«Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Με την συμβολή της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ενωσης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "«Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Με την συμβολή της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ενωσης"

Transcript

1 Τρώω υγιεινά, παίζω και γυµνάζοµαι ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ ΑΘΗΝΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Με την συμβολή της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ενωσης

2 Εισαγωγή Στην παιδική και εφηβική ηλικία τίθενται οι βάσεις για μια υγιή ενήλικο ζωή, αναφορικά με τη σωματική, αλλά και την πνευματική και ψυχική υγεία. Συνεπώς, η διασφάλιση μιας φυσιολογικής ανάπτυξης έχει οφέλη τα οποία είναι ορατά τόσο στην παιδική και εφηβική ηλικία, όσο και στη μετέπειτα ζωή. Η παχυσαρκία αποτελεί ένα από τα συχνότερα προβλήματα υγείας στις ηλικίες αυτές, η οποία επηρεάζει και την υγεία στην ενήλικη ζωή, καθώς ευθύνεται για το 30% των εμφραγμάτων και των αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων και για το 60% της υπερτασικής νόσου. Για τη φυσιολογική και υγιή ανάπτυξη των παιδιών και των εφήβων είναι απαραίτητα 4 βασικά στοιχεία: Καθημερινή φυσική δραστηριότητα (σελ. 17) Η σύγχρονη οικογένεια αντιμετωπίζει πολλές προκλήσεις και η ανταπόκριση στις πολλαπλές απαιτήσεις θέλει ιδιαίτερη προσπάθεια. Όσο καλύτερα ενημερωμένοι είναι οι γονείς, τόσο καλύτερα μπορούν να ανταποκριθούν και να βοηθήσουν ουσιαστικά τα παιδιά τους. Το ενημερωτικό αυτό φυλλάδιο έχει σκοπό να ευαισθητοποιήσει και να ενημερώσει τους γονείς σχετικά με τις βασικές αρχές και τις συστάσεις, που αφορούν στην υγιεινή διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα για την παιδική και εφηβική ηλικία. Αναγνωρίζοντας τις απαιτήσεις της σύγχρονης κοινωνίας και τις δυσκολίες που μπορεί να αντιμετωπίζει η οικογένεια στο φυλλάδιο αυτό δίνονται έξυπνες λύσεις και προτάσεις, έτσι ώστε οι συστάσεις να μπορούν να ενσωματωθούν εύκολα στο καθημερινό πρόγραμμα της οικογένειας. Iσορροπημένη διατροφή που να εξασφαλίζει τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά (σελ. 8) ΑΝΑΠΤΥΞΗ (σελ. 3) Αγάπη, φροντίδα και ενδιαφέρον του οικογενειακού περιβάλλοντος (σελ. 6) Επαρκείς ώρες ύπνου (σελ. 19)

3 ΑΝΑΠΤΥΞΗ Πότε θεωρείται η ανάπτυξη του παιδιού φυσιολογική; Ένα φυσιολογικό παιδί τον πρώτο χρόνο ψηλώνει 25 εκατοστά, το δεύτερο 12 εκατοστά, τον τρίτο και τέταρτο περίπου 7-8 εκατοστά και μεταξύ του τέταρτου χρόνου της ζωής και της εμφάνισης της εφηβείας ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης παραμένει σταθερός περίπου 5-7 εκατοστά το χρόνο. Συνεπώς μετά την ηλικία των τεσσάρων χρόνων, εάν το παιδί ψηλώνει λιγότερο από 5 εκατοστά το χρόνο, χρειάζεται να συμβουλευτείτε τον γιατρό σας. Η φυσιολογική αύξηση βάρους είναι μισό κιλό για κάθε εκατοστό αύξησης του ύψους στην παιδική ηλικία (περίπου 6-10 χρ.). Είναι απαραίτητο ο παιδίατρος που παρακολουθεί το παιδί, να μετράει και να καταγράφει το ύψος και το βάρος του μια φορά το χρόνο, να το τοποθετεί στις καμπύλες ανάπτυξης και να σας ενημερώνει σχετικά. Το εύρος του φυσιολογικού είναι αρκετά μεγάλο, κατά συνέπεια η σύγκριση με άλλα συνομήλικα παιδιά μπορεί να μην είναι αξιόπιστη και να οδηγεί τους γονείς σε εσφαλμένα συμπεράσματα. Έτσι, η ενημέρωση από τον παιδίατρο είναι η σωστότερη προσέγγιση. Σε περίπτωση απόκλισης από το φυσιολογικό μπορεί το παιδί να παραπεμφθεί σε ειδικά κέντρα. Γίνεται το βάρος μπόι ή μήπως όχι; Το παραπάνω βάρος δεν γίνεται ύψος (μπόι). Συγκεκριμένα, τα παιδιά που από πολύ μικρή ηλικία έχουν αυξημένο βάρος (και συνήθως και αυξημένο ύψος) για την ηλικία και το φύλο τους, μπορεί να εμφανίζουν προχωρημένη οστική ηλικία (δηλαδή γρήγορη ωρίμανση των οστών και σύγκλειση των επιφύσεων) με αποτέλεσμα, να έχουν αυξημένη πιθανότητα το τελικό ανάστημα να είναι χαμηλότερο από το γενετικά καθορισμένο. Το ύψος των παιδιών επηρεάζεται από το ύψος των γονέων; Η ανάπτυξη επηρεάζεται από παράγοντες γενετικούς, περιβαλλοντικούς, διατροφικούς, ψυχοκοινωνικούς και ενδοκρινικούς (υποθυρεοειδισμό, πρώιμη ήβη, ανεπάρκεια αυξητικής ορμόνης). Οι γενετικοί παράγοντες ασκούν σημαντική επίδραση στο ύψος του παιδιού και το τελικό ύψος που προβλέπεται να φθάσει ένα παιδί με βάση τις κληρονομικές καταβολές μπορεί να υπολογισθεί ως εξής : (Ύψος πατέρα (σε εκατοστά) + Ύψος μητέρας (σε εκατοστά)) / 2 + 6,5 εκατοστά για αγόρι * (Ύψος πατέρα (σε εκατοστά) + Ύψος μητέρας (σε εκατοστά)) / 2-6,5 εκατοστά για κορίτσι * * Αφού υπολογιστεί το ύψος του παιδιού από τον παραπάνω τύπο θα πρέπει να υπολογιστεί το εύρος του τελικού ύψους, το οποίο κυμαίνεται ± 5 εκατοστά. Για παράδειγμα, εάν το τελικό ύψος του παιδιού υπολογιστεί από τον τύπο να φτάσει τα 1.70 μέτρα, τότε το εύρος που περιμένουμε να κυμανθεί το τελικό ύψος του παιδιού στην ενηλικίωση θα είναι 1.65 με 1.75 μέτρα.

4 Είναι η παχυσαρκία πρόβλημα υγείας; Καρδιαγγειακοί παράγοντες κινδύνου που συνδέονται με την παιδική παχυσαρκία είναι η αυξημένη αρτηριακή πίεση, η δυσλιπιδαιμία και η υπερινσουλιναιμία. Συνεπώς η παχυσαρκία σχετίζεται με αυξημένη συχνότητα εμφάνισης μεταβολικού συνδρόμου και διαβήτη τύπου 2 σε νεαρή ηλικία. Τα παχύσαρκα παιδιά μπορεί να εμφανίσουν επίσης ψυχολογικές διαταραχές, με μεγαλύτερες επιπτώσεις στα κορίτσια από ότι στα αγόρια. Παρατηρείται αυξημένη συχνότητα χαμηλής αυτοεκτίμησης, κατάθλιψης και διατροφικών διαταραχών. Η παχυσαρκία συνδέεται επίσης με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης ή επιδείνωσης προϋπάρχοντος άσθματος, εμφάνισης ή επιδείνωσης ορθοπεδικών προβλημάτων. Έχει αυξηθεί η συχνότητα εμφάνισης παιδικής παχυσαρκίας; Κατά τα τελευταία τριάντα χρόνια, η συχνότητα της παιδικής παχυσαρκίας παρουσιάζει συνεχή άνοδο και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας την χαρακτήρισε ως ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα δημόσιας υγείας. Η συχνότητα της παιδικής παχυσαρκίας αυξάνεται διαρκώς στις Ευρωπαϊκές χώρες, πλησιάζοντας ή και ξεπερνώντας αντίστοιχες τιμές που παρατηρούνται στις Η.Π.Α. Σε πρόσφατη μελέτη που συγκρίνει τη συχνότητα εμφάνισης παχυσαρκίας σε εφήβους στις Ευρωπαϊκές χώρες, η Ελλάδα κατατάσσεται στις πρώτες θέσεις με τα μεγαλύτερα ποσοστά παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας. Πώς μπορούμε να ξέρουμε, αν το παιδί μας είναι υπέρβαρο ή παχύσαρκο; Ένας δείκτης που υπολογίζεται εύκολα και μπορεί να δείξει αν το παιδί είναι υπέρβαρο είναι ο Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ), ο οποίος υπολογίζεται με τον παρακάτω τύπο: ΔΜΣ = Βάρος (κιλά) / Ύψος 2 (μέτρα) Για παράδειγμα, ο ΔΜΣ ενός παιδιού με ύψος 125 εκατοστά ή 1,25 μέτρα και βάρους 32 κιλών είναι: 32 / (1,25) 2 = 32 /1,56 = 20,5 κιλά/μέτρα 2 Υπολογίζουμε το Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) του παιδιού μας: Βήμα 1ο : Μετράμε το ύψος και το βάρος του παιδιού. Βήμα 2ο: Υπολογίζουμε το ΔΜΣ σύμφωνα με τον τύπο: ΔΜΣ = κιλά / μέτρα 2 = κιλά / μέτρα 2 Αξιολογούμε το Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) του παιδιού μας: Βήμα 3ο: Συγκρίνουμε την τιμή του ΔΜΣ που βρήκαμε, με τις τιμές αναφοράς στους Πίνακες που ακολουθούν*. * Στους πίνακες της επόμενης σελίδας αναγράφονται τα όρια του ΔΜΣ πάνω από τα οποία το παιδί θεωρείται υπέρβαρο/παχύσαρκο (δηλαδή το βάρος του είναι αυξημένο για το ύψος, την ηλικία και το φύλο του) και κάτω από τα οποία θεωρείται οριακά λιποβαρές/λιποβαρές (δηλαδή το βάρος του είναι μειωμένο για το ύψος, την ηλικία και το φύλο του), σύμφωνα με τη Διεθνή Ομάδα Εργασίας για την παχυσαρκία (IOTF).

5 ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΔΕΙΚΤΗ ΜΑΖΑΣ ΣΩΜΑΤΟΣ (ΔΜΣ) ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΥΠΕΡΒΑΡΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥΣ ΥΠΕΡΒΑΡΟ ΠΑΧΥΣΑΡΚΟ ΗΛΙΚΙΑ ΑΓΟΡΙΑ ΚΟΡΙΤΣΙΑ ΑΓΟΡΙΑ ΚΟΡΙΤΣΙΑ 2,0 18,4 18,0 20,1 19,8 2,5 18,1 17,8 19,8 19,6 3,0 17,9 17,6 19,6 19,4 3,5 17,7 17,4 19,4 19,2 4,0 17,6 17,3 19,3 19,2 4,5 17,5 17,2 19,3 19,1 5,0 17,4 17,2 19,3 19,2 5,5 17,5 17,2 19,5 19,3 6,0 17,6 17,3 19,8 19,7 6,5 17,7 17,5 20,2 20,1 7,0 17,9 17,8 20,6 20,5 7,5 18,2 18,0 21,1 21,0 8,0 18,4 18,4 21,6 21,6 8,5 18,8 18,7 22,2 22,2 9,0 19,0 19,1 22,8 22,8 9,5 19,5 19,5 23,4 23,5 10,0 19,8 19,9 24,0 24,1 10,5 20,2 20,3 24,6 24,8 11,0 20,6 20,7 25,1 25,4 11,5 20,9 21,2 25,6 26,1 12,0 21,2 21,7 26,0 26,7 12,5 21,6 22,1 26,4 27,2 13,0 21,9 22,6 26,8 27,8 13,5 22,3 23,0 27,3 28,2 14,0 22,6 23,3 27,6 28,6 14,5 23,0 23,7 28,0 28,9 15,0 23,3 23,9 28,3 29,1 15,5 23,6 24,2 28,6 29,3 16,0 23,9 24,4 28,9 29,4 16,5 24,2 24,5 29,1 29,6 17,0 24,5 24,7 29,4 29,7 17,5 24,7 24,9 29,7 29,8 18,0 25,0 25,0 30,0 30,0 ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΔΕΙΚΤΗ ΜΑΖΑΣ ΣΩΜΑΤΟΣ (ΔΜΣ) ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΛΙΠΟΒΑΡΟΥΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥΣ ΛΙΠΟΒΑΡΕΣ ΟΡΙΑΚΑ ΛΙΠΟΒΑΡΕΣ ΗΛΙΚΙΑ ΑΓΟΡΙΑ ΚΟΡΙΤΣΙΑ ΑΓΟΡΙΑ ΚΟΡΙΤΣΙΑ 2,0 14,1 13,9 15,1 14,8 2,5 13,9 13,7 14,9 14,6 3,0 13,8 13,6 14,7 14,5 3,5 13,6 13,5 14,6 14,3 4,0 13,5 13,3 14,4 14,2 4,5 13,4 13,2 14,3 14,1 5,0 13,3 13,1 14,2 13,9 5,5 13,2 13,0 14,1 13,9 6,0 13,2 12,9 14,1 13,8 6,5 13,1 12,9 14,0 13,8 7,0 13,1 12,9 14,0 13,9 7,5 13,1 13,0 14,1 13,9 8,0 13,1 13,0 14,2 14,0 8,5 13,2 13,1 14,2 14,1 9,0 13,2 13,2 14,4 14,3 9,5 13,3 13,3 14,5 14,4 10,0 13,5 13,4 14,6 14,6 10,5 13,6 13,6 14,8 14,8 11,0 13,7 13,8 15,0 15,1 11,5 13,9 14,0 15,2 15,3 12,0 14,1 14,3 15,4 15,6 12,5 14,3 14,6 15,6 15,9 13,0 14,5 14,9 15,8 16,3 13,5 14,7 15,1 16,1 16,6 14,0 15,0 15,4 16,4 16,9 14,5 15,3 15,7 16,7 17,2 15,0 15,6 16,0 17,0 17,5 15,5 15,8 16,2 17,3 17,7 16,0 16,1 16,4 17,6 17,9 16,5 16,3 16,6 17,8 18,1 17,0 16,6 16,8 18,1 18,3 17,5 16,8 16,9 18,3 18,4 18,0 17,0 17,0 18,5 18,5

6 Μπορούμε να υπολογίσουμε και τον δικό σας Δείκτη Μάζας Σώματος! ΔΜΣ = κιλά / μέτρα = κιλά / μέτρα Για τους ενήλικες, τα όρια του ΜΣ παρουσιάζονται στον διπλανό πίνακα. Τιμές αναφοράς ΔΜΣ για Ενήλικες ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΒΑΡΟΥΣ Όρια ΔΜΣ Λιποβαρής < 18. Φυσιολογικός Υπέρβαρος Παχύσαρκος I 0-.9 II -9.9 Νοσηρά παχύσαρκος III >0.0 ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ Ποιος ο ρόλος της οικογένειας στην ανάπτυξη του παιδιού; Όπως αναφέρθηκε και νωρίτερα, ο ρόλος των γονέων και κηδεμόνων στη φυσιολογική ανάπτυξη του παιδιού και του εφήβου είναι ιδιαίτερα σημαντικός. Βασικό συστατικό για την ανάπτυξη και την υγεία του παιδιού είναι η αγάπη και το ενδιαφέρον της οικογένειας, ώστε να μπορεί να αντιμετωπίσει τυχόν προβλήματα που μπορούν να προκύψουν κατά τη διάρκεια της ανάπτυξής του. Ως γνωστόν, η υγεία δεν αναφέρεται μόνο στη σωματική υγεία, αλλά και στην ψυχική και στην πνευματική συνιστώσα της. Συνεπώς, είναι σημαντική η επίτευξη και διατήρηση της ψυχικής υγείας του παιδιού μέσα από ένα ισορροπημένο οικογενειακό περιβάλλον. Όσον αφορά τη σωματική ανάπτυξη και υγεία του παιδιού, οι γονείς και κηδεμόνες θα πρέπει να φροντίσουν, ώστε να υιοθετήσει το παιδί ισορροπημένες συνήθειες διατροφής και φυσικής δραστηριότητας, τις οποίες θα ακολουθήσει καθ όλη τη διάρκεια της ζωής του. Δυστυχώς όμως, λόγω των αυξημένων υποχρεώσεων και των έντονων ρυθμών ζωής που επιβάλλει η σημερινή κοινωνία, πολλές φορές εμείς οι γονείς και οι κηδεμόνες κάνουμε άθελά μας σημαντικά «λάθη» στον τρόπο που διαπαιδαγωγούμε τα παιδιά σε θέματα που αφορούν στη διατροφή και τη φυσική δραστηριότητα.

7 Οι πιο συχνές λανθασμένες συμπεριφορές είναι: Η χρήση τροφίμων, όπως τα γλυκά, ως μέσο επιβράβευσης ή τιμωρίας ή παρηγοριάς για το παιδί. Η συμπεριφορά αυτή έχει ως αποτέλεσμα την υπερκατανάλωση των τροφίμων αυτών από το παιδί και μάλιστα χωρίς να υπάρχει το αίσθημα της πείνας. Κατά συνέπεια και το βάρος του παιδιού κινδυνεύει να αυξηθεί, και είναι πιθανό το παιδί να χειρίζεται τα τρόφιμα μελλοντικά ως μέσο για να καλύψει τις συναισθηματικές του ανάγκες και όχι την ανάγκη για θρέψη και ενέργεια. Η ενοχοποίηση συγκεκριμένων τροφίμων ως «παχυντικά» ή «απαγορευμένα». Η συμπεριφορά αυτή οδηγεί το παιδί να σκέφτεται και να επιθυμεί συνέχεια τα τρόφιμα αυτά, καθώς το «απαγορευμένο είναι πιο γλυκό!». Βρίσκουμε εναλλακτικές μεθόδους επι - βράβευσης (π.χ. περνάμε περισσότερο χρό νο μαζί του στην παιδική χαρά ή στο πάρκο, συναντάμε φίλους, αποταμιεύουμε σε κουμπαρά το ποσό που θα ξοδεύαμε για την αγορά σνακ, και άλλα). Εξηγούμε στο παι δί ότι η διατροφή πρέπει να περιλαμβάνει τρόφιμα από όλες τις ομάδες τροφίμων. Τρόφιμα τα οποία είναι πλούσια σε ζάχαρη και λίπος καλό θα είναι να καταναλώνονται σε ορισμένες περιπτώσεις (π.χ. πάρτι ή /και κάποιες φορές το μήνα). Δάσκαλε που δίδασκες και νόμο δεν εκράτεις! Το να ζητάμε από το παιδί να φάει σαλάτα ή να αυξήσει τη σωματική του δραστηριότητα και εμείς να μη δοκιμάζουμε ποτέ λαχανικά ή να κα - θόμαστε στον καναπέ όλο το απόγευμα, σίγουρα δεν προτρέπει το παιδί να αλλάξει κάτι στον τρόπο ζωής του. Δίνουμε το καλό παράδειγμα στο παιδί μας προσπαθώντας να εφαρμόσουμε και εμείς τα όσα το συμβουλεύουμε να υιοθετήσει. Συμμετέχουμε ενεργά και είναι σίγουρο, ότι το παιδί θα μας ακολουθήσει!

8 ΙΑΤΡΟΦΗ Γιατί θα πρέπει το παιδί μου να ακολουθεί μια ισορροπημένη διατροφή; Εξασφαλίζει τις ημερήσιες ανάγκες σε όλα τα θρεπτικά συστατικά. Προλαβαίνει διατροφικές ελλείψεις όπως σιδηροπενική αναιμία, έλλειψη βιταμίνης D, ασβεστίου, ιωδίου κ.ά. Θετική επίδραση στην υγεία και ανάπτυξη όλων των συστημάτων του σώματος (μυικό, σκελετικό, νευρικό, ανοσοποιητικό κ.ά. Φυσιολογικό βάρος Φυσιολογικός ρυθμός ανάπτυξης Καλύτερη διάθεση Βελτιώνει πνευματική ευεξία και ικανότητα μάθησης Χαρούμενα, υγιή, ισορροπημένα παιδιά Πρόληψη ενήλικης παχυσαρκίας Πρόληψη καρδιαγγειακών νοσημάτων Πρόληψη οστεοπόρωσης }} Παιδική & Εφηβική ηλικία Ενηλικίωση Λίγο Ελαιόλαδο Ποια είναι τα χαρακτηριστικά ενός ισορροπημένου διαιτολογίου; Ποικιλία τροφίμων υψηλής θρεπτικής αξίας από όλες τις ομάδες τροφίμων Κρέας & Όσπρια ή/και Γαλακτοκομικά Συνιστώμενες ποσότητες ανάλογα με την ηλικία και το φύλο του παιδιού Λαχανικά Επαρκής πρόσληψη νερού Δημητριακά Στον πίνακα της επόμενης σελίδας παρατίθενται οι ομάδες τροφίμων, αναλύεται η ποσότητα μιας μερίδας και οι προτιμώμενες τροφές από κάθε ομάδα. Φρούτα 8

9 ΟΜΑΔΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΜΕΓΕΘΟΣ ΜΕΡΙΔΑΣ ΠΡΟΤΙΜΑΜΕ ΕΛΑΤΤΩΝΟΥΜΕ ΔΗΜΗΤΡΙΑΚΑ Ψωμί, ρύζι, ζυμαρικά, πατάτες, δημητριακά πρωινού Μια φέτα ψωμί Μια μικρή πατάτα Μισό φλιτζάνι τσαγιού δημητριακά Μισό φλιτζάνι βραστά ζυμαρικά ή ρύζι Ψωμί ολικής άλεσης ή πολύσπορο παξιμάδι κρητικό Δημητριακά ολικής άλεσης Δημητριακά πρωινού με ζάχαρη ή σοκολάτα, λουκουμάδες, ντόνατς, μπισκότα ΦΡΟΥΤΑ και ΛΑΧΑΝΙΚΑ Τουλάχιστον 5 μερίδες/ημέρα Ένα μέτριο φρούτο Μισό ποτήρι φρέσκου χυμού Ένα φλιτζάνι λαχανικά ωμά, βραστά ή ψητά Ολόκληρο φρούτο αντί για χυμό Ωμά, βραστά ή ψητά λαχανικά με λίγο ελαιόλαδο Αποξηραμένα φρούτα Σάλτσες ή μαγιονέζα στις σαλάτες Τηγανητά λαχανικά ΓΑΛΑ και ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ Γάλα, τυρί, γιαούρτι, προϊόντα γάλακτος 2-3 μερίδες /ημέρα Ένα ποτήρι γάλα Ένα κεσεδάκι γιαούρτι 30 γρ. τυρί (ένα κομμάτι σε μέγεθος σπιρτόκουτου) Γάλα, γιαούρτι και τυριά χαμηλών λιπαρών Τυρί υψηλής περιεκτικότητας σε λίπος Σοκολατούχο γάλα Προϊόντα γάλακτος με προσθήκη ζάχαρης ΚΡΕΑΣ και ΟΣΠΡΙΑ Κρέας, ψάρι, αυγό, όσπρια 90 γρ. κρέατος, κοτόπουλου ή ψαριού Ένα αυγό Ένα φλιτζάνι όσπρια μαγειρεμένα Λευκό αντί για κόκκινο κρέας Τα παιδιά 1-2 φορές την εβδομάδα κόκκινο κρέας Δύο φορές την εβδομάδα ψάρι 1-2 φορές όσπρια Τηγανητά (κρέας, κοτόπουλο, αυγό) Το ορατό λίπος ΛΙΠΗ και ΕΛΑΙΑ Καθημερινή κατανάλωση σε μικρές ποσότητες Ένα κουταλάκι του γλυκού ελαιόλαδο, βούτυρο ή μαργαρίνη ή σπορέλαια 8 ελιές 8 ξηροί καρποί Ελαιόλαδο σε κάθε χρήση (μαγείρεμα, σαλάτες) Βούτυρο Μαργαρίνη Μαγιονέζα ΤΡΟΦΙΜΑ και ΡΟΦΗΜΑΤΑ ΥΨΗΛΗΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΛΙΠΟΣ ΚΑΙ/Η ΖΑΧΑΡΗ Γλυκά, πατατάκια, γαριδάκια, αναψυκτικά, χυμοί με ζάχαρη Να μην τα έχετε διαθέσιμα στο σπίτι Συμφωνήστε με το παιδί κανόνες κατανάλωσης Τη συστηματική κατανάλωση Να τα τρώτε οι ίδιοι μαζί με τα παιδιά σας 9

10 Πόσο νερό είναι απαραίτητο στην καθημερινή διατροφή; Το νερό, παρόλο που δεν αποτελεί θρεπτική ουσία, είναι απαραίτητο για τη ζωή, αφού μεταφέρει θρεπτικές ουσίες στα όργανα και τους ιστούς που τις έχουν ανάγκη. Ο ανθρώπινος οργανισμός αποτελείται κυρίως από νερό σε ποσοστό που μειώνεται προοδευτικά με την ηλικία. Τα βρέφη αποτελούνται κατά % από νερό, ενώ το ποσοστό αυτό μειώνεται στους ενήλικες σε 0% και στα άτομα τρίτης ηλικίας ακόμα περισσότερο. Το νερό είναι απαραίτητο για όλες σχεδόν τις βιοχημικές αντιδράσεις και τις φυσιολογικές διαδικασίες του οργανισμού, όπως βοηθά στη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος, διατηρεί τον όγκο του αίματος και κατά συνέπεια την αρτηριακή πίεση, μεταφέρει θρεπτικά συστατικά στους ιστούς, βοηθά στην αποβολή άχρηστων ουσιών και τοξινών κ.ά. Τα παιδιά του Δημοτικού σχολείου χρειάζονται περίπου 1, λίτρο νερό, ενώ οι έφηβοι όπως και οι ενήλικες περίπου λίτρα νερό ημερησίως. Οι ανάγκες μας σε νερό αυξάνονται όταν αυξάνεται η εξωτερική θερμοκρασία, όταν κάνουμε σωματική άσκηση ή έχουμε πυρετό. Ένα μέρος της ποσότητας του νερού που χρειαζόμαστε ημερησίως προσλαμβάνεται με τις τροφές και κυρίως με τα λαχανικά και τα φρούτα. Είναι πολύ σημαντικό να θυμόμαστε ότι το νερό δεν πρέπει να αντικαθίσταται από άλλα ροφήματα όπως είναι οι χυμοί αναψυκτικά ή ποτά, καθώς αυτά περιέχουν αρκετές θερμίδες. Συνοψίζοντας, όλες οι παραπάνω ομάδες τροφών καθώς και το νερό πρέπει να υπάρχουν στο καθημερινό Έξυπνες συμβουλές Για να βοηθήσουμε το παιδί μας να αυξήσει την ποσότητα νερού που πίνει μπορούμε : Να έχουμε ένα ποτήρι ή ένα μπουκάλι νερό κοντά στο παιδί, όταν διαβάζει ή παίζει έτσι, ώστε να θυμάται να πίνει. Να διαλέξουμε μαζί με το παιδί ένα μπουκάλι ή ένα ποτήρι νερού με χρώμα και σχήμα στις προτιμήσεις του παιδιού έτσι, ώστε να παρακινηθεί να αυξήσει την πρόσληψή του. Να φροντίζουμε να παίρνει πάντα στο σχολείο μαζί του ένα μπουκαλάκι νερό. Για να κάνουμε πιο ενδιαφέρουσα τη γεύση του νερού, μπορούμε να προσθέσουμε 1 φέτα λεμονιού, πορτοκαλιού ή ακόμα και λαχανικού. Να φροντίζουμε το παιδί μας να πίνει νερό μετά από έντονη άσκηση ή παιχνίδι. 10 διαιτολόγιο των παιδιών ακολουθώντας όμως τη συνιστώμενη πρόσληψη έτσι, ώστε να έχουν μια ισορροπημένη διατροφή που θα βοηθήσει τη φυσιολογική τους ανάπτυξη.

11 Όπως φαίνεται και στο παρακάτω σχήμα, το παιδί, αλλά και όλη η οικογένεια θα πρέπει να καταναλώνει πέντε γεύματα την ημέρα: τρία κύρια γεύματα (Πρωινό, Μεσημεριανό, Βραδινό) και δυο ενδιάμεσα γεύματα (Δεκατιανό, Απογευματινό), έτσι ώστε η ποσότητα της τροφής να καταμερίζεται σωστά σε όλη τη διάρκεια της ημέρας και να μην υπάρχει ένα μεγάλο γεύμα παραλείποντας τα ενδιάμεσα γεύματα. Προκειμένου να γίνει πιο κατανοητή η εφαρμογή αυτών των συστάσεων, ακολουθούν έξυπνες προτάσεις και συμβουλές που αφορούν στη διατροφή του παιδιού στο σύνολο της ημέρας του και τις πιο θρεπτικές επιλογές για τα κύρια και ενδιάμεσα γεύματά του. Μεσημεριανό Δεκατιανό Απογευματινό Πρωινό Βραδινό Πρωινό γεύμα Το πρωινό είναι από τα πιο σημαντικά γεύματα της ημέρας, αφού προσφέρει την απαραίτητη ενέργεια και θρεπτικά συστατικά στο παιδί, για να ξεκινήσει σωστά τη μέρα του. Όμως πρωινό δεν είναι μόνο το γεύμα το οποίο καταναλώνεται στο σπίτι μετά το πρωινό ξύπνημα. Πρωινό είναι οτιδήποτε καταναλώσει το παιδί πριν ξεκινήσει τη μέρα του ή πριν μπει στην τάξη και μπορεί να καταναλωθεί στο δρόμο προς το σχολείο ή στο σχολείο πριν ξεκινήσει το μάθημα. Ένα σωστό και θρεπτικό πρωινό περιλαμβάνει μια μερίδα από όλες τις παρακάτω ομάδες τροφίμων: Γάλα ή γαλακτοκομικά προϊόντα χαμηλών λιπαρών Ψωμί ή δημητριακά (κατά προτίμηση ολικής άλεσης, μη επεξεργασμένα) Φρούτα (φρέσκα φρούτα ή φυσικός χυμός φρούτων πλούσιος σε φυτικές ίνες-χωρίς ζάχαρη) Ιδέες για πρωινό Στο σπίτι Ένα ποτήρι γάλα χαμηλών λιπαρών (1,5%) με δημητριακά ολικής άλεσης και ένα φρούτο. Μια φέτα ψωμί ολικής αλέσεως με μια φέτα τυρί χαμηλών λιπαρών και ένα φρούτο. Ένα κεσεδάκι γιαούρτι χαμηλών λιπαρών (2%) με δημητριακά ολικής αλέσεως και ένα φρούτο. Ένα ποτήρι γάλα χαμηλών λιπαρών με δύο φρυγανιές με λίγο μέλι και ένα φρούτο. Στο δρόμο για το σχολείο ή πριν το μάθημα Μια ατομική συσκευασία γάλακτος χαμηλών λιπαρών με ένα κουλούρι ολικής αλέσεως και ένα φρούτο. Δυο φρυγανιές ολικής αλέσεως με ένα κομμάτι τυρί χαμηλών λιπαρών και ένα φρούτο. Ένα τοστ ολικής αλέσεως με μία φέτα τυρί χαμηλών λιπαρών. Μία ατομική συσκευασία γάλατος χαμηλών λιπαρών με δύο φρυγανιές με λίγο μέλι και ένα φρούτο. 11

12 Έξυπνες συμβουλές Ενδιάμεσα γεύματα Τα ενδιάμεσα γεύματα δηλαδή το δεκατιανό και απογευματινό, αποτελούν σημαντικό κομμάτι της διατροφής του παιδιού, καθώς του παρέχουν την απαραίτητη ενέργεια και θρεπτικά συστατικά μέχρι το επόμενο γεύμα του και για αυτό το λόγο δε θα πρέπει να παραλείπονται. Όμως, ενώ η θρεπτική αξία του δεκατιανού και του απογευματινού είναι σημαντική, οι επιλογές των παιδιών για αυτά τα ενδιάμεσα γεύματα είναι συνήθως τροφές πλούσιες σε λίπος και ζάχαρη και φτωχές σε βιταμίνες, μέταλλα και φυτικές ίνες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα όχι μόνο να μην υπάρχει κάποιο όφελος για την σωστή ανάπτυξη του παιδιού, αλλά η αυξημένη πρόσληψή τους μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση του σωματικού βάρους και λίπους αλλά και να επιβαρύνει την υγεία του. Για να βοηθήσουμε το παιδί μας να καταναλώσει πρωινό: Μπορούμε να προετοιμάζουμε το πρωινό, για το σπίτι ή για το δρόμο, από την προηγούμενη ημέρα, για να εξοικονομήσουμε πολύτιμο χρόνο. Για παράδειγμα μπορούμε να έχουμε βάλει τα δημητριακά στο μπολ του παιδιού από το προηγούμενο βράδυ έτσι, ώστε να χρειάζεται να προσθέ - σουμε μόνο το γάλα το επόμενο πρωί, ή να φτιάξουμε το σάντουιτς από την προηγούμενη ημέρα. Προσπαθούμε το τελευταίο γεύμα του παιδιού να μην είναι πολύ αργά το βράδυ και σε μεγάλη ποσότητα έτσι, ώστε να έχει όρεξη για πρωινό την επόμενη ημέρα. Μπορούμε να γίνουμε το καλό παράδειγμα για το παιδί μας! Ξυπνάµε λίγο νωρίτερα και καθόµαστε µαζί µε το παιδί µας για πρωινό, καθώς αν καταναλώσουµε εµείς πρωινό είναι πολύ πιθανόν να ακολουθήσει και το παιδί µας αυτή την καλή συνήθεια! Ξεκινάµε και εµείς να τρώµε καθηµερινά πρωινό, είτε πριν φύγουµε για τη δουλειά, είτε ετοιµάζοντας ένα τοστ µε τυρί χαµηλό σε λιπαρά ή παίρνοντας ένα γιαούρτι χαµηλών λιπαρών µε δηµητριακά µαζί µας. Τα ενδιάμεσα γεύματα του παιδιού και εφήβου μπορεί να έχουν δυο μορφές: «Μικρά ενδιάμεσα γεύματα», τα οποία αποτελούνται από μεμονωμένα τρόφιμα από τις παρακάτω ομάδες τροφίμων και συνήθως αποτελούν ιδανική επιλογή, όταν δεν μεσολαβεί πολύ χρόνος μεταξύ των κύριων γευμάτων. Ομάδες τροφίμων για «μικρό εν διάμεσο γεύμα»: λαχανικά, φρούτα, δημητριακά ή προιόντα δημητριακών, γάλα ή γαλακτοκομικά προϊόντα χαμηλών λιπαρών. «Μεγάλα ενδιάμεσα γεύματα», τα οποία αποτελούνται από συνδυασμούς τροφίμων από παραπάνω από μια ομάδα τροφίμων και συνήθως μπορούμε να το επιλέξουμε, όταν η χρονική απόσταση μεταξύ των κύριων γευμάτων έιναι πολύ μεγάλη ή όταν το τελευταίο κύριο γεύμα δεν ήταν επαρκές ή πλήρες. 1

13 Καλές επιλογές για μικρά ενδιάμεσα γεύματα (Δεκατιανό & Απογευματινό)* Μικρά ενδιάμεσα γεύματα Ένα φρούτο εποχής. Ένα κουλούρι Θεσσαλονίκης. Ένα γιαούρτι ή ένα ποτήρι γάλα χαμηλής περιεκτικότητας σε λίπος. Ένα τραγανό λαχανικό (πχ. καρότο ή αγγούρι). Μεγάλα ενδιάμεσα γεύματα Ένα ποτήρι γάλα χαμηλών λιπαρών με ένα φρούτο χτυπημένο στο μίξερ (milk-shake). Ένα γιαούρτι χαμηλών λιπαρών με ½ φλιτζάνι δημητριακά ή ένα φρούτο. Δυο φρυγανιές με ένα κομμάτι τυρί χαμηλής περιεκτικότητας σε λίπος. Ένα τοστ με τυρί χαμηλών λιπαρών και λαχανικά. Τι πρέπει να διατίθεται από τα σχολικά κυλικεία; Το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης στο πλαίσιο ανάπτυξης μιας Εθνικής Διατροφικής Πολιτικής, η οποία έχει ως στόχο την προστασία και προαγωγή της υγείας του ευαίσθητου μαθητικού πλη θυσμού της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, έχει εκδώσει τη νέα Υγειονομική Διάταξη για τον καθορισμό των προϊόντων που πρέπει να διατίθενται από τα κυλικεία δημοσίων και ιδιωτικών σχολείων. Ο καθορισμός των προϊόντων που επιτρέπεται να πωλούνται από τα σχολικά κυλικεία, καθώς και των προδιαγραφών που αυτά πρέπει να έχουν έγινε λαμβάνοντας υπόψη τις διεθνείς και εθνικές διατροφικές συστάσεις. Συγκεκριμένα, από τα σχολικά κυλικεία πρέπει να διατίθενται: * Ευκαιριακά, μπορείτε να προσθέσετε κάποιο τρόφιμο από την ομάδα του λίπους, όπως οι ξηροί καρποί, σε μικρή όμως ποσότητα! Τι γίνεται αν το παιδί μου θέλει να φάει κάτι γλυκό το απόγευμα; Αν το παιδί μας ζητήσει να φάει κάτι γλυκό το απόγευμα καλό είναι να του δώσουμε να επιλέξει τρόφιμα, όπως ένα παστέλι, ένα γιαούρτι χαμηλών λιπαρών με μια κουταλιά μέλι, ένα κομμάτι σπιτικό κέικ ή κουλουράκια ή ένα μικρό κομμάτι σοκολάτα υγείας. Προσπαθούμε η κατανάλωση τροφίμων όπως: σοκολάτες, μπισκότα, γλυκά εμπορίου, καραμέλες, παγωτά, ντόνατς, κρουασάν, να μην υπερβαίνει τις δύο μερίδες την εβδομάδα. ΤΡΟΦΙΜΑ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ Φρούτα Γαλακτοκομικά Φρέσκα φρούτα συσκευασμένα σε ατομική μερίδα Αποξηραμένα φρούτα χωρίς προσθήκη ζάχαρης Φυσικός χυμός φρεσκοστυμμένος από φρέσκα φρούτα εποχής Συσκευασμένοι χυμοί φρούτων χωρίς συντηρητικά και χωρίς προσθήκη ζάχαρης Γάλα τυποποιημένο φρέσκο ημιαποβουτυρωμένο (2% λιπαρά) και γιαούρτι τυποποιημένο (έως 5% λιπαρά) χωρίς προσθήκη ζάχαρης, κακάο και άλλων πρόσθετων σακχάρων. Στο γιαούρτι μπορεί να προστεθούν δημητριακά ολικής άλεσης, μέλι, ξηροί καρποί, αποξηραμένα φρούτα ή συνδυασμός αυτών Ροφήματα από συνδυασμούς φρέσκου γάλακτος και φρέσκων φρούτων που θα παρασκευάζονται στο κυλικείο Αναψυκτικά Νέκταρ φρούτων Προσθήκη ζάχαρης στο φρέσκο χυμό Σοκολατούχο γάλα Τυποποιημένο γιαούρτι που περιέχει διάφορα γλυκίσματα, σοκολάτα κλπ. 1

14 ΤΡΟΦΙΜΑ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ ΔΕΝ ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΑΙ Τυριά Δημητριακά και απλά αρτοσκευάσματα Διάφορα αρτοσκευάσματα Σάντουιτς Γλυκίσματα Ξηροί καρποί Τυριά λευκά και κίτρινα μπορούν να διατίθενται σε ατομική μερίδα έως 30γρ. προκειμένου να συνδυαστούν με απλά αρτοσκευάσματα (π.χ. κουλούρι, φρυγανιές κλπ). Δημητριακά πρωινού και μπάρα ολικής άλεσης σε ατομική μερίδα έως 30 γρ. Κουλούρι σουσαμένιο λευκό ή ολικής άλεσης Κριτσίνια, φρυγανιές, κράκερς απλά ή ολικής άλεσης σε ατομική συσκευασία έως 50 γρ. Κουλούρι σουσαμένιο λευκό ή ολικής άλεσης Κριτσίνια, φρυγανιές, κράκερς απλά ή ολικής άλεσης σε ατομική συσκευασία έως 50 γρ. Όλα τα είδη ψωμιού λευκών ή ολικής άλεσης, όπως ψωμάκι ατομικό, ψωμί για τοστ, μπαγκέτα, αραβική πίτα, σουσαμένιο κουλούρι Τυριά λευκά και κίτρινα (π.χ. κασέρι, γραβιέρα, κατίκι, ανθότυρο, φέτα κλπ) σε ατομικές μερίδες των 30 γρ. Λαχανικά όλων των ειδών, ελιές χωρίς το κουκούτσι και πάστα ελιάς Προσθήκη μόνο ελαιολάδου ή φυτικής μαλακής μαργαρίνης Γλυκά σάντουιτς με συνδυασμό των ψωμιών της πρώτης παραγράφου και ως γέμιση 1 κουταλιά μέλι ή μέλι με ταχίνι. Αλλαντικά όπως γαλοπούλα βραστή, χαμηλή σε λιπαρά και αλάτι ή ζαμπόν χαμηλό σε λιπαρά και αλάτι Κρέμα και ρυζόγαλο σε ατομικές μερίδες των 150 γρ. Μπισκότα απλά ολικής άλεσης χωρίς σοκολάτα και χωρίς γέμιση σε ατομική μερίδα έως 50 γρ. Χαλβάς, παστέλι σε ατομική μερίδα έως 50 γρ. Μέλι σε ατομική μερίδα Σοκολάτα υγείας σε ατομική μερίδα έως 30 γρ. Επιτρέπεται και η σοκολάτα υγείας με ξηρούς καρπούς Ξηροί καρποί όλων των ειδών χωρίς προσθήκη αλατιού ή ζάχαρης σε ατομική συσκευασία έως 50 γρ. Μπριος, κρουασάν, πιροσκί Σοκολάτα γάλακτος Τσίχλες Καραμέλες Γκοφρέτες Τηγανισμένοι ξηροί καρποί Υγρά τρόφιμα Εμφιαλωμένο νερό Ζεστά ή κρύα αφεψήματα χωρίς προσθήκη ζάχαρης Αναψυκτικά Καφές μόνο για το προσωπικό 1

15 Kρέας ή/και γαλακτοκομικα Έξυπνες συμβουλές Λαχανικά Ψωμί και δημητριακά Για να βοηθήσουμε το παιδί μας να έχει πληρότητα και ποικιλία στα κύρια γεύματά του : Κύρια γεύματα Το μεσημεριανό και το βραδινό αποτελούν τα βασικά γεύματα της ημέρας. Πρέπει να περιλαμβάνουν συνδυασμούς ομάδων τροφίμων, αλλά θα πρέπει πάντα να λαμβάνεται υπόψη και η ποσότητα των καταναλισκόμενων θερμίδων. Ένας εύκολος τρόπος για να μπορέσετε να ρυθμίσετε σωστά την ποσότητα αλλά και το είδος της τροφής που πρέπει να καταναλώνει το παιδί σας στα κύρια γεύματά του είναι να εφαρμόσετε το «ισορροπημένο πιάτο διατροφής» στο μεσημεριανό και βραδινό γεύμα του. Για να φτιάξετε το «Ισορροπημένο πιάτο διατροφής», όπως φαίνεται και στο παραπάνω σχήμα, θα πρέπει: Το ½ του πιάτου να αποτελείται από λαχανικά, τα οποία μπορεί να είναι ωμά ή βραστά ή ψητά με λίγο ελαιόλαδο, αποφεύγοντας τις λιπαρές σάλτσες ή ντρέσινκ. Το ¼ του πιάτου να αποτελείται από κάποιο τρόφιμο από την ομάδα του Κρέατος και των Οσπρίων ή της ομάδας του Γάλατος και των γαλακτοκομικών ή συνδυασμό τους. Το ¼ του πιάτου να αποτελείται από κάποιο τρόφιμο από την ομάδα των Δημητριακών (πχ. ρύζι, μακαρόνια, πατάτες, ψωμί) Με αυτό τον τρόπο πετυχαίνετε να έχετε πληρότητα, δηλαδή συμμετοχή από όλες τις ομάδες τροφίμων, αλλά και σωστό καταμερισμό της ποσότητας μεταξύ των ομάδων στα κύρια γεύματα του παιδιού. Φροντίζουμε να έχουμε πάντα λαχανικά εποχής στο ψυγείο έτσι, ώστε να είναι πάντα διαθέσιμα. Δίνουμε γεύση στα λαχανικά με υγιεινά ντρέσινγκ που μπορούμε να φτιάξουμε μόνοι μας με υλικά, όπως το ελαιόλαδο, το ξύδι, η μουστάρδα, το μέλι ή ακόμα και το γιαούρτι με χαμηλά λιπαρά. Αν το παιδί αρνείται να φάει κάποιο φαγητό, τότε μην το αφαιρέσουμε για πάντα από το διαιτολόγιό του. Συνεχίστε να το καταναλώνετε και εσείς και ίσως κάποια στιγμή το δοκιμάσει. Φροντίζουμε κατά τη διάρκεια του γεύματος τα παιδιά να ασχολούνται αποκλειστικά με αυτό και να μην βλέπουν τηλεόραση ή να γίνονται άλλες παράλληλες δραστηριότητες.

16 Ιδέες για «ισορροπημένο πιάτο διατροφής» για το μεσημεριανό Ωμή σαλάτα εποχής Μπιφτέκια Ρύζι Βραστή σαλάτα εποχής Ωμή σαλάτα εποχής Όσπρια και τυρί Ψωμί Ιδέες για «ισορροπημένο πιάτο διατροφής» για το βραδινό Ψητά λαχανικά Άπαχο τυρί Παξιμάδι Ωμή σαλάτα εποχής Τόνο Αραβική πίτα Ωμή σαλάτα εποχής Γιαούρτι Ρύζι Φροντίζουµε τουλάχιστον ένα από τα κύρια γεύµατα να το τρώµε µαζί µε το παιδί έτσι, ώστε βλέποντάς µας να τρώµε ισορροπηµένα, να ακολουθήσει και αυτό το δικό µας παράδειγµα. Προσπαθούµε να έχουµε και εµείς ποικιλία στο γεύµα µας, φροντίζοντας το γεύµα µας να συνοδεύεται πάντα από λαχανικά! Προσπαθούµε να βάλουµε τα παιδιά στη διαδικασία προετοιµασίας του φαγητού. Αυτό θα τα βοηθήσει να έρθουν σε επαφή µε τα τρόφιµα και να δοκιµάσουν το φαγητό που έφτιαξαν τα ίδια. 1

17 ΦΥΣΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Γιατί είναι καλό να ασκείται το παιδί μου; Καλύτερη λειτουργία σκελετικού, μυικού, καρδιοαναπνευστικού, νευρικού και ανοσοποιητικού συστήματος Φυσιολογικό βάρος Θετική επίδραση στη σωματική υγεία, νοητική λειτουργία και ανάπτυξη Καλύτερη απόδοση στα μαθήματα Μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση Καλύτερη διάθεση Λιγότερο άγχος Χαρούμενα, υγιή, ισορροπημένα παιδιά Πρόληψη ενήλικης παχυσαρκίας Πρόληψη καρδιαγγειακών νοσημάτων Πρόληψη οστεοπόρωσης } Παιδική & Εφηβική ηλικία } Ενηλικίωση Πόση άσκηση είναι καλό να κάνει το παιδί μου; Τα παιδιά και οι έφηβοι πρέπει να κάνουν τουλάχιστον 0 λεπτά άσκηση κάθε μέρα. Είναι σημαντικό να θυμάστε ότι δεν είναι απαραίτητο τα 60 λεπτά σωματικής δραστηριότητας να είναι συνεχόμενα ούτε να γίνονται οπωσδήποτε σε ένα αθλητικό σύλλογο. Διαλείμματα κίνησης και άθλησης στη γειτονιά, στο πάρκο και στις μετακινήσεις βοηθούν τα παιδιά να μαζέψουν εύκολα τα 60 λεπτά κίνησης που χρειάζονται. Τελευταίες έρευνες δείχνουν ότι τα περισσότερα παιδιά δεν καταφέρνουν να πετύχουν αυτό το στόχο καθημερινά. Αντίθετα, κάθονται μπροστά στην τηλεό - ραση ή στον ηλεκτρονικό υπολογιστή παραπάνω από 0 συνεχόμενα λεπτά, πράγμα που μειώνει τις σωματικές τους δεξιότητες και είναι επιβλαβές για την υγεία τους. Πολλοί ερευνητές καταλήγουν στο συμπέρασμα, ότι τα παιδιά δεν αθλούνται γιατί τους λείπουν τα κατάλληλα πρότυπα. Δώστε λοιπόν και εσείς το καλό παράδειγμα! Η άσκηση θα τους χαρίσει υγεία, ευεξία και καλύτερη εμφάνιση. Φροντίζουμε, ώστε κάθε μέρα το παιδί να φτάνει ή να περνά το στόχο των 0 λεπτών άσκησης κάνοντας κάτι ευχάριστο. Η κατάλληλη άσκηση για το παιδί είναι αυτή που μπορεί να την κάνει εύκολα και με ευχαρίστηση χωρίς να καταπιέζεται και να αισθάνεται άσχημα ή μειονεκτικά. Η άσκηση λοιπόν μπορεί να είναι είτε οργανωμένη άθληση, όπως συμμετοχή σε ένα άθλημα με μια ομάδα ή απλά κίνηση και παιχνίδι. 1

18 Έξυπνες συμβουλές Η καλύτερη άσκηση είναι αυτή που είναι ευχάριστη για το παιδί και είναι σχετικά εύκολα πραγματοποιήσιμη για την οικογένεια. Για να βοηθήσουμε το παιδί μας να είναι πιο δραστήριο: Αποφεύγουμε να χρησιμοποιήσουμε το ασανσέρ και ανεβαίνουμε μαζί του τις σκάλες. Πηγαίνουμε με τα πόδια στο σχολείο, στο φροντιστήριο, στο περίπτερο. Αγοράζουμε στο παιδί μας τον αθλητικό ρουχισμό και εξοπλισμό που χρειάζεται για ένα άθλημα (π.χ. ρακέτες, μπάλες κ.λπ.), ώστε να το ενθαρρύνουμε να συμμετάσχει. Πηγαίνουμε τα παιδιά σε μέρη που να μπορούν να ασκηθούν: σε γήπεδα, σε πάρκα, στο βουνό, στη θάλασσα και αποφεύγουμε τους κλειστούς χώρους με ηλεκτρονικά παιχνίδια και τηλεόραση. Πρέπει να θυμόμαστε, ότι η σωματική δραστηριότητα πρέπει να είναι ευχάριστη για το παιδί. Βρίσκουμε ποια είναι η δραστηριότητα που το ευχαριστεί, και δημιουργούμε τις συνθήκες για να την κάνει, αρκεί να γυμνάζεται. Πώς μπορούμε να ξέρουμε ότι η άσκηση που κάνει το παιδί μας είναι αρκετά έντονη ώστε να βελτιώσει τη φυσική κατάσταση και την υγεία του; Η ένταση της άσκησης έχει σημασία! Επειδή όμως το επίπεδο της έντασης για το ίδιο είδος άσκησης μπορεί να διαφέρει από παιδί σε παιδί ανάλογα με τη φυσική του κατάσταση, ζητείστε Παροτρύνουµε όλη την οικογένεια να ασκείται. Περπατάµε µαζί τους µε έντονο ρυθµό πηγαίνοντας για ψώνια ή βόλτα. Να έχουµε θετική στάση και να επιβραβεύουµε το παιδί µας για τη συµµετοχή του και όχι µόνο για τη νίκη. Αντί να βλέπουµε τηλεόραση µετά το φαγητό, βγαίνουµε όλοι για βόλτα ή παιχνίδι. Άσκηση και υγεία πάνε µαζί για µικρούς - µεγάλους 18

19 στο παιδί να βαθμολογήσει τη δυσκολία κάθε άσκησης από το 0 έως το 10. Η απάντηση πρέπει να είναι τουλάχιστον - ώστε η άσκηση να έχει το επιθυμητό αποτέλεσμα. Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε το παιδί μας να γίνει πιο δραστήριο; Ως γονείς μπορείτε να κάνετε το παιδί σας να αγαπήσει την άσκηση και να την εντάξει μέσα στην καθημερινότητά του. Εξηγήστε στο παιδί σας πόσο καλό είναι να ασκείται τουλάχιστον για μια ώρα κάθε μέρα σε όλη τη διάρκεια της ζωής του. Όπως ξέρετε, είναι πολύ σημαντικό να ακολουθείτε εσείς οι ίδιοι τους κανόνες για τους οποίους μιλάτε! Τα παιδιά συνήθως δεν ακούν τι τους λέμε αλλά βλέπουν τι κάνουμε εμείς. Βγαίνουµε για περπάτηµα στο πάρκο ή στο βουνό ή πηγαίνουµε για να παίξουµε κάποιο άθληµα όλοι µαζί. Αφήνουµε το αυτοκίνητο για τις περιπτώσεις που έχουµε να πάµε µακριά και βάζουµε το ποδήλατο στη ζωή µας Τρέχουµε µαζί µε το παιδί µας στο πάρκο, του γνωρίζουµε τα αθλήµατα που θα µπορούσε να κάνει και γράφουµε το παιδί στο άθληµα που του αρέσει. ΥΠΝΟΣ Έξυπνες συμβουλές Γιατί ο ύπνος είναι σημαντικός για τη σωστή ανάπτυξη του παιδιού μου; Στα παιδιά η επίδραση του ανεπαρκούς ή κακής ποιότητας ύπνου έχει σημαντικές επιπτώσεις στην υγεία τους, οι οποίες σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι και μακροχρόνιες. Συγκεκριμένα, η έλλειψη ύπνου έχει συνδεθεί με ελλειμματική προσοχή, υπερκινητικότητα, κακή διάθεση και μη ικανοποιητική απόδοση σε κάποιες δραστηριότητες. Επιπλέον, ο ανεπαρκής ύπνος έχει συνδεθεί με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης παχυσαρκίας καθώς φαίνεται ότι τα άτομα που δεν κοιμούνται ικανοποιητικές ώρες έχουν αυξημένο το αίσθημα της πείνας και μειωμένο το αίσθημα του κορεσμού. Επιπλέον η «κούραση» που μπορεί να δημιουργεί η έλλειψη ύπνου οδηγεί σε μειωμένη ικανότητα για καθημερινή φυσική δραστηριότητα. Επιπρόσθετα, ο ύπνος αποτελεί ένα πιστό σύμμαχο για την καλή λειτουργία του ανοσοποιητικού και συντελεί στην ανάπτυξη και ανάκαμψη του σώματος και του εγκεφάλου. Το σύνολο των ωρών που πρέπει να κοιμούνται τα παιδιά είναι 8-10 ώρες την ημέρα. Για να πετύχουμε το παιδί μας να έχει επαρκείς ώρες ύπνου, φροντίζουμε το παιδί να: Μη βλέπει τηλεόραση μέχρι αργά. Έχουμε ανανεώσει επαρκώς τον αέρα στο υπνοδωμάτιό του. Αποφεύγουμε τις έντονες αθλητικές δραστηριότητες για περίπου δύο ώρες πριν τον ύπνο. Τρώει ελαφρά το βράδυ. Απομακρύνουμε τις πολλές ηλεκτρικές συσκευές (τηλεόραση, υπολογιστής) από το υπνοδωμάτιο. 19

20 Οι στόχοι της οικογένειάς μου για φυσιολογική ανάπτυξη Συνοψίζοντας όλα όσα αναφέρθηκαν στο φυλλάδιο αυτό, μπορείτε να θέσετε ένα στόχο για κάθε μια από τις παρακάτω κατηγορίες, τον οποίο θα προσπαθήσετε να εφαρμόσετε για τους επόμενους μήνες, προκειμένου να βελτιώσετε τις συνήθειες διατροφής και φυσικής δραστηριότητας της οικογένειάς σας. Καλή επιτυχία! Πρωινό Δεκατιανό Μεσημεριανό Απογευματινό Βραδινό Νερό Σωματική δραστηριότητα Ύπνος Ο στόχος της οικογένειάς μου φρούτα και λαχανικά καθημερινά - μερίδες γάλα ή γιαούρτι χαμηλών λιπαρών 1 ώρα άσκηση κάθε μέρα Λιγότερο από ώρες τηλεόραση / υπολογιστής την ημέρα το νερό είναι απαραίτητο καθημερινά και δεν αντικαθιστάται από χυμούς, γάλα ή αναψυκτικά 8-10 ώρες ύπνου την ημέρα για σωστή ανάπτυξη Για περισσότερες «έξυπνες» συμβουλές, χρήσιμα παιχνίδια ή απορίες μπορείς να επισκεφτείς την ιστοσελίδα Σε ευχαριστούμε για το χρόνο σου! Η επιστημονική ομάδα του προγράμματος: ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ: ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ, ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΓΙΕΙΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Με την συμβολή της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ενωσης ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ ΑΘΗΝΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΠΤΑΛΟΦΟΣ Α.Β.Ε.Ε. Tηλ: , e-mai: 0

«Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Με την συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ενωσης

«Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Με την συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ενωσης Τρώω υγιεινά, παίζω και γυµνάζοµαι ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ ΑΘΗΝΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ Με την συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ενωσης Εισαγωγή Στην παιδική

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών Menu 16-Ιουνίου έως 4-Ιουλίου 2014 1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών Συσκευασμένο κοκτέιλ Φρούτων σε χυμό. Ροδάκινο, Αχλάδι, Σταφύλι, Ανανάς,Κεράσι, Παπάγια σε χυμό φρούτων.

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακής Διατροφής

Μεσογειακής Διατροφής mini Οδηγός Μεσογειακής Διατροφής Γιατί Μεσογειακή Διατροφή; Η μεσογειακή διατροφή αναφέρεται στον τρόπο διατροφής των λαών που ζουν σε περιοχές που αναπτύσσονται γύρω από τη Μεσόγειο. Οι επιστημονικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ..

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ.. ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ.. Γνωρίζοντας τις ομάδες τροφίμων μέσω της πυραμίδας... Τα τρόφιμα τα οποία καταναλώνουμε και κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας Η διατροφή σημαντικός παράγοντας υγείας!! ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΛΗΡΟΝΟ ΜΙΚΟΤΗΤΑ ΥΓΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΝΘΥΓΕΙΝΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Ποιά είναι η

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤA ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΜΕ 4 ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ : «ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ» ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Κα ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Πότε και τι να τρώμε πριν την προπόνηση 1. Ένα μεγάλο γεύμα

Διαβάστε περισσότερα

g w w n lf o o d p l a.h d a.g

g w w n lf o o d p l a.h d a.g g w. or w w coo n lf o o d p l a et. ww w.efa d.o.eufic.org w ww w ww.h d a.g r rg Θυμάσαι πώς ήταν όταν μάθαινες ποδήλατο; Το πιο σημαντικό ήταν να μάθεις να κρατάς ισορροπία. Όταν κρατούσες ισορροπία,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ

ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ 30 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΣΥΜΒΑΙΝΟΥΝ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΤΡΑΓΙΚΑ ΣΤΑ ΘΕΜΑΤΑ 1) ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑ ΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 1 ο Οι διατροφικές ανάγκες των

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΤΙΤΛΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «Η διατροφικές συνθήκες των μαθητών και το ιδανικό κυλικείο»

Ο ΤΙΤΛΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «Η διατροφικές συνθήκες των μαθητών και το ιδανικό κυλικείο» Ο ΤΙΤΛΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: «Η διατροφικές συνθήκες των μαθητών και το ιδανικό κυλικείο» ΟΜΑΔΑ Α (Fat Albert) Δημήτρης Ζαχαράτος Θανάσης Θανόπουλος Σταματία Μάργαρη Γιώργος Μπούτος Ιουλία Σταθάτου

Διαβάστε περισσότερα

Συμπεριλάβετε στο καθημερινό σας διαιτολόγιο τροφές πλούσιες σε φυτιι,ές ίνες

Συμπεριλάβετε στο καθημερινό σας διαιτολόγιο τροφές πλούσιες σε φυτιι,ές ίνες Η ΣΩΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΘΕΜΕΛΙΟ ΓΙΑ ΜΙΑ ΖΩΗ Το πρόβλημα της παραπληροφόρησης στο θέμα της διατροφής είναι μεγάλο και τις περισσότερες φορές οδηγεί σε λανθασμένες εmλογές και εκτιμήσεις. Ένα στοιχείο που θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ

ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Η ΣΥΝΕΧΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΕΣ ΘΡΕΠΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ Τα παιδιά ρυθμίζουν τη λήψη τροφής έτσι ώστε να ταιριάζει με τις σωματικές ανάγκες σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΕΙΑ ΕΦΗΒΕΙΑ- ΑΝΑΓΚΕΣ v Επιτάχυνση ρυθμού ανάπτυξης v Ωρίμανση και αύξηση ιστών v Αποκτά το 20% του ύψους και το 50% του βάρους του ενήλικα, ενώ οι μύες, ο όγκος του αίματος και γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Ονοματεπώνυμο: Διεύθυνση: Email: Β. ΣΩΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ: Γ. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΠΟΡ

Α. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Ονοματεπώνυμο: Διεύθυνση: Email: Β. ΣΩΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ: Γ. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΠΟΡ Α. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ημερ/νια Γεννήσεως: Διεύθυνση: Τηλ. οικίας: Email: Οικογενειακή κατάσταση: Τ.Κ.: Κινητό: Β. ΣΩΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ: Βάρος: Ύψος: Περίμετρος καρπού: Περίμετρος μέσης: Περίμετρος

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων Πωλ Φαρατζιάν, M.Sc. Διαιτολόγος - διατροφολόγος Υπεύθυνος στατιστικής ανάλυσης & ερμηνείας

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων Πωλ Φαρατζιάν, MSc Διαιτολόγος-διατροφολόγος Υπεύθυνος στατιστικής ανάλυσης & ερμηνείας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΒΟΣ. Ψυχολογία: Αύξηση σωματικών αλλαγών. Επιθυμία έκφρασης. Διάθεση ανεξαρτητοποίησης. Επιθυμία συμμετοχής σε ένα σύνολο

ΕΦΗΒΟΣ. Ψυχολογία: Αύξηση σωματικών αλλαγών. Επιθυμία έκφρασης. Διάθεση ανεξαρτητοποίησης. Επιθυμία συμμετοχής σε ένα σύνολο ΕΦΗΒΟΣ Ψυχολογία: Αύξηση σωματικών αλλαγών Επιθυμία έκφρασης Διάθεση ανεξαρτητοποίησης Επιθυμία συμμετοχής σε ένα σύνολο Ενδιαφέρον για εξωτερική εμφάνιση Διατροφή+ Έφηβος: Ανθυγιεινά Πάθη Λανθασμένες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΕΦΗΒΩΝ. Τρώω υγιεινά, παίζω και γυμνάζομαι. ΣΤΟΧΕΥΩ Ένα υγιές βάρος & ισορροπημένες συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας

ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΕΦΗΒΩΝ. Τρώω υγιεινά, παίζω και γυμνάζομαι. ΣΤΟΧΕΥΩ Ένα υγιές βάρος & ισορροπημένες συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΕΦΗΒΩΝ Τρώω υγιεινά, παίζω και γυμνάζομαι ΣΤΟΧΕΥΩ Ένα υγιές βάρος & ισορροπημένες συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας Η εφηβεία είναι η φάση της ζωής στην οποία οι περισσότεροι από

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Σε προηγούμενα άρθρα μιλήσαμε για τη σχέση σωστής διατροφής και αθλητισμού, διακρίναμε τη σημαντικότητα του ρόλου που διαδραματίζει και επικεντρωθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

Φωτεινή Ραζάκου, MSc Τεχνολόγος Διατροφής, ΠΕ 1836

Φωτεινή Ραζάκου, MSc Τεχνολόγος Διατροφής, ΠΕ 1836 ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΩΝ ΣΥΝΗΘΕΙΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΗΓΟΡΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥΣ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΟΝ ΔΕΙΚΤΗ ΜΑΖΑΣ ΣΩΜΑΤΟΣ. Πρόταση για ορθές διατροφικές επιλογές με δημιουργία ολιγοθερμιδικών γευμάτων Τεχνολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Καλοκαίρι και δίαιτα; Πώς θα τα καταφέρω χωρίς να πάρω κιλά;

Καλοκαίρι και δίαιτα; Πώς θα τα καταφέρω χωρίς να πάρω κιλά; Καλοκαίρι και δίαιτα; Πώς θα τα καταφέρω χωρίς να πάρω κιλά; Κατερίνα Πέλκα BSc (Honrs) Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος Τομεάρχης Διαιτητικής ΙΙΕΚ ΞΥΝΗ pelka@logodiatrofis.gr Οι διακοπές είναι αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Υποστηρικτικό υλικό για τη διεξαγωγή. της παρουσίασης. «Μαθαίνω για τις ΟΜΑΔΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» σε μαθητές Νηπιαγωγείου, Α και Β τάξεων Δημοτικού

Υποστηρικτικό υλικό για τη διεξαγωγή. της παρουσίασης. «Μαθαίνω για τις ΟΜΑΔΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» σε μαθητές Νηπιαγωγείου, Α και Β τάξεων Δημοτικού Υποστηρικτικό υλικό για τη διεξαγωγή της παρουσίασης «Μαθαίνω για τις ΟΜΑΔΕΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» σε μαθητές Νηπιαγωγείου, Α και Β τάξεων Δημοτικού Διαφάνεια 1: Η παρουσίαση έχει ως σκοπό να εκπαιδεύσει τα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Υγειονομική Διάταξη αναφορικά με κανόνες υγιεινής και καθορισμό προϊόντων που διατίθενται από τα κυλικεία δημοσίων και ιδιωτικών σχολείων.

ΘΕΜΑ: Υγειονομική Διάταξη αναφορικά με κανόνες υγιεινής και καθορισμό προϊόντων που διατίθενται από τα κυλικεία δημοσίων και ιδιωτικών σχολείων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ Τμήμα Γ, Τμήμα ΣΤ Αθήνα 31/7/2006 Αρ. Πρωτ. ΔΥ1γ/Γ.Π./οικ.93828 ΘΕΜΑ: Υγειονομική Διάταξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ. Μαρία Χασαπίδου Καθηγήτρια Διατροφής και Διαιτολογίας ΑΤΕΙΘ > 3

ΠΡΟΛΟΓΟΣ. Μαρία Χασαπίδου Καθηγήτρια Διατροφής και Διαιτολογίας ΑΤΕΙΘ > 3 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η ραγδαία αύξηση των εκφυλιστικών παθήσεων (παχυσαρκία, σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2, δυσλιπιδαιμία, αρτηριακή υπέρταση, καρδιαγγειακά νοσήματα) στη χώρα μας, που οδηγούν σε αύξηση της νοσηρότητας

Διαβάστε περισσότερα

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;»

«τι συμβαίνει στην εφηβεία;» «τι συμβαίνει στην εφηβεία;» ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.) Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΙΔΩΝ «Π. & Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ» Διευθύντρια : Aν. Καθηγήτρια Μαρίζα Τσολιά Επιστημονική Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΜΚ 0501, Διάλεξη 13η Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Η Πυραμίδα της Υγιεινής Διατροφής

Η Πυραμίδα της Υγιεινής Διατροφής Η Πυραμίδα της Υγιεινής Διατροφής Η Πυραμίδα Υγιεινής Διατροφής είναι ένας απλός, εικονικός τρόπος για να κατανοήσει κανείς πώς να τρέφεται σωστά σε καθημερινή βάση. Η εικονική αναπαράσταση βοηθά στο να

Διαβάστε περισσότερα

Ένα υγιές βάρος & ισορροπηµένες συνήθειες διατροφής και σωµατικής δραστηριότητας

Ένα υγιές βάρος & ισορροπηµένες συνήθειες διατροφής και σωµατικής δραστηριότητας Τρώω υγιεινά, παίζω και γυµνάζοµαι ΣΤΟΧΕΥΩ Η εφηβεία είναι η φάση της ζωής στην οποία οι περισσότεροι από εσάς βρίσκεστε σήμερα. Είναι η περίοδος κατά την οποία συμβαίνουν οι αλλαγές που μετατρέπουν το

Διαβάστε περισσότερα

Οι αθλητές επιτυγχάνουν μέγιστη απόδοση με προπόνηση και σωστό διαιτολόγιο που περιλαμβάνει ποικιλία τροφών. Οι αθλητές ωφελούνται περισσότερο από

Οι αθλητές επιτυγχάνουν μέγιστη απόδοση με προπόνηση και σωστό διαιτολόγιο που περιλαμβάνει ποικιλία τροφών. Οι αθλητές ωφελούνται περισσότερο από ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΘΛΗΤΩΝ Οι αθλητές επιτυγχάνουν μέγιστη απόδοση με προπόνηση και σωστό διαιτολόγιο που περιλαμβάνει ποικιλία τροφών. Οι αθλητές ωφελούνται περισσότερο από την ποσότητα των υδατανθράκων που αποθηκεύονται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ» ΘΕΜΑ : «Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ» ΘΕΜΑ : «Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ» - 1 - ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ» ΘΕΜΑ : «Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ» Ο άνθρωπος προσλαμβάνει από το περιβάλλον του τροφές σε στερεά και υγρή μορφή. Τις επεξεργάζεται και ένα μέρος αυτών το παρακρατεί ενώ το υπόλοιπο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ. 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ. 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ 2 ο ΓΕΛ. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Β3 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ 2013-2014 ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΤΑΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΔΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΣΠΑΡΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΙΣΜΑΝΙΔΗΣ 1 Η διατροφή κατά την εφηβική ηλικία έχει ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Η διατροφή των εφήβων»

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Η διατροφή των εφήβων» Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας «Η διατροφή των εφήβων» Υπεύθυνη καθηγήτρια: Παχιαδάκη Άννα Ομάδα μαθητών Β Τάξης Λυκείου: Αλεβυζάκη Ευανθία, Καλαγασίδη Βάλια, Καλοειδάς Αντώνης, Λεμονάκης Μάριος, Πετράκης Αντώνης,

Διαβάστε περισσότερα

Υπολιπιδαιμική Δίαιτα

Υπολιπιδαιμική Δίαιτα Υπολιπιδαιμική Δίαιτα ΔΗΜΗΤΡΙΑΚΑ Ψωμί ολικής αλέσεως, ζυμαρικά, φρυγανιές, ρύζι Κρουασάν, τσουρέκι, ζαχαρωμένα δημητριακά ΓΑΛΑΚΤΟΚΟΜΙΚΑ Αποβουτυρωμένο γάλα, άπαχα τυριά, άπαχο γιαούρτι, ασπράδια αυγού,

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Υγεία & βελτίωση της αθλητικής απόδοσης Α.Ο. ΠΡΩΤΕΑΣ Αγγελοπούλου Μαντώ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας & Διατροφής Διατροφή η σημαντικότερη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και ηλικιωμένοι

Διατροφή και ηλικιωμένοι Διατροφή και ηλικιωμένοι Η διατροφή αποτελεί τη σημαντικότερη ανάγκη για τη διατήρηση της ανθρώπινη ζωής σε όλα τα στάδιά της. Το είδος και η ποσότητα της τροφής που χρειάζεται ο άνθρωπος εξαρτάται από

Διαβάστε περισσότερα

Αντιοξειδωτικά στην διατροφή μας

Αντιοξειδωτικά στην διατροφή μας Χάρις Μαραθεύτη Κλινική Διαιτολόγος Διατροφολόγος τηλ: 99-720235 email: harismaratheftis@hotmail.com Αντιοξειδωτικά στην διατροφή μας Τα τελευταία 50 χρόνια οι διατροφικές μας συνήθειες άλλαξαν δραστικά.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΥΛΙΚΕΙΑ

ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΥΛΙΚΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΓΚΡΙΣΕΩΝ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΑ ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΥΛΙΚΕΙΑ Αρχισυνταξία: ΣΤΕΛΙΟΣ ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ - Τεχνολόγος Τροφίμων, MSc Επιμέλεια: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΜΑΡΑΚΗΣ Διατροφολόγος,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Το θέμα της εργασίας μας είναι η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ. Ασχοληθήκαμε με τις διατροφικές συνήθειες των αθλητών από την αρχαία Ελλάδα έως και σήμερα. Βρέθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Τρώει το παιδί σας σωστά;

Τρώει το παιδί σας σωστά; Τρώει το παιδί σας σωστά; Προσφορά σε συνεργασία µε την εταιρεία Iakovos Photiades Foodstuff Suppliers Ltd Τα θεμέλια για την υγεία του παιδιού σας αρχίζουν από την καλή διατροφή Η καλή διατροφή δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΥΡΑΜΙΔΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΟΙ ΠΥΡΑΜΙΔΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΟΙ ΠΥΡΑΜΙΔΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Ο σύγχρονος ΟΔΗΓΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ συμπεριλαμβάνει τα ακόλουθα στοιχεία: Ψωμιά, Δημητριακά, Ρύζι και Μακαρόνια (6 με 11 μερίδες): Οι υδατάνθρακες παίζουν βασικό ρόλο σε όλα τα διαιτολόγια.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Μαρία Μπασκίνη-Αρσένη, MSc, RD Κλινική ιαιτολόγος, Ειδική ιατροφολόγος Εσπερινό Λύκειο Αµπελοκήπων 11 εκεµβρίου 2014 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα. Οι διατροφικές συνήθειες των. μαθητών του Γυμνασίου. (ερωτηματολόγιο)

Θέμα. Οι διατροφικές συνήθειες των. μαθητών του Γυμνασίου. (ερωτηματολόγιο) Θέμα Οι διατροφικές συνήθειες των μαθητών του Γυμνασίου (ερωτηματολόγιο) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή: Διατροφική πυραμίδα (Λαμπρινουδάκη Μαρία, Βαλενστάιν Μαρία) 2. Κυρίως θέμα (ερωτηματολόγιο) (Μουτζούρη

Διαβάστε περισσότερα

βραδινό δείπνο κούπα οι κούπες µαχαιροπίρουνο οι µπύρες Πίνω νερό από την κούπα. Nomen: Wortschatz- / Wendekarten für Lernkarteikästen DIN A8 -leicht

βραδινό δείπνο κούπα οι κούπες µαχαιροπίρουνο οι µπύρες Πίνω νερό από την κούπα. Nomen: Wortschatz- / Wendekarten für Lernkarteikästen DIN A8 -leicht βραδινό Τρώω µε τον πατέρα µου στις 18 ώρα βραδινό.τρώµε ψωµί µε τυρί και αλλαντικά. δείπνο Παίρνω µε τον πατέρα µου δείπνο στις 18 ώρα. Τρώµε σούπα µε µακαρόνια. κούπα οι κούπες Πίνω νερό από την κούπα.

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΜΕ 4 ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αποκλειστικός δωρητής: Andrea Bonetti

Αποκλειστικός δωρητής: Andrea Bonetti Αποκλειστικός δωρητής: Andrea Bonetti Αν όντως «είμαστε ό,τι τρώμε», τότε δεν είναι πολύ σημαντικό να ξέρουμε τι τρώμε, πώς το επιλέγουμε και σε τι ποσότητες πρέπει να το καταναλώνουμε εμείς και η οικογένειά

Διαβάστε περισσότερα

«Σωστό» ή «Λάθος»; Όσο πιο πολλή ενέργεια (σε θερμίδες) παίρνουμε, τόσο καλύτερα.

«Σωστό» ή «Λάθος»; Όσο πιο πολλή ενέργεια (σε θερμίδες) παίρνουμε, τόσο καλύτερα. «Σωστό» ή «Λάθος»; Όσο πιο πολλή ενέργεια (σε θερμίδες) παίρνουμε, τόσο καλύτερα. Απάντηση: Λάθος Mάθε κι αυτό: Πρέπει να παίρνουμε όση ενέργεια χρειάζεται ο οργανισμός μας, αν παίρνουμε περισσότερη από

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα.

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα. ιατροφή στην εφηβεία και άθληση-ενεργειακή ισορροπία και πρόσληψη Ηµεροµηνία δηµοσίευσης: 17 Φεβρουαρίου 2003 Τα διαιτολόγιο ενός νεαρού αθλητή θα πρέπει αρχικά να είναι επαρκές σε θερµίδες αλλά και σε

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγευμα: Μια απαραίτητη και υγιεινή συνήθεια

Πρόγευμα: Μια απαραίτητη και υγιεινή συνήθεια Πρόγευμα: Μια απαραίτητη και υγιεινή συνήθεια www.cydadiet.org www.iph.com.cy Προσφορά Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου σε συνεργασία με την εταιρεία Iacovos Photiades Foodstuff Suppliers

Διαβάστε περισσότερα

2. Ποιον θεωρείτε ιδανικότερο αριθμό γευμάτων στη διάρκεια της ημέρας; 3 (2 μεγάλα και 1 μικρό) 4 (2 μεγάλα και 2 μικρά) 5 (3 μεγάλα και 2 μικρά)

2. Ποιον θεωρείτε ιδανικότερο αριθμό γευμάτων στη διάρκεια της ημέρας; 3 (2 μεγάλα και 1 μικρό) 4 (2 μεγάλα και 2 μικρά) 5 (3 μεγάλα και 2 μικρά) 1. Ποιον θεωρείτε καλύτερο τρόπο, ώστε ένας αθλητής μειώσει το βάρος του; Να κάνει πιο έντονη προπόνηση Να κάνει περισσότερα μικρά γεύματα 2. Ποιον θεωρείτε ιδανικότερο αριθμό γευμάτων στη διάρκεια της

Διαβάστε περισσότερα

TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ

TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ TAEKWONDO & ΔΙΑΤΡΟΦΗ Εργασία της Ειρήνης Καλλιντεράκη Μαθήτρια Τ.Α.Δ. - 2 ο Γυμνάσιο Αργυρούπολης Αθλήτρια Α.Σ. ΑΙΑΝΤΑ Αγ. Δημητρίου ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΟΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΑΘΛΗΜΑΤΟΣ Το Taekwondo είναι μία

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια εντύπου: Αντωνία-Λήδα Ματάλα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ανθρωπολογίας της Διατροφής

Επιμέλεια εντύπου: Αντωνία-Λήδα Ματάλα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ανθρωπολογίας της Διατροφής Επιμέλεια εντύπου: Αντωνία-Λήδα Ματάλα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ανθρωπολογίας της Διατροφής Ειρήνη Μπαθρέλλου, PhD, Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

- Προτείναμε να ενταχθούν βιολογικά προϊόντα όπως: ριζογκοφρέτες, σοκολατούχο γάλα

- Προτείναμε να ενταχθούν βιολογικά προϊόντα όπως: ριζογκοφρέτες, σοκολατούχο γάλα Κάντζα, 9 Νοεμβρίου 2015 Αγαπητοί γονείς, Την προηγούμενη σχολική χρονιά ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων του Δημοτικού ΚΑ ξεκίνησε την προσπάθεια αναμόρφωσης των προϊόντων που πωλούνται στις καντίνες του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Α.Τ.Ε.Ι: ΛΑΡΙΣΑ ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΑ. ΣΠΟΥΔΑΣΤΡΙΕΣ: ΘΕΟΧΑΡΙΔΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ- ΧΑΤΖΗΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΣΟΦΙΑ-ΕΥΑ ΘΕΜΑ: ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος

Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ. Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος. Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος Η ΔΙΑΤΟΦΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΡΑ Μαθητές: Τάτσιου Ελενη,ΖάχουΚατερίνα,Κοκκινίδου Αθανασία,Καρπόζηλος Κωνσταντίνος Καθηγητής: κ. Παπαμήτσος ΔΙΑΤΡΟΦH Η διατροφή στην ζωή του ανθρώπου παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ. Τι είναι οι υδατάνθρακες;

ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ. Τι είναι οι υδατάνθρακες; ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ Τι είναι οι υδατάνθρακες; Οι υδατάνθρακες είναι τα νομίσματα ενέργειας του σώματός μας. Τα περισσότερα τρόφιμα που τρώμε καθημερινά αποτελούνται από υδατάνθρακες. Ο οργανισμός μας, σπα τους

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτική άσκηση στη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων Πολιτικής Υγείας

Πρακτική άσκηση στη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων Πολιτικής Υγείας DEPARTMENT OF HYGIENE AND EPIDEMIOLOGY Πρακτική άσκηση στη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων Πολιτικής Υγείας Κώστας Τσιλίδης, ktsilidi@cc.uoi.gr http://users.uoi.gr/ktsilidi/teaching Προβλήματα 1. Κυκλοφορία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΕΙΝΑΙ OΜΩΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ; Οι άνθρωποι όπως όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί έχουν ανάγκη από τροφή και νερό, για να μεγαλώσουν σωστά.

ΤΙ ΕΙΝΑΙ OΜΩΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ; Οι άνθρωποι όπως όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί έχουν ανάγκη από τροφή και νερό, για να μεγαλώσουν σωστά. ΔΙΑΤΡΟΦΗ Γ 2 ΤΙ ΕΙΝΑΙ OΜΩΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ; Οι άνθρωποι όπως όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί έχουν ανάγκη από τροφή και νερό, για να μεγαλώσουν σωστά. λάδι Στη διατροφή εμπλέκονται οι γονείς, τα παιδιά, οι μάγειροι

Διαβάστε περισσότερα

Κανόνες υγιεινής σχολικών κυλικείων και χώρων εστίασης

Κανόνες υγιεινής σχολικών κυλικείων και χώρων εστίασης Κανόνες υγιεινής σχολικών κυλικείων και χώρων εστίασης Αριθμ. Υ1γ/ Γ.Π/οικ 81025/27.8.2013 Κανόνες υγιεινής σχολικών κυλικείων, καντινών (σταθερών), χώρων εστίασης εντός των σχολείων και καθορισμός των

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 4 ο Η σημασία των φρούτων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ: «Τρέφομαι ισορροπημένα, Κινούμαι τακτικά, Αναπτύσσομαι σωστά» για μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου

ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ: «Τρέφομαι ισορροπημένα, Κινούμαι τακτικά, Αναπτύσσομαι σωστά» για μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ: «Τρέφομαι ισορροπημένα, Κινούμαι τακτικά, Αναπτύσσομαι σωστά» για μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου Διαφάνεια 1 Διαβάζουμε στους μαθητές τον τίτλο της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2015 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟ «ΓΕΜΑΤΟ ΔΙΑΤΡΟΦΗ» Δημοσθένης Β. Παναγιωτάκος, Καθηγητής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Οι διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

Τόνια Μαχαίρα MSc Sports Nutrition. Διαιτολόγος ΠΑΕ Παναθηναϊκού

Τόνια Μαχαίρα MSc Sports Nutrition. Διαιτολόγος ΠΑΕ Παναθηναϊκού Τόνια Μαχαίρα MSc Sports Nutrition Διαιτολόγος ΠΑΕ Παναθηναϊκού Διατροφή Γενετική Ύπνος Δεξιότητες Απόδοση Προπόνηση Εξαρτήματα Ψυχολογία Σωστή διατροφή Υγιή ανάπτυξη Διατήρηση ιδανικού σωματικού βάρους

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι σήµερα γνωρίζατε ότι η κατανάλωση ψωµιού είναι µία απολαυστική και θρεπτική συνήθεια. Από σήµερα η αγαπηµένη σας αυτή καθηµερινή συνήθεια µπορεί να παρέχει στον οργανισµό ακόµη περισσότερα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

για τους µαθητές της 1ης ηµοτικού ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τµήµα Ιατρικής Τοµέας Κοινωνικής Ιατρικής Κλινική Προληπτικής Ιατρικής και ιατροφής

για τους µαθητές της 1ης ηµοτικού ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τµήµα Ιατρικής Τοµέας Κοινωνικής Ιατρικής Κλινική Προληπτικής Ιατρικής και ιατροφής για τους µαθητές της 1ης ηµοτικού ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τµήµα Ιατρικής Τοµέας Κοινωνικής Ιατρικής Κλινική Προληπτικής Ιατρικής και ιατροφής ΗΡΑΚΛΕΙΟ 2006 1 Αυτό το βιβλίο εργασίας ανήκει στ... µαθητ Αντώνης

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή διατροφή είναι όρος που επινοήθηκε από τον φυσιολόγο Άνσελ Κις για να περιγράψει το μοντέλο διατροφής, το οποίο ακολουθούσαν οι λαοί των

Μεσογειακή διατροφή είναι όρος που επινοήθηκε από τον φυσιολόγο Άνσελ Κις για να περιγράψει το μοντέλο διατροφής, το οποίο ακολουθούσαν οι λαοί των Μεσογειακή διατροφή είναι όρος που επινοήθηκε από τον φυσιολόγο Άνσελ Κις για να περιγράψει το μοντέλο διατροφής, το οποίο ακολουθούσαν οι λαοί των μεσογειακών χωρών που συμπεριλαμβάνονταν στη Μελέτη των

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Η συμβολή του πρωινού στην προσωρινή φυσική κατάσταση»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Η συμβολή του πρωινού στην προσωρινή φυσική κατάσταση» 38 ο Λύκειο Αθηνών ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Η συμβολή του πρωινού στην προσωρινή φυσική κατάσταση» Συγγραφική ομάδα: Παπανικολάου Πάνος, Παπασταθόπουλος Γεώργιος, Στοτσένη Χριστίνα, Τσέρτος Γιάννης, Υπεύθυνοι

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αρσάκειο Γενικό Λύκειο Ψυχικού Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Σχολικό έτος: 2013-2014 Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΙΟ ΡΟΜΙΑΣ ESCAPE MIA EKΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΙΟ ΡΟΜΙΑΣ ESCAPE MIA EKΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑ ΙΟ ΡΟΜΙΑΣ ESCAPE MIA EKΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΑΙΟΣ 2013 ΕΡΓΑΣΙΑ 12 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΗΣ ΑΓΩΝΩΝ ΔΡΟΜΟΥ ΜΑΘΗΤΡΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή & εγκυμοσύνη. Νικ. Α. Βιτωράτος, MD Β Μαιευτική-Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Δ/ντής: Καθηγητής Γ.Κ.

Διατροφή & εγκυμοσύνη. Νικ. Α. Βιτωράτος, MD Β Μαιευτική-Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Δ/ντής: Καθηγητής Γ.Κ. Διατροφή & εγκυμοσύνη Νικ. Α. Βιτωράτος, MD Β Μαιευτική-Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Δ/ντής: Καθηγητής Γ.Κ. Κρεατσάς Κύρια χαρακτηριστικά της διατροφής Η διατροφή στη διάρκεια της εγκυμοσύνης

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε ένας από µας να προσπαθήσει να µεταφέρει στο σπίτι του τις σωστές κατευθύνσεις διατροφής, ώστε να γίνουν καθηµερινή πράξη στην οικογένεια.

Κάθε ένας από µας να προσπαθήσει να µεταφέρει στο σπίτι του τις σωστές κατευθύνσεις διατροφής, ώστε να γίνουν καθηµερινή πράξη στην οικογένεια. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΜΕ ΘΕΜΑ «ΤΟ ΠΡΩΙΝΟ ΜΟΥ; ΣΤΟ ΚΥΛΙΚΕΙΟ.» ΣΕΛ. 2 Να διερευνήσουµε: α)αν οι συµµαθητές µας παίρνουν πρωινό στο σπίτι και αν όχι για ποιο λόγο και β) Αν συνηθίζουν να αγοράζουν από το

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Λαχτάρα για φαγητό Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ΛΑΧΑΝΙΚΑ ΚΑΙ ΦΡΟΥΤΑ. Βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν. Ένας οδηγός για γονείς με μικρά παιδιά

ΛΑΧΑΝΙΚΑ ΚΑΙ ΦΡΟΥΤΑ. Βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν. Ένας οδηγός για γονείς με μικρά παιδιά ΛΑΧΑΝΙΚΑ ΚΑΙ ΦΡΟΥΤΑ Βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν Ένας οδηγός για γονείς με μικρά παιδιά Λαχανικά και φρούτα: βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν ISBN: 2-7380-1356-2 Απρίλιος 2014 Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή & Εξετάσεις. Γιατί είναι μια ιδιαίτερη περίοδος οι εξετάσεις Αυξημένο stress Ανάγκη για υψηλές αποδόσεις Ενίσχυση της μνήμης Μεγάλες αντοχές

Διατροφή & Εξετάσεις. Γιατί είναι μια ιδιαίτερη περίοδος οι εξετάσεις Αυξημένο stress Ανάγκη για υψηλές αποδόσεις Ενίσχυση της μνήμης Μεγάλες αντοχές Διατροφή & Εξετάσεις Γιατί είναι μια ιδιαίτερη περίοδος οι εξετάσεις Αυξημένο stress Ανάγκη για υψηλές αποδόσεις Ενίσχυση της μνήμης Μεγάλες αντοχές Αυξημένο stress οδηγεί σε Διατροφικές επιθέσεις H ορμόνη

Διαβάστε περισσότερα

Η παχυσαρκία ορίζεται ως η περίσσεια λιπώδους ιστού στον ανθρώπινο οργανισµό µε αποτέλεσµα τη συσσώρευση αυξηµένου λίπους κάτω από το δέρµα (υποδόριο) αλλά και σε διάφορα όργανα του σώµατος (σπλαχνικό)

Διαβάστε περισσότερα

ιατροφικές συστάσεις για υγιεινό κολατσιό στο σχολείο

ιατροφικές συστάσεις για υγιεινό κολατσιό στο σχολείο ιατροφικές συστάσεις για υγιεινό κολατσιό στο σχολείο Μαράκης Γεώργιος, PhD /νση ιατροφικής Πολιτικής και Ερευνών Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίµων - ΕΦΕΤ Παγκοσµιοποίηση Αστικοποίηση Φτώχεια Χαµηλή µόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Διαιτητικές οδηγίες για το ΣΔ. Κατευθυντήριες οδηγίες για τη Διαχείριση του Διαβητικού Ασθενούς

Διαιτητικές οδηγίες για το ΣΔ. Κατευθυντήριες οδηγίες για τη Διαχείριση του Διαβητικού Ασθενούς ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΙ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΙ ΟΠΟΙΟΙ ΚΑΘΟΡΙΖΟΥΝ ΤΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΤΡΙΤΗΣ ΚΑΙ ΤΕΤΑΡΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 Αναστάσιος Κουτσοβασίλης, Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ Ανακοίνωση του Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου για την Παγκύπρια Ημέρα Διατροφής (10/5/2012) και Δραστηριότητες για την Εβδομάδα 7-13/5/2012 Φετινό θέμα: «Προγραμματίστε σωστά το πιάτο σας:

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη, Διατροφή & Σωματική Δραστηριότητα. κατά την Εφηβεία

Ανάπτυξη, Διατροφή & Σωματική Δραστηριότητα. κατά την Εφηβεία Ανάπτυξη, Διατροφή & Σωματική Δραστηριότητα κατά την Εφηβεία Στο έντυπο που κρατάς στα χέρια σου θα βρεις χρήσιμες πληροφορίες και συμβουλές για τη διατροφή σου, τη σωματική σου δραστηριότητα και άλλα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΑ Α: ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΠΥΡΟΣ,ΚΟΥΜΟΥΛΟΥ ΙΡΙΔΑ, ΚΡΙΚΖΩΝΗ ΕΛΙΣΑΒΕΤ, ΜΑΡΙΝΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, ΠΡΩΤΟΣΥΓΓΕΛΟΥ ΡΑΝΙΑ, ΘΟΔΩΡΗΣ ΦΟΥΡΛΙΑΣ ΘΕΜΑ:ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΕΦΗΒΩΝ

ΟΜΑΔΑ Α: ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΠΥΡΟΣ,ΚΟΥΜΟΥΛΟΥ ΙΡΙΔΑ, ΚΡΙΚΖΩΝΗ ΕΛΙΣΑΒΕΤ, ΜΑΡΙΝΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, ΠΡΩΤΟΣΥΓΓΕΛΟΥ ΡΑΝΙΑ, ΘΟΔΩΡΗΣ ΦΟΥΡΛΙΑΣ ΘΕΜΑ:ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΕΦΗΒΩΝ ΟΜΑΔΑ Α: ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΠΥΡΟΣ,ΚΟΥΜΟΥΛΟΥ ΙΡΙΔΑ, ΚΡΙΚΖΩΝΗ ΕΛΙΣΑΒΕΤ, ΜΑΡΙΝΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, ΠΡΩΤΟΣΥΓΓΕΛΟΥ ΡΑΝΙΑ, ΘΟΔΩΡΗΣ ΦΟΥΡΛΙΑΣ ΘΕΜΑ:ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΕΦΗΒΩΝ ΟΜΑΔΑ Β: ΧΡΗΣΤΟΣ ΓΕΡΟΘΟΔΩΡΟΣ, ΔΗΤΡΑ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ, ΙΖΑΜΠΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Ιστορία της μεσογειακής διατροφής

Η Ιστορία της μεσογειακής διατροφής Η Ιστορία της μεσογειακής διατροφής Η μεσογειακή διατροφή όπως έχει γίνει σήμερα γνωστό από πολλά άρθρα και δημοσιεύματα αποτελεί την βάση μιας υγιεινής διατροφής. Το πρότυπο αυτό διατροφής συναντάται

Διαβάστε περισσότερα

Η νηστεία κάνει θαύματα

Η νηστεία κάνει θαύματα Η νηστεία κάνει θαύματα Έρευνα του Πανεπιστημίου Κρήτης δείχνει ότι οι διατροφικές επιταγές της Ορθόδοξης Εκκλησίας είναι άκρως ευεργετικές για την υγεία των παιδιών Οι ειδικοί λένε ότι η αποχή από τις

Διαβάστε περισσότερα

2. Όταν πίνουμε όλοι μαζί λέμε... Καλή όρεξη! τον λογαριασμό, παρακαλώ! στην υγεία μας!

2. Όταν πίνουμε όλοι μαζί λέμε... Καλή όρεξη! τον λογαριασμό, παρακαλώ! στην υγεία μας! 1. Βρέστε την άσχετη λέξη 2. Μήλο/ κιμά/ αχλάδι/ σταφύλι/ καρπούζι 3. Μουσακάς/ γεμιστά/ τζατζίκι/ γάλα/ φασολάδα 4. Μοσχάρι/ χοιρινό/ ψάρι/ κοτόπουλο/ μπριζόλα 5. Αλάτι/ λάχανο/ μαρούλι/ κρεμμύδι/ σκόρδο

Διαβάστε περισσότερα

για μαθητές Δημοτικού

για μαθητές Δημοτικού ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ: «Τα μυστικά της υγείας για μικρούς μαθητές» για μαθητές Δημοτικού Διαφάνεια 1: Η παρουσίαση έχει ως σκοπό να εξηγήσει στα παιδιά ποιες

Διαβάστε περισσότερα

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία»

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» Μερόπη Κοντογιάννη Επίκουρη Καθηγήτρια Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής ρ ήμ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Μεσογειακή δίαιτα

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

8 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥ

8 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥ 8 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥ Δάσκαλος : Μιαρίτης Στυλιανός ΥΠΕΠΘ ΕΙΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ (ΠΡΑΞΗ 2.4.3.α) ΠΙΛΟΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΣΥΜΠΡΑΤΤΟΥΣΕΣ ΣΧΟΛΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ 3 Ο,7 Ο,8 Ο,12 Ο,15 Ο,16 Ο ΔΗΜ. ΣΧ. ΖΩΓΡΑΦΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

1Η ΕΒΔΟΜΑΔΑ. 5-6 ελιές ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΟ:4 αποξ.δαμάσκηνα & 5 καρύδια ΒΡΑΔΙΝΟ:1 μερίδα καστανό Ρύζι & Σαλάτα ρόκα & 5-6 ελιές

1Η ΕΒΔΟΜΑΔΑ. 5-6 ελιές ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΟ:4 αποξ.δαμάσκηνα & 5 καρύδια ΒΡΑΔΙΝΟ:1 μερίδα καστανό Ρύζι & Σαλάτα ρόκα & 5-6 ελιές 1Η ΕΒΔΟΜΑΔΑ 1η ΠΡΩΙΝΟ:2 φέτες ψωμί πολύσπορο 1κ.γ. Μαργαρίνη & 2κ.γ. Μαρμελάδα χωρίς ζάχαρη, 1 ποτήρι γάλα, 0 ανάλατα αμύγδαλα ΜΕΣΗΜΕΡΙΑΝΟ:1 μερίδα φακές & 1 φέτα ψωμί πολύσπορο & 5-6 ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΟ:1 ακτινίδιο

Διαβάστε περισσότερα

μεσογειακή διατροφή και τα πλεονεκτήματα που αυτή έχει έναντι διατροφής άλλων λαών (π.χ. διατροφή άλλων λαών πλούσια σε λίπη).

μεσογειακή διατροφή και τα πλεονεκτήματα που αυτή έχει έναντι διατροφής άλλων λαών (π.χ. διατροφή άλλων λαών πλούσια σε λίπη). ΑΣΚΗΣΗ 1 Στην άσκηση αυτή ο υπεύθυνος εκπαιδευτικός κάνει μια εισαγωγή στα παιδιά σχετικά με το πόσο απαραίτητη είναι η ισορροπημένη διατροφή στον οργανισμό μας. Προτείνεται να υπάρξει μια σύντομη αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

1. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΣΚΟΠΟΥ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

1. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΣΚΟΠΟΥ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Έρευνα σχετικά με τις θερμίδες και τα συντηρητικά τροφίμων ευρείας κατανάλωσης, την αναγραφή τους στις συσκευασίες καθώς και παρατηρήσεις και συμπεράσματα από την έρευνα. Αλεξάνδρα Κατωπόδη Θεοδώρα Μπούτση

Διαβάστε περισσότερα

Βρέφη 0-12 μηνών. Παιδιά 4-8 ετών. Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών. Ενήλικες > 50 ετών. Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες

Βρέφη 0-12 μηνών. Παιδιά 4-8 ετών. Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών. Ενήλικες > 50 ετών. Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες ΙΧΝΟΣΤΟΙΧΕΙΑ Ασβέστιο Συνιστώμενη ημερήσια πρόσληψη ασβεστίου Βρέφη 0-12 μηνών Παιδιά 1-3 ετών Παιδιά 4-8 ετών Παιδιά και έφηβοι 9-18 ετών Ενήλικες 19-50 ετών Ενήλικες > 50 ετών Γυναίκες έγκυες και θηλάζουσες

Διαβάστε περισσότερα

Χαρούλα Π. Τελιοπούλου Διατροφολόγος- Διαιτολόγος Μέλος της Παγκόσμιας Ένωσης Διατροφολόγων & της Ε.Δ.Δ.Ε.

Χαρούλα Π. Τελιοπούλου Διατροφολόγος- Διαιτολόγος Μέλος της Παγκόσμιας Ένωσης Διατροφολόγων & της Ε.Δ.Δ.Ε. Χαρούλα Π. Τελιοπούλου Διατροφολόγος- Διαιτολόγος Μέλος της Παγκόσμιας Ένωσης Διατροφολόγων & της Ε.Δ.Δ.Ε. θεματολογία Ορισμός της Σωστής Διατροφής Ενεργειακό ισοζύγιο Βασικός Μεταβολισμός Ανάλυση Σύστασης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε.

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε. 103-112_22ENOTHTA5 4/3/2013 12:35 µµ Page 103 ENOTHTA 5 ENOTHTA 5 ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ (Άτομο - Άνθρωπος) Ένας «χάρτης» από λέξεις μυς αρθρώσεις σκελετό άλλα όργανα: μάτια, έχει έχει έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ &

ΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ & ΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ & ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ (Νοέµβριος 2007) ιάγραµµα Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Τύπος και µέθοδος: Ποσοτική έρευνα, µε τηλεφωνικές συνεντεύξεις, στα νοικοκυριά των ερωτώµενων

Διαβάστε περισσότερα