Παράγοντες και αντιλήψεις που επηρεάζουν την αξιολόγηση της. ηρωικής συµπεριφοράς από τους εφήβους

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Παράγοντες και αντιλήψεις που επηρεάζουν την αξιολόγηση της. ηρωικής συµπεριφοράς από τους εφήβους"

Transcript

1 1 Πλατσίδου Μ. & Μεταλλίδου, Π. (2005). Παράγοντες και αντιλήψεις που επηρεάζουν την αξιολόγηση της ηρωικής συµπεριφοράς από τους εφήβους. Ψυχολογία, 12, (4). Παράγοντες και αντιλήψεις που επηρεάζουν την αξιολόγηση της ηρωικής συµπεριφοράς από τους εφήβους Μαρία Πλατσίδου Πανεπιστήµιο Μακεδονίας & Παναγιώτα Μεταλλίδου Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ιεύθυνση: Μαρία Πλατσίδου, Τµήµα Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής, Πανεπιστήµιο Μακεδονίας, Θεσσαλονίκη Τηλ Φαξ:

2 2 Παράγοντες και αντιλήψεις που επηρεάζουν την αξιολόγηση της ηρωικής συµπεριφοράς από τους εφήβους Κατά την άποψη ορισµένων ερευνητών (π.χ., Erikson, Hay, 1994), η «βασιλεία οδός» για να µελετήσει κανείς τις ηθικές πεποιθήσεις και αξίες των παιδιών είναι η διερεύνηση των αντιλήψεών τους για το τι συνιστά την ηρωική συµπεριφορά και ποια είναι τα ηρωικά πρότυπα τα οποία θαυµάζουν. Επιπλέον, οι ίδιες αντιλήψεις φαίνεται ότι αλληλεπιδρούν µε τους παράγοντες που επηρεάζουν τη διαµόρφωση ταυτότητας κατά την εφηβική ηλικία. Για παράδειγµα, οι «σηµαντικοί άλλοι» επηρεάζουν τόσο την απόκτηση ταυτότητας από τους εφήβους όσο και την επιλογή και ταύτιση µε ηρωικά πρότυπα (Harter, Pleiss & Feldhusen, 1995). Με άλλα λόγια, ορισµένα πρόσωπα λειτουργούν ως πρότυπα ταύτισης για τους εφήβους και επηρεάζουν τη διαµόρφωση της ταυτότητας και των ηθικών αξιών τους (Bandura, 1991). Αυτό συµβαίνει µέσα από διαδικασίες όπως η κοινωνική µάθηση και η κοινωνική σύγκριση, µε τις οποίες οι έφηβοι επικυρώνουν και παγιώνουν την προσωπική και την κοινωνική τους ταυτότητα, αποκτούν εµπιστοσύνη στην εγκυρότητα των πεποιθήσεών τους και κατασταλάζουν, τελικά, σε έναν από τους πολλαπλούς εαυτούς που βιώνουν στην πρώτη φάση της αναζήτησής τους (Harter, 1997). Για τους παραπάνω λόγους, πολλοί ερευνητές επεχείρησαν να περιγράψουν τη γενική αντίληψη που έχουν για την έννοια του ήρωα τα παιδιά αλλά και οι ενήλικες (βλ. Πλατσίδου, 2001 για µια επισκόπηση της σχετικής βιβλιογραφίας). Γενικά, ως ήρωας χαρακτηρίζεται ένα πρόσωπο όταν οι αυτόβουλες ενέργειές του αντανακλούν τις ηθικές αξίες και νόρµες της κοινωνίας στην οποία ζει. Αυτό συµβαίνει όταν ένα πρόσωπο εκφράζει µε τη συµπεριφορά του αρετές όπως γενναιότητα, αυτοθυσία, σοφία, ευαισθησία στις ανάγκες των άλλων και τοποθετεί το κοινό συµφέρον υψηλότερα από το ατοµικό (Cohen, Pleiss & Feldhusen, 1995). Ένα τέτοιο 2

3 3 πρότυπο γίνεται συχνά αντικείµενο θαυµασµού και τιµής και, ενδεχοµένως, µίµησης από τους άλλους (Hart, Yates, Fegley, & Wilson, 1995). Η αντίληψη του ήρωα µεταβάλλεται συστηµατικά µε το πέρασµα της ηλικίας (Adams-Price & Greene, Bell, White & O Brien, 1999). Τα παιδιά της προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας θεωρούν ως ήρωα κάποιον µε εξαιρετικές φυσικές ή υπερφυσικές δυνάµεις, ή µεγάλη οµορφιά. Στο τέλος της σχολικής και στην αρχή της εφηβικής ηλικίας θεωρούν ως ήρωα κάποιον που έχει εξαίσιες ψυχολογικές ιδιότητες, όπως αξιοπιστία, γενναιότητα και καλοσύνη, και προκαλεί το θαυµασµό όλων εξαιτίας µιας σηµαντικής ενέργειάς του. Από τη µέση εφηβική ηλικία, περιλαµβάνουν µια νέα διάσταση στην έννοια του ήρωα, τις προσωπικές πεποιθήσεις. Ήρωας θεωρείται εκείνος που µένει σταθερός και συνεπής στις προσωπικές του αξίες, παρά τις όποιες, αρνητικές γι αυτόν, επιπτώσεις. Έχει παρατηρηθεί ότι υπάρχει µια δυναµική σχέση ανάµεσα στις κοινωνικές αξίες κάθε εποχής και την αντίληψη του ηρωισµού (Pleiss & Feldhusen, White & O Brien, 1999). Καθώς η κοινωνία µεταβάλλεται µε το πέρασµα του χρόνου, αναδιαµορφώνεται, σε κάποιο βαθµό, και η κοινωνική αντίληψη για το τι είναι ηρωική συµπεριφορά. Ως αποτέλεσµα, αλλάζουν αντίστοιχα και τα ιδανικά µε τα οποία γαλουχούνται τα παιδιά και οι έφηβοι (Κακανά, Πατέρας, 1997). Όπως υποστηρίζεται, η µελέτη των ηρωικών προτύπων διευκολύνει τα άτοµα της παιδικής και εφηβικής ηλικίας να κατανοήσουν καλύτερα το σύστηµα των ηθικών και κοινωνικών αξιών και πεποιθήσεων που εκπροσωπούν (Erikson, French & Pena, 1991). Μια από τις αξίες που φαίνεται να προσδιορίζει διαχρονικά την ηρωική συµπεριφορά είναι η εκδήλωση της θετικής κοινωνικής συµπεριφοράς, µε τη µορφή του αλτρουισµού ή της κοινωνικής προσφοράς (Κακαβούλης, 1999). Η ανάπτυξη της αλτρουιστικής συµπεριφοράς ερµηνεύεται µε βάση τη διαδικασία της µίµησης και 3

4 4 ταύτισης µε ένα πρότυπο, στο πλαίσιο της θεωρίας του συµπεριφορισµού, αλλά και µέσα από τη γνωστική αναπαράσταση και επεξεργασία των σχετικών εννοιών, γεγονότων και πράξεων (Eisenberg, 1986). Άλλοι υποστηρίζουν ότι η αλτρουιστική συµπεριφορά ερµηνεύεται από ορισµένους παράγοντες, συναισθηµατικούς και προσωπικότητας (όπως η ενσυναίσθηση και η συµπάθεια) που ίσως µάλιστα να είναι εγγενείς (Hoffman, Toi & Batson, 1982). Η εκδήλωση της αλτρουιστικής συµπεριφοράς καθορίζεται σηµαντικά από τις επιδράσεις του οικογενειακού και κοινωνικού περιβάλλοντος στην παιδική και εφηβική ηλικία (βλ. Κακαβούλης, 1999, για µια επισκόπηση της σχετικής βιβλιογραφίας). H σχετική έρευνα ανέδειξε ως κρίσιµο παράγοντα επιρροής ορισµένα χαρακτηριστικά των σηµαντικών προτύπων, όπως είναι το κοινωνικοοικονοµικό επίπεδο, το φύλο κ.ά. (Παπούλια, 2000). Επισηµαίνεται, επίσης, η σηµαντική επίδραση του σχολείου (Ρούσσος, 1997) αλλά και της τηλεόρασης και των άλλων µέσων µαζικής ενηµέρωσης στη διαµόρφωση της θετικής κοινωνικής συµπεριφοράς κατά την παιδική και εφηβική ηλικία (Eisenberg & Mussen, 1997). Όπως αναφέρθηκε, ο αλτρουισµός και η κοινωνική προσφορά είναι τα κύρια στοιχεία της έννοιας του ήρωα. Σε ποιο βαθµό όµως αυτό αντανακλάται στις σύγχρονες αντιλήψεις των εφήβων για το τι συνιστά την ηρωική συµπεριφορά; Το ερώτηµα αυτό ήταν ο στόχος µιας έρευνας µε δύο µέρη: Στο πρώτο µέρος (Πλατσίδου & Μεταλλίδου, 2003), στόχος µας ήταν να διερευνήσουµε κατά πόσο οι έφηβοι αξιολογούν ως ηρωικά ορισµένα πρόσωπα της δηµόσιας ζωής, τα οποία έχουν γνωρίσει µέσα από τις σπουδές τους ή τα µέσα µαζικής ενηµέρωσης, και κατά πόσο αυτά τα πρόσωπα τα θεωρούν επίσης πρότυπα ρόλου (που τα θαυµάζουν, και ταυτίζονται µε τις αξίες, τις ιδέες και τη συµπεριφορά τους). Σε αυτό το ερευνητικό µέρος (που έχει ήδη δηµοσιευτεί: Πλατσίδου & Μεταλλίδου, 2003), έφηβοι ηλικίας από 11 ως 19 ετών κλήθηκαν να αξιολογήσουν 4

5 5 την ηρωική συµπεριφορά διάσηµων προσώπων που είχαν, κατά καιρούς, διαπρέψει σε διάφορους τοµείς µε την επαγγελµατική, πολιτική, κοινωνική ή ανθρωπιστική δράση τους. Σύµφωνα µε τις εκτιµήσεις των εφήβων, τα περισσότερα ηρωικά στοιχεία συγκέντρωσαν κατά σειρά οι εξής κατηγορίες προσώπων (σε παρένθεση αναφέρονται τα πρόσωπα της κάθε κατηγορίας): Η κατηγορία των εθνικών ηρώων (Κολοκοτρώνης, Μ. Μαυρογένους) αξιολογήθηκε ως πολύ ηρωική. Με αρκετά ηρωικά στοιχεία χαρακτηρίστηκαν η κατηγορία των ιστορικών προσώπων, που τα χαρακτήριζε η αφοσίωσή τους στο Θεό ή/και στην πατρίδα (Μωυσής, Περικλής, Σωκράτης), η κατηγορία των σύγχρονων προσώπων που διακρίθηκαν για την κοινωνική προσφορά τους (Μητέρα Τερέζα, Λαίδη Νταϊάνα), και η κατηγορία των προσώπων από την επιστήµη και την κλασική τέχνη (Αϊνστάιν, Κιουρί, Μπετόβεν, Κάλας). Τέλος, λίγα ηρωικά στοιχεία αποδόθηκαν στην κατηγορία των Ελλήνων καλλιτεχνών µε διεθνή αναγνώριση (Θεοδωράκης, Ελύτης, Μερκούρη), την κατηγορία των αθλητών (Γκάλης, Πατουλίδου), και την κατηγορία προσώπων της καλλιτεχνικής επικαιρότητας (Βουγιουκλάκη, Κοροµηλά, Σταλόνε, Σφακιανάκης). Η µεταβολή των εκτιµήσεων ηρωισµού µε το πέρασµα της ηλικίας ακολουθούσε το ίδιο εξελικτικό πρότυπο που αναφέρθηκε προηγουµένως (βλ. White & O Brien, 1999). Το παρόν άρθρο περιγράφει το δεύτερο µέρος της παραπάνω έρευνας. Ειδικότερα, στο µέρος αυτό εξετάστηκαν, επιπλέον, κάποιοι παράγοντες που ίσως επηρεάζουν την εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς από τους εφήβους και αφορούν (α) ορισµένα χαρακτηριστικά των κατηγοριών προσώπων και (β) τις αντιλήψεις των ίδιων των εφήβων για το τι αποτελεί σηµαντικό κριτήριο κοινωνικής επιτυχίας και αναγνώρισης στη ζωή σήµερα. Η διερεύνηση των παραγόντων αυτών είναι ο σκοπός του παρόντος άρθρου. Τα ευρήµατα αυτά θα εµπλουτίσουν την κατανόησή µας για τον τρόπο µε τον οποίο οι έφηβοι διαµορφώνουν τις αντιλήψεις τους για το τι συνιστά 5

6 6 την ηρωική συµπεριφορά και ποιες ηθικές αξίες αντανακλούν, τόσο στην ελληνική όσο και στη διεθνή πραγµατικότητα. Στόχοι και υποθέσεις της έρευνας Συγκεκριµένα, ο πρώτος στόχος της έρευνας ήταν να διαπιστώσει ποια ήταν τα ατοµικά χαρακτηριστικά που οι συµµετέχοντες εκτιµούσαν ιδιαίτερα στα πρόσωπα κάθε κατηγορίας (π.χ., εµφάνιση, εξαιρετικές ικανότητες-ταλέντα, εργατικότητα, κοινωνική προσφορά, αλτρουισµός). Το ερώτηµα που έπρεπε να απαντηθεί είναι αν και µε ποιο τρόπο οι εκτιµήσεις των ατοµικών χαρακτηριστικών των προσώπων σχετίζονται µε την αξιολόγηση της ηρωικής συµπεριφοράς τους. Η υπόθεσή µας ήταν ότι οι εκτιµήσεις των εφήβων για τον ηρωισµό των προσώπων θα σχετίζονται περισσότερο µε το βαθµό στον οποίο αποδίδουν τα χαρακτηριστικά της κοινωνικής προσφοράς και του αλτρουισµού στα πρόσωπα αυτά (Hart et al., 1995). Ο βαθµός στο οποίο τους αποδίδουν χαρακτηριστικά όπως εξωτερική εµφάνιση, εξαιρετικές ικανότητες και ταλέντα, οικονοµική δύναµη και εργατικότητα αναµένεται ότι θα σχετίζεται πολύ λιγότερο µε την εκτίµηση του ηρωισµού των προσώπων αυτών. Ο δεύτερος στόχος ήταν να διερευνηθούν οι αντιλήψεις των εφήβων για το βαθµό στον οποίο τα παραπάνω ατοµικά χαρακτηριστικά θεωρούνται σηµαντικά κριτήρια κοινωνικής επιτυχίας και αναγνώρισης στις µέρες µας. Απώτερος στόχος ήταν να εξετασθεί αν και κατά πόσο οι αντιλήψεις τους αυτές επηρέασαν τις εκτιµήσεις τους για την ηρωική συµπεριφορά των παραπάνω προσώπων. Με βάση τα χαρακτηριστικά που προσδιορίζουν την έννοια του ήρωα (Pleiss & Feldhusen, White & O Brien, 1999), υποθέτουµε ότι οι αντιλήψεις των εφήβων που θα επηρεάζουν σε µεγαλύτερο βαθµό τις εκτιµήσεις τους για τον ηρωισµό των προσώπων θα είναι εκείνες που σχετίζονται µε την αξία της κοινωνικής προσφοράς και της αυτοθυσίας ως κριτήρια επιτυχίας και αναγνώρισης στη σηµερινή 6

7 7 κοινωνία, κι όχι οι αντιλήψεις τους για την αξία χαρακτηριστικών όπως η εµφάνιση, τα ταλέντα, η εργατικότητα και η οικονοµική δύναµη. Μέθοδος Συµµετέχοντες Στην έρευνα έλαβαν µέρος 420 άτοµα ηλικίας από 11 ως 19 ετών περίπου. Συγκεκριµένα, 51 παιδιά προέρχονταν από την Ε και 48 από την Στ τάξη του ηµοτικού σχολείου. Από τις τρεις τάξεις του Γυµνασίου προέρχονταν, αντίστοιχα, 46, 51 και 46 έφηβοι, ενώ από τις τρεις τάξεις του Λυκείου εξετάστηκαν 55, 51 και 38 έφηβοι, αντίστοιχα. Οι µαθητές προέρχονταν κυρίως από µεσαίες αστικές οικογένειες και φοιτούσαν σε σχολεία των πόλεων Θεσσαλονίκης, Ξάνθης και Βόλου, σε ίσους περίπου αριθµούς. Τέλος, στην έρευνα έλαβαν µέρος 34 πρωτοετείς φοιτητές του Πανεπιστηµίου Μακεδονίας. Στο σύνολο των συµµετεχόντων τα 193 (46%) άτοµα ήταν αγόρια και τα 227 (54%) ήταν κορίτσια. Ερωτηµατολόγια Οι συµµετέχοντες συµπλήρωσαν γραπτώς τρία ερωτηµατολόγια που κατασκευάστηκαν για τους σκοπούς της έρευνας. Το πρώτο ερωτηµατολόγιο εξέταζε το βαθµό στον οποίο οι έφηβοι αποδίδουν ηρωικά στοιχεία σε µια σειρά από 26 γνωστά πρόσωπα. Τα αποτελέσµατα που αφορούν στο πώς τα άτοµα αξιολόγησαν την ηρωική συµπεριφορά των προσώπων περιγράφηκαν στην εισαγωγή και έχουν αναλυθεί διεξοδικά σε προηγούµενο άρθρο (Πλατσίδου & Μεταλλίδου, 2003). Ερωτηµατολόγιο αξιολόγησης των ατοµικών χαρακτηριστικών των ηρωικών προσώπων 7

8 8 Στο ερωτηµατολόγιο αυτό ζητήθηκε από τους έφηβους να αναφέρουν πόσο εκτιµούν σε κάθε κατηγορία προσώπων του παραπάνω ερωτηµατολογίου τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: (1) εξωτερική εµφάνιση (οµορφιά και σωµατική ρώµη), (2) εξαιρετικές επιδόσεις και ταλέντα, (3) οικονοµική δύναµη, (4) εργατικότητα, (5) κοινωνική προσφορά και (6) αλτρουιστική συµπεριφορά. Επιλέχθηκαν αυτά τα ατοµικά χαρακτηριστικά γιατί, όπως έδειξε η προηγούµενη έρευνα (π.χ., Cohen, White & O Brien, 1999), είναι αυτά που αναφέρονται συχνότερα ως τα πιο σηµαντικά χαρακτηριστικά των ηρώων από άτοµα παιδικής και εφηβικής ηλικίας. Η αξιολόγηση των ατοµικών χαρακτηριστικών έγινε σε µια τετράβαθµη κλίµακα, όπου το «τέσσερα» δήλωνε ότι αυτό το χαρακτηριστικό εκτιµάται «πάρα πολύ» στο συγκεκριµένο πρόσωπο και το «ένα» ότι «δεν εκτιµάται καθόλου». Αν κάποιος δεν µπορούσε να απαντήσει, έβαζε παύλα. Ερωτηµατολόγιο αντιλήψεων για τα κριτήρια κοινωνικής επιτυχίας και αναγνώρισης Περιελάµβανε µια σειρά από 30 προτάσεις-δηλώσεις και εξέταζε το βαθµό στον οποίο οι συµµετέχοντες συµφωνούσαν µε την καθεµιά. Οι προτάσεις αφορούσαν στις αντιλήψεις των συµµετεχόντων για το βαθµό στον οποίο τα προαναφερθέντα χαρακτηριστικά αποτελούν σηµαντικά κριτήρια επιτυχίας και στόχους για την κοινωνική, ηθική και προσωπική ζωή των ανθρώπων στις µέρες µας. Συγκεκριµένα εξετάστηκαν οι αντιλήψεις των ατόµων για τα εξής χαρακτηριστικά: (1) εξωτερική εµφάνιση, (2) «εξαιρετικές ικανότητες και ταλέντα», (3) εργατικότητα, (4) οικονοµική δύναµη, (5) κοινωνική προσφορά και (6) αλτρουιστική συµπεριφορά. Οι προτάσεις αναφέρονται στον Πίνακα 3. Για την εκτίµηση της συµφωνίας µε κάθε πρόταση χρησιµοποιήθηκε µια τετράβαθµη κλίµακα, όπου το τέσσερα δήλωνε ότι το άτοµο συµφωνεί πολύ µε την πρόταση και το ένα ότι δε συµφωνεί καθόλου. 8

9 9 Αποτελέσµατα Εκτίµηση των ατοµικών χαρακτηριστικών των ηρωικών προσώπων Καταρχήν υπολογίστηκαν οι µέσοι όροι των εκτιµήσεων των ατοµικών χαρακτηριστικών σε κάθε κατηγορία προσώπων (για τον τρόπο ταξινόµησης των προσώπων σε κάθε κατηγορία βλ. Πλατσίδου & Μεταλλίδου, 2003). ηµιουργήθηκαν έτσι 42 σύνθετες µεταβλητές, που αντιστοιχούσαν στις εκτιµήσεις των έξι ατοµικών χαρακτηριστικών στις επτά κατηγορίες προσώπων. Οι σχετικοί µέσοι όροι παρουσιάζονται στον Πίνακα 1. Ο Πίνακας 1 περίπου εδώ Όπως δείχνει ο Πίνακας 1, το χαρακτηριστικό της εργατικότητας αξιολογήθηκε αρκετά ή πολύ υψηλά σε όλες σχεδόν τις κατηγορίες προσώπων, εκτός από τους καλλιτέχνες της επικαιρότητας, που εκτιµήθηκε ότι το κατέχουν σε µέτριο βαθµό. Τα χαρακτηριστικά του αλτρουισµού και της κοινωνικής προσφοράς εκτιµήθηκαν πολύ υψηλά στις κατηγορίες των εθνικών ηρώων και των προσώπων µε κοινωνική προσφορά. Αυτές οι κατηγορίες προσώπων κρίθηκαν από τα ίδια άτοµα ως εκείνες που είχαν τα περισσότερα στοιχεία ηρωικής συµπεριφοράς (Πλατσίδου & Μεταλλίδου, 2003). Επιπλέον, το χαρακτηριστικό της κοινωνικής προσφοράς εκτιµήθηκε αρκετά υψηλά στις κατηγορίες των προσώπων από την επιστήµη και κλασική τέχνη, καθώς και των ιστορικών προσώπων. Αξίζει να σηµειωθεί ότι, σύµφωνα µε τις εκτιµήσεις των εφήβων, και αυτές οι κατηγορίες προσώπων έχουν αρκετά ηρωικά στοιχεία. Το χαρακτηριστικό «εξαιρετικές ικανότητες-ταλέντα» αξιολογήθηκε πολύ υψηλά στις κατηγορίες των προσώπων από την επιστήµη και κλασική τέχνη και αρκετά υψηλά στους αθλητές, τους Έλληνες καλλιτέχνες µε διεθνή αναγνώριση και τους εθνικούς ήρωες. Τέλος, ενδιαφέρον παρουσιάζει η παρατήρηση ότι το χαρακτηριστικό της οικονοµικής δύναµης εκτιµήθηκε αρκετά µόνο στην κατηγορία των καλλιτεχνών της επικαιρότητας, ενώ το χαρακτηριστικό της 9

10 10 εξωτερικής εµφάνισης δεν αξιολογήθηκε πάνω του µετρίου βαθµού σε καµία κατηγορία προσώπων. Μια πρώτη εκτίµηση των αποτελεσµάτων οδηγεί στο συµπέρασµα ότι οι έφηβοι είναι σε θέση να αξιολογούν υψηλά σε κάθε κατηγορία προσώπων τα χαρακτηριστικά που κυρίως τη διακρίνουν. Για παράδειγµα, στην κατηγορία των εθνικών ηρώων αποδίδουν κυρίως τα χαρακτηριστικά του αλτρουισµού και της κοινωνικής προσφοράς, ενώ στους καλλιτέχνες της επικαιρότητας αποδίδουν κυρίως το χαρακτηριστικό της οικονοµικής δύναµης. Το ερώτηµα που ενδιαφέρει ιδιαίτερα είναι πώς σχετίζεται η αξιολόγηση αυτών των χαρακτηριστικών από τους εφήβους µε τις εκτιµήσεις που έδωσαν για την ηρωική συµπεριφορά των προσώπων κάθε κατηγορίας. Για να εξετάσουµε αυτό το ερώτηµα, εφαρµόσαµε µια σειρά αναλύσεων πολλαπλής παλινδρόµησης κατά βήµατα. Σε κάθε ανάλυση, η εξαρτηµένη µεταβλητή ήταν η εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς µιας κατηγορίας προσώπων και οι ανεξάρτητες µεταβλητές ήταν οι αξιολογήσεις των έξι ατοµικών χαρακτηριστικών που αφορούσαν στη συγκεκριµένη κατηγορία προσώπων. Τα αποτελέσµατα των αναλύσεων αναφέρονται στον Πίνακα 2: για κάθε κατηγορία προσώπων, παρουσιάζονται οι στατιστικά σηµαντικές µεταβλητές κατά σειρά εισόδου τους στην εξίσωση παλινδρόµησης, η συσχέτισή τους r µε την εκτίµηση του ηρωισµού στην αντίστοιχη κατηγορία, οι τιµές του δείκτη πολλαπλής συνάφειας R και του συντελεστή προσδιορισµού R 2, η αύξηση ( R 2 ) που επιφέρει στην τιµή του R 2 η προσθήκη στην εξίσωση παλινδρόµησης µιας στατιστικά σηµαντικής µεταβλητής, οι σταθµισµένοι συντελεστές παλινδρόµησης (Beta) και οι τιµές t µε το αντίστοιχο επίπεδο στατιστικής σηµαντικότητας (p). O Πίνακας 2 περίπου εδώ Από τα στοιχεία του Πίνακα 2 φαίνεται ότι, από τις έξι ανεξάρτητες µεταβλητές, η αλτρουιστική συµπεριφορά είναι η µεταβλητή που συµβάλλει 10

11 11 περισσότερο στην πρόβλεψη της εκτίµησης του ηρωισµού στις κατηγορίες προσώπων της καλλιτεχνικής επικαιρότητας ( R 2 =45%), των αθλητών ( R 2 =23%) και της επιστήµης και τέχνης ( R 2 =9%). Η συµβολή της ίδιας µεταβλητής στην πρόβλεψη του ηρωισµού στις άλλες κατηγορίες, αν και ήταν στατιστικά σηµαντική, δε θεωρείται αξιόλογη. Όµως, η συσχέτιση του χαρακτηριστικού αυτού µε την εκτίµηση του ηρωισµού ήταν αρκετά ικανοποιητική (ιστορικά πρόσωπα r=.39, εθνικοί ήρωες r=.48 και Έλληνες καλλιτέχνες r=.45). Η µεταβλητή της κοινωνικής προσφοράς συνέβαλε περισσότερο στην πρόβλεψη του ηρωισµού στις κατηγορίες των προσώπων µε κοινωνική προσφορά ( R 2 =24%), των εθνικών ηρώων ( R 2 =16%) και των ιστορικών προσώπων ( R 2 =16%). Επίσης, συνέβαλε σε µικρό βαθµό στην πρόβλεψη του ηρωισµού στην κατηγορία των διάσηµων Ελλήνων καλλιτεχνών ( R 2 =9%). Στις άλλες κατηγορίες, η συµβολή της ήταν στατιστικά σηµαντική αλλά όχι αξιόλογη, αν και οι συσχετίσεις µε την εκτίµηση του ηρωισµού ήταν αρκετά υψηλές (αθλητές r=.41, και καλλιτέχνες της επικαιρότητας r=.51). Σε ό,τι αφορά στη συµβολή των άλλων µεταβλητών (εργατικότητα, εξωτερική εµφάνιση και ικανότητες-ταλέντα) βρέθηκε ότι, αν και ήταν στατιστικά σηµαντική, η προβλεπτική τους αξία είναι πολύ µικρή. Επίσης, χαµηλές είναι και οι συσχετίσεις τους µε την εκτίµηση ηρωισµού στις αντίστοιχες κατηγορίες προσώπων. Σηµειώνεται, τέλος, ότι η οικονοµική δύναµη δεν είχε στατιστικά σηµαντική συµβολή στην πρόβλεψη της εκτίµησης του ηρωισµού σε καµία κατηγορία. Τα ευρήµατα αυτά επαληθεύουν την πρώτη υπόθεση της έρευνας, δείχνοντας ότι, αφενός, οι έφηβοι είναι σε θέση να κάνουν µια αρκετά ρεαλιστική αξιολόγηση των χαρακτηριστικών που προσδίδουν επαγγελµατική επιτυχία, κύρος ή δηµοσιότητα στα πρόσωπα (π.χ., εργατικότητα, ταλέντα, εξωτερική εµφάνιση). Αφετέρου, όµως, όταν πρόκειται να αξιολογήσουν την ηρωική συµπεριφορά των προσώπων, τα 11

12 12 χαρακτηριστικά που λαµβάνουν περισσότερο υπόψη είναι η εκδήλωση ή όχι της αλτρουιστικής συµπεριφοράς και ο βαθµός της κοινωνικής προσφοράς των προσώπων. Γι αυτό, παρατηρήθηκε ότι στις κατηγορίες προσώπων που δεν διακρίνονται για τον αλτρουισµό ή την κοινωνική προσφορά τους, η εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς των προσώπων ήταν χαµηλή και αντιστρόφως. Οι αντιλήψεις των εφήβων για τα χαρακτηριστικά που αποτελούν σηµαντικά κριτήρια επιτυχίας Το ερωτηµατολόγιο αυτό σκοπό είχε να διερευνήσει τις αντιλήψεις των συµµετεχόντων για το ποιες από τις διαστάσεις που σχετίζονται µε τα παραπάνω ατοµικά χαρακτηριστικά θεωρούνται ως σηµαντικά κριτήρια επιτυχίας και κοινωνικής αναγνώρισης στις µέρες µας. Για να διαπιστωθεί αν οι υποτιθέµενες διαστάσεις, µε βάση τις οποίες σχεδιάστηκε το ερωτηµατολόγιο, αντανακλούσαν τα πραγµατικά δεδοµένα, εφαρµόστηκε η τεχνική της ανάλυσης παραγόντων µε τη µέθοδο των κύριων συνιστωσών µε ορθογώνια περιστροφή αξόνων. Ο έλεγχος ενός πρώτου µοντέλου µας έδειξε ότι θα ήταν καλό να βγάλουµε από την ανάλυση 6 προτάσεις, διότι είχαν πολύ αδύνατες φορτίσεις στους παράγοντες και δεν συνεισέφεραν στην ερµηνεία των παραγόντων. Έτσι, η ανάλυση παραγόντων εφαρµόστηκε τελικά σε 24 προτάσεις. Το µοντέλο που αναδείχθηκε περιλαµβάνει πέντε παράγοντες (βλ. Πίνακα 3), οι οποίοι εξηγούν το 46.19% της συνολικής διακύµανσης. Σε καθένα από τους παράγοντες ελέγχθηκε η εσωτερική αξιοπιστία και οι σχετικοί δείκτες εµφανίζονται σε παρένθεση. Ο πρώτος παράγοντας αναφέρεται στις αντιλήψεις για την κοινωνική προσφορά και την αυτοθυσία και προσδιορίζεται από επτά προτάσεις που απευθύνονται σε αυτές τις διαστάσεις (α=.74). Ο δεύτερος παράγοντας αφορά στην εξωτερική εµφάνιση και προσδιορίζεται από πέντε αντίστοιχες προτάσεις (α=.68) και µια που αφορά στην οικονοµική δύναµη. Επειδή, 12

13 13 όµως, η πρόταση αυτή φορτίζει σχεδόν εξίσου και στον τέταρτο παράγοντα, ο οποίος αναφέρεται στην οικονοµική δύναµη, αποφασίσαµε να την αποδώσουµε σε εκείνον, λόγω της εγγύτερης σχέσης. Ο τρίτος παράγοντας αναφέρεται στην εργατικότητα και προσδιορίζεται από πέντε προτάσεις (α=.64). Ο τέταρτος προσδιορίζεται από τέσσερις προτάσεις που αναφέρονται στην οικονοµική δύναµη (α=.64). Τέλος, στον πέµπτο παράγοντα φορτίζουν τρεις προτάσεις που αφορούν στις «εξαιρετικές ικανότητες και ταλέντα» (α=.44). Είναι γεγονός ότι η εσωτερική αξιοπιστία του τελευταίου παράγοντα είναι χαµηλή, υποστηρίζεται όµως ότι η τιµή αυτή είναι αποδεκτή όταν αφορά σε δεδοµένα από τις επιστήµες του ανθρώπου (Cohen, 1994). Ο Πίνακας 3 περίπου εδώ Στη συνέχεια, υπολογίστηκαν οι µέσοι όροι των τιµών που δόθηκαν στις προτάσεις που αντιστοιχούν στους πέντε παράγοντες, σύµφωνα µε την παραπάνω ανάλυση. Έτσι, δηµιουργήθηκαν πέντε σύνθετες µεταβλητές που αναφέρονται στις αντίστοιχες αντιλήψεις των ατόµων και χρησιµοποιήθηκαν στις αναλύσεις που ακολουθούν. Σύµφωνα µε τις εκτιµήσεις των εφήβων, τα χαρακτηριστικά που θεωρήθηκαν ως τα σηµαντικότερα κριτήρια (µε βάση τους µέσους όρους) κοινωνικής επιτυχίας και αναγνώρισης στις µέρες µας ήταν η εργατικότητα (Μ.Ο.=3.28) και η κοινωνική προσφορά και αυτοθυσία (Μ.Ο.=3.24). Αρκετά σηµαντικό θεωρήθηκε το χαρακτηριστικό εξαιρετικές ικανότητες-ταλέντα (Μ.Ο.=2.71). Τέλος, σύµφωνα πάντα µε τις αντιλήψεις των εφήβων, η εξωτερική εµφάνιση και η οικονοµική δύναµη δε θεωρήθηκαν σηµαντικοί παράγοντες για την κοινωνική επιτυχία και αναγνώριση (Μ.Ο.=1.96 και Μ.Ο.=1.99 αντίστοιχα). Το ερώτηµα που έπρεπε να απαντήσουµε, στη συνέχεια, ήταν αν και µε ποιο τρόπο οι αντιλήψεις των εφήβων για τις διαστάσεις αυτές επηρεάζουν την εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς των κατηγοριών προσώπων. Για το σκοπό αυτό εφαρµόσαµε στα δεδοµένα µια σειρά από αναλύσεις πολλαπλής παλινδρόµησης. Σε 13

14 14 κάθε ανάλυση, εξαρτηµένη µεταβλητή ήταν η εκτίµηση του ηρωισµού σε κάθε κατηγορία προσώπων και ανεξάρτητες µεταβλητές ήταν οι πέντε σύνθετες µεταβλητές των αντιλήψεων. Οι µεταβλητές που αναδείχθηκαν ως στατιστικά σηµαντικές για την πρόβλεψη της εκτίµησης ηρωισµού σε κάθε κατηγορία προσώπων και οι στατιστικοί τους δείκτες παρουσιάζονται στον Πίνακα 4. Ο Πίνακας 4 περίπου εδώ Όπως δείχνει ο Πίνακας 4, η εργατικότητα ήταν η µεταβλητή µε τη µεγαλύτερη προβλεπτική αξία για την εκτίµηση του ηρωισµού στις κατηγορίες των εθνικών ηρώων ( R 2 =4%), των ιστορικών προσώπων ( R 2 =7%), των προσώπων από την επιστήµη και την κλασική τέχνη ( R 2 =6%) και των Ελλήνων καλλιτεχνών ( R 2 =4%). Επίσης, µικρότερη συνεισφορά είχε στην πρόβλεψη της εκτίµησης ηρωισµού στις κατηγορίες των προσώπων µε κοινωνική προσφορά ( R 2 =2%) και των αθλητών ( R 2 =4%). Η µεταβλητή της εξωτερικής εµφάνισης είχε τη µεγαλύτερη συµβολή στην πρόβλεψη της εκτίµησης του ηρωισµού στις κατηγορίες των καλλιτεχνών της επικαιρότητας ( R 2 =16%) και των αθλητών ( R 2 =6%). Η µεταβλητή της κοινωνικής προσφοράς και αυτοθυσίας είχε τη µεγαλύτερη προβλεπτική αξία στην κατηγορία των προσώπων µε κοινωνική προσφορά ( R 2 =8%) και, σε µικρότερο βαθµό, στην κατηγορία των ιστορικών προσώπων ( R 2 =3%). Τέλος, η συνεισφορά των µεταβλητών της οικονοµικής δύναµης και των «εξαιρετικών ικανοτήτων-ταλέντων» σε ορισµένες από τις κατηγορίες ήταν στατιστικώς σηµαντική αλλά όχι αξιόλογη. Τα αποτελέσµατα αυτά επιβεβαίωσαν εν µέρει τη δεύτερη υπόθεσή µας. Σύµφωνα µε αυτή, οι αντιλήψεις για την αξία της κοινωνικής προσφοράς και της αυτοθυσίας θα επηρέαζαν την εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς περισσότερο από ό,τι οι αντιλήψεις για την αξία των άλλων χαρακτηριστικών. Αυτή η υπόθεση επιβεβαιώθηκε µόνο στην κατηγορία προσώπων µε κοινωνική προσφορά και, σε 14

15 15 µικρότερο βαθµό, στην κατηγορία των ιστορικών προσώπων. Στην εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς των εθνικών ηρώων, των ιστορικών προσώπων, των προσώπων από την επιστήµη και κλασική τέχνη και των Ελλήνων διάσηµων καλλιτεχνών, βασικός προβλεπτικός παράγοντας αναδείχθηκε η εργατικότητα. Συζήτηση Η παρούσα µελέτη αποτελεί το δεύτερο µέρος µιας έρευνας που στόχευε να µελετήσει (α) σε ποιο βαθµό οι έφηβοι αποδίδουν ηρωικά χαρακτηριστικά σε πρόσωπα τα οποία έχουν διακριθεί σε διάφορους τοµείς δραστηριοτήτων και (β) ποιοι παράγοντες επηρεάζουν τη διαµόρφωση της σύγχρονης αντίληψης για την έννοια του ήρωα και τις αξίες που αντανακλά. Τα ευρήµατα του πρώτου µέρους (Πλατσίδου & Μεταλλίδου, 2003) έδειξαν ότι οι έφηβοι κατονοµάζουν ως ήρωες κυρίως πρόσωπα που µε τη στάση τους επηρεάζουν θετικά τις ιστορικές εξελίξεις ή πιστώνονται µε πράξεις αυτοθυσίας και κοινωνικής προσφοράς. Στο παρόν άρθρο διερευνήθηκε ο βαθµός στον οποίο ορισµένα από τα ατοµικά χαρακτηριστικά των προσώπων αλλά και οι αντιλήψεις των εφήβων για την κοινωνική και ηθική αξία αυτών των χαρακτηριστικών επηρέασαν τις εκτιµήσεις τους για τον ηρωισµό των προσώπων αυτών. Οι έφηβοι που συµµετείχαν στην έρευνα κλήθηκαν να αξιολογήσουν σε ποιο βαθµό τα πρόσωπα κάθε κατηγορίας κατείχαν έξι διαφορετικά χαρακτηριστικά (εξωτερική εµφάνιση, εξαιρετικές ικανότητες ταλέντα, οικονοµική δύναµη, εργατικότητα, κοινωνική προσφορά και αλτρουιστική συµπεριφορά). Οι µέσοι όροι των εκτιµήσεών τους έδειξαν ότι οι έφηβοι είναι σε θέση να εκτιµούν, στην κάθε κατηγορία προσώπων, πρωτίστως εκείνα τα χαρακτηριστικά τα οποία πράγµατι είναι διακριτικά γνωρίσµατα της συγκεκριµένης κατηγορίας. Για παράδειγµα, εκτιµούσαν ότι οι εθνικοί ήρωες έχουν σε υψηλό βαθµό τα χαρακτηριστικά της αλτρουιστικής 15

16 16 συµπεριφοράς και της κοινωνικής προσφοράς, ενώ τα πρόσωπα από το χώρο της καλλιτεχνικής επικαιρότητας διακρίνονται περισσότερο για την οικονοµική τους δύναµη. Αξίζει, ωστόσο, να σηµειωθεί ότι το χαρακτηριστικό της εργατικότητας αξιολογήθηκε υψηλά σε όλες τις κατηγορίες προσώπων, εκτός από αυτήν της καλλιτεχνικής επικαιρότητας. Αυτό δείχνει ότι η εργατικότητα αναγνωρίζεται ως µια ιδιαίτερα σηµαντική αξία στη σύγχρονη κοινωνία και εκτιµάται από τους εφήβους ως κύρια παράµετρος επιτυχίας σχεδόν σε κάθε πεδίο δραστηριότητας (Ρούσσος, 1997). Το πρώτο ερώτηµα που µας απασχόλησε ήταν αν και µε ποιον τρόπο οι εκτιµήσεις των εφήβων για τα ατοµικά χαρακτηριστικά αυτών των προσώπων µπορούν να προβλέψουν την αξιολόγηση της ηρωικής τους συµπεριφοράς. Οι αναλύσεις της πολλαπλής παλινδρόµησης έδειξαν ότι τα χαρακτηριστικά που αποτελούν τους κύριους προβλεπτικούς παράγοντες για την εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς είναι αυτά της κοινωνικής προσφοράς και του αλτρουισµού (Κακαβούλης, 1999), επιβεβαιώνοντας µε αυτόν τον τρόπο την πρώτη µας υπόθεση. Ειδικότερα, το χαρακτηριστικό της κοινωνικής προσφοράς βρέθηκε να προβλέπει σε υψηλό βαθµό την εκτίµηση του ηρωισµού των προσώπων που ανήκαν στις κατηγορίες µε τα περισσότερα ηρωικά στοιχεία (εθνικοί ήρωες, ιστορικά πρόσωπα και πρόσωπα µε έντονη κοινωνική προσφορά). Ιδιαίτερο ενδιαφέρον, ωστόσο, παρουσιάζει η προβλεπτική αξία του χαρακτηριστικού της αλτρουιστικής συµπεριφοράς. Η εκτίµηση αυτού του χαρακτηριστικού βρέθηκε να προβλέπει την εκτίµηση του ηρωισµού των κατηγοριών προσώπων µε τα λιγότερα ηρωικά στοιχεία (των αθλητών και των καλλιτεχνών). Από τη µελέτη των µέσων όρων (βλ. Πίνακα 1), και των συσχετίσεων των χαρακτηριστικών µε την εκτίµηση του ηρωισµού σε κάθε κατηγορία (βλ. Πίνακα 2), συµπεραίνουµε ότι οι έφηβοι αξιολόγησαν χαµηλά τον ηρωισµό των καλλιτεχνών της επικαιρότητας και των αθλητών έχοντας ως σηµείο αναφοράς τη χαµηλή εκδήλωση αλτρουιστικής συµπεριφοράς από τα πρόσωπα αυτά. 16

17 17 Το δεύτερο ερώτηµα της έρευνας ήταν αν και σε ποιο βαθµό οι εκτιµήσεις του ηρωισµού των προσώπων κάθε κατηγορίας επηρεάστηκαν από τις αντιλήψεις των εφήβων για την αξία του καθενός από τα παραπάνω ατοµικά χαρακτηριστικά στη σηµερινή κοινωνία. Οι αναλύσεις πολλαπλής παλινδρόµησης επιβεβαίωσαν εν µέρει την υπόθεσή µας. Ειδικότερα, υποθέσαµε ότι οι αντιλήψεις που θα επηρέαζαν την εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς θα αφορούσαν στην κοινωνική προσφορά ως το χαρακτηριστικό που προσδίδει κοινωνική αναγνώριση στα άτοµα. Αυτή η υπόθεση, ωστόσο, επιβεβαιώθηκε µόνο στην περίπτωση της εκτίµησης ηρωισµού των ατόµων που έγιναν διάσηµα για την κοινωνική τους προσφορά. Είναι αξιοσηµείωτο ότι ως βασικός προβλεπτικός παράγοντας για την εκτίµηση της ηρωικής συµπεριφοράς των εθνικών ηρώων, των ιστορικών προσώπων, των προσώπων από την επιστήµη και κλασική τέχνη και των Ελλήνων καλλιτεχνών αναδείχθηκε η εργατικότητα. Ας σηµειωθεί ότι η ηρωική συµπεριφορά των προσώπων αυτών εκτιµήθηκε υψηλά. Αν αυτά τα αποτελέσµατα συνδυαστούν και µε το εύρηµα ότι η εργατικότητα εκτιµήθηκε από τα ίδια άτοµα και ως ένα χαρακτηριστικό που το κατέχουν σε υψηλό βαθµό όλες σχεδόν οι κατηγορίες διάσηµων προσώπων, µπορούµε να συµπεράνουµε ότι οι έφηβοι έχουν ενστερνιστεί την πεποίθηση πως στη σηµερινή εποχή η σκληρή δουλειά είναι απαραίτητο στοιχείο για µια διάκριση σε όποιον χώρο και αν υπηρετεί κανείς. Το εύρηµα αυτό είναι και για έναν άλλο λόγο σηµαντικό. Υποδηλώνει ότι πράγµατι υπάρχει µια δυναµική σχέση ανάµεσα στις αξίες κάθε εποχής και την αντίληψη του ηρωισµού (Adams-Price & Greene, White & O Brien, 1999). Τα δεδοµένα της παρούσας µελέτης ενισχύουν την άποψη ότι η έννοια του ήρωα είναι µια σύνθετη αλλά και δυναµική κατασκευή. Οι έφηβοι, προκειµένου να αποδώσουν ηρωικά στοιχεία σε κάποιο πρόσωπο που έχει διακριθεί σε έναν τοµέα, φαίνεται ότι λαµβάνουν υπόψη τους, αφενός, τα χαρακτηριστικά για τα οποία έχει διακριθεί το 17

18 18 άτοµο αυτό. Αφετέρου, παίρνουν υπόψη τις τρέχουσες αντιλήψεις για το τι προσδίδει καταξίωση και κοινωνική αναγνώριση στο άτοµο στις µέρες µας. Η εκτίµηση του βαθµού ηρωισµού των προσώπων στη συγκεκριµένη περίπτωση προέκυψε από το συνδυασµό της εκτίµησης ατοµικών χαρακτηριστικών που παραδοσιακά σχετίζονται µε την ηρωική συµπεριφορά, όπως τα χαρακτηριστικά της κοινωνικής προσφοράς και του αλτρουισµού (Κακαβούλης, Παπούλια, White & O Brien, 1999), και χαρακτηριστικών που οι έφηβοι θεωρούν ότι προσδίδουν αξία και κοινωνική αναγνώριση στη σηµερινή ζωή, όπως η εργατικότητα (Πατέρας, 1997). Με άλλα λόγια, φαίνεται ότι η εργατικότητα αναδεικνύεται ως µια αρετή µε θετικό επαγγελµατικό, κοινωνικό, και ηθικό αντίκτυπο και καταξιώνεται στη συνείδηση των εφήβων πλάι σε παραδοσιακές αξίες, όπως ο αλτρουισµός και η κοινωνική προσφορά. Το εύρηµα αυτό, αφού εκτιµηθεί και κατανοηθεί όπως πρέπει, µπορεί να οδηγήσει σε νέους προσανατολισµούς τη διδασκαλία των αρχών και αξιών που προάγουν την ηθική σκέψη και τη θετική κοινωνική συµπεριφορά των ατόµων. Βιβλιογραφία Adams-Price, C., & Greene, A. L., (1990). Secondary attachments and adolescent self concept. Sex Roles, 22, Bandura, A. (1991). Social cognitive theory of moral thought and action. In W. M. Kurtines, & J. L. Gewirtz (Eds.), Handbook of Moral Behavior and Development, vol. 1 (pp ). Hillsdale NJ: Lawrence Erlbaum. Bell, A. P. (1970). Role modelship and interaction in adolescence and young adulthood. Developmental Psychology, 2,

19 19 Cohen, L. (1994). Μεθοδολογία εκπαιδευτικής έρευνας. Αθήνα: Εκδόσεις Μεταίχµιο. Cohen, S. (1993). Lessons in moral behavior: A few heroes. Childhood Education, Spring, Eisenberg, N. (1986). Altruistic emotion, cognition and behavior. Hillsadle, NJ: Lawrence Erlbaum Associates. Eisenberg, N., & Mussen, P. H. (1997). The roots of prosocial behavior in children. Cambridge: Cambridge University Press. Erikson, E. (1977). Toys and reasons: stages in the ritualization of experience. New York: Macmillan Publishing. French, J., & Pena, S. (1991). Children s hero play of the 20 th century. Changes resulting from television s influence. Child Study Journal, 21 (2), Hay, D. F. (1994). Character development. In M. Rutter, & D. F. Hay (Eds.) Development through life: A handbook for clinicians (pp ). Oxford: Blackwell Scientific. Hart, D., Yates, M., Fegley, S., & Wilson, G. (1995). Moral commitment in inner-city adolescents. In M. Killen, & D. Hart (Eds.), Morality in everyday life (pp ). Cambridge: Cambridge University Press. Harter, S. (1997). The personal self in social context: Barriers to authenticity. In R. D. Ashmore & L. Jussim (eds.), Self and Identity (pp ). Oxford: Oxford University Press. Hoffman, M. L. (1981). Is altruism part of human nature? Journal of Personality and Social Psychology, 40, Κακαβούλης, A. K. (1999). Παιδικός αλτρουισµός: πώς τα παιδιά εκδηλώνουν την αγάπη τους! Αθήνα: Αυτοέκδοση. Κακανά,.-Μ. (1994). Εκπαίδευση, κοινωνία, αξίες. Νέα Παιδεία, 72,

20 20 Παπούλια, Ε. (2000). Η επίδραση της κοινωνικής τάξης στον αλτρουισµό και στις αξίες Ελλήνων εφήβων. Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών, 103, Πατέρας, Κ. (1997). Οι αξίες της εργατικής τάξης. Σχολείο και Ζωή, 7, 8, & 9, Πλατσίδου, Μ. (2001). Τα ηρωικά πρότυπα: η ψυχολογική δοµή και ο παιδαγωγικός τους ρόλος. Νέα Παιδεία, 99, Πλατσίδου, Μ., & Μεταλλίδου Π. (2003). Εκτίµηση ηρωικών προτύπων και προτύπων ρόλου από άτοµα ηλικίας ετών. Ψυχολογία, 10 (4), Pleiss, M. K., & Feldhusen, J. F. (1995). Mentors, role models, and heroes in the lives of gifted children. Educational Psychologist, 30 (3), Ρούσσος, Π. (1997). Κανόνες και αξίες στο σχολικό χώρο: ο ρόλος του καθηγητή. Εκπαιδευτικές Αναζητήσεις, 4,5 & 6, Toi, M., & Batson, C. D. (1982). More evidence that empathy is a source of altruistic motivation. Journal of Personality and Social Psychology, 43, White, S. H., & O Brien, J. E. (1999). What is a hero? An explanatory study of students conceptions of heroes. Journal of Moral Education, 28 (1),

21 21 Πίνακας 1 Μέσοι όροι των εκτιµήσεων των ατοµικών χαρακτηριστικών σε κάθε κατηγορία προσώπων Κατηγορίες προσώπων Εξωτερική εµφάνιση Εκτιµήσεις των ατοµικών χαρακτηριστικών Ικανότητεςταλέντα Οικονοµική δύναµη Εργατικότητα Κοινωνική προσφορά Αλτρουιστ. συµπεριφ. Εθνικοί ήρωες Ιστορικά πρόσωπα Κοινωνική προσφορά Επιστήµη & τέχνη Έλληνες καλλιτέχνες Αθλητές Καλλιτεχνική επικαιρότητα Σηµείωση: Με την έντονη σκίαση σηµειώνονται οι τιµές που είναι πάνω από 3.5 και δηλώνουν ότι το χαρακτηριστικό αυτό εκτιµήθηκε ως «πολύ υψηλά» στην συγκεκριµένη κατηγορία προσώπων, ενώ µε την ελαφρά σκίαση σηµειώνονται οι τιµές από 3 ως 3.5 και δηλώνουν ότι το χαρακτηριστικό εκτιµήθηκε ως «αρκετά», σύµφωνα µε την κλίµακα που χρησιµοποιήθηκε. 21

22 22 Πίνακας 2 Πολλαπλή παλινδρόµηση των εκτιµήσεων των ατοµικών χαρακτηριστικών πάνω στην αξιολόγηση του ηρωισµού και οι συντελεστές συσχετίσης των χαρακτηριστικών µε την αξιολόγηση του ηρωισµού σε κάθε κατηγορία προσώπων Μεταβλητές κατά σειρά εισόδου r R R 2 R 2 Beta t P Εθν. Ήρωες Κοινων. προσφορά Εργατικότητα Εξωτ. Εµφάνιση Αλτρουισµός Ιστορ. πραγµατικ. Κοινων. προσφορά Εργατικότητα Αλτρουισµός Εξωτ. Εµφάνιση Κοινων. προσφορά Κοινων. προσφορά Εξωτ. Εµφάνιση Αλτρουισµός Ικανότητ.-ταλέντα Επιστήµη & τέχνη Αλτρουισµός Εργατικότητα Εξωτ. Εµφάνιση Έλληνες καλλιτέχ. Εξωτ. Εµφάνιση Κοινων. προσφορά Αλτρουισµός Αθλητές Αλτρουισµός Εξωτ. Εµφάνιση Κοινων. προσφορά Ικανότητ.-ταλέντα Καλλιτ. επικαιροτ. Αλτρουισµός Ικανότητ.-ταλέντα Κοινων. προσφορά Εξωτ. Εµφάνιση Σηµείωση: Όλες οι συσχετίσεις που αναφέρονται είναι στατιστικά σηµαντικές σε επίπεδο p<

23 23 Πίνακας 3 Παραγοντική δοµή (κύριες συνιστώσες µε ορθογώνια περιστροφή) του ερωτηµατολογίου αντιλήψεων για τα χαρακτηριστικά που αποτελούν σηµαντικά κριτήρια επιτυχίας Προτάσεις Το σηµαντικότερο προσόν σε έναν άνθρωπο είναι να δίνει το χρόνο & τα χρήµατά του για το καλό των άλλων. Οι πιο σηµαντικοί άνθρωποι είναι εκείνοι που θυσιάζονται για χάρη των άλλων. Το πιο σηµαντικό πράγµα στη ζωή είναι να βοηθά κανείς τους άλλους. Είναι καλό να βοηθά κανείς τους άλλους ακόµη κι όταν αυτό δεν τον συµφέρει. Τα άτοµα που έχουν ξοδέψει τη ζωή τους προσφέροντας στους άλλους αξίζουν το θαυµασµό µας. Οι άνθρωποι που προσφέρουν τις υπηρεσίες τους για το καλό της κοινωνίας είναι οι πιο πετυχηµένοι. Οι άνθρωποι που αφιερώνονται εθελοντικά σε έναν κοινωφελή σκοπό είναι τα πιο σηµαντικά άτοµα στην κοινωνία Οι άνθρωποι µε πολύ µεγάλη σωµατική δύναµη αξίζουν το θαυµασµό µας. Ένας άνθρωπος µε δυνατό σώµα µπορεί να πετύχει πολλά στη ζωή του. Οι άνθρωποι µε πολύ ωραία εξωτερική εµφάνιση αξίζουν το θαυµασµό µας. Η όµορφη εξωτερική εµφάνιση είναι ένα από τα σηµαντικότερα προσόντα στον άνθρωπο. Πιστεύω ότι οι ωραίοι (εξωτερικά) άνθρωποι είναι πιο αγαπητοί Οι πλούσιοι είναι οι πιο σηµαντικοί άνθρωποι στην κοινωνία. Οι εργατικοί άνθρωποι είναι οι πιο χρήσιµοι στην κοινωνία. Οι πολύ εργατικοί άνθρωποι αξίζουν το θαυµασµό µας. Νοµίζω ότι το σηµαντικότερο προσόν σε κάποιον είναι η εργατικότητα. Η συστηµατική δουλειά είναι το κλειδί για την επιτυχία στη ζωή. Οι εργατικοί άνθρωποι είναι οι πιο πετυχηµένοι στη ζωή. Ο σηµαντικότερος λόγος για να εργάζεται κανείς είναι το να βγάζει πολλά χρήµατα. Τα χρήµατα είναι το πιο σηµαντικό κριτήριο για να διαλέξει κανείς τι επάγγελµα θα κάνει. Όσο πιο πολλά χρήµατα έχει κανείς, τόσο πιο πετυχηµένος είναι. Τα άτοµα µε µεγάλο ταλέντο ήταν εκείνα που βελτίωσαν σηµαντικά τον κόσµο. Οι άνθρωποι µε εξαιρετικές ικανότητες είναι οι πιο πετυχηµένοι στη ζωή. Το ταλέντο είναι ένα από τα σηµαντικότερα προσόντα στον άνθρωπο. 1 Κοιν. προσφ. & αυτοθυσία Εξωτ. εµφάνιση 3 Εργατικότητα Οικον. δύναµη Σηµείωση: Οι φορτίσεις που είναι κάτω από.40 παραλήφθηκαν από τον Πίνακα Ικανότ. Ταλέντα

24 24 Πίνακας 4 Πολλαπλή παλινδρόµηση των µεταβλητών των αντιλήψεων των ατόµων πάνω στην αξιολόγηση του ηρωισµού σε κάθε κατηγορία προσώπων Μεταβλητές κατά σειρά εισόδου R R 2 R 2 Beta t p Εθνικοί Ήρωες Εργατικότητα Οικονοµική δύναµη Ιστορ. Πραγµατικότητα Εργατικότητα Κοινων. προσφ.- αυτοθ Κοινωνική προσφορά Κοινων. προσφ.-αυτοθυσ Οικονοµική δύναµη Εργατικότητα Επιστήµη & τέχνη Εργατικότητα Έλληνες καλλιτέχνες Εργατικότητα Οικονοµική δύναµη Ικανότητες-ταλέντα Αθλητές Εξωτερική εµφάνιση Εργατικότητα Καλλιτεχν. επικαιροτ. Εξωτερική εµφάνιση Ικανότητες-ταλέντα Κοινων. προσφ.- αυτοθ

25 25 Περίληψη Στόχος της µελέτης ήταν να διερευνήσει τη σπουδαιότητα που αποδίδουν οι έφηβοι σε χαρακτηριστικά όπως η εξωτερική εµφάνιση, οι εξαιρετικές ικανότητεςταλέντα, η οικονοµική δύναµη, η εργατικότητα, η κοινωνική προσφορά και ο αλτρουισµός, καθώς αξιολογούν την ηρωική συµπεριφορά των ατόµων. Τα ερωτήµατα που διερευνήθηκαν ήταν, πρώτον, σε ποιο βαθµό οι έφηβοι συνεκτιµούν τα παραπάνω χαρακτηριστικά, όταν αξιολογούν την ηρωική συµπεριφορά. εύτερο, πώς αντιλαµβάνονται την αξία των χαρακτηριστικών αυτών στη σηµερινή κοινωνία και κατά πόσο αυτές οι αντιλήψεις επηρεάζουν την αξιολόγηση του ηρωισµού διαφόρων προσώπων. Για το σκοπό αυτό εξετάστηκαν 420 έφηβοι, από 11 ως 19 ετών, µε µια σειρά ερωτηµατολογίων. Στο πρώτο κλήθηκαν να εκτιµήσουν το βαθµό ηρωικής συµπεριφοράς σε µια σειρά από 26 διάσηµα πρόσωπα. Στο δεύτερο ερωτηµατολόγιο, τους ζητήθηκε να αναφέρουν σε ποιο βαθµό το καθένα από αυτά τα πρόσωπα διακρίνεται από τα προαναφερθέντα ατοµικά χαρακτηριστικά. Τέλος, κλήθηκαν να συµπληρώσουν ένα ερωτηµατολόγιο αντιλήψεων για το βαθµό στον οποίο τα συγκεκριµένα χαρακτηριστικά αποτελούν σηµαντικά κριτήρια επιτυχίας και κοινωνικής αναγνώρισης στις µέρες µας. Οι αναλύσεις πολλαπλής παλινδρόµησης έδειξαν ότι η έννοια του ήρωα στην εφηβική ηλικία συνιστά µια σύνθετη αλλά και δυναµική κατασκευή. Η εκτίµηση του µεγέθους του ηρωισµού ενός προσώπου βρέθηκε ότι προκύπτει από το συνδυασµό της εκτίµησης των χαρακτηριστικών που παραδοσιακά σχετίζονται µε την ηρωική συµπεριφορά, όπως το χαρακτηριστικό της κοινωνικής προσφοράς και του αλτρουισµού, και χαρακτηριστικών που οι έφηβοι θεωρούν ότι προσδίδουν αξία και κοινωνική αναγνώριση στη σηµερινή ζωή, όπως η εργατικότητα. Λέξεις κλειδιά: ηρωικά πρότυπα, ηθικές και κοινωνικές αξίες, θετική κοινωνική συµπεριφορά, εφηβική ηλικία 25

26 26 Factors and attitudes that influence the evaluation of heroic behavior in adolescents Maria Platsidou, University of Macedonia, Greece & Panayiota Metallidou, University of Thessaly, Greece The study aimed at examining the factors that influence the evaluation of heroic behavior in adolescents in different domains of human activity. These factors were, first, the importance that the adolescents placed on characteristics such as appearance, talents, wealth, hard work, social contribution and altruistic behavior. Second, what the adolescents believe about the importance of these characteristics as a criterion for social success and recognition nowadays, and whether their beliefs influence the evaluation of heroic behavior. Four hundred and twenty students, aged from 11 to 19 years were tested with a series of questionnaires. In the first, 26 well-known persons were presented. Participants were asked to evaluate the degree of heroic behavior in each person. In the second, they had to estimate how much each person possessed the characteristics mentioned above. In the third, subjects were asked to rate their beliefs about the importance of these criteria for social success. A series of step-wise multiple regression analyses indicated that the hero concept is a complex and dynamic one in the adolescent yeras. The estimation of this concept stems from the combined evaluation of characteristics that are traditionally related to the heroic behavior, such as altruism and social contribution, and characteristics that are considered as very important nowadays, such as hard work. Key-words: Heroes, moral and social values, prosocial behavior, adolescence Correspondence: Maria Platsidou, Department of Educational and Social Policy, University of Macedonia, Thessaloniki 54006, Greece Tel:

Πλατσίδου Μ. (2001). Τα ηρωικά πρότυπα: η ψυχολογική δοµή και ο παιδαγωγικός. Τα ηρωικά πρότυπα: η ψυχολογική δοµή και ο παιδαγωγικός τους ρόλος

Πλατσίδου Μ. (2001). Τα ηρωικά πρότυπα: η ψυχολογική δοµή και ο παιδαγωγικός. Τα ηρωικά πρότυπα: η ψυχολογική δοµή και ο παιδαγωγικός τους ρόλος 1 Πλατσίδου Μ. (2001). Τα ηρωικά πρότυπα: η ψυχολογική δοµή και ο παιδαγωγικός τους ρόλος. Νέα Παιδεία, 99, 147-155. Τα ηρωικά πρότυπα: η ψυχολογική δοµή και ο παιδαγωγικός τους ρόλος Στην εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σ.Κ.Ε.Π. - Σύνδεσμος Κοινωνικής Ευθύνης για Παιδιά και Νέους Αθήνα, Ιούνιος 2015

Σ.Κ.Ε.Π. - Σύνδεσμος Κοινωνικής Ευθύνης για Παιδιά και Νέους Αθήνα, Ιούνιος 2015 Η Επίδραση της Επαφής και της Διαδραστικής Συνεργασίας με Νέους με Αναπηρίες στη Στάση των Μαθητών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης: Ένα Πιλοτικό Πρόγραμμα Παρέμβασης Σ.Κ.Ε.Π. - Σύνδεσμος Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Περίγραμμα Εισηγήσεων

Περίγραμμα Εισηγήσεων Περίγραμμα Εισηγήσεων Τίτλος Μαθήματος: Αναπτυξιακή ψυχολογία Κωδικός Μαθήματος: 724 Διάλεξη 1 Εισαγωγή στην αναπτυξιακή ψυχολογία πρέπει να γνωρίζουν: τους στόχους και το αντικείμενο της Εξελικτικής Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η αυθεντική ηγεσία και ο ρόλος της στις αλλαγές. Ονοματεπώνυμο: Μουμτζής Ευάγγελος- Δημήτριος Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Ολίβια Κυριακίδου

Η αυθεντική ηγεσία και ο ρόλος της στις αλλαγές. Ονοματεπώνυμο: Μουμτζής Ευάγγελος- Δημήτριος Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Ολίβια Κυριακίδου Η αυθεντική ηγεσία και ο ρόλος της στις αλλαγές Ονοματεπώνυμο: Μουμτζής Ευάγγελος- Δημήτριος Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Ολίβια Κυριακίδου Δεκέμβριος 2012 Στόχος Έρευνας Στόχος της έρευνας είναι να σκιαγραφηθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ

ΣΤΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΣΤΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Θέµατα που θα αναπτυχθούν Οι λόγοι για τους οποίους ανέκυψε η ανάγκη χρησιµοποίησης των κοινωνικο-γνωστικών µοντέλων για την ερµηνεία

Διαβάστε περισσότερα

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1.

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. 2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. : - :. : : ( /,, ) :...., -, -.,,... 1.,, 2,,,....,,,...,, 2008 1. 2. - : On Demand 1. 9 2. 9 2.1 9 2.2 11 2.3 14 3. 16 3.1 16 3.1.1 16 3.1.1. 16 3.1.1. 25 3.1.2 26

Διαβάστε περισσότερα

Η γεφύρωση της οικονομικής θεωρίας και της εφαρμοσμένης οικονομικής ανάλυσης: η χρησιμότητα μίας ενημερωμένης οικονομικής Βιβλιοθήκης

Η γεφύρωση της οικονομικής θεωρίας και της εφαρμοσμένης οικονομικής ανάλυσης: η χρησιμότητα μίας ενημερωμένης οικονομικής Βιβλιοθήκης Η γεφύρωση της οικονομικής θεωρίας και της εφαρμοσμένης οικονομικής ανάλυσης: η χρησιμότητα μίας ενημερωμένης οικονομικής Βιβλιοθήκης Αθήνα, 6 Μαρτίου 2015 Πέτρος Μηγιάκης Δ/νση Οικονομικής Ανάλυσης και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Φλώρινα, Ιούνιος 2012 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ Κ. ΣΑΡΡΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΤΒΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗΣ ΓΔ Στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ EΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση : Λεωφ. Αντ.Τρίτση, Αργοστόλι Κεφαλληνίας Τ.Κ. 28 100 τηλ. : 26710-27311 fax : 26710-27312

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΟΥ ΝΟΤΟΥ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ

ΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΟΥ ΝΟΤΟΥ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΟΥ ΝΟΤΟΥ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΖΑΡΑΒΕΛΑ Δ. 1, και ΒΡΥΩΝΗΣ Δ. 1 1 4ο Τ.Ε.Ε. Καλαμάτας, Δ/νση Δευτεροβάθμιας Εκ/σης Μεσσηνίας e-mail: dzaravela@yahoo.qr ΕΚΤΕΝΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Από τις κύριες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση χαρακτηριστικών της δομής και της λειτουργίας της οικογένειας με τις γονεϊκές αντιλήψεις για την προσωπικότητα των παιδιών

Η σχέση χαρακτηριστικών της δομής και της λειτουργίας της οικογένειας με τις γονεϊκές αντιλήψεις για την προσωπικότητα των παιδιών Η σχέση χαρακτηριστικών της δομής και της λειτουργίας της οικογένειας με τις γονεϊκές αντιλήψεις για την προσωπικότητα των παιδιών Βασίλης Παυλόπουλος, Ηλίας Γ. Μπεζεβέγκης, Κωνσταντίνα Λυκιτσάκου, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ Παναγιώτου Νεοφύτα 2008969752 Επιβλέπων καθηγητής Δρ. Νίκος Μίτλεττον,

Διαβάστε περισσότερα

648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ

648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ 648 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΥΝ ΟΙ ΜΑΘΗ- ΤΕΣ ΠΟΥ ΦΟΙΤΟΥΝ ΣΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ, ΚΑΝΟΝΤΑΣ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ, ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΦΥΛΟ ΤΟΥΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΥ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Αντιλήψεις για το γάμο, οικογενειακές αξίες και ικανοποίηση από την οικογένεια: Μια εμπειρική μελέτη

Τίτλος Αντιλήψεις για το γάμο, οικογενειακές αξίες και ικανοποίηση από την οικογένεια: Μια εμπειρική μελέτη Τίτλος Αντιλήψεις για το γάμο, οικογενειακές αξίες και ικανοποίηση από την οικογένεια: Μια εμπειρική μελέτη Συγγραφέας Βασίλης Γ. Παυλόπουλος Περίληψη Οι κοινωνικές αναπαραστάσεις του γάμου και της οικογένειας

Διαβάστε περισσότερα

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Ανακοίνωση στο 7 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας, Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστικές δοµές και συναίσθηµα Ειδικές Πηγές: Το φαινόµενο πολυπλοκότητας ακρότητας (Linville, 1982)

Γνωστικές δοµές και συναίσθηµα Ειδικές Πηγές: Το φαινόµενο πολυπλοκότητας ακρότητας (Linville, 1982) 91 στόχους µας και εποµένως δεν µας προκαλείται διέγερση και ούτε έντονο συναίσθηµα («σε συµπαθώ, αλλά δεν είµαι ερωτευµένος µαζί σου»). Τέλος, υπάρχει και η περίπτωση του «µαζί δεν κάνουµε και χώρια δεν

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία:

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Επιπτώσεις στη συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες και τις οικογένειές τους Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών vpavlop@psych.uoa.gr http://www.psych.uoa.gr/~vpavlop

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Λέξεις κλειδιά: Υγεία και συμπεριφορές υγείας, χρήση, ψυχότροπες ουσίες, κοινωνικό κεφάλαιο.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Λέξεις κλειδιά: Υγεία και συμπεριφορές υγείας, χρήση, ψυχότροπες ουσίες, κοινωνικό κεφάλαιο. Α.Τ.Ε.Ι. ΚΡΗΤΗΣ Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Τίτλος: «Χρήση ψυχοτρόπων ουσιών από μαθητές Α Λυκείου της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης του Νομού Ηρακλείου και ο ρόλος του Κοινωνικού

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Πανελλήνιο συνέδριο με θέμα: Βιολογικές και Φυσικές Επιστήμες στην Εκπαίδευση Αθήνα, 11-13/04/2008 Κώστας Καμπουράκης Εκπαιδευτήρια Γείτονα,

Διαβάστε περισσότερα

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ιανουάριος 2011 Ψυχομετρία Η κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά»

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» «Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» Θεοδώρα Πάσχου α.μ 12181 Τμήμα Λογοθεραπείας-Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ Εισαγωγικές επισημάνσεις 1) η εκδήλωση διαταραχών στην κατάκτηση μαθησιακών δεξιοτήτων προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακή Διατριβή Το εργασιακό άγχος των κοινωνικών λειτουργών και η σχέση του με την εργασιακή δέσμευση και τη συναισθηματική νοημοσύνη

Μεταπτυχιακή Διατριβή Το εργασιακό άγχος των κοινωνικών λειτουργών και η σχέση του με την εργασιακή δέσμευση και τη συναισθηματική νοημοσύνη Μεταπτυχιακή Διατριβή Το εργασιακό άγχος των κοινωνικών λειτουργών και η σχέση του με την εργασιακή δέσμευση και τη συναισθηματική νοημοσύνη Επιμέλεια : Αγαγιώτου Σμαρώ Επιβλέποντες καθηγητές : Μ. Πλατσίδου

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015)

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) 1. Ταυτότητα της έρευνας Το Μουσικό Σχολείο (Μ.Σ.) λειτουργεί στην Κύπρο από το 2006. Η ίδρυσή του έγινε στα πλαίσια της Εκπαιδευτικής Μεταρρύθμισης, με

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πατρών Π.Τ.Δ.Ε. - Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης. Θέμα εργασίας : «Η επαγγελματική ικανοποίηση των εκπαιδευτικών» Μπούτσκου Λεμονιά

Πανεπιστήμιο Πατρών Π.Τ.Δ.Ε. - Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης. Θέμα εργασίας : «Η επαγγελματική ικανοποίηση των εκπαιδευτικών» Μπούτσκου Λεμονιά Πανεπιστήμιο Πατρών Π.Τ.Δ.Ε. - Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Θέμα εργασίας : «Η επαγγελματική ικανοποίηση των εκπαιδευτικών» Μπούτσκου Λεμονιά Αμύνταιο 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 1. Εισαγωγή 2 2. Θεωρία 3

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Μιχαέλλα Σάββα Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Τσιρογιαννίδου Ευδοξία. Επόπτης: Πλατσίδου Μ. Επίκουρη Καθηγήτρια Β Βαθμολογητής: Παπαβασιλείου-Αλεξίου Ι.

Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Τσιρογιαννίδου Ευδοξία. Επόπτης: Πλατσίδου Μ. Επίκουρη Καθηγήτρια Β Βαθμολογητής: Παπαβασιλείου-Αλεξίου Ι. Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Τσιρογιαννίδου Ευδοξία Επόπτης: Πλατσίδου Μ. Επίκουρη Καθηγήτρια Β Βαθμολογητής: Παπαβασιλείου-Αλεξίου Ι.- Λέκτορας Συναισθηματική Νοημοσύνη - Μια μορφή κοινωνικής νοημοσύνης, η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή Η παιδική παχυσαρκία έχει φτάσει σε επίπεδα επιδημίας στις μέρες μας. Μαστίζει παιδιά από μικρές ηλικίες μέχρι και σε εφήβους. Συντείνουν αρκετοί παράγοντες που ένα παιδί γίνεται παχύσαρκο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04 Μαρί-Νοέλ Ντυκέν Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας & Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Οι σχέσεις των παραγόντων που προσδιορίζουν την επιχειρηµατική επιλογή καριέρας. Η περίπτωση του Έλληνα επιχειρηµατία. ρ. Α. Σαχινίδης, Λ. ηµητρακοπούλου, Ε. Μεταλίδου, Μ. Χανιώτη 2 ΣκοπόςτηςΈρευνας Η

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

μαθητών, ανά φύλο, ηλικία και, όπου είναι δυνατόν, διαχρονικά. Σχολιάζονται μόνο οι στατιστικά σημαντικές διαφορές (επίπεδο σημαντικότητας p< 0,01).

μαθητών, ανά φύλο, ηλικία και, όπου είναι δυνατόν, διαχρονικά. Σχολιάζονται μόνο οι στατιστικά σημαντικές διαφορές (επίπεδο σημαντικότητας p< 0,01). Εισαγωγή Το οικογενειακό περιβάλλον αποτελεί το πρωταρχικό πλαίσιο για την ανάπτυξη και κοινωνικοποίηση του εφήβου και η οικογενειακή ζωή αναγνωρίζεται, όλο και περισσότερο, ως ο σημαντικότερος μηχανισμός

Διαβάστε περισσότερα

Εθνική ταυτότητα μεταναστών και παλιννοστούντων μαθητών: Ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες

Εθνική ταυτότητα μεταναστών και παλιννοστούντων μαθητών: Ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες Εθνική ταυτότητα μεταναστών και παλιννοστούντων μαθητών: Ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες Βασίλης Παυλόπουλος (vpavlop@psych.uoa.gr) Μαρίνα Ντάλλα (marinantalla@yahoo.gr) Φρόσω Μόττη-Στεφανίδη (frmotti@psych.uoa.gr)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης 1. Ο κλάδος της περιγραφικής Στατιστικής: α. Ασχολείται με την επεξεργασία των δεδομένων και την ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

( ) ( ) China Academic Journal Electronic Publishing House. All rights reserved.

( ) ( ) China Academic Journal Electronic Publishing House. All rights reserved. 2001 2 :1001-4918(2001) - 02-0045 - 49 :B844. 1 :A Ξ ( 250014) ( 100875) : : ; 1978 Premack Woodruff Wellman (theory of mind) Perner : Maxi A, 20 Maxi 1999 A (false belief) B Maxi 77,177 591 Maxi [1 ]?,3

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας A. Montgomery Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας Καρολίνα Δουλουγέρη, ΜSc Υποψ. Διαδάκτωρ Σήμερα Αναζήτηση βιβλιογραφίας Επιλογή μεθοδολογίας Ερευνητικός σχεδιασμός Εγκυρότητα και αξιοπιστία

Διαβάστε περισσότερα

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Λαδιάς Αναστάσιος, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής Β Αθήνας Μπέλλου Ιωάννα, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΘΕΩΡΙΑ & ΠΡΑΞΗ στην εκπαιδευση Το έγγραφο αυτό παρέχει πληροφορίες και οδηγίες μορφοποίησης που θα σας βοηθήσουν να προετοιμάσετε καλύτερα την εργασία σας.... Αποστολή Εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη των Στάσεων Των Μαθητών Γυμνασίου στη Φυσική με τις ΤΠΕ

Μελέτη των Στάσεων Των Μαθητών Γυμνασίου στη Φυσική με τις ΤΠΕ Μελέτη των Στάσεων Των Μαθητών Γυμνασίου στη Φυσική με τις ΤΠΕ Κ. Νικολοπούλου 1, Β. Γιαλαμάς 2 1 Β/θμια Εκπαίδευση & Πανεπιστήμιο Αθηνών, klnikolopoulou@ath.forthnet.gr 2 Πανεπιστήμιο Αθηνών, gialamasbasilis@yahoo.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ονοματεπώνυμα Σπουδαστριών: Μποτονάκη Ειρήνη (5422), Καραλή Μαρία (5601) Μάθημα: Β06Σ03 Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΞΙΕΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ THE VALUES OF LIFE Η ΥΠΕΥΘΥΝΟΤΗΤΑ..THE RESPONSIBILITY ΔΗΜΗΤΡΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

ΟΙ ΑΞΙΕΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ THE VALUES OF LIFE Η ΥΠΕΥΘΥΝΟΤΗΤΑ..THE RESPONSIBILITY ΔΗΜΗΤΡΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΟΙ ΑΞΙΕΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ THE VALUES OF LIFE Η ΥΠΕΥΘΥΝΟΤΗΤΑ..THE RESPONSIBILITY ΔΗΜΗΤΡΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΤΗΤΑΣ/ LESSONS ABOUT RESPONSIBILITY Μάθημα 1: Νιώθω υπερήφανος όταν.../ I feel proud when.

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακά στυλ και προτιµώµενες στρατηγικές λύσης προβληµάτων. Παναγιώτα Μεταλλίδου Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας & Μαρία Πλατσίδου Πανεπιστήµιο Μακεδονίας

Μαθησιακά στυλ και προτιµώµενες στρατηγικές λύσης προβληµάτων. Παναγιώτα Μεταλλίδου Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας & Μαρία Πλατσίδου Πανεπιστήµιο Μακεδονίας Μεταλλίδου, Π., & Πλατσίδου, Μ. (2004). Μαθησιακά στυλ και προτιµώµενες στρατηγικές λύσης προβληµάτων. Στο: Ν. Μακρής & εσλή,. (Επιµ.Εκδ.), Η γνωστική ψυχολογία σήµερα: Γέφυρες για τη µελέτη της νόησης

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Έλεγχοι Υποθέσεων Ένα Ερευνητικό Παράδειγμα Σκοπός της έρευνας ήταν να διαπιστωθεί εάν ο τρόπος αντίδρασης μιας γυναίκας απέναντι σε φαινόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Γκορέζης Παναγιώτης Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΠΘ Μπέλλου Βικτώρια Επίκ. Καθηγήτρια ΠΘ 2 Αντίληψη Διαδικασία λήψης & ερμηνείας των ερεθισμάτων του περιβάλλοντος Βοηθούν στην επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594

ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594 ΜΑΘΗΜΑ:EDG 613 Διδάσκων Κουτούζης Μανώλης 2012-2013 ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ F 20122594 ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΕΝΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ. ΟΙ ΑΠΟΨΕΙΣ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2011-2012 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» Διδάσκων: Κ. Χρήστου

Διαβάστε περισσότερα

7. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 8. ΠΗΓΕΣ 6. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

7. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 8. ΠΗΓΕΣ 6. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Παιδαγωγική - Θεωρία και Πράξη, 5, 85-97. Εμβαλωτής, Α., Ανδρουλάκης, Γ., Μπονίδης, Κ., Σταμοβλάσης, Δ., Κακλαμάνη Σ., (2011). «Εμπειρίες και απόψεις εκπαιδευτικών που εργάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ιερεύνηση της συναισθηµατικής νοηµοσύνης εφήβων µε τη µέθοδο των αυτοαναφορών και της αντικειµενικής επίδοσης

ιερεύνηση της συναισθηµατικής νοηµοσύνης εφήβων µε τη µέθοδο των αυτοαναφορών και της αντικειµενικής επίδοσης Πλατσίδου, Μ. (2005). ιερεύνηση της συναισθηµατικής νοηµοσύνης εφήβων µε τη µέθοδο των αυτοαναφορών και της αντικειµενικής επίδοσης. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 40, 166-181. ιερεύνηση της συναισθηµατικής νοηµοσύνης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ 5 Ο Διεθνές Επιστηµονικό Συνέδριο ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ: ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ Πάντειο Πανεπιστήµιο, 8-10 Μαίου 2014 ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΠΡΟΦΙΛ

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 1 Βασικές έννοιες

Διάλεξη 1 Βασικές έννοιες Εργαστήριο SPSS Ψ-4201 (ΕΡΓ) Λεωνίδας Α. Ζαμπετάκης Β.Sc., M.Env.Eng., M.Ind.Eng., D.Eng. Εmail: statisticsuoc@gmail.com Διαλέξεις αναρτημένες στο: Διαλέξεις: ftp://ftp.soc.uoc.gr/psycho/zampetakis/ Διάλεξη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ανδρέας Κυθραιώτης- Πέτρος Πασιαρδής Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Συνέδριο Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

G.J. Craig, D. Baucum. (2007). Η ανάπτυξη του ανθρώπου. (Επιμέλεια μετάφρασης Α. Ιωαννίδου), τ. Α, 656-657. Αθήνα: Παπαζήση (διασκευή).

G.J. Craig, D. Baucum. (2007). Η ανάπτυξη του ανθρώπου. (Επιμέλεια μετάφρασης Α. Ιωαννίδου), τ. Α, 656-657. Αθήνα: Παπαζήση (διασκευή). ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 [Η φιλία] Τα παιδιά ωφελούνται πολύ από στενές φιλικές σχέσεις στις οποίες υπάρχει αμοιβαία εμπιστοσύνη. Οι φιλίες τα βοηθούν να συνειδητοποιήσουν κοινωνικές έννοιες, να συνυπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή 1. Γενικά... 25 2. Έννοια και Είδη Μεταβλητών... 26 3. Κλίμακες Μέτρησης Μεταβλητών... 29 3.1 Ονομαστική κλίμακα... 30 3.2. Τακτική κλίμακα... 31 3.3 Κλίμακα ισοδιαστημάτων... 34 3.4

Διαβάστε περισσότερα

Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα "Νέες τεχνολογίες"

Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα Νέες τεχνολογίες 1. Πρόλογος Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα "Νέες τεχνολογίες" Π. Ματζάκος, Α.-Μ. Σκουρτσή, Μ. Φιλιοπούλου Στην παρούσα εργασία, παρουσιάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Παραδόσεις 4. Δεν υφίστανται απαιτήσεις. Ελληνική/Αγγλική

Παραδόσεις 4. Δεν υφίστανται απαιτήσεις. Ελληνική/Αγγλική ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ DF8201 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Έκτο ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Διοίκηση Ποιότητας στον Τουρισμό ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων. Επιμέλεια: Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας ΠΤ Ε, ΠΘ

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων. Επιμέλεια: Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας ΠΤ Ε, ΠΘ Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Επιμέλεια: Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας ΠΤ Ε, ΠΘ Περιεχόμενο μαθήματος (γενικά) Μέρος Ι: Εισαγωγή στην Εκπαιδευτική Έρευνα Μέρος ΙΙ: Ποσοτικές Προσεγγίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ Η ΒΛΑΠΤΙΚΗ ΕΠΙΔΡΑ ΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ονοματεπώνυμο Αγγελική Παπαπαύλου Αριθμός Φοιτητικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

-1- Αξιολόγηση της παιδικής προσωπικότητας από τους γονείς: Εγκυρότητα και αξιοπιστία ενός νέου ερωτηματολογίου

-1- Αξιολόγηση της παιδικής προσωπικότητας από τους γονείς: Εγκυρότητα και αξιοπιστία ενός νέου ερωτηματολογίου -1- Αξιολόγηση της παιδικής προσωπικότητας από τους γονείς: Εγκυρότητα και αξιοπιστία ενός νέου ερωτηματολογίου Βασίλης Παυλόπουλος Ηλίας Μπεζεβέγκης Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Ανακοίνωση στο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Εφηβεία και χρήση αλκοόλ Νάνσυ Σταματοπούλου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γονεϊκό στυλ διαπαιδαγώγησης και επιδόσεις μαθητών σχολικής ηλικίας: θεωρητικές και πρακτικές όψεις

Γονεϊκό στυλ διαπαιδαγώγησης και επιδόσεις μαθητών σχολικής ηλικίας: θεωρητικές και πρακτικές όψεις Γονεϊκό στυλ διαπαιδαγώγησης και επιδόσεις μαθητών σχολικής ηλικίας: θεωρητικές και πρακτικές όψεις Περίληψη Πέκης Αναστάσιος Νηπιαγωγός, Μ.Α. στις Επιστήμες της Αγωγής Η οικογένεια, χωρίς καμία αμφιβολία,

Διαβάστε περισσότερα

Αντιλήψεις Νέων Χρηστών Για Τις Σελίδες Κοινωνικής Δικτύωσης

Αντιλήψεις Νέων Χρηστών Για Τις Σελίδες Κοινωνικής Δικτύωσης 6 ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Διδακτική της Πληροφορικής» Φλώρινα, 20-22 Απριλίου 2012 Αντιλήψεις Νέων Χρηστών Για Τις Σελίδες Κοινωνικής Δικτύωσης Αναστασία Καππάτου Δασκάλα, Υπ. Διδάκτωρ ΠΤΝ, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Σπουδαστές Γιαννουλάκης Αντρέας Α.Μ. 11796 Τσουρουνάκης 'Αγγελος Α.Μ. 12133 Μουτουσίδου Πόπη Α.Μ. 12279 Εισηγητής: Ταφιάδης Χρ.

Σπουδαστές Γιαννουλάκης Αντρέας Α.Μ. 11796 Τσουρουνάκης 'Αγγελος Α.Μ. 12133 Μουτουσίδου Πόπη Α.Μ. 12279 Εισηγητής: Ταφιάδης Χρ. ΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Σπουδαστές Γιαννουλάκης Αντρέας Α.Μ. 11796 Τσουρουνάκης 'Αγγελος Α.Μ. 12133 Μουτουσίδου Πόπη Α.Μ. 12279 Εισηγητής: Ταφιάδης Χρ. Διονύσης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ

ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ ΟΡΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ Σε προηγούμενη ενότητα μελετήσαμε την απόδοση των εξετασθέντων μαθητών (μέσω του μέσου όρου βαθμολογίας τους). Τα

Διαβάστε περισσότερα

«Η επίδραση της συναισθηματικής νοημοσύνης στη βελτίωση των ομάδων εργασίας : Η περίπτωση του Δημοσίου Τομέα (Ε.Κ.Δ.Δ.Α.)»

«Η επίδραση της συναισθηματικής νοημοσύνης στη βελτίωση των ομάδων εργασίας : Η περίπτωση του Δημοσίου Τομέα (Ε.Κ.Δ.Δ.Α.)» Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Διεθνής Διοικητική των Επιχειρήσεων «Η επίδραση της συναισθηματικής νοημοσύνης στη βελτίωση των ομάδων εργασίας : Η περίπτωση του Δημοσίου Τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Βιώματα μοναξιάς των παιδιών με νοητική καθυστέρηση στο σχολικό περιβάλλον. Παπουτσάκη Καλλιόπη Δρ. Σχολική Σύμβουλος Π.Ε.70 kpapouts@primedu.uoa.

Βιώματα μοναξιάς των παιδιών με νοητική καθυστέρηση στο σχολικό περιβάλλον. Παπουτσάκη Καλλιόπη Δρ. Σχολική Σύμβουλος Π.Ε.70 kpapouts@primedu.uoa. Βιώματα μοναξιάς των παιδιών με νοητική καθυστέρηση στο σχολικό περιβάλλον Παπουτσάκη Καλλιόπη Δρ. Σχολική Σύμβουλος Π.Ε.70 kpapouts@primedu.uoa.gr Περίληψη Σκοπός αυτής της μελέτης είναι η διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Θρησκευτική Ετερότητα: εθνικές και θρησκευτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η Θεωρία Αυτο-κατηγοριοποίησης (ΘΑΚ) Από Χαντζή, Α. (υπό δηµοσίευση)

Η Θεωρία Αυτο-κατηγοριοποίησης (ΘΑΚ) Από Χαντζή, Α. (υπό δηµοσίευση) 18 Η Θεωρία Αυτο-κατηγοριοποίησης (ΘΑΚ) Από Χαντζή, Α. (υπό δηµοσίευση) Στις αρχές της δεκαετίας του 1980, ο John Turner και οι συνεργάτες του (Turner, 1985, Turner et al. 1987), θεωρητικοί και ερευνητές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 123 127, έκδοση 2014 : σελίδες 118 122 ) 3.3 ιεύθυνση 3.3.1 Ηγεσία Βασικές έννοιες Οι επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο Μορφές Εκπόνησης Ερευνητικής Εργασίας Μαρία Κουτσούμπα Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι «η τηλεδιάσκεψη». Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε ερευνητικό ερώτημα που θέσαμε πριν από λίγο Κουτσούμπα/Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ 1 ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΤΗ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Α. ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Το πρόγραμμα ειδίκευσης στη συστημική διάγνωση που προσφέρει το Λόγω Ψυχής Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Ψυχολογία

Εκπαιδευτική Ψυχολογία ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 8 Ψυχολογικό Περιβάλλον Τάξης Ελευθερία Ν. Γωνίδα Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Γούδας. Ηθική ανάπτυξη και εκπαίδευση. Θέµα διάλεξης 10 Ηθική ανάπτυξη στον αθλητισµό. αναφορά σχετικών παραδειγµάτων αθλητών, µαθητών

Μάριος Γούδας. Ηθική ανάπτυξη και εκπαίδευση. Θέµα διάλεξης 10 Ηθική ανάπτυξη στον αθλητισµό. αναφορά σχετικών παραδειγµάτων αθλητών, µαθητών ΕΠΕΑΕΚ : AΝΑΜΟΡΦΩΣΗ A ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΜΚ 108) Θέµα διάλεξης 10 Ηθική ανάπτυξη στον αθλητισµό Μάριος Γούδας Ηθική ανάπτυξη - ορισµοί - ηθική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν

Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν Σοφοκλέους Παρασκευή Πανεπιστήμιο Κύπρου & Φιλίππου Γιώργος Πανεπιστήμιο Κύπρου Περίληψη Σημαντικό μέρος της έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΕΦΗΒΩΝ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΤΟΥΣ. Μαρία Πλατσίδου. Πανεπιστήμιο Μακεδονίας

ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΕΦΗΒΩΝ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΤΟΥΣ. Μαρία Πλατσίδου. Πανεπιστήμιο Μακεδονίας 1 Πλατσίδου, Μ. (2005). Ατομικές διαφορές εφήβων σε σχέση με την αντιλαμβανόμενη συναισθηματική νοημοσύνη τους. Επιστημονική Επετηρίδα της Ψυχολογικής Εταιρίας Βορείου Ελλάδας, 3, 249-270. ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ]

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ] 2014 14ο Λύκειο Θεσσαλονίκης Ερευνητική εργασία των μαθητών : Αλεξίου Δημήτρη, Γεωργιάδου Αλεξάνδρας, Ζαχάρωφ Μανώλη, Κατσούλη Απόστολου, Τρέμμα Λουκίας [ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής.

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Τρεις κατηγορίες κοινωνικών καταστάσεων είναι για τον Tajfel

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Στόχοι του Προγράμματος Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι η ανάπτυξη επιστημονικής γνώσης στη θεωρία και στην εφαρμογή των ψυχολογικών και κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Το μάθημα εισάγει τους μαθητές και τις μαθήτριες στην σύγχρονη οικονομική επιστήμη, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας αλλά και σε επίπεδο μακροοικονομίας. Ο προσανατολισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η λειτουργία της εκπαίδευσης στην κοινωνικοποίηση των ατόμων για το ρόλο των φύλων

Η λειτουργία της εκπαίδευσης στην κοινωνικοποίηση των ατόμων για το ρόλο των φύλων Η λειτουργία της εκπαίδευσης στην κοινωνικοποίηση των ατόμων για το ρόλο των φύλων Μάριος Βρυωνίδης 5ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο ΟΕΛΜΕΚ - ΠΟΕΔ ΟΛΤΕΚ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ «Φύλο και Εκπαίδευση : Μια εξίσωση ισότητας» Σάββατο

Διαβάστε περισσότερα

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ Αναγνωστικός Αλφαβητισµός σε Μαθητές Ε Τάξης ηµοτικού ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΟΣ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟΣ: ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΣΕ ΜΑΘΗΤΕΣ Ε ΤΑΞΗΣ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΣΕ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΙ ΜΗ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΠΟΥ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΝΕΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΨΥΧΟΛΟΓΩΝ ΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα Ηλικία - Επιχειρηματικότητα 40% 35% 34,3% 34,0% 30% 25% 20% 21,3% 15% 10% 5% 0% 1,3% 18-24 25-34 35-44 45-54 55+ 9,0% 1 Τι επιλέγει 84% επιλέγει την έναρξη νέας δραστηριότητας ανεξάρτητα επιπέδου εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία των στόχων. θεωρία στόχων - Καθορισµός. Αρχές της θεωρίας των στόχων. Θέµα διάλεξης4. Θεωρία στόχων. Επιδράσεις στην απόδοση

Θεωρία των στόχων. θεωρία στόχων - Καθορισµός. Αρχές της θεωρίας των στόχων. Θέµα διάλεξης4. Θεωρία στόχων. Επιδράσεις στην απόδοση ΕΠΕΑΕΚ : AΝΑΜΟΡΦΩΣΗ A ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΜΚ 108) Θέµα διάλεξης4 Καθορισµός στόχων στον Αθλητισµό Μάριος Γούδας ΤΙΤΛΟΙ ΘΕΜΑΤΩΝ ΙΑΛΕΞΗΣ Θεωρία στόχων -

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Διάλεξη 7η Αναζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Αντιπρόεδρος του ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλιγκ (University of Stirling), Η.Β.

Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Αντιπρόεδρος του ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλιγκ (University of Stirling), Η.Β. Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Αντιπρόεδρος του ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλιγκ (University of Stirling), Η.Β. Ξένοι Ποδοσφαιριστές και Ευρωπαϊκές Επιδόσεις: Η Περίπτωση του

Διαβάστε περισσότερα