Εξάλειψε τον χαρακτηρισμό της προδοσίας για τους υπευθύνους της Μικρασιατικής Καταστροφής

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εξάλειψε τον χαρακτηρισμό της προδοσίας για τους υπευθύνους της Μικρασιατικής Καταστροφής"

Transcript

1 EΦHMEPIΔEΣ ΠΛHPΩMENO TEΛOΣ Tαχ. Γραφείο ΚΕΜΠ ΚΡΥΟΝΕΡΙΟΥ Aριθμός Άδειας (X+7) EKΔOTΩN ΠEPIOΔIKA ENTYΠO KΛEIΣTO AP. AΔEIAΣ 1067/96 KΩΔIKOΣ 2966 ΔΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚΔΟΣΗ «ΕΝΩΣΕΩΣ ΣΜΥΡΝΑΙΩΝ» ΕΤΟΣ 53ο - ΑΡΙΘ. ΦΥΛ. 408 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010 ΓΡΑΦΕΙΑ: ΣKOYΦA 71A & MAΣΣAΛIAΣ ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: FAX: ΜΕ ΨΗΦΟΥΣ 3-2 Ο ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ Εξάλειψε τον χαρακτηρισμό της προδοσίας για τους υπευθύνους της Μικρασιατικής Καταστροφής Ύστερα από διαδικασία δύο ετών το Ζ Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πάγου εξέδωσε με ισχυρή μειοψηφία (3 2) την υπ αριθ. 1675/2010 απόφαση για την πολύκροτη «Δίκη των 6». Με την παραπάνω απόφαση το Ανώτατο Δικαστήριο ακυρώνει την απόφαση του Εκτάκτου Επαναστατικού Στρατοδικείου Αθηνών και λόγω παραγραφής (αφού έχουν συμπληρωθεί από τη διεξαγωγή της 88 ολόκληρα χρόνια) παύει οριστικώς την ποινική δίωξη των υπευθύνων της μεγάλης εθνικής τραγωδίας του Η απόφαση του Ζ Ποινικού Τμήματος του Α.Π., που συνήλθε σε Συμβούλιο (χωρίς δημόσια συνεδρίαση), εκτιμάται ότι θα δεχθεί οξύτατη κριτική τόσο από ιστορικούς, όσο και από νομικούς. Από την πλευρά της ΟΠΣΕ, ο πρόεδρός της κ. Αθανάσιος Λαγοδήμος με δηλώσεις του στην εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ» (23/10/2010) μετέφερε την αίσθηση απογοήτευσης των προσφυγικών σωματείων. «Δεν μπορούμε να μιλάμε για αθώωση. Πρόκειται για μια παραγραφή. Η αθώωση νομιμοποιείται μόνο στα μάτια του κόσμου», είπε μεταξύ άλλων ο κ. Λαγοδήμος. ΣΕΛ. 3 Tετάρτη, 15 Νοεμβρίου Το τέλος της πολύκροτης «Δίκης των 6». Ο πρόεδρος του Εκτάκτου Επαναστατικού Στρατοδικείο Αθηνών, Αλέξανδρος Οθωναίος, ανακοινώνει την καταδικαστική απόφαση για τους κατηγορουμένους (φωτογραφία από το ψηφιακό αρχείο της ΕΡΤ Συλλογή Πέτρου Πουλίδη). ΔΙΑΒΑΣΤΕ Ο από Δέρκων Οικουμ. Πατριάρχης Κωνσταντίνος Στ Ο Χρήστος Π. Μπαλόγλου γράφει για τον Μικρασιάτη Οικουμενικό Πατριάρχη Σελ. 6 Ένας επαναστάτης του ελληνικού Αθλητισμού Ο Πέτρος Λινάρδος γράφει για το δημοσιογράφο Δημήτρη Δάλλα Σελ. 7 Καλλιτέχνης με εθνική διάσταση Η Μαρία Βεϊνόγλου γράφει για τον ζωγράφο Ράλλη Κοψίδη Σελ. 8-9 Β. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Αντιπρόεδρος ΟΠΣΕ): ΟΧΙ μνημείο Νεοτούρκων στη Θεσσαλονίκη Σαφές μήνυμα προς κάθε κατεύθυνση ότι είναι ανεπίτρεπτο να γίνεται λόγος για ανέγερση μνημείου Νεοτούρκων στη Θεσσαλονίκη απηύθυνε από το βήμα του ΙΑ Πανελληνίου Συνεδρίου για τον Ελληνισμό της Μ. Ασίας ο αντιπρόεδρος της Ομοσπονδίας Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος και πρόεδρος της Επιτροπής Δυτικής και Κεντρικής Μακεδονίας της ΟΠΣΕ, Βασίλης Καραμανλής. «Στο όνομα ποιών Νεοτούρκων θα γίνει αυτό το μνημείο» αναρωτήθηκε ο κ. Καραμανλής; «Στο όνομα του φανατικού στρατηγού Νουρεντίν, που στην περιοχή της Ιωνίας και ιδιαίτερα της Σμύρνης καταδίωξε και σκόρπισε το θάνατο σε χιλιάδες Ελληνες; ή στο όνομα του διαβόητου Τοπάλ Βασ. Καραμανλής: Στο όνομα ποιών Νεοτούρκων θα γίνει το μνημείο; Οσμάν που σφαγίασε και ξεκλήρισε τους Ποντίους;» και κάλεσε τους παριστάμενους να μην α- κούνε τις «δήθεν προδευτικές φωνές» που διατυμπανίζουν πως προτίθενται να ανεγείρουν μνημείο για τους Νεότουρκους. Η «Μικρασιατική Ηχώ» εύχεται σε όλους τους φίλους και τους αναγνώστες της Χαρούμενο και Δημιουργικό το 2011!

2 Νοστιμιές και Γεύσεις της Σμύρνης Επιμέλεια: ΜΑΙΡΗ ΦΩΤΕΙΝΟΥ Η σμυρναίικη βασιλόπιτα 1 κιλό περίπου αλεύρι 2 κουταλάκια τσαγ. κοφτά μπαίκιν πάουντερ 2 κουταλάκια τσαγ. κοφτά αλάτι 2 φλ. βούτυρο γάλακτος ή φρέσκο 2 φλ. ζάχαρη 4 κροκάδια αυγών ξύσμα 2 πορτοκαλιών ¾ κουταλιάς σούπας γάλα ή χυμό πορτοκάλι 1 αβγό μερικά γαρύφαλλα. Εκτέλεση Κοσκινίζουμε 5 φλ. αλεύρι, την μπαίκιν και το αλάτι. Χτυπάμε (τώρα πια όχι στο χέρι αλλά στο μίξερ) 5 το βούτυρο με τη ζάχαρη για να αφρατέψουν και ένα-ένα τα κροκάδια και τέλος το ξύσμα του πορτοκαλιού. Ρίχνουμε διαδοχικά λίγο-λίγο το αλεύρι, το γάλα ή τον χυμό ενώ συνεχίζουμε να ανακατεύουμε ώσπου να γίνει η ζύμη σφιχτή. Αυτή την έννοια είχε το αρχικά «περίπου» ως προς το α- λεύρι. Ζυμώνουμε ελαφρά για λίγο και αφήνουμε τη ζύμη σε δροσερό μέρος (ψυγείο) για καμιά ώρα να «ξεκουραστεί». Στρώνουμε λαδόχαρτο σε ταψί διαμέτρου 26 εκατ. και με τις παλάμες μας ισιώνουμε τη ζύμη. Από εδώ αρχίζει να αναπτύσσεται η φαντασία της νοικοκυράς ως προς τη διακόσμηση της επιφάνειας. Ο κλασικός σμυρναίικος τρόπος είναι ο εξής: Με ένα πιρούνι χαράζουμε γύρωγύρω την περιφέρεια της πίττας και σφραγίζουμε στο κέντρο τον δικέφαλο αετό. Δεξιά και αριστερά του σφραγίζουμε με την ανάποδη της σφραγίδας του πρόσφορου 4 φορές το «ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ» και αφού αλείψουμε την όλη επιφάνεια με το ελαφρώς χτυπημένο αυγό, τελικώς βάζουμε ματάκια στον αετό από τα γαρύφαλλα. και τα αετουδάκια Από την ίδια ζύμη πλάθουμε και τα περίφημα αετουδάκια. Σφραγίζουμε με τον αετό την επιφάνεια λίγης ζύμης πάχους περ. 1 εκ. και με ένα μαχαίρι απομακρύνουμε το υπόλοιπο της ζύμης από το περιθώριο της σφραγίδας. Με την ίδια ποσότητα της ζύμης για τη βασιλόπιτας «βγαίνουν» περίπου 20 αετουδάκια, αναλόγως φυσικά με το μέγεθος της σφραγίδας. Στο σπίτι είχαμε αυθεντική σμυραίικη και όπως όλα τους ήταν μπερικετλίδικα έτσι και η σφραγίδα ήταν μεγάλη. Μην ξεχάσετε στο τέλος να αλείψετε και τα αετουδάκια με αυγό για να γυαλίσουν. Φυσικά, αυτά χρειάζονται λιγότερη ώρα στο φούρνο, στην ίδια πάντα θερμοκρασία, στους 180 ο. ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΟΣ Ο ΚΑΙΝΟΥΡΙΟΣ ΧΡΟΝΟΣ Για να γνωρίσουμε τον Γ. Χόρτον ΑΠΟ το Ελληνικό Ηλεκτρονικό Κέντρο εκδόθηκαν και κυκλοφορούν τρία βιβλία του αμερικανού φιλέλληνα Γεωργίου Χόρτον, ο οποίος εκτός από διπλωμάτης υπήρξε δημοσιογράφος και συγγραφέας με 20 έργα ΝΕΕΣ ΔΙΟΙΚΗΣΕΙΣ Μετά τον αδόκητο θάνατο της προέδρου του Φωτεινής Ραπτοπούλου Λημνίδου, τη θέση της στο Δ.Σ. του Συλλόγου Πριγκηπιανών Άγιος Γεώργιος «ο Κουδουνάς» κλήθηκε να καταλάβει η πρώτη επιλαχούσα των τελευταίων εκλογών κ. Μαρία Τσιροπούλου. Με τη νέα του σύνθεση το Δ.Σ. των Πριγκηπιανών έχει ως πρόεδρο του Συλλόγου τη μέχρι σήμερα αντιπρόεδρό του κ. Βασιλική Ξύδα Ράλλη. Τις υπόλοιπες θέσεις κατέχουν η κ. Ζωρζέτ Αναγνωστοπούλου (αντιπρόεδρος), η κ. Κυριακή Χατζηγιαννάκου (γεν. γραμματέας), ο κ. Πέτρος Αλέξης (ειδ. γραμματέας), ο κ. Νικόλαος Χρόνης (ταμίας), η κ. Νεφέλη Πατραγά (αναπλ. ταμίας), ο κ. Λεωνίδας Γιώργος Βουτσάς (έφορος), ο κ. Γεράσιμος Κούλγας (δημόσιες σχέσεις) και η κ. Μαρία Τσιροπούλου (σύμβουλος). Ύστερα από αρχαιρεσίες που πραγματοποιήθηκαν στο Σύλλογο Περαμίων Κυζικηνών στις 5 Δεκεμβρίου 2010, προέκυψε νέο Διοικητικό Συμβούλιο που συγκροτήθηκε σε σώμα με την ακόλουθη σύνθεση: Πρόεδρος: Τσακίρη Ελένη. Αντιπρόεδρος: Κοροβέση Αδαμαντία (Ντιάνα). Γεν. Γραμματεας: Κεχαγιάς Γιάννης. Ταμίας: Γκίκα Δήμητρα. Εφορος: Κεχαγιά Σοφία. Σύμβουλοι: Αλεξιάδου Βιβή, Δόστη Ζωή, Πρέππα Δέσποινα, Σβίγγου Μακρή Μαρία. ΔΩΡΕΕΣ Εις μνήμην των γονέων της που πόνεσαν για την Καταστροφή του 22, η κ. Αικατερίνη Κωνσταντινίδου κατέθεσε 50 ευρώ υπέρ των σκοπών της Ενώσεως Σμυρναίων. Εις μνήμην του Νυφιώτη πατέρα τους ΜΙΧΑΗΛ ΙΩΑΝΝΙΔΗ, οι κύριοι Αδάμ και Αναστάσιος Ιωαννίδης κατέθεσαν 50 ευρώ υπέρ των σκοπών της Ενώσεως Σμυρναίων. στο ενεργητικό του, ανάμεσα στα οποία και το κλασικό The Blight of Asia (Η Μάστιγα της Ασίας). Πρόκειται για τα βιβλία: «Like Another Helen» (Όπως μια άλλη Ελένη). Ιστορικό μυθιστόρημα βασισμένο σε πραγματικά γεγονότα της Κρητικής Επανάστασης εναντίον των Τούρκων. Θεωρείται το αριστούργημά του στον πεζό λόγο. «Αναμνήσεις σοβαρές και εύθυμες». Απομνημονεύματα από τη διπλωματική του καριέρα. Πρόκειται για μετάφραση στα ελληνικά του βιβλίου του Recollectios Grave and Gay. The Story of a Mediterranean Consul, από τους καθηγητές Αθανάσιο Επίσκοπο Κωνσταντίνο Κατσιφαράκη και τον Κείμη Κρυωνά. Η έκδοση ε- πιχορηγήθηκε από την ΑΧΕΠΑ Αθήνα HJ 1. «Οι Έλληνες του Σήμερα ». Κείμενα με τις διαλέξεις που έδωσε σε 47 αμερικανικές πόλεις για να συμπαρασταθεί στους Ελληνες μετανάστες που υφίσταντο διακρίσεις. Η έκδοση επιχορηγήθηκε από το Παμμακεδονικό Κέντρο Σπουδών ΗΠΑ. Πωλούνται στα μεγάλα βιβλιοπωλεία. Για πληροφορίες: Διμηνιαία έκδοση της «ΕΝΩΣΕΩΣ ΣΜΥΡΝΑΙΩΝ» Γραφεία: Σκουφά 71A & Mασσαλίας Αθήνα Τηλ.: Fax: EKΔOTHΣ: Ευάγγελος Τσίρκας ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: Νίκος Βικέτος ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ-ΔΙΕΚΠΕΡΑΙΩΣΗ: Κορίνα Σπηλιώτη ΠAPAΓΩΓH: PRESS LINE Μάγερ Αθήνα Τηλ.: Ενυπόγραφα κείμενα εκφράζουν απόψεις των συγγραφέων και δεν απηχούν κατ ανάγκη θέσεις της εφημερίδας ή της Ενώσεως Σμυρναίων. 2 MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

3 ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΑ 75 ΧΡΟΝΙΑ ΤΗΣ ΕΝΩΣΕΩΣ ΣΜΥΡΝΑΙΩΝ Ο τίτλος του Επιτ. Προέδρου στον Τ. Βεζυργιάννη ΣΕ εκδήλωση για τα 75 χρόνια ( ) από την ίδρυσή της, που διοργανώνεται στις 28 Φεβρουαρίου 2011, ώρα 7 μ.μ., στην ιστορική αίθουσα του «Φ.Σ. Παρνασσός», η Ένωσις Σμυρναίων θα απονείμει τον τίτλο του Επιτίμου Προέδρου στον κ. Τάκη Βεζυργιάννη (φωτογραφία). Όπως είναι γνωστό η περσινή Γεν. Συνέλευση των μελών του σωματείου ανακήρυξε, ύστερα από πρόταση του Διοικητικού Συμβουλίου, τον κ. Βεζυργιάννη σε Επίτιμο Πρόεδρο της Ενώσεως Σμυρναίων, επιβραβεύοντας την επί 26 συνεχή χρόνια προσφορά του προς το σωματείο. Θα ακολουθήσει καλλιτεχνικό πρόγραμμα με τον γεν. τίτλο «Μουσική και Μουσικοί από τη Σμύρνη» με τη συμμετοχή γνωστών καλλιτεχνών. Το πλήρες πρόγραμμα της εκδήλωσης θα κυκλοφορήσει εντός των προσεχών ημερών. ΟΤΑΝ Ο ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ ΞΑΝΑΓΡΑΦΕΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ Άκυρη η απόφαση του Στρατοδικείου για τη «Δίκη των Έξι» Μ ε μια απόφαση, η οποία εκτιμάται πως θα προκαλέσει πολλές συζητήσεις στους κύκλους των νομικών και των ιστορικών, το Ζ Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πάγου, που συνήλθε σε Συμβούλιο (χωρίς δημόσια συνεδρίαση), έκανε δεκτή την αίτηση του Μιχαήλ Πρωτοπαπαδάκη για επανάληψη της διαδικασίας της δίκης και ακύρωση της από 15 Νοεμβρίου 1922 απόφασης του Εκτάκτου Επαναστατικού Στρατοδικείου Αθηνών με την οποία είχαν καταδικασθεί ο παππούς του, Πέτρος Πρωτοπαπαδάκης, και οι Δημήτριος Γούναρης, Νικόλαος Στράτος, Νικόλαος Θεοτόκης, Γεώργιος Χατζηανέστης, Γεώργιος Μπαλτατζής στην ποινή του θανάτου, η οποία και εκτελέσθηκε, και οι Μιχαήλ Γούδας και Ξενοφών Στρατηγός στην ποινή των ισοβίων δεσμών. Με την ίδια απόφαση (αριθμ. 1675/2010), οι αρεοπαγίτες του Ζ Ποινικού Τμήματος, έπαυσαν οριστικά λόγω παραγραφής την ποινική δίωξη των «οκτώ» και απέβαλαν για τυπικούς λόγους την πολιτική αγωγή που ασκήθηκε από την Ομοσπονδία Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος (ΟΠΣΕ). Όπως φαίνεται από την απόφαση του Ζ Ποινικού Τμήματος (αποτελείται από 182 σελίδες και αναρτήθηκε ολόκληρη στην ιστοσελίδα του Αρείου Πάγου) η ΟΠΣΕ παρέστη ως πολιτική αγωγή κατά του αιτούντος την επανάληψη της δίκης, Μιχαήλ Πρωτοπαπαδάκη, επικαλούμενη Οι κατηγορούμενοι ως υπεύθυνοι για τη Μικρασιατική Καταστροφή στα έδρανα του Έκτακτου Επαναστατικού Στρατοδικείου Αθηνών. Από αριστερά, Μ. Γούδας, Γ. Μπαλτατζής, Ξ. Στρατηγός, Δ. Γούναρης, Ν. Στράτος, Ν. Θεοτόκης και Π. Πρωτοπαπαδάκης. Απουσιάζει ο στρατηγός Γ. Χατζηανέστης (φωτογραφία από το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο). έννομο συμφέρον, συνιστάμενο «στην ηθική βλάβη που έχουν υποστεί, στο διηνεκές, όλοι οι απόγονοι των μικρασιατών προσφύγων και στην ανάγκη διατηρήσεως της ιστορικής μνήμης των πατρίδων [...]». Η απόφαση στο Ζ Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πάγου ελήφθη με οριακή πλειοψηφία (3-2). Σύμφωνα με τη μειοψηφούσα γνώμη των αρεοπαγιτών Κωνσταντίνου Φράγκου και Ανδρέα Ξένου δεν θα έπρεπε να γίνει δεκτή η αίτηση του Μιχ. Πρωτοπαπαδάκη για πολλούς νομικούς λόγους και επί πλέον γιατί δεν βρέθηκε στα Γενικά Αρχεία του Κράτους και δεν υπάρχει στο φάκελο της δικογραφίας ούτε η προσβαλλόμενη από απόφαση του Εκτάκτου Επαναστατικού Στρατοδικείου Αθηνών ούτε τα πρακτικά της δίκης εκείνης, ούτε τα έγγραφα και λοιπά αποδεικτικά μέσα που έλαβαν υπόψη οι στρατοδίκες οι οποίοι το 1922 εξέδωσαν την καταδικαστική απόφαση για τους «οκτώ». Για την ιστορία, αξίζει να αναφερθεί πως στο Ζ Ποινικό Τμήμα του Αρείου Πά- (Συνέχεια στη σελ. 10) ΕΝΙΣΧΥΣΤΕ ΤΗ «ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΗΧΩ» ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟΝ ΑΓΩΝΑ ΤΗΣ MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

4 O Γιάννης Μπουτάρης, το μνημείο των Νεοτούρκων και η πλακέτα Δεν πέρασαν παρά ελάχιστες μέρες α- πό την εκλογή του στο αξίωμα του δημάρχου της Θεσσαλονίκης και ο Γιάννης Μπουτάρης έδωσε το πρώτο δείγμα γραφής. Σε συνέντευξή του στην «Ελευθεροτυπία» (19/11) ο νεοεκλεγείς δήμαρχος α- ποκάλυψε την πρόθεσή του να στήσει στην πλατεία Ελευθερίας μνημεία για τους Εβραίους και την Επανάσταση των Νεoτούρκων. Είπε ο κ. Μπουτάρης: «Είναι μερικά πράγματα που δεν τα ξέρει η Θεσσαλονίκη γιατί δεν διαβάζει Ιστορία. Η πλατεία Ελευθερίας ονομάστηκε έτσι από τον Κεμάλ Ατατούρκ. Εκεί ξεκίνησε η Επανάσταση των Νεότουρκων. Στην πλατεία αυτή σκοπεύω να κάνω υπόγειο πάρκινγκ τετραώροφο και επάνω μνημεία για τους Εβραίους Θεσσαλονικείς μάρτυρες και την Επανάσταση των Νεότουρκων». Εξήγησε μάλιστα ότι το μνημείο αυτό θα α- ποτελεί κίνητρο να έρχονται στη Θεσσαλονίκη 300 χιλιάδες Τούρκοι «να προσκυνούν τα πατρογονικά τους» όπως, κατά την έκφρασή του, «πάμε εμείς στην Κωνσταντινούπολη, προσκυνάμε την Αγια-Σοφιά και χώνουμε τα ωραία μας λεφτά». Η δήλωση του κ. Μπουτάρη για το μνημείο των Νεοτούρκων, όπως ήταν φυσικό, ξεσήκωσε αντιδράσεις στη Θεσσαλονίκη, ιδίως μεταξύ των Μικρασιατών, των Ποντίων και των Ανατολικοθρακιωτών της πόλης που δεν ξεχνούν τη γενοκτόνο πολιτική των Νεοτούρκων, πολλοί δε ανακάλεσαν στη μνήμη τους παλαιότερη πρόταση του να μετονομαστεί κεντρική οδός της Θεσσαλονίκης σε οδό Κεμάλ Ατατούρκ. Ο Μπουτάρης διαψεύδει Μετά τη διαμαρτυρία της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος το Γραφείο Τύπου της παράταξής το κ. Μπουτάρη διευκρίνισε ότι «ποτέ δεν εκφράστηκε διάθεση για εγκατάσταση μνημείου Νεοτούρκων. Καμία πρόταση ή διάθεση για ανέγερση τέτοιου μνημείου δεν υπάρχει στην επερχόμενη Δημαρχιακή Αρχή. [ ] Η πλατεία Ελευθερίας σχετικά με τη σύνδεσή της με τους Νεότουρκους, θα μπορούσε να α- ποκτήσει μια διακριτική πλακέτα ενημέρωσης, κάτι που εξελικτικά θα αποκτήσουν ό- λα τα σημεία ιστορικής σημασίας της πόλης. Αυτό συναντάται στις πόλεις με ιστορικό παρελθόν προκειμένου να ενημερώνονται κάτοικοι και επισκέπτες». (Συνέχεια στη σελ. 15) To IA Πανελλήνιο Συνέδριο για τον Ελληνισμό της Μ. Ασίας Ενα ακόμα Συνέδριο για τον Ελληνισμό της Μ. Ασίας διοργάνωσαν ο τομέας Ιστορίας, Δόγματος, Διορθοδόξων και Διαχριστιανικών Σχέσεων της Θεολογικής Σχολής του Α.Π.Θ. και η Ομοσπονδία Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος (ΟΠΣΕ). Το φετινό ΙΑ Πανελλήνιο Συνέδριο, που είχε θέμα «1922 Μικρασιατική Καταστροφή. Από τη Συνθήκη της Λωζάνης έως σήμερα» διεξήχθη στις 26 και 27 Νοεμβρίου 2010 στην πρωτεύουσα της Βορ. Ελλάδας με την υποστήριξη του Κέντρου Πολιτισμού της Νομαρχίας Θεσσαλονίκης. Στο συνέδριο παρέστησαν και απηύθυναν χαιρετισμό ο μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Άνθιμος, ο κοσμήτορας της Θεολογικής Σχολής του ΑΠΘ κ. Μιχάλης Τρίτος, οι βουλευτές κύριοι Γιάννης Ιωαννίδης, Θεόδωρος Καράογλου και Κώστας Κιλτίδης, ο πρώην ευρωβουλευτής κ. Γιάννης Γκλαβάκης, ο αντινομάρχης Θεσσαλονίκης κ. Διονύσης Ψωμιάδης, η αντινομάρχης Θεσσαλονίκης κ. Χριστίνα Κελεσίδου, ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Θρακικών Σωματείων κ. Ελευθέριος Χατζόπουλος. Εκ μέρους της Οργανωτικής Επιτροπής του συνεδρίου απηύθυνε χαιρετισμό ο κ. Βασίλειος Καραμανλής, αντιπρόεδρος της ΟΠΣΕ, ο οποίος μεταξύ άλλων είπε: «Ο Μικρασιατικός Ελληνισμός, ο Ελληνισμός της καθ ημάς Ανατολής, ο προσφυγικός Ελληνισμός είναι το κομμάτι εκείνο που βασανίσθηκε και πληγώθηκε, όχι μόνο σωματικά και ψυχικά, αλλά και ι- στορικά, αφήνοντας πίσω του ε- Ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Ανθιμος χαιρετίζει το ΙΑ Πανελλήνιο Συνέδριο για τον Ελληνισμό της Μ. Ασίας. Δίπλα του ο ομοτ. καθηγητής του ΑΠΘ κ. Ιωάννης Τουλουμάκος που προήδρευε του συνεδρίου κατά την πρώτη ημέρα των εργασιών του. κατοντάδες χιλιάδες αδικαίωτων νεκρών και εγκαταλείποντας βίαια πατρίδες και εστίες αιώνων. Μαζί του πληγώθηκε ολόκληρη η Ελλάδα. Αυτή η πρωτοφανής εθνική τραγωδία, αυτή η γενοκτονία που ακυρώνει την έννοια της λέξης άνθρωπος, ακόμη και σήμερα δεν έχει αναγνωριστεί ούτε από το τουρκικό κράτος ούτε από τη διεθνή κοινότητα». Μετά την κήρυξη των εργασιών, έλαβε χώρα η πρώτη συνεδρία με προεδρεύοντα τον ο- μοτ. καθηγητή του Α.Π.Θ. κ. Ιωάννη Τουλουμάκο. Η πρώτη ει- (Συνέχεια στη σελ. 16) 4 MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

5 ΕΥΑΓΓ. ΤΣΙΡΚΑΣ ΚΑΙ ΕΛΕΝΗ ΜΠΙΣΤΙΚΑ Τιμήθηκαν από τη «Βασιλειάδα» Δύο δικοί μας άνθρωποι, ο πρόεδρος της Ενώσεως Σμυρναίων, αντιστράτηγος ε.α. Ευάγγελος Τσίρκας και το μέλος του Δ.Σ. του σωματείου μας δημοσιογράφος Ελένη Μπίστικα τιμήθηκαν από το σωματείο «Αγιος Βασίλειος Βασιλειάδα», το καππαδοκικό σωματείο της Θεσσαλονίκης με την υποδειγματική φιλανθρωπική δράση πρωτίστως υ- πέρ των ατόμων της τρίτης ηλικίας για τα οποία διατηρεί το «Αρχοντικό των Γερόντων», έ- να Οίκο Ευγηρίας που λειτουργεί με ιδανικές προδιαγραφές, εξασφαλίζοντας ευτυχισμένα γεράματα και άνετη ζωή σε 67 άτομα. Στη κατάμεστη αίθουσα του ξενοδοχείου «Νεφέλη», στο Πανόραμα της Θεσσαλονίκης τα μέλη του Δ.Σ. της Βασιλειάδας με επικεφαλής τον αντιπρόεδρο κ. Βενιαμίν Καρακωστάνογλου, τον γεν. γραμματέα κ. Γιάννη Λεοντιάδη και τον έφορο Εργου και Εκδηλώσεων κ. Γεώργιο Απτόσογλου επιφύλαξαν θερμή υποδοχή στους δύο εκπροσώπους της Ενώσεως Σμυρναίων. Τον πρόεδρο κ. Ευαγγ. Τσίρκα και την κ. Ελένη Μπίστικα προσφώνησε εγκάρδια ο καθηγητής Καρακωστάνογλου και α- ντιφώνησαν οι τιμώμενοι. Στον κ. Τσίρκα επιδόθηκε τιμητική πλακέτα από τον καθηγητή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Σαββαΐδη ως αναγνώριση της προσφοράς του υπέρ του Μικρασιατικού Ελληνισμού και στην κ. Ελ. Μπίστικα ομοίως τιμητική πλακέτα από τον οργανωτή της εκδήλωσης κ. Γ. Απτόσογλου ως επιβράβευση για τη μαχητική αρθρογραφία της στην «Καθημερινή» που ο- δήγησε στη διάσωση των οκτώ προσφυγικών πολυκατοικιών της λεωφ. Αλεξάνδρας. «Η Θεσσαλονίκη ας είναι, για μας, τον κ. Τσίρκα κι εμένα που και οι δύο γονείς μας ήταν Σμυρνιοί, η αγκαλιά που μας καλοδέχεται, όπως άλλωστε και η Χίος, η Μυτιλήνη, ο Πειραιάς...» είπε στη σύντομη αντιφώνησή της η Ελένη Μπίστικα και πρόσφερε εκ μέρους της Ενώσεως Σμυρναίων ως «αντίδωρον» το Τετραευαγγέλιον της Παναγίας Σουμελά, στην ο- μοιογραφία από τη «Μίλητο» για τη «Βασιλειάδα» και την εκκλησία του Αγίου Βασιλείου. Aπό την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο της Εκκλησίας της Κρήτης εξελέγη στις 9 Σεπτεμβρίου, παμψηφεί, νέος Μητροπολίτης Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου ο Επίσκοπος Κνωσού Ευγένιος (Ευάγγελος Αντωνιάδης). Την εκλογή ανακοίνωσε στους δημοσιογράφους και τους συγκεντρωμένους κληρικούς και λαϊκούς ο Αρχιεπίσκοπος Ειρηναίος. Στη συνέχεια ο νέος Μητροπολίτης Ρεθύμνης Ευγένιος έδωσε το Μικρό Μήνυμα στο Συνοδικό και αμέσως μετά το Μεγάλο Μήνυμα ενώπιον της Ιεραρχίας, κλήρου και λαού στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Μηνά. Η ενθρόνιση του Μητροπολίτη Ευγένιου πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 16 Οκτωβρίου στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό των Εισοδίων της Θεοτόκου της πόλης του Ρεθύμνου. Νωρίτερα, πλήθος πιστών και οι αρχές του νομού υποδέχθηκαν του κ. Ευγένιο στα όρια του Νομού Ρεθύμνης, που είναι όρια εισόδου στην εκκλησιαστική ε- παρχία του. Πρώτος σταθμός στην Επαρχία του ήταν το Μετόχι της Παναγίας του Χάρακα όπου προσκύνησε την Ιερή Εικόνα της Παναγίας της Χαρακιανής. Ο Δήμαρχος Ρεθύμνου Γεώργιος Μαρινάκης προσφώνησε το νέο Μητροπολίτη μεταφέροντας τα συναισθήματα αγάπης του πιστού λαού για το νέο ποιμενάρχη του. Ακολούθησε η τελετή της ενθρονίσεως ό- που ο νέος Μητροπολίτης ευχαρίστησε την Ιερά Επαρχιακή Σύνοδο για την εκλογή του ενώ μνημόνευσε τους προκατόχους του. Θα πρέπει να σημειωθεί πως ο σεβ. Ευγένιος στον ενθρονιστήριό του λόγο έκανε Ο πρόεδρος της Ενώσεως Σμυρναίων κ. Ευάγγελος Τσίρκας και η σύμβουλος κ. Ελένη Μπίστικα λίγο μετά την απονομή των τιμητικών διακρίσεων εν μέσω του αντιπροέδρου της Βασιλειάδας κ. Βενιαμίν Καρακωστάνογλου και του εφόρου κ. Γεωργίου Απτόσογλου. Ακολούθησε καλλιτεχνικό πρόγραμμα με χορούς και τραγούδια της Μ. Ασίας από το ε- ξαιρετικό συγκρότημα του Συλλόγου Σμυρναίων Νέου Ελευθερίου Κορδελιού (χοροδιδάσκαλος Παναγιώτης Ελευθερίου) και τη χορωδία του ίδιου σωματείου (χοράρχης Ευάγγελος Νανάκος). Με στέρεα μικρασιατική ρίζα ο νέος μητροπολίτης Ρεθύμνου Ευγένιος ιδιαίτερη αναφορά στους Μικρασιάτες που κατοικούν στη μητροπολιτική του περιφέρεια. «Χαίρομαι», είπε ο ιεράρχης, «γιατί γνωρίζω πως πολλοί άνθρωποι εδώ έχουν ρίζες Μικρασιατικές. Διακρατούν την ι- στορία και τίς παραδόσεις του ευλογημένου τόπου από τον οποίο ξεριζώθηκαν οι πατέρες τους. Μαθαίνω πως είναι άνθρωποι δημιουργικοί, οργανωμένοι σε συλλόγους και θέλω να βρεθώ κοντά τους γιατί και η δική μου ρίζα, από την πλευρά του πατέρα μου, βρίσκεται εκει». Σύμφωνα με πληροφορίες της «Μ.Ηχ.» ο πατέρας του σεβ. Ρεθύμνης, Χρήστος, γεννήθηκε στη Σμύρνη το 1914 και μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή ήρθε πρόσφυγας στο Ηράκλειο της Κρήτης. Πηγή: Από το Amen.gr MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

6 Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Κωνσταντίνος Στ 80 έτη από της κοιμήσεώς του Με την προσήκουσα μεγαλοπρέπεια και τον απαιτούμενο σεβασμό, η Ιερά Μητρόπολη Νέας Ιωνίας και Φιλαδελφείας ωργάνωσε αρχιερατικό και φιλολογικό μνημόσυνο την Κυριακή 28 Νοεμβρίου 2010 στον ιερό Ναό των Αγίων Μεγάλου Βασιλείου και Κοσμά του Αιτωλού Νέας Φιλαδελφείας, υπό την αιγίδα του Οικουμενικού Πατριαρχείου για τον Μικρασιάτη Οικουμενικό Πατριάρχη Κωνσταντίνο Στ. Ήταν προγραμματισμένο να μετάσχει και ο Μητροπολίτης Μιλήτου κ.κ. Απόστολος ως εκπρόσωπος της Α.Θ.Π. του Οικουμενικού Πατριάρχου, αλλά την τελευταία στιγμή δεν κατέστη δυνατή η συμμετοχή του. Τον προσήκοντα λόγο εξεφώνησε ο πανοσολογιώτατος Αρχιμ. Τιμόθεος Ηλιάκης. Αξίζει να αναφερθούμε διεξοδικώς στην προσωπικότητα και την δράση του Μικρασιάτη πατριάρχη. Ι Ο Κωνσταντίνος ΣΤ Αράμπογλου (Καρατζόπουλος) υ- πήρξε γνήσιον τέκνον της μικρασιατικής γής και της παραδόσεως του Φαναρίου. Γεννημένος στην παραθαλασσία πόλη της Προποντίδος Σιγή της επαρχίας Προύσης το το 1857 κατά τους γονείς του Ιωάννη Αράμπογλου και Ελένη, το γένος Χατζηγεωργίου-, ανατραφείς από τους ευλαβεστάτους γονείς του «εν παιδεία και νουθεσία», διήκουσε τα εγκύκλια μαθήματα στην Αστική Σχολή της γενετείρας του, σπούδασε την ιεράν επιστήμη της Θεολογίας στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης ( ), αποφοιτήσας με παναριστεία με ε- ναίσιμο πτυχιακή μελέτη «Ότι Ψευδής η εν Φλωρεντία Σύνοδος». Καθηγητής των Θρησκευτικών για ένα έτος ( ) στην κοινοτική σχολή Τσεγκέλκιοϊ της επαρχίας Χαλκηδόνος, εισήλθε στον κλήρο, γενόμενος διάκονος υπό του Μητροπολίτου Προύσης Ναθαναήλ (1886), πρε- Του ΧΡΗΣΤΟΥ Π. ΜΠΑΛΟΓΛΟΥ σβύτερος και στην συνέχεια πρωτοσύγκελλός του. Μικτής Επιτροπής Ανταλλαξίμων Ισπανό Στρατηγό Δελάρα, Επίσκοπος Ροδοστόλου όπως καταστήσει των Πατριάρχη ( ) ως βοηθός του Μητροπολίτου Αδριανουπόλεως, Μητροπολίτης Βελλάς και Κονίτσης ( ), μετατέθηκε, συνοδικός ών, την 29 ην Ιουνίου 1906 στην ιστορική Μητρόπολη Τραπεζούντος 1, προβιβάσθηκε την 2αν Απριλίου 1913 στην Γεροντική Μητρόπολη Κυζίκου. Κατά την πατριαρχεία του Μελετίου Δ Μεταξάκη ( ), στην εκλογή του ο- ποίου δεν μετείχε, μετατέθηκε την 10 ην Φεβρουαρίου 1922 στην Μητρόπολη Προύσης, χωρίς ό- μως να αξιωθεί να μεταβεί λόγω των καιρικών περιστάσεων. Εξελέγη την 8 ην Μαΐου 1924 στην Γεροντική Μητρόπολη Δέρκων. Υπηρέτησε τέσσερεις φορές συνολικά ως Συνοδικός. Μετά την βραχεία πατριαρχεία του Γρηγορίου Ζ (Ζερβουδάκη) (Απολλωνία Σίφνου 1850 (1848/1855) - ΚΠολις , πατρ ), το καθεστώς του Οικουμενικού Πατριαρχείου εκ της απορρεούσης προσφάτου υπογραφείσης Συνθήκης της Λωζάννης δεν είχε α- ποσαφηνισθεί πλήρως. Η Ενδημούσα Σύνοδος εξέλεξε την 17 ην Δεκεμβρίου 1924 τον Δέρκων Κωνσταντίνο, ως την «πλέον ενδεδειγμένη και επιτυχή» λύση, σύμφωνα με τον Δ. Μαυρόπουλο, δεδομένου ότι ο Κωνσταντίνος ήταν γνωστός σε όλους ως «μύστης της τουρκικής γλώσσης άριστος και των νόμων της Πολιτείας τέλειος κάτοχος», είχε παράλληλα την διπλωματική ικανότητα «να καλλιεργή τας αρίστας των σχέσεων μετά των οικείων πολιτικών αρχών επ αγαθώ του ποιμνίου Αυτού», σύμφωνα με τον Μύρων Πολύκαρπο 3. Η εκλογή του, που έλαβε χώρα με τους καλυτέρους οιωνούς, δεν ευδοκίμησε. Το ραδιούργο πνεύμα ενίων λαϊκών και κληρικών μετά μέρους της Ιεραρχίας, όπως σημειώνει ο Δ. Μαυρόπουλος, έπεισε τον Πρόεδρο της ανταλλάξιμο. Πράγματι, την 30 ην Ιανουαρίου 1925, ο Πατριάρχης θεωρηθείς ανταλλάξιμος, ανεχώρησε από την ΚΠολη σιδηροδρομικώς, μετά από παραμονή 43 ημερών, για την Θεσσαλονίκη, όπου για έξι μήνες διέμενε φιλοξενούμενος του οικείου Μητροπολίτου Γενναδίου. Από την Θεσσαλονίκη απέστειλε, πρώτον, διάβημα στην Κοινωνία των Εθνών, δεύτερον, στην Ιεραρχία του Οικουμενικού Πατριαρχείου αμυνόμενος της θέσεώς του 4 και τρίτον, δέχθηκε την τριμελή α- ντιπροσωπεία των Θεσσαλονίκης Γενναδίου, Τραπεζούντος Χρυσάνθου και Κασσανδρείας Ειρηναίου. Ο Χρύσανθος τοποθετήθηκε από την αρχή υπέρ της παραιτήσεως και βαθμιαία επείσθη και ο Ειρηναίος. Τελικά, την 22αν Μαΐου 1925 υπέβαλε την παραίτησή του. Μετά την παραίτησή του ανεχώρησε από την Θεσσαλονίκη, μετέβη στην Χαλκίδα, όπου παρέμεινε για βραχύ χρονικό διάστημα και τελικώς εγκατεστάθηκε στον προσφυγικό συνοικισμό της Νέας Φιλαδελφείας, όπου του παραχωρήθηκε κατοικία. Εφησυχάζων, δεχόταν την παραμυθία και αρωγή του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χρυσοστόμου Παπαδοπούλου (Μάδυτος 1868-Αθήνα 1938). Απεβίωσε, κατόπιν ο- δυνηράς νόσου, το πρωί της Παρασκευής 28 Νοεμβρίου Στην μεγαλοπρεπή κηδεία του ( ), στην οποία προεξήρχε ο ίδιος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών μετά των μελών της Ιεράς Συνόδου, απεδόθησαν στον νεκρό τιμές αρχηγού κράτους και το Οικουμενικό Πατριαρχείο ε- ξεπροσώπησε ο εν Αθήναις από της 31 ης Ιουλίου 1926 Αποκρισάριός του, Μητροπολίτης Τραπεζούντος Χρύσανθος, ο οποίος έ- φερε το πένθος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας και εξεφώνησε τον επικήδειο 5. ΙΙ Ο Πατριάρχης Κωνσταντίνος άφησε μνήμη αγαθή στον μικρασιατικό πληθυσμό της Νέας Φιλαδελφείας. Ο Δήμος έδωσε το όνομά του στην κεντρική πλατεία της πόλεως, κεντρική λεωφόρος της πόλεως φέρει το όνομά του. Το 2007, με πρωτοβουλία του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου του ιερού ναού των Αγίων Μεγάλου Βασιλείου και Κοσμά του Αιτωλού στήθηκε στην ομώνυμη πλατεία χάλκινος ανδριάντας του έργο του καλλιτέχνη Ζαχαρία Μπεκιάρη-, τα αποκαλυπτήρια του οποίου έλαβαν χώρα την 13 ην Μαΐου 2008 από την Α.Θ.Π. τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίο, παρουσία της Α. Θ. Μ. του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερωνύμου και του οικείου Μητροπολίτου. Ο αοίδιμος Οικουμενικός Πατριάρχης ετίμησε το αξίωμα του ανθρώπου και την μικρασιατική του καταγωγή. Κατέχει δύο μοναδικά ρεκόρ στην Ιστορία του Οικουμενικού Πατριαρχείου κατά τον 20 ον αιώνα. Πρώτον, υ- πήρξε ο βραχύτερος Πατριάρχης, και δεύτερον, ο μόνος Μικρασιάτης Πατριάρχης-ο δεύτερος ο Μάξιμος Βαλπορτζής ( ) ήταν Πόντιος. 1 Χρυσάνθου Τραπεζούντος, Η Εκκλησία Τραπεζούντος, τόμοι Δ και Ε του Αρχείου Πόντου. Αθήναι εκδ. Εστία, 1933 [ανατ. 1973], σσ Δ. Μαυρόπουλος, Πατριαρχικαί σελίδες. Το Οικουμενικόν Πατριαρχείον από Αθήναι 1960, σ Πολυκάρπου Μύρων «Επιμνημόσυνος Λόγος εις τον Αοίδιμον Πατριάρχην Κωνσταντίνον», Ορθοδοξία 6 (1931) 62-68, εδώ σσ. 65, Βασ. Θ. Σταυρίδου, Οι Οικουμενικοί Πατριάρχαι 1860-Σήμερον. Ιστορία και Κείμενα. Θεσσαλονίκη, Αφοί Κυριακίδη, , σσ Χρυσάνθου Τραπεζούντος «Επικήδειος», Εκκλησία 8 (1930) MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

7 ΕΝΑΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Ο δημοσιογράφος Δημητρός Δάλλας του ΠΕΤΡΟΥ ΛΙΝΑΡΔΟΥ* Είναι φυσικό, στο πλαίσιο των επετειακών εκδηλώσεων του Πανιωνίου Γ.Σ.Σ., το όνομα του μεγάλου Σμυρνιού ηγέτη Δημητρού Δάλλα να αναδεικνύεται σε διάφορα επίπεδα δράσης, φιλαθλητικής, κοινωνικής, πατριωτικής, πολιτισμικής, προσκοπικής, ακόμη και με την ευρύτερη έννοια πολιτικής, καθώς ήταν ένας από τους πιο ένθερμους συμπαραστάτες του έργου του Ελευθερίου Βενιζέλου. Μια άλλη ακόμη ιδιότητα που δεν ήταν πολύ γνωστή και σποραδικά α- ναφερόμενη είναι αυτή του δημοσιογραφούντος αλλά, με τα κρατούντα την εποχή, τη δημοσιογραφία ασκούσε ως σημαντικός ερασιτέχνης δημοσιογράφος. Αυτή η άλλη πλευρά του Δάλλα δεν ήταν μονοσήμαντη. Δεν αφορούσε μόνο στον αθλητισμό και στον Πανιώνιο. Αναφερόταν σε καίρια θέματα που σχετίζονταν με τα δρώμενα στην Γκιαούρ Ιζμίρ και τον Μικρασιατικό Ελληνισμό. Σε έντυπα της εποχής διασώζονται κείμενα του Δάλλα. Άλλωστε είχε ευνόητη συνάφεια με την εφημερίδα της Σμύρνης Αρμονία, εκδότης της οποίας ήταν ο Μιλτιάδης Σεϊζάνης τύχη αγαθή αδελφός του παππού μου Πέτρου με συνεργάτη τον Παντελή Καψή, πατέρα του έγκριτου ομότεχνου Γιάννη Καψή και παππού των αδελφών Καψή της σύγχρονης ελληνικής δημοσιογραφίας (ο παππούς μου Πέτρος είχε παντρευτεί την αδελφή του Δάλλα Αλεξάνδρα). Η παρακολούθηση της πορείας του Δάλλα στο δημοσιογραφικό χώρο τόσο της Σμύρνης όσο και της μεταπροσφυγικής Αθήνας μάς δίνει τη δυνατότητα να εκτιμήσουμε αυτή την όχι πολύ γνωστή πλευρά της προσωπικότητας του Δάλλα, μια δραστηριότητα που την διέκρινε η μαχητικότητα και η συναίσθηση ευθύνης απέναντι στον α- ναγνώστη. Ο Δάλλας σε πολλές περιπτώσεις με τα μαχητικά κείμενά του έκανε τη δική του επανάσταση για την πρόοδο και εξέλιξη του ελληνικού αθλητισμού. Όταν το 1919, προολυμπιακό έτος, εν όψει των αγώνων στην Αμβέρσα του Βελγίου κυλούσε ο καιρός με πλήρη αδράνεια της τότε Επιτροπής Ολυμπιακών Αγώνων ο Πανιώνιος, με την κάποια συμπαράσταση του Απόλ- Δημητρός Δάλλας. λωνα, ξιφούλκησαν όπως γράφει ο ιστορικός Παύλος Μανιατάκης, αυτόπτης μάρτυρας των δρώμενων της ε- ποχής με στόχο την αφύπνιση του Κέντρου, δηλαδή της Επιτροπής Ολυμπιακών Αγώνων και του ΣΕΑΓΣ ( ό- πως ονομαζόταν ο αργότερα ΣΕΓΑΣ). Δάλλας ο επαναστάτης Τα κείμενα του Δάλλα ήταν πράγματι επαναστατικά καθώς στόχευαν στη συγκρότηση προολυμπιακής ομάδας και στη σύγκληση συνεδρίου με θέμα το όλο πρόβλημα του ελληνικού Αθλητισμού και ακόμη στην ίδρυση χωριστών κατ' άθλημα ομοσπονδιών. Δυστυχώς, κατά τον Μανιτάκη, η α- ποτελμάτωση συνεχίστηκε. Τελικά μια υποτυπώδης προολυμπιακή ομάδα συγκροτήθηκε το Μάρτιο του Στο μεταξύ, στην ελεύθερη Σμύρνη, αρθρογραφούσε για το μέλλον του ελληνικού Αθλητισμού ο Δάλλας ο οποίος βρήκε στο πρόσωπο του αρμοστή στην ελεύθερη Σμύρνη Στεργιάδη, μια ιστορικά αμφιλεγόμενη προσωπικότητα, ένα φανατικό διώκτη των ιδεών του. Ο Στεργιάδης ε- τσιθελικά είχε αποκλείσει τον Δάλλα από τα επίσημα πόστα. Αλλά ο Αετός του Πανιωνίου, όπως κάθε φωτισμένος πρωτοπόρος, δεν κιότεψε και με πύρινα άρθρα, ενώ ο πόλεμος στη Μικρασία είχε φθάσει στο αποκορύφωμα, συνέχιζε τον αγώνα τον καλό. Πηγή της εποχής, ο Μανιτάκης (στο βιβλίο του 100 χρόνια Νεοελληνικού Αθλητισμού ), γράφει ότι δικαίως, λοιπόν, εβγήκεν ο Δάλλας στον Τύπο και βροντοφώνησε την α- νάγκην μιας αθλητικής επαναστάσεως ώστε μεταξύ άλλων, ήδη γνωστών ιδεών, να άρχιζε η προετοιμασία για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1924 στο Παρίσι. Τίτλο στο σχετικό κείμενό του ο Μανιτάκης έβαλε Αγών του Δάλλα δια του ΤΥΠΟΥ υπέρ μιας α- θλητικής επαναστάσεως. ΣΗΜ: ο Δάλλας μαζί με τον Μανιτάκη ήταν στελέχη της ολυμπιακής αποστολής στο Παρίσι όπου με δική τους έμπνευση και πρωτοβουλία έπεσε ο σπόρος της διοργάνωσης των Βαλκανικών Αγώνων Στίβου, της πρώτης και πρωτοπόρου περιφερειακής αθλητικής συνεργασίας κρατών στην Ευρώπη και μάλλον στον κόσμο. Από τον ύμνο του Πανιωνίου στην Αθλητική Δημοσιογραφία Η σχέση του Δάλλα με τα Γράμματα και τις Καλές Τέχνες είχε ως επιβράβευση, το 1901, την ανάθεση σ' αυτόν της οργανωτικής πλευράς του διαγωνισμού για τον Ύμνο του Πανιωνίου, με στίχους ενός μαθητή υπό το ψευδώνυμο Απηλιώτης (εξ ού και το Απήλιο Αθλητικό Κέντρο Απηλιώτης είναι ένας άνεμος) του τότε νεαρού μαθητή της περιλάλητης Ευαγγελικής Σχολής Νέας Σμύρνης Στέλιου Σπεράντσα, κι αργότερα εξαίρετου ποιητή αλλά και επιστήμονα, καθηγητή του Πανεπιστημίου της Οδοντοϊατρικής. Η επιτροπή βράβευσης αποτελείτο από το φανατικό της αρχαϊζουσας γλώσσας (γλωσσαμύντορα) καθηγητή Γεώργιο Μιστριώτη και τον νεοφώτιστο δημοτικιστή ποιητή Αριστομένη Προβελέγγιο (που ήρθαν από την Αθήνα στη Σμύρνη) και με συνδετικό κρίκο ως ισορροπιστή τον Σμυρνιό διανοούμενο Νικόλαο Καζάζη, στενό φίλο του Δάλλα. Ο Δάλλας ήταν αυτός που διάβασε το σκεπτικό της βράβευσης στο ο- ποίο μεταξύ άλλων γινόταν λόγος δια την πλήρη αρμονίαν της ποιητικής έ- μπνευσης και της καλλιτεχνικής μορφής την οποίαν παρέχει εις ημάς το ποίημά του υπό ψευδώνυμον Απηλιώτης. Ο Δάλλας σε όλη του τη ζωή είχε μεγάλη εκτίμηση στα Γράμματα και στις Καλές Τέχνες. Τα κείμενά του α- κολουθούσαν τη δημοτική και σε κάθε πρόσφορη περίπτωση δημοσιογραφούσε με πάθος και δύναμη. Αυτός άλλωστε ήταν, επαναλαμβάνουμε, που κήρυξε από τη Σμύρνη αθλητική επανάσταση κατά της τότε Ελληνικής Επιτροπής Ολυμπιακών Αγώνων για πλημμελή δραστηριότητα ό- σον αφορά τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1920 στην Αμβέρσα του Βελγίου. Είχε έντονη συμμετοχή στα α- θλητικά κείμενα των εφημερίδων της Σμύρνης Αρμονία και Εσπερινή. Να θυμηθούμε, επίσης, ότι το πανελλήνιο εκπαιδευτικό συνέδριο που οργάνωσε ο Δημήτριος Βικέλας, ο μεγάλος Έλληνας της Ευρώπης και πρώτος πρόεδρος της Δ.Ο.Ε., βράβευσε τον Πανιώνιο και με σημαντικό χρηματικό ποσό αλλά ο Δάλλας παρεκάλεσε τους Βικέλα-Δροσίνη να μη γίνει πολύ γνωστό το θέμα λόγω πιθανών αντιδράσεων της τουρκικής πλευράς. Το χρηματικό ποσό καταγράφηκε στα βιβλία του Πανιωνίου ως δωρεά α- γνώστου. Το τέλος ενός πρωτοπόρου Το αποκορύφωμα της δυναμικής δημοσιογραφικής παρουσίας του Δάλλα καταγράφεται δύο χρόνια πριν α- πό το θάνατό του. Παρουσίασε στην εφημερίδα Βραδυνή των Αραβαντινών την πρώτη πλήρη αθλητική σελίδα σε πολιτική εφημερίδα και πρωτοστάτησε στην ίδρυση Συλλόγου Αθλητικών Δημοσιογράφων, κίνηση που έσβησε με το θάνατό του το Συμπερασματικά, είναι φανερό ότι ο δημοσιογραφών από πολύ νέος (ακόμη και ως αθλητικός ανταποκριτής) του σημαντικού περιοδικού «Νίκη» του Άγγελου Φέτση ( ) με μεγάλη επιρροή στα αθλητικά δρώμενα επί 15 περίπου χρόνια προωθούσε την Αθλητική Ιδεολογία, μαχητικός και δίχως φραστικές αναστολές, ενώ παράλληλα διετέλεσε και υπεύθυνος έκδοσης του δελτίου του ΣΕΓΑΣ, πολύτιμης πηγής πληροφόρησης για το στίβο κατά το μεσοπόλεμο (από το 1920 και μετά). Φυσικά η μέριμνά του για την πρόοδο και την υπεράσπιση των δικαίων του Πανιωνίου ήταν στις δημοσιογραφικές προτεραιότητές του. Μεταξύ άλλων απέκρουσε ακόμη και τον κίνδυνο εξαφάνισης του ονόματος του Πανιωνίου όταν επιχειρήθηκε συγχώνευση με ουδέτερο όνομα σωματείων της Σμύρνης μετά το Η άρνηση του Δάλλα ήταν ότι ο Πανιώνιος έχει και την Ιστορία και τη Δύναμη των μελών και των αθλητών του να επιβιώσει στις σκληρές μεταπροσφυγικές συνθήκες. Όπερ και εγένετο, ευτυχώς χάρη στο σθένος και την αισιοδοξία του οραματιστή Αετού του Πανιωνίου. * Ο κ. Πέτρος Λινάρδος είναι δημοσιογράφος και ιστορικός του Αθλητισμού. MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

8 Από την ΜΑΡΙΑ ΒΕΪΝΟΓΛΟΥ Ένας Μικρασιάτης καλλιτέχνης με εθνική διάσταση Μερικοί άνθρωποι γεννιούνται «με ένα δρόμο», μια νομοτέλεια φαίνεται να διέπει από αρχής τη ζωή τους. Όταν πρόκειται για τους μεγάλους ανθρώπους της Τέχνης, το βλέπουμε συχνά, η α- ναμφισβήτητη κλίση τους προκαλεί την επιλογή, απορρίπτοντας κάθε άλλη σύμβαση. Βέβαια οι πρακτικοί άνθρωποι, οι «λογικοί» θα σκεφτούν - με συμπάθεια ίσως, αλλά πάντα με δυσπιστία - πως ο νέος άνθρωπος που επιλέγει να ακολουθήσει την Τέχνη, στην αρχή τουλάχιστον, δεν έχει παρά έναν προορισμό, το άδηλον! Ο Κοψίδης ακούγοντας τη γνώμη τους, μάλλον θα χαμογελούσε. Παρακολουθώντας το δημιουργικό δρομολόγιο του Ράλλη Κοψίδη, όπως ο ίδιος επιτρέπει να αναδυθεί, μες από τα γραπτά του και τα εικαστικά του έργα, θ α- ντιληφθούμε τη νομοτελειακή ταύτιση ζωής και έργου σε ένα μεγάλο δημιουργό. Καλλίτερα όμως να παραδώσουμε στη δική του πένα αυτές τις εξομολογήσεις. «Δουλεύω σ αυτήν την τέχνη της σιωπής, από τότε που θυμάμαι τον ε- αυτό μου, μικρό παιδί σ ένα μακρυνό νησί, κι έπειτα σ ένα θρακιώτικο ακρογυάλι, με τη βαθύτατη επίγνωση πως κι η απλή γειτονία, κι η απλή προσέγγιση σ έναν τέτοιο κήπο είναι δώρημα μέγα και πρέπει να είμαι έτοιμος πάντα για ένα μεγάλο ευχαριστώ» 1. Όταν κάποτε του ζήτησαν να γράψει για τη ζωγραφική δυο λόγια, με κείνα τα μικρά του ευκρινή γραμματάκια που του άρεσε να τυπώνονται οι σκέψεις του, κατέθεσε μια συντριπτική ομολογία: «Γράψε δυο λόγια για τη ζωγραφική... σημαίνει, έμπα μες στην καρδιά της Σιωπής, γιατί αυτό είναι η ζωγραφική. Κι αφού αντικρύσεις τα άδηλα και τα κρύφια, τα νομιζόμενα και μη βλεπόμενα, κατανοείς την πτωχεία των λέξεων, την ανεπάρκεια της λογικής..» «Κατανοώντας το ανυπέρβλητο κάθομαι σε μια πέτρα του νοητού κήπου όπου μαντεύω τα ευφρόσυνα άνθη χωρίς να μπορώ να τ α- ντικρύσω και συλλογιέμαι τη δυσκολία του εγχειρήματος». Ο Κοψίδης υπηρετεί με εσωτερική πίστη τη ζωγραφική: «...ίσως, ποιος ξέρει, όταν ο ζόφος κάπως λιγοστέψει, κι ανοίξουν στιγμιαία οι ουρανοί, ν αξιωθώ κι εγώ, ο των σχημάτων και χρωμάτων θηρευτής και θεωρός των ανεξηγήτων, ν αξιωθώ την πολυπόθητη ενατένιση» 2. Σε μια τέτοια «τραγική» διαδρομή, η κάθαρση δίνεται από τον ίδιο το ζωγράφο, είναι ο κήπος με τα ευφρόσυνα άνθη που βιώνει ο καλλιτέχνης, η ίδια η λειτουργία του δημιουργού. Κι ο Κοψίδης, συμβολιστής και υπερρεαλιστής, συχνά μας παρέδωσε ζωγραφισμένες, αλλά και με την πένα του, μεταφυσικές κι ανεξερεύνητες πλευρές του κήπου που του «δωρήθηκε», με τα παράξενα πουλιά να τον διατρέχουν και τ ανθρωπόμορφα φύλλα και άνθη του, με σπίτια του παρελθόντος και καλύβια ταπεινά, με τ α- γριολούλουδα... τους παράξενους ουρανούς και τ ακρογιάλια, με τις έναστρες νύχτες. Η αισθητική του, αναδύεται από την Ερημιά και το Ελληνικό τοπίο που η ι- διατερότητά του ενορχηστρώνει σοβαρό εσωτερικό διάλογο με την Ιστορία του. Σιωπηλή παραμένει η διαδικασία την παραγωγής των εικόνων, (γιατί αυτή είναι η καρδιά της ζωγραφικής), οι συνειρμοί, τα γεφύρια που κατασκευάζονται α- νάμεσα σε όσα υποδεικνύονται και σ όσα γίναν, υπήρξαν, υπάρχουν, ή συμβαίνουν. Ο Κοψίδης μπορεί να επεξεργάστηκε τον πυρήνα της μοναξιάς, μπορεί συχνά η ερημία με τα ταπεινά αλλά πολυσήμαντα άνθη της να αποτέλεσε το κεντρικό του σήμα, αλλά το ΡΑΛΛΗΣ ΚΟΨΙΔΗΣ ( ) Στο έργο του Κοψίδη θα εντοπίσουμε αφομοιωμένες πτυχές της νεοελληνικής Ιστορίας, τα βαθειά σημάδια που αφήνει η Ιστορία και τα γεγονότα της επάνω στους ανθρώπους, αλλά και στα τοπία. αποτέλεσμα υπήρξε «λάλον». Και το έργο του, όταν αφουγκραστείς, έχει εσωτερικό ήχο. Διαπιστώνεις εύκολα πως «κάτι», που από φύση του είναι ελεύθερο κι αυθεντικό, στριφογυρίζει βομβίζοντας διαρκώς μες στο έργο του «σαν το μελισάκι που πετάει ολόγυρα...σαν την πεταλούδα», ο σπινθηροβόλος διάλογος που εισήγαγε στην εικόνα ο δημιουργός. Μια υπέροχη χρωματική παλέττα, οι αμφισημίες του, η τόλμη των διαλόγων που ο Κοψίδης δεν κουράζεται να εισάγει στις εικαστικές αυλαίες που διαρκώς στήνει, υποδεικνύουν υπερβάσεις του ορατού και της λογικής 3. «Χρώματα που κάποτε είδα και κάποτε άκουσα, εκεί που κάποιος άλλος θα νόμιζε πως τα είδε ή τα άκουσε 4, θα μας πει. Τραυματισμένα όνειρα, εξομολογήσεις, αφηγήσεις. Στα ταπεινωμένα και ονειρικά τοπία του στέκονται η Ιστορία, οι ανθρώπινες αναφορές της, από τους ήρωες μέχρι τους ανώνυμους και ταλαιπωρημένους γέροντες και γερόντισσες σημαδεμένους από αμέτρητες ρυτίδες μαρτυρούν τα βιωμένα πένθη, τις λύπες, τις χαρές τα βάσανά τους. Ποιοι είναι και τι λέγουν; ιδίως όταν μας κοιτούν κατενώπιον... Στο έργο του Κοψίδη θα εντοπίσουμε αφομοιωμένες πτυχές της νεοελληνικής Ιστορίας, τα βαθειά σημάδια που αφήνει η Ιστορία και τα γεγονότα της επάνω στους ανθρώπους, αλλά και στα τοπία, αφού κι αυτά με την μοναδική αισθητική τους υψώνονται στην πολυσήμαντη απλότητα, στην ατημελησία και τη βασανισμένη τους χρήση. Το ιδιόρρυθμο αισθητικά και χρωματικά ελληνικό τοπίο προσφέρει - τολμηρά είναι η αλήθεια - σκηνικά, που ο Κοψίδης αμέσως τα εντοπίζει προκειμένου να εγκαταστήσει ε- ντός τους τη συγκλονιστική του α- φήγηση. Αν προσέξουμε και τον τρόπο εργασίας του, ο Κοψίδης ομολογεί ότι ακόμα από τα χρόνια μαθητείας του πλάϊ στον Φώτη Κόντογλου, πρώτη ερχόταν η αγάπη του για την εικόνα των πραγμάτων. Ακολουθούσαν παρατήρηση και καταγραφή. «Είχα μια φωτογραφική μηχανή και φωτογράφιζα.., η πιο φτηνή και ανεκτίμητη.., τα δυο μου μάτια. Ο σκοτεινός θάλαμός της ήταν το μυαλό μου, που όλο ρωτούσε. Για φιλμ έβαζα μέσα της την άμετρη αγάπη μου για την εικόνα των πραγμάτων. Αυτή ήταν η δουλειά μου. Παρατήρηση και καταγραφή. Νεότης άφθονη, όρεξη περισσή, αλλά και πείνα... το μέλλον άδηλο» 5. * «Κουβούκλιον» αποκαλούσε χωρατεύοντας ο μάστρο Φώτης την κάμαρα όπου δούλευε ο νεαρός Ράλλης, ο ταλαντούχος, εργασιομανής και δυνατός στο σχέδιο και στο χρώμα μαθητής του (κι είχαν περάσει ως το 53 (τότε) από το εργαστήρι του Κόντογλου πολλοί). Βρισκόταν η κάμαρα σε μια ταράτσα στα Πατήσια, χωρίς ηλεκτρικό, απέναντι απ το σπίτι του δασκάλου. «Ως στρουθίον μονάζον επί δώματος είσαι εκεί πάνω...», αστειευόταν ο δά- 8 MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

9 σκαλος, κι όποτε κοιτούσε νύχτα απ το παράθυρό του, έβλεπε την... πολυθρύλητη λάμπα πετρελαίου του Ράλλη αναμμένη αυτήν που έκαμψε από νωρίς την ό- ραση του εικοσιτετράχρονου ζηλωτή της βυζαντινής ζωγραφικής. «βλέπω τη λάμπα αναμμένη και λέω, να, ο Ράλλης εκεί πάνω πάλι σχεδιάζει...» Αργότερα, αφού έχει πλέον στραφεί σ ένα θεματολόγιο που απλώνεται πιο πέρα από τη Βυζαντινή τέχνη κι αγιογραφία, ο Κοψίδης θα παρουσιάσει με ποιητικότητα το κίνητρο της στροφής του προς την κοσμική ζωγραφική. «Ο κόσμος είναι ένα κομμάτι ορατό ενός αόρατου μεγαλείου... Κόσμος θα πει στολίδι, κέντημα χρυσό 6...» Αλλά μεσολαβούσαν και πρακτικές διαστάσεις σε κείνη την επιλογή, πααφύλαγαν οι συμπληγάδες. Όπως χαρακτηριστικά πάλι θα γράψει, σε δεύτερο πρόσωπο (αυτοβιογραφούμενος): «Τέρατα και σημεία για σένα ο πλούτος κι η φτώχεια. Γαμψά τα νύχια και των δυονών...».και προειδοποιεί, «Γι αυτό, φυλάξου ζωγράφε απ τις συμπληγάδες...» 7 Αλλά... πώς να φυλαχτεί κάποιος που διαρκώς εκτίθεται; (Όχι γιατί εκθέτει τα έργα του, αλλά γιατί τα έργα προδίδουν πάντα την ανιδιοτελή πτυχή του μεγάλου δημιουργού). Εντέλει, τον καιρό που αποφασίζει να... «συγυρίσει» όπως λέγει ο ίδιος, να νοικοκυρέψει ό- σες εκκρεμότητες του απομένουν από μιαν ολόκληρη ζωή (και ποιος δεν μαζεύει τέτοιες...), όταν αρχίζει να καταπιάνεται με το ι- σοζύγιο της ζωής του, παραδέχεται: «Στα όσα προσπαθώ να περισώσω και να ταχτοποιήσω, έ- χουν μια θέση ξεχωριστή, σαν πρώτη σειράς στασίδι στην εκκλησιά, τ αναρρίθμητα τραύματά μου» 8. Από τον Κοψίδη που εργάστηκε τόσο επίπονα, που τοποθέτησε την κλίση του και την έκφραση ως κυρίαρχο στοιχείο έργου και ζωής (τι είναι ο Ζωγράφος: Μια ζωή ξόδεψε για να βρει ποιο είναι το σωστό γαλάζιο του ουρανού), και που τον χαρακτήριζε ύψιστη αρετή η εντιμότητα, η ειλικρίνεια κι η ανιδιοτέλεια, ακούμε την παρατήρηση: «Όμως, λίγοι είναι οι άνθρωποι που στολίζουν τον όμορφο κόσμο, κι αυτούς πιο πολύ αγαπάει ο ζωγράφος...» 9 * Στις 14 του Αυγούστου έφυγε Αυγουστής ή Ιωνικές νύχτες. Ζωγραφιά του Ράλλη Κοψίδη από το βιβλίο της Μαρίας Βεϊνόγλου «Το Μεγάλο Πλοίο - Αφηγήματα για τη δική μας Ανατολή», Αθήνα από τη ζωή ο μεγάλος συμπατριώτης μας ο ζωγράφος, χαράκτης και συγγραφέας, ο κυρ Ράλλης Κοψίδης. Μισός Καππαδόκης και μισός Ανατολικοθρακιώτης στην καταγωγή, διατηρούσε ευδιάκριτη στο κύτταρό του την Μικρασιατική εγγραφή. Την α- ποτύπωσε πολλαπλά στο έργο του, στους «διαλόγους» που μόνιμα εγκαθιστά μες στις εικόνες του, στο ύφος του, στις αμφιβολίες και ιδιαίτερα στις λύπες του, ιδίως σε όσα η προσφυγική Ρωμιωσύνη πίστευε και οραματιζόταν. Ακόμα κι η επιλογή του ζωγραφικού «ύφους» της τόσο ιδιαίτερης «Παιδικότητας» απόλυτα συνειδητή στον Κοψίδη, και... κάθε άλλο παρά ναΐφ πιστεύουμε πως αναδύεται από την α- παράγραπτη εκείνη εγγραφή (τραυματική κι ονειρική) ενός παιδιού προσφύγων *... Από την λαϊκή και θρησκευτική παράδοση ενός πολύ μεγάλου, πολιτισμικού χώρου που έχει κληρονομήσει. Το παιδί τούτο παιδί το λέω γιατί ήταν έτσι ψυχικά μ όλα τα στραπάτσα που του έλαχαν, ά- φθονα πρόσβαρα και συντριπτικά το παιδί τούτο λοιπόν καθόταν στην άμμο, εκεί στην Αλεξανδρούπολη κι έβλεπε το γυαλό τον απειλητικό και θυμωμένο» «...Έβλεπε κι άκουγε ένα βουητό που έφερνε η ταραχή του νερού, η Νοτιά, που είχε φρεσκάρει και κρατημό δεν είχε... Πάσχιζε να ξεδιαλύνει την προγονική πάτρια γη, εκεί απέναντι στον Αίνο, που τώρα είναι κει μαύρη Τουρκιά... Παιδί προσφύγων, ήξερε καλά τη μαυρίλα της» 10 Απ την προσφυγιά και τα Ρωμαίϊκα «Πάθη» αναδύεται και το βασικό του σύμβολο, που συστηματικά παρουσιάζει στα έργα του, το «αρχέτυπο» αγκάθι. «Εγώ μιλώ για τις δαγκωματιές, τους ακρωτηριασμούς, τα ακάνθινα στεφάνια. Και με ρωτούν γιατί ζωγραφίζεις τ αγκάθια; Και τι να πω; Καθήστε να σας ξεδιπλώσω ο- λόκληρη τη ζωή μου; Πώς και πότε; Κατά τη διάρκεια ενός καφέ κι ενός τσιγάρου; Τι καλά θα ήταν να μην πολυρωτάνε... αλλά να συλλογούνται των άλλων και τα δικά τους παθήματα που ακούγονται (αν έχεις αυτιά), μέσα στο παγκόσμιο ποδοβολητό, που βγαίνει α- πό τις σελίδες της Ιστορίας. (Τις «δέλτους» που λένε). Γιατί η Ιστορία δεν είναι βιβλίο.... Είναι μια α- λάνα... Η Ιστορία η δική μου κι η δική σου είναι ένα κομματάκι απ αυτήν. Σχεδόν ένα τίποτα, αλλά δικό μας». Ο Κοψίδης έχει την άποψή του για το τι είναι η Παγκόσμια Ιστορία, ποιοι και... πώς την γράφουν (παγκόσμιο ποδοβολητό κι αλάνα γεμάτη γαϊδουρομούλαρα που κλωτσούν το ένα τ άλλο και γεμίζουν κοπριές). Αν και Ελληνοκεντρικός, ασπάζεται την ιστορική συνέχεια, στο μέτρο που απηχεί τη μακραίωνη παράδοση ενός λαού με πολλαπλή προέλευση. Το τελευταίο συγκεκριμενοποιείται στην εικονογράφηση του βιβλίου της Στ τάξης Δημοτικού του Οργανισμού Σχολικών Βιβλίων, αλλά και στο τελευταίο μεγάλο έργο του, τη «μικρή εικαστική μυθολογία του Κάστρου της Λήμνου». Θεωρούμε απαραίτητη μια μικρή αναφορά στο μεγάλο αυτό έργο: Στις κεντρικές μορφές της Ρωμαίϊκης παράδοσης που αποτυπώθηκαν στα έργα του Κοψίδη (Μακεδονομάχος, Μέγας Αλέξανδρος, Διγενής Ακρίτης, Παπαδιαμάντης κ.ά), τελευταία και δεσπόζουσα εγκαθίσταται αυτή του Ανατολίτη, που παριστάνεται με το πρόσωπο του ί- διου του (συμβολιστή) Κοψίδη. Με σκηνικό τις ακτές της Λήμνου που κοιτούν στο βορεινό Αιγαίο, (φύλακα και πόντο απύθμενο, με την επίφαση ευτυχίας και τη λατρεία ειδώλων 11 ), η «μυθολογία του Κάστρου» * φανερώνει πως ο ζωγράφος έχει πραγματοποιήσει ένα μεγάλο, σοβαρό ισολογισμό. Βλέπουμε για ποιο... «συγύρισμα» μας μιλούσε... Και με την χαρακτηριστική του εικονική «αφηγηματικότητα», τώρα μας παρουσιάζει όλα όσα αναδύθηκαν πέρα από το ορατό, συμβολικά, μεταφυσικά και υπαγόρευσαν το σπουδαίο έργο του. Στο κέντρο του πίνακα πάντα το «παιδί» με το καράβι, έπειτα οι ροδομάγουλες γυναίκες, από την αστική ό- σο και τη λαϊκή παράδοση, μια σειρά από ήρωες και μαχητές, τα σπίτια με τις όψεις τους όλο παράθυρα, σαν εκείνα τ αληθινά της Σινασού και του Νέβσεχιρ που συχνά μελετούσε με μεγενθυντικό φακό από χαλκογραφίες και φωτογραφίες λιθογραφιών, τα περασμένα χρόνια. Έπειτα έρχονται διάφορα σύμβολα, ανθρωπόμορφα πουλιά κι απειλητικά, δηκτικά φύλλα, ένα άλογο, ι- πτάμενοι όφεις-δράκοι, μια φιγούρα σαμάνου με την ημισέληνο... Κάποια από κείνα που χρειάστηκε κάποτε... «να πετάξει στο (Συνέχεια στη σελ. 15) MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

10 O Νεομάρτυρας Άγιος Γεώργιος ο Νεαπολίτης προστάτης των Καππαδοκών προσφύγων Ο Αγ\ιος Γεώργιος ο Νεαπολίτης. Εικόνα τέμπλου. Εργο Φωτίου Κόντογλου στο Ναό του Αγίου Ευσταθίου Νέας Ιωνίας (Αττικής), όπου φυλάσσεται και το χαριτόβρυτο λείψανο του Αγίου. Δεκαετία του Οι Νεαπολίτες Θεόδωρος Νοταράς, Άννα Γεωργιάδου και Ευθαλία Αντωνιάδου καταθέτουνε στους συνεργάτες του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών τις μαρτυρίες τους για τον ξεριζωμό των Νεβσερλήδων. Αρχές Σεπτεμβρίου 1924, αναχώρηση από την πατρίδα. Ταξίδι χωρίς επιστροφή με δρομολόγιο Ανακού, Μαλακοπή, Λίμνα, Νίγδη, Ουλούκισλα, Γένιτζε και στις 22 Σεπτεμβρίου άφιξη στη Μερσίνα. Εκεί επιβίβαση στο ατμόπλοιο «Αρχιπέλαγος». Τρεις χιλιάδες ψυχές πάνω σ ένα σαπιοκάραβο. «Μια, δυο, τρεις μέρες καλά πηγαίναμε. Την τέταρτη μέρα σηκώνεται μια τρικυμία που τα χάσαμε Χαλασμός, σαν καρυδότσουφλο πήγαινε το μπαπόρι. Τη νύχτα το ίδιο, και την άλλη μέρα το ίδιο. Την τελευταία ώρα που θα μπαίναμε στις βάρκες για να σωθούμε, ο παπα-ιγνάτιος θυμήθηκε το λείψανο του αγίου Γεωργίου. Πήγε στον πλοίαρχο, κατέβηκαν στην αποθήκη και βρήκαν την κάσα του αγίου αναποδογυρισμένη. Γύρισαν την κάσα, την ταχτοποίησαν καλά, κι αμέσως έ- γινε γαλήνη. Έκαμε τότε ο παπα-ιγνάτιος παράκληση. Το φέραμε το λείψανο στην Ελλάδα και το έχομε στην εκκλησία του Αγίου Ευσταθίου στη Ν. Νεάπολη» 1. Προστάτης των Νεαπολιτών αλλά και όλων των Καππαδοκών προσφύγων, ο Νεομάρτυρας Γεώργιος τους οδήγησε με ασφάλεια στη νέα τους πατρίδα και από τότε τους στηρίζει και τους ποδηγετεί στο δρόμο της ηθικής και της προόδου. Η ιστορία της ζωής, του πνευματικού και του φιλανθρωπικού του έργου καθώς και του μαρτυρικού του θανάτου έμεινε στη μνήμη των ξεριζωμένων Νεβσερλήδων σαν ένα παραμύθι που οι γιαγιάδες το διηγούνταν στα εγγονάκια τους. Κάπως έτσι την αφηγείται στο συνεργάτη του Κέντρου Μικρασιατικών Σπουδών στο σπιτάκι της στην Κοκκινιά η Νεαπολίτισσα Άννα Γεωργιάδου στις «Μια φορά, πολύ παλιά, λέγαν πως ήταν στη Νεάπολη ένας παπάς, ο παπα-γιώργης. Ήταν πολύ καλός παπάς, άγιος παπάς. Γι αυτό τον φωνάζανε και σε άλλα χωριά να λειτουργήσει. Έφυγε ένα πρωί να πάει στη Μαλακοπή. Στο δρόμο τον πιάσανε ληστές, τον έκλεψαν κι ύστερα τον σκότωσαν. Πέρασαν χριστιανοί, τον γνώρισαν, πήραν, τον έθαψαν κι έγραψαν πάνω στην πλάκα «Παπα-Γιώργης». Περνούσαν μέρες και οι Νεαπολίτες δεν έ- βλεπαν να γυρίζει ο παπάς. Άρχισαν να υποψιάζονται το κακό. Μα πάλι σκέφτηκαν μήπως τον κράτησαν οι Μαλακοπίτες. Στέλνουν και τον γυρεύουν. Οι Μαλακοπίτες που τον περίμεναν τόσες μέρες και δεν τον είδαν, τι να πουν; Κατάλαβαν πως κάποιο κακό έγινε. Και από τη Μαλακοπή και από τη Νεάπολη άρχισαν να γυρεύουν τον παπα-γιώργη [ ] Ένα πρωί ένας από τους μεγάλους* που ήσαν στη Νεάπολη τότε, είπε στους άλλους άντρες πως μια γυναίκα πήγε στο σπίτι του και του είπε να πάνε να σκάψουν στο Κομπιάντερε** και θα βρουν τον παπα-γιώργη. Ο παπα-γιώργης ήρθε δυο φορές στον ύπνο μου και μου είπε πως την ημέρα που πήγαινα στη Μαλακοπή να λειτουργήσω με πιάσανε ληστές, με γδύσανε και μετά με σκότωσαν. Δυο φορές το είδα το όνειρο». Σηκώθηκαν οι μεγάλοι, μαζί μ αυτούς και άλλοι χωριανοί, πήγαν, έσκαψαν και βρήκαν το λείψανο. Το βρήκαν και το γνώρισαν από την πλάκα που είχε απάνω. Μοσκοβολούσε όταν το ά- νοιξαν. Το έβαλαν σε μια κάσα και το έφεραν στη Νεάπολη. Όλες τις αρρώστιες τις έκανε καλά. Ούτε τη μέρα ούτε τη νύχτα δεν έμενε μοναχό το λείψανο. Απ όλα τα μέρη έτρεχαν οι άρρωστοι, ξάπλωναν γύρω από την κάσα του και γίνονταν καλά» 2. 3 Νοεμβρίου Ο ναός του Αγίου Ευσταθίου στη Νεάπολη της Ν. Ιωνίας γεμάτος από πλήθος πιστών που ψάλλουνε το απολυτίκιο του Νεομάρτυρα. Νεαπόλεως γόνος, Ιωνίας της Νέας το καύχημα και των ορθοδόξων προστάτης, Ιερομάρτυς Γεώργιε, θαυμάτων ανεδείχθη ποταμός η θεία του λειψάνου σου σορός αναβλύζει γαρ ιάσεις παντοδαπάς τοις ευλαβώς κραυγάζουσι: Δόξα τω σε δοξάσαντι Χριστώ, δόξα τω σε αφθαρτώσαντι, δόξα τω δωρισαμένω σε ημίν πρέσβυν ακοίμητον. Αυτή τη σημαντική επέτειο για τους Νεαπολίτες ειδικά, αλλά και για όλους τους Καππαδόκες γενικότερα, διάλεξε η Πολιτιστική Ένωση Μικρασιατών Νέας Ιωνίας Αττικής «Η Καππαδοκία» για να εγκαινιάσει τα γραφεία του Συλλόγου, ανακηρύσσοντας ταυτόχρονα το Νεομάρτυρα Γεώργιο το Νεαπολίτη προστάτη Άγιό της. Μια μεγάλη γιορτή, μια σπουδαία μέρα για την Πολιτιστική Ένωση Μικρασιατών «Η Καππαδοκία», στην οποία ευχόμαστε να είναι πάντα δημιουργική και να γιορτάσει στο μέλλον πολλές τέτοιες επετείους. Αρχάγγελος Γαβριήλ * Τους προύχοντες. ** Τοποθεσία ανάμεσα στη Νεάπολη και τη Μαλακοπή. 1. Μαρτυρία Άννας Γεωργιάδου βλ. Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών, Η Έξοδος, τομ. Β, Αθήνα 1982, σ Για την πολύ μεγάλη φουρτούνα έχουμε μαρτυρίες προσφύγων και από άλλες περιοχές, όπως αυτή της Σοφίας Δεβλέτογλου από την Αραβισό (Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών, ό.π., σ. 155) 2. Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών, ό.π., σσ. 142, 143. (Συνέχεια από τη σελ. 3) γου που έλαβε την απόφαση συμμετείχαν οι δικαστές: Θεοδώρα Γκοΐνη, αντιπρόεδρος Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνος Φράγκος, Ιωάννης Παπαδόπουλος, Ιωάννης Γιαννακόπουλος εισηγητής και Ανδρέας Ξένος, α- ρεοπαγίτες. Εισαγγελέας της έδρας ήταν ο αντιεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Νικόλαος Τσάγγας. Μετά την έκδοση της απόφασης η ΟΠΣΕ εξέδωσε Δελτίο Τύπου, το οποίο αναφέρει Άκυρη η απόφαση του Στρατοδικείου τα εξής: «Η Ομοσπονδία Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος, σχετικά με την απόφαση του Ζ Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου με την οποία έκανε δεκτή την αίτηση του κ. Μιχάλη Πρωτοπαπαδάκη, ο οποίος είναι εγγονός του πρώην Πρωθυπουργού Πέτρου Πρωτοπαπαδάκη, και έπαυσε οριστικά την ποινική [δίωξη] σε βάρος των έξι, λόγω παραγραφής, δηλώνει ότι θα τοποθετηθεί εμπεριστατωμένα, αφού λάβει και ε- πίσημα το σκεπτικό και την απόφαση από το Ανώτατο Δικαστήριο της Ελλάδος, σε κοινή συνέντευξη τύπου με το Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών και Μελετών Ελευθέριος Βενιζέλος. Η Ομοσπονδία Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος (ΟΠΣΕ) σέβεται την α- πόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου, ωστόσο εκτιμά ότι η ιστορία γράφεται από ι- στορικούς και όχι [από] δικαστικούς λειτουργούς». 10 MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

11 Το πρώτο προσφυγικό μωρό της Αμυγδαλιάς Κοζάνης (Συνέχεια από το προηγούμενο) Των ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΑΜΑΤΟΓΛΟΥ* Ευτυχώς οι Χιώτες, Ίωνες κι αυτοί και συνεργαζόμενοι με τους αδελφούς τους πέραν του Αιγαίου, έσπευσαν μικροί και μεγάλοι να βοηθήσουν τους αλαφιασμένους πρόσφυγες. Πολλούς τους προώθησαν με αραμπάδες και προπάντων με πλεούμενα κάθε λογής στους Βροντάδες λίγο πιο βόρεια. Εκεί στο ονομαστό σχολείο του Βούρου καταλάγιασε μαζί με άλλες και η οικογένεια του Νίκου και της Παρασκευής μαζί με τα δυο τέκνα της και τη γιαγιά Μερσίνα. Στη μεγάλη αυλή του Εκπαιδευτικού Ιδρύματος ο Δήμος της Ομηρούπολης, όπως λέγεται σήμερα η κωμόπολη, με τη βοήθεια εθελοντών και των ίδιων των κυνηγημένων, κατασκεύασε πρόχειρα παραπήγματα-παράγκες, μικρά δηλαδή δωμάτια με ξύλινα πατώματα τα περισσότερα και χωρίσματα στα πλευρά τα τελευταία σε κάποιες περιπτώσεις ήταν ευτελή με κουρελούδες ή χαρτόνια, σεντόνια ή πανιά! Κάτω από αυτές τις άθλιες συνθήκες οι κατατρεγμένοι έβγαλαν το χειμώνα. Την άνοιξη του 1923 γεννήθηκε μέσα σε ένα τέτοιο φτωχικό γιατάκι το πρώτο προσφυγικό μωρούλι, η Μαρίτσα μια παχουλή παιδούλα, που όλοι αγαπούσαν και την αντιμετώπιζαν ως ευοίωνο προάγγελμα για την καινούρια σελίδα του βίου τους. Και ήθελαν να διευκολύνουν τη λεχούσα στα θέματα διατροφής και ανάπαυσης, καθαριότητας και υγιεινής. Και αυτό φάνηκε καθαρότερα, όταν η νιομαμά έ- σκυψε στο μισοσκόταδο να σηκώσει ένα μωρουδιακό και ατυχώς την χτύπησε ένα γυμνόξυλο μιας αγριοσυκιάς με αποτέλεσμα να χυθεί το μάτι της: αποκόλληση του αμφιβληστροειδούς χιτώνος! Παρά το ατύχημα αυτό και οι φιλόξενοι νησιώτες χαίρονταν για το αγγελούδι, που έ- δινε αισιόδοξο τόνο στον καταυλισμό. Και εύχονταν να πραγματοποιηθεί σύντομα αυτό που παρατήρησε ο Ουγκό και τους το θύμισε ο δάσκαλος: πως είναι: Ευτυχισμένο το σπίτι εκείνο, μέσα στο οποίο βρίσκονται ενωμένα το λίκνο του παιδιού και η πολυθρόνα της γιαγιάς! Κι όταν άνοιξαν οι καιροί κι ήρθε η ώρα οι Μικρασιάτες να αναχωρήσουν από το πρόσκαιρο κατάλυμα, τους ευχαρίστησαν δακρυσμένοι τους καλούς Χίους για τη φιλάδελφη συνδρομή τους. Κι εκείνοι συγκινημένοι τους κατευόδωναν και τους έλεγαν το Μαριτσάκι να είναι το γούρι τους στη μελλοντική τους πορεία. Και μόλις οι ξεσπιτωμένοι μπάρκαραν στο πλοίο και κατηφόρισαν στο νότιο άκρο του νησιού, χαιρέτησαν με βουρκωμένα μάτια τη Γενέθλια Γη, τα υψώματα της οποίας έβλεπαν για ύστατη φορά: Ιωνία αγαπημένη, η εικόνα σου θα μένει ζωντανή μες στην καρδιά κι ας με διώχνουν μακριά... Στάθμευσαν στον Πειραιά απ' όπου στη συνέχεια με άλλο καράβι βγήκαν στη Θεσσαλονίκη. Από εκεί μεσοκαμπίς έφτασαν στο Γιδά, την Αλεξάνδρεια. Παραγωγικός ο τόπος και κοντά στο μεγάλο λιμάνι της Βόρειας Έλλάδας. Τα λιμνάζοντα νερά όμως και η υγρασία που ευνοούσαν την ελονοσία τους οδήγησαν δυτικότερα στο Μπουγιούκ Τεκελέρ της Κοζάνης, που το ήξερε ο Νίκος Δελής από την απελευθερωτική πορεία του με τον Ελληνικό Στρατό το 1912! Εδώ ξεπέζεψαν και η κάθε οικογένεια βολεύτηκε σε ένα από τα εγκαταλελειμμένα τουρκικά σπίτια. Είχε ήδη υπογραφεί η Συνθήκη της Λωζάνης και είχε αρχίσει να εφαρμόζεται η ανταλλαγή των πληθυσμών. Οι Τούρκοι φεύγοντας άφησαν ένα κοπάδι πρόβατα κάπου 261. Έπρεπε αυτά να μοιραστούν στις νιο-φερμένες 36 οικογένειες. Τη διαίρεση την έκανε ο...εγγράμματος Νίκος, που αποφάνθηκε: 7 πρόβατα και ένα ποδάρι σε καθεμιά. Αυτό το είπε αστειωδώς, γιατί περίσσευαν 9 πρόβατα επί 4=36 πόδια. Όμως στις 8 πολυμελέστερες οικογένειες έδωσαν από 1 παραπάνω και το ένατο το χάρισαν στο Μαριτσάκι, στο πρώτο παιδόπουλο του χωριού! Εδώ λοιπόν στο Μεγάλο Χωριό ρίζωσαν οι περιπλανώμενοι και εδώ μεγάλωσε και η Μαρίτσα σε δύσκολες συνθήκες στην αρχή. Ένα πρόβλημα μεγάλο ήταν ο ύπνος του βρέφους, πράγμα αναγκαίο για την υγεία και την ανάπτυξή του, όπως λέει ο θυμόσοφος λαός μας: Ο ύπνος θρέφει το παιδί κι ο ήλιος το μοσχάρι. Γι αυτό, α- φού ακόμη δεν είχαν κρεβατάκι, η μητέρα του καθόταν κάτω με τεντωμένα τα πόδια της προς τα εμπρός και ξάπλωνε με προσοχή την κορούλα της. Την τραμπάλιζε κατόπιν μαλακά δεξιά κι αριστερά και της τραγουδούσε με τη γλυκιά φωνή της τρυφερά νανουρίσματα : Κοιμήσου, αγγελούδι μου με το γλυκό τραγούδι μου σου παράγγειλα παιχνίδια, ρούχα και πολλά στολίδια. Γρήγορα ο Νίκος κατασκεύασε ένα ξύλινο μπεσίκι, μια μικρή βαρκούλα, που έβαζε το μικρό η μαμά και το λίκνιζε πέρα δώθε απαλά νανουρίζοντάς το συγχρόνως; Νάνι, νάνι σου τραγουδώ, για να σε νανουρίσω σιγά την κούνια σου κουνώ, ώσμε να σε κοιμήσω. Κι ύστερα από κάθε τετράστιχο παρενέβαλλε και την απαραίτητη επωδό, το ρεφρέν, που διάνθιζε τα αυτοσχέδια στιχάκια της: Έλα,Ύπνε, πάρε μού το και μεγάλο φέρε μού το Παιδικά τραγούδια της έλεγε, σαν είχε ξετσουμίσει, της έλεγε και ο ηδύφωνος πατέρας της κάπου κάπου, παίρνοντάς την αγκαλιά: Από κάτω απ'τα ραδίκια κάθονται δυο πιτσιρίκια κουβεντιάζουν τα δικά τους, τα τρανά ονείρατά τους Και τα χρόνια περνούσαν φτωχικά, αλλά η κατάσταση όλο και βελτιωνόταν. Η Μαρίτσα είχε πια κι άλλα τρία αδέλφια: τη Στάσα, τη Νότα και το Χρίστο. Μ'αυτά και με άλλα συγχωριανόπουλα έπαιζαν στα ντουρσέκια και στους α- βλαγάδες.στο Δημοτικό ήταν αρίστη μαθήτρια. Την έβαζε η Βασιλική Μπλάτζα, η δασκάλα να διαβάζει την Άπασα Ύλη, για ν'ακούνε και να μαθαίνουν τ'άλλα παιδιά. Μα για περαιτέρω σπουδές ούτε να το διανοηθούν οι γονείς της... Γι'αυτούς όπως και για όλους τους χωριανούς ο σκοπός ήταν η επιβίωση και η νοικοκυροσύνη. Το αποδοτικότερο σχολείο ήταν το σπίτι, ιδιαίτερα για τις κοπέλες. Και η Μαρίτσα κοντά στη μητέρα της και στη γιαγιά της έμαθε καλό νοικοκυριό, βοηθώντας παράλληλα και στις αγροτικές εργασίες. Και όλο της έκαναν ντεμπίχι να είναι κατά περίπτωση οικονόμα ή απλοχέρα να μην είναι: Νοικοκυρά στα πίτουρα και σπάταλη στ'αλεύρι... Και η Μαρίτσα την ήθελε τώρα, που είχε α- νάγκη το Έθνος μας, για να'ναι ζεστοί οι στρατιώτες μας στα βουνά της Πίνδου. Ανάμεσα σ'αυτούς και οι Αμυγδαλιώτες και συγκεκριμένα ο γαμβρός της Μαρίτσας Στασός, ο θείος της Γιάννης και ο αδελφός της Γιώργος. Ο τελευταίος μάλιστα έπαθε κρυοπαγήματα, ώστε οι γιατροί να του κόψουν τα άκρα στα πέλματα! Στράτευσαν και οι Αμυγδαλιώτισσες τον εαυτό τους, όπως και άλλες Ελληνίδες, και έπλεκαν νυχθημερόν πουλόβερ και κουκούλες, κάλτσες και γάντια. Η Μαρίτσα ήταν εξειδικευμένη στις μακριμάνικες φανέλες με μακρύ λαιμό, που γύριζε δυο δίπλες. Και ένιωθε εθνική υπερηφάνεια που της δινόταν η ευκαιρία να συνδράμει και εκείνη στον Αγώνα της Φυλής, όπως το σιγοτραγουδούσε: Το δικό μου το κανόνι είναι το μικρό βελόνι μ' αυτό πλέκω το πλεκτό, που ζεσταίνει το Στρατό! Αυτά τα μάλλινα έγιναν αιτία να εντοπίσει ο πατέρας της Μαρίτσας τον αδελφό του, που δεν ήξερε τίποτε γι'αυτόν από τη Μικρασιατική καταστροφή. Γιατί τα έστελναν οι γυναίκες επωνύμως μέσω Κοζάνης στο Μέτωπο και μετά από δυο εβδομάδες περίμεναν τον ταχυδρόμο να φέρει τα δελτάρια, που το καθένα είχε το όνομα του οπλίτη που φορούσε το πλεκτό. Ένα λοιπόν δελτάριο που παρέλαβε η Μαρίτσα έγραφε με καθαρά γράμματα: Ευχαριστώ για τη ζεστή φανέλα Μανόλης Δελής Σαμιώτης. Η χαρά και η συγκίνηση κυρίως του πατέρα της δεν περιγραφόταν. Έκτοτε τα δυο αδέλφια, ο Νίκος και του Μανόλη ο πατέρας Σπύρος, που πήραν διαφορετικούς δρόμους κατά τη φυγή αλληλογραφούσαν συχνά. Δεν κατάφεραν όμως να συναντηθούν. Αυτό το πέτυχαν τα εξαδέλφια, αργότερα, όταν ο Βαγγέλης ανέβηκε και υπηρέτησε τη στρατιωτική του θητεία και στην Π.Α.Π. πάνω από την Αμυγδαλιά. Η Κατοχή που ακολούθησε και ο Εμφύλιος Σπαραγμός χτύπησαν α- λύπητα και το Χωριό αυτό. Η Μαρίτσα τώρα ή- ταν μια κόρη ψηλή και μελαχρινή με μεγάλα μάτια και πολλά πολλά μαλλιά. Αυτά τα χτένιζε μπουρμάδες, όπως έλεγε τις πλεξούδες η Μπουτζαλιά μητέρα της, γιατί τα τύλαε πίσω σ'ένα φανταχτερό κότσο.άλλοτε πάλι τα άφηνε αμολητά να πέφτουν στους ώμους της φουφουλωτά. Αυτό το χαρακτηριστικό της γνώρισμα στάθηκε ικανό να της κοτσάρουν το παρατσούκλι. Μαλλιάγκα και Μαλλιαγκού. Δεν την ενοχλούσε αυτό το παρατίτλιο, παρά αντιλαμβανόταν ότι τα πλούσια μαλλιά της προσέδιδαν χάρη και ομορφιά. (Συνεχίζεται) * O κ. Γιάννης Σταμάτογλου είναι Φιλόλογος Ιστορικός και μέλος της Ενώσεως Σμυρναίων. Προς τα Μέλη και τους Φίλους της Ενώσεως Σμυρναίων Εάν διαθέτετε ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ( ) σας παρακαλούμε θερμά να μας ενημερώσετε στη διεύθυνση Mας βοηθάτε να επικοινωνούμε μαζί σας σε ηλεκτρονική μορφή ταχύτερα και χωρίς τα έξοδα που απαιτεί η συνηθισμένη αλληλογραφία. MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

12 Βραβεία ιστορικής μελέτης και ποίησης για τον Ελληνισμό της Μικράς Ασίας Aναμνηστική φωτογραφία με τους πρώτους βραβευθέντες, τα μέλη της κριτικής επιτροπής του διαγωνισμού, το δήμαρχο Καλαμαριάς κ. Μπακογλίδη και τον πρόεδρο της Ενωσης Σμυρναίων Μικρασιατών Β.Ε. κ. Ευθύμιο Αρτζόγλου. ΕΝΑΣ νέος θεσμός, αυτός της βράβευσης ιστορικών μελετών και ποίησης, προστίθεται στο ενεργητικό της Ένωσης Σμυρναίων Μικρασιατών Βορ. Ελλάδος χάρις στο κληροδότημα της λογοτέχνιδος Νανάς Κοντού. Μετά από α- πόφαση της τριμελούς κριτικής επιτροπής, τα βραβεία του Α Πανελλήνιου Διαγωνισμού Ιστορικής Μελέτης και Ποίησης που προκήρυξε η Ένωσις δόθηκαν ως εξής: Ιστορική Μελέτη. Το βραβείο των ευρώ μοιράστηκε στους κυρίους Γεώργιο Καλαφίκη («Η Σμύρνη τον 17 ο και 18 ο αι. Συμβολή στη μελέτη της οικονομικής και κοινωνικής ζωής της πόλης») και Ιωάννη Κατσίκη («Η εγκατάσταση των Μικρασιατών προσφύγων στην ελλαδική επικράτεια: Διαδικασίες και Αποτίμηση) καθώς τα έργα τους κρίθηκαν ισάξια. Στην ίδια κατηγορία έπαινο έ- λαβαν η κ. κυρία Παρθένα Τσοκτουρίδου και διάκριση ο κ. Παναγιώτης Παρασκευαΐδης. Ποίηση. Το χρηματικό έ- παθλο των ευρώ μοιράστηκαν οι κυρίες Άννα Ιωαννίδου («Ζωγραφίζοντας μνήμες ζωής και θανάτου») και Ευγενία Κ. Ιωαννίδου («Αξέχαστες πατρίδες») Δόθηκαν επίσης πέντε έπαινοι και τρεις διακρίσεις. Την κριτική επιτροπή του 1 ου Πανελλήνιου Διαγωνισμού Ιστορικής Μελέτης και Ποίησης αποτελούσαν η δημοσιογράφος και συγγραφέας κ. Αγγελική Στεργίου, ο καθηγητής του Α.Π.Θ. κ. Νικόλαος Ιντζεσίλογλου και η πρόεδρος της Ένωσης Λογοτεχνών Βορείου Ελλάδος κ. Ευαγγελία Αγγελική Πεχλιβανίδου. Να σημειωθεί ότι κατά την τελετή της απονομής των βραβείων που έγινε στο Πολιτιστικό Κέντρο «Μικρασία» στον προσφυγικό Δήμο της Καλαμαριάς, ο πρόεδρος των Σμυρναίων Μικρασιατών Β.Ε. κ. Ευθύμιος Αρζόγλου δεσμεύτηκε πως το σωματείο του θα εκδώσει δύο βιβλία με τα βραβευθέντα έργα ιστορικής μελέτης και ποίησης. ΤΑ προσφυγικά σωματεία γνωρίζουμε όλοι ότι συγκροτήθηκαν με στόχο την ιστορική μνήμη. Ζωντανά όμως διατηρούνται όταν λειτουργούν δυναμικά τόσο τα μέλη όσο και το προεδρείο τους. «Η Δύση της Ανατολής» Το νέο βιβλίο του Παρ. Συριανόγλου Η δημιουργικότητα και το προοδευτικό πνεύμα του προέδρου του συλλόγου Ρεθύμνιων Μικρασιατών, κ. Παρασκευά Συριανόγλου, έχει εμπνεύσει και συνεχίζει να εμπνέει όλους εμάς, τα μέλη αυτού του προσφυγικού σωματείου, ώστε να κάνουμε αισθητή την παρουσία μας τόσο στους Ρεθύμνιους όσο και στους Κρητικούς αδερφούς μας. Ο πολυγραφότατος κ. Συριανόγλου μας έχει κάνει περήφανους πολλές φορές με τα βραβευμένα συγγραφικά του πονήματα τα οποία έχουν ως α- ντικείμενο έρευνας, μελέτης και τολμώ να πω... λατρείας την πατρίδα μας, την αξέχαστη Ιωνία. Ο Ρεθυμνιώτικος λαός Κρήτες και Μικρασιάτες διοργάνωσαν προς τιμή του μια ξεχωριστή βραδιά, προκειμένου να παρουσιαστεί η πνευματική του εργασία, με έμφαση στο εξαιρετικό και ιδιαίτερα ευαίσθητο θεατρικό έργο: «Η Δύση της Ανατολής». 15 Οκτωβρίου και το Ωδείο στην παλαιά πόλη του Ρεθύμνου - καθολική εκκλησία επί Eνετοκρατίας, μιναρές αργότερα και σήμερα ένα μεγάλης αξίας μνημείο φιλοξένησε πολύ κόσμο, που με χαρά περίμενε να δει ξανά την συγγραφική πορεία του προέδρου των Ρεθύμνιων Μικρασιατών. Μεγάλη η συγκίνηση αλλά και η αγωνία και η ευθύνη για εμάς που αναλάβαμε να παρουσιάσουμε, μπροστά σε ένα πραγματικά αξιόλογο και απαιτητικό κοινό αλλά και στις αρχές του τόπου, τον ήδη πολύ γνωστό συντοπίτη μας. Το Ρέθυμνο έχει δώσει ήδη μεγάλους πνευματικούς ανθρώπους και εξαιρετική ώθηση στην πολιτιστική ζωή της χώρας μας. Από το 1922 όμως, από τότε που υποδέχθηκε και αποδέχθηκε τους Μικρασιάτες αδερφούς, ενισχύθηκε η πνευματική παραγωγή της πόλης, τρανή απόδειξη πως όταν Κρητικός και ο Ιωνικός πολιτισμός συνδυαστούν αρμονικά, τα α- ποτελέσματα είναι θεαματικά. Το Ρεθυμνιώτικο κοινό προσέτρεξε λοιπόν και αγκάλιασε με αγάπη το έργο του συντοπίτη μας και με φανερή συγκίνηση άκουσε την ανάγνωση αποσπασμάτων από το θεατρικό έργο που έχει ήδη ανέβει στο Ρέθυμνο, στο Ηράκλειο και στην Ιεράπετρα ενώ στις 21 Νοεμβρίου πρόκειται να ανέβει και στα Χανιά. Ο κ. Συριανόγλου, ευσυγκίνητος όπως πάντα, εξέφρασε με λίγα μεστά λόγια την εκτίμησή του στους Ρεθεμνιώτες και υποσχέθηκε συνέχεια. Ακολούθησαν τραγούδια α- πό την τολμώ να πω εξαίρετη χορωδία του Συλλόγου και η βραδιά έκλεισε πολύ ζεστά όπως ξεκίνησε, αφήνοντας σε όλους μας μια πολύ γλυκιά γεύση από την πατρίδα και την βεβαιότητα ότι δεν θα αφήσουμε χώρο στην λησμονιά. Bίκυ Κόλλια 12 MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

13 ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΠΟΛΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Έκθεση για τον Ελληνισμό της Καππαδοκίας Με γενικό τίτλο «Ανιχνεύοντας τον Ελληνισμό της Καππαδοκίας» πραγματοποιήθηκε το τριήμερο και 29 Νοεμβρίου, στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων (αίθουσα «Άγγελος Σικελιανός»), μεγάλη έκθεση που οργάνωσαν η Πανελλήνια Ένωση Καππαδοκικών Σωματείων και η Οικουμενική Ομοσπονδία Κωνσταντινουπολιτών με τη συμμετοχή καππαδοκικών σωματείων μελών της ΠΕΚΣ απ όλη τη χώρα, τα οποία παραχώρησαν ό- λο το εκθεσιακό υλικό, φωτογραφίες επανεκτυπωμένες σε μεγαλύτερες διαστάσεις από τις πρωτότυπες και κειμήλια, που φυλάσσουν στις μουσειακές συλλογές τους. Σκοπός τους να προβάλουν την πατρίδα των προγόνων τους, τον τόπο και τον τρόπο της ζωής εκείνων, να κοινοποιήσουν τις μνήμες τους και να εκδηλώσουν, όσο ανείπωτα κι αν φαίνονται ότι είναι, τα πλούσια συναισθήματα που διεγείρει η αναφορά στην Καππαδοκία της πλούσιας παράδοσης και του μεγάλου πολιτισμού των απλών και των διακεκριμένων τέκνων της. Στα εγκαίνια της έκθεσης που έγιναν το Σάββατο 27 Νοεμβρίου το απόγευμα παρέστη και α- πηύθυνε χαιρετισμό ο καππαδοκικής καταγωγής υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης κ. Βασίλης Κεγκέρογλου. Για την έκθεση αυτή ο πρόεδρος της ΠEΚΣ κ. Θεοφάνης Ισακίδης σε σύντομο χαιρετισμό του αναφέρει: «Κεντρικό στοιχείο της έκθεσης είναι ο άνθρωπος και τα δημιουργήματά του, στην περιοχή που δεν γέννησε μόνον ωραία άλογα, αλλά και ανήσυχα πνεύματα, όπως αυτά διαμορφώθηκαν μέσα α- πό την ιερότητα και το μυστήριο του ευλογημένου αυτού τόπου, με το εξωπραγματικό τοπίο ό- πως το λάξευσε η καλλιτέχνιδα φύση ενός τόπου, της Καππαδοκίας, που το ταξίδι και η επίσκεψη σε αυτόν γίνεται προσκύνημα, με το πρώτο βήμα του ταξιδιώτη στα χώματά της. Και, όπως λέγει ο Οικουμενικός Πατριάρχης μας κ.κ. Βαρθολομαίος κάθε φορά που ερχόμαστε στην Καππαδοκία είναι σαν να είναι η πρώτη φορά''. Η γη της Καππαδοκίας φιλοξένησε επί αιώνες έναν Ελληνοχριστιανικό πολιτισμό, που δημιουργήθηκε και αναπτύχθηκε από τους κατοίκους της, κάτω α- Με μεγάλη επιτυχία παρουσιάστηκε την Τετάρτη 13 Οκτωβρίου το έργο της Γιώτας Ευσταθίου «Ετσι ήρθαμε ε- δώ» στο Δημαρχείο της Καισαριανής. Εκατοντάδες Καισαριανιώτες κατέκλυσαν την αίθουσα εκδηλώσεων του Δημοτικού καταστήματος και υ- ποδέχτηκαν με ενθουσιασμό και συγκίνηση τα μέλη της θεατρικής ομάδας του Μικρασιατικού Συλλόγου Καισαριανής στην πρώτη της εμφάνιση. Και το θερμό χειροκρότημά τους στο τέλος της παράστασης ήταν η καλύτερη ανταμοιβή για τους ερασιτέχνες ηθοποιούς του Συλλόγου για τη δουλειά και την προσπάθειά τους. Αλλωστε, όπως είπε και η πρόεδρος του Μικρασιατικού Συλλόγου Καισαριανής, Στέλλα Σαρρηπαναγιώτου, στο σύντομο χαιρετισμό της «είναι πολύ σημαντικό ότι στις δύσκολες μέρες που ζούμε υπάρχουν άνθρωποι με μεράκι ( Όρεξη κυρίως για ζωή και όνειρα, όπως και οι Σμυρνιοί ήρωες του έργου της Γ. Ευσταθίου) που αφιερώνουν ώ- ρες από τον προσωπικό τους χρόνο αφιλοκερδώς και συμμετέχουν σε πολιτιστικές δημιουργίες». Θερμή υποδοχή στη θεατρική ομάδα του Μικρασιατικού Συλλόγου Καισαριανής Το Αρρεναγωγείο της Σινασού. (Φωτoγραφία από το λεύκωμα «Η Σινασός της Καππαδοκίας», εκδ. «Ελληνική Εταιρεία» και Φιλανθρωπικό Σωματείο «Η Νέα Σινασός», σ. 48). Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο δήμαρχος Καισαριανής Σπύρος Τζόκας, οι επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεων, εκπρόσωποι μικρασιατικών σωματείων και φορέων της πόλης. Το έργο ανέβηκε με σκηνοθεσία της Γιώτας Ευσταθίου. Πήραν μέρος (αλφαβητικά) οι: Βούλα Αθηναίου, Ρίτα Γεωργιάδου, Κατερίνα Γιανναρά, Γιώτα Δαλακίδου, Γρηγόρης Ευσταθίου, Φώτης Ζαρκάδας, Φαίη Ζυμπερδίκα, Δώρα Θεοφίλου, Μαρίνα Παναγοπούλου, Σοφία Τσαμτσούρη, Χρήστος Τσέρπες, Νότα Ψούνη. πό αντίξοες συνθήκες σε όλες τις ιστορικές περιόδους. Οι λαξευτές εκκλησίες σε κωνικούς μονόλιθους με τις θαυμάσιες τοιχογραφίες, ανωνύμων τεχνιτών του 11ου αιώνα, τα εκπαιδευτήρια, τα αρχοντικά, οι επιγραφές, μαρτυρούν το λαμπρό παρελθόν της και συγκινούν τον επισκέπτη, απ' όπου κι αν προέρχεται». Και ο κ. Ισακίδης καταλήγει: «Η ΠΕΚΣ προσπαθεί να δώσει με εναργή τρόπο ένα σαφές μήνυμα στις επερχόμενες γενιές, ότι η ανθρώπινη ταυτότητά μας διασώζεται και περιφρουρείται μόνο μέσα από την γνώση του πολιτισμού και της κουλτούρας των προγόνων μας, που στους χαλεπούς και δυσοίωνους καιρούς μπορούν να μάς διαφυλάξουν α- πό την ισοπέδωση και την αλλοτρίωση. Με την ευκαιρία της έκθεσης ο καθηγητής της Νομικής Σχολής του Α.Π.Θ. κ. Νικόλαος Ιντζεσίσογλου, συντονιστής των επιστημονικών εφοριών της ΠΕΚΣ συνέταξε συνοπτικό κείμενο για την Καππαδοκία το ο- ποίο διανεμόταν σε όσους επισκέπτονταν την «Τεχνόπολη» για να παρακολουθήσουν την έκθεση. Ομογενείς από το Βαλουκλή στη Βασιλειάδα Επίσκεψη γνωριμίας στο Αρχοντικό Γερόντων της Βασιλειάδας στην περιοχή Άγιος Βασίλειος Λαγκαδά πραγματοποίησαν στις 9 Νοεμβρίου 2010 ομογενείς από το Γηροκομείο Βαλουκλή της Κωνσταντινούπολης. Τον πρόεδρο του Ιδρύματος κ. Δημήτριο Καραγιάννη και τον πρόεδρο των γηροκομουμένων κ. Γεώργιο Απτέσογλου, μαζί με τους υ- πόλοιπους 35 περίπου ομογενείς, υποδέχτηκαν με εγκαρδιότητα τα μέλη της Βασιλειάδας. Σε εκδήλωση για τους αφιχθέντες Κωνσταντινουπολίτες συμμετείχαν η χορωδία των Σαμίων Θεσσαλονίκης και η χορωδία του Δήμου Θεσσαλονίκης, οι οποίες με τα τραγούδια τους από τις αλησμόνητες πατρίδες συγκίνησαν το α- κροατήριο. Ακολούθησε γεύμα και μετά την ανταλλαγή δώρων εδόθη η υπόσχεση ότι σύντομα θα υ- πάρχει ανταπόδοση της επίσκεψης στο Βαλουκλή της Κωνσταντινούπολης. MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

14 BIBΛΙΟγραφικά Των Χριστουγέννων, Της Πρωτοχρονιάς, Των Φώτων ΑΡΓΥΡΩ ΜΑΜΑΛΗ ΚΟΠΑΝΟΥ Αντέτια του Δωδεκαημέρου ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ 2011 Ένα βαλιτσάκι γεμάτο αναμνήσεις ΤΑ «Χριστουγεννόσκολα», τα «Καλαντόφωτα», τα «Καρκατζάμερα», τα «Φωτοκάλαντρα» των τόπων της καθ ημάς Ανατολής ξετυλίγονται πτυχωτά μέσα στις 120 περίπου σελίδες του βιβλίου της Αργυρώς Μάμαλη Κοπάνου, ερευνήτριας λαογράφου και μέλους του Δ.Σ. της Πολιτιστικής Εστίας Μικρασιατών Ν. Ιωνίας Μαγνησίας «Ιωνες». Το πόνημα της συγγραφέως, μια πολύχρονη εργασία καταγραφής και κατάταξης υλικού μέσα από βιβλία και αφηγήσεις, περιγράφει με ύφος γλαφυρό εορταστικές, πατροπαράδοτες, αγαπημένες συνήθειες που τηρούνταν με παραδοσιακή ευλάβεια στην Ιωνία, στην Καππαδοκία, στον Πόντο, στην Ανατολική Θράκη και στην Ανατολική Ρωμυλία. Το βιβλίο χωρίζεται στις ακόλουθες θεματικές ενότητες: Σπιτικές ετοιμασίες, Ζωοσφαξίματα, Καρτσάγκαλοι, Σιφώτες, Πιζήαλα Περίδες, Χριστόψωμα, Σταυροψώμια, Το χριστουγεννιάτικο δέντρο στον Πόντο, Παραμονή του Χριστού, Ανήμερα του Χριστού, Άι Στέφανος, Παραμονή τ Άι Βασιλιού, Τ Άι Βασιλιού, Βασιγιόπιττες, Αϊβασιλόπιττες, Βασιλειόπιττες, Λόφωτα, Ολόφωτα, Τ Άι ΜΕΡΕΣ εορτών και στα γραφεία της «Μ.Ηχ.» άρχισαν να φθάνουν ημερολόγια και ευχετήριες κάρτες Συλλόγων και Φορέων, που μας τιμούν χρόνια τώρα με την α- γάπη και τη συνεργασία τους. Ολους τους ευχαριστούμε «εκ βάθους καρδίας» και α- ντευχόμεθα τα βέλτιστα για το Νέο Ετος. Όμως στο σημερινό σημείωμα ξεχωριστή αναφορά, ας μου επιτραπεί να κάνω στο νεοσύστατο (ιδρύθηκε το 2009) Πολιτιστικό Σύλλογο Λαυρίου «Η Μικρασία», καρπό της αγάπης και της προσπάθειας δύο νέων ανθρώπων, του Παναγιώτη Μούτση και της Τριανταφυλλιάς Μήτρου για τις πατρίδες των προγόνων τους. Στο ενεργητικό του συλλόγου συγκαταλέγεται και η έκδοση του Ημερολογίου 2011, το οποίο μέσα από τις παλιές φωτογραφίες των προσφύγων της α γενιάς και τις χειρόγραφες σημειώσεις τους ταξιδεύει τον αναγνώστη στις πατρίδες της ψυχής. «Βάσανα, πίκρες, καημοί, αγώνες για τη ζωή, προδοσίες, χαρές, πανηγύρια, τραγούδια και γλέντια. Βλέπεις αυτά που είδαν τα μάτια τους, ζεις αυτά που έζησαν. Μαθαίνεις την ιστορία τους», γράφει στον πρόλογο της έκδοσης ο πρόεδρος Παναγιώτης Μούτσης. Στην ίδια σελίδα η φωτογραφία ενός σπουδαίου Μικρασιάτη, του Κυδωνιάτη κεραμίστα και ζωγράφου Πάνου Βαλσαμάκη, που συνέδεσε το καλλιτεχνικό του έργο με το Λαύριο, καθώς διηύθυνε το καλλιτεχνικό τμήμα της κεραμικής εταιρείας ΑΚΕΛ, φέρνει στη μνήμη μας ό- σα ακούσαμε και διαβάσαμε για το μαρτυρικό Αϊβαλί, την πατρίδα του Φώτη Κόντογλου, του Στρατή Δούκα και τόσων άλλων διακεκριμένων Ελλήνων. Έκδ. «Πολιτιστικός Σύλλογος Λαυρίου Η Μικρασία» ΠΕΤΡΟΣ ΜΕΧΤΙΔΗΣ (επιμ.) Κωνσταντινούπολη Μικρασία Πόντος ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ από τις εκδόσεις «Μεταίχμιο» το ημερολόγιο 2011 «Κωνσταντινούπολη Μικρασία Πόντος» σε επιμέλεια του συνεργάτη μας Πέτρου Μεχτίδη. Μέσα σε 312 σελίδες ο Π. Μεχτίδης συγκέντρωσε ένα πλούσιο εικονογραφικό υλικό (επιστολικά δελτάρια, χάρτες, σύγχρονες φωτογραφίες, ελαιογραφίες κ.λπ.) από τις Αλησμόνητες Πατρίδες. Αυτό το εικονογραφικό υλικό συμπληρώνεται με ένα πανόραμα πληροφοριών που καλύπτει όλο το φάσμα της ζωής των Ελλήνων της Πόλης, της Μικρασίας και του Πόντου. Το ημερολόγιο χωρίζεται σε θεματικές ενότητες (π.χ. Μάιος- Άλωση Κωνσταντινούπολης, Σεπτέμβριος- Μικρασιατική Καταστροφή), ενώ παράλληλα παρουσιάζονται συνταγές, λογοτεχνικά κείμενα παλαιών (Δ. Σωτηρίου, Η. Βενέζης, Δ. Ψαθάς) και νεότερων λογοτεχνών (Π. Μάρκαρης, Γ. Ξανθούλης, Γ. Καλπούζος), μαρτυρίες περιηγητών. Το ημερολόγιο διανθίζεται με περιγραφή Γιαννιού του Βαπτιστή, Κάλαντα και καλαντίσματα. Στην τελευταία ενότητα που έχει τον τίτλο «Γευστικές μνήμες» περιέχονται συνταγές από την κουζίνα των πατρίδων της καθ ημάς Ανατολής αλλά και χρήσιμες συμβουλές για τα σημερινά εορταστικά τραπέζια. Το κείμενο συμπληρώνει υποστηρικτικά μια επιλογή από φωτογραφίες. Η εικόνα του εξωφύλλου είναι ζωγραφικό έργο του Γιάννη Κονταξή. Τη φιλολογική επιμέλεια έκαναν η Αννα Αϊβαζόγλου και η Αννα Πετσιάβα. Το έργο προλογίζει η διευθύντρια του Κέντρου Ερεύνης Ελληνικής Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών, Αικατερίνη Καμηλάκη. Η νέα έκδοση της Πολιτιστικής Εστίας Μικρασιατών Ν. Ιωνίας Μαγνησίας «Ιωνες» συνοδεύεται από CD με μια επιλογή από κάλαντα και τραγούδια των περιοχών που αναφέρονται στο βιβλίο. Τα ερμηνεύει η χορωδία Νέων των «Ιώνων» υπό τη διεύθυνση της Βάλμης Παπαδοπούλου. Σελ. 120 Τιμή: 15 ευρώ αρχαιολογικών χώρων και μνημείων, μύθους, τραγούδια, αινίγματα και ποιήματα. Παρουσιάζονται επίσης πολλές από τις προσωπικότητες που γεννήθηκαν και έ- ζησαν εκεί (ζωγράφοι, αρχιτέκτονες, λογοτέχνες κ.α.). Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έ- χουν οι πληροφορίες για σημαντικά γεγονότα («σαν σήμερα») στην Κωνσταντινούπολη, τη Μικρασία και τον Πόντο και το διαφορετικό / εμπλουτισμένο εορτολόγιο με δεκάδες αγίους της περιοχής που εξετάζεται. Το ημερολόγιο κλείνει με έ- να πληρέστατο χρονολόγιο από το π.χ. έως το που καλύπτει 14 σελίδες και εκτεταμένη βιβλιογραφία. Εκδ. «Μεταίχμιο» 14 MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

15 Ένας Μικρασιάτης καλλιτέχνης με εθνική διάσταση (Συνέχεια από τη σελ. 9) βαθύ πηγάδι των ανθρωπίνων επιθυμιών» είναι επίσης παρόντα στον πίνακα. Εκεί λοιπόν... η κοπέλα με το λαμπερό χαμόγελο, αλλά κι η βάρκα που τόσο λεπτομερώς ο Κοψίδης μας την περιέγραψε 12, εδώ τη βλέπουμε στη στεριά, σ ένα καρνάγιο απ όπου πέρασε η φουρτούνα και τα σάρωσε όλα. Κι ολόγυρα άφθονα συντρίμμια, σκοινιά και ξύλα κι εργαλεία από παρατημένα μαστορέματα. Ο ουρανός στον πίνακα (όπως και σε πολλούς πίνακες του) ευκολομετάβλητος, από τη μια νύχτα κι απ την άλλη μέρα, απ τη μια ήλιος ευφρόσυνος κι απ την άλλη έτοιμη καταιγίδα... Το σημαίνον είναι ο συννεφιασμένο ουρανός. Μες στην καρδιά της Σιωπής, «ακούμε» ευδιάκριτο τον διάλογο μιας Ιστορίας πάντα υ- πόλογης στον Ανατολίτη... «Σιωπή: λένε τα ι- σχνά λουλούδια από τ αμάραντα 13...» (Συγγνώμη Ράλλη Κοψίδη που τολμήσαμε να περιγράψουμε έργο σου, παραβαίνοντας την προτροπή σου ότι «του μεγάλου και φρόνιμου ανθρώπου δεν του χρειάζεται εξήγησις του λόγου» 14 ). * Ο Κοψίδης δεν έδινε συμβουλές, δεν πίστευε στην ερμηνεία των έργων, μάλιστα γελούσε, (ε, έτσι θα είναι αφού το λες, εγώ πού να θυμάμαι...) συνήθιζε να λέγει. Το καταφύγιό του στη Γλυφάδα, το σπίτι με τη γοργόνα, γεμάτο από υπέροχα βιβλία αλλά και ποικίλα θαυμάσια αντικείμενα - θησαυρούς, βότσαλα, θαλασσόξυλα, το χειροκίνητο τυπογραφείο του κι η κοκκάλινη κούκλα-σύμβολο που τόσο συχνά ζωγραφίστηκε. Ο Κοψίδης ήταν τέρας εργασιομανίας. Η σεμνή κι επιβλητική παρουσία του, γρήγορα αποκάλυπτε την πραγματική της διάσταση, της βαθειάς κι ε- λεύθερης σκέψης που έδινε στο λόγο του μοναδική ενάργεια και νεανική ζωντάνια, αμεσότητα. Δίπλα του, άνθρωπος και ψυχή, η κυρία Μαρία (δεν ήταν μακρυά για τον Κοψίδη ο κήπος με τα ευφρόσυνα άνθη, το «δώρο»...). «Σειρά αλλονών είναι τώρα να μπούν σε κείνα τα αιχμηρά τοπία, να τα διασχίσουν, κυκλωμένοι από ανομολόγητους τρόμους, να φτάσουν στο χείλος του πηγαδιού...» διαβάζουμε από τις ατέλειωτες περιηγήσεις του στο Λαύριο 15. Στο μέλλον παραφύλαγε αδυσώπητα η ασθένεια. Εκείνος όμως με το πέρας κάθε καλοκαιριού, επέστρεφε από την Πάρο πάλι με νέες ζωγραφιές, παραμύθια όπως έλεγε απ το Αιγαίο. «Και τι απομένει; Ένα τραγούδι παναρμόνιο ποι κλείνει μέσα του ολάκερη την Ιστορία, την γνωστή και την άγνωστη. «Σαν μουσική τη νύχτα, μαγική που σβήνει...». Ήταν ότι η Ιστορία που βίωσαν μεταπροσφυγικά και μεταπολεμικά τα σπίτια μας είναι άξια εικαστικής έκφρασης κι αποτίμησης. Χωρίς κραυγές και μένος, χωρίς οίστρο και αρές. Με την ώριμη σιωπή της, με την κατάφαση. Από την άποψη αυτή ο Κοψίδης είναι «εθνικός». Βιογραφικά Ράλλης Κοψίδης. Γεννήθηκε στις 5 Νοεμβρίου του 1929 στο Κάστρο της Λήμνου, γιος του Αθανάσιου Κοψίδη και της Δέσποινας Προδρομίδου. Ενδιαφέρουσα υπήρξε η καταγωγή του: Από τη μητέρα του Δέσποινα προέρχεται από το καππαδοκικό Ινδζεσού μητροπόλεως Καισαρείας. Ο παππούς του Πέτρος Προδρομίδης, ήταν διπλωματούχος γιατρός και είχε ανοίξει στο Ινδζεσού φαρμακείο. Η οικογένεια έχαιρε εκτιμήσεως. Μετά την ανταλλαγή ο Προδρομίδης εγκαταστάθηκε ως πρόσφυγας, μαζί με την σύζυγό του Μαρία και την μοναχοκόρη τους Δέσποινα, στο Κάστρο της Λήμνου. Εκεί η Δέσποινα παντρεύτηκε με τον Αθανάσιο Κοψίδη, πατέρα του Ράλλη. Η οικογένεια των Κοψίδη προέρχεται από την Ανατολική Θράκη. Είχαν επαγγέλματα γύρω από τη ναυτιλία, ήσαν ιδιοκτήτες ιστιοφόρων και καπεταναίοι που μετέφεραν εμπορεύματα διαπλέοντας τον Έβρο. Το 1945, η οικογένεια Κοψίδη μετεγκαταστάθηκε στην Αλεξανδρούπολη. Εκεί ο νεαρός Ράλλης, κι ενώ φοιτούσε στη Σχολή Καλών Τεχνών Αθηνών, γνωρίστηκε με τη Μαρία Κοψίδη. Η κόρη τους Σοφία Κοψίδη είναι επίσης ζωγράφος. Μετά τη Σχολή Καλών Τεχνών, μαθήτευσε για έξι χρόνια κοντά στον Φώτη Κόντογλου ( ) και συνεργάστηκε μαζί του στην εικονογράφηση εκκλησιών. Οργάνωσε πολλές ατομικές εκθέσεις, σε διάφορες ελληνικές πόλεις κι η δουλειά του εκτέθηκε αρκετές φορές στο εξωτερικό (Κολωνία, Καμερούν, Δουβλίνο, Βρυξέλλες). Το 1989 η Εθνική Πινακοθήκη οργάνωσε μεγάλη αναδρομική Έκθεση με έργα ζωγραφικής και χαρακτικής σε Αθήνα και Αλεξανδρούπολη. Το 1994 ο Δήμος Πατρέων διοργανώνει επίσης μεγάλη αναδρομική του Έκθεση. Εκπληκτικά μνημεία του πολιτισμού μας αποτελούν τα αγιογραφικά του έργα σε διάφορες εκκλησίες στην Ελλάδα, αλλά και στο μοναστήρι Cheverogne του Βελγίου, καθώς και στο ναό του Ορθόδοξου Κέντρου του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Chambesy της Γενεύης, (όπου η τόλμη και η φαντασία των έργων αφήνουν συγκλονισμένο τον θεατή). Εκδίδει το περιοδικό «Κάνιστρο» ( ), συγγράφει, εικονογραφεί και τυπώνει (συχνά μόνος του, με το δικό του χειροκίνητο τυπογραφείο) σημαντικά έργα του, όπως οι «Σταυροί στον Άθωνα» 1963, «Εξοχή» (1964), «Προσκυνητάρι της Αίγινας» (1965), «Το Άδυτον» (1968), «Μάνη Πολύπυργος» (1972), «Σπίτια Ελληνικά» (1973), «Ρακένδυτοι» (1976), «Κάστρο Ηλιόκαστρο» (1980), «Κουρσούμια και άλλα ιστορήματα» (1985), «Στα μπάζα του Λαυρίου» 1985, «Το τετράδιο του γυρισμού» Εικονογράφησε και βιβλία άλλων, γιατί πολύ απλά - και ισοβίως ευγνώμων κύριε Ράλλη «Βιβλίο που δεν είναι ζωγραφισμένο μοιάζει με τριανταφυλλιά χωρίς τριαντάφυλλα» Μ.Β 1 Ρ.Κ, 92: «Τα ανεξήγητα», Κατάλογος Αναδρομικής Έκθεσης Δήμου Πατρέων. 2 Ρ.Κ, 92 «Τα ανεξήγητα», ό.π. 3 Αθηνά Σχινά, σελ 11 καταλόγου αναδρομικής Δήμου Πατρέων. 4 «Γράψε δυο λόγια για τη ζωγραφική..., Βλ. «Τα α- νεξήγητα», Ρ.Κ.1992, Γλυφάδα, κείμενο για την έκθεση στη Γκαλερί Αστρολάβος, από τον κατάλογο της Αναδρομικής Έκθεσης στην Δημοτική Πινακοθήκη Δήμου Πατρέων. 5 Ρ.Κ, «Το συγύρισμα», Κατάλογος Εκθέσεως Δήμου Πατρέων, σ Ρ.Κ: «Τι είναι ο κόσμος για τον ζωγράφο», Κάνιστρο 2 (1972), Αθήνα σ Ρ.Κ: «Η Οκτώηχος του Ζωγράφου», Κάνιστρο 4 (1973), Αθήνα, σ Ρ.Κ: 96, «Το συγύρισμα», Κατάλογος Εκθέσεως Δήμου Πατρέων ό.π. σ Ρ.Κ: «Τι είναι ο κόσμος...», Κάνιστρο 2 (1972), Αθήνα σ. 53. * Συχνά στους πίνακές του ο Κοψίδης αυτοπροσωπογραφείται(;) ως παιδί με ναυτικά που κρατάει καραβάκι. 10 Ρ.Κ: 96, «Ένα παιδί μιλάει με τη Νοτιά, Κατάλογος», Εκθέσεως Δήμου Πατρέων. 11 Ρ.Κ: «Ερημονήσια» Κάνιστρο 3 (1972), Αθήνα, σ. 81. * Το (τελευταίο;) μεγάλο έργο του Κοψίδη, «Μικρή εικαστική μυθολογία του Κάστρου Λήμνου», 1994, σινική και ακουαρέλλα (μακέττα), εκτέθηκε στην αναδρομική Έκθεση του Δήμου Πατρέων. 12 Ρ.Κ: Το πηγάδι, Στα μπάζα το Λαύριου και άλλα ι- στορήματα... εκδόσεις Κάνιστρο 2, Αθήνα Ρ.Κ: «Ερημονήσια», Κάνιστρο 3 (1972), Αθήνα σ Ο Ευαήνθης είπε... Φυλλάδα του Μεγαλέξανδρου, Ρ.Κ: «Ο Αλέξανδρος υπάγει εις τους μακάρους», Κάνιστρο 1 (1972), Αθήνα, σ Ρ.Κ: «Το πηγάδι», ό.π.. 16 Ρ.Κ: Λίγα λόγια για τη ζωγραφική. «Ο Εξαίσιος Άθωνας», Αθήνα Το μνημείο των Νεοτούρκων και η πλακέτα (Συνέχεια από τη σελ. 4) Επειδή οι αντιδράσεις συνεχίζονται στη Θεσσαλονίκη ο κ. Μπουτάρης επανήλθε επί του θέματος. Μιλώντας στις 9 Δεκεμβρίου, το βράδυ, από το βήμα της εσπερίδας που οργάνωσαν το Ελληνο-Τουρκικό Επιμελητήριο Β. Ελλάδας, το Κέντρο Ερευνών και Προοδευτικής Πολιτικής (ΚΕΠΠ) και το Συμβούλιο Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων της Τουρκίας (DIEK) διευκρίνισε δεν πρόκειται να γίνουν μοτονομασίες οδών ούτε ανέγερσης μνημείων και πρόσθεσε πως τον ενδιαφέρει μόνο η ανάδειξη της ι- στορίας της Θεσσαλονίκης και η διατήρηση της πολυπολιτισμικότητάς της. «Δεν είμαι χαζός για να μετονομάσω την ο- δό Αγίου Δημητρίου σε Κεμάλ Ατατούρκ», συμπλήρωσε ο νεοκλεγείς δήμαρχος. MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

16 Σύνδεσμος Μικρασιατών στην Κύπρο Μια ευχάριστη είδηση μας ήρθε από τη μαρτυρική Κύπρο. Ογδόντα οκτώ χρόνια μετά τον ξεριζωμό του 1922 οι τελευταίοι εν ζωή Μικρασιάτες και τα παιδιά των προσφύγων που ζουν σήμερα στο νησί, αποφάσισαν να συστήσουν τη δική τους οργάνωση με σκοπό, μεταξύ άλλων, την «περισυλλογή, μελέτη, διάσωση, ανάδειξη και διαφύλαξη των μικρασιατικών στοιχείων και μνημείων της μικρασιατικής λαογραφίας και τη διατήρηση και αναζωογόνηση της μικρασιατικής παράδοσης». Με έδρα τη Λεμεσό και εκπροσώπους σε όλες τις πόλεις της Κύπρου συνέστησαν το 2009 τη δική τους οργάνωση, το Σύνδεσμο Μικρασιατών Κύπρου, και ήδη προχώρησαν στην εκλογή της πρώτης διοίκησης του συλλόγου τους To IA Πανελλήνιο Συνέδριο για τον Ελληνισμό της Μ. Ασίας (Συνέχεια από τη σελ. 4) σήγηση είχε τίτλο «Δάφνες και πένθος». Εισηγητής ήταν ο μητροπολίτης Σταυρουπόλεως και Νεαπόλεως κ. Βαρνάβας, ο ο- ποίος λόγω εκτάκτου υποχρεώσεώς του στο εξωτερικό δεν μπόρεσε να παραστεί και έτσι την εισήγησή του διάβασε ο πρωτοπρεσβύτερος π. Νικηφόρος Καλαϊτζίδης. Ακολούθησε η πρώτη εισήγηση από τον κ. Κωνσταντίνο Χατζηκωνσταντίνου, καθηγητή του Α.Π.Θ. και θέμα «Η αναγκαστική ανταλλαγή των πληθυσμών: Η ουσία των αριθμών». Η δεύτερη συνεδρία την επόμενη ημέρα (Σάββατο, 28/11) ξεκίνησε με προεδρεύοντα τον καθηγητή της Θεολογικής Σχολής του Α.Π.Θ. κ. Βασίλειο Τσίγκο και με την εισήγηση του κ. Ιωάννη Μπάκα, λέκτορα της Θεολογικής Σχολής του Α.Π.Θ. Θέμα της εισηγήσεώς του «Η Συνθήκη της Λωζάνης και ο Ελληνισμός της Καππαδοκίας». που την αποτελούν η Μόνα Σαββίδου Θεοδούλου, ως πρόεδρος, και οι Γεώργιος Χατζηγεωργίου (αντιπρόεδρος), Γεώργιος Καλαμάς (γραμματέας), Χαράλαμπος Χοτζάκογλου (β. γραμματέας), Μυρτώ Πουαγκαρέ (ταμίας), Βασίλης Ευσταθιάδης και Τασούλα Καταφυγιώτου (σύμβουλοι). Το νέο Δ.Σ. εκφράζει μέσω της «Μ.Ηχ.» τις θερμές ευχαριστίες του προς τους φίλους και τις προσφυγικές οργανώσεις της Ελλάδας που συμπαραστάθηκαν στην προσπάθεια για τη σύσταση της οργάνωσης στην Κύπρο και προσβλέπει στην καλή συνεργασία τους για την επίτευξη των σκοπών του Συνδέσμου. Ο νέος σύνδεσμος έχει τα γραφεία του στην οδό Αναξαγόρου 8Α, Λεμεσός Ακολούθησε στο βήμα ο α- ναπληρωτής καθηγητής του τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας του Α.Π.Θ. κ. Βασίλης Κουκουσάς, με θέμα «Η Συνθήκη της Λωζάνης και η ανταλλαγή των πληθυσμών μέσα από τον ελληνικό τύπο». Ο επόμενος εισηγητής κ. Δημήτρης Ακριβούλης, λέκτορας Διεθνών Σχέσεων του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, μίλησε με θέμα «Ο ουδέτερος Αμερικανός» και αναφέρθηκε Τηλέφωνο επικοινωνίας: , φαξ: και Ας επικοινωνήσουμε γρήγορα μαζί τους. Ένας ζεστός λόγος θα είναι ενισχυτικός για το έργο που επωμίστηκαν και θα τους δώσει μεγάλο Η «Μ. Ηχ.» σε μορφή pdf Kάντε κλικ στο μενού «Μικρασιατική Ηχώ» στην Ιστοσελίδα της Ενώσεως Σμυρναίων και θα έχετε στη διάθεσή σας την ηλεκτρονική μορφή της εφημερίδας μας εντελώς δωρεάν. Πρόσφυγες από την Αλάγια της Μ. Ασίας στην Κύπρο. Η Φωτεινή Χατζηπερετσιόγλου με τα δυο της παιδιά Ελένη και Κώστα. Ογδόντα οκτώ χρόνια μετά τον ξεριζωμό και την προσφυγιά οι Μικρασιάτες της Κύπρου δημιουργούν στη μεγαλόνησο τη δική τους συλλογική οντότητα. κουράγιο. Στην Κύπρο υπάρχουν άνθρωποι που γνώρισαν δυο φορές την προσφυγιά, την πρώτη το 1922 με τη Μικρασιατική Καταστροφή και τη δεύτερη το 1974 με την εισβολή του Αττίλα στο νησί. Ας μην το ξεχνάμε. στις προσδοκίες της αμερικανικής πλευράς αναφορικά με τη Συνθήκη της Λωζάνης έστω και αν οι εκπρόσωποί της διατηρούσαν φαινομενικά τουλάχιστον ουδέτερη στάση. «Η εκστρατεία στην Μ. Ασία, προέλαση, αίτια καταστροφής, Συνθήκες Σεβρών, Λωζάνης και Μοντρέ» ήταν το θέμα της εισήγησης που παρουσίασε στη συνέχεια ο αντιστράτηγος ε.α., επίτιμος Διοικητής XVI Μεραρχίας κ. Θεμιστοκλής Βογιατζόγλου. Κατά την τρίτη συνεδρία προήδρευσε ο πρόεδρος της ΟΠΣΕ κ. Αθανάσιος Λαγοδήμος και παρουσιάσθηκε από τον καθηγητή της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Αθανάσιο Καραθανάση εισήγηση με θέμα «Η Συνθήκη της Λωζάνης και το Οικουμενικό Πατριαρχείο». Ο τελευταίος εισηγητής κ. Μιλτιάδης Σαρηγιαννίδης, λέκτορας του Α.Π.Θ. ανέπτυξε το θέμα: «Το Συμβούλιο της Ευρώπης και η Συνθήκη της Λωζάνης». Οι εργασίες του συνεδρίου έ- κλεισαν με τη σύνοψη των πορισμάτων του από τον δημοσιογράφο κ. Αντώνη Οραήλογλου. Αξίζει να σημειωθεί πως το συνέδριο πλαισιώθηκε μουσικά από τη χορωδία της Θεολογικής Σχολής του ΑΠΘ και τη χορωδία της Αδελφότητας Προκοπιέων Μακεδονίας-Θράκης «Όσιος Ιωάννης ο Ρώσος». 16 MIKPAΣIATIKH HXΩ, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Σ Κ Λ Η Σ Η. Με τιμή

Π Ρ Ο Σ Κ Λ Η Σ Η. Με τιμή Π Ρ Ο Σ Κ Λ Η Σ Η Σας προσκαλούμε να τιμήσετε με την παρουσία σας τις επετειακές εκδηλώσεις των 90 χρόνων Εθνικής Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από το Τουρκικό κράτος. Με τιμή Ο Μητροπολίτης

Διαβάστε περισσότερα

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε.

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε. Εισήγηση του Ν. Λυγερού στη 2η Παγκόσμια Συνδιάσκεψη Ποντιακής Νεολαίας "Οι προκλήσεις του 21ου αιώνα, η ποντιακή νεολαία και ο ρόλος της στο οικουμενικό περιβάλλον". Συνεδριακό Κέντρο Ιωάννης Βελλίδης

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Λαζουράς. Με τιμή, Ο Δήμαρχος Καλαβρύτων

Γιώργος Λαζουράς. Με τιμή, Ο Δήμαρχος Καλαβρύτων Εκδηλώσεις Μνήμης ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 1943 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2013 ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ Σας προσκαλούμε να τιμήσετε, τους Καλαβρυτινούς που εκτελέστηκαν από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής, στην περιοχή του Δήμου Καλαβρύτων, και

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ Οι θρησκευτικές εικόνες ως μέσον έκφρασης του θρησκευτικού συναισθήματος 9ο Δημοτικό Σχολείο Μυτιλήνης Τάξη: ΣΤ 1 Σχολικό έτος: 2006 07 Υπεύθυνη δασκάλα: Σπανού Σοφία «Όταν πρόκειται να αρχίσεις

Διαβάστε περισσότερα

2/09/2012 Ιωακείμ Γ, ο Πατριάρχης του Γένους, της Ρωμιοσύνης, του Ελληνισμού

2/09/2012 Ιωακείμ Γ, ο Πατριάρχης του Γένους, της Ρωμιοσύνης, του Ελληνισμού http://fanarion.blogspot.gr/2012/02/blog-post_09.html 2/09/2012 Ιωακείμ Γ, ο Πατριάρχης του Γένους, της Ρωμιοσύνης, του Ελληνισμού ΛΑΜΠΡΟ ΠΡΟΤΥΠΟ ΙΕΡΑΡΧΗ ΚΑΙ ΣΥΜΒΟΛΟ ΑΓΩΝΙΣΤΗ Τα πορίσματα του Επιστημονικού

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. Ένα μοναδικό ταξίδι, οδοιπορικό στην ιστορία του πολιτισμού και της εκπαίδευσης των Ελλήνων, σχεδίασε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Θρησκευτικά B Δημοτικού (Μέρος Α ) Ομορφος κόσμος ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Θρησκευτικά Β Δημοτικού Ομορφος κόσμος (Μέρος A ) Συγγραφική ομάδα:

Διαβάστε περισσότερα

«Θεολογικές Σπουδές και Οικουμένη Με ειδική αναφορά στη συμμετοχή της Ορθόδοξης Εκκλησίας στους διαχριστιανικούς διαλόγους και το μέλλον τους»

«Θεολογικές Σπουδές και Οικουμένη Με ειδική αναφορά στη συμμετοχή της Ορθόδοξης Εκκλησίας στους διαχριστιανικούς διαλόγους και το μέλλον τους» Θεολογίας, Θεολογική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών. Μέλη της Επιστημονικής Επιτροπής ήταν οι καθηγητές του Τμ. Θεολογίας ΕΚΠΑ Σεβ. Μητροπολίτης Μεσσηνίας Χρυσόστομος και Κ. Δεληκωσταντής, καθώς και η Β. Σταθοκώστα,

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Κηπουρός Κεμαλικότεροι του Κεμάλ Θράκη 2006,

Χρήστος Κηπουρός Κεμαλικότεροι του Κεμάλ Θράκη 2006, 1 Κεμαλικότεροι του Κεμάλ Copyright 2006 Χρήστος Κηπουρός Μαυρομιχάλη 13 Διδυμότειχο xkipuros@otenet.gr Εικόνα εξώφυλλου: Αναμνηστική φωτογραφία με τον Πατριάρχη Βαρθολομαίο στην Ξάνθη. Στο μέσον ο τότε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

mitata.gr Αναμνήσεις ενός χωριού

mitata.gr Αναμνήσεις ενός χωριού Αναμνήσεις ενός χωριού Αναμνήσεις ενός χωριού Με αυτό το ημερολόγιο το χωριό και ο σύλλογος στέλνουν τις ευχές σε όλα τα μέλη και τους φίλους. Είναι οι Αναμνήσεις ενός Χωριού όπως τις κατέγραψαν κάποτε

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ

Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ 2014-2015 Γνωρίζω Δεν ξεχνώ Διεκδικώ Η τουρκική εισβολή μέσα από φωτογραφίες Εργασίες από τα παιδιά του Γ 2 Το πρωί της 20 ης Ιουλίου 1974, οι Κύπριοι ξύπνησαν από τον ήχο των σειρήνων. Ο ουρανός ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ

ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΣ ΠΡΩΤΟΓΗΡΟΥ Πρωτοδίκου Διοικητικών Δικαστηρίων ΟΜΙΛΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΧΟΡΩΔΙΑΣ ΟΡΧΗΣΤΡΑΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΧΑΛΚΙΔΟΣ Κυριακή 19 Δεκεμβρίου 2010 Έμπλεη ευγνωμοσύνης, με βαθιά

Διαβάστε περισσότερα

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας

Έρικα Τζαγκαράκη. Τα Ηλιοβασιλέματα. της μικρής. Σταματίας Έρικα Τζαγκαράκη Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας στην μικρη Ριτζάκη Σταματία-Σπυριδούλα Τα Ηλιοβασιλέματα της μικρής Σταματίας ISBN: 978-618-81493-0-4 Έρικα Τζαγκαράκη Θεσσαλονίκη 2014 Έρικα Τζαγκαράκη

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Ολοι είμαστε αδέλφια

Ολοι είμαστε αδέλφια ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού (Μέρος Α ) Ολοι είμαστε αδέλφια ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού Ολοι είμαστε αδέλφια (Μέρος A )

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος»

Ο εγωιστής γίγαντας. Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία. Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης. «Αλέξανδρος Δελμούζος» Ο εγωιστής γίγαντας Μεταγραφή : Γλυμίτσα Ευθυμία Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Αλέξανδρος Δελμούζος» 2010-2011 Κάθε απόγευμα μετά από το σχολείο τα παιδιά πήγαιναν για να παίξουν στον κήπο του γίγαντα.

Διαβάστε περισσότερα

Η µαγεία του βιβλίου

Η µαγεία του βιβλίου Η µαγεία του βιβλίου Χριστιάνα Αντρέου Παναγιώτα Χαραλάµπους για το βιβλίο Το βιβλίο, το βιβλίο είναι φίλος µου καλός. Το κρατώ και το διαβάζω, και λεπτό δε σταµατώ. Η µαγεία του µε ταξιδεύει στο δικό

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Η χαρά της αγάπης Καρδιά που φιλοξενεί όλους Ο Αβραάμ και η Σάρρα Μια μέρα, ο Αβραάμ καθόταν μπροστά στη σκηνή του κάτω από μια βελανιδιά. Ήταν μεσημέρι κι έκανε πολλή ζέστη. Τρεις άγνωστοι

Διαβάστε περισσότερα

20 Η ΕΠΕΤΕΙΑΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

20 Η ΕΠΕΤΕΙΑΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ 20 Η ΕΠΕΤΕΙΑΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ ---------------------------------------------------- Αθήνα, 26 Ιουνίου 1 Ιουλίου 2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Τετάρτη, 26 Ιουνίου

Διαβάστε περισσότερα

Κατευόδιο στο Γέροντα Σπυρίδωνα Μικραγιαννανίτη

Κατευόδιο στο Γέροντα Σπυρίδωνα Μικραγιαννανίτη Κατευόδιο στο Γέροντα Σπυρίδωνα Μικραγιαννανίτη Δευτέρα, 11 Μάιος 2015 Άγιον Όρος Αδελφέ, πατέρα, γέροντα και ΦΙΛΕ, αγαπημένε μου Σπυρίδωνα καλή ανάπαυση και Καλή Ανάσταση. π. Τιμόθεος Ηλιάκης "Στις 04.10

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ήταν γύρω στον 11 ου αι. στα χρόνια του Αλέξιου Κομνηνού όταν στην Κωνσταντινούπολη ξέσπασε με νέα διαμάχη. Άνθρωποι των γραμμάτων και μη,

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Στη συνέχεια έκανε αναφορά στην επίσκεψη που είχε την προηγούμενη μέρα στο Κέντρο, όπου ο κ. Μαρτίνοβιτς εξήγησε στον ίδιο και στους συνεργάτες του,

Στη συνέχεια έκανε αναφορά στην επίσκεψη που είχε την προηγούμενη μέρα στο Κέντρο, όπου ο κ. Μαρτίνοβιτς εξήγησε στον ίδιο και στους συνεργάτες του, ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Την Παρασκευή, 20 Ιουνίου, πραγματοποιήθηκε στο Κέντρο Θρησκευτικών Μελετών του Μίνσκ συνάντηση ανάμεσα στο Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Καρπασίας κ. Χριστοφόρο και 10 εκπροσώπων Ορθοδόξων Κέντρων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΜΥΡΝΗΣ

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΜΥΡΝΗΣ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΜΥΡΝΗΣ Ολοκληρώθηκε το έργο ανάπλασης στην ιστορική πλατεία Χρυσοστόμου Σμύρνης και τα πρώτα δείγματα αποδοχής του από τους δημότες είναι εντυπωσιακά. Ο επανασχεδιασμός του

Διαβάστε περισσότερα

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα»

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα» Ημερομηνία 8/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://artpress.sundaybloody.com/ Βασίλης Κάργας http://goo.gl/di6ugf Μαρίνα Γιώτη, συγγραφέαςεικονογράφος : «Τα παραμύθια είναι ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΛΕΜΕΣΟΥ ΠΑΤΙΧΕΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ-ΜΟΥΣΕΙΟ & ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ «5 Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΠΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ» Θέμα: «Η ΛΕΜΕΣΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ:

ΔΗΜΟΣ ΛΕΜΕΣΟΥ ΠΑΤΙΧΕΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ-ΜΟΥΣΕΙΟ & ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ «5 Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΠΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ» Θέμα: «Η ΛΕΜΕΣΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ: ΔΗΜΟΣ ΛΕΜΕΣΟΥ ΠΑΤΙΧΕΙΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ-ΜΟΥΣΕΙΟ & ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ «5 Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΠΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ» Θέμα: «Η ΛΕΜΕΣΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ: ΠΡΟΣΩΠΑ, ΓΕΓΟΝΟΤΑ, ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΚΑΙ ΘΕΣΜΟΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής

Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Τράντα Βασιλική Β εξάμηνο Ειδικής Αγωγής Ο Μικρός Πρίγκιπας έφτασε στη γη. Εκεί είδε μπροστά του την αλεπού. - Καλημέρα, - Καλημέρα, απάντησε ο μικρός πρίγκιπας, ενώ έψαχνε να βρει από πού ακουγόταν η

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΓΝΩΣΤΗ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΟΛΩΝΙΑ

Η ΑΓΝΩΣΤΗ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΟΛΩΝΙΑ Παρουσίαση βιβ ίου εκδήλωση Η ΑΓΝΩΣΤΗ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΟΛΩΝΙΑ www.periexomena.gr Την αίθουσα «ΚΩΣΤΗ ΠΑΛΑΜΑ» του Φιλολογικού Συλλόγου «ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ» διάλεξαν οι δύο συγγραφείς, Γεώργιος Πετρόπουλος και Παναγιώτης

Διαβάστε περισσότερα

Παύλεια. digitalarchive

Παύλεια. digitalarchive digitalarchive publishing by tag Γιορτή που διεξάγεται στη Βέροια προς τιμήν του Αποστόλου Παύλου. Τα γιορτάζονται κάθε Ιούνιο, στο Βήμα του Αποστόλου Παύλου, στο σημείο, δηλαδή, από όπου εκείνος μίλησε

Διαβάστε περισσότερα

Γραφείο Δημοσίων Σχέσεων

Γραφείο Δημοσίων Σχέσεων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Κέρκυρα, 16.12.2014 Γραφείο Δημοσίων Σχέσεων ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ολοκληρώθηκε η επίσκεψη της Α.Θ.Π. του Οικουμενικού Πατριάρχου, κ.κ. Βαρθολομαίου, στην Κέρκυρα, μία επίσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013

Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013 Α Κύκλος: 1 14 Ιουλίου 2013 ΔΕΥΤΕΡΑ, 1 Ιουλίου Άφιξη στο ξενοδοχείο Ιλισός και τακτοποίηση στα δωμάτια 17:30 Κέρασμα και συνάντηση με τους υπεύθυνους των Θερινών Σχολείων 20:30-23:00 ΤΡΙΤΗ, 2 Ιουλίου 09:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

O xαρταετός της Σμύρνης

O xαρταετός της Σμύρνης ...... O xαρταετός της Σμύρνης Σελιδοποίηση: Ευθύµης Δηµουλάς Διορθώσεις: Νέστορας Χούνος 2009 MANOΣ KONTOΛEΩN & EKΔOΣEIΣ «AΓKYPA» Δ.A. ΠAΠAΔHMHTPIOY A.B.E.E. Λάµπρου Κατσώνη 271 & Γεωργίου Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη

Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού. Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη Γυμνάσιο Αγ. Βαρβάρας Λεμεσού Σχολείο Ετος: 2013-2014 Τίτλος Εργασίας: Έμαθα από τον παππού και τη γιαγιά μου Όνομα Μαθήτριας: Νικολέττα Χρίστου Τάξη: Γ 4 Όνομα Καθηγήτριας: Σταυρούλας Ιωάννου Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ 1 Ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Χ Α Ι Ρ Ε Τ Ι Σ Μ Ο Σ Του Σεβ. Μητροπολίτου ΔΩΔΩΝΗΣ κ. κ. Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Υ ( ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ) Νιώθω ιδιαιτέρα χαρούμενος που σήμερα, κληρικοί και

Χ Α Ι Ρ Ε Τ Ι Σ Μ Ο Σ Του Σεβ. Μητροπολίτου ΔΩΔΩΝΗΣ κ. κ. Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Υ ( ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ) Νιώθω ιδιαιτέρα χαρούμενος που σήμερα, κληρικοί και Χ Α Ι Ρ Ε Τ Ι Σ Μ Ο Σ Του Σεβ. Μητροπολίτου ΔΩΔΩΝΗΣ κ. κ. Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Υ ( ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ) Νιώθω ιδιαιτέρα χαρούμενος που σήμερα, κληρικοί και λαϊκοί, «συναχθέντες επί τω αυτώ» φιλοξενούμεθα σε τούτο

Διαβάστε περισσότερα

16ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΣΥΝΑΓΕΡΜΟΥ

16ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΣΥΝΑΓΕΡΜΟΥ ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΝΔΟΠΑΡΑΤΑΞΙΑΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Νεολαία Δημοκρατικού Συναγερμού Πέμπτη, 25 Ιουλίου 2013 / Αριθμός Φύλλου 234 16ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΥ ΣΥΝΑΓΕΡΜΟΥ Η ΝΕΔΗΣΥ σε συνεδρία

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2010 Ύμνος της ομάδας «Ευαγγέλιο» Βιβλία και μαθήματα ζωγραφισμένα σχήματα και τόσα βοηθήματα να μη δυσκολευτώ Απ όλους τόσα έμαθα

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου 19-10-2015

Δελτίο Τύπου 19-10-2015 Ιβήριδος 9, T.K. 54351 Θεσσαλονίκη, τηλ.: 2310 905164, fax: 2310 903721 Email επικοινωνίας: anestis_anastasiadis@yahoo.gr, axmetaloulis@gmail.com Ιστοσελίδα: www.loutropoleis.com Δελτίο Τύπου 19-10-2015

Διαβάστε περισσότερα

Το παραμύθι της αγάπης

Το παραμύθι της αγάπης Το παραμύθι της αγάπης Μια φορά και ένα καιρό, μια βασίλισσα έφερε στον κόσμο ένα παιδί τόσο άσχημο που σχεδόν δεν έμοιαζε για άνθρωποs. Μια μάγισσα που βρέθηκε σιμά στη βασίλισσα την παρηγόρησε με τούτα

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους Μάθημα 1 Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους μήνες και θα μοιραστούμε πολλά! Ας γνωριστούμε λοιπόν. Ο καθένας από εμάς ας πει λίγα λόγια για τον

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες

Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Η ιστορία του χωριού μου μέσα από φωτογραφίες Μία εικόνα είναι χίλιες λέξεις Έτσι έλεγαν οι αρχαίοι Κινέζοι Εμείς, οι μαθητές της Α και Β Τάξης του δημοτικού σχολείου Λισβορίου θα σας πούμε την ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

w w w. p e r i e x o m e n a n e t. g r

w w w. p e r i e x o m e n a n e t. g r w w w. p e r i e x o m e n a n e t. g r Ο Iliaz Bobaj γράφει για την Παναγιώτα Ζαλώνη Ο Νίκος Μπατσικανής, ο Χάρης Μελιτάς, η Παναγιώτα Ζαλώνη και η Αλεξάνδρα ΒαΐτσηΒάκρου. (Απόσπασμα) Η Ελληνίδα Ποιήτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά σε Ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε3 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ -ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ

Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ -ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ -ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΤΗ ΚΑΙ ΛΑΤΡΕΙΑ Δ.Ε. 13: «Τι μπορεί να μάθει ο άνθρωπος για το Θεό. Προσέγγιση της γιορτής της Μεταμόρφωσης» (σελίδες εγχειριδίου 69-76) Δ.Ε. 19: «Η μνήμη των Αγίων, αφορμή για

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΚΟΥΤΑΡΕΩΣ ΣΚΟΥΤΑΡΙ ΣΕΡΡΩΝ 90 ΧΡΟΝΙΑ

ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΚΟΥΤΑΡΕΩΣ ΣΚΟΥΤΑΡΙ ΣΕΡΡΩΝ 90 ΧΡΟΝΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΚΟΥΤΑΡΕΩΣ «Ασπίδα μου, αγλάισμα της Θρώσσας γης που εχάθη, στα λαξευμένα μάρμαρα της μνήμης τ όνομά σου...» ΣΚΟΥΤΑΡΙ ΣΕΡΡΩΝ 90 ΧΡΟΝΙΑ Από τις αλησμόνητες πατρίδες στους νέους τόπους Η

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας...

Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Διαβάστε αποσπασματικά το παραμύθι: Ο Αϊ-Βασίλης και...το όνομα του παιδιού σας... Το παραμύθι είναι και για αγοράκι αλλά, για της ανάγκες του δείγματος σας παρουσιάζουμε πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένα

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση

Κατερίνα Κατράκη. Παράθυρο. Ποίηση Κατερίνα Κατράκη Παράθυρο Ποίηση ΠΑΡΑΘΥΡΟ Κατερίνα Κατράκη Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Χαρακτικό εξωφύλλου - Προμετωπίδα: Βάσω Κατράκη Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Κρόκος (1916-1997)

Γιώργης Κρόκος (1916-1997) Γιώργης Κρόκος (1916-1997) Ο αείµνηστος Γιώργης Κρόκος υπήρξε µια πολύπλευρη και πολυτάλαντη προσωπικότητα. Στο επάγγελµα δάσκαλος, αγάπησε τα παιδιά µε πάθος, απόφοιτος της Σχολής του Πανεπιστηµίου Αθηνών,

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού

Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Ευλογηµένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Κοριτσιών ηµοτικού Μακρυνίτσα 2008 Ύµνος της οµάδας Ύµνος των Αγίων Ανδρόνικου και Αθανασίας Έχει του «αύριο» κρυµµένη την ελπίδα και τη φυλάει σαν τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος;

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Πρώτα, πρώτα είμαι άνθρωπος. Γεννήθηκα από φτωχή οικογένεια. Υπέφερα πολύ. Από 10 χρονών εργαζόμουν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ Μ. Γκιόλιας, Ο Κοσμάς ο Αιτωλός και η εποχή του, Αθήνα 1972 Ιωάννης Μενούνος, Κοσμά Αιτωλού Διδαχές, Αθήνα 1979 Αρτ. Ξανθοπούλου-Κυριακού, Ο

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015 ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Οµάδα... Ονόµατα::...... ραστηριότητα 1 η Από το βιβλίο Ιστορίας της Νεότερης Ελλάδας χάθηκε το κεφάλαιο του Μικρασιατικού πολέµου. Εσείς αναλαµβάνετε να το γράψετε.

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΗΜΟΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΙΘΜ. ΑΠΟΦ: 1/2013. Απόσπασµα από το πρακτικό της..1 ης /2013.. Ειδικής Συνεδρίασης του ηµοτικού Συµβουλίου

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΗΜΟΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΙΘΜ. ΑΠΟΦ: 1/2013. Απόσπασµα από το πρακτικό της..1 ης /2013.. Ειδικής Συνεδρίασης του ηµοτικού Συµβουλίου ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΗΜΟΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΙΘΜ. ΑΠΟΦ: 1/2013 Απόσπασµα από το πρακτικό της..1 ης /2013.. Ειδικής Συνεδρίασης του ηµοτικού Συµβουλίου Θέµα: Εκλογή Προεδρείου ηµοτικού Συµβουλίου (άρθρο 64) Στον Άγιο

Διαβάστε περισσότερα

Α/ΟΝΟΜΑ ΣΥΛΛΟΓΟΥ : ΛΕΣΧΗ ΠΟΝΤΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΚΑΒΑΛΑΣ

Α/ΟΝΟΜΑ ΣΥΛΛΟΓΟΥ : ΛΕΣΧΗ ΠΟΝΤΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΚΑΒΑΛΑΣ Α/ΟΝΟΜΑ ΣΥΛΛΟΓΟΥ : ΛΕΣΧΗ ΠΟΝΤΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΚΑΒΑΛΑΣ Β/ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ: Με την έναρξη του ξεριζωμού των Ελλήνων του Πόντου, από τις πατρογονικές τους ρίζες, ύστερα από 3.000 χρόνια παρουσίας, στο μακρινό πόντο, κουβαλώντας

Διαβάστε περισσότερα

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε!

Φωνή: Θανούλη! Φανούλη! Μαριάννα! Φανούλης: Μας φωνάζει η μαμά! Ερχόμαστε! 20 Χειμώνας σε μια πλατεία. Χιονίζει σιωπηλά. Την ησυχία του τοπίου διαταράσσουν φωνές και γέλια παιδιών. Μπαίνουν στη σκηνή τρία παιδιά: τα δίδυμα, ο Θανούλης και ο Φανούλης, και η αδελφή τους η Μαριάννα.

Διαβάστε περισσότερα

Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι,

Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι, Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι, Όπως πολλοί Βρετανοί της γενιάς μου, μεγάλωσα σε μια οικογένεια και πήγα σε ένα σχολείο όπου η μνήμη και η απόδοση

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά δεν έπαψαν ποτέ να με εκπλήσσουν

Τα παιδιά δεν έπαψαν ποτέ να με εκπλήσσουν Τα παιδιά δεν έπαψαν ποτέ να με εκπλήσσουν Έχοντας μεγαλώσει με το Ουράνιο Τόξο, ο Χρήστος Δημόπουλος αποτελεί μία οικεία φιγούρα. Κάθε μέρα «έμπαινε» στο σπίτι, μας έλεγε ιστορίες, μας έδειχνε κατασκευές.

Διαβάστε περισσότερα

Τα παραμύθια της τάξης μας!

Τα παραμύθια της τάξης μας! Τα παραμύθια της τάξης μας! ΟΙ λέξεις κλειδιά: Καρδιά, γοργόνα, ομορφιά, πυξίδα, χώρα, πεταλούδα, ανηφόρα, θάλασσα, φάλαινα Μας βοήθησαν να φτιάξουμε αυτά τα παραμύθια! «Χρυσαφένια χώρα» Μια φορά κι έναν

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ!

29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ! Κωνσταντίνα Ευείδη 29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ! Η χιλιόχρονη αυτοκρατορία έπεσε. Ο θρύλος λέει ότι «ήτανε θέλημα Θεού». Από τότε το φρόνημα των Ελλήνων το κρατάνε ζωντανό ακριβώς αυτοί οι θρύλοι για την

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ

ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ ΓΙΟΡΤΗ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΤΡΑΓΟΥ ΙΑ 1 Πάλης ξεκίνηµα Πάλης ξεκίνηµα νέοι αγώνες οδηγοί της ελπίδας Όχι άλλα δάκρυα κλείσαν οι τάφοι λευτεριάς λίπασµα Λουλούδι φωτιάς βγαίνει στους τάφους µήνυµα στέλνουν Απάντηση

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν

ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν ΕΧΩ ΜΙΑ ΙΔΕΑ Προσπαθώντας να βρω θέμα για την εργασία σχετικά με την Δημοκρατία, έπεσα σε τοίχο. Διάβαζα και ξαναδιάβαζα, τις σημειώσεις μου και δεν έφτανα πουθενά. Στο μυαλό, μου έρχονταν διάφορες ιδέες:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β

ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΘΕΜΑ: εξιότητες κοψίματος Σβούρες ΤΑΞΗ: Α-Β ΗΜ/ΝΙΑ ΠΟΡΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Σεπτέμβριος Αφόρμηση: ίνω στα παιδιά σε χαρτόνι φωτοτυπημένη μια σβούρα και τους

Διαβάστε περισσότερα

ΙΩΑΝΝΑ ΑΓΙΑΝΟΓΛΟΥ (1918-2009) Ό θάνατος τής Ιωάννας Άγιάνογλου, τής αγαπημένης

ΙΩΑΝΝΑ ΑΓΙΑΝΟΓΛΟΥ (1918-2009) Ό θάνατος τής Ιωάννας Άγιάνογλου, τής αγαπημένης 28 ΝΕΚΡΟΛΟΓΙΕΣ ΙΩΑΝΝΑ ΑΓΙΑΝΟΓΛΟΥ (1918-2009) Ό θάνατος τής Ιωάννας Άγιάνογλου, τής αγαπημένης μας Γιαννούλας, σφραγίζει μέ διακριτικότητα το τέλος μιας ολόκληρης εποχής. Χωρίς ποτέ να διεκδικήσει ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Βασισμένο στο ομώνυμο διήγημα της Ελισάβετ Κουκουμάκα ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΥΗ ΠΡΟΣΩΠΑ 1. Φώτης 2. Μαμά 3. Δεσποινίς Σούλα 4. Οφθαλμίατρος 5. Μπαμπάς 6. Πετράκης 7. Παιδί της

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2006 ΓΙΟΡΤΕΣ ΠΑΛΙΑΣ ΠΟΛΗΣ. Παρασκευή 25 Αυγούστου έως και Κυριακή 3 Σεπτεμβρίου ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ

ΔΗΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2006 ΓΙΟΡΤΕΣ ΠΑΛΙΑΣ ΠΟΛΗΣ. Παρασκευή 25 Αυγούστου έως και Κυριακή 3 Σεπτεμβρίου ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΔΗΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ 2006 ΓΙΟΡΤΕΣ ΠΑΛΙΑΣ ΠΟΛΗΣ Παρασκευή 25 Αυγούστου έως και Κυριακή 3 Σεπτεμβρίου ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ Είσοδος ελεύθερη Φίλες και φίλοι, η παλιά πόλη του Ηρακλείου αλλάζει

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος Κυπρίων Ν. Καβάλας Στογιαννίδη 19 65500 Παληό Καβάλας Ιστότοπος http://groups.google.com/group/oakritas

Σύλλογος Κυπρίων Ν. Καβάλας Στογιαννίδη 19 65500 Παληό Καβάλας Ιστότοπος http://groups.google.com/group/oakritas ΕΝΤΥΠΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ www.kavala.gov.gr τηλ. 2513500204, 2513500205 Φαξ: 2510-620405 email: politismos@dkavalas.gr Όνοµα συλλόγου Βιογραφικό Πχ. έτος ίδρυσης, ιδρυτές ιστορικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Μακρυνίτσα 2009 Ύμνος της ομάδας «Στη σκέπη της Παναγίας» Απ τα νησιά τα ιερά στην Πάτμο φτάνω ταπεινά απ τα νησιά όλης της γης ακτίνες ρίξε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΔΗΜΟΣ ΣΥΡΟΥ-ΕΡΜΟΥΠΟΛΗΣ ΑΠΟΦΑΣ Η ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ 262 ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΣΥΡΟΥ-ΕΡΜΟΥΠΟΛΗΣ: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΜΑΡΑΓΚΟΣ

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΔΗΜΟΣ ΣΥΡΟΥ-ΕΡΜΟΥΠΟΛΗΣ ΑΠΟΦΑΣ Η ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ 262 ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΣΥΡΟΥ-ΕΡΜΟΥΠΟΛΗΣ: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΜΑΡΑΓΚΟΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΔΗΜΟΣ ΣΥΡΟΥ-ΕΡΜΟΥΠΟΛΗΣ Από το Πρακτικό της 15/6/2015 με αριθμ. 14 Συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου Σύρου- Ερμούπολης ΑΠΟΦΑΣ Η ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ 262 ΔΗΜΑΡΧΟΣ ΣΥΡΟΥ-ΕΡΜΟΥΠΟΛΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!»

Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση όμως είναι!» Ημερομηνία 27/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link www.thinkover.gr Ανδριάνα Βούτου http://www.thinkover.gr/2015/04/27/stefanos-livos/ Στέφανος Λίβος: «Η συγγραφή δεν είναι καθημερινή ανάγκη για μένα. Η έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Δρ. Χρήστος Παναγιωτόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδικής και Εφηβικής Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο Αγιογράφος Ραλλού Λιόλιου Κούση Βυζαντινές Εικόνες Οι βυζαντινές εικόνες είναι ιεροί πνευματικοί θησαυροί του Ανατολικού Ορθόδοξου Χριστιανισμού. Η βυζαντινή ζωγραφική είναι ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ

ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΦΩΤΙΤΣΑΣ - ΣΤΑΓΟΝΙΤΣΑΣ Copyright Συνοδινού Ράνια Follow me on Twitter: @RaniaSin Smashwords Edition ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική ή κατά παράφραση ή διασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωριστούμε Ενότητα: Χαιρετισμοί, συστάσεις, γνωριμία (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα:

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Γενικά Δημήτρης Χατζής Περιεχόμενα «Το διπλό βιβλίο» Περίληψη Ιστορικό πλαίσιο Τίτλος του έργου Δομή

Διαβάστε περισσότερα

Β Ι Ο - Ε Ρ Γ Ο Γ Ρ Α Φ Ι Α. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και διαμένει στη Θεσσαλονίκη. Είναι έγγαμος με ένα παιδί. ΣΠOYΔEΣ AKAΔHMAΪKOI TITΛOI

Β Ι Ο - Ε Ρ Γ Ο Γ Ρ Α Φ Ι Α. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και διαμένει στη Θεσσαλονίκη. Είναι έγγαμος με ένα παιδί. ΣΠOYΔEΣ AKAΔHMAΪKOI TITΛOI APIΣTOTEΛEIO ΠANEΠIΣTHMIO ΘEΣΣAΛONIKHΣ ΘEOΛOΓIKH ΣXOΛH TMHMA ΠOIMANTIKHΣ KAI KOINΩNIKHΣ ΘEOΛOΓIAΣ ΤΟΜΕΑΣ ΔΙΚΑΙΟ, ΟΡΓΑΝΩΣΗ, ΖΩΗ ΚΑΙ ΔΙΑΚΟΝΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΩΤΣΙΟΠΟΥΛΟΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ

THE G C SCHOOL OF CAREERS ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ THE G C SCHOOL OF CAREERS ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ Ε ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 7 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα