Ο ι ο ν ε ί... Κ ρατούμενος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο ι ο ν ε ί... Κ ρατούμενος"

Transcript

1 Ο ι ο ν ε ί... Κ ρατούμενος ΑΥΛΩΝΑΣ 04 Κωδικός: ΤΡΙΜΗΝΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΙΔΙΚΟΥ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΡΑΤΗΣΗΣ ΝΕΩΝ ΑΥΛΩΝΑ (ΕΚΚΝΑ) ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΣΩΦΡΟΝΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ (ΟΣΥΕ) ΕΔΡΑ: ΑΥΛΩΝΑ ΑΤΤΙΚΗΣ Τ.Κ ΤΗΛ./FAX: Αρ. φύλλου 18 Συνέντευξη με τον Jack Swart και τον Christo Brand Δύο πρώην σωφρονιστικοί υπάλληλοι και φύλακες του Νέλσον Μαντέλα, οι οποίοι έγιναν φίλοι μαζί του, μιλούν στον «Κρατούμενο» Εισαγωγή Στις 5 Δεκεμβρίου του τρέχοντος έτους (2014) συμπληρώνεται ένας χρόνος από τον θάνατο του Νέλσον Μαντέλα. Ενός ανθρώπου-θρύλου, που έμελλε να γίνει παγκόσμιο σύμβολο της πάλης για ισότητα, ελευθερία, ειρήνη και αξιοπρέπεια. Ενός ανθρώπου ο οποίος αγωνίστηκε εναντίον του νοτιοαφρικανικού καθεστώτος του απαρτχάιντ και κατόρθωσε τελικά να το νικήσει, τιμώμενος με το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης και με το αξίωμα του πρώτου δημοκρατικά εκλεγμένου προέδρου της Νοτίου Αφρικής. Κατά τη διάρκεια του μεγάλου χρονικού διαστήματος που παρέμεινε έγκλειστος σε διάφορες νοτιοαφρικανικές φυλακές, ο Νέλσον Μαντέλα συνδέθηκε φιλικά, αναπτύσσοντας μια ανθρώπινη και προσωπική σχέση, με κάποιους από τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους που είχαν την ευθύνη της φύλαξής του. Στο παρόν τεύχος της εφημερίδας μας έχουμε την τιμή να φιλοξενούμε την ιστορική μαρτυρία δύο αρχικώς φυλάκων και μετέπειτα φίλων του Νέλσον Μαντέλα, οι οποίοι τον συντρόφευσαν στη μακρά και δύσβατη πορεία του μέχρι την ελευθερία: του Jack Swart και του Christo Brand, σε συνέντευξη που μας παραχώρησαν, την οποία παραθέτουμε κατωτέρω. Σύντομη ιστορική αναδρομή Για την καλύτερη κατανόηση του ιστορικού πλαισίου μέσα στο οποίο εκτυλίσσονται οι αφηγήσεις του Christo Brand και του Jack Swart, θα ήταν χρήσιμο να (Συνέχεια στην 11η σελ.) Ο Νέλσον Μαντέλα στο σπίτι του, στο Bishopscourt του Κέιπ Τάουν, μαζί με τον Jack Swart και τον γυιο του, Hannes (Νοέμβριος 2007) (Πηγή: Προσωπικό φωτογραφικό αρχείο του Jack Swart) ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΙΤΑΛΩΝ ΣΩΦΡΟΝΙΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ Η Ομοσπονδία μας, στα πλαίσια της συνεργασίας και επικοινωνίας που έχει με τις αντίστοιχες ομοσπονδίες των ευρωπαϊκών κρατών, συναντήθηκε με την ιταλική Ομοσπονδία Σωφρονιστικών Υπαλλήλων στην Αθήνα στις αρχές του Σεπτέμβρη. Συγκεκριμένα, στις 10 Σεπτεμβρίου μέλη της ιταλικής Ομοσπονδίας επισκέφθηκαν το Κατάστημα Κράτησης Κορυδαλλού και το Ψυχιατρείο Κρατουμένων Κορυδαλλού, όπου διαπίστωσαν τις άθλιες συνθήκες διαβίωσης των κρατουμένων, τον υπερπληθυσμό που επικρατεί στις φυλακές, καθώς επίσης την υποστελέχωση του προσωπικού και τις δύσκολες συνθήκες εργασίας μας. Ανταλλάξαμε απόψεις και προτάσεις για τη βελτίωση του σωφρονιστικού μας συστήματος και ανανεώσαμε το ραντεβού μας για μελλοντική συνάντηση στα σωφρονιστικά καταστήματα της Ιταλίας.

2 2 κρατούμενος Διαβάστε 2 Απλές σκέψεις απλού κρατουμένου..σελ. 2 2 «Ἄνθρωποι ἐπιδρῶσιν ἐπί ἀνθρώπων» Τι έγραψε το 1938 για τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους ο μεγάλος καθηγητής και σωφρονιστικός μεταρρυθμιστής Δημήτριος Καστόρχης Σωφρονιστικοί υπάλληλοι Ο νόστος του σωφρονιστικού υπαλλήλου και η οδύσσεια μιας σχέσης Μια πυξίδα για νέους ορίζοντες Συνέντευξη με τον Jack Swart και τον Christo Brand Δύο πρώην σωφρονιστικοί υπάλληλοι και φύλακες του Νέλσον Μαντέλα, οι οποίοι έγιναν φίλοι μαζί του, μιλούν στον «Κρατούμενο»... 1, Από την επιτήρηση στην τιμωρία και την εξαθλίωση Η λησμονημένη γέφυρα Σωφρονιστικός υπάλληλος: Φυλακισμένος στην εικόνα του επαγγέλματός του Η φυλακή ως εργασιακό περιβάλλον - Ο ρόλος των σωφρονιστικών υπαλλήλων στη λειτουργία της Έγκλημα και κοινωνικές δομές Κρατούμενος Τρίμηνη έκδοση του Συλλόγου Υπαλλήλων Ειδικού Καταστήματος Κράτησης Νέων Αυλώνα και Συλλόγων Υπαλλήλων Συγκροτήματος Κορυδαλλού με τη στήριξη της Ομοσπονδίας Σωφρονιστικών Υπαλλήλων Ελλάδος (ΟΣΥΕ) Έδρα: Αυλώνα Αττικής Τ.Κ ΤΗΛ./FAX: ΕΚΔΟΤΕΣ-ΔΙΕΥΘΥΝΤΕΣ Λαμπρόπουλος Κων/νος Καρακίτσος Σπυρίδων (Πρόεδρος ΟΣΥΕ) ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ: Αραβαντινός Αντώνης, Λαμπρόπουλος Κων/νος, Καρακίτσος Σπυρίδων, Μπισμπίκης Βασίλης, Βαρβατάκος Νίκος, Οικονομάκης Μάριος, Δούλος Βασίλης, Κογεράκης Μανώλης ΔΙΟΡΘΩΣΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ: Βαρβατάκος Νίκος ΕΠΙΛΟΓΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΙΚΟΝΩΝ: Δούλος Βασίλης * Τα άρθρα δεν εκφράζουν υποχρεωτικά τις απόψεις της εφημερίδας. Κάθε άρθρο πρέπει να είναι ενυπόγραφο, εκτός αυτών που προέρχονται από νυν κρατουμένους, υπό την προϋπόθεση ότι αναφέρουν από ποιο κατάστημα κράτησης προέρχονται. Ηλεκτρονική Σελιδοποίηση - Εκτύπωση: Εκδόσεις - Γραφικές Τέχνες Καρπούζη Αριστέα & Υιοί Ο.Ε. Θεοδοσίου 23 Ίλιον τηλ.-fax: & Προσκλητήρια ανακοίνωση Το σύνολο των τευχών της εφημερίδας «Κρατούμενος», από την αρχή της έκδοσής της μέχρι σήμερα, διατίθεται σε ηλεκτρονική μορφή στον διαδικτυακό τόπο της Ομοσπονδίας Σωφρονιστικών Υπαλλήλων Ελλάδος (http://www.osye.org.gr/efimerida. php), καθώς και στον διαδικτυακό τόπο του Σωματείου Εργαζομένων Καταστήματος Κράτησης Κορυδαλλού (http://www.korydallosca.gr). Οι εκδότες και τα μέλη της Συντακτικής Ομάδας του «Κρατουμένου», αποδίδοντας ιδιαίτερη σημασία στις έννοιες της επικοινωνίας και της συμμετοχής και επιθυμώντας την υγιή και εποικοδομητική ανατροφοδότηση, προσκαλούν τους αναγνώστες και τις αναγνώστριες να καταθέσουν τις απόψεις, την κριτική, τα σχόλια ή και άρθρα τους προς δημοσίευση, αποστέλλοντάς τα με έναν από τους κάτωθι τρόπους: α) Στην ταχυδρομική διεύθυνση της Ομοσπονδίας Σωφρονιστικών Υπαλλήλων Ελλάδος (ΟΣΥΕ): Σολωμού 2, Κορυδαλλός, Τ.Κ , Τ.Θ , β) Μέσω τηλεομοιότυπου (fax): (ΟΣΥΕ), ή γ) Στις διευθύνσεις ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ( ): και Η Συντακτική Ομάδα Απλές σκέψεις απλού κρατουμένου Πρέπει να διαλέξουμε πώς θέλουμε να είναι (να γίνουν) τα καταστήματα κράτησης: σωφρονιστικά ιδρύματα, αποθήκες ψυχών ή εκκολαπτήρια εγκληματιών; Εάν θέλουμε το πρώτο, θα πρέπει κατά τη γνώμη μου (γνώμη απλού κρατουμένου) να γίνουν κάποιες αλλαγές. Είμαι σε ένα σωφρονιστικό ίδρυμα, το Ψ.Κ.Κ., που θα μπορούσε να είναι πρότυπο για τα ελληνικά δεδομένα. Αυτό οφείλεται στην προσπάθεια των υπαλλήλων και του αρχιφύλακα Αραβαντινού Αντώνη, που γνωρίζει πολύ καλά τα καταστήματα κράτησης. Πιστεύω πως η Πολιτεία θα πρέπει να σκύψει και να κοιτάξει τα σοβαρά προβλήματα που υπάρχουν. Ένα από τα πιο σημαντικά είναι οι ποινές (τα χρόνια μοιράζονται απλόχερα). Το θέμα δεν είναι η τιμωρία, αλλά η πρόληψη και ο σωφρονισμός. Κάτι που θα μπορούσε να γίνει είναι τα 3/5 της ποινής (που πρέπει να εκτίσει κανείς σε περίπτωση κάθειρξης, ώστε να αποφυλακιστεί υπό όρους) να γίνουν 2/5 σε όσους δείξουν καλή διαγωγή στον χρόνο κράτησής τους, έτσι θα αποφεύγονται τυχόν δυσάρεστα γεγονότα. Άλλο σημαντικό πρόβλημα είναι οι άδειες. Θα πρέπει να εξετάζεται η οικογενειακή κατάσταση του κρατουμένου, π.χ. εάν έχει παιδιά θα ήταν σωστό να παίρνει κάποιες άδειες, ώστε να μη χάνεται η επαφή και στο τέλος θεωρείται ξένος. Καλό θα ήταν να αναβαθμιστεί ο ρόλος του σωφρονιστικού υπαλλήλου. Θα μπορούσε να λέει τη γνώμη του επίσημα για κάθε κρατούμενο, γιατί αυτός είναι 24 ώρες μαζί του. Και όχι όπως τον έχουν καταντήσει σήμερα, να είναι ανθρωποφύλακας. Όσον αφορά τις κανονικές άδειες, όπως είναι σήμερα, θα πρέπει να εκτίσει κανείς το 1/5 της ποινής του και αν θα πάρει. Θα μπορούσε στις πολυετείς καθείρξεις (πάνω από 10 χρόνια) να δίνεται η πρώτη άδεια στα δύο χρόνια με την εγγύηση πρώτου βαθμού συγγένειας. Σε περίπτωση παραβίασης, να βαρύνεται ο συγγενής και ο κρατούμενος να χάνει τα ευεργετήματα που έχει. Όπως είναι σήμερα οι φυλακές είναι αποθήκες ψυχών, θα μπορούσε το 50% αυτών να μετατραπεί σε παραγωγικές, ώστε οι κρατούμενοι να γίνουν χρήσιμοι για την κοινωνία, να μάθουν κάτι καινούργιο, ώστε να αισθάνονται πως είναι χρήσιμοι και όχι σκουπίδια. Ποτέ δεν είναι αργά για να αλλάξει κάποιος άνθρωπος. Τέλος, τι νομίζετε πως θέλει ο κρατούμενος, λίγα παραπάνω από ό,τι δικαιούται και θα είναι κύριος. Ευχαριστώ τη διεύθυνση του Ψ.Κ.Κ., τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους και τον αρχιφύλακα Αραβαντινό Α., που έχουν σκύψει πάνω στα προβλήματά μας και προσπαθούν να δίνουν λύσεις, κάτι που δεν κάνει το κράτος. (Κρατούμενος στο Ψυχιατρείο Κρατουμένων Κορυδαλλού [Ψ.Κ.Κ.])

3 κρατούμενος 3 «Ἂνθρωποι ἐπιδρῶσιν ἐπί ἀνθρώπων» Τι έγραψε το 1938 για τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους ο μεγάλος καθηγητής και σωφρονιστικός μεταρρυθμιστής Δημήτριος Καστόρχης Εισαγωγή Το κείμενο που ακολουθεί, με τίτλο «Το σωφρονιστικό προσωπικό», γράφτηκε τις παραμονές του Β Παγκοσμίου Πολέμου από έναν σπουδαίο εκπρόσωπο των σωφρονιστικών γραμμάτων και, συγχρόνως, πρωτεργάτη της σωφρονιστικής μεταρρύθμισης στη χώρα μας: τον καθηγητή Δημήτριο Καστόρχη. Ο Δημήτριος Καστόρχης χρημάτισε καθηγητής της εφηρμοσμένης ποινικής επιστήμης και κοσμήτορας της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, ενώ διετέλεσε και προϊστάμενος της σωφρονιστικής διοίκησης. Στο πλαίσιο της εκεί θέσης του ως προϊσταμένου, συνεργάστηκε στενά με τον Υπουργό Δικαιοσύνης Νικόλαο Δημητρακόπουλο για την κατάρτιση του (ορόσημου στα σωφρονιστικά χρονικά της χώρας μας) νόμου ΓΠΛΖ «περί οργανώσεως των φυλακών του κράτους» (1911)¹. Επιπλέον, υπήρξε, τουλάχιστον επί εικοσαετία, εκπρόσωπος της Ελλάδος στη Διεθνή Σωφρονιστική Επιτροπή (International Prison Commission)², ενώ παράλληλα ήταν εκείνος ο οποίος μετέφρασε και δημοσίευσε για πρώτη φορά στα Ελληνικά τους Στοιχειώδεις Κανόνες της Κοινωνίας των Εθνών για τη Μεταχείριση των Κρατουμένων (1934) το πρώτο στην ιστορία διεθνές σωφρονιστικό κείμενο³ και, ως εκ τούτου, ο πρόδρομος μεταγενέστερων, σπουδαίων συναφών κειμένων, όπως είναι οι Στοιχειώδεις Κανόνες για τη Μεταχείριση των Κρατουμένων των Ηνωμένων Εθνών, οι Ευρωπαϊκοί Σωφρονιστικοί Κανόνες του Συμβουλίου της Ευρώπης κ.ο.κ. Τέλος, θα πρέπει να σημειωθεί ότι, εκτός των προαναφερθέντων, εισηγήθηκε και την εφαρμογή στη χώρα μας του θεσμού των αγροτικών φυλακών (γεγονός που νομοθετήθηκε το 1911 με τον προαναφερθέντα νόμο ΓΠΛΖ ), αφήνοντας κατ αυτόν τον τρόπο στο σωφρονιστικό μας σύστημα μια πολύτιμη παρακαταθήκη, η οποία επιβιώνει μέχρι σήμερα. Το ακόλουθο κείμενο για το σωφρονιστικό προσωπικό αποτελεί μεταγραφή στη δημοτική του φερώνυμου κεφαλαίου που συνιστά μέρος του συγγραφικού έργου του Δημητρίου Καστόρχη με τίτλο Η εν Ελλάδι σωφρονιστική πολιτική και η μεταχείρισις των κρατουμένων κατά τας υποδείξεις της Διεθνούς Ποινικής Επιτροπείας (1938) 4. Η επιλογή του κειμένου αυτού και η παράθεσή του στο ανά χείρας τεύχος του «Κρατουμένου», έγινε για δύο λόγους: Ο πρώτος λόγος είναι η ανάγκη να αναδείξουμε την κοινωνική σπουδαιότητα και τον επαγγελματικό ρόλο του σωφρονιστικού προσωπικού, ως βασικής και θεμελιώδους συνιστώσας του σωφρονιστικού συστήματος και της πρόληψης του εγκλήματος. Έναν ρόλο που πρέπει να αναγνωρίζεται και να γίνεται σεβαστός, τόσο από τις υπόλοιπες συνιστώσες αυτού του συστήματος, όσο και από το κοινωνικό σύνολο, εν γένει. Ο δεύτερος λόγος είναι η επιθυμία μας να τονίσουμε τον ανθρωποκεντρικό χαρακτήρα που πρέπει να έχει η μεταχείριση των κρατουμένων από την Πολιτεία. Μια μεταχείριση στην οποία οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι οφείλουν να συμμετέχουν ενεργά, ασκώντας θετική επίδραση στους εγκλείστους και συμβάλλοντας, έτσι, στην επιτυχή κοινωνική τους επανένταξη κάτι που θα είναι προς όφελος τόσο των ιδίων όσο και της ευρύτερης κοινωνίας. Ελπίζουμε τα γραφόμενα αυτής της πολυδιάστατης και εξέχουσας προσωπικότητας, του Δημητρίου Καστόρχη, να υπενθυμίσουν στο πολιτειακό, κοινωνικό αλλά και πνευματικό κατεστημένο της χώρας μας ότι το σωφρονιστικό σύστημα είναι κάτι πολύ περισσότερο από κώδικες και νόμους, ότι η μεταχείριση των κρατουμένων είναι κάτι πολύ περισσότερο από διακηρύξεις και προγράμματα, ότι οι ίδιοι οι κρατούμενοι είναι κάτι πολύ περισσότερο από στατιστικά και αριθμητικά μεγέθη, και, τέλος, ότι οι εργαζόμενοι στις φυλακές είναι κάτι πολύ περισσότερο από ανθρωπόμορφες μηχανές, που το μόνο που κάνουν είναι να πρωτοκολλούν έγγραφα και να ανοιγοκλείνουν πόρτες. Ελπίζουμε να τους υπενθυμίσουν μια απλή αλήθεια, τόσο απλή στη διατύπωσή της και τόσο μεστή στο νόημά της, την οποία μας διδάσκει μια αγαπητή φωνή του παρελθόντος, ο καθηγητής Δημήτριος Καστόρχης: «Άνθρωποι επιδρούν σε ανθρώπους». ΤΟ ΣΩΦΡΟΝΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ Αποβλέποντας στη συστηματική αναμόρφωση της σωφρονιστικής μας διοίκησης, μέχρι τώρα ασχοληθήκαμε με την έρευνα του κατάλληλου σωφρονιστικού συστήματος στην Ελλάδα, με το οποίο όπως ειπώθηκε συνδέεται και από το οποίο ρυθμίζεται το ζήτημα των αναγκαίων σωφρονιστικών κτηρίων. Εκτός όμως του ζητήματος των κτηρίων, τουλάχιστον εξίσου ουσιώδες και, κατά τη γνώμη μας, ακόμη σπουδαιότερο είναι ένα άλλο ζήτημα το ζήτημα της εξεύρεσης και της κατάλληλης εκπαίδευσης σωφρονιστικού προσωπικού. Ατυχώς, στη χώρα μας επικράτησαν διαφορετικές αντιλήψεις, και έτσι αυτό το ουσιωδέστατο ζήτημα, ως μη ώφειλε, παραμελήθηκε τελείως. Πλείστες φορές στη χώρα μας διατυπώθηκε από αρμοδίους και μη η γνώμη ότι: «Το ζήτημα των φυλακών είναι ζήτημα κτηρίων. Τα κτήρια απαιτούν χρήματα. Εφόσον δεν έχουμε χρήματα, δεν είναι δυνατόν να γίνει τίποτα». Η σκέψη αυτή, με την οποία το ζήτημα των κτηρίων προβάλλεται ως το μοναδικό ή και ως κύριο μέλημα της σωφρονιστικής διοίκησης, είναι ανακριβής. Η πρόταξη του κωλύματος που οφείλεται στους οικονομικούς πόρους δεν αποτελεί τίποτε άλλο παρά πρόσχημα για να δικαιολογείται η αδράνεια των μέχρι τώρα κυβερνήσεων, κάτι που δεν επιτρέπεται να επαναλαμβάνεται σήμερα. Ανεξάρτητα από το γεγονός ότι μετά τους νεότερους νόμους περί μετατροπής των ποινών (Ν [1929] και Ν [1934]) ήδη εξασφαλίζονται για τις φυλακές δεκάδες εκατομμύρια κάθε χρόνο, η παραπάνω σκέψη αυτή καθαυτήν είναι εσφαλμένη. Το ζήτημα των κτηρίων δεν αποτελεί το μοναδικό ούτε και το πρωταρχικό μέλημα της σωφρονιστικής διοίκησης. Αν η Ελλάδα αποκτούσε ξαφνικά σήμερα, παραδείγματος χάριν από μια μεγάλη δωρεά, τα τελειότερα συστηματικά κτήρια, θα αποτύγχαναν οικτρά από το υπάρχον στη χώρα μας σωφρονιστικό προσωπικό. Τον σωφρονισμό δεν τον επιφέρουν τα κτήρια, ούτε καν τα ίδια τα συστήματα. Άνθρωποι επιδρούν σε ανθρώπους. Σωστά αναγνωρίζεται από όλους ανεξαιρέτως τους συγγραφείς το ζήτημα του προσωπικού ως το πλέον ουσιώδες από όλα τα ζητήματα. Πιο έντονα από όλους εκφράζεται στην προκειμένη περίπτωση ο πολύς Krohne, με τα εξής: «Είναι ανόητο να συζητάμε για το τελειότερο σύστημα έκτισης των ποινών, όταν οι εντεταλμένοι για την εφαρμογή του δεν μπορούν ούτε να το κατανοήσουν». Και, σαν να προέβλεπε τις αντιλήψεις που διατυπώνονται σήμερα στη χώρα μας σχετικά με την πρόταξη του ζητήματος των κτηρίων, προσθέτει και τα εξής: «Αποτελεί ασυγχώρητη σπατάλη η δαπάνη δεκάδων εκατομμυρίων για την κατασκευή κτηρίων, αν αυτοί που θα απασχοληθούν μέσα σε αυτά τα κτήρια δεν στέκονται στο ύψος των καθηκόντων τους». Αλλά και η πρακτική πείρα απέδειξε εμφανώς την άκρως πρωτευούσης σημασίας θέση του προσωπικού στη σωφρονιστική λειτουργία. Όντως, αποδείχθηκε ότι και παντελώς μέτρια κτήρια φυλακών απέδωσαν υπό τη διεύθυνση κατάλληλου προσωπικού άριστα αποτελέσματα, ενώ αντιθέτως ακόμη και τα τελειότερα και δαπανηρότερα κτήρια απέτυχαν υπό ακατάλληλη διεύθυνση. Εάν, μάλιστα, απαιτείτο και έμπρακτη απόδειξη γι αυτό στην Ελλάδα, μας την παρέχουν οι φυλακές Κέρκυρας. Επί αγγλοκρατίας, οι φυλακές αυτές λειτουργούσαν υπό τον άριστο Κοτζίρη θαυμάσια, ενώ σήμερα το ίδιο αυτό ίδρυμα έχει εξομοιωθεί με τις υπόλοιπες ελληνικές φυλακές. Από αυτό καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι: Αν δεν αποκτήσουμε στην Ελλάδα επιστημονικά και επαγγελματικά καταρτισμένο προσωπικό, δεν υπάρχει καμία ελπίδα βελτίωσης της σωφρονιστικής μας διοίκησης. Είναι πράγματι απορίας άξιο το πώς εδώ και τόσες δεκαετίες οι υπεύθυνοι για τα ζητήματα της Δικαιοσύνης στην Ελλάδα δεν αντιλήφθηκαν την οικτρή κατάσταση του σωφρονιστικού μας προσωπικού και δεν μερίμνησαν για τη δέουσα εκπαίδευσή του δεδομένου, επιπλέον, ότι η εκπαίδευση αυτή δεν απαιτεί καθόλου τις υπέρογκες δαπάνες των κτηρίων. Κατά τη γνώμη μας, αυτό πρέπει να αποδοθεί ιδιαίτερα στην έλλειψη της δέουσας αντίληψης για τη σπουδαιότητα που έχει η επίδραση την οποία ασκεί το προσωπικό κατά την έκτιση της ποινής, καθώς και για τη σπουδαιότητα που έχουν τα ανατιθέμενα στο προσωπικό καθήκοντα κατά τη σύγχρονη σωφρονιστική λειτουργία. Δεν αγνοούμε το γεγονός ότι σε νεότερο νομοθέτημα, του έτους 1935, αναγράφονται κάποιες γενικές διατάξεις σχετικά με την εκπαίδευση του σωφρονιστικού προσωπικού. Παραδόξως όμως, παρ όλο που η ανάγκη εκπαίδευσης του εν λόγω προσωπικού στη χώρα μας είναι εξαιρετικά επείγουσα, ήδη πέρασε μια διετία χωρίς να τεθούν σε πλήρη εφαρμογή οι σχετικές διατάξεις. Ακόμα πιο παράδοξο είναι το γεγονός ότι, ενώ δεν εφαρμόστηκαν καθόλου οι διατάξεις που αφορούν το σπουδαιότερο προσωπικό, αυτό της διευθύνσεως, από το οποίο κατεξοχήν εξαρτάται η όλη λειτουργία του ιδρύματος αλλά και η καθοδήγηση και εκπαίδευση του κατώτερου προσωπικού, σχετικά με το κατώτερο αυτό προσωπικό, των φυλάκων, του οποίου ανέλαβαν κατ ιδίαν τη διδασκαλία υπάλληλοι του Υπουργείου επί μηνιαία αντιμισθία, εφαρμόσθηκαν οι σχετικές διατάξεις. Μήπως πρόκειται στη χώρα μας, εν αντιθέσει προς τα όσα συμβαίνουν αλλού, να επιδράσουν εκπαιδευτικώς οι φύλακες επί των διευθυντών και όχι οι διευθυντές επί των φυλάκων; Μετά τη σύντομη αυτή επισκόπηση των όσων (Συνέχεια στην 4η σελ.)

4 4 κρατούμενος «Ἂνθρωποι ἐπιδρῶσιν ἐπί ἀνθρώπων» Τι έγραψε το 1938 για τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους ο μεγάλος καθηγητής και σωφρονιστικός μεταρρυθμιστής Δημήτριος Καστόρχης (Συνέχεια απ την 3η σελ.) συμβαίνουν στη χώρα μας, θα ερευνήσουμε ποια είναι από επιστημονικής απόψεως η θέση και ποια είναι, σύμφωνα με τις σύγχρονες αντιλήψεις, τα καθήκοντα του σωφρονιστικού προσωπικού. Η όλη έκτιση των ποινών ρυθμιζόταν πάντοτε από τις κρατούσες, σε δεδομένη χώρα και σε δεδομένο χρόνο, αντιλήψεις σχετικά με τον σκοπό που επιδιώκεται μέσω της ποινής. Όσο επικρατούσε η αντίληψη κατά την οποία η ποινή αποτελεί ανταπόδοση του διαπραχθέντος αδικήματος, quia peccatum est, και όσο μέσω της ποινής επιδιωκόταν ο εκφοβισμός, η έκτιση της ποινής προσλάμβανε χαρακτήρα απάνθρωπης σκληρότητας, χαρακτήρα ο οποίος εκδηλωνόταν σε παλαιότερες εποχές με την επιβολή των φρικιαστικών, μεσαιωνικών σωματικών ποινών, ενώ αργότερα, με τη βαθμιαία επικράτηση της ποινής κατά της ελευθερίας, εκδηλωνόταν με την επιβολή του, αυστηρού και εξαντλητικού τόσο για το σώμα όσο και για το πνεύμα του κρατουμένου, εγκλεισμού στις φυλακές. Έτσι, σε σχετικά παλαιότερες Ποινικές νομοθεσίες, όπως και στην ίδια την (εδώ και έναν αιώνα χρονολογούμενη) δική μας νομοθεσία, συναντούμε διατάξεις με τις οποίες επιβάλλεται στους κρατουμένους «να έχουν τα δύο τους πόδια δεμένα με μακριά αλυσίδα, στην οποία είναι προσαρτημένη και βαριά σιδερένια σφαίρα, μέσα στο δεσμωτήριο». Μια τέτοια έκτιση της ποινής, μέσα σε ρυπαρά και ανθυγιεινά κτήρια συνήθως παλιά φρούρια, εγκαταλελειμμένα μοναστήρια, υπόγεια, δημαρχεία κ.λπ. αποσκοπεί στην κατάθλιψη και στην καταπόνηση του κρατουμένου, ιδίως μάλιστα στην εξασφάλιση έναντι κάθε πιθανού ενδεχομένου απόδρασης. Κύριο, αν όχι μοναδικό, καθήκον του προσωπικού είναι η προσοχή μην τυχόν αφαιρέσει ο κρατούμενος τα δεσμά του και διαφύγει από τον χώρο εγκλεισμού του. Τα σωφρονιστικά ιδρύματα αποκαλούνται «δεσμωτήρια», Kerker, geôles ο σωφρονιστικός υπάλληλος «δεσμοφύλαξ», Wächter, gardien, ενώ ο διευθυντής αποκαλείται «επιστάτης», geôlier ή concierge. Το σωφρονιστικό προσωπικό αποτελείται (ιδιαίτερα δε σε σχετικά νεότερους χρόνους, στα περισσότερο προηγμένα, εν συγκρίσει με το δικό μας, κράτη) κυρίως από το στρατιωτικό στοιχείο αξιωματικούς και υπαξιωματικούς ενώ στη χώρα μας θεωρούνται κατάλληλοι για τη διεύθυνση των φυλακών και «όσοι χρημάτισαν δήμαρχοι ή δημαστυνόμοι». Τα τελευταία πενήντα χρόνια σημειώνεται τεράστια πρόοδος στη σφαίρα της Ποινικής επιστήμης. Από την πρόοδο αυτή διαμορφώθηκαν οι νεότερες, «θετικές» αποκαλούμενες σχολές, οι οποίες, αφού συμπαρέσυραν τις παρηκμασμένες θεωρίες των κλασικιστών, άνοιξαν εξ ολοκλήρου νέους ορίζοντες στις ποινικές μελέτες. Ήδη επικρατούν νέες αντιλήψεις για την ποινή και την έκτισή της. Η αρχή της τιμωρίας quia peccatum est βαθμιαία υποχωρεί έναντι της αρχής ne peccetur. Η θεωρία της ανταπόδοσης και του εκφοβισμού ήδη μπαίνει σε δεύτερη μοίρα έναντι της ιδέας της ειδικής πρόληψης και ιδίως της βελτίωσης, της αναμόρφωσης και της κοινωνικής αναπροσαρμογής (Resozialisierung) του δράστη. Αντί για τις φιλοσοφικές και μεταφυσικές θεωρίες, ήδη κατά την έρευνα του κοινωνικού φαινομένου του εγκλήματος χρησιμοποιείται η πειραματική μέθοδος. Έτσι, με τη ρεαλιστική έρευνα του εγκλήματος και ιδίως των πηγών του, τόσο από ανθρωπολογικής όσο και από κοινωνιολογικής απόψεως, προκύπτει η - μέχρι τότε παντελώς άγνωστη - διάκριση των εγκληματιών σε τάξεις και ως φυσική απόρροια αυτής της διάκρισης, προκύπτει η νέα αρχή της εξατομίκευσης της ποινής (individualisation de la peine) ανάλογα με τον ιδιαίτερο τύπο του εγκληματία, ως μόνης σωστής μεθόδου για την επίτευξη των, μέσω της ποινής σκοπούμενων, νέων ιδανικών. Ωστόσο, για να πραγματοποιηθεί η εξατομίκευση της ποινής, που επιβάλλεται από τις νέες αντιλήψεις, ο εκτελεστής της ποινής πρέπει να διαθέτει έναν πολύ μεγάλο αριθμό εφοδίων. Πρέπει απαραιτήτως να είναι σε θέση να διακρίνει τον φυσικό και ψυχικό, ιδιαίτερο τύπο του εγκληματία. Ειδικότερα, πρέπει να διαγνώσει εάν τα αίτια που τον οδήγησαν στο έγκλημα είναι παθολογικής ή κοινωνιολογικής ή καθαρά ηθικής φύσεως, με σκοπό (πραγματοποιώντας, έτσι, τη διάγνωση της φύσης της νόσου) να εφαρμόσει την ενδεδειγμένη θεραπεία. Η γνώση του ατομικού και ψυχικού, ιδιαίτερου τύπου του εγκληματία αποτελεί ένα κατ εξοχήν έργο του εκτελεστή της ποινής, εφόσον ατυχώς, μέχρι τώρα τουλάχιστον τόσο ο νομοθέτης όσο και ο δικαστής αποβλέπουν στην ιδιαιτερότητα της πράξης και όχι στην ιδιαιτερότητα του δράστη. Για την επίτευξη αυτού του έργου, πρέπει ο σωφρονιστής να διαμορφώσει ιδιαίτερη, ασφαλή γνώμη για την ένταση της εγκληματικής διάθεσης του κρατουμένου, όπως ακριβώς και για τη δεκτικότητά του απέναντι στην επίδραση της ποινής. Είναι προφανές ότι για την εκπλήρωση τέτοιων καθηκόντων, που επιβάλλονται από τις ήδη κρατούσες, νέες αντιλήψεις για την ποινή, το παλιό σωφρονιστικό προσωπικό είναι παντελώς ακατάλληλο και ως τέτοιο κρίνεται παντού. Στα περισσότερο προηγμένα κράτη το στρατιωτικό στοιχείο αντικαθίσταται βαθμιαία από το δικαστικό (από δικαστές και εισαγγελείς) στο πλαίσιο μιας μεταβατικής, μπορεί να πει κανείς, περιόδου και μέχρι να εκπληρωθεί η εκ των πραγμάτων επιβαλλόμενη ανάγκη για την απόκτηση ειδικά εκπαιδευμένου σωφρονιστικού προσωπικού. Η ανάγκη αυτή έχει ήδη καταστεί ολοφάνερη παντού, μάλιστα ακόμη περισσότερο επιτακτική από τη στιγμή που όλοι οι νεότεροι Ποινικοί κώδικες, όπως και το ελληνικό Σχέδιο Ποινικού Κώδικα, αποδέχθηκαν τον θεσμό των «ασφαλιστικών μέτρων». Το ουσιωδέστατο ζήτημα της ενδεδειγμένης κατάρτισης του σωφρονιστικού προσωπικού δεν ήταν δυνατόν παρά να προκαλέσει το αμέριστο ενδιαφέρον των απανταχού ενασχολούμενων, είτε θεωρητικά είτε στην πράξη, με την έκτιση των ποινών, πρωτίστως δε των διεθνών ποινικών και σωφρονιστικών συνεδρίων. Πράγματι, το θέμα αυτό συζητήθηκε ήδη από το 1878, στο διεθνές συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στη Στοκχόλμη. Οι αποφάσεις του συνεδρίου σχετικά με αυτό το ζήτημα μπορούν να χαρακτηρισθούν ως ολωσδιόλου γενικές και, επιπλέον, ανεπαρκείς σε λεπτομέρειες. Το συνέδριο υπέδειξε γενικά την ανάγκη θεωρητικής και πρακτικής εκπαίδευσης του σωφρονιστικού προσωπικού, πριν από την πρόσληψή του στην υπηρεσία, και συνέστησε επίσης για το εν λόγω προσωπικό την εξασφάλιση σχετικής μονιμότητας και ικανοποιητικών αποδοχών. Το συνέδριο που πραγματοποιήθηκε το έτος 1890 στην Πετρούπολη, στο 1 ο τμήμα του (της Ποινικής νομοθεσίας) τόνισε την ανάγκη για διδασκαλία της Σωφρονιστικής και υπέδειξε για τον σκοπό αυτό την ίδρυση ειδικής έδρας σε κάθε Πανεπιστήμιο, ενώ στο 2 ο τμήμα του (της Σωφρονιστικής διοίκησης) καθόρισε ορισμένες γενικές αρχές για την επιλογή και την εκπαίδευση κατάλληλου σωφρονιστικού προσωπικού. Το τελευταίο μέχρι στιγμής συνέδριο, που πραγματοποιήθηκε στην Πράγα το έτος 1930, ασχολήθηκε επισταμένα με το θέμα «της ενδεδειγμένης επιστημονικής και επαγγελματικής κατάρτισης του σωφρονιστικού προσωπικού». Εκεί, λάβαμε την τιμή να εκλεγούμε από το συνέδριο γενικός εισηγητής στο θέμα αυτό και αναπτύξαμε διά μακρών ενώπιον του συνεδρίου τις ιδέες μας, καθώς και τις απόψεις μας για τις 12 εισηγήσεις που υποβλήθηκαν 5. Τον αναγνώστη που επιθυμεί να αποκτήσει ειδικότερες γνώσεις για το εν λόγω συνέδριο τον παραπέμπουμε στα δημοσιευμένα πεντάτομα πρακτικά του. Στο σημείο αυτό αρκούμαστε να αναφέρουμε, ως μία από τις πιο ουσιώδεις αποφάσεις που ελήφθησαν εκεί, ότι το συνέδριο, αφού αποδέχθηκε σχετική μας πρόταση η οποία υποστηρίχθηκε και από τον γνωστό Γερμανό σωφρονιστικό Starke, διακήρυξε παμψηφεί την ανάγκη ίδρυσης σε κάθε κράτος ειδικής σωφρονιστικής σχολής (Institut de Science pénitentiaire). Ας δούμε: Ποια πρέπει να είναι η εκπαίδευση του σωφρονιστικού προσωπικού και πώς θα αποκτηθεί αυτή η εκπαίδευση; Για να δοθεί σωστή απάντηση σε αυτό το ζήτημα, πρέπει κυρίως να διακρίνουμε μεταξύ: α) Προσωπικού διοίκησης, στο οποίο περιλαμβάνονται οι διευθυντές, υποδιευθυντές, οικονόμοι, γραμματείς, λογιστές, σε μερικά μάλιστα μέρη και οι ειδικοί επιθεωρητές του ιδρύματος (Inspektoren), και β) Προσωπικού φύλαξης, στο οποίο περιλαμβάνονται οι φύλακες (καθώς και οι αρχιφύλακες). Εξ ολοκλήρου ειδικό προσωπικό αποτελούν οι δάσκαλοι, οι ιερείς και οι ιατροί των φυλακών. Σε ό,τι αφορά το προσωπικό φύλαξης, η εκπαίδευσή του πρέπει να είναι πρωτίστως πρακτική, εν μέρει όμως και θεωρητική (με την οποία θα παρέχονται επαρκή στοιχεία των μαθημάτων που διδάσκονται εκτενώς στο προσωπικό διοίκησης). Η εκπαίδευση αυτή μπορεί να παρέχεται σε μια από τις μεγαλύτερες συστηματικές φυλακές, από πεπειραμένους διευθυντές φυλακών ή από άλλους υπαλλήλους οι οποίοι κατέχουν τη σωφρονιστική επιστήμη. Ωστόσο, η εκπαίδευση του προσωπικού αυτού, όπως και ο ζήλος και η επίδοση, εξαρτάται κατεξοχήν από την ύπαρξη κατάλληλων διευθυντών, οι οποίοι αποτελούν την ψυχή και την πρωταρχική δύναμη που ρυθμίζει κάθε λειτουργία σε κάθε σωφρονιστικό ίδρυμα. Η απόπειρα εκπαίδευσης του κατώτερου προσωπικού από ανεκπαίδευτη διεύθυνση αποτελεί κάτι το οξύμωρο. Σε ό,τι αφορά το προσωπικό διοίκησης, είναι απαραίτητη η επιστημονική και επαγγελματική του κατάρτιση, χωρίς την οποία είναι αδύνατη η εκτέλεση εκ μέρους του των υψηλών, δυσχερών και πολυποίκιλων καθηκόντων που έχει. Μια τέτοια κατάρτιση μπορεί να αποκτηθεί μόνο σε ειδική «Ανωτάτη (ώστε να διακρίνεται από αυτήν του κατώτερου προσωπικού) σωφρονιστική σχολή», (Συνέχεια στην 5η σελ.)

5 κρατούμενος 5 «Ἂνθρωποι ἐπιδρῶσιν ἐπί ἀνθρώπων» Τι έγραψε το 1938 για τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους ο μεγάλος καθηγητής και σωφρονιστικός μεταρρυθμιστής Δημήτριος Καστόρχης (Συνέχεια απ την 4η σελ.) όπως υποδείχθηκε και από το διεθνές συνέδριο της Πράγας. Η σχολή αυτή πρέπει να ιδρυθεί σε πόλη που διαθέτει Πανεπιστήμιο, έτσι ώστε να διδάσκουν σε αυτήν οι οικείοι καθηγητές, καθώς και μεγάλο σωφρονιστικό ίδρυμα, έτσι ώστε να πραγματοποιείται η πρακτική εξάσκηση των διδασκομένων. Η ίδρυση μιας τέτοιας σχολής στην Ελλάδα είναι κάτι το απαραίτητο, λόγω της απαιτούμενης, άκρως εξειδικευμένης και ταυτόχρονα πολυσύνθετης, διδασκαλίας διδασκαλία η οποία δεν μπορεί να παρασχεθεί αλλού, σύμφωνα με όσα θα ειπωθούν λεπτομερέστερα αμέσως παρακάτω. Σε σχέση με το ειδικό προσωπικό αλλά και το προσωπικό φύλαξης πρέπει να αναφέρουμε ότι έχει διδαχθεί θεωρία σύμφωνα με την οποία η ηθοπλαστική επίδραση που ασκείται στον κρατούμενο επομένως και η ειδική σωφρονιστική κατάρτιση που προαπαιτείται για την άσκηση μιας τέτοιας επίδρασης αποτελεί έργο μόνο του ανώτερου προσωπικού (Holtzendorff-Jagemann). Κλίνουμε περισσότερο υπέρ της άποψης του καθηγητή Heimberger, που εκτέθηκε στο συνέδριο των Γερμανών νομικών (35er deutscher Juristentag), σύμφωνα με την οποία χρειάζονται ειδική εκπαίδευση όλοι ανεξαιρέτως οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι που θα ασχοληθούν με τη μεταχείριση των κρατουμένων, από τον ανώτερο μέχρι τον κατώτερο. Επομένως και το ειδικό προσωπικό, ιδιαίτερα μάλιστα οι δάσκαλοι και οι ιερείς, η ηθοπλαστική επίδραση των οποίων μπορεί να αποβεί τεράστια, δεν πρέπει να αγνοεί τις γενικότερες κατευθύνσεις τις οποίες παρέχει η διδασκαλία της σωφρονιστικής επιστήμης και των συναφών εγκληματολογικών κλάδων κατά συνέπεια, είναι επιθυμητό να φοιτά και το προσωπικό αυτό στην Ανώτατη σωφρονιστική σχολή. Όσον αφορά το κατώτερο προσωπικό, ειπώθηκε ήδη ότι αρκούν γι αυτό στοιχεία των μαθημάτων που διδάσκονται στην ανωτέρω σχολή. Αν διερευνήσουμε το ειδικότερο ζήτημα της ενδεδειγμένης εκπαίδευσης του ανώτερου προσωπικού, ιδιαίτερα δε των γνώσεων που απαιτούνται για τον σκοπό αυτό, ένα από τα πρώτα προβλήματα που ζητούν τη λύση τους και με το οποίο ερχόμαστε αντιμέτωποι είναι το λεπτό ζήτημα του κατά πόσον οι γνώσεις καθώς και το πτυχίο της Νομικής πρέπει να θεωρηθούν ως επαρκές ή και ως απαραίτητο προσόν. Θεωρούμε αναμφισβήτητο το γεγονός ότι η γνώση της νομικής επιστήμης παρέχει στον κάτοχό της αξιόλογες και επιστημονικές βάσεις για τη συγκεκριμένη εργασία, ενώ του εξασφαλίζει (μέσω του εθισμού του στην αναλυτική και συνθετική εργασία) το πλεονέκτημα της επιστημονικής σκέψης και κρίσης. Από την άλλη πλευρά όμως η πανεπιστημιακή διδασκαλία της Νομικής, όπως υφίσταται σήμερα, δεν μπορεί να προσφέρει τις άκρως ειδικές γνώσεις τις οποίες επιβάλλει η εκπλήρωση των, συμφώνων με τις σύγχρονες αντιλήψεις, καθηκόντων του ανώτερου σωφρονιστή. Σε σχέση με αυτό το ζήτημα, μπορεί να ειπωθεί ότι η νομική επιστήμη παρέχει περισσότερα, αλλά συχρόνως και λιγότερα από αυτά που απαιτούνται. Περισσότερα, διότι η γνώση ορισμένων νομικών κλάδων, όπως είναι λ.χ. το Διεθνές Δίκαιο, η Πολιτική Δικονομία και το Εμπορικό Δίκαιο, είναι καθ εαυτήν επιθυμητή, αλλά αν εξετασθεί με αυστηρά κριτήρια δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ούτε ως απαραίτητη ούτε ως συντείνουσα στην απαιτούμενη ειδική εκπαίδευση του σωφρονιστή. Λιγότερα, διότι οι συνήθεις νομικές γνώσεις δεν περιλαμβάνουν τις ποικίλες γνώσεις που είναι αναγκαίες για τον σωφρονιστή, πολλές εκ των οποίων βρίσκονται εντελώς έξω από το πλαίσιο των νομικών σπουδών. Έτσι, κάποιες από τις αναγκαίες αυτές γνώσεις εμπίπτουν στη σφαίρα των φιλοσοφικών σπουδών, όπως είναι η Ψυχολογία, η Παιδαγωγική, συνήθως και η Κοινωνιολογία, ενώ άλλες υπάγονται στη σφαίρα των ιατρικών σπουδών, όπως είναι η Ψυχιατρική, η Ανθρωπολογία, η Υγιεινή, η Ιατροδικαστική. Ιδού ένας από τους κυριότερους λόγους για τους οποίους καθίσταται αναγκαία η ίδρυση ειδικής σχολής, στην οποία ο σπουδαστής θα αποκτήσει όλες ανεξαιρέτως τις αναγκαίες για την εργασία του γνώσεις, τις οποίες διαφορετικά, οποιαδήποτε πανεπιστημιακή σχολή και αν παρακολουθήσει, δεν μπορεί να αποκτήσει στο απαιτούμενο σύνολό τους. Επιπροσθέτως παρατηρούμε ότι οι γνώσεις αυτού του είδους, όπως και η φοίτηση σε ειδική σχολή για την απόκτησή τους, είναι απαραίτητες όχι μόνο για τον ανώτερο σωφρονιστή, αλλά, σύμφωνα με τις κρατούσες σήμερα αντιλήψεις, και για τον καθένα που ασχολείται ειδικά με την Ποινική επιστήμη, είτε αυτός είναι ποινικός δικαστής είτε εισαγγελέας είτε ανακριτής είτε συνήγορος ποινικών υποθέσεων κ.λπ. Μονάχα η γνώση των άρθρων των ποινικών νόμων δεν επαρκεί καθόλου σήμερα για να προσδώσει τον χαρακτήρα του ποινικολόγου και για να επιτρέψει την εύορκη και επιτυχή εκπλήρωση των ανωτέρω εργασιών. Απαραίτητη για τον σκοπό αυτό κρίνεται σήμερα η ευρύτερη μόρφωση την οποία προσδίδει η γνώση τουλάχιστον των ουσιωδών κλάδων της ευρύτατης Ποινικής επιστήμης. Η κολοσσιαία έκταση της σύγχρονης Ποινικής επιστήμης, η άκρως ιδιαίτερη φύση της, η ποικιλομορφία των κλάδων που περιλαμβάνονται σε αυτή, πείθουν όλο και περισσότερο για τον άκρως ιδιάζοντα χαρακτήρα και για την αυτοτέλεια της επιστήμης αυτής και ίσως δεν σφάλλουμε, αν έχουμε την πεποίθηση ότι σε όχι πολύ καιρό θα αποτελέσει ένα τελείως ξεχωριστό τμήμα των νομικών σπουδών, τέτοιο όπως αποτέλεσαν ήδη οι οικονομικές και οι πολιτικές επιστήμες. Σύμφωνα με όλα αυτά, οι σπουδές και το πτυχίο της Νομικής αποτελούν προσόν ευπρόσδεκτο αλλά όχι επαρκές ούτε απαραίτητο για τον μέλλοντα σπουδαστή της ειδικής σχολής. Είναι αξιοσημείωτο ότι από τις 12 εισηγήσεις για το συγκεκριμένο ζήτημα που υποβλήθηκαν στο διεθνές συνέδριο της Πράγας, μόνο μία ανέφερε το νομικό πτυχίο ως προσόν, και αυτή ακόμα ως μη επαρκές. Εξάλλου, η μέχρι τώρα αποκτημένη πείρα έχει καταδείξει ότι και μη νομικοί, όπως λ.χ. παιδαγωγοί, ιατροί και θεολόγοι (ο ίδιος ο διάσημος Krohne ήταν θεολόγος) εξελίχθηκαν σε άριστους διευθυντές φυλακών, αλλά και οργανωτές ακόμα της σωφρονιστικής διοίκησης. Το προαναφερθέν προσόν της επιστημονικής σκέψης και κρίσης δεν αποτελεί μονοπωλιακό απόκτημα των νομικών σπουδών, ούτε και κανενός άλλου επιστημονικού κλάδου. Την απαιτούμενη, ειδική επαγγελματική εκπαίδευση (και τη νομική, εφόσον αυτό είναι αναγκαίο) θα την προσφέρει η φοίτηση στη σχολή. Για τους ανωτέρω λόγους δεν κρίνουμε σωστό να αποκλείονται από τον σωφρονιστικό κλάδο και από τη φοίτηση στη σχολή όσοι έχουν λάβει ανώτερη ακαδημαïκή εκπαίδευση σε άλλο κλάδο. Πρωτεύον προσόν δεν αποτελούν οι νομικές γνώσεις, αλλά η ειδική, επιστημονική και επαγγελματική εκπαίδευση. Σε ό,τι αφορά τη διδακτέα ύλη της Ανώτατης σωφρονιστικής σχολής καθώς και την έκταση αυτής της ύλης, είναι κάτι που συνδέεται προφανώς με τις τοπικές συνθήκες, ιδίως μάλιστα με την κατάσταση στην οποία βρίσκεται η όλη σωφρονιστική διοίκηση σε κάθε χώρα. Πάντως, η διδασκαλία που αναφέρεται παρακάτω μπορεί να θεωρηθεί πως αποτελεί το ελάχιστο όριο: Κύρια βάση της διδασκαλίας θα αποτελέσει η Σωφρονιστική επιστήμη στο σύνολό της, και μάλιστα όχι μόνο από γενικής και θεωρητικής απόψεως (όπως ιδίως οι Γάλλοι συγγραφείς πραγματεύονται τα σχετικά με αυτήν [Cuche, Vidal, Magnol κ.λπ.]), αλλά και από πρακτικής απόψεως, καθώς και με λεπτομερή αναφορά σε κάθε ειδική υπηρεσία που βρίσκεται σε λειτουργία (όπως ιδίως οι Γερμανοί συγγραφείς πραγματεύονται [Holtzendorff-Jagemann, Krohne, Bumke κ.λπ.). Μαζί με τη Σωφρονιστική πρέπει κατά παρόμοιο τρόπο να γίνει μνεία στην Εγκληματολογία, και μάλιστα τόσο από ανθρωπολογικής όσο και από κοινωνιολογικής απόψεως. Από τα νομικά μαθήματα, αναγκαία κρίνεται η διδασκαλία στοιχείων του Συνταγματικού καθώς και του Διοικητικού δικαίου, τα οποία αποτελούν τη βάση της διδασκαλίας του δημοσίου δικαίου παρομοίως, και η εκτενέστερη διδασκαλία του Ποινικού δικαίου καθώς και της Ποινικής δικονομίας, αναγκαίων εφοδίων της νομικής μόρφωσης του σωφρονιστή. Από τα μη νομικά μαθήματα, απαραίτητη είναι η διδασκαλία της Παιδαγωγικής και κυρίως της εγκληματολογικής (Kriminalpädagogik) κατά το υπόδειγμα των έργων των Klug, Hanselmann και Bondy, καθώς και η διδασκαλία της Ψυχολογίας, ιδίως της εγκληματολογικής, στο πλαίσιο της οποίας έχει ήδη δημοσιευθεί μεγαλύτερος αριθμός έργων. Από τον κύκλο ειδικά των ιατρικών σπουδών, αναγκαία κρίνεται η διδασκαλία στοιχείων της Ψυχιατρικής καθώς και της Υγιεινής, σύμφωνα δε με ορισμένους και της Ιατροδικαστικής κατά τη γνώμη μας, ο τελευταίος αυτός κλάδος είναι πολύ περισσότερο αναγκαίος στους ανακριτικούς παρά στους σωφρονιστικούς υπαλλήλους. Η σχολή πρέπει να απονέμει, κατόπιν ευδόκιμων εξετάσεων, ειδικό πτυχίο. Κανένας από τούδε και στο εξής δεν θα προσλαμβάνεται ούτε θα προάγεται στην ανώτερη σωφρονιστική υπηρεσία χωρίς ένα τέτοιο πτυχίο. Από το υφιστάμενο σήμερα προσωπικό, αυτό που ανήκει στη διοίκηση πρέπει ομοίως να φοιτήσει στη σχολή (εκτός από τους υπαλλήλους που έχουν ήδη αποκτήσει ανάλογο πτυχίο στο εξωτερικό) έστω και για ένα εξάμηνο ή σε εξαιρετικές περιπτώσεις, στην αρχή για ένα τρίμηνο, με σκοπό να αποκτήσει το οικείο πτυχίο. Όσοι δεν το αποκτήσουν πρέπει να θεωρούνται ακατάλληλοι για τη σωφρονιστική διοίκηση και να απολύονται από αυτήν, εν ανάγκη διοριζόμενοι σε άλλη κρατική υπηρεσία. Τα σχετικά με τη διάρκεια και τις ώρες της διδασκαλίας, τις εξετάσεις και την απονομή του πτυχίου κ.λπ. αποτελούν δευτερεύοντα ζητήματα, τα οποία μπορούν εύκολα (Συνέχεια στην 6η σελ.)

6 6 κρατούμενος «Ἂνθρωποι ἐπιδρῶσιν ἐπί ἀνθρώπων» Τι έγραψε το 1938 για τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους ο μεγάλος καθηγητής και σωφρονιστικός μεταρρυθμιστής Δημήτριος Καστόρχης (Συνέχεια απ την 5η σελ.) να κανονιστούν αφού εγκριθούν κατ αρχήν τα υποδεικνυόμενα μέτρα. Έτσι μόνο θα αποκτήσουμε σταδιακά προσωπικό αντάξιο των λεπτών και δύσκολων καθηκόντων του και θα ξεκαθαρίσουμε συγχρόνως το υπάρχον προσωπικό. Επιπλέον (και αυτό θεωρούμε ως ένα ουσιώδες επιπρόσθετο κέρδος) με την επιστημονική εκπαίδευση του σωφρονιστικού προσωπικού θα άρουμε την κρατούσα στην κοινή γνώμη προκατάληψη κατά της σωφρονιστικής υπηρεσίας, σύμφωνα με την οποία η εν λόγω υπηρεσία είναι υποδεέστερη σε σχέση με άλλες κρατικές υπηρεσίες ή με επιστημονικά επαγγέλματα κάτι που σήμερα δυσχεραίνει σε μεγάλο βαθμό την πρόσληψη κατάλληλου προσωπικού. Στην έρευνα για το θέμα της εκπαίδευσης του σωφρονιστικού προσωπικού αναφερθήκαμε εκτενώς, αφενός λόγω της σπουδαιότητας του θέματος, αφετέρου και για τον λόγο ότι, εκτός από κάποιες γενικές ευχές για την εκπαίδευση του προσωπικού αυτού οι οποίες εκφράσθηκαν παλαιότερα, το συγκεκριμένο θέμα ερευνάται ειδικότερα για πρώτη φορά σήμερα στην Ελλάδα, τόσο από θεωρητικής απόψεως όσο και από απόψεως πρακτικής εφαρμογής. Απομένει, εντούτοις, η έρευνα και ενός τελευταίου ζητήματος, καθαρά πρακτικής σημασίας, έτσι ώστε παρά την ενδεδειγμένη ανάγκη ίδρυσης και λειτουργίας σωφρονιστικής σχολής να μη ναυαγήσει αυτή η ιδέα με την επίκληση του κωλύματος που συνιστά η έλλειψη του αναγκαίου κτηρίου και των απαιτούμενων κεφαλαίων. Τα κωλύματα αυτά δεν υπάρχουν στην πραγματικότητα. Ειπώθηκε ήδη ότι η σχολή αυτή πρέπει να ιδρυθεί σε πανεπιστημιακή πόλη, και μάλιστα ως παράρτημα της Νομικής σχολής στην πόλη αυτή, όπως συνήθως συμβαίνει και αλλού. Εάν όντως επιζητούμε την αποσυμφόρηση του αθηναïκού υδροκέφαλου, όπως έχει επανειλημμένα ειπωθεί, μπορούμε κάλλιστα να ιδρύσουμε την προαναφερθείσα σχολή στη Θεσσαλονίκη, της οποίας άλλωστε το Πανεπιστήμιο προοριζόταν ανέκαθεν να λάβει κυρίως πρακτική μορφή και να χρησιμεύσει και για την προπαρασκευή δημοσίων υπαλλήλων. Επιπλέον, μια τέτοια απόφαση θα αποδείκνυε εμπράκτως στον μακεδονικό λαό το ενδιαφέρον για τη μακεδονική πρωτεύουσα που έχει επανειλημμένα εκφρασθεί από τις κυβερνητικές τάξεις. Το Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης θα διαθέσει πρόθυμα μία από τις αίθουσές του για τη διδασκαλία του μελλοντικού σωφρονιστικού προσωπικού του κράτους. Το κώλυμα, επομένως, που συνιστά το ζήτημα του κτηρίου απομακρύνεται έτσι πλήρως. Ομοίως ειπώθηκε ήδη ότι τη διδασκαλία στη σχολή θα την αναλάβουν κυρίως καθηγητές του Πανεπιστημίου ή και ανώτατοι υπάλληλοι του κράτους. Εφόσον, μάλιστα, αυτοί μισθοδοτούνται ήδη από το κράτος, δεν συντρέχει καμία ανάγκη για νέες μισθοδοσίες, εκτός ίσως από κάποιο μικρό επιμίσθιο. Δεν διαβλέπουμε την ανάγκη άλλων ουσιαστικών δαπανών. Απομακρύνεται έτσι και το κώλυμα που συνιστούν οι δαπάνες, όπως και το κώλυμα που συνιστά το κτήριο. Η επισήμανση της ανάγκης για την εκπαίδευση του σωφρονιστικού προσωπικού, των ενδεδειγμένων για τον σκοπό αυτό μέτρων, καθώς και της δυνατότητας που υπάρχει για την εφαρμογή των μέτρων αυτών, ήταν έργο δικό μας. Η πραγματοποίηση των όσων υποδείχθηκαν αποτελεί αρμοδιότητα άλλων. Σημειώσεις 1. Ενδεικτικά, βλ. Αρχιμανδρίτου Μ.: Η ανοικτή έκτιση της ποινής. Μορφές ελαστικότητας στην ιδρυματική διαβίωση των κρατουμένων, Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα 2000, σ (όπου και περαιτέρω σχετική βιβλιογραφία), καθώς και σ. 396, όπου αναφέρεται ότι «με το νόμο ΓΠΛΖ του 1911 τίθενται οι θεωρητικές βάσεις της σύγχρονης εκτιτικής νομοθεσίας μας». 2. Διεθνής φορέας ο οποίος συστάθηκε το 1872 και έκτοτε διοργάνωνε ανά τακτά χρονικά διαστήματα διεθνή συνέδρια ποινικού και σωφρονιστικού ενδιαφέροντος, ενθαρρύνοντας μεταξύ άλλων την ποινική μεταρρύθμιση. Βλ. Πιτσελά Α. (εισαγωγή, σχολιασμός, απόδοση, επιμέλεια), Διεθνή Κείμενα Σωφρονιστικής Πολιτικής, Σάκκουλας, Αθήνα-Θεσσαλονίκη 2003, σ Βλ. Πιτσελά Α. (εισαγωγή, σχολιασμός, απόδοση, επιμέλεια), Διεθνή Κείμενα Σωφρονιστικής Πολιτικής, Σάκκουλας, Αθήνα-Θεσσαλονίκη 2003, σ και (όπου και παρατίθεται το σύνολο των Στοιχειωδών Κανόνων της Κοινωνίας των Εθνών για τη Μεταχείριση των Κρατουμένων, όπως ακριβώς μεταφράστηκε στα Ελληνικά από τον Δημήτριο Καστόρχη). 4. Κατά τη σύνταξη του παρόντος άρθρου, το συγγραφικό αυτό έργο αντλήθηκε από τον πέμπτο τόμο (του οποίου αποτελεί μέρος) της Επιστημονικής Επετηρίδος την οποία εξέδιδε η Σχολή των Νομικών και Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Δ.Ν. Σουλιάδη, Θεσσαλονίκη 1938). Το κεφάλαιο με τίτλο «Το Σωφρονιστικόν Προσωπικόν», που παρουσιάζεται εδώ, βρίσκεται μεταξύ των σελίδων του εν λόγω έργου. Θα πρέπει επίσης να αναφερθεί ότι, λόγω έλλειψης χώρου, δεν μπορέσαμε να περιλάβουμε στο παρατιθέμενο κείμενο και τις υποσημειώσεις του πρωτοτύπου που έχει κάνει ο συγγραφέας. Οι λέξεις του κειμένου που έχουν γραφεί με πλάγιους χαρακτήρες (italics) είναι λέξεις τις οποίες έχει σημειώσει με έμφαση και ο ίδιος ο συγγραφέας στο πρωτότυπο κείμενο. Τέλος, όπου υπάρχει στο παρουσιαζόμενο κείμενο παραπομπή σε σημείωση, η παραπομπή αυτή (και, ασφαλώς, η σημείωση) έχει γίνει από τον συντάκτη του παρόντος άρθρου και όχι από τον συγγραφέα. 5. Η εκτενής αυτή εισήγηση του Δημητρίου Καστόρχη στο Διεθνές Ποινικό και Σωφρονιστικό Συνέδριο της Πράγας (1930) είναι προσβάσιμη σε ψηφιακή μορφή (στη γαλλική γλώσσα) στον διαδικτυακό τόπο της γαλλικής Εθνικής Σχολής Σωφρονιστικής Διοίκησης (Ecole nationale d administration pénitentiaire [ENAP]) βλ. GRES_PENIT_1930_VOL1_0001.pdf (σ του ψηφιοποιημένου εγγράφου). (Εισαγωγή-μεταγραφή κειμένου στη δημοτική-σημειώσεις: Νίκος Βαρβατάκος) Σωφρονιστικοί υπάλληλοι Όταν μου ζητήθηκε να αρθρογραφήσω στον «Κρατούμενο» με θέμα ένα αφιέρωμα στους σωφρονιστικούς υπαλλήλους, η απάντησή μου ήταν θετική, πρώτον γιατί θα έγραφα χωρίς δεσμεύσεις και περιορισμούς, όπως ακριβώς έχω κάνει στο βιβλίο μου «Ο ΗΧΟΣ ΤΗΣ ΧΕΙΡΟ- ΠΕΔΑΣ», και δεύτερον επειδή μου το πρότεινε ένας σωφρονιστικός υπάλληλος ευγενικός, χαμογελαστός, μ ένα πρόσωπο που εμπνέει σεβασμό και καλοσύνη. Ο χαρακτήρας που θα θελε να βλέπει στο πρόσωπο ενός σωφρονιστικού υπαλλήλου ο κάθε κρατούμενος. Ένας άνθρωπος με όραμα για το επάγγελμα που κάνει. Θεωρώ ότι έτσι πρέπει να ναι και να λειτουργούν οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι, γιατί η ανθρώπινη προσέγγιση είναι αυτή που δημιουργεί σχέσεις αλληλοσεβασμού και γεφυρώνει οποιοδήποτε χάσμα. Η θεματολογία μου για τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους και τη σχέση τους με τους κρατουμένους δεν είναι, σίγουρα, ακαδημαϊκή ούτε επιστημονική. Στηρίζεται στην προσωπική καθημερινή εμπειρία μου, των χρόνων που έζησα, επί 16 συνολικά χρόνια στη φυλακή. Σαν κρατούμενος, έχω κυριολεκτικά βασανισθεί από λίγους σωφρονιστικούς υπαλλήλους, αλλά και έχω βοηθηθεί και ευεργετηθεί από πολλούς. Πιστεύω ότι οι άσχημες εμπειρίες δεν πρέπει να μας κρατούν δέσμιους εμμονών, και θα πρέπει να μάθουμε να συγχωρούμε. Το μίσος σε κρατάει κυριολεκτικά φυλακισμένο, ενώ η καλοσύνη σε απελευθερώνει! Μπορεί να υπάρχουν μεμονωμένα περιστατικά βίας εκατέρωθεν, αλλά αυτά δεν πρέπει να μας κάνουν να αφορίζουμε τους πάντες και τα πάντα. Στη φυλακή λέμε «αυτή η στάνη, αυτό το τυρί βγάζει!». Από τότε που πρωτομπήκα στη φυλακή έχουν περάσει 34 ολόκληρα χρόνια. Δηλαδή έχουν αλλάξει έως και δύο γενεές υπαλλήλων. Έχουν προσληφθεί νέα άτομα, με νέες αντιλήψεις, με διαφορετική και προοδευτική νοοτροπία. Πρέπει όλοι μαζί και ειδικότερα οι νέοι σωφρονιστικοί υπάλληλοι να βοηθήσουμε να απαλλαγούν από τα βαρίδια του παρελθόντος. Δεν είναι υπόθεση μόνο των σωφρονιστικών, αλλά και της Πολιτείας, του Υπουργείου Δικαιοσύνης και των Μ.Μ.Ε., καθώς και των κρατουμένων. Οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι εργάζονται κάτω από αντίξοες συνθήκες, γιατί σε καμία φυλακή δεν υπάρχει η κατάλληλη υλικοτεχνική υποδομή και το κατάλληλο ανθρώπινο δυναμικό, ώστε να παράγουν έργο και να εφαρμόζουν τον Σωφρονιστικό Κώδικα. Δηλαδή να έχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα: Την ανθρώπινη διαβίωση των κρατουμένων στον χώρο της φυλακής, το να διαφυλάττουν τα δικαιώματα των φυλακισμένων, να φροντίζουν για την κοινωνική επανένταξή τους, για την ομαλή λειτουργία της φυλακής κ.τ.λ. Ήδη οι κατάδικοι στοιβάζονται σε φυλακές σαν αρνιά σε παχνί. Ο υπερπληθυσμός έχει φέρει το αδιαχώρητο! Η αυστηροποίηση των ποινών, η προσωπο- (Συνέχεια στην 7η σελ.)

7 κρατούμενος 7 Σωφρονιστικοί υπάλληλοι (Συνέχεια απ την 6η σελ.) κράτηση για χρέη, η εύκολη προφυλάκιση, η αδυναμία εξαγοράς ποινών, οι ορδές των εισαγόμενων παρανόμων και η αδυναμία επιστροφής αυτών στις χώρες τους κ.τ.λ. κ.τ.λ., καθώς και το πιο σημαντικό για τους κρατουμένους, που αφορά την επιβίωσή τους, γνωρίζοντας ότι είναι από τις πιο σοβαρές αιτίες για μια στάση ή εξέγερση, αυτό της ελλιπούς και κακής σίτισης: Ο συνδυασμός όλων αυτών, μαζί με την ανυπαρξία εναλλακτικών μορφών σωφρονισμού, στρέφουν την ευθύνη στον εύκολο στόχο για όλους και ειδικά για τα Μ.Μ.Ε., στους σωφρονιστικούς υπαλλήλους. Οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι πάντα ήταν το εξιλαστήριο θύμα της Πολιτείας και της κοινωνίας. Σ αυτό πάντα φροντίζουν τα Μ.Μ.Ε., που χρησιμοποιούν τους σωφρονιστικούς ως σάκο του μποξ στην αρένα των διαφορών Πολιτείαςκρατουμένων. Το οξύμωρο είναι ότι πάντα φταίνε οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι και ποτέ οι κρατούμενοι ή το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Γιατί αυτό πουλάει... Και ακόμα χειρότερα, τα Μ.Μ.Ε. μεταφέρουν τα κοινωνικά προβλήματα στην αρένα της φυλακής, με εξιλαστήριο θύμα τους σωφρονιστικούς. Δεν σκοπεύω να δικαιολογήσω και να δώσω μια ωραιοποιημένη εικόνα των σωφρονιστικών υπαλλήλων, αλλά δεν μπορεί να φταίνε αυτοί πάντα για την ανυπαρξία της Πολιτείας! Δεν μπορεί να φταίνε αυτοί που κοιμούνται στα πατώματα οι κρατούμενοι. Δεν μπορεί να φταίνε αυτοί για την έλλειψη τροφίμων, για την έλλειψη θέρμανσης, ζεστού νερού και γενικότερα για ό,τι κάνει πιο ανθρώπινη τη διαβίωση των κρατουμένων. Δεν μπορεί να φταίνε αυτοί για την υπερπληθώρα των κρατουμένων, για την έλλειψη φυλακών και κρεβατιών, που έχουν σαν συνέπεια να κάνουν άθλιες τις συνθήκες διαβίωσης. Δεν μπορεί να ζητά η Πολιτεία ευθύνες, συνεπώς και τα Μ.Μ.Ε., από τους σωφρονιστικούς, ζητώντας τους να αντιμετωπίσουν όλες αυτές τις αθλιότητες! Οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι ούτε επιστήμονες ψυχολόγοι είναι, ούτε εκπαιδευμένοι, ούτε μετεκπαιδευμένοι για τα όσα καλούνται να αντιμετωπίσουν. Ένστολοι με δύο μήνες εκπαίδευση είναι και ίσως λίγο παραπάνω. Από την εμπειρία μου θα αναφέρω λίγα από την καθημερινότητα του επαγγέλματός τους. Δεν πιστεύω να υπάρχει πιο ψυχοφθόρα εργασία! Αυτοκτονίες, μαχαιρώματα, βίαιοι τσακωμοί με τραυματισμούς, μακάβριοι αυτοτραυματισμοί, που στη θέα τους κάνεις, το λιγότερο, εμετό, και πλήθος άλλων θλιβερών εικόνων... Σκεφθείτε ότι καθημερινά, επί χρόνια, δουλεύουν, κινούνται, ακούνε, βλέπουν τη δυστυχία στο πρόσωπο των φυλακισμένων, ακούγοντας δεκάδες προβλήματα και δυσκολίες που κουβαλά ο κάθε κρατούμενος και η οικογένειά του. Όσους υπαλλήλους είχα γνωρίσει, που ήταν στην ηλικία μου, βλέποντάς τους σήμερα μοιάζουν σαν να χει περάσει ο διπλός χρόνος γι αυτούς. Έχουν ασπρίσει τα μαλλιά τους και η ψυχική ταλαιπωρία είναι ζωγραφισμένη στο πρόσωπό τους. Όσο κυνικός και να ναι κανείς, όση εκπαίδευση και να χει, όσο ψυχρός άνθρωπος και να ναι, στο τέλος θα τον φάει το σαράκι. Έχω το θάρρος και την αντικειμενικότητα ώστε να μη μιλάω μόνο με εμπάθεια για τα αρνητικά τους, όπως συνήθως κάνουν τα Μ.Μ.Ε. αλλά και πολλοί άλλοι, γιατί θεωρούν τα θετικά ως αυτονόητα και υποχρέωση κάποιων. Γνωρίζω ότι υπάρχει διαφθορά και τη συναντά κανείς στις περισσότερες φυλακές της χώρας. Υπήρχε και πιστεύω ότι θα συνεχίσει να υπάρχει διαφθορά, όσο θα υπάρχουν υπάλληλοι των 600 ευρώ και θα φυλάνε παραβατικούς που βγάζουν τα χρήματα αυτά μέσα σε λίγα λεπτά της ώρας. Είναι μια συνεχής πρόκληση του τίμιου ανθρώπου, με την άδικη φτώχεια. Το παράπονο του τίμιου πατέρα. Μια άνιση μάχη του καλού και του κακού. Δεν αντέχουν πολλοί σ αυτού του είδους τις προκλήσεις και, ειδικότερα, όταν είναι ανεκπαίδευτοι. Ο παράνομος αναζητά την καλοπέρασή του και ο σωφρονιστικός μετρά τα λιγοστά ευρώ για να βγάλει τις μέρες του, καθώς και για να ζήσει την οικογένειά του. Ένας πατέρας σωφρονιστικός δεν έχει να πάρει ποδήλατο του γυιου του, ενώ ο παραβατικός τού αγοράζει επιδεικτικά το καλύτερο και τον στέλνει διακοπές στο πιο χλιδάτο μέρος, για να το κάνει βόλτες. Για να το καταφέρει αυτό, προσφέρει συνέχεια τη λύση στο οικονομικό πρόβλημα του σωφρονιστικού. Όλα τα παραπάνω, η συνεχής επαφή με τους φυλακισμένους, ο χαμηλός μισθός, η συνεχής επαγρύπνηση λόγω ευθυνών, η απειλή και ο κίνδυνος κατά της σωματικής τους ακεραιότητας, οι οικογενειακές τους δυσκολίες και η κούραση, όλα μαζί έχουν σαν αποτέλεσμα να υποθάλπουν τη διαφθορά. Γνωρίζω ότι είναι σε πολύ μικρό ποσοστό, αλλά αρκετό ώστε να αμαυρώνει όλο τον κλάδο και να γίνεται μ αυτό τον τρόπο το εξιλαστήριο θύμα για όλους. Το σωφρονιστικό σύστημα πάντα νοσούσε και πάντα θα νοσεί, όσο θα υπάρχουν οι παραπάνω καταστάσεις. Αναλύω και αναφέρω όλα αυτά, γιατί έχω ένα από τα καλύτερα και πιο τρανταχτά επιχειρήματα ότι μπορεί να υπάρχει ιδανική σωφρονιστική πολιτική και ιδανικοί σωφρονιστικοί υπάλληλοι, αρκεί να υπάρχουν ανθρώπινες συνθήκες διαβίωσης των φυλακισμένων. Το παράδειγμα είναι το Κ.Α.Τ.Κ. του Ελεώνα Θήβας! Κέντρο Απεξάρτησης Τοξικομανών Κρατουμένων. Ένα κατάστημα κράτησης και παράλληλα θεραπευτικό κέντρο, με αξιοθαύμαστα αποτελέσματα κοινωνικής επανένταξης των κρατουμένων. Μια φυλακή που οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι τιμούσαν και δικαιολογούσαν το επάγγελμά τους και τον τίτλο τους. Λειτούργησε ως πιλοτικό πρόγραμμα απεξάρτησης φυλακισμένων τοξικομανών και παρείχε τις ιδανικότερες και πιο ανθρώπινες συνθήκες διαβίωσης των κρατουμένων. Αναγνωρίσθηκε από τα σωφρονιστικά συστήματα όλης της Ευρώπης αλλά και του κόσμου, και έγινε παράδειγμα μίμησης. Σ αυτό συνέβαλε το θεραπευτικό προσωπικό σε συνεργασία με τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους. Ένας άρτια εξοπλισμένος χώρος κράτησης με αξιοθαύμαστη υλικοτεχνική υποδομή και με αξιοθαύμαστο ανθρώπινο δυναμικό. Σ αυτό το κατάστημα κράτησης θα μπορούσε η Πολιτεία να στηρίξει και να εφαρμόσει μια καινούργια σωφρονιστική πολιτική και να έχει τα εντυπωσιακά αποτελέσματα που καταγράφονται κάθε χρόνο εκεί. Εάν εσείς, οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι, παλέψετε γι αυτό, είμαι σίγουρος ότι θα πάψετε να είστε ο σάκος του μποξ και θα μπορείτε πλέον να αντιμετωπίζεστε με την αξιοπρέπεια που σας ανήκει και δικαιούστε, όπως όλοι οι εργαζόμενοι άνθρωποι. Έχω υπ όψιν μου λαμπρά παραδείγματα ανθρώπων που τιμούν το επάγγελμα των σωφρονιστικών υπαλλήλων και βοήθησαν και βοηθούν την πρόοδο του κλάδου σας, γιατί ήταν και είναι άνθρωποι με ευαισθησίες και όραμα. Μερικοί από αυτούς στάθηκαν αρωγοί στην προσπάθεια της απεξάρτησής μου και οφείλω εν μέρει σ αυτούς το ότι σήμερα ζω και είμαι καθαρός εννέα χρόνια τώρα, μετά από 24 χρόνια ανελλιπούς χρήσης μέσα και έξω από τη φυλακή. Όπως επίσης έχω παραδείγματα και κακών σωφρονιστικών, ευτυχώς λίγων ατόμων, που θα πρέπει όλοι εσείς που θέλετε την αξιοπρέπεια του κλάδου σας να τους αποβάλετε και να τους απομακρύνετε. Γνωρίζω ότι στο πρόσωπο του εκάστοτε σωφρονιστικού υπαλλήλου οι κρατούμενοι βλέπουν το θεωρητικά υγιές πρόσωπο και συμπεριφορά του κράτους και της κοινωνίας. Συνεπώς η καθημερινή συμπεριφορά σας, με την ανθρώπινη υπόσταση, αντανακλά και τη συμπεριφορά της κοινωνίας και του κράτους προς το πρόσωπό τους. Όπως οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι αντιμετωπίζουν όλα όσα έχω προαναφέρει, έτσι και οι κρατούμενοι αντιμετωπίζουν, εκτός από τη στέρηση της ελευθερίας, και τις πολύ σημαντικές συναισθηματικές απώλειες των ανθρώπων που αγαπούν, γονέων, συζύγων, παιδιών, του σπιτιού τους, της εργασίας τους και τόσων άλλων που κατανοείτε, με αποτέλεσμα να νιώθουν καθημερινά ασφυκτική συναισθηματική πίεση λόγω των απωλειών αυτών. Θεωρώ λοιπόν ότι όσο συγκρατημένοι και συμμαζεμένοι εάν είστε, σε κάθε άνοιγμα ή κλείσιμο ή σε όποια επαφή, ένα χαμόγελο, μια καλημέρα ή καληνύχτα και γενικότερα μια ζεστή ανθρώπινη συμπεριφορά για τον κρατούμενο είναι μια παρηγοριά, μια ελπίδα, μια τεράστια εσωτερική ανάγκη να αντιμετωπίζεται σαν άνθρωπος και όχι σαν απεχθής εγκληματίας. Να στε σίγουροι ότι αποδίδει και, στην τελική, δεν στοιχίζει τίποτα! Το μεγαλύτερο ποσοστό των κρατουμένων νιώθει έντονα την απόρριψη των νομοταγών ανθρώπων και, για τον λόγο αυτό, όταν τον αντιμετωπίζεις με συμπάθεια και ανθρωπιά, του προσφέρεις ψυχική ανάταση, που απεγνωσμένα χρειάζεται και αναζητά. Το μόνο σίγουρο είναι ότι πρέπει να γίνεται κατανοητό ότι δεν έχει ο εκάστοτε υπάλληλος κάποια διαφορά ή κάποιο πρόβλημα να λύσει μαζί του. Μπορεί από ντροπή ή εγωισμό ο κρατούμενος να μην φανερώνει αυτή την ανάγκη, αλλά να στε σίγουροι ότι βάζετε μ αυτόν τον τρόπο καθημερινά ένα λιθαράκι για μια θετική επιστροφή στην υγιή ζωή του. Τέλος πάντων, η ανθρώπινη συμπεριφορά φτιάχνει την ψυχολογία και προς τις δύο κατευθύνσεις. Εισπράττουν και οι δύο τη χαρά του αποτελέσματος. Αυτό αποδίδει και δεν στοιχίζει σε κανέναν. Αντίθετα, μπορεί να φτιάξει την ψυχολογία, για μια καλή ημέρα! Με τιμή, Δημήτρης Ελεύθερος (Συγγραφέας του βιβλίου με τίτλο Ο ήχος της χειροπέδας, εκδόσεις Μαΐστρος, Αθήνα 2010)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΣΤΑΣ Λ. ΖΩΡΑΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΚΩΣΤΑΣ Λ. ΖΩΡΑΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΚΩΣΤΑΣ Λ. ΖΩΡΑΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ι. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Γεννήθηκα στην Αθήνα στις 21 Αυγούστου 1950. Γονείς μου είναι ο Λύσανδρος Κ. Ζώρας και η Λήδα Ζώρα το γένος Ο. Λαμπροπούλου. ΙΙ. ΣΠΟΥΔΕΣ Α. Μέση

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου Θέµα: ΚΩΛΥΜΑ ΙΟΡΙΣΜΟΥ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΛΟΓΩ ΠΟΙΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΙΚΗΣ Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Ανδρέας Τάκης Ειδικός Επιστήµονας: Ευτύχης Φυτράκης ΜΑΡΤΙΟΣ 2005 Ο Συνήγορος του Πολίτη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ. Για τη λειτουργία του θεσμού της ηλεκτρονικής επιτήρηση υπόδικων,

ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ. Για τη λειτουργία του θεσμού της ηλεκτρονικής επιτήρηση υπόδικων, ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ Για τη λειτουργία του θεσμού της ηλεκτρονικής επιτήρηση υπόδικων, κατάδικων και κρατούμενων σε άδεια και την πιλοτική εφαρμογή του. Έχοντας υπόψη: α) το άρθρο 4 του ν. 4205/2013 Ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Ένα κουίζ για μικρούς και μεγάλους!

Ένα κουίζ για μικρούς και μεγάλους! Πόσο καλά ξέρεις τα δικαιώματά σου; Ένα κουίζ για μικρούς και μεγάλους! Στις 20 Νοεμβρίου 2015 η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού γίνεται 26 χρονών. Πόσο την χρησιμοποιούμε για να διεκδικούμε

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 4 Iουνίου 2010 Αρ. Πρωτ. : 122406/14910/2010 Χειριστές: Μαρία Βουτσίνου

Αθήνα, 4 Iουνίου 2010 Αρ. Πρωτ. : 122406/14910/2010 Χειριστές: Μαρία Βουτσίνου Αθήνα, 4 Iουνίου 2010 Αρ. Πρωτ. : 122406/14910/2010 Χειριστές: Μαρία Βουτσίνου Προς Υπουργείο Δικαιοσύνης, Διαφάνειας & Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Γενική Διεύθυνση Σωφρονιστικής Πολιτικής Μεσογείων 96 115

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ξένων Γλωσσών

Κέντρο Ξένων Γλωσσών Κέντρο Ξένων Γλωσσών Αυτή η περίοδος για τους κηδεμόνες των μαθητών/τριών είναι περίοδος σχολαστικής αναζήτησης και έρευνας. Είναι περίοδος άγχους ποιο Κέντρο Ξένων Γλωσσών θα διαλέξουν προκειμένου τα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη και αντιμετώπιση της εγκληματικότητας

Πρόληψη και αντιμετώπιση της εγκληματικότητας Πρόληψη και αντιμετώπιση της εγκληματικότητας Ειδικότερα η Γενική Διεύθυνση Σωφρονιστικής Πολιτικής χαράσσει τις γραμμές της σωφρονιστικής πολιτικής του Υπουργείου στον τομέα της πρόληψης και της καταστολής

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΔΟΙ

1. ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΔΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Ο ΚΟΣΜΗΤΟΡΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πληροφορίες: Αλ. Σιδηρόπουλος Θεσσαλονίκη, 9 6 2015 Τηλ. : 2310 99 1386 6532 Fax: 2310 99 6529 Αριθμ. Πρωτ.: 487 Email:

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ. συγγραφέας ΓΙΑΝΝΑ ΦΙΛΑΟΥ

ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ. συγγραφέας ΓΙΑΝΝΑ ΦΙΛΑΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ (ψυχοκοινωνική προσέγγιση) συγγραφέας ΓΙΑΝΝΑ ΦΙΛΑΟΥ Στο βιβλίο με τίτλο ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ, η συγγραφέας Γιάννα Φιλάου καταγράφει και αναλύει τις ανθρώπινες

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΚΑΛΥΤΕΡΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ ΠΑΙΚΤΕΣ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ Ο ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΣΗΜΕΡΑ Εμπειρικές γνώσεις Έλλειψη μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

«Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων»

«Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων» Αθήνα, 09/07/2012 «Ο θεσμός των μετακλητών υπαλλήλων» Ένα από τα προτεινόμενα μέτρα για την εξεύρεση ισοδύναμων δημοσιονομικών μέτρων είναι και η κατάργηση του δαπανηρού θεσμού των μετακλητών υπαλλήλων,

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδα Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης. Distance Education Unit

Μονάδα Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης. Distance Education Unit Μονάδα Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Distance Education Unit Δημόσια Υγεία (18 ΜΗΝΕΣ, ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚO) Περιγραφή Στόχος του μεταπτυχιακού προγράμματος σπουδών Δημόσια Υγεία είναι να δώσει στους φοιτητές την ευκαιρία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΚΕΝΗΣ ΘΕΣΗΣ ECA/2015/JUR. 2 θέσεις νομικού - Βαθμοί AD 8 - AD 9 Νομική Υπηρεσία - Προεδρία

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΚΕΝΗΣ ΘΕΣΗΣ ECA/2015/JUR. 2 θέσεις νομικού - Βαθμοί AD 8 - AD 9 Νομική Υπηρεσία - Προεδρία Ανθρώπινοι πόροι Πρόσληψη και εξέλιξη της σταδιοδρομίας ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΚΕΝΗΣ ΘΕΣΗΣ ECA/2015/JUR 2 θέσεις νομικού - Βαθμοί AD 8 - AD 9 Νομική Υπηρεσία - Προεδρία ΠΟΙΟΙ ΕΙΜΑΣΤΕ Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικό Ποινικό Δίκαιο

Οικονομικό Ποινικό Δίκαιο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 5: Το θύμα του οικονομικού εγκλήματος Αγγελική Πιτσελά, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Εγκληματολογίας- Σωφρονιστικής Σχολή Νομικής ΑΠΘ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Οι τρεις διαστάσεις της μάθησης Αλέξης Κόκκος Ο Knud Illeris, ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός της μάθησης σήμερα, στο κείμενό του «Μια

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Δικαιώματα των Θυμάτων Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Η εμπορία ανθρώπων παραβιάζει τα δικαιώματα και επηρεάζει τις ζωές αμέτρητων ανθρώπων τόσο στην Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

Το Τμήμα Νομικής της Σχολής Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ. Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Το Τμήμα Νομικής της Σχολής Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ. Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Το Τμήμα Νομικής της Σχολής Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ. Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Γραφείο Διασύνδεσης Σπουδών & Σταδιοδρομίας Α.Π.Θ. Θεσσαλονίκη,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1. Κριτήρια Επιλογής Θέματος キ キ キ キ ενδιαφέρον απόκτηση γνώσεων και πληροφοριών διαμόρφωση απόψεων για το θέμα φιλομάθεια για τη ψυχολογία των αθλητών 2. Τίτλος της έρευνας Η ψυχολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΠΕΛΛΑΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΤΗΣ 8 ΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΔΗΜΟΥ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΤΙΣ 21 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2014

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΠΕΛΛΑΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΤΗΣ 8 ΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΔΗΜΟΥ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΤΙΣ 21 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΠΕΛΛΑΣ ΔΗΜΟΣ ΈΔΕΣΣΑΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΤΗΣ 8 ΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΔΗΜΟΥ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΤΙΣ 21 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2014 ΑΡΙΘΜΟΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ: 31/2014 ΘΕΜΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ...17 Α. Ελληνικές...17 Β. Ξενόγλωσσες...19

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ...17 Α. Ελληνικές...17 Β. Ξενόγλωσσες...19 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ...17 Α. Ελληνικές...17 Β. Ξενόγλωσσες...19 Α. ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ Ι. Εισαγωγή...25 ΙΙ. Ιστορική επισκόπηση του θεσμού της ασφάλισης και των νομοθετικών μέτρων που τιμωρούν την απάτη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Β1.Ο Πρωταγόρας παρουσιάζει στο σημείο αυτό μια ιδιαιτέρως ρηξικέλευθη τοποθέτηση σχετικά με την έννοια και το σκοπό της τιμωρίας. Η τιμωρία, σύμφωνα με τον Πρωταγόρα δεν είναι εκδίκηση και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA)

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) Γιατί στο Νεάπολις Επιλέγοντας το Πανεπιστήμιο Νεάπολις γίνεσαι μέλος μιας ζωντανής κοινότητας που αποτελείται από προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές και από ακαδημαϊκό προσωπικό

Διαβάστε περισσότερα

Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες

Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες Βασικό εργαλείο αυτοαξιολόγησης Ερωτηματολόγιο για γονείς και κηδεμόνες Σημερινή ημερομηνία Παρακαλείσθε όπως συμπληρώσετε. Αριθμός ερωτηματολογίου Συμπληρώνεται από το σχολείο. Αγαπητοί γονείς, αγαπητοί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Κωδικός Μαθήματος: ΠΔ1250 Διδάσκων Βασίλης Πανταζής, pantazisv@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο, 2 ο Μονάδες ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Το μάθημα εισάγει τους μαθητές και τις μαθήτριες στην σύγχρονη οικονομική επιστήμη, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας αλλά και σε επίπεδο μακροοικονομίας. Ο προσανατολισμός

Διαβάστε περισσότερα

Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους»

Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους» Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους» Δείτε εδώ τον κανονισμό λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων, μεταγραμμένο σε «Κείμενο για όλους»*. Στη μορφή αυτή, ο κανονισμός:

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 θεμα: Ιστορικη Εξελιξη Αγωγης και Προαγωγης Υγειας. Η προαγωγη υγειας είναι συνδεδεμενη με τις αλλαγες που

Διαβάστε περισσότερα

«Φιλολογικό» Φροντιστήριο

«Φιλολογικό» Φροντιστήριο «Φιλολογικό» Φροντιστήριο 2 ο Διαγώνισμα στη Νεοελληνική Γλώσσα Α Λυκείου Επιμέλεια: Μάνθου Άρτεμις [Ο διαδικτυακός διάλογος] Δεν μπορεί, ασφαλώς, να αμφισβητηθεί ότι ο διάλογος αποτελεί απαραίτητο στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΠΡΟΣ: 1. Όλους τους Υπουργούς και Υφυπουργούς 2. Τον Γενικό Γραμματέα της Κυβέρνησης 3. Όλους τους Γενικούς Γραμματείς Υπουργείων

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα: Πολιτισμός της μνήμης και συνεργασία νέων 15.-17.9.2012 στην Παραμυθιά

Ημερίδα: Πολιτισμός της μνήμης και συνεργασία νέων 15.-17.9.2012 στην Παραμυθιά Πάνελ 1: Σύγχρονη μετάδοση της ιστορίας από νέους για νέους - Τι κάνει ένα μνημείο ελκυστικό για νέους? - Πως μπορεί να διαμορφωθεί η ιστορική-πολιτική παιδεία? - Τι μπορούν να κάνουν οι νέοι για την ενθυμίση?

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ «Μεταρρυθµίσεις ποινικών διατάξεων, κατάργηση των καταστηµάτων κράτησης Γ τύπου και άλλες διατάξεις» Παρατηρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Τι είναι Οικολογικά Σχολεία Εγγραφή Εφαρμογή του Προγράμματος Αίτηση Αυτοαξιολόγησης Βράβευση Η Περιβαλλοντική Επισκόπηση των Οικολογικών Σχολείων ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Oπου υπάρχουν άνθρωποι

Oπου υπάρχουν άνθρωποι Oπου υπάρχουν άνθρωποι Η Ταυτότητα Η ACT4 PEOPLE αποτελεί μια νέα Ελληνική Μη Κυβερνητική οργάνωση που παρέχει ανθρωπιστική βοήθεια σε όλους εκείνους «που δεν έχουν δικαίωμα στη Ζωή» όποιοι και αν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 10 ΙΟΥΛΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΚΕΙΜΕΝΟ ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ Όλο

Διαβάστε περισσότερα

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου.

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου. Ομιλία της Συνηγόρου του Πολίτη Καλλιόπης Σπανού στη Διεθνή Συνδιάσκεψη της ΟΚΕ στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης με θέμα: «Μια ολοκληρωμένη και κοινή μεταναστευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ : ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ

ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ : ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΤΟΜΕΑΣ : ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ : ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ E-MAIL ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ : babalioutas.l@dsa.gr ΩΡΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ : ΩΡΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΙΘΟΥΣΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μιλώντας για την καταπολέμηση της διαφθοράς στην Χώρα μας, νομίζω ότι είναι σωστό να κάνουμε δύο διαπιστώσεις:

Μιλώντας για την καταπολέμηση της διαφθοράς στην Χώρα μας, νομίζω ότι είναι σωστό να κάνουμε δύο διαπιστώσεις: ΦΟΡΕΙΣ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ Υπό Ιωάννου Διώτη α) Εισαγωγή Μιλώντας για την καταπολέμηση της διαφθοράς στην Χώρα μας, νομίζω ότι είναι σωστό να κάνουμε δύο διαπιστώσεις: Από την μια πλευρά δηλαδή πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΗ ΑΜΟΙΒΗ ΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΣΗΣ ΑΞΙΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ

ΙΣΗ ΑΜΟΙΒΗ ΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΣΗΣ ΑΞΙΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ ΙΣΗ ΑΜΟΙΒΗ ΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΣΗΣ ΑΞΙΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΓΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ Ζήτημα Δικαιοσύνης ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΙΣΗΣ ΑΜΟΙΒΗΣ ΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΣΗΣ ΑΞΙΑΣ Σε τί συνίσταται ο Νόμος περί ίσης αμοιβής για εργασία ίσης αξίας; Ο Νόμος περί

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΤΕΡΗ ΠΑΠΑΔΕΡΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Δ.Σ. Τ.Ε.Δ.Κ. Ν. ΧΑΝΙΩΝ. ΣΤΟ 38 ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

ΛΕΥΤΕΡΗ ΠΑΠΑΔΕΡΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Δ.Σ. Τ.Ε.Δ.Κ. Ν. ΧΑΝΙΩΝ. ΣΤΟ 38 ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΟΜΙΛΙΑ ΛΕΥΤΕΡΗ ΠΑΠΑΔΕΡΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ Δ.Σ. Τ.Ε.Δ.Κ. Ν. ΧΑΝΙΩΝ ΣΤΟ 38 ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΡΙΤΗ 28 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2009 ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις

Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις «Βία κατά των γυναικών: Ένα πρόβλημα, πολλές όψεις» Συνέδριο ΓΓΙΦ - ΥΠΕΣ Αθήνα 25/11/2014 Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις Θεοδώρα Κατσιβαρδάκου Προϊστάμενη Διεύθυνσης Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά»

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» «Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» Θεοδώρα Πάσχου α.μ 12181 Τμήμα Λογοθεραπείας-Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ Εισαγωγικές επισημάνσεις 1) η εκδήλωση διαταραχών στην κατάκτηση μαθησιακών δεξιοτήτων προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2004 Επιτροπή Αναφορών 2009 19.12.2007 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Θέμα: Αναφορά 0672/2004, της Ευφροσύνης Γεωργουλέα, ελληνικής ιθαγένειας, σχετικά με τη μη αναγνώριση στην Ελλάδα προσόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Α. Τα γνωστικά

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ

Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (Τ.Ε.Ι.) ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ (ΔΜΥΠ) Η Πρακτιική Άσκηση των Φοιιτητών του Τμήματος Η ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ι Σ Η Γ Η Σ Η. Θ Ε Μ Α: «Έγκριση πίστωσης για παροχή υπηρεσίας µε Ιατρό Εργασίας».

Ε Ι Σ Η Γ Η Σ Η. Θ Ε Μ Α: «Έγκριση πίστωσης για παροχή υπηρεσίας µε Ιατρό Εργασίας». ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΣ ΔΙΟΝΥΣΟΥ Αγιος Στέφανος 30/4/2013 Δ/ΝΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Α.Π. 13372 & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΛΗΡ.: ΛΕΚΑΡΑΚΟΥ Γ. Ε Ι Σ Η Γ Η Σ Η ΠΡΟΣ:

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων

Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων ΧV Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων O ρόλος και οι αρμοδιότητες του Διευθυντή Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης Τηρουμένων των σχεδίων υπηρεσίας, ο Διευθυντής του σχολείου έχει τη γενική ευθύνη για την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΝΗ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΝΗ ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: Βοηθός Φαρμακείου Ημ/νια: 19/11/2013 ΕΞΑΜΗΝΟ: Α Χειμερινό Μάθημα: Ασφάλεια και Υγιεινή Εισηγητής : Εμμανουήλ Ε. Νικόλαος Ενότητα: Εισαγωγή ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΝΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΑΣΙΚΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

Ίντα Ελιάου BSc, MSc, PGDip, MA Συμβουλευτική Ψυχολόγος eliaouida@gmail.com

Ίντα Ελιάου BSc, MSc, PGDip, MA Συμβουλευτική Ψυχολόγος eliaouida@gmail.com ΣΥΝΕΔΡΙΟ: ΠΡΟΛΗΨΗ & ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Limneon, Καστοριά, 19.12.15 «Ενημέρωση του ασθενούς & των συνοδών του με καρκίνο του πνεύμονα. Προβλήματα στην ελληνική πραγματικότητα»

Διαβάστε περισσότερα

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου.

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου. Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων δημιουργήθηκε το 1960. Πρωταρχικός του στόχος είναι η προσφορά και η στήριξη του παιδιού στην Κυπριακή κοινωνία. Το Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων, μέσα από τις εβδομαδιαίες

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΓΚΛΕΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΥΛΑΚΙΣΗ»

«ΕΓΚΛΕΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΥΛΑΚΙΣΗ» «ΕΓΚΛΕΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΥΛΑΚΙΣΗ» Μουδάτσου Μαρία, Ψυχολόγος, PRAKSIS, m.moudatsou@praksis.gr Λίγα λόγια για την PRAKSIS Η Praksis (Προγράμματα Ανάπτυξης, Κοινωνικής Στήριξης και Ιατρικής Συνεργασίας), είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΙΡΗΝΗ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΙΡΗΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΙΡΗΝΗ Στρατάκη Ελένη Παρασύρη Παγώνα Μανουσιδάκη Κατερίνα Πουλινάκη Κατερίνα Μάθημα : Παιδαγωγική & Φιλοσοφία της Παιδείας Καθηγητής: Μαυρικάκης Εμμανουήλ Εισαγωγή στην Παιδαγωγική

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Πουλάω 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η καταναλωτική συμπεριφορά των πελατών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κύριε Πρόεδρε, εκλεκτά μέλη της ακαδημαϊκής και της επιχειρηματικής κοινότητας, αγαπητοί απόφοιτοι, κυρίες και κύριοι. Βρίσκομαι απόψε

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Αθήνα, 25/06/2002 ΑΠ: 1143Α Ταχ. /νση: ΟΜΗΡΟΥ 8 105 64 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 33.52.604-605 FAX: 33.52.617 Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002 Η Αρχή Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 10 ΙΟΥΛΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ ΘΑΝΑΤΙΚΗ ΠΟΙΝΗ Όλο και πιο συχνά κάνει την εµφάνισή

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΑ ΚΕΘΕΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΑ ΚΕΘΕΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ ΚΩΔΙΚΑΣ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΑ ΚΕΘΕΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ Μετά από χρόνια προσπαθειών για προσανατολισμό της νομοθεσίας που αφορά τους εξαρτημένους στη θεραπεία και όχι τον εγκλεισμό,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Ι. ΣΩΦΡΟΝΙΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Α. ΒΑΣΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Σελίδα [1] Ν 2776/1999 Σωφρονιστικός Κώδικας...69 ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ στο σχέδιο νόµου «Σωφρονιστικός Κώδικας»... 134 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Δημιουργία παρουσιάσεων με Prezi για την περιβαλλοντική εκπαίδευση»

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Δημιουργία παρουσιάσεων με Prezi για την περιβαλλοντική εκπαίδευση» Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Δημιουργία παρουσιάσεων με Prezi για την περιβαλλοντική εκπαίδευση» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων Επιμορφωτές: Άγγελος Κωνσταντινίδης, Χρήστος

Διαβάστε περισσότερα

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015 ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Αθ. Κανελλοπούλου-Μαλούχου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση Όταν, σε ηλικία 11 ετών, µου ανακοίνωσαν ότι πάσχω από Κυστική Ίνωση, µια ασθένεια παντελώς άγνωστη σε µένα µέχρι τότε, είναι αλήθεια πως δεν θορυβήθηκα

Διαβάστε περισσότερα

www.synodoiporos,weebly.com Page 1

www.synodoiporos,weebly.com Page 1 ΓΡΑΦΟΝΤΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ Σε πρώτη φάση διαβάζουμε τουλάχιστον 2 φορές ολόκληρο το κείμενο και φροντίζουμε να το κατανοήσουμε πλήρως. Προσέχουμε ιδιαίτερα τη στάση - άποψη του συγγραφέα και το σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΦΥΛΑΚΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΦΥΛΑΚΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΤΟΥ Ε.Σ.Υ. Ν. ΑΤΤΙΚΗΣ (ΣΥ.ΝΟ.ΨΥ.ΝΟ. - Ε.Σ.Υ. Ν. ΑΤΤΙΚΗΣ) ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΤΟΥ ΕΣΥ (ΠΑ.ΣΥ.Ν.Ο.-Ε.Σ.Υ.) Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Εισαγωγή Η προστασία των δικαιωμάτων των ασθενών αποτελεί ουσιαστικό παράγοντα διασφάλισης του επιπέδου φροντίδας για την υγεία των πολιτών. Τα ανθρώπινα δικαιώματα στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΓΟΝΕΩΝ & ΚΗΔΕΜΟΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΓΟΝΕΩΝ & ΚΗΔΕΜΟΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΓΟΝΕΩΝ & ΚΗΔΕΜΟΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ Αγαπητοί γονείς/ κηδεμόνες, Θεσσαλονίκη, Μάιος 2015 Σύμφωνα με τη με αριθμ. Φ.52/63/12873/Γ1/6-2-2012 (ΦΕΚ 253, τ.β ), (ΑΔΑ: Β4439- ΩΞ1)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. Τμήμα Μαθηματικών & Εφαρμοσμένων Μαθηματικών. Σχολή Θετικών και Τεχνολογικών Επιστημών. οδηγός σπουδών

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. Τμήμα Μαθηματικών & Εφαρμοσμένων Μαθηματικών. Σχολή Θετικών και Τεχνολογικών Επιστημών. οδηγός σπουδών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Μαθηματικών & Εφαρμοσμένων Μαθηματικών Σχολή Θετικών και Τεχνολογικών Επιστημών οδηγός σπουδών Ιστορικά Στοιχεία Ίδρυση του Τμήματος: Το Τμήμα δημιουργήθηκε τον Ιούνιο του 2013

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Η SCA δεσμεύεται για τη δημιουργία αξιών για τους υπαλλήλους, τους πελάτες, τους καταναλωτές, τους μετόχους καθώς και για τους

Διαβάστε περισσότερα

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση».

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση». Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Ο Α Κύκλος Σπουδών οδηγεί στην απόκτηση μεταπτυχιακού διπλώματος ειδίκευσης στην «Οπτική και Όραση». 1. Προϋποθέσεις για τη λήψη Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης (Μ.Δ.Ε.) Κάθε Μεταπτυχιακός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Ημερομηνία:.. Σχολείο:. Τάξη:. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Πρόλογος Αγαπητέ/ή μαθητή/τρια, Το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή*

Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Άρθρο του Σταμάτη Σουρμελή* Το ζήτημα της αποτελεσματικής Διοίκησης - Ηγεσίας, απασχόλησε, απασχολεί και θα απασχολεί όλους εκείνους που επιδιώκουν την αποτελεσματικότητα, την προσωπική βελτίωση, την κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία ανοικτών μαθημάτων- ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ- ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ- ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Δημιουργία ανοικτών μαθημάτων- ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ- ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ- ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ Δημιουργία ανοικτών μαθημάτων- ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ- ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΣΥΝΕΡΓΑΤΩΝ- ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 2. ΑΔΕΙΕΣ Creative

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 2. Διάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Γενικού Λυκείου

Άρθρο 2. Διάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Γενικού Λυκείου Άρθρο 2 Διάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Γενικού Λυκείου 1. Η Α Τάξη Ημερήσιου Γενικού Λυκείου αποτελεί τάξη αποκλειστικά γενικής παιδείας, στην οποία εφαρμόζεται πρόγραμμα μαθημάτων τριάντα πέντε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΠΑΚ: ΑΡΙΣΤΕΙΑ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΕΥΗΜΕΡΙΑ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟΥ - ΣΩΜΑΤΕΙΟΥ «ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΤΕΠΑΚ»

ΤΕΠΑΚ: ΑΡΙΣΤΕΙΑ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΕΥΗΜΕΡΙΑ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟΥ - ΣΩΜΑΤΕΙΟΥ «ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΤΕΠΑΚ» ΤΕΠΑΚ: ΑΡΙΣΤΕΙΑ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΚΑΙ ΕΥΗΜΕΡΙΑ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΥΠΡΟΥ - ΣΩΜΑΤΕΙΟΥ «ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΤΕΠΑΚ» ΜΗΝΥΜΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΔΙΟΙΚΟΥΣΑΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΕΠΑΚ 4 ΜΗΝΥΜΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΣΩΜΑΤΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Παιδαγωγικό Σχόλιο σε Νομικά Πορίσματα και Αποφάσεις

ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Παιδαγωγικό Σχόλιο σε Νομικά Πορίσματα και Αποφάσεις ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Παιδαγωγικό Σχόλιο σε Νομικά Πορίσματα και Αποφάσεις ΣΤΑΥΡΟΥ ΓΙΑΓΚΑΖΟΓΛΟΥ Συμβούλου του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Στη σκιά του ζητήματος των ταυτοτήτων, το πρόβλημα της αναγραφής

Διαβάστε περισσότερα

TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ TMHMA ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΕΥΠ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΑΠΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Παρουσίαση: ρ Μαρία Λαβδανίτη Καθηγήτρια Εφαρμογών Τμήμα Νοσηλευτικής Ορισμός της Νοσηλευτικής Η Νοσηλευτική είναι ανθρωπιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Κανονισμός Πρακτικής Άσκησης Τμήμα Τουριστικών Επιχειρήσεων ΤΕΙ Πάτρας

Κανονισμός Πρακτικής Άσκησης Τμήμα Τουριστικών Επιχειρήσεων ΤΕΙ Πάτρας Τ ΕΧΝΟΛΟΓ ΙΚΟ ΕΚ ΠΑΙΔΕΥΤΙΚ Ο ΙΔΡΥΜ Α ΠΑΤΡΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜ ΙΑΣ Τ Μ ΗΜΑ Τ ΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Τηλ: 2610.369205 E-mail: tour.praktiki@teipat.gr Fax: 2610.369183 Γ ΡΑΦΕΙΟ Π ΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ Άρθρο. Αντισταθμιστική Εκπαίδευση

ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ Άρθρο. Αντισταθμιστική Εκπαίδευση ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ Άρθρο. Αντισταθμιστική Εκπαίδευση 1. Για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί: α) «Αντισταθμιστική εκπαίδευση»: στην έννοια της αντισταθμιστικής εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο- για τη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Σε συνεργασία με την Περιφερειακή Διεύθυνση Π.Ε. & Δ.Ε. Νοτίου Αιγαίου ΗΜΕΡΙΔΑ Το νέο κοινωνιολογικό

Διαβάστε περισσότερα