Πανεπιστήμιο Πατρών Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πανεπιστήμιο Πατρών Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής"

Transcript

1 Πανεπιστήμιο Πατρών Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών στις Κλινικές και Κλινικοεργαστηριακές Ειδικότητες ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Π. ΔΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΤΩΤΕΡΗΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΣΠΟΝΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ : ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ - ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ - ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Γ. ΜΑΤΖΑΡΟΓΛΟΥ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΠ Β Π.Π.Γ.Ν.Π. ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΠΑΤΡΑ 2008

2 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΛΙΝΙΚΟΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ» ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ:ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Π. ΔΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΤΡΑΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΤΩΤΕΡΗΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΣΠΟΝΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ : ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ - ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Γ. ΜΑΤΖΑΡΟΓΛΟΥ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΠ Β Π.Γ.Ν.Π. ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΠΑΤΡΑ

3 ΤΡΙΜΕΛΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΗΛΙΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Επιβλέπων Καθηγητής Μέλος Τριμελούς Επιτροπής Καθηγητής Ορθοπαιδικής Πανεπιστημίου Πατρών ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ Μέλος Τριμελούς Επιτροπής Καθηγητής Ορθοπαιδικής Πανεπιστημίου Πατρών Διευθυντής Ορθοπαιδικής Κλινικής ΜΙΝΩΣ ΤΥΛΛΙΑΝΑΚΗΣ: Μέλος Τριμελούς Επιτροπής Καθηγητής Ορθοπαιδικής Πανεπιστημίου Πατρών ΕΠΤΑΜΕΛΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΗΛΙΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ : Επιβλέπων Καθηγητής Μέλος Τριμελούς Επιτροπής Καθηγητής Ορθοπαιδικής Πανεπιστημίου Πατρών ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Μέλος Τριμελούς Επιτροπής Διευθυντής - Καθηγητής Ορθοπαιδικής Πανεπιστημίου Πατρών ΜΙΝΩΣ ΤΥΛΛΙΑΝΑΚΗΣ Μέλος Τριμελούς Επιτροπής Καθηγητής Ορθοπαιδικής Πανεπιστημίου Πατρών ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΣΙΑΜΠΛΗΣ Μέλος Επταμελούς Εξεταστικής Επιτροπής Καθηγητής Ακτινολογίας Πανεπιστημίου Πατρών ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΜΑΡΑΖΙΩΤΗΣ Μέλος Επταμελούς Εξεταστικής Επιτροπής Καθηγητής Νευροχειρουργικής Πανεπιστημίου Πατρών ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΜΕΓΑΣ Μέλος Επταμελούς Εξεταστικής Επιτροπής Αν. Καθηγητής Ορθοπαιδικής Πανεπιστημίου Πατρών ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΓΟΥΡΤΖΗΣ Μέλος Επταμελούς Εξεταστικής Επιτροπής Επικ. Καθηγητής Ψυχιατρικής Πανεπιστημίου Πατρών 3

4 Στην κόρη μου Ελευθερία Στην κόρη μου Μαρία Στη συζυγό μου Ευγενία Στους γονείς μου Στην αδελφή μου Βαία 4

5 Στους δασκάλους μου Ηλία Λαμπίρη Παναγιώτη Δημακόπουλο Ηλία Παναγιωτόπουλο Μίνω Τυλλιανάκη Παναγιώτη Μέγα Θέλω να ευχαριστήσω ιδιαίτερα τους δασκάλους μου, Καθηγητή Ηλία Λαμπίρη και Καθηγητές Παναγιώτη Δημακόπουλο και Ηλία Παναγιωτόπουλο, γιατί με εισήγαγαν με το Παράδειγμά τους στην κατανόηση του Νοήματος του συνεχούς και άδολου μοναχικού αγώνα της Προσφοράς στον Συνάνθρωπο που ασθενεί καθώς καιτης χαράς της έρευνας. Στον Καθηγητή και δασκαλό μου Ηλία Λαμπίρη χρωστώ την αγάπη για την Ορθοπαιδική Χειρουργική, και ιδιαίτερα για την Σπονδυλική Στήλη. Κυρίως όμως του οφείλω ότι με ενέπνευσε στη έντονη συνεχή προσπάθεια και υπερεργατικότητα. Στον Καθηγητή Ηλία Παναγιωτόπουλο, αγαπητό μου δάσκαλο επίσης, οφείλω μεγάλο μέρος της συγγραφής του πονήματος αυτού. Με τις συνεχείς παραινέσεις, συμβουλές και ενδιαφέρον του, έγινε εφικτή η ολοκλήρωση της διδακτορικής διατριβής, ενώ με την επιστημονική αλλά και ανθρώπινη παρουσία του αποτέλεσε για μένα αστείρευτη πηγή έμπνευσης. Τέλος στον Καθηγητή Παναγιώτη Δημακόπουλο, οφείλω το πνεύμα πρακτικότητας και φαντασίας που καθοδήγησε τις προσπάθειές μου. 5

6 Τέλος θέλω να ευχαριστήσω τον συγγραφέα του παρακάτω κειμένου που με βοήθησε στην πορεία του πονήματός μου [Κάρλος Καρέτο, Ιταλός ερημίτης] : Αν ήσουν στα αλήθεια παιδί, πραγματικό παιδί, αντί να ανησυχείς για όσα δεν μπορείς να κάνεις, θα ατένιζες τη Δημιουργία σιωπηλός, και θα συνήθιζες να κοιτάζεις ήρεμος τον κόσμο, τη φύση, την ιστορία, τον ουρανό. Αν ήσουν στα αλήθεια παιδί, θα δοξολογούσες τον Θεό για τα πράγματα που έχεις μπροστά σου, και τότε απαλλαγμένος από τις εντάσεις, τους φόβους και τις άσκοπες ερωτήσεις, θα εκμεταλλευόσουν το χρόνο σου για να περιμένεις, με περιέργεια και υπομονή, τα αποτελέσματα των πραγμάτων στα οποία έχεις δώσει τόση αγάπη Θα ήταν παράλειψη να μην αναφέρω την συμβολή στην πορεία της έρευνας και της συγγραφής της διατριβής μου του παραπάνω κειμένου που βρίσκεται σε ένα ξωκκλήσι στα Πυρηναία. Και με συντρόφευε ως εικόνα στις αγωνίες και τις δυσκολίες που συναντούσα. 6

7 ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...σελ Α. ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 2. Γ1. ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ...σελ Γ2. ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΩΝ ΚΑΚΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΚΑΤΩΤΕΡΗΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Γ2.1 Γενικά..σελ Γ2.2 Νευροφυσιολογία κακώσεων Νωτιαίου Μυελού...σελ Γ2.3 Μηχανικά στοιχεία Εμβιομηχανικής..σελ Γ3. ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ...σελ Γ3.1 Γενικά...σελ Γ3.2 Αντιμετώπιση κατά συστήματα σελ Γ3.3 Νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις..σελ Γ4.. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ...σελ Γ4.1 Ορολογία..σελ Γ4.2 Προγνωστικοί δείκτες..σελ Γ4.3 Ταξινόμηση της ομάδας του Κεμπέκ (Quebec Task Force) σελ Γ4.4 Αλγόριθμος αντιμετώπισης..σελ Β. ΕΙΔΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 6. Ε1. ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ...σελ Ε1.1. Εισαγωγικά.....σελ Ε1.2. Κλίμακες εκτίμησης.σελ Ε1.3. Υλικό μέθοδοι σελ Ε1.4. Αποτελέσματα Συμπεράσματα..σελ Ε2. ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ - ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ - ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ...σελ

8 9. Ε3. ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΚΑΚΩΣΕΙΣ Κ.Α.Μ.Σ.Σ Ε3.1 Εισαγωγικά.....σελ Ε3.2. Υλικό μέθοδος..σελ Ε3.3. Αποτελέσματα Συμπεράσματα σελ Ε4. ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΟΤΗΤΑ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ.σελ Ε4.1.Εισαγωγικά Κλίμακα FSFI σελ Ε4.2 Υλικό μέθοδος...σελ Ε4.4 Στατιστικά-Πίνακες αποτελέσματα.σελ Ε4.5 Συμπεράσματα σελ Ε4.6 Ερωτηματολόγιο.σελ Ε5.ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ - ΑΛΓΟΡΙΘΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ε5.1 Εισαγωγή...σελ Ε5.2 Αλγόριθμος..σελ Ε5.3 Λογισμικό...σελ Ε6. ΧΡΟΝΙΑ ΑΥΧΕΝΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΑΜΣΣ ΕΞ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΕΩΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ- ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ..σελ E7. ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ ΑΥΧΕΝΙΚΟΥ ΙΛΙΓΓΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΕΞ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΕΩΣ WhiplashVertigo Ε8.1. Κλινικά ευρήματα Παθοφυσιολογία σελ Ε8.2. Ανάλυση περιστατικών...σελ Ε8.3. Αντιμετώπιση..σελ Ε8.4. Συνοπτικός Πίνακας Αποτελέσματα σελ Ε8. ΠΕΡΙΛΗΨΗ.σελ Ε9. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ σελ E10. ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΕΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Διατριβής σελ Δημοσιεύσεις σε διεθνή περιοδικά με κρίση (full papers, peer-reviewed).σελ.153 Αναφορές [Citations] σχετικές με δημοσιεύσεις της διατριβής σελ.154 Aνακοινώσεις σε διεθνή και ελληνικά συνέδρια...σελ Ε11. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ : Πίνακες Ερωτηματολόγια Αλγόριθμοι...σελ

9 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι κακώσεις της Α.Μ.Σ.Σ. αποτελούν τεράστιο κοινωνικοοικονομικό πρόβλημα. Η μέση ηλικία των ασθενών είναι ιδιαιτέρως μικρή (40,8) έτη-η παραγωγικότερη- σύμφωνα με τους οικονομικούς αναλυτές και η αποχή τους από την παραγωγή είναι ένα δυσβάστακτο οικονομικό βάρος για όλα τα ασφαλιστικά συστήματα, ενώ σπουδαιότερη ακόμη επιβάρυνση είναι οι ψυχολογικές συνέπειες των τετραπληγικών και παραπληγικών ασθενών με ανυπολόγιστη ζημία στην ψυχική υγεία των ιδίων, αλλά και του περιβάλλοντός των. Οι κακώσεις της κατώτερης αυχενικής μοίρας (Α3-Α7), αποτελούν μια ξεχωριστή ομάδα, καθόσον αναφέρονται σε μια περιοχή με ιδιαίτερο ανατομικό χαρακτήρα και εμβιομηχανικές ιδιότητες τελείως διαφορετικές της υπολοίπου σπονδυλικής στήλης. Στο Γενικό μέρος της παρούσας μελέτης περιλαμβάνονται : Ιστορικά στοιχεία για τις κακώσεις της ιδιαίτερης αυτής περιοχής, η ιδιαιτερότητα των ανατομικών στοιχείων της περιοχής καθώς και η εμβιομηχανική των κακώσεων αυτών. Aναλύονται οι παράμετροι αναγνώρισης της αστάθειας, οι αρχές αντιμετώπισης, καθώς και οι ιδιαιτερότητες των κακώσεων εξ επιταχύνσεως, ενώ παρουσιάζονται και τα εργαλεία κλίμακες, ποιότητας ζωής, κατάθλιψης, 9

10 άγχους, σεξουαλικότητας, που χρησιμοποιήθηκαν ως «εργαλεία ποσοτικών και ποιοτικών μετρήσεων» για την ποιότητα ζωής των ασθενών μετά από κάκωση της Αυχενικής Μοίρας της Σπονδυλικής Στήλης. Επίσης στο ειδικό μέρος παρουσιάζονται το υλικό, η μεθοδολογία και η εφαρμογή ειδικού λογισμικού για τον υπολογισμό της αστάθειας καθώς και για το πλάνο αντιμετώπισης, ενώ τέλος αναλύονται και όλες οι πτυχές του χρόνιου αυχενικού συνδρόμου από κακώσεις εξ επιταχύνσεως με όλες τις εκφάνσεις του, τα συνοδά του σύνδρομα και τις επιπτώσεις του. 10

11 ΚΕΦ 2, Γ1, ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ - 2 Η πρώτη αναφορά σε κάκωση αυχενικής μοίρας και τραυματισμό νωτιαίου μυελού καταγράφεται [Breasted JH,et al.1992] σε Αιγυπτιακό πάπυρο του Edwin Smith. (2600 Π.Χ.). Θεωρείται ότι το έγγραφο αυτό γράφτηκε από τον Imhotep [εικόνα -1 α]. Έξι από 48 διαφορετικές περιπτώσεις ασθενών που αναφέρονται σε αυτόν τον πάπυρο, σχετίζονται με κάκωση αυχενικής μοίρας και νωτιαίο τραυματισμό και υπάρχει η ρήση πως «κάκωση νωταιαίου μυελού δεν θεραπεύεται». Μάλιστα το 4600 ετών αυτό έγγραφο αναφέρεται σε τετραπληγία και παραπληγία και διαχωρίζει τις κακώσεις της αυχενικής μοίρας σε ανώτερης και κατώτερης μοίρας. [Breasted JH, 1992] [Loeser JD,1970] Εικόνα -1. α. Φωτογραφία του αγάλματος του Imhotep. Απο το Αιγυπτιακό Μουσείο του Καίρου β. Παράσταση απο τους Ασσυρίους (Παλάτι Αsshurbanipal, 650 Π.Χ), όπου διαφαίνεται τραυματισμός λιονταρίνας στο νωτιαίο μυελό από βέλη και επακόλουθη παράλυση. 11

12 ΚΕΦ 2, Γ1, ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΣΣΥΡΙΟΙ ( 7 ος ΑΙΩΝΑΣ Π.Χ) Οι Ασσύριοι γνωρίζουν λεπτομέρειες των συνεπειών των κακώσεων της αυχενικής μοίρας και του τραυματισμού νωτιαίου μυελού όπως διαφαίνεται απο πλειάδα παραστάσεων [Finger S, et al. 1994]. [Εικόνα 1 β]. ΙΠΠΟΚΡΑΤΗΣ ( Π.Χ.) Ο Ιπποκράτης [Εικόνα 2] θεωρούσε ότι ο νωτιαίος μυελός ήταν συνδεμένος με τα νεφρά και με τα γεννητικά όργανα. Μάλιστα όπως φαίνεται και απο άλλα αρχαία κείμενα [Adams F, 1939] υπήρχε η θεώρηση ότι το ανδρικό σπέρμα παράγεται μέσα στο νωτιαίο μυελό. Όμως έδωσε πολύ ακριβείς πληροφορίες για τις αρχικές συνέπειες τραυματισμού του νωτιαίου μυελού. Μεταξύ δικών του παρατηρήσεων είναι και η λεπτομερής περιγραφή της ανατομικής της περιοχής με πλήρη σαφή καταγραφή οστικών και συνδεσμικών δομών που περιβάλλουν το νωτιαίο μυελό. ΙΠΠΟΚΡΑΤΗΣ : Ένα απο τα γνωστότερα αγάλματα του Ιπποκράτη της Ρωμαϊκής περιόδου. Δικό του έργο είναι επίσης η κατασκευή κηδεμόνατραπεζιού ανάταξης για την ανάταξη και σταθεροποίηση των καταγμάτων Σ.Σ. ΕΙΚΟΝΑ, σελ.17 12

13 ΚΕΦ 2, Γ1, ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΡΩΦΙΛΟΣ ( Π.Χ) Περιέγραψε για πρώτη φορά τον όρο «νωτιαίος μυελός» και πίστευε ότι απο εκεί επήγαζαν τα νεύρα. Όμως παρά το γεγονός ότι διεξήγαγε πολλές πτωματικές τομές, δεν παρείχε περισσότερες ανατομικές λεπτομέρειες για σκελετικές ή νευρικές δομές [Singer CJ, 1968]. [Εικόνα 3-α.] ΑΡΕΤΑΙΟΣ ΤΗΣ ΚΑΠΠΑΔΟΚΙΑΣ ( Π.Χ) Γεννήθηκε στην Καππαδοκία και σπούδασε στην Αλεξάνδρεια. Ήταν ο πρώτος που περιέγραψε χιασμό νευρικών ινών που μεταφέρουν το «πνεύμα της κινητικότητας» [Εικόνα 3-β.] Εικόνα 3-α και 3-β. Πάνω: άγαλμα του Ερωφίλου Κάτω: σκίτσο του Αρεταίου της Καππαδοκίας 13

14 ΚΕΦ 2, Γ1, ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Galen (AD ) Πολύ λίγες ανατομικές γνώσεις υπήρχαν πριν τα πειράματα του. Περιέγαψε με πολλές λεπτομέρειες τις μήνιγγες, τον πρόσθιο και οπίσθιο επιμήκη σύνδεσμο, τα τόξα, τα πέταλα, καθώς και λεπτομέρειες του τοπικού αγγειακού δικτύου [Sanan A, 1996]. ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΟΙ ΧΡΟΝΟΙ Κατά τη διάρκεια της μεσαιωνικής περιόδου ( μ.χ) σχεδόν τίποτα σημαντικό δεν προστέθηκε στη γνώση μας για τη δομή και τη λειτουργικότητα της Σπονδυλικής Στήλης και του νωτιαίου μυελού [Singer CJ, 1968]. Oribasius (AD ) Προσέφερε σχετικά σαφείς περιγραφές για την επίδραση βλαβών σε διαφορετικά επίπεδα του Νωτιαίου Μυελού. Προσέθεσε επίσης μία επιπλέον μπάρα στον «Ιπποκρατικό κηδεμόνα» για την ανάταξη καταγμάτων της Σπονδυλικής Στήλης. ΠΑΥΛΟΣ ΤΗΣ ΑΙΓΙΝΑΣ ( ) Ο Παύλος συνέλλεξε όλες τις βασικές γνώσεις και τα στοιχεία που υπήρχαν έως τότε και τα τελευταία χίλια χρόνια, και παρήγαγε ένα επτάτομο σύγραμμα σχετικό με τις κακώσεις και τις συνέπειές τους. Μέσα στο επτάτομο σύγραμμά του περιγράφεται με ακρίβεια η εφαρμογή κηδεμόνων για ανάταξη καταγμάτων Σπονδυλικής 14

15 ΚΕΦ 2, Γ1, ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Στήλης και μάλιστα γίνεται συχνή αναφορά στον Ιποκρατικό κηδεμόνα που εφαρμόζεται για κακώσεις αλλά και σε άλλες ανωμαλίες της Σ.Σ. [Singer CJ, 1968]. Μάλιστα στον Παύλο της Αίγινας αποδίδονται και οι πρώτες πεταλεκτομές για απελευθέρωση πίεσης στο Νωτιαίο Μυελό. Avicenna (AD ) Πίστευε ότι οι βασικές λειτουργίες της κινητικότητας έχουν άμεση σχέση με την ακεραιότητα του Νωτιαίου καναλιού και του εμπεριεχομένου Νωτιαίου Μυελού [Finger S, et al. 1994]. Επίσης πολύ σωστά είχε εντοπίσει ότι η σημασία της προστασίας του νωτιαίου μυελού είναι τεράστια για την ακεραιότητα της νευρικής λειτουργίας. Αυτός ο Πέρσης γιατρός γνωρίζοντας πολύ καλά Ελληνικά μετέφρασε όλα τα προηγούμενα σχετικά ελληνικά κείμενα, προσέδωσε και δικές του τροποποιήσεις και συνέγραψε ένα τετράτομο έργο που χρησιμοποιόυνταν στα πανεπιστήμια της εποχής μέχρι και 4 αιώνες αργότερα [Sanan A, 1996]. Εικόνα 4. Πορτραίτο του Αβικένα 15

16 ΚΕΦ 2, Γ1, ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Αναγέννηση και νεώτεροι χρόνοι Gerard Blasius ( ) Η πρώτη σημαντική εργασία για το νωτιαίο μυελό ήταν αυτή του Blasius το Ήταν ο πρώτος που κατέδειξε την εμβρυολογική προέλευση του νωτιαίου μυελού. Domenico Mistichelli ( ) Καθηγητής ανατομίας στο πανεπιστήμιο της Πίζας Francois Pourfour du Petit ( ) Νευρολόγος και ανατόμος στο Παρίσι. Η διευκρίνιση των διάφορων συνδέσεων στο νωτιαίο μυελό άρχισε πραγματικά με πειράματα από Mistichelli (1709) και Pourfoir du Petit (1710). [Sanan A, 1996]. Το 1809, Ο Rolando περιέγραψε τη «gelatinosa substantia» κατόπιν μικροτομικών ερευνών και το 1824 ο Stilling, εισήγαγε θεμελιώδη εργαλεία για τη μελέτη του νωτιαίου μυελού με διάφορες ανατομικές τεχνικές παρασκευής. Οι σύγχρονες μελέτες της ανατομίας και της λειτουργίας του νωτιαίου μυελού άρχισαν από Brown-Sequard. [Εικόνα 5] Εικόνα 5. Πορτραίτο του Brown-Sequard 16

17 ΚΕΦ 2, Γ1, ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Το 1846, αυτός έκανε νευροφυσιολογικά πειράματα [Finger S, et al. 1994] και πειραματική πρώτη επίδειξη σε κοινό, της κινητικής και αισθητικής λειτουργικότητας καθώς και των αντανακλαστικών. Στη συνέχεια πολλές ανατομικές και νευροφυσιολογικές μελέτες αύξησαν εντυπωσιακά τις γνώσεις μας από : Burdach (1826), Türck (1849), Clarke (1851), Lissauer (1855), Goll (1860), Flechsig (1876), Gowers (1880) και Bastian (1890). Η κάκωση του νωτιαίου μυελού είναι από τις καταστροφικότερες καταστάσεις ανθρώπινου τραυματισμού και ουσιαστικά οι ερευνητές του 20 ΟΥ και κυρίως του 21 ΟΥ αιώνα, προσπαθούν να βγάλουν λανθασμένη τη ρήση του Imhotep 4600 Π.Χ ότι «η κάκωση του νωτιαίου μυελού είναι μία κατάσταση που δεν θεραπεύεται». Κηδεμόνας - τραπέζι ανάταξης που αποδίδεται στον Ιπποκράτη 17

18 ΚΕΦ. 3, Γ2, ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ - 3 ΕΜΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΩΝ ΚΑΚΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΚΑΤΩΤΕΡΗΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ 3.1 Γενικά Η Ανατομική ιδιαιτερότητα της κατώτερης αυχενικής σπονδυλικής στήλης οφείλεται στο γεγονός ότι υπόκειται στην επίδραση πολλών έμμεσων καταπονήσεων και πολλών συνδυασμένων δυνάμεων. Η οστική κάκωση ακολουθεί την κάκωση των μαλακών μορίων μυών και συνδεσμικών στοιχείων, που όταν ξεπεράσουν το όριο αντοχής τους, εμφανίζεται η οστική βλάβη ή η καταπόνηση οδηγεί σε εξάρθρημα. Εκτός από τη γνώση των μηχανικών ιδιοτήτων των επιμέρους ιστών, σημασία έχει και η γνώση των μηχανικών ιδιοτήτων της λειτουργικής μονάδος της Σ.Σ., την οποία ο Schmorl είχε ήδη προσδιορίσει ως αποτελούμενη απο δύο συνεχόμενους σπονδύλους και το μεταξύ αυτών μεσοσπονδύλιο δίσκο. Η λειτουργική ομάδα αποτελεί ένα υδροστατικό πρότυπο, καθώς ο ζελατινώδης πυρήνας του μεσοσπονδυλίου δίσκου αποτελεί ένα τέλειο υδροστατικό μέσο, εξασκώντας ισότιμη πίεση προς όλες τις κατευθύνσεις ιδιότητα την οποία χάνει ο εκφυλισθείς στα ηλικιωμένα άτομα μεσοσπονδύλιος δίσκος και απορροφώντας τις επιδρώσες καταπονήσεις, συμβάλλει μαζί με τους συνδέσμους στην ακεραιότητα των σπονδύλων. Οι μηχανικές ιδιότητες της λειτουργικής μονάδος γίνονται κατανοητές μετά από μελέτη της παραμορφώσεως μετά

19 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ - 3 από φόρτιση. Η δυσκαμψία και η αντοχή της είναι συνάρτηση των γλοιοελαστικών ιδιοτήτων των ιστών, με την συμπεριφορά τους σε ανάλογες περιπτώσεις, το είδος της καταπονήσεως και το γεωμετρικό σχήμα της. Για πολλά χρόνια η έρευνα των κακώσεων του νωτιαίου μυελού είχε επικεντρωθεί γύρω από την υπόθεση ότι η βασική προσφορά προς τον τραυματία είναι η προστασία όσων νευραξόνων επιβίωσαν από περαιτέρω βλάβη. Η χειρουργική θεραπεία ακολουθώντας αυτή την υπόθεση, επιδιώκει την άμεση αποσυμπίεση του νωτιαίου μυελού και τη σταθεροποίηση της σπονδυλικής στήλης. Ακολουθώντας την ίδια υπόθεση, η έρευνα στο εργαστήριο στράφηκε στην αναγνώριση αυτών των παθοφυσιολογικών μηχανισμών που οδηγούν σε περαιτέρω βλάβη του νωτιαίου μυελού, καθώς και στην ανακάλυψη φαρμακευτικών ουσιών που μπορεί να δράσουν προστατευτικά. Αποτέλεσμα αυτής της προσπάθειας ήταν και η πολυκεντρική έρευνα, που απέδειξε την αξία της χορήγησης υψηλών δόσεων μεθυλπρεδνιzολόνης στην οξεία φάση της κάκωσης του νωτιαίου μυελού. 3.2 Νευροφυσιολογία κακώσεων Νωτιαίου Μυελού Τα τελευταία χρόνια η κατανόηση τόσο του μηχανικού αποτελέσματος της κάκωσης πάνω στο νωτιαίο μυελό, όσο και των διαταραχών της αιμάτωσης και του μεταβολισμού στο σημείο της βλάβης, οδήγησε στην αναzήτηση μεθόδων που θα επιτρέπουν όχι μόνο τον περιορισμό της 19

20 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ - 3 επέκτασης της βλάβης, αλλά και την αποκατάσταση της χαμένης λειτουργικότητας. Σε αυτή την αλλαγή κατεύθυνσης έχουν συντελέσει τρεις βασικές επιστημονικές παρατηρήσεις: Πρώτον, η έρευνα που έγινε απέδειξε ότι είναι απαραίτητη η ακεραιότητα μόνο ελάχιστων νευραξόνων (περίπου 10%) για να επιτευχθεί ικανοποιητική αποκατάσταση της λειτουργικότητας των άκρων σε πειραματόzωα. Η παρατήρηση αυτή επιτρέπει την υπόθεση ότι ο νωτιαίος μυελός μπορεί να είναι ικανός να προσαρμοστεί σε σημαντική απώλεια δεματίων. Δεύτερον, n νευροφυσιολογική έρευνα έδειξε ότι η απομυελίνωση των νωτιαίων νευραξόνων παίzει σημαντικό ρόλο στην πρόκληση και στη διατήρηση της βλάβης του νωτιαίου μυελού.τρίτον υπάρχουν εργασίες που υποθέτουν ότι ο νωτιαίος μυελός των θηλαστικών έχει την ικανότητα περιορισμένης αναγέννησης και ανακατανομής των νευραξόνων και των συνάψεων. Αν και αυτές οι εξελίξεις της βασικής έρευνας δεν έχουν ακόμη βρει άμεση πρακτική κλινική εφαρμογή, αποτελούν όμως ένα ισχυρό επιχείρημα για την επιθετική θεραπεία των κακώσεων του νωτιαίου μυελού, έτσι ώστε να βελτιωθούν οι πιθανότητες να ωφεληθούν αυτοί οι ασθενείς από μελλοντικές θεραπείες. 3.3 Μηχανικά στοιχεία εμβιομηχανικής Από καθαρά εμβιομηχανική άποψη, η Αυχενική Μοίρα και ο νωτιαίος μυελός που περιβάλλει θεωρείται ένα υλικό με χαμηλό βαθμό ακαμψίας. 20

21 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ - 3 Σε ένα τέτοιο υλικό, τα φορτία που εφαρμόzονται οδηγούν στον ελκυσμό μέρους ή όλου του ιστού. Η πιο απλή μορφή φόρτισης είναι ο ελκυσμό κατά τον επιμήκη άξονα, κατά τον οποίο όλος ο ιστός υφίσταται διατατικές δυνάμεις. Κατά την εφαρμογή φορτίσεων κάμψης και έκτασης, οι δυνάμεις ελκυσμού : Α. ποικίλλουν κατά μήκος της διαμέτρου του νωτιαίου μυελού. Ιδιαίτερα εστιακά φορτία, όπως δυνάμεις διάτμησης από ένα εξάρθρημα ή υπεξάρθρημα της αυχενικής σπονδυλικής στήλης ή άμεσης συμπίεσης από ένα παρεκτοπισμένο οστικό τεμάχιο, προκαλούν ελκυσμό ενός μέρους των δεματίων, (εικόνα 1α). Β. Η βλάβη των νευραξόνων που υφίστανται ελκυσμό εξαρτάται από το βαθμό παραμόρφωσης και οι ηλεκτροφυσιολογικές και βιοχημικές μεταβολές που ακολουθούν θα καθορίσουν το κατά πόσο αυτή η βλάβη θα είναι μόνιμη ή παροδική. Χωρίς παραμόρφωση ελκυσμός Εικόνα 1α. Μοντέλα μηχανικής παραμόρφωσης νωτιαίου μυελού. 21

22 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΚΑΚΩΣΗΣ ΤΟΥ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ Υπάρχουν τρεις βασικοί μηχανισμοί κάκωσης του νωτιαίου μυελού: (α) εξωτερική συμπίεση, (β) ελκυσμός, (γ) συνδυασμός ελκυσμού με συμπίεση. Η γνώση του ακριβούς μηχανισμού παραμόρφωσης είναι απαραίτητη για τον προεγχειρητικό σχεδιασμό, έτσι ώστε να γίνει επαρκής αποσυμπίεση και να αποφευχθεί νέα ιατρογενής βλάβη. Εξωτερική συμπίεση Η εξωτερική συμπίεση του νωτιαίου μυελού θεωρείται η πιο σημαντική αιτία νευρολογικής βλάβης που οφείλεται σε εκφυλιστική νόσο ή σε τραύμα. Στις εκφυλιστικές παθήσεις της σπονδυλικής στήλης, η συμπίεση είναι συνήθως το αποτέλεσμα δακτυλιοειδούς συμπίεσης του νωτιαίου μυελού. Στις κακώσεις της σπονδυλικής στήλης η βλάβη οφείλεται στην παρεκτόπιση ενός οστικού τεμαχίου (συνήθως κοιλιακού), το οποίο πιέzει το νωτιαίο μυελό. 22

23 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ - 3 υπεξάρθρημα Μοντέλο πίεσης υπερέκταση η υπέρκαμψη Εικόνα 1β. Μοντέλα μηχανικής παραμόρφωσης νωτιαίου μυελού. Ο νωτιαίος μυελός αποτελείται κυρίως από μακρές νευρικές οδούς (λευκή ουσία) και από λιγότερους νευρώνες (φαιά ουσία). Καθώς οι νευράξονες (λευκή ουσία) είναι γενικά πιο ανθεκτικοί στην πίεση, μπορούν να αντέξουν πολύ μεγαλύτερη παραμόρφωση από ό,τι οι νευρώνες του κεντρικοϋ νευρικού συστήματος. Ελκυσμός Η διάταση του νωτιαίου μυελού και των νευρικών οδών του οδηγεί σε ηλεκτροφυσιολογικές και μεταβολικές διαταραχές και τελικά σε κυτταρικό θάνατο (Cusick JF, et al. 1982). O Torg και οι 23

24 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ - 3 συνεργάτες του, το 1985, σε μια εργασία που τιμήθηκε με το βραβείο Nicolas Andry, υποστήριξαν ότι ο ελκυσμός του νευράξονα είναι υπεύθυνος για τη νευρολογική βλάβη που ακολουθεί μια κάκωση του νωτιαίου μυελού. Μικρού βαθμού ελκυσμός οδηγεί σε αντιστρεπτές μεταβολές της λειτουργίας, όπως n παροδική τετραπληγία που έχει παρατηρηθεί σε αθλητές του αμερικανικού ποδοσφαίρου [Torg JS et al. 1986]. Μεγαλύτερος βαθμός διάτασης του νευράξονα οδηγεί σε ενεργοποίηση αυτολυτικών ενζύμων, που καταλήγει σε καταστροφή μέρους των νευραξόνων. Υψηλού βαθμού ελκυσμός οδηγεί σε ανατομική διακοπή της συνέχειας του μυελού. [ Torg JS et al ] Συνδυασμός ελκυσμού με συμπίεση Ένα συχνό αίτιο κάκωσης, το οποίο δεν έχει αναγνωρισθεί ευρέως, είναι η πίεση του νωτιαίου μυελού ως χορδή σε προβάλλοντα τμήματα του σπονδυλικού σωλήνα. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι η νευρολογική βλάβη που παρατηρείται σε ασθενή με εστιακή κυφωτική παραμόρφωση στην αυχενική μοίρα [Benzel EC, Larson SJ 1999] (εικόνα 3). 24

25 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ - 3 Διατατικές δυνάμεις Εικόνα - 3. Απεικόνιση του μηχανισμού με τον οποίο εφαρμογή μιας διατατικής δύναμης οπισθίως για την διόρθωση μιάς τραυματικής κυφωτικής παραμόρφωσης, μπορεί να οδηγήσει σε νευρολογική συνδρομή. Η βλάβη του νωτιαίου μυελού μπορεί να οφείλεται στην άμεση συμπίεση και ισχαιμία των νευραξόνων που βρίσκονται κοιλιακά, ενώ ταυτόχρονα τα ραχιαία δεμάτια υφίστανται βλάβη απο ελκυσμό. Σε περιπτώσεις όπου υπάρχει βλάβη του νωτιαίου μυελού απο συνδυασμό ελκυσμού και συμπίεσης, θα πρέπει να γίνεται πρώτα ανάταξη της κοιλιακής μάζας που προκαλεί την βλάβη. Η απλή διάταση για την διόρθωση της κυφωτικής παραμόρφωσης έχει 25

26 Στοιχεία Εμβιομηχανικής Κατώτερης ΑΜΣΣ - 3 αποδειχθεί ότι όχι μόνο δεν αποσυμπιέζει το νωτιαίο μυελό αλλά μπορεί και να επιδεινώσει τη νευρολογική εικόνα [Benzel EC et al. 1992], [Benzel EC et al. 1993], [Benzel EC et al. 1999]... 26

27 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ - 4 Οι τραυματικές βλάβες του αυχενικού νωτιαίου μυελού συμβαίνουν με ετήσια συχνότητα ανά εκατομμύριο πληθυσμού στις περισσότερες βιομηχανοποιημένες χώρες. Οι μισές απο τις βλάβες αυτές είναι πλήρεις. Τα τροχαία ατυχήματα ευθύνονται για περισότερο από 45% ενώ ακολουθούν με φθίνουσα συχνότητα οι πτώσεις, οι εγκληματικές ενέργειες και οι αθλητικές κακώσεις. Απο Ελληνικές μελέτες φαίνεται ότι τα τροχαία ατυχήματα ευθύνονται για πολύ μεγαλύτερο ποσοστό, ενώ οι εγκληματικές ενέργειες μάλλον ευθύνονται σε πολύ μικρό ποσοστό στην Ελλάδα. Παρά την πρόοδο και την ανάπτυξη προγραμμάτων πρόληψης στις Ε.Π.Α και στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα δεν φαίνεται να υπάρχει αισθητή μείωση της συχνότητας των κακώσεων του Νωτιαίου Μυελού. Επίσης παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί στην εντατική θεραπεία και στα πρωτόκολλα καινούριων θεραπειών, λίγα έχουν γίνει στον τομέα της πρώϊμης θεραπείας παρά την επισταμένη έρευνα και τις πολλές πειραματικές μελέτες. Η πρώϊμη θεραπεία παραμένει αμφιλεγόμενη και χρειάζεται ακόμη περισσότερη έρευνα και αποδείξεις. 27

28 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Αρχές πρώϊμης θεραπείας Κύρια οι σκοποί της αντιμετώπισης των ασθενών μετά από κάκωση στην Αυχενική Μοίρα περιβάλλοντος, α. την πρόληψη περαιτέρω βλάβης και τη διατήρηση κατάλληλου προβλήματος για την ανάρρωση του Νωτιαίου Μυελού, β. Τον περιορισμό της πρώϊμης μετατραυματικής νοσηρότητας και θνητότητας, που είναι άμεση συνέπεια της τραυματικής βλάβης του ΝΜ ή αποτέλεσμα των επιπλοκών της παράλυσης και των συνοδών βλαβών από άλλα όργανα. Η πρώϊμη αντιμετώπιση αυτών των ασθενών αρχίζει από το χώρο του τραυματισμού. Σε έναν αναίσθητο τραυματία ή σε έναν άρρωστο ο οποίος έχει περιορισμένη αισθητική ή κινητική λειτουργία γίνεται πάντα η υπόθεση ότι υπάρχει κάκωση του ΝΜ, ιδίως άν υπάρχουν σημεία κάκωσης της κεφαλής. Οι επείγουσες προσπάθειες αναζωογόνησης στοχεύουν στη διατήρηση της αναπνευστικής οδού, στη σταθεροποίηση του καρδιαγγειακού συστήματος και στον έλεγχο της αιμορραγίας, και πρέπει να γίνονται με τέτοιο τρόπο, ώστε να ελαχιστοποιούνται οι κινήσεις στην αυχενική σπονδυλική στήλη. Οι παραπάνω ενέργειες δεν σώζουν μόνο τη ζωή του τραυματία, αλλά διατηρούν ένα μεταβολικό περιβάλλον στο ΝΜ, το οποίο πιθανώς να 28

29 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ περιοριορίζει την επέκταση της βλάβης. Ο άρρωστος στη συνέχεια, μεταφέρεται στο νοσοκομείο ακινητοποιημένος. Ο αυχένας ακινητοποιείται και ο ασθενής τοποθετείται σε θέση Trendeleburg που προάγει την κεντρική φλεβική επαναφορά. Η αρχική κλινική και ακτινολογική εκτίμηση στα επείγοντα ιατρεία αφορά όλες τις ειδικότητες εξαιτίας πιθανότητας συνοδών κακώσεων σε κεφαλή, άκρα, σπλάχνα, αγγεία. Όταν ο ασθενής έχει σταθεροποιηθεί γίνεται επιμελημένη νευρολογική εξέταση η οποία και καταγράφεται και φυσικά παρακολουθείται και καταγράφεται κατ επανάληψη. Η Κλινική εξέταση μετά από κάκωση Α.Μ..Σ.Σ. πρέπει να ακολουθεί ένα σταθερό πρωτόκολλο διότι πρέπει να επιτευχθεί. Εάν υπάρχει κλινική απόδειξη βλάβης του ΝΜ, χορηγείται μεθυλπρεδνιζολόνη σύμφωνα με το σχήμα: 30mg/kg bolus και στη συνέχεια 5,4mg/kg/ώρα x 23 ώρες, αν η βλάβη έχει συμβεί σε λιγότερες από 8 ώρες. Όλη η Σ.Σ. πρέπει να ακινητοποιηθεί και να ακτινογραφηθεί γιατί αναφέρεται μία συχνότητα 7-15% κακώσεων διπλού επιπέδου. Στη συνέχεια, γίνεται αξονική τομογραφία υψηλής διακριτικής ανάλυσης, οποιασδήποτε βλάβης έχει πρωτοανιχνευθεί. Η αξονική τομογραφία (ΑΤ) παραμένει η κλασική εξέταση που αναδεικνύει τα κατάγματα και τον περιορισμό του νωτιαίου σωλήνα από οστικά τεμάχια. Φαινομενικά καλοήθη συμπιεστικά κατάγματα στις απλές ακτινογραφίες πρέπει να ελέγχονται με ΑΤ, ιδιαίτερα σε 29

30 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ περιπτώσεις τραυμάτων υψηλής κινητικής ενέργειας. Με την τεχνολογία του «σπειροειδούς ΑΤ» δυνάμεθα την ανακατασκευή σε οβελιαίο επίπεδο, καθώς και τη διάγνωση μικρών καταγμάτων σε οριζόντιο επίπεδο. Η Μαγνητική Τομογραφία (MRI) δεν αντικαθιστά βέβαια την αξονική τομογραφία που θεωρείται κλασσική εξέταση στη μελέτη των καταγμάτων της Σ.Σ., αλλά έχει κάποια πλεονεκτήματα : H εμφάνιση εκτός απο τις βλάβες του ΝΜ, και οποιασδήποτε ενδοθηκικής βλάβης, όπως κήλη του μεσοσπονδυλίου δίσκου που πιέζει ή κάποιο αιμάτωμα. Επίσης βέβαια δίνει λεπτομερείς πληροφορίες και για τις ρήξεις των συνδέσμων. Από τελευταίες μελέτες μάλιστα αποδεικνύεται ότι μελέτη με μαγνητική τομογραφία στην οξεία φάση του τραυματισμού έχει προγνωστική σημασία για το τελικό αποτέλεσμα της νευρολογικής βελτίωσης. Έτσι λοιπόν όταν παρατηρείται ενδομυελική αιμορραγία, η μέση κινητική βελτίωση βρέθηκε ότι είναι 9%, ενώ όταν υπάρχει ενδομυελικό οίδημα σε περισσότερα από ένα σπονδυλικά τμήματα βρέθηκε ότι είναι 41%, ενώ όταν υπάρχει ενδομυελικό οίδημα μόνο σε ένα σπονδυλικό επίπεδο ή λιγότερο, βρέθηκε ότι είναι 72%.Μετά την πρώτη σταθεροποίηση και θεραπεία των οξειών κακώσεων, οι αθενείς πρέπει συμπεριλαμβάνονται σε ένα ενδελεχές πρωτόκολλο, το οποίο στοχεύει στον περιορισμό των επιπλοκών των βλαβών του ΝΜ και στη βελτιστοποίηση του λειτουργικού αποτελέσματος. 30

31 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Το ασταθές σπονδυλικό τμήμα πρέπει να ακινητοποιηθεί αποτελεσματικά, έτσι ώστε να προληφθούν επιπλέον βλάβες του ΝΜ. Δυστυχώς είναι πολλές οι περιπτώσεις απο ατελείς βλάβες οι οποίες έγιναν πλήρεις μετά απο μία ακτινογραφία θώρακος απο διαφόρους χειρισμούς τεχνολόγων για την τοποθέτηση ακτινολογικής κασέτας ή άλλων χειρισμών. Όλα τα παραπάνω τονίζουν τη σημασία της εμπειρίας του συνόλου του προσωπικού που εμπλέκεται απο τον τόπο του ατυχήματος μέχρι και τον χώρο της τελικής αντιμετώπισης. Διατροφή Λειτουργία εντέρου Σε αρκετούς ασθενείς είναι απαραίτητη η παρεντερική διατροφή εξαιτίας υπερμεταβολικής κατάστασης και του παρατεταμένου ειλεού, που συχνά συνοδεύει τις βλάβες του ΝΜ. Η έναρξη διατροφής μπορεί να καθυστερήσει επιπλέον, εάν απαιτείται να γίνει κάποια μεγάλη εγχείρηση. Η χρήση δίαιτας με μεγάλη περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες και μαλακτικών φαρμάκων των κοπράνων, όπως επίσης και η περιοδική χρήση υπακτικών κατά τη διάρκεια της νύκτας συνδυασμένα με εκπαίδευση για μετά το γεύμα αφόδευση και δακτυλικό ερεθισμό συνήθως οδηγεί σε ικανοποιητική λειτουργία την πλειονότητα των ασθενών. 31

32 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Ουροποιητικό σύστημα Πρέπει να αρχίσει κατάλληλα ο διαλείπων καθετηριασμός της κύστης, σύμφωνα με το πρωτόκολλο όγκος/χρονικό διάστημα, έτσι ώστε να επιταχυνθεί η επιστροφή του τόνου της κύστης, να ελαχιστοποιηθεί ο κίνδυνος για ουρολοίμωξη και υδρονέφρωση και για να αποφευχθούν αυτόματα αντανακλαστικά φαινόμενα, συνδεδεμένα με την υπερπλήρωση της κύστης και με φλεγμονή. Αρχίζει επίσης η χορήγηση αντιβιοτικών σε περίπτωση μόνιμου καθετηριασμού, για αποφυγή ουρολοίμωξης Αντιπηκτική αγωγή Εφαρμόζονται ειδικές κάλτσες, οι οποίες εκπτύσσονται περιοδικά, με έναν ιδιαίτερο μηχανισμό, έτσι ώστε να προληθεί ο κίνδυνος ανάπτυξης θρομβώσεων. Εάν δεν υπάρχει κάποια ειδική αντένδειξη, αρχίζει επίσης η υποδόρια χορήγηση ηπαρίνης χαμηλού μοριακού βάρους. Σε όλους τους αρρώστους που έχουν παράλυση των κάτω άκρων γίνεται εβδομαδιαία μη επεμβατική μελέτη με Doppler. Σε περιπτώσεις όπου υπάρχουν έστω και απλές ενδείξεις θρόμβωσης, αρχίζει θεραπεία με πλήρη δόση ηπαρίνης και ακολουθεί αγωγή με αντιπηκτικά από το στόμα. 32

33 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Ένα συχνό πρόβλημα που συναντάται, είναι όταν ο ασθενής έχει επιπροσθέτως κάταγμα σε κάποιο παράλυτο άκρο. Αυτό το παράλυτο κατεαγός άκρο αυξάνει τον κίνδυνο και τις επιπλοκές που συνοδεύονται με εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση κατά 70%. Είναι δύσκολη η παρακολούθηση σε αυτούς τους ασθενείς, γιατί είναι ακινητοποιημένοι με γύψινο νάρθηκα ή εξωτερική οστεοσύνθεση και η εφαρμογή αυτών των ειδικών καλτσών καθίσταται αδύνατη. Η τοποθέτηση σε αυτούς τους ασθενείς ενός φίλτρου Greenfield πρέπει να γίνει απο την πρώτη ώρα, μέχρι να επιτευχθεί ενεργητική κινητοποίηση. Κατακλίσεις Πρέπει να σημειωθεί ότι τραυματίας με κάκωση του ΝΜ μπορεί να αναπτύξει κατακλίσεις τις πρώτες 4 ώρες απο το αρχικό τραύμα. Γι αυτό και το γύρισμα του ασθενούς ανα δύωρο καθώς και τα ειδικά κρεββάτια και αεροστρώματα είναι απαραίτητα στην αντιμετώπιση αυτών των ασθενών. Νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις των βλαβών του Νωτιαίου Μυελού Νέα θεραπευτικά πρωτόκολλα δοκιμάστηκαν τη τελευταία δεκαετία, αλλά και καινούριες ανακαλύψεις που αφορούσαν βιοχημικές αλλαγές μετά απο πειραματικό τραυματισμό του ΝΜ, και οδήγησαν σε μία σειρά απο νέες θεραπευτικές προτάσεις. 33

34 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Η τεράστια πρόοδος στη νευροχημεία οδήγησε στην ανακάλυψη 40 ενεργών νευροπεπτιδίων επιπλέον των 7 κλασικών νευροδιαβιβαστών. Τα περισσότερα απο τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την άμεση θεραπεία βλαβών του ΝΜ, έχουν αναπτυχθεί ως αποτέλεσμα πειραματικών μοντέλων βλάβης του ΝΜ. Τα περισσότερα απο αυτά τα φάρμακα παρασκευάστηκαν ως αντίδοτα στη δευτερογενή βλάβη. Το γεγονός που πυροδοτεί τη δευτερογενή βλάβη στο ΝΜ θεωρείται ότι είναι η ισχαιμία, αν και η άμεση βλάβη στις μεμβράνες των νευρώνων μπορεί επίσης να συμμετέχει στα καταστροφικά γεγονότα. Mετά απο μία βραχεία περίοδο υπεραιμίας η αιματική ροή στο νωτιαίο μυελό ελαττώνεται πολύ, σε επίπεδα δυνητικά ισχαιμίας, μέσα σε λίγα λεπτά από τη βλάβη. Οι πιθανές αιτίες συμπεριλαμβάνουν μηχανική διακοπή της μικροκυκλοφορίας του ΝΜ, αγγειόσπασμο, αυξημένη γλοιότητα αίματος και θρόμβωση, η οποία δημιουργείται από τη συνάθροιση των αιμοπεταλίων που προκαλείται από τις προσταγλανδίνες. Η αυτορύθμιση της αιματικής ροής μπορεί να επηρεαστεί σε ποικίλες περιόδους με αποτέλεσμα διακύμανση της ροής σε σχέση με τη συστηματική πίεση. Η μετατραυματική υπόταση που ακολουθεί συνήθως αιμορραγία ή νευρογενές shock αυξάνει και την τοπική ισχαιμία του ΝΜ. Στη διεύρυνση του ΝΜ, η οποία επακολουθεί ως αποτέλεσμα της ενδομυελικής αιμορραγίας και του οιδήματος της λευκής ουσίας αντιστέκεται κυρίως η χοριοειδής μήνιγγα. Τα γεγονότα αυτά μπορούν 34

35 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ επιπλέον εύκολα να ελατώσουν την πίεση εξίδρωσης perfusion, ενώ η ενδομυελική πίεση των ιστών αυξάνεται και αυτό είναι ίσως όμοιο φαινόμενο με το σύνδρομο διαμερίσματος. Υποστηρίζεται από τους περισσότερους ερευνητές ότι η διάρκεια και η βαρύτητα της ισχαιμίας μπορούν να εγκαταστήσουν και να συμμετέχουν σε μία καταστροφική διαδικασία βιοχημικών, μεταβολικών και άλλων φαινομένων στη μεμβράνη, τα οποία έχουν καταστροφικά αποτελέσματα στη λειτουργία και βιωσιμότητα του νευρώνα. Έχει προταθεί ότι η αρχική μεταβολική έκπτωση εμποδίζει την ακεραιότητα των αντλιών των ιόντων της μεμβράνης, γεγονός που οδηγεί σε έξοδο καλίου και μαζική είσοδο ασβεστίου μέσα στα νευρικά κύτταρα, διεργασίες που τελικά οδηγούν στο θανατό τους. Παρά την στήριξη από ερευνητικής πλευράς της κλινικής σημασίας της δευτερογενούς βλάβης, έχει αμφισβητηθεί απο πολλούς η πρακτική σημασία της, επειδή σπάνια μπορεί να ενοχοποιηθεί η καθυστερημένη μόνιμη νευρολογική επιδείνωση που ακολουθεί μία ατελή βλάβη από μία δομική αιτία δυνάμενη να αναγνωρισθεί. Η αποτυχία κάθε φαρμάκου να διαφοροποιήσει την κλινική πορεία μιας βλάβης του ΝΜ έχει οδηγήσει επίσης σε αμφιβολίες. Αυτά τα δευτερογενή φαινόμενα βέβαια είναι πιθανόν να μπορούν να μπορούν να μετατρέψουν μία πλήρη βλάβη δυνητικά αναστρέψιμη. Τα περισσότερα φάρμακα για τη θεραπεία των βλαβών του ΝΜ μελετήθηκαν στο εργαστήριο και έχουν δείξει ότι κάτω από ποικίλες 35

36 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ συνθήκες εξασκούν ορισμένα ευεργετικά αποτελέσματα στον τραυματισμένο ΝΜ. Τα πρόδρομα αποτελέσματα του Καθηγητή Wise Young που εργάζεται πάνω σε γάτες έδειξαν ότι τα ποσοστά διάσωσης των μακρών δεματίων θα μπορούσαν να βελτιωθούν χρησιμοποιώντας μεθύλ-πρεδνιζολόνη, ναλοξόνη, γαγγλιοσίδια ή παλλόμενη μαγνητική ενέργεια 4 ώρες μετά από τραυματισμό του ΝΜ. Οι Hitchon et al, βρήκαν ότι η μεθυλπρεδνιζολόνη δεν επιδρά στην αιματική ροή ή στα αισθητικά προκλητά δυναμικά σε πρόβατα που τους συμπιέστηκε ο ΝΜ. Παρά το γεγονός ότι άλλοι ερευνητές διαπίστωσαν αυξημένη αιματική ροή στο ΝΜ μετά από πειραματική βλάβη σε γάτες και ελαττωμένη εκφύλιση στα νευρικά νημάτια τους, με διατήρηση της λειτουργίας της μεμβράνης μετά τη χορήγηση αυτού του φαρμάκου. Οι Bracken et al, 1990 ανακοίνωσαν μία πολυκεντρική μελέτη (Νorth American Spinal Cord Injury Study) [NASCIS], που έδειξε ότι η μεθύλ-πρεδνιζολόνη που δίνεται τις πρώτες 8 ώρες από τον τραυματισμό βελτιώνει τη νευρολογική αποκατάσταση. Δεν παρατηρήθηκε όμως καμμία ωφέλεια σε ασθενείς που άρχισαν τη θεραπεία με στεροειδή μετά απο τις πρώτες 8 ώρες της βλάβης. Η μελέτη αυτή υπέστη κριτική εξαιτίας του τρόπου νευρολογικής εκτίμησης και του σχετικά βραχέος χρονικού διαστήματος παρακολούθησης. Η μελέτη αυτή επίσης δεν περιέγραφε άν ήταν λειτουργικής σημασίας η νευρολογική βελτίωση. Σε μία δεύτερη πολυκεντρική μελέτη οι Bracken et al, 1993 έδειξαν ότι αν χορηγηθεί 36

37 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ 30 mg/kg βάρους μεθυλ-πρεδνιζολόνης μέσα στις πρώτες 8 ώρες από τον τραυματισμό και στη συνέχεια 5,4 mg/kg/ώρα για τις υπόλοιπες 23 ώρες., υπάρχει νευρολογική βελτίωση που τεκμηριώνεται ικανοποιητικά από λειτουργική άποψη, όπως παρατηρήθηκε 6 εβδομάδες, 6 μήνες, και ένα χρόνο μετά τη χορήγηση. Όμως στη λειτουργική βελτίωση δεν είχαμε αλλαγή στο βαθμό της κλίμακας Frankel, γι αυτό και η λειτουργική βελτίωση δεν θεωρήθηκε σημαντική. Παρά το παραπάνω συμπέρασμα η μελέτη αυτή είναι άκρως σημαντική, γιατί αντιπροσωπεύει την πρώτη κλινική απόδειξη της αξιοπιστίας των ερευνητικών δεδομένων που αφορούν τη δευτερογενή βλάβη. Η μαζική δόση των στεροειδών που απαιτείται για να παραχθεί κλινικό αποτέλεσμα, αποτελεί ένδειξη ότι η δράση τους δεν εξασκείται μέσω υποδοχέων, αλλά πιθανώς με τη σταθεροποίηση της μεμβράνης των κυττάρων εξαιτίας αναστολής της οξείδωσης των λιπιδίων και της υδρόλυσης. Τη μελέτη αυτή χαρακτηρίζει ο Hall μεγάλο σταθμό στην έρευνα για τη θεραπευτική παρέμβαση στη δευτερογενή βλάβη του τραυματισμού, που βελτιώνει τις καταστροφικές νευρολογικές συνέπειές της. 37

38 ΚΕΦ.- 4, Γ3, ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Άλλα προτεινόμενα θεραπευτικά σχήματα Ανταγωνιστές των υποδοχέων των οπιούχων όπως η ναλοξόνη, αναστολέας των υποδοχέων των οπιοειδών, η οποία πιθανώς δρα με βελτίωση της συστηματικής πίεσης και της αναπνευστικής λειτουργίας και η ορμόνη έκκρισης θυρεοτροπίνης [TRH] (ανταγωνιστής των οπιοειδών). 6-ύδροξυ-ντοπαμίνη (που οδηγεί στη χημική απονεύρωση των νευρώνων της νορ-επινεφρίνης και των εξαρτημένων από τη σεροτονίνη). Φάρμακα τα οποία επιτυγχάνουν σταθεροποίηση της μεμβράνης και αναστολή της οξείδωσης των λιπιδίων, όπως είναι τα κορτικοστεροειδή, και οι ανταγωνιστές διαύλων ασβεστίου (νιφεδιπίνη, διλτιαζέμη, βεραπαμίλη) 38

39 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ - 5 KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ [WHIPLASH INJURIES] Γ4.1 Ορολογία. Στη διεθνή βιβλιογραφία υπάρχει ένα μεγάλο εύρος διαφορετικής ονοματολογίας προκειμένου να αποδοθεί ακριβέστερα ο μηχανισμός βίας και το παθολογοανατομικό υπόστρωμα των κακώσεων αυτών. Οι συνηθέστεροι όροι είναι τραυματισμοί απο επιτάχυνση [acceleration injuries of the cervical spine], διάστρεμμα αυχενικής μοίρας [cervical sprain syndrome], κακώσεις δίκην μαστιγίου [whiplash injuries] ή κακώσεις εξ υπερεκτάσεως. O Mc Nab [ αναφέρει ότι ο όρος whiplash θα έπρεπε να αναφέρεται μόνο για περιπτώσεις εξ υπερεκτάσεως, οι οποίες οφείλονται σε οπίσθια σύγκρουση. Η λογική της προτάσεώς του οφείλεται στην διαφορετικότητα του μηχανισμού της υπερεκτάσεως του αυχένα πέρα των φυσιολογικών ορίων, σε αντίθεση με την προσθία και πλαγία κίνηση του αυχένος, οι οποίες εμποδίζονται από το στήθος και τους ώμους. Μία νεώτερη προσπάθεια ορισμού απο τον Barnsley [Barnsley L et al., 1994] καθορίζει ότι πρόκειται για τραυματισμό ενός ή περισσοτέρων στοιχείων της αυχενικής μοίρας της Σπονδυλικής Στήλης, που αποδίδεται σε δυνάμεις αδρανείας, που εφαρμόζονται στην κεφαλή, κατά την 39

40 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES διάρκεια ενός αυτοκινητιστικού ατυχήματος και έχει ως αποτέλεσμα αυχενικό πόνο. Ο ορισμός αυτός μάλιστα επεκτάθηκε στη σύγχρονη βιβλιογραφία και συμπεριλαμβάνει δυνάμεις, που εφαρμόζονται στο υπόλοιπο σώμα και έχουν σημαντική επίδραση στην Α.Μ.Σ.Σ. με φορά διαφορετική απο την κλασική προσθιοπίσθια μετατόπιση και δυνητικά μπορούν να προκαλέσουν και αληθείς ανατομικές βλάβες. Mε βάση τις διεθνείς στατιστικές το 20% των ασθενών, οι οποίοι θα εμπλακούν σε ατύχημα θα υποστούν κάκωση εξ υπερεκτάσεως. Η ετήσια επίπτωση κυμαίνεται απο 0,1% έως 0,7% και εξαρτάται από το υπο μελέτη δείγμα του πληθυσμού. Δηλαδή σε χώρες με αυξημένες ασφαλιστικές και συνταξιοδοτικές διεκδικήσεις, που δε θεωρούνται ιδιαίτερα αξιόπιστα., η ετήσια επίπτωση πλησιάζει το 0,7%. Θεωρείται όμως πως στο Δυτικό κόσμο η ετήσια πραγματική επίπτωση μετά απο οποιοδήποτε ατύχημα είναι 0,1%. Η μέση ηλικία των ασθενών τοποθετείται στην τρίτη και τέταρτη δεκαετία, χωρίς να υπάρχει σαφής επικράτηση του ενός απο τα δύο φύλα. Οι ασθενείς που αιτιώνται αυχενικό άλγος με συμπτώματα πέραν των δύο μηνών και έως τους έξι μήνες, είναι περίπου 25%, ενώ μετά τους έξι μήνες παραμένει με συμπτώματα ένα ποσοστό 34% (late whiplash syndrome) σύμφωνα με την μελέτη της ομάδος μελέτης Quebec Task Force Σαν αποτέλεσμα του παραπάνω είδους τραυματισμού μπορούμε να έχουμε διαφόρους τραυματισμούς ανατομικών στοιχείων της περιοχής: 40

41 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES Οι τραυματισμοί των μεσοσπονδυλίων διαρθρώσεων «facets» συνήθως αφορούν κατάγματα, τόσο των ιδίων όσο και των εγγύς ανατομικών στοιχείων «supporting pillars», που είναι δύσκολο να ανιχνευθούν ακτινολογικά.. Στο μεσοσπονδύλιο δίσκο μπορεί να επισυμβούν αποσπαστικές κακώσεις, καθώς και επιμήκεις μικρές ρωγμές. [Barnsley L. et al., 1997] Αναφέρονται επίσης ρήξεις των μυών της πρόσθιας περιοχής του αυχένος που συνήθως είναι ατελείς, ενώ οι συνδεσμικές κακώσεις μπορεί να αφορούν τον πρόσθιο επιμήκη σύνδεσμο ή τους πτερυγοειδείς συνδέσμους στο σύμπλεγμα Ινίο-Α1-Α2. Τραυματισμοί του οπισθίου επιμήκους συνδέσμου και του ωχρού συνδέσμου, συνήθως δεν συνδυάζονται με κακώσεις τύπου whiplash ενώ η παρουσία τους δηλώνει αυξημένης βαρύτητος κάκωση. Και ο τραυματισμός των οπισθίων στοιχείων δεν διαγνώνεται εύκολα με απλές ακτινογραφίες, ενώ πολλές φορές οι παραπάνω τραυματισμοί δεν διαγιγνώσκονται ούτε και με τις ειδικότερες εξετάσεις, όπως αξονική και μαγνητική τομογραφία. [Davis SJ, et al. 1999]. Σοβαρότεροι τραυματισμοί ή πολυεπίπεδες βλάβες, μπορεί να προκαλέσουν των τραυματισμό των πλαγίων ογκωμάτων ή και των μαλακών μορίων στην πλάγια περιοχή του αυχένος. Ένα πολύ ενδιαφέρον στοιχείο προκύπτει απο την μελέτη των Νibu και συνεργατών του, [Nibu K, et al. 1997] οι οποίοι αποδεικνύουν με προσομοίωση των κακώσεων τύπου whiplash σε πτωματικά υποστρώματα ότι επισυμβαίνει ένα είδος τραυματισμού της σπονδυλικής αρτηρίας με την έννοια 41

42 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES της δυναμικής επιμηκύνσεώς της. Συνεπώς αυτό το εύρημα θα μπορούσε να εξηγήσει κάποια απο τα παρατηρούμενα συμπτώματα. Επίσης κάποιες άλλες περιοχές πιθανού τραυματισμού όπως ο εγκέφαλος, οι κροταφογναθικές διαρθρώσεις, το συμπαθητικό στέλεχος (σύνδρομο Horner), προσπονδυλικά αιματώματα, κάκωση του οισοφάγου, τραυματισμοί του έσω και μέσου ωτός θα μπορούσαν να εξηγήσουν κάποια άλλα συμπτώματα όπως ίλιγγος,εμβοές, δυσφαγία, παροδική αμνησία κ.τ.λ. Τα αναφερόμενα συμπτώματα κατά σειρά συχνότητος, μετά από κάκωση απο υπερέκταση της Α.Μ.Σ.Σ., είναι αυχεναλγία, κεφαλαλγία ινιακού τύπου, άλγος στην ωμική ζώνη και μεσοπλάτιας χώρας, άλγος και αιμωδίες στην περιοχή του αντιβραχίου και της άκρας χειρός, ίλιγγος, εμβοές καθώς και ακουστικές και οπτικές διαταραχές.τα κυρίαρχα συμπτώματα αποτελούν η αυχεναλγία και η κεφαλαλγία ινιακού τύπου σε ποσοστό άνω του 70%. Τα υπόλοιπα συμπτώματα ανευρίσκονται σε λιγότερο απο 40% των περιπτώσεων [Suissa S. et al., 1995] Η αυχεναλγία συνήθως είναι ήπια με αντανακλάσεις υπινιακά ή στα άνω άκρα και μπορεί να συνοδεύεται απο δυσκαμψία. Ο παθογενετικός μηχανισμός δεν είναι πλήρως διευκρινισμένος, αλλά πιθανολογείται ότι το αυχενικό άλγος προέρχεται απο την κάκωση της περιοχής των facets. Άλλα συμπτώματα όπως γενικευμένη αδυναμία, καθώς και διαταραχές συγκεντρώσεως μνήμης είναι σπανιότερα 10 38% [Suissa S. et al., 1995] Σε ασθενείς που δεν υποχωρούν τα συμπτώματα θα πρέπει να γίνονται δυναμικές ακτινογραφίες κάμψεως εκτάσεως 42

43 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES Στη συνέχεια αν επιμείνουν και άλλο τα συμπτώματα θα πρέπει να γίνει αξιολόγηση των ασθενών με σπινθηρογράφημα και μαγνητική τομογραφία. Ιδιαίτερα, για την μαγνητική τομογραφία να τονιστεί ότι μπορεί να είναι φυσιολογική στις περιπτώσεις της χρονίας φάσης των συμπτωμάτων.[petterson K.et al. 1997] Συνήθως τα συμπτώματα εμφανίζονται μέσα σε διάστημα δύο ημερών απο την χρονική στιγμή του τραυματισμού. Πλήρης ύφεση παρατηρείται στο 57% των ασθενών και μόνο το 8% αναφέρουν ανικανότητα εργασίας. Το 85% των ασθενών αναρρώνουν τελείως σε διάστημα τριών μηνών. Χρόνιο άλγος διαρκές άνω των 6 μηνών παραμένει στο 10% περίπου των ασθενών. Γ4.2 Προγνωστικοί δείκτες κακής εξελίξεως αποτελούν : - οξύτητα και διάρκεια των συμπτωμάτων - ηλικία άνω των 50 ετών - ασφαλιστικού τύπου διαμάχη - άλγος που αντανακλά στα άνω άκρα - αντανάκλαση του πόνου στην θωρακική ή οσφυική περιοχή Οι θεραπευτικές επεμβάσεις που χρησιμοποιούνται έως σήμερα δεν παρουσιάζουν επιστημονική εγκυρότητα. Αυτές μάλιστα που έχουν ελεγχθεί επιστημονικά είναι ανεπαρκείς. Τα διάφορα προτεινόμενα θεραπευτικά σχήματα περιλαμβάνουν αναλγητικά αντικαταθλιπτικά, ασκήσεις, έλξεις 43

44 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES μαλάξεις, χρήση θερμού- ψυχρού, αυχενικά περιλαίμια, εκπαιδευτικά προγράμματα σωστής στάσεως, βελονισμοί, διαδερμικοί ηλεκτρικοί ερεθισμοί, υπέρηχοι, λέηζερ, διαθερμίες, επισκληρίδιες εγχύσεις, και διάφοροι τύποι ψυχοκοινωνικών παρεμβάσεων. Το σύγχρονο μοντέλο αντιμετώπισης περιλαμβάνει πρώιμη κινητοποίηση του ασθενούς και όχι ανάπαυση με περιλάιμιο όπως παλαιότερα. Για τα οξέα συμπτώματα, στην άμεση μετατραυματική περιοδο προτείνεται η εφαρμογή πάγου για το πρώτο 24ωρο και στη συνέχεια ενεργητική κινητοποίηση του ασθενούς. Με την παρέλευση 2-3 ημερών προστίθενται ενεργητικές ασκήσεις αυξημένου εύρους σε καθιστική θέση. Μετά την περίοδο αυτή αρχίζουν ισομετρικές ασκήσεις ενδυναμώσεως στα όρια του πόνου. Σύμφωνα με την ταξινόμηση του Quebec Task Force[ΠΙΝΑΚΑΣ WAD] ανάλογα με τα παρουσιαζόμενα συμτώματα κατατάσσεται σε μία απο τις πέντε κατηγορίες οι οποίες έχουν και αξία για την πρόγνωση αλλά και την αντιμετώπιση του συνδρόμου. Για τους ασθενείς τύπου Ι δεν προτείνεται κανένας περιορισμός και συνιστάται άμεση επάνοδος στην εργασία. Για τους ασθενείς τύπου ΙΙ και ΙΙΙ συνίσταται πλήρης επάνοδος στην καθημερινή πραγματικότητα του ασθενούς το συντομότερο δυνατό( τύπος ΙΙ μία εβδομάδα). Περιορισμοί προσωρινοί μετά την επάνοδο στην εργασία μπορεί να συμβούν, αλλά με την καθοδήγηση του θεράποντος ιατρού μπορεί να επιστρέψει εκτός 44

45 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES και εάν επιμένουν τα συμπτώματα οπότε επανεκτιμάται ο ασθενής σε διάστημα τριών εβδομάδων. Αν και δεν υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν την επιτυχημένη χρήση του μαλακού αυχενικού περιλαιμίου, είναι αποδεδειγμένο ότι με την εμπειρική χρήση του απο τους ιατρούς για μακρό χρονικό διάστημα επιμηκύνεται χρονικά η περίοδος αποκαταστάσεως. Έχει ένδειξη μόνο για μικρό χρονικό διάστημα για κακώσεις τύπου ΙΙΙ. Για τη χρήση φαρμακευτικών σκευασμάτων τα NSAIDS προτείνονται στην ελάττωση του άλγους για κακώσεις τύπου ΙΙ. Για τις κακώσεις τύπου ΙΙΙ προτείνονται τα ναρκωτικά αναλγητικά ιδιαίτερα στην οξεία φάση. Όλα τα παραπάνω περιγράφονται κατά κατηγορίες συμπτωμάτων σύμφωνα με την : ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΗΣ ΟΜΑΔΟΣ ΤΟΥ ΚΕΜΠΕΚ ( QTF QUEBEC TASK FORCE CLASSIFICATION) ΠΙΝΑΚΑΣ Γ4.1 - [Σελίδα - 46 ] 45

46 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES Suissa S., Harders S., Veilleux M. The Quebec Whiplash. Associated disorders. Cohort Study. Spine ; 20:12-39 ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ WAD «Κατά Quebec Task Force» Γ4.1 ΠΙΝΑΚΑΣ Γ4.1 Ταξινόμησης WAD Κατά Quebec Task Force Ταξινόμηση του Χρόνιου Whiplash συνδρόμου 0 Όχι συμπτωματολογία στην περιοχή του αυχένα, όχι φυσικά σημεία Ι Αυχεναλγία, δυσκαμψία ή μόνο ευαισθησία ΙΙ Συμπτωματολογία απο την περιοχή του αυχένος και μυοσκελετικά σημεία ΙΙΙ Συπτωματολογία αυχένος και νευρολογικά σημεία, X-RAYS,CT = Αρνητικά MRI = θετικό Adult SCIWORA Συμπτωματολογία αυχένος και κάταγμα ή ΙV εξάρθρημα ή Adult SCIWORA Συμτωματολογία = διαταραχές σε διάφορο βαθμό όπως ίλιγγος,εμβοές, κεφαλαγία, αμνησία, δυσφαγία, άλγος κροταφογναθικής αρθρώσεως Μυοσκελετικά σημεία = ελαττωμένο εύρος κινήσεως και τοπική ευαισθησία Νευρολογικά σημεία = περιλαμβάνουν απουσία ή ελάττωση των εν τω βάθει τενόντιων αντανακλαστικών, αδυναμία και αισθητικές διαταραχές. Στη χρόνια φάση τα ήπια ηρεμιστικά και αντικαταθλιπτικά μπορεί να είναι χρήσιμα, στα πλάισια μίας πολυπαραγοντικής προσεγγίσεως. Όμως γενικώς τα ψυχοτρόπα φάρμακα δεν πρέπει να συνταγογαρφούνται ως φάρμακα ρουτίνας. Η χειρουργική θεραπεία μπορεί να είναι χρήσιμη σε πού μικρή ομάδα ασθενών. Μπορεί να περιλαμβάνει αυχενική δισκεκτομή με ή χωρίς σπονδυλοδεσία ή οπίσθια σπονδυλοδεσία. Οι αληθείς χειρουργικές 46

47 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES ενδείξεις είναι πολύ σπάνιες και περιλαμβάνουν την αληθή αστάθεια, την οξεία προβολή δίσκου η οποία δεν απαντά στη μη χειρουργική αγωγή, και το χρόνιο άλγος το οποίο είναι σαφώς εστιασμένο σε κάποια μεσοσπονδύλια διάρθρωση ή δίσκο και το οποίο επίσης δεν ανταποκρίνεται σε μη χειρουργική αγωγή. Όσον αφορά τον αλγόριθμο αντιμετώπισης οι ασθενείς θα πρέπει να κινητοποιούνται σε όσο το δυνατό συντομότερο χρονικό διάστημα, μετά τον αρχικό τραυματισμό. Στην οξεία φάση μετά τον τραυματισμό θα πρέπει οι ασθενείς να παρακολουθούνται στενά, έτσι ώστε να είματε βέβαιοι ότι έχουν αντιληφθεί πλήρως τη σημαντικότητα της πρώιμης κινητοποιήσεως. [Mc Kinney LA et al., 2003] Για τους συμπτωματικούς ασθενείς με πτωχούς προγνωστικούς παράγοντες απαιτείται και δεύτερη λεπτομερής διαγνωστική αξιολόγηση, διότι μπορεί μεταξύ αυτών κάποιοι να ωφεληθούν με χειρουργική αντιμετώπιση. Για τους συμπτωματικούς ασθενείς, στους οποίους δεν παρατηρούνται πτωχοί προγνωστικοί παράγοντες, χρειάζεται η πολυδιάστατη αξιολόγηση στους δύο με τρείς μήνες μετά τον τραυματισμό ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΚΑΤΑ QUEBEC TASK FORCE ΥΠΟΟΜΑΔΑ 1. ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΑΠΟ 2 6 ΜΗΝΕΣ 38% ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΒΑΡΥΝΣΗ ΥΠΟΟΜΑΔΑ 2. ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΑΝΩ ΤΩΝ 6 ΜΗΝΩΝ 46% ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΒΑΡΥΝΣΗ 47

48 ΚΕΦ.. 5, Γ 4, KAΚΩΣΕΙΣ ΑΥΧΕΝΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΑΠΟ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ WHIPLASH INJURIES Ιστορικό Φυσική εξέταση ΝΑΙ Μεμονωμένη τύπου Ι κάκωση Ασθενής σε εγρήγορση και όχι εξασθενημένος ΟΧΙ AKTINOΓΡΑΦΙΕΣ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΒΑΘΜΟΣ WAD Ι ΒΑΘΜΟΣ WAD IΙ ΒΑΘΜΟΣ WAD IIΙ ΒΑΘΜΟΣ WAD ΙV Επιβεβαίωση, καθορισμός ενεργητικότητος, έλεγχος πόνου ΑΜΕΣΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ Επιστροφή σε φυσιολογική δραστηριότητα Επιστροφή σε φυσιολογική δραστηριότητα το συντομότερο δυνατό Άν όχι ύφεση 7 η Ημέρα Επανεκτίμηση Άν όχι ύφεση, 3 η Εβδ Εκτίμηση Εξειδικευμένη Άν όχι ύφεση, Επανεκτίμηση Άν όχι ύφεση 6 η Εβδ Πολυπαραγοντική Εκτίμηση Άν όχι ύφεση, Εκτίμηση Εξειδικευμένη 6 η Εβδομάδα Αν όχι ύφεση πολυπαραγοντική εκτίμηση 12 Η Εβδομάδα 48

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία

11/6/2015 TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ. Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού. Εισαγωγικά στοιχεία TA KATAΓΜΑΤΑ ΤΗΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Στοιχεία ανατομίας και φυσιολογίας της σπονδυλικής στήλης και του νωτιαίου μυελού Σπονδυλική στήλη: 7 αυχενικοί, 12 θωρακικοί, 5 οσφυϊκοί, 5 ιεροί και 4-5 κοκκυγικοί

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανικές ιδιότητες των οστών

Μηχανικές ιδιότητες των οστών Τα οστά δρουν σαν κατασκευές υποστήριξης και μεταφέρουν φορτία: h Απλή συμπίεση h Λυγισμός (φόρτιση του ενός φλοιού ελκυσμός του άλλου) h Στρέψη Μηχανικές ιδιότητες των οστών h Ισχυρότερα στη συμπίεση

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογική κύφωση Στενός σπονδυλικός σωλήνας Προσανατολισμός των οπισθίων αρθρώσεων Πλευρές σταθερότητα Μυελικός κώνος Θ12-Ο1

Φυσιολογική κύφωση Στενός σπονδυλικός σωλήνας Προσανατολισμός των οπισθίων αρθρώσεων Πλευρές σταθερότητα Μυελικός κώνος Θ12-Ο1 Φυσιολογική κύφωση Στενός σπονδυλικός σωλήνας Προσανατολισμός των οπισθίων αρθρώσεων Πλευρές σταθερότητα Μυελικός κώνος Θ12-Ο1 Φυσιολογική λόρδωση Μεγαλύτερα σπονδυλικά σώματα Προσανατολισμός οπισθίων

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI)

Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Σύνδροµο Μηροκοτυλιαίας Πρόσκρουσης Femoroacetabular Impingement Syndrome (FAI) Τι είναι το σύνδροµο µηροκοτυλιαίας πρόσκρουσης; Φυσιολογικά, η κεφαλή του ισχίου δεν προσκρούει στο χείλος της κοτύλης κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΟΣΦΥΙΚΗ ΣΤΕΝΩΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΛΙΝΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟY ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ

ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΟΣΦΥΙΚΗ ΣΤΕΝΩΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΛΙΝΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟY ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΟΣΦΥΙΚΗ ΣΤΕΝΩΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΛΙΝΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟY ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ Μία από της σημαντικότερες παθήσεις που αλλοιώνουν την ποιότητα της ζωής του ανθρώπου, στην ώριμη ηλικία, είναι και η σπονδυλική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ. 08/Φεβ/2013 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ. 08/Φεβ/2013 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας 1 2 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ -- ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ- ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων

Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Χειρουργική Θεραπεία των Οστεοπορωτικών Καταγμάτων Η εμφάνιση καταγμάτων αποτελεί την κυριότερη επιπλοκή της οστεοπόρωσης. Τα περισσότερα κατάγματα επουλώνονται χωρίς να υπάρχει ανάγκη χειρουργικής επέμβασης,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟ 4 ΠΥΕΛΟΣ - ΙΣΧΙΑ

ΦΥΣΙΟ 4 ΠΥΕΛΟΣ - ΙΣΧΙΑ ΦΥΣΙΟ 4 ΠΥΕΛΟΣ - ΙΣΧΙΑ ΠΥΕΛΟΣ 1. Πρόσθια κάτω λαγόνια άκανθα, 2. Ιερό οστό, 3. Πρόσθια άνω λαγόνια άκανθα, 4. Ηβική σύμφυση, 5. Λαγόνιο οστό, 6. Κόκκυγας, 7. 5ος οσφυϊκός σπόνδυλος, 8. Ιερολαγόνια άρθρωση,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΥΜΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ & ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ. Ανδρέας Παναγόπουλος Λέκτορας Ορθοπαιδικής Πανεπιστήμιο Πατρών

ΤΡΑΥΜΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ & ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ. Ανδρέας Παναγόπουλος Λέκτορας Ορθοπαιδικής Πανεπιστήμιο Πατρών ΤΡΑΥΜΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ & ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ Ανδρέας Παναγόπουλος Λέκτορας Ορθοπαιδικής Πανεπιστήμιο Πατρών Ανατομία ΑΜΣΣ Ανατομία ΘΜΣΣ Ανατομία ΟΜΣΣ Ανατομία ΣΣ Η αρχική κάκωση ειναι καθοριστική

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ Αποτελεί τον μυοσκελετικό άξονα στήριξης του κορμού με κύριο οστικό στοιχείο τους σπονδύλους και την παράλληλη συμβολή

Διαβάστε περισσότερα

Σ Υ Μ Π Ι Ε Σ Τ Ι Κ Ε Σ Μ Υ Ε Λ Ο Π Α Θ Ε Ι Ε Σ

Σ Υ Μ Π Ι Ε Σ Τ Ι Κ Ε Σ Μ Υ Ε Λ Ο Π Α Θ Ε Ι Ε Σ Σ Υ Μ Π Ι Ε Σ Τ Ι Κ Ε Σ Μ Υ Ε Λ Ο Π Α Θ Ε Ι Ε Σ Α. ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΜΕΣΟΣΠΟΝΔΥΛΙΟΥ ΔΙΣΚΟΥ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΣΥΜΠΙΕΣΗ ΤΟΥ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ Οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι βρίσκονται μεταξύ των σωμάτων των σπονδύλων. Ο ρόλος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΑΛΑΚΩΝ ΜΟΡΙΩΝ & ΣΚΕΛΕΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΜΥΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΕΝΟΝΤΩΝ ΔΙΑΣΤΡΕΜΜΑ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΟΣΤΩΝ 2. ΚΡΑΝΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ Α. ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟΥ ΚΡΑΝΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Μυϊκές θλάσεις και αποκατάσταση ΠΗΔΟΥΛΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΕΦΑΑ ΚΟΜΟΤΙΝΗΣ

Μυϊκές θλάσεις και αποκατάσταση ΠΗΔΟΥΛΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΕΦΑΑ ΚΟΜΟΤΙΝΗΣ Μυϊκές θλάσεις και αποκατάσταση ΠΗΔΟΥΛΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΕΦΑΑ ΚΟΜΟΤΙΝΗΣ Ορισμός : Οξεία μυϊκή θλάση ορίζεται η ρήξη των μυϊκών ινών στο μυ η οποία είναι αποτέλεσμα εφαρμογής υπέρμετρης ξαφνικής δύναμης στο μυ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ

ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑΤΩΝ Κλειστά (χωρίς λύση της συνέχειας του δέρματος) Ανοικτά (λύση της συνέχειας του δέρματος) επείγουσα χειρουργική επέμβαση Grade I: Grade II: Grade III

Διαβάστε περισσότερα

Ανατομία ΑΜΣΣ. Α4 εκ των άνω Σώμα. Α1 άτλας. Εγκάρσιο τρήμα. Εγκάρσιο τρήμα σπονδυλική αρτ. & φλέβα. Νωτιαίος μυελός

Ανατομία ΑΜΣΣ. Α4 εκ των άνω Σώμα. Α1 άτλας. Εγκάρσιο τρήμα. Εγκάρσιο τρήμα σπονδυλική αρτ. & φλέβα. Νωτιαίος μυελός Τραύμα της ΑΜΣΣ Ανατομία ΑΜΣΣ Α1 άτλας Εγκάρσιο τρήμα Α4 εκ των άνω Σώμα οδόντας Α2 άξονας Νωτιαίος μυελός Εγκάρσιο τρήμα σπονδυλική αρτ. & φλέβα Ινιακή ατλαντο - αξονική ένωση Gerlock AJ, Heller RM, Kaye

Διαβάστε περισσότερα

Α. Μουλοπούλου ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΤΟ ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ: Η ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ

Α. Μουλοπούλου ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΤΟ ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ: Η ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ Α. Μουλοπούλου ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΤΟ ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ: Η ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ Το σήμα στην Μαγνητική Τομογραφία Τ1 ακολουθία: το λίπος έχει το νερό έχει Τ2 ακολουθία: το νερό έχει Τ1 Τ2

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΕΠΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ

ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΕΠΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ ΕΠΔΕΣΜΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΟΣ Ανάταξη (κλειστή) Ακινητοποίηση Άσκηση ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΗΣΗΣ Συνεχής έλξη Ακινητοποίηση σε νάρθηκα Λειτουργικός νάρθηκας Εφαρμογή επίδεσης 1)Ακινητοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος

Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος Ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αρθροπλαστική του ισχίου και του γόνατος 1. Τι είναι οι ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι για την αντικατάσταση ισχίου και γόνατος; Ο όρος ελάχιστα επεμβατικές μέθοδοι (ΕΕΜ)

Διαβάστε περισσότερα

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης

Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η Αρθροσκόπηση της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Ανατομική της Ποδοκνημικής Άρθρωσης Η ποδοκνημική άρθρωση είναι η άρθρωση που σχηματίζεται στη θέση σύνδεσης τριών οστών: του κάτω άκρου της περόνης προς τα έξω

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ

ΦΥΣΙΟ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ ΦΥΣΙΟ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ Α1-Α7 ΑΜΣΣ Μοίρες της ΣΣ Θ1-Θ12 ΘΜΣΣ Ο1-Ο5 ΟΜΣΣ Κόκκυγας Ι1-Ι5 Ιερά μοίρα Υπερηχογράφημα κύησης: Σπονδυλική στήλη εμβρύου Ανατομία ΑΜΣΣ Α1 άτλας Εγκάρσιο τρήμα Α4 εκ των άνω Σώμα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005)

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005) ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ (2005) Αγαπητοί Συνάδελφοι, Κυρίες και Κύριοι, Αρχίζουμε την ενδιαφέρουσα αυτή στρογγυλή τράπεζα που έχει θέμα της, την Χρόνια οσφυαλγία, ελπίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικό-Ερευνητικό Ινστιτούτο Τραυματολογίας και Ορθοπεδική RR Vreden του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Ανάπτυξης στην Ρωσία.

Επιστημονικό-Ερευνητικό Ινστιτούτο Τραυματολογίας και Ορθοπεδική RR Vreden του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Ανάπτυξης στην Ρωσία. Επιστημονικό-Ερευνητικό Ινστιτούτο Τραυματολογίας και Ορθοπεδική RR Vreden του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Ανάπτυξης στην Ρωσία. KINETRAC KNX-7000 ρομποτικό σύστημα συνδυασμένης εφαρμογής για ξηρή

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ

ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ ΟΛΙΚΗ ΑΡΘΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΙΣΧΊΟΥ ΤΥΠΟΥ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΡΘΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΙΣΧΙΟΥ Του Δρ. Κωνσταντίνου Δ. Στρατηγού Δ/ντού Ορθοπαιδικής Επανορθωτικής Χειρουργικής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ

ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ. Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΘΩΡΑΚΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΣΤΟ ΠΛΟΙΟ Πλωτάρχης (YΙ) Π. Χουντής ΠΝ ΠΟΛΛΑΠΛΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΘΩΡΑΚΟΣ ΣΕ ΠΟΛΥΤΡΑΥΜΑΤΙΑ ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑ ΚΟΙΛΙΑ 23% 31% ΘΩΡΑΚΑΣ + ΑΚΡΑ 52% 11% ΚΕΦΑΛΙ 41% 26% Ι. ΒΑΡΕΙΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

«διάστρεμμα» - «Ro ΠΔΚ F+Pr» ΕΠΩΔΥΝΗ ΠΟΔΟΚΝΗΜΙΚΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΗ ΔΙΑΣΤΡΕΜΜΑ 30/11/2013 6/52

«διάστρεμμα» - «Ro ΠΔΚ F+Pr» ΕΠΩΔΥΝΗ ΠΟΔΟΚΝΗΜΙΚΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΗ ΔΙΑΣΤΡΕΜΜΑ 30/11/2013 6/52 ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΠΟΔΟΚΝΗΜΙΚΗΣ - ΑΚΡΟΥ ΠΟΔΟΣ ΗΜΕΡΙΔΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ 31 ΜΑΡΤΙΟΥ 2012 «διάστρεμμα» - «Ro ΠΔΚ F+Pr» ΕΠΩΔΥΝΗ ΠΟΔΟΚΝΗΜΙΚΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΗ Δρ. Νικόλαος Γκουγκουλιάς Ορθοπαιδικός Χειρουργός Consultant

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις & Αντιθέσεις στην Ιατρική. Παντελής Κρανιώτης Ακτινολόγος, Επ. Επιμελητής Β Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας ΠΓΝ Πατρών, Ρίο

Θέσεις & Αντιθέσεις στην Ιατρική. Παντελής Κρανιώτης Ακτινολόγος, Επ. Επιμελητής Β Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας ΠΓΝ Πατρών, Ρίο Θέσεις & Αντιθέσεις στην Ιατρική Παντελής Κρανιώτης Ακτινολόγος, Επ. Επιμελητής Β Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας ΠΓΝ Πατρών, Ρίο CT vs MRI Οξεία οσφυαλγία (με ή χωρίς ριζιτική συνδρομή)* Πολύ συχνό πρόβλημα

Διαβάστε περισσότερα

Οι Μηνίσκοι του Γόνατος και η Αρθροσκοπική Mηνισκεκτομή

Οι Μηνίσκοι του Γόνατος και η Αρθροσκοπική Mηνισκεκτομή Οι Μηνίσκοι του Γόνατος και η Αρθροσκοπική Mηνισκεκτομή Τι είναι οι μηνίσκοι του γόνατος; Οι μηνίσκοι του γόνατος είναι ινοχόνδρινοι δίσκοι σχήματος C οι οποίοι παρεμβάλλονται μεταξύ του μηριαίου και της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΜΕΛΕΤΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΠΡΟΓΝΩΣΗΣ ΘΕΡΑΠΕΪΑΣ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ ΥΑΛΟΕΙΔΟΑΜΦΙΒΛΗΣΤΡΟΕΙΔΙΚΗΣ ΕΛΞΗΣ (ΣΥΕ) Ν. Λυγερός - Π. Πέτρου

ΠΡΟΜΕΛΕΤΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΠΡΟΓΝΩΣΗΣ ΘΕΡΑΠΕΪΑΣ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ ΥΑΛΟΕΙΔΟΑΜΦΙΒΛΗΣΤΡΟΕΙΔΙΚΗΣ ΕΛΞΗΣ (ΣΥΕ) Ν. Λυγερός - Π. Πέτρου ΠΡΟΜΕΛΕΤΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΠΡΟΓΝΩΣΗΣ ΘΕΡΑΠΕΪΑΣ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ ΥΑΛΟΕΙΔΟΑΜΦΙΒΛΗΣΤΡΟΕΙΔΙΚΗΣ ΕΛΞΗΣ (ΣΥΕ) Ν. Λυγερός - Π. Πέτρου Στα πλαίσια της φυσιολογικής διαδικασίας γήρανσης, το υαλώδες σώμα, το οποίο υπό φυσιολογικές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ

ΥΔΡΟΚΗΛΗ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΟΣΧΕΟΥ - ΥΔΡΟΚΗΛΗ - ΚΙΡΣΟΚΗΛΗ - ΣΥΣΤΡΟΦΗ ΣΠΕΡΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΝΟΥ - ΚΥΣΤΗ ΕΠΙΔΙΔΥΜΙΔΑΣ - ΣΠΕΡΜΑΤΟΚΥΣΤΗ - ΚΥΣΤΕΣ ΟΣΧΕΟΥ ΥΔΡΟΚΗΛΗ Είναι η συλλογή υγρού μεταξύ των πετάλων του ιδίως ελυτροειδούς χιτώνα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ ΣΤΟΥΣ ΑΘΛΗΤΕΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΥ ΣΤIBΟΥ

ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ ΣΤΟΥΣ ΑΘΛΗΤΕΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΥ ΣΤIBΟΥ 25 KEΦΑΛΑΙΟ Γ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ ΣΤΟΥΣ ΑΘΛΗΤΕΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΥ ΣΤIBΟΥ Π.Ι. ΚΟΝΤΟΒΑΖΑΙΝΙΤΗΣ Οι κακώσεις της σπονδυλικής στήλης (ΣΣ) στους αθλητές είναι η τρίτη σε συχνότητα αιτία κακώσεων της ΣΣ, μετά

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 12η Τραυματισμοί Νωτιαίου Μυελού

Διάλεξη 12η Τραυματισμοί Νωτιαίου Μυελού ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 12η Τραυματισμοί Νωτιαίου Μυελού Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Τραυματισμοί του Νωτιαίου Μυελού

Διαβάστε περισσότερα

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου.

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Ο όρος ολιγοαναλγησία χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1989 από τους Wilson και Pendleton σε μία εργασία σχετική με την πλημμελή αντιμετώπιση του πόνου των προσερχόμενων

Διαβάστε περισσότερα

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής.

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ : ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΤΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ! Εισαγωγή : Τα οστά είναι το σπίτι για να μείνουμε, είναι η στέγη που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

Ο Πρόσθιος Χιαστός Σύνδεσμος του Γόνατος και η Συνδεσμοπλαστική

Ο Πρόσθιος Χιαστός Σύνδεσμος του Γόνατος και η Συνδεσμοπλαστική Ο Πρόσθιος Χιαστός Σύνδεσμος του Γόνατος και η Συνδεσμοπλαστική Ποιά είναι η ανατομική κατασκευή του γόνατος; Η άρθρωση του γόνατος σχηματίζεται από το μηριαίο οστό και από την κνήμη. Τα άκρα των οστών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΛΙΩΣΗ ΕΝΑΣ ΥΠΟΥΛΟΣ ΕΧΘΡΟΣ

ΣΚΟΛΙΩΣΗ ΕΝΑΣ ΥΠΟΥΛΟΣ ΕΧΘΡΟΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗ ΕΝΑΣ ΥΠΟΥΛΟΣ ΕΧΘΡΟΣ Το παιδί µου «γέρνει», «στραβώνει» η πλάτη του, πάσχει από «σκολίωση», µια συνειρµική έκφραση που ακούγεται από τους γονείς των παιδιών, λόγω σχολείου, κακού θρανίου κ.λ.π.

Διαβάστε περισσότερα

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη ταξινόμιση της φυσικής κατάστασης Δύναμη Αντοχή φυσική κατάστασ η Ταχύτητα Ευλυγισία ποιοι ασχολούνται με την άσκηση με βάρη οι αθλητές της άρσης βαρών, οι

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π. Πλυτά Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής και Κοινωνικής Αποκατάστασης (Κ.Α.Φ.Κ.Α.) Αμφιλοχίας. Εισαγωγή Το παραπληρωματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΣΤΑΤΙΚΟΙ ΟΓΚΟ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ

ΜΕΤΑΣΤΑΤΙΚΟΙ ΟΓΚΟ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ ΜΕΤΑΣΤΑΤΙΚΟΙ ΟΓΚΟ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Οι περισσότεροι όγκοι όπως προαναφέθηκε είναι μεταστατικής αιτιολογίας. Οι στόχοι της θεραπείας εδώ είναι κυρίως η στήριξη, η ανακούφιση απο τον πόνο και η αποσυμπίεση

Διαβάστε περισσότερα

Παρακάτω παραθέτω για σύγκριση μια φυσιολογική (αριστερά) με μια ε κ φ υ λ ι σ μ έ ν η ( δ ε ξ ι ά ) Σ π ο ν δ υ λ ι κ ή Σ τ ή λ η

Παρακάτω παραθέτω για σύγκριση μια φυσιολογική (αριστερά) με μια ε κ φ υ λ ι σ μ έ ν η ( δ ε ξ ι ά ) Σ π ο ν δ υ λ ι κ ή Σ τ ή λ η Εκφυλιστικη Νοσος Οσφυικης Μοιρας ΓΕΝΙΚΑ: Η εκφυλιστική νόσος συνήθως παρουσιάζεται σε πιο προχωρημένες ηλικίες και αποτελεί το τελικό αποτέλεσμα της φυσιολογικής διαδικάσίας εκφύλισης/ γήρανσης του οργανισμού.

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία παθήσεων αυχενικής µοίρας (6o µάθηµα)

Θεραπεία παθήσεων αυχενικής µοίρας (6o µάθηµα) Θεραπεία παθήσεων αυχενικής µοίρας (6o µάθηµα) Ασκήσεις κινητικότητας (ROM) ΑΜΣΣ Σε αυτές τις ασκήσεις κινητικότητας (Εικ. 1), στο εργαστήριο εφαρµόστηκαν & έγινε πρακτική άσκηση στις εξής ασκήσεις: Κάµψη

Διαβάστε περισσότερα

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες:

Δυσκοίλιο, θεωρούμε ένα άτομο όταν εμφανίζει δύο τουλάχιστον από τα παρακάτω προβλήματα για 3 ή περισσότερους μήνες: Δυσκοιλιότητα. Η δυσκοιλιότητα αποτελεί ένα από τα πιο συχνά συμπτώματα του κατώτερου πεπτικού σωλήνα, επηρεάζοντας κάθε χρόνο ένα μεγάλο αριθμό ασθενών, κυρίως των χωρών του δυτικού κόσμου. Εικόνα 1.

Διαβάστε περισσότερα

EKΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012

EKΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012 EKΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012 ΣEΠTEMBPIOΣ 2011 22/9/2011 U/S: γενικά (εφαρμογές, διάγνωση, βιοψίες) A. Ρηγοπούλου Βασικές αρχές οργάνωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΤ ΠΑΛΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ SOS

ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΤ ΠΑΛΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ SOS ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΤ ΠΑΛΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΚΑΙ SOS www.npiatrikis.gr ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΤ Η κλινική δε συνηθίζει πλέον να εξετάζει σε προαιρετικές. Η εξέταση είναι µε πέντε θέµατα ανάπτυξης, ποικίλων περιεχοµένων, σε δύο

Διαβάστε περισσότερα

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ακτινολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Τα τελευταία 20 χρόνια, η Επεμβατική Ακτινολογία παρουσιάζει διαρκή εξέλιξη και αποτελεί μία πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ ΣΤΟ ΤΕΠ. ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Κρήτης

ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ ΣΤΟ ΤΕΠ. ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Κρήτης ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΚΑΚΩΣΕΩΝ ΤΟΥ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ ΣΤΟ ΤΕΠ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Κρήτης ΣΤΑ ΙΑ ΠΡΩΙΜΗΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΣΤΑ ΙΑ ΠΡΩΙΜΗΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ Ησύγχρονηδιατήρησηεπαρκούς κυκλοφορίας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Από την καρδιοπνευμονική στην καρδιοεγκεφαλική αναζωογόνηση ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Μαρία Ι. Σεφέρου Ειδικευόμενη Καρδιολογίας Σισμανόγλειο Γ.Ν.Α. ΑΝΑΚΟΠΗ Ηλεκτρική Φάση Κυκλοφορική Φάση Μεταβολική Φάση ΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π.

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ ΙΑΤΡΟΓΕΝΗΣ ΠΑΡΕΣΗ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΝΕΥΡΟΥ ΣΕ ΑΝΔΡΑ 58 ΕΤΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. Δ. Τσίντζας, Γ. Γερνάς, Π. Σχήμα 1: Η πορεία του Παρουσίαση Περιστατικού Εικ. 2: Πτερυγοειδής (ΑΡ) ωμοπλάτη Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής Κέντρο Αποθεραπείας Φυσικής. Το παραπληρωματικό νεύρο, που είναι ένα κυρίως κινητικό νεύρο,

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Ακτινολογική διερεύνηση των καταγμάτων των μακρών οστών Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Πτυχιούχος Κτηνιατρικής Α.Π.Θ. Πτυχιούχος Ιατρικής Α.Π.Θ Αναπληρωτής Καθηγητής Ακτινολογίας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Διπλωματούχος

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Μύρων Μαυρικάκης Αναπλ. Καθηγητής Θεραπευτικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Παθολόγος - Ρευματολόγος ριν αρχίσω την ομιλία μου θα

Διαβάστε περισσότερα

13 Επιστημονική Συνάντηση Ρευματολόγων Βορειοδυτικής 21 & 22 Ιανουαρίου 2011, Μέτσοβο. Ο ρόλος της µαγνητικής τοµογραφίας στις σπονδυλοαρθροπάθειες

13 Επιστημονική Συνάντηση Ρευματολόγων Βορειοδυτικής 21 & 22 Ιανουαρίου 2011, Μέτσοβο. Ο ρόλος της µαγνητικής τοµογραφίας στις σπονδυλοαρθροπάθειες 13 Επιστημονική Συνάντηση Ρευματολόγων Βορειοδυτικής Ελλάδος 21 & 22 Ιανουαρίου 2011, Μέτσοβο Ο ρόλος της µαγνητικής τοµογραφίας στις σπονδυλοαρθροπάθειες Σε ασθενείς µε οροαρνητική σπονδυλαρθροπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΠΔΚ ΠΔΚ ΑΡΘΡΩΣΗ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΥΠΑΣΤΡΑΓΑΛΙΚΗ ΑΡΘΡΩΣΗ ΣΥΧΝΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑ ΕΣΩ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΠΔΚ ΠΔΚ ΑΡΘΡΩΣΗ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΥΠΑΣΤΡΑΓΑΛΙΚΗ ΑΡΘΡΩΣΗ ΣΥΧΝΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΣΤΑΘΕΡΟΤΗΤΑ ΕΣΩ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΠΔΚ ΠΔΚ ΑΡΘΡΩΣΗ ΣΥΧΝΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΕΥΡΥ ΦΑΣΜΑ ΗΛΙΚΙΩΝ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ BASKET BALL VOLLEY BALL ΓΥΜΝΑΣΤΙΚΗ ΑΛΜΑ ΕΙΣ ΥΨΟΣ ΧΟΡΟΣ ΥΠΑΣΤΡΑΓΑΛΙΚΗ ΑΡΘΡΩΣΗ ΣΥΝΔΕΣΜΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΠΔΚ ΣΥΝΥΠΑΡΞΗ

Διαβάστε περισσότερα

Εξαρθρήματα της Ακρωμιοκλειδικής Άρθρωσης. Συντηρητική και Χειρουργική Θεραπεία. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Αθήνα

Εξαρθρήματα της Ακρωμιοκλειδικής Άρθρωσης. Συντηρητική και Χειρουργική Θεραπεία. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Αθήνα Εξαρθρήματα της Ακρωμιοκλειδικής Άρθρωσης Συντηρητική και Χειρουργική Θεραπεία Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Αθήνα Ανατομική Υμενική άρθρωση με μηνίσκο μεταξύ ακρωμιακού άκρου ωμοπλάτης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση ΒΙΡΓΙΛΙΟΥ Σ. ΜΠΕΝΑΚΗ Επ. Καθηγητή Ακτινολογίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ Από το σημείο στη διάγνωση Έκδοση αναθεωρημένη ISBN 960-90471-0-6 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ. Ασθενέστερο Επίπεδο. 08/Φεβ/2013 ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ. Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ NAHEMSON

ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΟΣΦΥΑΛΓΙΑ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ. Ασθενέστερο Επίπεδο. 08/Φεβ/2013 ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ. Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ NAHEMSON ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Πολυκλινική Λευκωσίας ΟΡΙΣΜΟΣ Πόνος στην οσφυϊκή χώρα οποιασδήποτε αιτιολογίας. ΣΥΧΝΟΤΗΤΑ Δεύτερη σε συχνότητα αιτία επίσκεψης στον γιατρό. Πρώτη αιτία αποχής από

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΩΤΟΒΕΛΟΝΙΣΜΟ

Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΩΤΟΒΕΛΟΝΙΣΜΟ Η ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΩΤΟΒΕΛΟΝΙΣΜΟ Τι είναι ο Ωτοβελονισμός (Ωτοθεραπεία) Ο Ωτοβελονισμός (Ωτοθεραπεία) είναι μια Ιατρική Μέθοδος που χρησιμοποιεί το πτερύγιο του αυτιού με διαγνωστικό και θεραπευτικό σκοπό. Έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΠΑΛΟΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙ ΗΣ ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΙΑ ΜΗΤΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ

ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ Σε ποιούς ασθενείς µε τι µακροχρόνια αποτελέσµατα. Νικ. Λάγιος Χειρ. Ορθοπαιδικός Διευθυντής Α Ορθοπαιδικής Κλινικής Ι ΙΑΣΩ GENERAL ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΘΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΡΟΚΟΤΥΛΙΑΙΑΣ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΠΟΝΟ ΣΤΟ ΙΣΧΙΟ.

ΑΡΘΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΡΟΚΟΤΥΛΙΑΙΑΣ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΠΟΝΟ ΣΤΟ ΙΣΧΙΟ. ΑΡΘΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΡΟΚΟΤΥΛΙΑΙΑΣ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΠΟΝΟ ΣΤΟ ΙΣΧΙΟ. Η μηροκοτυλιαία πρόσκρουση αποτελεί, σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα της σύγχρονης βιβλιογραφίας, το συχνότερο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΦΥΓΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΤΡΑΓΑΛΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΙΚΡΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΡΟΦΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟ ΟΚΝΗΜΙΚΗΣ.

ΙΑΦΥΓΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΤΡΑΓΑΛΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΙΚΡΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΡΟΦΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟ ΟΚΝΗΜΙΚΗΣ. ΙΑΦΥΓΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΤΡΑΓΑΛΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΙΚΡΗΣ ΒΙΑΣ ΣΤΡΟΦΙΚΕΣ ΚΑΚΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟ ΟΚΝΗΜΙΚΗΣ. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΞΟΝΙΚΗΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑΣ (CT)( N.Λασανιάνος, Ν.Κανακάρης, Α.Παπαθανασόπουλος, Π.Γιαννούδης 65o Πανελλήνιο

Διαβάστε περισσότερα

Μηρόςβ βββ. Επιγο νατίδα. Έσω πλάγιος σύνδεσμος Έσω. Κνήμη βββββ

Μηρόςβ βββ. Επιγο νατίδα. Έσω πλάγιος σύνδεσμος Έσω. Κνήμη βββββ ΦΥΣΙΟ - ΓΟΝΑΤΟ Πρόσθιος χιαστός Έξω πλάγιος σύνδεσμος Έξω μηνίσκος Μηρόςβ βββ Επιγο νατίδα Οπίσθιος χιαστός σύνδεσμος Αρθρικός χόνδρος Έσω πλάγιος σύνδεσμος Έσω μηνίσκος Κνήμη βββββ Περόνη ββββ Ανατομία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΝΩ ΚΑΙ ΚΑΤΩ ΑΚΡΟΥ ΤΟΥ ΒΡΑΧΙΟΝΙΟΥ Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΝΩ ΚΑΙ ΚΑΤΩ ΑΚΡΟΥ ΤΟΥ ΒΡΑΧΙΟΝΙΟΥ Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΝΩ ΚΑΙ ΚΑΤΩ ΑΚΡΟΥ ΤΟΥ ΒΡΑΧΙΟΝΙΟΥ Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Σπουδαστής :Τσιούκας ηµήτριος ΛΑΡΙΣΑ 2009 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α - ΙΑΙΡΕΣΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΩΝ -

Διαβάστε περισσότερα

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ Ι. Φυσιολογία και παθοφυσιολογία του πόνου... 15 1. Ορισμός και τύποι του πόνου... 15 1.1. Ο ορισμός του πόνου... 15 1.2.

Διαβάστε περισσότερα

Παθητικά στοιχεία. Οστά. Αρθρ. χόνδροι. Πολύπλοκη κατασκευή. Σύνδεσμοι τένοντες. Ενεργητικά στοιχεία. Ανομοιογενή βιολογικά υλικά.

Παθητικά στοιχεία. Οστά. Αρθρ. χόνδροι. Πολύπλοκη κατασκευή. Σύνδεσμοι τένοντες. Ενεργητικά στοιχεία. Ανομοιογενή βιολογικά υλικά. Κινησιοθεραπεία Ιδιότητες Υλικών 1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΤΟΧΗΣ ΥΛΙΚΩΝ Ανθρώπινο σώμα Παθητικά στοιχεία Οστά Αρθρ. χόνδροι Πολύπλοκη κατασκευή Σύνδεσμοι τένοντες Ανομοιογενή βιολογικά υλικά Ενεργητικά στοιχεία Μύες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ

ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΑΝΑΚΟΠΗ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΑΜΕΣΗ ΕΠΙ ΤΟΠΟΥ ΕΠΕΜΒΑΣΗ Άμεση ανάγκη (μεταφορά και αντιμετώπιση το ταχύτερο δυνατόν) ΜΑΖΙΚΗ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΒΑΡΥΣ ΤΡΑΥΜΑΤΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟ + ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ = Α & Ω ΣΤΗΝ! ΑΠΛΕΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΕΣ (Βασική απεικονιστική μέθοδος) ΠΡΟΣΘΙΟΠΙΣΘΙΑ ΠΛΑΓΙΑ ΛΟΞΗ ΕΙΔΙΚΗ ΑΠΛΕΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΕΣ (Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΔΥΣΠΛΑΣΙΕΣ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΓΝΑΘΟΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ...... Εισαγωγή. Μετωπορινογενείς δυσπλασίες (δυσπλασίες μέσης γραμμής)... Κρανιοσυνοστώσεις ή κρανιοσυνοστεώσεις.. Βραγχιακές

Διαβάστε περισσότερα

2. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΥΠΟΚΕΦΑΛΙΚΑ 3. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ

2. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΥΠΟΚΕΦΑΛΙΚΑ 3. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΑΝΩ ΠΕΡΑΤΟΣ ΜΗΡΙΑΙΟΥ 1. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΗΣ 2. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΥΠΟΚΕΦΑΛΙΚΑ 3. ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΔΙΑΤΡΟΧΑΝΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΚΑΦΑΛΗΣ ΜΗΡΙΑΙΟΥ Μηχανισμός κάκωσης Όταν το ισχίο είναι σε κάμψη 60 μοιρών η μεταφερόμενη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΛΑΝΘΑΝΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑΤΑ.

ΙΑΛΑΝΘΑΝΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑΤΑ. ΙΑΛΑΝΘΑΝΟΝΤΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑΤΑ. ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΙΤΙΑ & ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Ν.Λασανιάνος, Γ.Μουζόπουλος, Μ.Μοράκης, Γ.Νικολάρας, Μ.Καµινάρης, Β.Φωτόπουλος, Ι.Σπανός A Ορθοπαιδική κλινική ΓΝΑ «Ο Ευαγγελισµός»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Περιεχόμενα προηγούμενης διάλεξης Περιγραφή παθολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2. Νόσος του Πάρκινσον

Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2. Νόσος του Πάρκινσον Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2 Νόσος του Πάρκινσον Τρόπος αντιμετώπισης νόσου Πάρκινσον. Η νόσος του Πάρκινσον (Parkinson) είναι νευροεκφυλιστική ασθένεια της μέλαινας ουσίας με συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες

Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ρήξη του Τενοντίου Πετάλου του Ώμου: Γενικές Πληροφορίες Ποιά είναι η ανατομική κατασκευή του ώμου; Η άρθρωση του ώμου σχηματίζεται από την σύνδεση τριών οστών: του βραχιονίου, της ωμοπλάτης και της κλείδας.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΟΠΙΣΘΙΟ ΠΟΔΙ?

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΟΠΙΣΘΙΟ ΠΟΔΙ? ΕΙΔΗ ΠΑΡΑΜΟΡΦΩΣΕΩΝ ΠΑΡΑΜΕΛΗΜΜΕΝΕΣ ΠΑΡΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΟΠΙΣΘΙΟΥ ΠΟΔΙΟΥ Υπάρχει λύση; Δρ. Νικόλαος Γκουγκουλιάς ΡΑΙΒΟΤΗΤΑ ΒΛΑΙΣΟΤΗΤΑ ΡΑΙΒΟΤΗΤΑ ΒΡΑΧΥΝΣΗ ΙΠΠΟΠΟΔΙΑ ΚΟΙΛΟΠΟΔΙΑ Ορθοπαιδικός Χειρουργός Θεσσαλονίκη

Διαβάστε περισσότερα

Αυτόματο μη τραυματικό πνευμο-μεσοθωράκιο επιπλεγμένο με πνευμορράχη: περιγραφή ενός περιστατικού

Αυτόματο μη τραυματικό πνευμο-μεσοθωράκιο επιπλεγμένο με πνευμορράχη: περιγραφή ενός περιστατικού Αυτόματο μη τραυματικό πνευμο-μεσοθωράκιο επιπλεγμένο με πνευμορράχη: περιγραφή ενός περιστατικού Ζήκου Αναστασία, Μούκα Γεωργία, Τολιόπουλος Διονύσιος, Ξύδης Βασίλειος, Μαρία Ι. Αργυροπούλου. Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο

Το θωρακικό άλγος, όχι σπάνιο Προσέγγιση του παιδιού με θωρακικό άλγος Steven M. Selbst, MD Pediatr Clin N Am 57 (2010) 1221 1234 Παρουσίαση : Νίκος Α. Καρανταγλής Επιστημονικός Συνεργάτης Γ ΠΔ Α.Π.Θ. 10/01/2011 www.pd3.gr Το θωρακικό

Διαβάστε περισσότερα

Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010

Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010 Σπονδυλαρθροπάθειες Η σημασία της πρώιμης διάγνωσης Δαούσης Δημήτριος Λέκτορας Παθολογίας/Ρευματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010 Σπονδυλαρθροπάθειες

Διαβάστε περισσότερα

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ Η περινεοτομία είναι μια από τις πιο συνήθεις παρεμβάσεις στη μαιευτική. Ιστορικά ο σκοπός αυτής της διαδικασίας είναι η διευκόλυνση του 2ου σταδίου του τοκετού, με απώτερο στόχο τη βελτίωση

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Το σύνδροµο του καρπιαίου σωλήνα είναι µία συνήθης αιτία πόνου και διαταραχής της αισθητικότητας στα χέρια. Οφείλεται σε πίεση του µέσου νεύρου στην περιοχή του καρπού. Στην περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑ ΓΟΝΑΤΟΣ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑ ΓΟΝΑΤΟΣ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΔΑ ΓΟΝΑΤΟΣ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΘΑΝΑΣΑΚΗΣ Γ. ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΟΡΘΟΠΑΙΔΙΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΘΕΙΣ ΣΤΗΝ ΖΥΡΙΧΗ ΕΛΒΕΤΙΑΣ ΚΝΩΣΣΟΥ 236 -ΚΑΣΤΕΛΛΙ ΠΕΔΙΑΔΟΣ ΤΗΛ 2810 327988 6937 363 880 Η αρθρίτιδα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΥΠΟΔΙΑ ΒΛΑΙΣΟΠΛΑΤΥΠΟΔΙΑ. 06/Φεβ/2013 ΠΑΡΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΑΚΡΟΥ ΠΟΔΟΣ ΒΛΑΙΣΟΠΛΑΤΥΠΟΔΙΑ ΔΡ. ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ I.

ΠΛΑΤΥΠΟΔΙΑ ΒΛΑΙΣΟΠΛΑΤΥΠΟΔΙΑ. 06/Φεβ/2013 ΠΑΡΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΑΚΡΟΥ ΠΟΔΟΣ ΒΛΑΙΣΟΠΛΑΤΥΠΟΔΙΑ ΔΡ. ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ I. ΒΛΑΙΣΟ ΔΡ. ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΛΟΥΚΑΣ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ 1 2 ΒΛΑΙΣΟ I. ΜΟΝΑΔΙΚΗ ΟΝΤΟΤΗΤΑ ΒΛΑΙΣΟ II. ΜΕΡΟΣ ΑΛΛΟΥ ΠΙΟ ΠΟΛΥΠΛΟΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ Γενικευμένης Χαλάρωσης Συνδέσμων Νευρολογικής ή Μυϊκής Πάθησης Γενετικής

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις & παραµορφώσεις θωρακικής µοίρας σπονδυλικής στήλης Ευδ. Μπίλλη Υπεύθυνη Μαθήµατος Κλινική Μυοσκελετική Φυσικοθεραπεία ΙΙ

Παθήσεις & παραµορφώσεις θωρακικής µοίρας σπονδυλικής στήλης Ευδ. Μπίλλη Υπεύθυνη Μαθήµατος Κλινική Μυοσκελετική Φυσικοθεραπεία ΙΙ Παθήσεις & παραµορφώσειςθωρακικής µοίραςσπονδυλικήςστήλης Ευδ. Μπίλλη Υπεύθυνη Μαθήµατος Κλινική Μυοσκελετική Φυσικοθεραπεία ΙΙ Παθήσεις & παραµορφώσεις θωρακικήςµοίρας Σκολίωση Νόσο Scheuermann Αγκυλοποιητική

Διαβάστε περισσότερα

Βλάβες του Ανώτερου Τμήματος του Επιχείλιου Χόνδρου (Βλάβες SLAP)

Βλάβες του Ανώτερου Τμήματος του Επιχείλιου Χόνδρου (Βλάβες SLAP) Βλάβες του Ανώτερου Τμήματος του Επιχείλιου Χόνδρου (Βλάβες SLAP) Τι είναι η βλάβη SLAP; Η βλάβη SLAP συνίσταται σε ρήξη του ανώτερου τμήματος του επιχείλιου χόνδρου στην ωμογλήνη. Ο όρος SLAP σχηματίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης

Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 11η Αποκλίσεις Σπονδυλικής Στήλης Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Στάση Σώματος Ο όρος σωστή στάση

Διαβάστε περισσότερα

της µιτροειδούς βαλβίδος

της µιτροειδούς βαλβίδος Πότε και πως θα αντιµετωπίσω επεµβατικά τον ασθενή µε ασυµπτωµατική ανεπάρκεια της µιτροειδούς βαλβίδος Αθανάσιος Τσούκας,, MD, FESC ιευθυντής Γ. Ν. «Ασκληπιείο Βούλας» ΜΙΤΡΟΕΙ ΗΣ ΒΑΛΒΙ Α Αποτελείται από

Διαβάστε περισσότερα

Η μυϊκή ομάδα η οποία βρίσκεται στην οπίσθια επιφάνεια του μηρού (οπίσθιοι μηριαίοι μύες) αποτελείται από τρεις μύες (εικόνα):

Η μυϊκή ομάδα η οποία βρίσκεται στην οπίσθια επιφάνεια του μηρού (οπίσθιοι μηριαίοι μύες) αποτελείται από τρεις μύες (εικόνα): Τι είναι η θλάση των οπίσθιων μηριαίων; Η μυϊκή ομάδα η οποία βρίσκεται στην οπίσθια επιφάνεια του μηρού (οπίσθιοι μηριαίοι μύες) αποτελείται από τρεις μύες (εικόνα): - Δικέφαλο μηριαίο - Ημιημενώδη 1

Διαβάστε περισσότερα

Επώδυνα Mυοσκελετικά Σύνδρομα Άνω και Κάτω Άκρων

Επώδυνα Mυοσκελετικά Σύνδρομα Άνω και Κάτω Άκρων Επώδυνα Mυοσκελετικά Σύνδρομα Άνω και Κάτω Άκρων Δρ. Χρήστος Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Εργαστήριο Έρευνας Παθήσεων του Μυοσκελετικού Συστήματος, Πανεπιστήμιο Αθηνών Πόνος Μία δυσάρεστη αισθητική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

EΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΝΕΥΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ

EΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΝΕΥΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΘΡ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ 18-09-2013 Βασίλης Παναγιωτόπουλος: Ενδοαγγειακή αντιμετώπιση ραγέντων ανευρυσμάτων του εγκεφάλου. Ενδείξεις, τεχνικές, κλινική έκβαση, επιπλοκές. 25-09-2013 Σωτήρης

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Η ψυχολογία των αθλητών και η άμεση σχέση της με την προπόνηση και τη φυσικοθεραπεία ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1. Κριτήρια Επιλογής Θέματος キ キ キ キ ενδιαφέρον απόκτηση γνώσεων και πληροφοριών διαμόρφωση απόψεων για το θέμα φιλομάθεια για τη ψυχολογία των αθλητών 2. Τίτλος της έρευνας Η ψυχολογία

Διαβάστε περισσότερα

12ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Β ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Σε Συνεργασία µε την ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗ

12ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Β ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Σε Συνεργασία µε την ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΠΑΝΕΝΤΑΞΗ 12ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Β ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Σε Συνεργασία µε την ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ 4 ΚΑΙ 5 Οκτωβρίου 2013 ΤΟΠΟΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP Τι είναι οι σύνδεσμοι και ο επιχείλιος χόνδρος στον ώμο; Η γληνοβραχιόνια άρθρωση του ώμου είναι μία σφαιροειδής ενάρθρωση που σχηματίζεται από την

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ισχίου Labral Tear

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ισχίου Labral Tear Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ισχίου Labral Tear Τι είναι ο επιχείλιος χόνδρος; Ο επιχείλιος χόνδρος είναι µία δοµή από ινώδη ιστό που περιβάλλει κυκλοτερώς την κοτύλη την κοίλη δηλαδή αρθρική επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα