όπως ο Hofstede, συνέβαλε σημαντικά στη διαμόρφωση των κατάλληλων στρατηγικών από την πλευρά των επιχειρήσεων. Η σχετική γνώση θεωρείται πως είναι ένα απαραίτητο στοιχείο για την αποτελεσματική είσοδο σε νέες αγορές και σε νέες χώρες, ενώ η διαμόρφωση των στρατηγικών με βάση τα στοιχεία της κουλτούρας, συντελεί στην καθιέρωση και επιτυχία της εταιρείας. Σύμφωνα με τα παραπάνω, είναι πολύ δύσκολο να δημιουργηθούν αρχές διοίκησης και πρακτικές λειτουργίας πανομοιότυπες για όλες τις χώρες στις οποίες δραστηριοποιείται η κάθε επιχείρηση. Εξαιτίας της διαφοράς της κουλτούρας και της ανάγκης να εξεταστούν οι πολιτικές διοίκησης των επιχειρήσεων κάτω από διαφορετικά πρίσματα, κρίνεται απαραίτητη η κατανόηση και η εφαρμογή κατάλληλων τοπικών μοντέλων εθνικής κουλτούρας. Το γεγονός αυτό σημαίνει πως οι πολιτικές που επιλέγονται, θα πρέπει να είναι και κατάλληλες και πολυκεντρικές. Η πολυκεντρικότητα (polycentricity) ορίζεται ως η αποδοχή και η χρήση των διαφορετικοτήτων της κουλτούρας. 50 World Advertising Expenditures,

21 Για την πλήρη κατανόηση της έννοιας της κουλτούρας και της επίδρασής της στις διάφορες πολιτικές των εταιρειών, έχουν δημιουργηθεί διάφορα υποδείγματα, τα οποία χωρίζονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες: τα υποδείγματα της μίας διάστασης και τα υποδείγματα των πολλαπλών διαστάσεων. Τα τρία πρώτα υποδείγματα στα οποία θα αναφερθούμε αναφέρονται στην πρώτη κατηγορία ενώ τα υπόλοιπα στη δεύτερη. Ο Hall (1977) μελέτησε τη διαφοροποίηση ανάμεσα στις κουλτούρες, κάνοντας λόγο για υψηλού και χαμηλού περιεχομένου κουλτούρα. Το περιεχόμενο ορίζεται ανάλογα με τον τρόπο που τα άτομα και η κοινωνία τους αναζητούν πληροφορίες και γνώση 51. Οι άνθρωποι που ανήκουν στις κουλτούρες υψηλού περιεχομένου, λαμβάνουν τις πληροφορίες μέσα από τα προσωπικά δίκτυα πληροφοριών. Πριν καταλήξουν σε κάποια απόφαση, συγκεντρώνουν όλες τις απαραίτητες πληροφορίες από φίλους, συγγενείς και γενικά το προσωπικό τους περιβάλλον. Αντίθετα, τα άτομα που ζουν σε κουλτούρες χαμηλού περιεχομένου, αναζητούν πληροφορίες και γνώση μέσα από μία συγκεκριμένη βάση αναζήτησης. Παράλληλα, συζητούν τις απόψεις των ανθρώπων με τους οποίους συναναστρέφονται και δίνουν μεγαλύτερη σημασία σε στοιχεία που βρίσκονται σε αναφορές, περιοδικά και βάσεις πληροφοριών. Σύμφωνα με αυτή τη διαφοροποίηση, μπορούμε να πούμε πως οι Ιάπωνες, οι Κινέζοι και οι άνθρωποι που ζουν στη Μεσόγειο χαρακτηρίζονται από υψηλού περιεχομένου κουλτούρα. Στο ενδιάμεσο στάδιο βρίσκονται οι κάτοικοι της Κεντρικής Ευρώπης και της Νοτιοανατολικής Ασίας, ενώ περιοχές 51 Hall, E.T., 1977, Beyond Culture, Anchor Press/Doubleday, Garden City, NY. 21

22 Co, London. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ με χαμηλού περιεχομένου κουλτούρα θεωρούνται η Γερμανία, η Αυστρία και οι Σκανδιναβικές χώρες. Ο Lewis διέκρινε τους λαούς σε αυτούς που έχουν είτε μονοχρονική είτε πολυχρονική κουλτούρα 52. Οι άνθρωποι της μονοχρονικής κουλτούρας, επικεντρώνονται σε μία και μόνο δραστηριότητα, γεγονός που φαίνεται να χαρακτηρίζει τους Γερμανούς και τους Βορειοαμερικάνους. Για τους ανθρώπους αυτούς, ο χρόνος θεωρείται πολύτιμος και προσπαθούν πάντα να τον εκμεταλλεύονται στο έπακρο. Οι πολυχρονικές κουλτούρες χαρακτηρίζονται από περισσότερη ευελιξία και δεν αποδίδουν τόσο μεγάλη σημασία στο χρόνο. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, οι άνθρωποι επιδίδονται, ταυτόχρονα, σε πολλές δραστηριότητες, με οποιαδήποτε ή ακόμα και με τυχαία σειρά. Η αξία του προγραμματισμού είναι περιορισμένη και επικρατεί η αντίληψη πως πολλά μπορούν να αναβληθούν για την επόμενη ημέρα. Στην κατηγορία αυτή ανήκουν οι Άραβες, οι Ινδιάνοι και οι κάτοικοι της Λατινικής Αμερικής. Το τελευταίο μονοδιάστατο υπόδειγμα της κουλτούρας δημιουργήθηκε από τον Fukuyama, ο οποίος χωρίζει τις χώρες ανάλογα με το βαθμό εμπιστοσύνης. Ο ερευνητής αναφέρει πως χώρες που χαρακτηρίζονται από υψηλό βαθμό εμπιστοσύνης, οργανώνουν τον τρόπο λειτουργίας τους σε μία πιο ευέλικτη και ομαδική βάση, παραχωρώντας περισσότερες αρμοδιότητες σε χαμηλού επιπέδου εργαζομένους. Αντίθετα, σε κουλτούρες χαμηλής εμπιστοσύνης, η γραφειοκρατία κυριαρχεί και οι άνθρωποι αισθάνονται ικανοποίηση όταν αντιμετωπίζονται ως έφηβοι. ΠΕΙΡΑΙΑ 52 Lewis, P., 1994, Islamic Britain: Religion, Politics and Identity among British Muslims, I.B. Tauris & 22

23 Η δεύτερη κατηγορία των μοντέλων ανάλυσης της κουλτούρας αναφέρεται σε πολυδιάστατα υποδείγματα, όπως αναφέρθηκε και προηγούμενα. Εδώ κυρίαρχο είναι το υπόδειγμα του Hofstede, που αναφέρεται στις πέντε μεταβλητές που επηρεάζουν την κουλτούρα των ανθρώπων Το υπόδειγμα του Geert Hofstede Το 1980, ο Geert Hofstede παρουσίασε μια από τις πιο γνωστές μελέτες σχετικά με τις διαφορές κουλτούρας που παρατηρούνται από χώρα σε χώρα. Πρόκειται για μια έρευνα μεγάλης κλίμακας, στη διάρκεια της οποίας συνελέγησαν πληροφορίες, μέσω ερωτηματολογίων, από περισσότερους από εργαζομένους της IBM, σε περίπου 50 χώρες. Στόχος της έρευνας ήταν να εξηγήσει τις διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των χωρών όσον αφορά τις αξίες που σχετίζονται με θέματα εργασίας. Η σπουδαιότητα του εγχειρήματος ήταν προφανής, αφού εθεωρείτο ότι αυτές οι αξίες επιδρούν στον τρόπο με τον οποίο δομούνται και λειτουργούν οι επιχειρήσεις. Το υπόδειγμα του Hofstede αναλύεται στις ακόλουθες 5 διαστάσεις : Έκταση της Δύναμης - Εξουσίας, Ατομισμός έναντι στη Συλλογικότητα, Ανδρισμός έναντι στη Θηλυκότητα, Αποφυγή της Αβεβαιότητας και Μακροχρόνιος/Βραχυχρόνιος Προσανατολισμός. Με βάση αυτούς τους παράγοντες, δημιουργήθηκε ένας χάρτης, όπου για κάθε χώρα σε παγκόσμιο επίπεδο, αντιστοιχούν συγκεκριμένες διαστάσεις-βαθμολογίες 53 (εικόνα 1)

24 Ο Hofstede κατέδειξε ότι υπάρχουν κουλτούρες εθνικών και περιφερειακών ομάδων, οι οποίες έχουν επιπτώσεις στη συμπεριφορά των οργανισμών και ότι αυτές οι ομάδες είναι πολύ ισχυρές και διαρκούν στο χρόνο. Εικόνα 1. Χάρτης του Hofstede

25 Έκταση της Δύναμης Εξουσίας ή Απόσταση από την εξουσία (Power Distance) 55 Η διάσταση αυτή ορίζεται ως ο βαθμός στον οποίο τα λιγότερο ισχυρά μέλη μιας κοινωνίας γνωρίζουν και αποδέχονται το γεγονός ότι η δύναμη διανέμεται με άνισο τρόπο. Η διάσταση αυτή αντικατοπτρίζεται στις αξίες τόσο των ισχυρών όσο και των ανίσχυρων μελών της κοινωνίας και επιδρά στο τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αποδέχονται και διανέμουν την εξουσία. Στις κουλτούρες όπου η διάσταση αυτή βρίσκεται σε υψηλή κλίμακα, το κάθε μέλος της κοινωνίας κατέχει τη θέση που του αρμόζει και σαν αποτέλεσμα, η αποδοχή και η διανομή της εξουσίας είναι φυσικό επακόλουθο. Οι χώρες με υψηλό δείκτη στην έκταση της δύναμης, χαρακτηρίζονται συχνά από υψηλό ποσοστό πολιτικής βίας, όπως είναι τα λατινοαμερικάνικα και τα αραβικά έθνη. Αντίθετα, στις κουλτούρες των χωρών όπου η διάσταση αυτή κυμαίνεται σε χαμηλά επίπεδα, όπως η Αμερική, οι Σκανδιναβικές χώρες και η Γερμανία, η εξουσία έχει αρνητική έννοια ενώ δίνεται μεγάλη έμφαση στα ίσα δικαιώματα και ευκαιρίες στον εργασιακό χώρο. Ατομισμός/ Συλλογικότητα (Individualism / Collectivism) 56 Ατομισμός μεταφράζεται ως ο βαθμός στον οποίο οι άνθρωποι αντιπροσωπεύουν τον εαυτό τους και δρούνε μόνοι τους ενώ συλλογικότητα ή

26 κολεκτιβισμός μεταφράζεται ως ο βαθμός στον οποίο τα άτομα δραστηριοποιούνται κυρίως ως μέλη μιας ομάδας. Η διάσταση αυτή περιγράφει την προτίμηση των μελών μιας κοινωνίας να λειτουργούν μέσα από ομάδες ή να δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην ατομική δράση. Στις ατομικιστικές κουλτούρες, οι άνθρωποι επικεντρώνονται στο «εγώ» τους, εκφράζουν προσωπικές απόψεις, η αυτοπραγμάτωση θεωρείται σημαντική και οι ατομικές αποφάσεις είναι μεγαλύτερης αξίας από τις συλλογικές. Αντίθετα, στις κολεκτιβιστικές κουλτούρες, δίδεται προτεραιότητα στις σχέσεις των ανθρώπων και έμφαση στις ανάγκες και τους στόχους τους, και η ταυτότητά τους βασίζεται στο κοινωνικό σύνολο. Χώρες με μεγάλο ατομισμό είναι οι αγγλοσαξωνικές.η Ελλάδα είναι από τις χώρες που βρίσκονται πλησιέστερα στη συλλογικότητα.οι λατινοαμερικάνικες κουλτούρες έχουν τον χαμηλότερο δείκτη σε αυτή την κατηγορία, ενώ η αμερικάνικη κουλτούρα είναι η πλέον ατομικιστική κουλτούρα. Ανδρισμός - Θηλυκότητα (Competitive / Caring) 57 Η διάσταση αυτή αναφέρεται στην αξία που αποδίδεται στις παραδοσιακά αρσενικές ή θηλυκές αξίες και ορίζεται ως «οι κυρίαρχες αξίες σε μια κοινωνία αρσενικού χαρακτήρα είναι η απόδοση και η επιτυχία ενώ οι αντίστοιχες σε μια κοινωνία θηλυκού χαρακτήρα είναι η φροντίδα για όλους και η ποιότητα ζωής των ανθρώπων». Ο όρος «ανδρισμός» εκφράζει την προτίμηση των μελών μιας κοινωνίας σε αξίες όπως η προσωπική επιτυχία και ο ηρωισμός. Στο άλλο άκρο, η «θηλυκότητα» εκφράζει την προτίμηση στη φροντίδα για τους άλλους, τη μετριοφροσύνη και την ποιότητα της ζωής. Στις masculine κοινωνίες, οι οποίες

27 χαρακτηρίζονται από υλιστικές τάσεις, δίδεται έμφαση στην επιτυχία, στην αναζήτηση κοινωνικού κύρους και επικρατεί μια τάση για πόλωση γύρω από τους «μεγάλους» και «ισχυρούς» και τη συσσώρευση του πλούτου. Οι feminine κοινωνίες είναι προσανατολισμένες στους ανθρώπους και τις υπηρεσίες που τους παρέχονται.. Η επίτευξη των στόχων δεν παίζει τόσο σημαντικό ρόλο και ο «νικητής» αντιμετωπίζεται με αρνητικό τρόπο εν αντιθέσει με το «χαμένο». Στην κλίμακα «ανδρισμός-θηλυκότητα», η Ελλάδα βρίσκεται πλησιέστερα στο πρώτο άκρο. Για τον Hofstede, η Ιαπωνία θεωρείται από τις πιο «masculine» κουλτούρες και η Σουηδία η πιο «feminine». Οι Η.Π.Α. και το Η.Βασίλειο θεωρούνται συγκρατημένα «masculine». Αποφυγή της Αβεβαιότητας (Uncertainty Avoidance) 58 Η διάσταση αυτή απεικονίζει τον βαθμό στον οποίο μια κοινωνία προσπαθεί να αντιμετωπίσει την ανησυχία με ελαχιστοποίηση της αβεβαιότητας, ή αλλιώς τον βαθμό στον οποίο οι άνθρωποι αισθάνονται ότι απειλούνται από αμφίβολες καταστάσεις και είναι μάλλον απορριπτικοί σε ιδέες και συμπεριφορές που ξεφεύγουν από τα συνηθισμένα. Στις κουλτούρες όπου η διάσταση αυτή κυμαίνεται σε υψηλά επίπεδα, υπάρχει η ανάγκη για θέσπιση και επιβολή κανόνων και τυπικότητας στη καθημερινή ζωή (π.χ. σχετικά με τη θρησκεία και τα τρόφιμα). Η επικοινωνία είναι τυπική, οι συγκρούσεις και ο ανταγωνισμός αποτελούν απειλητικά φαινόμενα, συναισθήματα άγχους και έντασης εμφανίζονται σε έντονο βαθμό και οι υπάλληλοι τείνουν να παραμένουν

28 μεγαλύτερο διάστημα στην ίδια δουλειά. Σε αυτή την κατηγορία, τον υψηλότερο βαθμό κατέχουν οι μεσογειακές χώρες, και μάλιστα η Ελλάδα είναι η χώρα με τη μεγαλύτερη αποφυγή αβεβαιότητας, αλλά και η Ιαπωνία. Από την άλλη πλευρά, στις κουλτούρες με χαμηλό βαθμό στη διάσταση αυτή, παρατηρείται ότι τα μέλη τους δε δημοσιοποιούν ή εξωτερικεύουν εύκολα τα αισθήματά τους και προτιμούν την ύπαρξη ή θέσπιση όσο το δυνατόν λιγότερων κανόνων στην καθημερινότητά τους.. Πιστεύουν στην κοινή λογική και όχι στην τυπικότητα και δεν αισθάνονται απειλή από καταστάσεις ανταγωνισμού και συγκρούσεων. Μακροχρόνιος / Βραχυχρόνιος Προσανατολισμός (Long / Short Term Orientation) 59 Ο Μακροχρόνιος και ο Βραχυχρόνιος Προσανατολισμός περιγράφει το χρονικό ορίζοντα μιας κοινωνίας ή τη σημασία που έχει το μέλλον γι αυτή την κοινωνία σε αντίθεση με το παρελθόν και το παρόν. Ορίζεται ως «ο βαθμός στον οποίο μια κοινωνία παρουσιάζει μια ρεαλιστική, με κατεύθυνση στο μέλλον, προοπτική αντί για μια συμβατική, ιστορική και βραχυχρόνια όψη των πραγμάτων». Τα αποτελέσματα ενός Μακροχρόνιου Προσανατολισμού σε υψηλά επίπεδα, είναι η επιμονή και η δημιουργία σχέσεων ανάλογα με το κοινωνικό κύρος. Το αντίθετο αποτελεί ο Βραχυχρόνιος Προσανατολισμός, ο οποίος περιλαμβάνει την ατομική σταθερότητα, την προστασία του κοινωνικού προφίλ, το σεβασμό στην παράδοση, την ανταπόδοση χαιρετισμών και τη συχνή ανταλλαγή δώρων. Οι ανατολικές χώρες σημειώνουν ιδιαίτερα υψηλά

29 επίπεδα προσανατολισμού (Κίνα), ενώ οι δυτικές χώρες σημειώνουν χαμηλά σκορ και τα λιγότερο ανεπτυγμένα έθνη κυμαίνονται σε πολύ χαμηλά επίπεδα (Πακιστάν). Ο συνδυασμός Μακροχρόνιου Προσανατολισμού και Κολεκτιβισμού οδηγεί σε οικογενειακούς δεσμούς, μακροχρόνιο τρόπο σκέψης και σε άλλα στοιχεία της φιλοσοφίας του Κομφουκιανισμού όπως η ευλάβεια και ο πατερναλισμός Ο ρόλος των εθνικών χαρακτηριστικών Οι διεθνείς επιχειρήσεις ενδιαφέρονται για τα χαρακτηριστικά των χωρών στις οποίες δραστηριοποιούνται, επειδή αυτά μπορεί να επηρεάσουν τις επιδόσεις τους. Η έρευνα των Kessapidou & Varsakelis (2002) 60 συμπεραίνει ότι μεταξύ των διεθνών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα, καλύτερες επιδόσεις εμφανίζουν εκείνες που προέρχονται από χώρες, οι οποίες βρίσκονται πιο μακριά από την ελληνική κουλτούρα. Όμως, η μελέτη της εθνικής κουλτούρας έχει επιπτώσεις και στην εσωτερική διοίκηση των επιχειρήσεων. Οι σύγχρονες μέθοδοι Διοίκησης έχουν κυρίως αγγλοσαξονική προέλευση και το ερώτημα που τίθεται είναι, σε ποιο βαθμό είναι δυνατόν αυτές οι πρακτικές, οι οποίες αντανακλούν τις αξίες των χωρών από τις οποίες προέρχονται, να εφαρμοστούν αποτελεσματικά σε μια χώρα που χαρακτηρίζεται από πολύ διαφορετική κουλτούρα. 60 Kessapidou S. & Varsakelis N.C.(2002), «The impact of national culture on international business performance: the case of foreign firms in Greece», European Business Review, 14, pp

30 Η εθνική κουλτούρα της Ελλάδας, χαρακτηρίζεται από μεγάλη απόσταση εξουσίας, ισχυρή αποφυγή της αβεβαιότητας, συλλογικότητα και ανδροπρέπεια. Στις κουλτούρες που χαρακτηρίζονται από μεγάλη απόσταση εξουσίας, η σχέση συνεργασίας μεταξύ προϊσταμένου και υφισταμένου έχει πατριαρχική μορφή. Η συμμετοχή στη διαδικασία λήψης αποφάσεων δεν ενθαρρύνεται από τους προϊσταμένους, αλλά και δεν επιζητάται από τους υφισταμένους, ενώ συχνά εκλαμβάνεται ως σύμπτωμα μη αποτελεσματικής διοίκησης. Οι κουλτούρες που χαρακτηρίζονται από μεγάλη αποφυγή της αβεβαιότητας, δίνουν έμφαση στην ανάγκη για κανονισμούς και διαδικασίες που θα οργανώνουν τις δραστηριότητες. Οι εργαζόμενοι δείχνουν προτίμηση σε σαφείς οδηγίες από την πλευρά της διοίκησης, ενώ αντίστοιχα στον χώρο εργασίας παραχωρούνται λίγες πρωτοβουλίες και ευθύνες στους υφισταμένους. Σύμφωνα με έρευνα της T.Joiner (2001) 61, που έγινε ανάμεσα σε μεσαία στελέχη τα οποία απασχολούνται στον κατασκευαστικό τομέα στην Ελλάδα, η υιοθέτηση των σύγχρονων μεθόδων διοίκησης συχνά επιφέρει στρες εξαιτίας του αισθήματος αβεβαιότητας και του υπερβολικού φόρτου εργασίας. Από την άλλη, η ίδια έρευνα δείχνει ότι η υιοθέτησή τους θεωρείται απαραίτητη προϋπόθεση για την εξασφάλιση ανταγωνιστικότητας. Σε κάθε περίπτωση, η αντιγραφή πρακτικών που εφαρμόζονται σε άλλες χώρες, δεν αποφέρει καλύτερα αποτελέσματα, ούτε για ανθρώπους ούτε για επιχειρήσεις, 61 Joiner T. (2001), «The influence of national culture and organizational culture alignment on job stress and performance: evidence from Greece», Journal of Managerial Psychology, 16, pp

31 όσο δεν λαμβάνονται υπόψην αξίες που έχουν αναπτυχθεί στα πλαίσια της εθνικής κουλτούρας Κριτική για το υπόδειγμα του Hofstede Αναφορικά με το υπόδειγμα του Hofstede, έχουν υπάρξει και αρνητικές κριτικές. Ειδικότερα, θεωρείται πως το μοντέλο αντιμετωπίζει σοβαρούς περιορισμούς καθώς βασίζεται στη συλλογή πληροφοριών από υπαλλήλους ενός μόνο οργανισμού 62. Την ίδια στιγμή, ερευνητές επικεντρώνουν το ενδιαφέρον τους στο γεγονός ότι οι συγκεκριμένες διαστάσεις που προτείνονται, αφορούν το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα που πραγματοποιήθηκε η έρευνα και δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα 63. Τέλος, κριτικές υπάρχουν όσον αφορά την άντληση συμπερασμάτων για αξίες μόνο μέσα από έρευνες στάσεων, όπως αυτή του Hofstede 64. Ο Brendan McSweeney καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Essex 65 υποστήριξε ότι εάν τα συμπεράσματα της έρευνας του Hofstede είναι σωστά, τότε αυτά θα έχουν τεράστιες επιπτώσεις στη διαχείριση τόσο στο εσωτερικό της χώρας όσο και στις σχέσεις με τις άλλες χώρες, αλλά και για το μέλλον των ίδιων των χωρών. 62 Robinson, R. (1983) Book reviews: Culture s Consequences: International differences in work-related values, Work and Occupations, 10, pp Warner, M. Review of: Culture's consequences Journal of General Management, 1981, 7.1, Smucker, J. Review of: Geert Hofstede: Culture's consequences' Sociology, 1982, 9.2, σελ B. McSweeney, 2002, Hofstede s Model of National Cultural Differences and Consequences: A Triumph of Faith - A Failure of Analysis, Human Relations, Vol. 55, No. 1, [January] 2002, pp

32 Εντούτοις, μία περισσότερο προσεκτική εξέταση της έρευνάς του, αποκαλύπτει ότι στηρίζεται, σύμφωνα με τον McSweeney, σε θεμελιώδεις λανθασμένες υποθέσεις. Αυτές οι υποθέσεις είναι κρίσιμες υπό την έννοια ότι κάθε μια είναι απαραίτητη για την αληθοφάνεια των ισχυρισμών του Hofstede. Ο McSweeney υποστηρίζει ότι είναι όλες λάνθασμένες και ότι οι περιγραφές των εθνικών πολιτισμών (κουλτούρα) είναι άκυρες και παραπλανητικές. O Hofstede, γενικεύει για ολόκληρο τον εθνικό πληθυσμό σε κάθε χώρα, μόνο βάσει της ανάλυσης μερικών απαντήσεων στα ερωτηματολόγια. Οι ερωτώμενοι προέρχονταν απλά από ορισμένες κατηγορίες υπαλλήλων στις θυγατρικές μιας ενιαίας επιχείρησης, της ΙΒΜ. Έτσι ο McSweeney, αμφισβητεί το κατά πόσο τα στοιχεία που χρησιμοποίησε ήταν εθνικώς αντιπροσωπευτικά είτε απλώς τα υποθέτει. Μερικές φορές μάλιστα ο Hofstede, υποθέτει ότι κάθε άτομο σε ένα έθνος μοιράζεται μία κοινή εθνική κουλτούρα και ο McSweeney υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει κανένας λόγος που να αποδεικνύει ότι ο μέσος όρος των απαντήσεων της ΙΒΜ αντικατοπτρίζει τον «εθνικό μέσο όρο». Επίσης, ο McSweeney ισχυρίστηκε ότι δεδομένου ότι τα ερωτηματολόγια του Hofstede δεν σχεδιάστηκαν για να προσδιορίσουν εθνικές κουλτούρες, δεν είναι διόλου απίθανο οι ερωτήσεις του να ήταν ανεπαρκείς για να καθορίσουν αυτό το σκοπό. Επιπλέον τα δεδομένα που απέδωσε η έρευνα στην ΙΒΜ περιορίστηκαν αποτελεσματικά στον εργασιακό χώρο. Άλλα τμήματα των εθνικών πληθυσμών, όπως οι άνεργοι, οι πλήρους απασχόλησης σπουδαστές, οι ελεύθεροι επαγγελματίες, οι συνταξιούχοι, οι κατ οίκον εργαζόμενοι και άλλοι απλώς αγνοήθηκαν. Οι ερωτήσεις ήταν σχεδόν αποκλειστικά για ζητήματα 32

33 εργασιακών χώρων και η έρευνα ολοκληρώθηκε στον εργασιακό χώρο και όχι σε κάποιο επιπρόσθετο μέρος. Για τον McSweeney, το πρόβλημα με το υπόδειγμα του Hofstede δεν είναι μόνο ότι μερικές από τις ιστορίες (ιστορικά και σύγχρονα γεγονότα) που χρησιμοποιεί για να καταδείξει την ισχύ των συμπερασμάτων του, αποτυγχάνουν όταν τεστάρονται, αλλά πιο προβληματικός για την ισχύ του προτύπου του Hofstede, είναι ο τρόπος που κατασκευάζει αυτές τις ιστορίες, περισσότερο μάλλον για να υπερασπίσει τα συμπεράσματά του και όχι τόσο για να τα επικυρώσει. Για τον McSweeney, η κατανόηση των ιδιοτήτων και των προοπτικών των εθνών, προϋποθέτει να έχει κάποιος ανοιχτό μυαλό στον πλούτο και στην ποικιλομορφία των εθνικών πρακτικών και οργάνων. Κατά την άποψή του, η περιοριστική, κλειστή ανάλυση του Hofstede, την οποία νομιμοποίησε με μονόπλευρες αποδείξεις και αδικαιολόγητες υποθέσεις, δεν θα πρέπει να ελκύει την προσοχή μας. 33

34 Διαστάσεις κουλτούρας Οι Hampden-Turner και Trompenaars αναφέρουν πως οι διάφορες μέθοδοι διοίκησης και πολιτικές που πρέπει να εφαρμόζονται από οργανισμούς, εξαρτώνται από επτά βασικά διλήμματα που χαρακτηρίζουν και την κουλτούρα του κάθε έθνους 66. Τα επτά ηθικά διλήμματα είναι τα εξής: Παγκοσμιοποίηση έναντι συγκεκριμενοποίηση (universalism versus particularism). Ανάλυση έναντι αφομοίωσης (analyzing versus integrating). Ατομισμός έναντι επικοινωνίας (individualism versus communitarianism). Ο χρόνος ως σειρά έναντι του χρόνου ως συγχρονισμού. Status που επιτυγχάνεται έναντι του status που προέρχεται από άλλα στοιχεία Ισότητα έναντι ιεραρχίας. «Από μέσα προς τα έξω» συμπεριφορά έναντι της «από έξω προς τα μέσα» συμπεριφοράς, αναφορικά με τα εθνικά σύνορα. Τέλος, οι Lessen και Neubauer ανέλυσαν την επίδραση της εθνικής κουλτούρας μέσω τεσσάρων αλληλοεξαρτώμενων κριτηρίων: Πραγματισμός έναντι ιδεαλισμού. Οι Γερμανοί για παράδειγμα παρουσιάζονται να είναι περισσότερο ιδεαλιστές ενώ αντίθετα οι Αγγλοσάξονες είναι περισσότερο πραγματιστές. Λογική έναντι ανθρώπινης αντιμετώπισης των δεδομένων. Οι Γάλλοι στηρίζονται κατά πολύ στη λογική τους ενώ οι Ιταλοί ή οι Ισπανοί κρατούν 66 Trompenaars Hampden-Turner, "The Seven Dimensions of Culture", 34

35 σελ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ μία συναισθηματική στάση, περισσότερο προσανατολισμένοι προς τους ανθρώπους. Τα πιο επιφανειακά στοιχεία μιας κουλτούρας, όπως τα σύμβολα και οι ιεροτελεστίες, είναι στοιχεία ευρέως γνωστά σε παγκόσμια κλίμακα. Το γεγονός αυτό οδηγεί συχνά τους ανθρώπους να πιστεύουν στην ύπαρξη μιας μόνο παγκόσμιας κουλτούρας, η οποία είναι δημιούργημα των μεγάλων επιχειρήσεων, όπως η Coca-Cola και η Nike. Η παγκόσμια επικοινωνία έχει πράγματι επηρεάσει τις σχέσεις των ανθρώπων σε όλο τον κόσμο, δημιουργώντας «παγκόσμιες κουλτούρες», όπως οργανωσιακές και επαγγελματικές. H παγκόσμια στρατηγική ορίζεται ως ο τρόπος με τον οποίο μια επιχείρηση ανταγωνίζεται στην παγκόσμια αγορά. Η παγκόσμια στρατηγική παίζει καθοριστικό ρόλο στον καθορισμό τηε επίδοσης,των αποτελεσμάτων της επιχείρησης διεθνώς. Ειδικά η στρατηγική Μάρκετινγκ πιθανόν είναι το πιο σημαντικό στοιχείο της παγκόσμιας στρατηγικής της επιχείρησης, επειδή το Μάρκετινγκ αλληλεπιδρά άμεσα με τους πελάτες και τους ανταγωνιστές στην αγορά. 67 Οι μεγάλες πολυεθνικές επιχειρήσεις συνηθίζουν να υιοθετούν μια οργανωσιακή κουλτούρα στηριζόμενες σε κοινές πρακτικές: τρόπο ενδυμασίας, συνάντησης, επικοινωνίας και παρουσίασης, αγνοώντας τη διαφορετικότητα των διαφόρων πολιτισμών. Η διαδικασία αυτή λαμβάνει χώρα έτσι ώστε οι εργαζόμενοί τους να αποκτούν μία συνοχή και ο οργανισμός τη δική του ταυτότητα έτσι ώστε να διαφοροποιείται από τους ανταγωνιστές. Μια ισχυρή οργανωσιακή ταυτότητα και φιλοσοφία είναι σημαντική για το μάρκετινγκ και την ΠΕΙΡΑΙΑ 67 Γεώργιος Ι. Σιώμκος (1999), «Στρατηγικό Μάρκετινγκ» - Τόμος Β, Εκδόσεις Αθ. Σταμούλης, 35

OΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ "ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ"

OΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ OΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ "ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ" Εμπειρική διερεύνηση αγοραστικής πρόθεσης καταναλωτών σε προωθητικές ενέργειες για διαρκή προϊόντα ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Satisfaction, Quality and Value

Satisfaction, Quality and Value Το marketing στη σύγχρονη εποχή ικανοποίηση, ποιότητα και αξία Satisfaction, Quality and Value Οικονομία, κοινωνία και Marketing Τι θα παραχθεί Πως θα παραχθεί Ποιός θα το παράγει Που θα παραχθεί Πότε

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ 1. Ορισμός- Marketing Concept 2. Προσανατολισμοί της επιχείρησης 3. Βασικές έννοιες του Μάρκετινγκ 4. Ο ρόλος της Έρευνας Αγοράς 1 Ορισμός- Marketing Concept Διάφοροι ορισμοί «η

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή Ψυχολογία

Οργανωσιακή Ψυχολογία Οργανωσιακή Ψυχολογία Ιωάννης Νικολάου Επίκουρος Καθηγητής Οργανωσιακής Συμπεριφοράς Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα ιοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας www.inikolaou.gr inikol@aueb.gr Ιωάννης Νικολάου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία. Η στάση των Ελλήνων καταναλωτών έναντι των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και των σούπερ μάρκετ

Πτυχιακή Εργασία. Η στάση των Ελλήνων καταναλωτών έναντι των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και των σούπερ μάρκετ Πτυχιακή Εργασία Η στάση των Ελλήνων καταναλωτών έναντι των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και των σούπερ μάρκετ Σπουδαστής: Καραλάγας Γεώργιος Εισηγητής: Ντάνος Αναστάσιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Τ.Ε.Ι

Διαβάστε περισσότερα

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Γεώργιος Ι. Αυλωνίτης, Καθηγητής Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Νικόλαος Γ. Παναγόπουλος, Λέκτορας Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Το δυναμικό πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β2

Ερευνητική Εργασία Β2 ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΛ ΠΑΤΡΑΣ Ερευνητική Εργασία Β2 Σχολικό έτος 2014-15 Β τετράμηνο Θέμα: «Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και επαγγελματική αποκατάσταση» Ερευνητικό υποερώτημα: «Ποια τα Κριτήρια για την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΜΠΟΡΙΑ - ΜΑRKETING ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΜΠΟΡΙΑ - ΜΑRKETING ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΜΠΟΡΙΑ - ΜΑRKETING ιδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠIΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜEΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠIΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜEΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠIΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜEΝΩΝ Η ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ 29 ΠΡΟΛΟΓΟΣ 30 ΜΕΡΟΣ 1ο 39 ΟΙ ΑΡΧΕΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ - Ο ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Η ΕΝΝΟΙΑ, Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

Η Σύγχρονη Μεθοδολογία Δυναμικής Αύξησης Πωλήσεων σε Επιλεγμένους Πελάτες Target Sales

Η Σύγχρονη Μεθοδολογία Δυναμικής Αύξησης Πωλήσεων σε Επιλεγμένους Πελάτες Target Sales Πρόγραμμα Ανάπτυξης Το πρόγραμμα Ανάπτυξης αποτελείται από μια σειρά συμπυκνωμένων πρακτικών σεμιναρίων εργαστηρίων σχεδιασμένα να αυξήσουν την αποτελεσματικότητα σε βασικές εργασίες - κλειδιά των σημερινών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΓΙΑ «ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ» ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2015 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΝΔΟ- ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ & ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΣΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

To Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ

To Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ www.arns.gr κλικ στη γνώση inf@arns.c.gr ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 T Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ Μάκρο- περιβάλλον και οι μη ελεγχόμενες μεταβλητές αυτού Το μάκρο-περιβάλλον αποτελεί τον ευρύτερο χώρο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 3 ο Διεύθυνση-Παρακίνηση 3.1. Ηγεσία-Βασικές έννοιες Η επιτυχία των επιχειρήσεων ή των οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ e-school by Agronomist.gr

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ e-school by Agronomist.gr 2012 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ e-school by Agronomist.gr ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ E-school by Agronomist.gr 2 ΙΟΥΝΙΟΣ 2012 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ 3 Μάρκετινγκ Αγροτικών Προϊόντων Η σύγχρονη αγροτική

Διαβάστε περισσότερα

www.arnos.gr κλικ στη γνώση Τιμολόγηση

www.arnos.gr κλικ στη γνώση Τιμολόγηση ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 Τιμολόγηση Παράγοντες επηρεασμού της τιμής Στόχος της τιμολογιακής πολιτικής πρέπει να είναι ο καθορισμός μιας ιδανικής τιμής η οποία θα ικανοποιεί τόσο τους πωλητές όσο και τους αγοραστές.

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτική περιγραφή διδακτικών ενοτήτων. e-commerce Project Manager

Αναλυτική περιγραφή διδακτικών ενοτήτων. e-commerce Project Manager Αναλυτική περιγραφή διδακτικών ενοτήτων e-commerce Project Manager Ακαδημαϊκό Έτος 2015 2016 1. Intro to e-commerce Μάθετε σε αυτή την ενότητα τις βασικές έννοιες και αρχές του e-commerce και αποκτήστε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΑΜΨΩΝ ΑΝΔΡΟΜΑΧΗ (ΑΜ 836)

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΑΜΨΩΝ ΑΝΔΡΟΜΑΧΗ (ΑΜ 836) ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΑΜΨΩΝ ΑΝΔΡΟΜΑΧΗ (ΑΜ 836) Κάθε επιχείρηση που θέλει να είναι βιώσιμη και να ανταποκρίνεται στις προκλήσεις του μέλλοντος οφείλει να έχει βαθιά πίστη στο όραμά της. Η προσπάθεια αυτή απαιτεί

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 2. Σχέδιο Μάρκετινγκ. Κεφάλαιο 4. Τιμολόγηση. Δρ. Andrea Grimm Δρ. Astin Malschinger

Ενότητα 2. Σχέδιο Μάρκετινγκ. Κεφάλαιο 4. Τιμολόγηση. Δρ. Andrea Grimm Δρ. Astin Malschinger Ενότητα 2 Σχέδιο Μάρκετινγκ Κεφάλαιο 4 Τιμολόγηση Δρ. Andrea Grimm Δρ. Astin Malschinger ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 2 ΕΝΟΤΗΤΑ 2 ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Κεφάλαιο 4: Τιμολόγηση Συγγραφείς: Δρ.Andrea Grimm, Δρ.Astin Malschinger

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

«Ηλεκτρονικό Εμπόριο και Διαδικτυακή Συμπεριφορά Καταναλωτή» Ονοματεπώνυμο: Ελένη Σ. Γυμνοπούλου Σειρά: 8 η Επιβλέπων Καθηγητής: Αδάμ Π.

«Ηλεκτρονικό Εμπόριο και Διαδικτυακή Συμπεριφορά Καταναλωτή» Ονοματεπώνυμο: Ελένη Σ. Γυμνοπούλου Σειρά: 8 η Επιβλέπων Καθηγητής: Αδάμ Π. «Ηλεκτρονικό Εμπόριο και Διαδικτυακή Συμπεριφορά Καταναλωτή» Ονοματεπώνυμο: Ελένη Σ. Γυμνοπούλου Σειρά: 8 η Επιβλέπων Καθηγητής: Αδάμ Π. Βρεχόπουλος Δεκέμβριος 2011 e-business Τεχνολογική σύγκλιση Click

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

Αυξάνοντας την απόδοση των συστημάτων CRM:

Αυξάνοντας την απόδοση των συστημάτων CRM: Αυξάνοντας την απόδοση των συστημάτων CRM: 1 η Έρευνα του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών Γεώργιος Αυλωνίτης, Καθηγητής Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. (avlonitis@aueb.gr) Νικόλαος Παναγόπουλος, Λέκτορας Μάρκετινγκ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΛΑΤΩΝ i. Ποιες βασικές λειτουργικές μονάδες εμπλέκονται πριν και μετά την πώληση ii. Ποια άτομα επηρεάζουν ή παίρνουν τις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Μελιού και Μελισσοκομικών Προϊόντων. Θωμάς Σιούτης Γεωπόνος Αγροτικής Οικονομίας, ΜΒΑ, MSc. Επιστημονικός Συνεργάτης Ελληνικής Γεωργίας

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Μελιού και Μελισσοκομικών Προϊόντων. Θωμάς Σιούτης Γεωπόνος Αγροτικής Οικονομίας, ΜΒΑ, MSc. Επιστημονικός Συνεργάτης Ελληνικής Γεωργίας ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Μελιού και Μελισσοκομικών Προϊόντων Θωμάς Σιούτης Γεωπόνος Αγροτικής Οικονομίας, ΜΒΑ, MSc. Επιστημονικός Συνεργάτης Ελληνικής Γεωργίας ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ; Ένας προσανατολισμός μία επιχειρηματική

Διαβάστε περισσότερα

Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων

Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων Ανταγωνιστικότητα, Δίκτυα Διανομής και Εμπορία Βιολογικής Αιγοπροβατοτροφίας Δρ. Ηλίας Βλάχος Λέκτορας Διοίκηση Επιχειρήσεων Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αγρίνιο, 17-18 Ιανουαρίου 2004 1 Ερευνητικές Ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis)

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23 ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχοντας παρουσιάσει τις βασικές έννοιες των ελέγχων υποθέσεων, θα ήταν, ίσως, χρήσιμο να αναφερθούμε σε μια άλλη περιοχή στατιστικής συμπερασματολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

CASE STUDY ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ INTERNET MARKETING: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΟΥ SAN FRANCISCO (USF)

CASE STUDY ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ INTERNET MARKETING: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΟΥ SAN FRANCISCO (USF) CASE STUDY ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ INTERNET MARKETING: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΟΥ SAN FRANCISCO (USF) Αλεξανδρής Χρήστος Πιάκης Θεόδωρος Σπυρίδης Θεόδωρος 1 University of San Francisco Ιδρύθηκε το

Διαβάστε περισσότερα

Μικρές / µεσαίες επιχειρήσεις και το Solvency II

Μικρές / µεσαίες επιχειρήσεις και το Solvency II Μικρές / µεσαίες επιχειρήσεις και το Solvency II 1. Εισαγωγή 1.1 Το έγγραφο αυτό επικεντρώνεται σε θέµατα σχετικά µε τις µικρές και µεσαίες ασφαλιστικές επιχειρήσεις και στoυς τρόπους αντιµετώπισης των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Ηγεσία Διδάσκουσα: Αφροδίτη Δαλακούρα ΔΙΟΙΚΗΣΗ: ΟΙ ΡΟΛΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΥ ΗΓΕΤΗΣ MANAGER COACH 1 Κλασική-μηχανιστική αντίληψη Το παλιό μοντέλο διοίκησης: οικονομικές-υλικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ κεφάλαιο 1 ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Μ έχρι αρκετά πρόσφατα, η έννοια του μάρκετινγκ των υπηρεσιών αποτελούσε μια έννοια χωρίς ιδιαίτερη αξία αφού, πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτες Μέτρησης Ανθρώπινου Δυναµικού. Δρ. Κωνσταντίνος Τασούλης Καθηγητής Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναµικού Deree The American College of Greece

Δείκτες Μέτρησης Ανθρώπινου Δυναµικού. Δρ. Κωνσταντίνος Τασούλης Καθηγητής Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναµικού Deree The American College of Greece + Δείκτες Μέτρησης Ανθρώπινου Δυναµικού Δρ. Κωνσταντίνος Τασούλης Καθηγητής Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναµικού Deree The American College of Greece Πρόγραµµα σεµιναρίου ü Συγκριτική αξιολόγηση (Benchmarking)

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Χρόνου Το πιο σημαντικό σε θέματα αποτελεσματικότητας είναι όχι μόνο να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα αλλά και τι επίδραση είχε στους

Διαχείριση Χρόνου Το πιο σημαντικό σε θέματα αποτελεσματικότητας είναι όχι μόνο να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα αλλά και τι επίδραση είχε στους Η σωστή διαχείριση του χρόνου είναι πολύ σημαντική γιατί μας βοηθά στο να γίνουμε αποτελεσματικοί. Πράγματι από τις βασικές δραστηριότητες του management είναι ο χρόνος. Συγκεκριμένα οι βασικές συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ (BUSINESS PLAN)

ΕΠΙΧΕΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ (BUSINESS PLAN) ΕΠΙΧΕΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ (BUSINESS PLAN) Τι είναι ένα επιχειρησιακό σχέδιο Ένα επιχειρησιακό σχέδιο (business plan) είναι ένα έγγραφο το οποίο ορίζει τη βασική ιδέα για μια επιχείρηση και τα σχετικά θέματα

Διαβάστε περισσότερα

MANAGEMENT BY ACTION 25 ΧΡΟΝΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ 39 ΧΩΡΕΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ 11 ΓΛΩΣΣΕΣ 14 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 500 ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ 15.000 ΣΤΕΛΕΧΗ

MANAGEMENT BY ACTION 25 ΧΡΟΝΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ 39 ΧΩΡΕΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ 11 ΓΛΩΣΣΕΣ 14 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 500 ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ 15.000 ΣΤΕΛΕΧΗ 25 ΧΡΟΝΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ MANAGEMENT BY ACTION 39 ΧΩΡΕΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ 11 ΓΛΩΣΣΕΣ 14 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 500 ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ World s s No 1 Business Simulation Training 15.000 ΣΤΕΛΕΧΗ Press to navigate Press to

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία. Ενότητα 6: Ηγεσία - Οργανωσιακή μάθηση - Αλλαγές. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Ηγεσία. Ενότητα 6: Ηγεσία - Οργανωσιακή μάθηση - Αλλαγές. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Ηγεσία Ενότητα 6: Ηγεσία - Οργανωσιακή μάθηση - Αλλαγές Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος της ιεύθυνσης Marketing σε Έναν Οργανισμό

Ο Ρόλος της ιεύθυνσης Marketing σε Έναν Οργανισμό Ο Ρόλος της ιεύθυνσης σε Έναν Οργανισμό Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών 1 @ Ιούνιος 2003 Περιεχόμενα 1.Βασικές αρχές - Πώς επηρεάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Το χιούμορ Στη Διαφήμιση. ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Γκούνας Αθανάσιος Καθηγητής Εφαρμογών

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Το χιούμορ Στη Διαφήμιση. ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Γκούνας Αθανάσιος Καθηγητής Εφαρμογών ΣΠΟΥΔΑΣΤΕΣ: Ιωαννίδου Ροδόπη ΑΜ (097/07) Πεχλιβανίδης Μουράτογλου Χαράλαμπος ΑΜ (037/07) ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Το χιούμορ Στη Διαφήμιση ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: Γκούνας Αθανάσιος Καθηγητής Εφαρμογών ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι περισσότερες

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας Και Επικοινωνίας

Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας Και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας Και Επικοινωνίας Ψηφιακό Περιεχόμενο & Ηλεκτρονικό Εμπόριο (Δ εξάμηνο) Διάλεξη # 8η: Έρευνα αγοράς στο Διαδίκτυο Χαρίκλεια

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΌΣ, ΔΙΟΊΚΗΣΗ, ΥΛΟΠΟΊΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΌΓΗΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΆΤΩΝ ΔΙΑΦΉΜΙΣΗΣ - ΛΕΙΤΟΥΡΓΊΑ ΤΗΣ ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΉΣ ΕΤΑΙΡΊΑΣ ΚΑΙ ΑΓΟΡΆΣ. Planning and managing Advertising

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΣΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΣΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΣΤΙΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Δρ. Ιωάννης Χατζηκιάν, Επιστημονικός Συνεργάτης Τμήματος Διοίκησης Επιχειρήσεων, ΣΔΟ,

Διαβάστε περισσότερα

AGENDA ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

AGENDA ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ AGENDA ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟΨΕΩΝ : ΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΜΕ ΤΗ ΜΑΤΙΑ ΤΟΥ ΕΠΕΝΔΥΤΗ ΤΟΥ ΤΡΑΠΕΖΙΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα καινοτομίας στις επιχειρήσεις επεξεργασίας ξύλου και επίπλου της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας 1

Έρευνα καινοτομίας στις επιχειρήσεις επεξεργασίας ξύλου και επίπλου της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας 1 Έρευνα καινοτομίας στις επιχειρήσεις επεξεργασίας ξύλου και επίπλου της Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας 1 Δρ. Ιωάννης Παπαδόπουλος 2, Δρ. Γεώργιος Νταλός 3 Οι επιχειρηματίες και τα στελέχη μιας επιχείρησης

Διαβάστε περισσότερα

«Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης»

«Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης» «Καθοριστικοί παράγοντες της αποτελεσματικότητας της από στόμα-σε-στόμα επικοινωνίας στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης» Ονοματεπώνυμο: Ταχταρά Κατερίνα Σειρά: 8 η Επιβλέπων Καθηγητής: Βρεχόπουλος Αδάμ

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα Επιχειρηματικότητα Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Ποια είναι η «δημόσια εικόνα» της; Οπωσδήποτε δεν είναι πάντοτε μια έννοια «θετικά φορτισμένη» τουλάχιστον στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Εταιρεία παραγωγής σάλτσας τομάτας

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Εταιρεία παραγωγής σάλτσας τομάτας ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Εταιρεία παραγωγής σάλτσας τομάτας Ent-teach Κεφάλαιο 3 Ανάλυση Αγοράς Περιγραφή εκπαιδευτικής δραστηριότητας Είστε ο ιδιοκτήτης μιας μικρομεσαίας επιχείρησης στη βιομηχανία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Η Επιχείρηση Με τον όρο επιχείρηση ως μια οικονομική μονάδα, εννοούμε τους κάθε φύσεως συστηματικούς συνδυασμούς των παραγωγικών συντελεστών, όπως είναι το έδαφος, το κεφάλαιο,

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Ηγεσία Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων και αποφυγής προστίμων

Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων και αποφυγής προστίμων Χριστίνα Καλογεροπούλου Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ Μέλος ΤΕΕ Αρ Μητρώου: 127929 Τηλ.: 2710-2790 Κιν.: 699-3996226 E-mail: christy_jour@yahoo.gr Πρόταση βελτίωσης επαγγελματικών συνθηκών, αύξησης των πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗΣ 2008

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗΣ 2008 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗΣ 2008 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ: "Μελέτη της χρηματοοικονομικής αποτύπωσης περιβαλλοντικών πληροφοριών, της περιβαλλοντικής διαχείρισης, επίδοσης και αποτελεσματικότητας των ελληνικών επιχειρήσεων"

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών Τομέας Βιομηχανικής Διοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ Νικόλαος Α. Παναγιώτου Επίκουρος Καθηγητής ΕΜΠ 11 Ιανουαρίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

του παιδιού στο σπίτι και στο σχολείο Δρ Παναγιώηης Γαλάνης Σσνηονιζηής Εκπαίδεσζης Γραθείοσ Εκπαίδεσζης Σηοσηγάρδης

του παιδιού στο σπίτι και στο σχολείο Δρ Παναγιώηης Γαλάνης Σσνηονιζηής Εκπαίδεσζης Γραθείοσ Εκπαίδεσζης Σηοσηγάρδης του παιδιού στο σπίτι και στο σχολείο Δρ Παναγιώηης Γαλάνης Σσνηονιζηής Εκπαίδεσζης Γραθείοσ Εκπαίδεσζης Σηοσηγάρδης Κοινωνικοποίηση του παιδιού στο σπίτι και στο σχολείο Στους ρυθμούς με τους οποίους

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελεί μέρος της αγωγής υγείας και μπορεί να περιλαμβάνει παρερχόμενες γνώσεις που αφορούν.

Αποτελεί μέρος της αγωγής υγείας και μπορεί να περιλαμβάνει παρερχόμενες γνώσεις που αφορούν. ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ένας ευρύτερος ορισμός της επιστήμης της διατροφής και της διαιτολογίας περιλαμβάνει και την μελέτη της ανθρώπινης συμπεριφοράς σε σχέση

Διαβάστε περισσότερα

Προηγμένες Υπηρεσίες Τηλεκπαίδευσης στο ΤΕΙ. Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής MARKETING

Προηγμένες Υπηρεσίες Τηλεκπαίδευσης στο ΤΕΙ. Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής MARKETING Νικόλαος Καρανάσιος Επίκουρος Καθηγητής MARKETING Τα στοιχεία του Marketing Διαπίστωση των μεταβαλλόμενων αναγκών Επιθυμιών και προτιμήσεων Σχεδιασμός του προϊόντος Τα σημεία πώλησης Δίκτυα Διανομής Κοστολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Προφίλ του δείγματος

Εισαγωγή. Προφίλ του δείγματος ΕΡΕΥΝΑ Stedima: ΤΟ COACHING ΣΕ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Γιώργος Ντάκος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος Αναστασία Μπαλάρη, Ανάλυση στοιχείων & Επεξεργασία ερωτηματολογίου Εισαγωγή Η Stedima παρουσιάζει παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Η Εφαρμογή των βασικών αρχών. της Διεύθυνσης στο δημόσιο τομέα

Η Εφαρμογή των βασικών αρχών. της Διεύθυνσης στο δημόσιο τομέα 4 Η Εφαρμογή των βασικών αρχών της Διεύθυνσης στο δημόσιο τομέα 4.1 Ανθρώπινο δυναμικό 4.1.1Διοίκηση ανθρώπινου δυναμικού Λέγεται ότι το ανθρώπινο δυναμικό είναι το σημαντικότερο κεφάλαιο που διαθέτει

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρική διερεύνηση των στάσεων των καταναλωτών απέναντι στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας

Εμπειρική διερεύνηση των στάσεων των καταναλωτών απέναντι στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας Εμπειρική διερεύνηση των στάσεων των καταναλωτών απέναντι στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας Ονοματεπώνυμο: Φανή Φιλίππου Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Παρασκευάς Αργουσλίδης Δεκέμβριος 2012 1 Σκοπός της

Διαβάστε περισσότερα

15 ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑΣ

15 ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑΣ 15 ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΞΩΣΤΡΕΦΕΙΑΣ 1. Διαμόρφωση Εξαγωγικής Στρατηγικής σε κλαδικό ή τοπικό επίπεδο Η GlobalGreece έχει την εμπειρία και αναλαμβάνει την διαμόρφωση μακροχρόνιων σχεδίων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 31 ΜΑΙΟΥ 2013 ΘΕΜΑΤΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 31 ΜΑΙΟΥ 2013 ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ 31 ΜΑΙΟΥ 2013 ΘΕΜΑΤΑ Θέμα 1 (2 Μονάδες) Η Creta Farm είναι μια ελληνική αλλαντοβιομηχανία

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία. Μάρκετινγκ βιολογικών προϊόντων και Συμπεριφορά Καταναλωτή

Πτυχιακή Εργασία. Μάρκετινγκ βιολογικών προϊόντων και Συμπεριφορά Καταναλωτή Τεχνολογικό εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Τμήμα Λογιστικής Πτυχιακή Εργασία Μάρκετινγκ βιολογικών προϊόντων και Συμπεριφορά Καταναλωτή Επιβλέπων Καθηγητής: Εισηγητής: Ιφιγένεια Καναρίδου Αριθμός Μητρώου:

Διαβάστε περισσότερα

Αύξηση κερδών μέσω της μετάβασης σε πελατοκεντρικό μοντέλο επιχείρησης

Αύξηση κερδών μέσω της μετάβασης σε πελατοκεντρικό μοντέλο επιχείρησης Αύξηση κερδών μέσω της μετάβασης σε πελατοκεντρικό μοντέλο επιχείρησης Παρουσίαση του CRM Customer Relationship Management Ιανουάριος 2005 Αντζέντα... Βελτίωση εταιρικής εικόνας Απόκτηση πολύτιμης γνώσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Λίγα λόγια για εμάς...σελ.2. Επιχειρηματικότητα: έννοια και σημασία σελ.3. Επιχειρηματίας: γεννιέσαι ή γίνεσαι?...σελ.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Λίγα λόγια για εμάς...σελ.2. Επιχειρηματικότητα: έννοια και σημασία σελ.3. Επιχειρηματίας: γεννιέσαι ή γίνεσαι?...σελ. Ιουστινιανού 3, 41222, Λάρισα Τηλ:2410-626945 e-mail: info@entre.gr web site: www.entre.gr ΜΗΝΙΑΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΚ ΟΣΗ ΜΑΙΟΣ 2006 ΤΕΥΧΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Λίγα λόγια για εμάς...σελ.2 Επιχειρηματικότητα: έννοια

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα σπουδαστή : A.M ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ 7629 ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΕΣΚΟΥ 7672. Επιβλέπουσα καθηγήτρια : ΝΙΚΗ ΚΑΒΒΟΥΡΑ-ΑΛΕΞΑΝΔΡΗ Καθηγήτρια εφαρμογών

Όνομα σπουδαστή : A.M ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ 7629 ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΕΣΚΟΥ 7672. Επιβλέπουσα καθηγήτρια : ΝΙΚΗ ΚΑΒΒΟΥΡΑ-ΑΛΕΞΑΝΔΡΗ Καθηγήτρια εφαρμογών Όνομα σπουδαστή : A.M ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ 7629 ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΕΣΚΟΥ 7672 Επιβλέπουσα καθηγήτρια : ΝΙΚΗ ΚΑΒΒΟΥΡΑ-ΑΛΕΞΑΝΔΡΗ Καθηγήτρια εφαρμογών ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΠΑΓΩΤΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΕΒΓΑ ΑΒΕΕ ΣΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Μάρκετινγκ Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών

Μάρκετινγκ Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών Μάρκετινγκ Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών Ενότητα 11: Τα επιπλέον στοιχεία του μίγματος μάρκετινγκ υπηρεσιών Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Σχεδίου Μάρκετινγκ

Ανάπτυξη Σχεδίου Μάρκετινγκ Ανάπτυξη Σχεδίου Μάρκετινγκ Επίπεδα σχεδίου µάρκετινγκ Στρατηγικό Επιλογή Αγοράς στόχου Καθορισµός Πρότασης αξίας Ανάλυση των ευκαιριών της αγοράς Τακτικό Χαρακτηριστικά προϊόντος Προώθηση Προβολή Εξυπηρέτηση

Διαβάστε περισσότερα

Mobile Marketing: Οι Παράγοντες Αποδοχής του SMS των Ελλήνων Καταναλωτών

Mobile Marketing: Οι Παράγοντες Αποδοχής του SMS των Ελλήνων Καταναλωτών Mobile Marketing: Οι Παράγοντες Αποδοχής του SMS των Ελλήνων Καταναλωτών Ονοματεπώνυμο: Πατεράκη Σοφία Σειρά: 8 η Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: κα. Άννα Ζαρκάδα Δεκέμβριος 2011 Περιεχόμενα Βιβλιογραφία Μοντέλο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΩΝ. Μάρκετινγκ και Πωλήσεις. Μ. Σουρέλη - Τμήμα Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών - 2009

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΩΝ. Μάρκετινγκ και Πωλήσεις. Μ. Σουρέλη - Τμήμα Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών - 2009 ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΟΙΝΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ Μάθημα 1: Εισαγωγή Μάρκετινγκ και Πωλήσεις ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ; ουάου ΙΑΦΗΜΙΣΗ; ΠΩΛΗΣΕΙΣ; ΕΡΕΥΝΑ ΑΓΟΡΑΣ; ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ; Αναγνωρίζει και αναλύει τις επιθυμίες

Διαβάστε περισσότερα

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας «Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας Οι παππούδες κ οι γιαγιάδες ανά τον κόσμο Κοινό εύρημα ότι όλοι επιθυμούν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι 2014/2015 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ι ΑΛΥΣΙΔΑ ΑΞΙΑΣ ΠΟΡΟΙ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΠΟΡΟΙ & ΠΡΟΚΥΠΤΟΥΣΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΒΑΣΙΚΕΣ-ΟΡΙΑΚΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΒΑΣΙΚΩΝ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΩΝ ΟΙ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΣΑΝ ΠΗΓΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT MANAGEMENT ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΩΣΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΟΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT 1.ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ. ΕΡΩΤΗΣΗ 1 : Επιχείρηση προσανατολισμένη στη παραγωγή vs. Επιχείρηση προσανατολισμένη στο marketing.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ. ΕΡΩΤΗΣΗ 1 : Επιχείρηση προσανατολισμένη στη παραγωγή vs. Επιχείρηση προσανατολισμένη στο marketing. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΩΤΗΣΗ 1 : Επιχείρηση προσανατολισμένη στη παραγωγή vs. Επιχείρηση προσανατολισμένη στο marketing. Η λειτουργία της βιομηχανοποίησης αποφασίζει με βάση

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο Μορφές Εκπόνησης Ερευνητικής Εργασίας Μαρία Κουτσούμπα Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι «η τηλεδιάσκεψη». Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε ερευνητικό ερώτημα που θέσαμε πριν από λίγο Κουτσούμπα/Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικός Σχεδιασμός Μάρκετινγκ και Ανταγωνιστικό Πλεονέκτημα μέσω Διαδικτύου στο Κλάδο της Πληροφορικής: εμπειρική έρευνα. Ρούλα Δημοτροπούλου

Στρατηγικός Σχεδιασμός Μάρκετινγκ και Ανταγωνιστικό Πλεονέκτημα μέσω Διαδικτύου στο Κλάδο της Πληροφορικής: εμπειρική έρευνα. Ρούλα Δημοτροπούλου Στρατηγικός Σχεδιασμός Μάρκετινγκ και Ανταγωνιστικό Πλεονέκτημα μέσω Διαδικτύου στο Κλάδο της Πληροφορικής: εμπειρική έρευνα Ρούλα Δημοτροπούλου Στόχος της μελέτης Στόχος της συγκεκριμένης μελέτης είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΕΥΝΑ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΑΓΟΡΑΣΤΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΟΝ ΙΑΝΟΜΗ ΠΡΟΒΟΛΗ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗ Περιβάλλον Μάρκετινγκ Όλες οι δυνάµεις

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΛΛΑΓΗ ΩΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ

Η ΑΛΛΑΓΗ ΩΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ ATHENS UNIVERSITY OF ECONOMICS & BUSINESS Η ΑΛΛΑΓΗ ΩΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ Καθηγητής Δημήτρης Μπουραντάς Δ/ντής Executive MBA και M.Sc. in Human Resources Management ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

CERTIFICATE IN COACHING - AC ACCREDITED Διεθνώς Πιστοποιημένη εκπαίδευση επιπέδου Certificate από τον Association for Coaching

CERTIFICATE IN COACHING - AC ACCREDITED Διεθνώς Πιστοποιημένη εκπαίδευση επιπέδου Certificate από τον Association for Coaching CERTIFICATE IN COACHING - AC ACCREDITED Διεθνώς Πιστοποιημένη εκπαίδευση επιπέδου Certificate από τον Association for Coaching Certificate in Coaching AC Accredited διεθνής αναγνώριση Ανάλυση προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Ανθρώπινη Συµπεριφορά & Εργασιακό Περιβάλλον:

Ανθρώπινη Συµπεριφορά & Εργασιακό Περιβάλλον: EXECUTIVE MBA Προπαρασκευαστικό Μάθηµα στις Επιστήµες Συµπεριφοράς Ανθρώπινη Συµπεριφορά & Εργασιακό Περιβάλλον: Προσδιοριστικοί Παράγοντες, Αίτια, Αποτελέσµατα Ζωή Σ. ηµητριάδη, Ph.D. 1 Ανθρώπινη Συµπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ 1 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ 2 ΠΟΙΟΣ Ο ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ; Το σύνολο των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων που αποσκοπούν: στη διαπίστωση των τωρινών και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ OUTSOURCING LOGISTICS ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΧΡ.ΠΑΠΑΛΟΗ

ΑΝΑΦΟΡΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ OUTSOURCING LOGISTICS ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΧΡ.ΠΑΠΑΛΟΗ ΑΝΑΦΟΡΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ OUTSOURCING LOGISTICS ΑΠΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΧΡ.ΠΑΠΑΛΟΗ ΙΕΥΘΥΝΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΨΥΓΕΙΑ ΑΛΑΣΚΑ Α.ΕΒ.Τ.Ε ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ, Μ.Β.Α. ΑΘΗΝΑ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2006 Η παρακάτω αναφορά αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Καλωσορίσατε στο ΜΒΑ του Πανεπιστημίου Κύπρου

Καλωσορίσατε στο ΜΒΑ του Πανεπιστημίου Κύπρου Ηγέτες με Όραμα Καλωσορίσατε στο ΜΒΑ του Πανεπιστημίου Κύπρου Αγαπητοί φοιτητές, Εκ μέρους του Τμήματος Δημόσιας Διοίκησης και Διοίκησης Επιχειρήσεων σας καλωσορίζουμε στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα στη Διοίκηση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Υπό ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΑΡΤΙΚΗ, ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΣΟΥΓΙΑΝΝΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΤ1ΚΗ Ανωτάτη Βιομηχανική Σχολή Πειραιά 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα συνήθη κριτήρια αξιολόγησης επενδύσεων βασίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένα Συστήματα Επικοινωνίας

Ολοκληρωμένα Συστήματα Επικοινωνίας Προβολή 1. Ολοκληρωμένα Συστήματα Επικοινωνίας 2. Σκοπός της Επικοινωνίας 3. Παράγοντες που επηρεάζουν το μίγμα προβολής 4. Το πρόγραμμα προβολής 5. Διαφήμιση 6. Προσωπική Πώληση 7. Προώθηση των Πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Ελευθερία Μαντέλου Ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Τα τελευταία χρόνια, οι ειδικοί της οικογενειακής θεραπείας παροτρύνουν τους θεραπευτές του κλάδου να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΩΝΤΕΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΕΠΙΔΡΩΝΤΕΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Το Μάρκετινγκ αποτελεί μια βασική επιχειρηματική λειτουργία που έχει στόχο την ανάπτυξη, την οργάνωση και των έλεγχο ανταλλακτικών διαδικασιών μεταξύ της επιχείρησης και των

Διαβάστε περισσότερα

HΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ με θέμα «Δείκτες επαγγελματικών ακινήτων και στρατηγικές διαχείρισης των χαρτοφυλακίων ακινήτων στην Ελλάδα»

HΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ με θέμα «Δείκτες επαγγελματικών ακινήτων και στρατηγικές διαχείρισης των χαρτοφυλακίων ακινήτων στην Ελλάδα» HΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ με θέμα «Δείκτες επαγγελματικών ακινήτων και στρατηγικές διαχείρισης των χαρτοφυλακίων ακινήτων στην Ελλάδα» Κυρίες και κύριοι, Παρασκευή, 13 Μαρτίου 2015 Χαιρετισμός από

Διαβάστε περισσότερα

2ος Διαγωνισμός Επιχειρηματικής Ιδέας

2ος Διαγωνισμός Επιχειρηματικής Ιδέας Λη#νιοί Εν ράσει 2ος Διαγωνισμός Επιχειρηματικής Ιδέας Κατάρτιση Ενός Ε-ιτυχη0ένου Ε-ιχειρη0ατικού Σχεδίου (Business Plan)9 Μ"α$"άσης Ελευθέριος, 2 Σύ$βουλος Υ"οστήριξης Ε"ιχειρη$ατικών Σχεδίων, Ε"ιστη$ονικός

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Stedima: Η χρησιμοποίηση των εργαλείων κοινωνικής δικτύωσης (social networks) από στελέχη επιχειρήσεων

Έρευνα Stedima: Η χρησιμοποίηση των εργαλείων κοινωνικής δικτύωσης (social networks) από στελέχη επιχειρήσεων Έρευνα Stedima: Η χρησιμοποίηση των εργαλείων κοινωνικής δικτύωσης (social networks) από στελέχη επιχειρήσεων Εισαγωγή Γιώργος Ντάκος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος, Χαρχαντής Αθανάσιος STEDIMA S.A. www.stedima.gr

Διαβάστε περισσότερα

«Leading for Results»

«Leading for Results» Εκπαιδευτικό Πρόγραµµα Προϊσταµένων Τµηµάτων «Leading for Results» Βασικοί Στόχοι του Προγράµµατος Το πρόγραµµα «Leading for Results» απευθύνεται σε προισταµένους της εταιρείας, µε σκοπό την εξοικείωση

Διαβάστε περισσότερα