Design και Mainstream

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Design και Mainstream"

Transcript

1

2

3 3 Χαιρετισμός τσυ Avτιπρύτανη Α.Π.Θ. - Πρσέδρσυ τσυ Συλλόγου Φίλων Τελλόγλεισυ Ιδρύματος Τεχνών Α.Π.Θ., Ανδρέα Γιαwακουδάκη 4 Χαιρετισμός του Κοσμήτορα Π.Σ. - Α.Π.Θ., Νικόλαου Μουσιόπουλου 5 Χαιρετισμός του Προέδρου του Τμήματος Αρχιτεκτόνων Π.Σ. - Α.Π.Θ., Γιώργου Παπακώστα 8 Δημήτρης Φατούρος Design και Mainstream 10 Νίκος Καλογήρου& Λευτέρης Ιακώβου Η Εκπαίδευση στσ Design 14 Γιώργος Κατσάγγελος Φωτσγραφία και Εσωτερικός χώρσς 20 Λόης Παπαδόπουλος Πσιο Design 28 Άρης Προδρομίδης Design και Τέχνη: μία Διακριτή Συνύπαρξη 34 Γιώργος ΤζΙΡΤζιλάκης Για μια Καταλογική Ποιητική του Βιομηχανικού Αντικειμένου 37 Στέργιος Δελιαλής, για το Μουσείο Design Δημήτρης Φατούρος: Κατοικία KαζάζIJ στο Πανόραμα, και 1973 / Θεσσαλονίκη - Επιλογές Εσωτερικής Επίπλωσης 44 Γιώργος Λιαμάδης Συζητώντας για το Design με τον Ανδρέα Βαρώτσο 52 Φανή ΜουμΤζίδου Σπίτια τόσο Διαφορετικά, τόσο Ελκυστικά... Το Design ως Υπόσχεση Ευτυχίας 60 Newsletter Τελλόγλεισυ Ιδρύματος

4

5 3 Δια του Τελλόγλειου Ιδρύματος εκφράζεται και εκδηλώνεται η ουοτηματική και οργανωμένη προσπάθεια του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης να συμβάλει στην πολιτιστική αναβάθμιση της πόλης μας και γενικότερα της χώρας μας, διαχέοντας την τέχνη και τη γνώση γύρω από αυτή. Η αποτελεσματική συμβολή του Ιδρύματος στα πολιτιστικά δρώμενα της πόλης μας, ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, λόγω της εντυπωσιακής και πρωτοποριακής δραστηριότητάς του είναι πλέον αναγνωρισμένη. Με χαρά και ικανοποίηση όλοι όσοι αγωνίζονται διαρκώς και επιμόνως για την επίτευξη των στόχων του Ιδρύματος, γίνονται καθημερινά αποδέκτες των θετικών σχολίων της κοινωνίας της πόλης μας. Ο Σύλλογος των Φίλων του Τελλόγλειου Ιδρύματος αποτελείται από άτομα που χαρακτηρίζονται από την ευαισθησία με την οποία αντιμετωπίζουν την τέχνη με όλες τις δυνατές μορφές έκφρασής της. Αυτό το κοινό χαρακτηριοτικό των Φίλων του Τελλόγλειου Ιδρύματος αιτιολογεί την προτεραιότητα που δίνουν τα μέλη του Συλλόγου στη στήριξη όλων των δραστηριοτήτων του Ιδρύματος. Η παρούσα έκδοση για την τέχνη και τον πολιτισμό θα συμβάλει στην διάδοση και ενίοχυοη των προσπαθειών του Τελλόγλειου Ιδρύματος και γι' αυτό με χαρά χαιρετίζουμε την υλοποίηση του τόμου αυτού ο οποίος μάλιστα είναι αφιερωμένος ειδικά στο Design. Αν και είμαστε βέβαιοι για την ποιότητα και το ενδιαφέρον περιεχόμενο της έκδοσης αυτής εντούτοις ελπίζουμε να συμφωνήσουν με αυτό και όλοι οι αναγνώστες του τόμου. Ανδρέας Γιαwακουδάκης ΑναπληρωτήςΚαΙΙηγητής ΑντιπρύτανηςΑριστοτέλειου ΠανεπιστημίουΘεοοαλονίκης

6 ΤΟ πανεπιστήμιο οφείλει να ανταποκρίνεται ο' έναν τριπλό ρόλο. Να εκπαιδεύει το μελλ?ντικό επιοτη μoν~kό δ~ναμιkό μιας χώρα5, να ερευνά για την προαγωγη της επιοτημονικης γνωοης και να προοφερει οτον κοινωνικό του περίγυρο. Χωρίς να παραγνωρίζεται ότι η διδαοκαλία και η έρευνα χαρακτηρίζουν και διαμορφώνουν τον πολιτιομό μιας χώρας, η άμεοη προοφορά στην κοινωνία συνίοταται πρώτιστα οτην επίλυοη των προβλημάτων που αντιμετωπίζει το κοινωνικό σύνολο και στην απάντηοη των ερωτημάτων που το απαοχολούν. Ειδικά η Πολυτεχνική Σχολή του Α.Π.Θ. φημίζεται από την ίδρυοή της για την προσέλκυση και τη συσπείρωση φωτεινών και προοδευτικών ανθρώπων σε μία κοινωνικά και εθνικά ευαίσθητη ευρύτερη περιοχή. Αποβλέποντας στην αμφίδρομη σχέση με την κοινωνία της πόλης και τους φορείς της, η Σχολή μας επιδιώκει τη διοργάνωση κοινών δράσεων με κοινωνικούς και επιοτημονικούς φορείς, αλλά και την τοπική αυτοδιοίκηση, στο επίπεδο των εκπαιδευτικών πρωτοβουλιών, αλλά και πολιτιοτικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων. Ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια δράσεις αυτού του είδους εντάχτηκαν στις 'Ήμέρες Πολυτεχνείου", ένα θεσμό που αγκαλιάστηκε απο την πανεπιστημιακή κοινότητα και έγινε ευμενώς αποδεκτός από την κοινωνία της Θεσσαλονίκης. Μεγάλο μέρος των πολιτιοτικών δραστηριοτήτων που συνδιοργανώνει η Πολυτεχνική Σχολή του Α.Π.Θ. πραγματοποιείται στο Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών του Πανεπιοτημίου μας. Αποτελώντας τον πολιτιστικό βραχίονα του Α.Π.Θ., το Τελλόγλειο αποσκοπεί μεταξύ των άλλων στη συστηματική γνωριμία του κοινού με την Τέχνη και στην ουσιαστική επαφή των νέων παιδιών με το έργο τέχνης μέσω ειδικών εκπαιδευτικών προγραμμάτων. Είναι λοιπόν προφανής η προστιθέμενη αξία από τη συνεργασία ανάμεσα στην εξωστρεφή Πολυτεχνική Σχολή και το Τελλόγλειο. Η συνεργασία αυτή σηματοδοτείται και από την παρούσα έκδοση που συνδέεται με τις Εκθέσεις στο Τελλόγλειο πάνω σε αντικείμενα που θεραπεύονται στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο. Θεωρώ ευτυχή συγκυρία ότι η ανά χείρας έκδοση είναι αφιερωμένη στο Βιομηχανικό Σχεδιασμό, και μάλιστα για τρεις λόγους. Πρώτα απ' όλα, το συγκεκριμένο αντικείμενο συγκεντρώνει ζωηρό ενδιαφέρον διαφόρων Τμημάτων της Πολυτεχνικής Σχολής, κατά κύριο λόγο βέβαια των Αρχιτεκτόνων και των Μηχανολόγων Μηχανικών. Από την άλλη πλευρά, έχει σημειωθεί από πολλούς ειδικούς η υστέρηση της χώρας μας στο συγκεκριμένο αντικείμενο, λόγος για τον οποίο ευελπιστώ ότι η έκδοση θα συνεισφέρει στην ευαισθητοποίηση της πολιτείας για την ανάγκη προώθησης τόσο της πανεπιστημιακής εκπαίδευσης, όσο και της έρευνας στο Βιομηχανικό Σχεδιασμό. Το θέμα της έκδοσης συνδέεται, τέλος, με το γνωστικό αντικείμενο του Ομότιμου Καθηγητή του Α.Π.Θ., Δημήτρη Φατούρου, ενός ανθρώπου που επηρέασε όσο λίγοι την εξέλιξη της Πολυτεχνικής Σχολής. Επιθυμώ να ευχαριστήσω εκ μέρους της Πολυτεχνικής Σχολής του Α.Π.Θ. όλους τους συναδέλφους που συνεισέφεραν με εργασίες τους ή συνέβαλαν με οποιοδήποτε άλλο τρόπο στην υλοποίηση του παρόντος τόμου. Θα ήθελα τέλος να εξάρω ιδιαίτερα το ζήλο που επέδειξε η επιμελήτρια της έκδοσης Φανή ΜουμΤζίδου. Νικόλαος Σ. Μουοιόπουλος ΚαΟηΥητής Κοομήτορας της Πολυτεχνικής Σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεοοαλονίκης

7 5 ΤΟ τμήμα Αρχιτεκτόνων της Πολυτεχνικής Σχολής του Αριοτοτέλειου Πανεπιοτημίου Θεοοαλονίκης και εγώ προοωπικά είμαοτε ιδιαίτερα ευτuχείς με τη λαμπρή και δημιουργική ιδέα του Συλλόγου Φίλων Τελλόγλειου Ιδρύματος για την έκδοοη ενός τόμου αφιερωμένου σε θέματα τέχνης και πολιτισμού. Για την ενθουσιώδη αποδοχή αυτής της ιδέας και τη θερμή υποστήριξη της υλοπσίησής της, συγχαίρουμε τόσο την κοσμητεία της Πολυτεχνικής Σχολής και τον κοσμήτορα Νίκο Μουσιόπουλο όσο και το Τελλόγλειο Ίδρυμα τεχνών και τη Γενική Γραμματέα του Τελλόγλειου Ιδρύματος τεχνών Αλεξάνδρα ΓoυλάKη-Boυτuρά. Είναι γνωστή άλλωστε, η πολύπλευρη και εκτεταμένη δραστηριότητα της Πολυτεχνικής Σχολής, του Τελλόγλειου Ιδρύματος τεχνών και του τμήματος Αρχιτεκτόνων και η θέρμη με την οποία υποστηρίζουμε παρόμοιες δραστηριότητες. Εύχομαι η έκδοση αυτή, με τη συμβολή του τμήματός μας, να είναι το σημείο εκκίνησης μιας δημιουργικής και ποιοτικής εκδοτικής προσπάθειας του Πανεπιστημίου μας για την τέχνη και τον πολιτισμό, εδώ στη Θεσσαλονίκη. Επιθυμία όλων μας είναι να ενεργοποιηθεί ένας συνεχής και γόνιμος διάλογος για θέματα τέχνης και πολιτισμού. Για το σκοπό αυτό καλούνται να συμβάλλουν ειδήμονες της ιστορίας, της θεωρίας και της κριτικής, δάσκαλοι και ερευνητές αλλά και νέοι επιστήμονες και καλλιτέχνες του πανεπιστημίου μας. Παράλληλα η έκδοση αυτή προβάλλει στο ευρύτερο κοινό του πανεπιστημίου και της πόλης μας το αξιόλογο και ποιοτικό έργο του Τελλόγλειου Ιδρύματος Τεχνών του Αριστοτέλειου πανεπιοτημίου Θεσσαλονίκης. Το θέμα του ανά χείρας τόμου είναι το Design και έχει ως αφορμή τις δύο Εκθέσεις που εγκαινιάζονταιστο Τελλόγλειο Ίδρυμα τεχνών παράλληλα με την έκδοσή του. Οι δύο Εκθέσεις, μείζονος σημασίας για το πανεπιστήμιο και την πόλη μας, είναι αφιερωμένες στο έργο του Ομότιμου Καθηγητή του Τμήματός μας Δημήτρη Α. Φατούρου και το Μουσείο Design Θεσσαλονίκης. Το Design, το οποίο εμείς οι αρχιτέκτονες γνωρίσαμε ήδη από τα πρώτα χρόνια των σπουδών μας, επιθυμούμε να το ταυτίζουμε με το κύριο γνωστικό αντικείμενό μας, τον σχεδιασμό σε όλες τις κλίμακες και να το προσεγγίζουμεόχι μόνο ως ένα διαρκή (ανα)σχεδιασμότης φύσης καθώς και του υλικού και ψηφιακού κόσμου που μας περιβάλλει, αλλά και ως μία αέναη δημιουργική (ανα)διατύπωση των αρχιτεκτονικών μορφών και των νοημάτων τους. Το Design, ακόμη και ως σχεδιασμός βιομηχανικών αντικειμένων και προϊόντων καθημερινής χρήσης, συνήθως ανθεί εκεί όπου η βεβαιότητα ακυρώνεται από την παιδεία, την τόλμη και τη φαντασία. Με άλλα λόγια, οι αρχιτέκτονες ως σχεδιαστές αλλά και designers, πιστεύονταςότι ο κόσμος που μας περιβάλλει είναι μόνο μία εκδοχή του πραγματικού, αντιλαμβανόμαστετο Design, ως μία πράξη δημιουργικήςσύλληψης και κατοχής του διαφορετικού και του νεωτερικού του μέλλοντος και ταυτόχρονα ως μία παρέκκλιση και ως αντίθεση προς το φυσιολογικό και το κοινότοπο του σήμερα. Βέβαια, αυτό ισχύει μέχρι που το διαφορετικό του σήμερα να γίνει το φυσιολογικό του αύριο ή το αντίθετο, ανάλογα με τις στρατηγικές ενσωμάτωσης και ακύρωσης της διαφοράς: τη μαζική ένταξη του διαφορετικού στο χώρο της αγοράς, τη συνοπτική καταγραφή της ετερότητας στις λαμπρές ή ταπεινές εξαιρέσεις του κοι,,:ότοπου,ή 1!1 μόνιμη και τελεσίδικη "εξορία" του ανοίκειου στο χώρο της χειρονομιας χωρις νοημα. Παρ' όλα αυτά, ίσως και εξ αιτίας όλων αυτών, για τους αρχιτέκτονες το Design, εκτός από αντικείμενο παιδείας, έρευνας και επαγγελματικής ενασχόλησης ~ίναι ιδιαίτερα δημοφιλές και ως γνωστικό πεδίο ιδιαίτερα ευρύ, ενώ συνήθως εξεταζεται διεπιστημονικά, μεταξύ άλλων, από τη Φιλοσοφία την οικονομία την ιστορία, τη Γεωγραφία, την Κοινωνική Ανθρωπολογία, την Ψυχολογία, την Oι~oλo-

8

9

10

11 Design ι<αι MainstreaIn Δημήτρης Α. Φaτoύpoς Ομότιμος καθηυητής του Α.Π.Θ. ΤΟ design είναι επιθετικό και διεκδικεί την αυτονομία του. Δεκάδες συνθετικές δραστηριότητεςτου κτιομένου περιβάλλοντος, αντικείμενα καθημερινής χρήσης, έπιπλα, έντυπα, ρούχα, συσκευές της ηλεκτρονικής πραγματικότητας, ί- pod, φωτογραφικές μηχανές και αφίσες, αποζητούν μια σχεδόν κοινή εικονογραφική, σχεδιαστική οντότητα μικρής και μεγάλης κλίμακας. Τα αντικείμενα του design συντεταγμένα, με όλους τους κανόνες της κερδοφορίας, στις οδηγίες της διαφήμισης, της προσέλκυσης, της πειθούς, της φαντασίωσης της μοναδικότηταςκαι της ένταξης στη δύναμη της λάμψης είναι πανταχού παρόντα. Το design επιχειρεί την κατάληψη κάθε περιβάλλοντος και κάθε μέσου της ατομικής και συλλογικής ζωής. Ενσωματώνει δεκάδες δραστηριότητεςπου μέχρι και πριν λίγα σχετικά χρόνια ήταν αυτοτελείς, ο επίμονος σχεδιαστής, ο ξυλουργός και ο σιδεράς του επίπλου, ο γραφίστας, το τύπωμα του βιβλίου, ο αρχιτέκτονας σε κρίσιμα συστατικά του έργου του, συναθροίζονται με καινούργιες εντολές και το μοναδικό, το προσωπικό έργο έχει περιοριοτείαπό το mainstream, αρκεί να θυμηθούμε, ότι οριομένα έργα της αρχιτεκτονικής τα ονομάζουν ντιζαινάτα. Οι διαφορετικότητεςτοπικών και προσωπικών επιλογών, διαφορετικών στερεότυπων και συνθηκών ζωής, γεωγραφικών και κλιματικών συνθηκών, υπακούουν με ηδονή στις υπερτοπικέςπαγκοσμιοποιημένεςεπιθυμίες και φαντασιώσειςκαι κρίσιμες ταυτότητες έχουν εύκολα αποδυναμωθείχωρίς να δημιουργούνταικαινούργιες. Μέσα σε αύτες τις πραγματικότητεςοριομένα έργα και κατευθύνσεις αναπτύσσουν ιδιαίτερη ταυτότητα, απόδειξη της ικανότητας της τέχνης και του δημιουργού να βρίσκουν διεξόδους. Προσωπικές δημιουργίες του design αποτελούν παραδείγματα συνθετικής ποιότητας με προτάσεις για τα περιβάλλοντα ζωής της ανθρώπινης κοινότητας που υπερβαίνουντα όρια των παραλλαγών του mainstream.

12 Η Εκπαίδευση στο Design Νίκος Καλογήρου Κα,'JηΥητής τμήματος Αρχιτεκτόνων Π.Σ. - Α.Π.Θ. Λευτέρης Ιακώβου Κα,'JηΥητής τμήματος ΜηχανολόΥων Π.Σ. - Α.Π.Θ. ΙΙΑναμφίβολα το design εντάσσεται σε μία διεπιστημονική περιοχή συνδυάζοντας ι ι ι γνωστικα αντικειμενα που ανηκουν σε διαφορετικούς επιστημονικούς κλάδους (π.χ. αρχιτεκτονική, μηχανολογία, κλπ)."

13 Σε μια εποχή κρίοης της ελληνικής οικονομίας είναι πρωταρχικό καθήκον να?ναζητηθούν δημιουργικές διέξοδοι για την παραγωγή κατάλληλα σχεδιασμενων ποιοτικών προϊόντων τα οποία να διαφοροποιούνται από αυτά που προσφέρει ο χαμηλού κόστους ανταγωνιομός. Στο πλαίσιο αυτό εκτιμούμε ότι είναι ώριμες οι συνθήκες για τη λειτουργία ενός εξειδικευμένου τμήματος μηχανικών με αντικείμενο το design στο μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της χώρας, το Α.Π.Θ., για την εκπαίδευση στο σχεδιαομό προϊόντων και στη βισμηχανική αισθητική. Ιοτορικά το τμήμα Αρχιτεκτόνων της Θεσσαλονίκης είχε την πρωτοπορία οτη σχετική παιδεία με την έδρα και το εργαοτήριο ΑρχιτεκτονικήςΕσωτερικών Χώρων και Βιομηχανικής Αιοθητικής που ιδρύθηκε το 1959 με καθηγητή τον Δημήτρη Φατούρο. Σήμερα τα συγγενέοτερα τμήματα Αρχιτεκτόνων και Μηχανολόγων υποοτηρίζουν ένθερμα την παιδεία σε αυτή την κατεύθυνση, ενώ στο ευρύτερο πλαίσισ του πανεπιοτημίου μας οι τομείς στρατηγικής διοίκησης και δημιουργικής έκφραοης μπορούν να βοηθηθούν από το τμήμα οικονομικών Επιοτημών και την Σχολή Καλών Τεχνών. Αναμφίβολα το design εντάσσεται σε μία διεπιστημονική περιοχή συνδυάζοντας γνωστικά αντικείμενα που ανήκουν σε διαφορετικούςεπιστημονικούςκλάδους (π.χ. αρχιτεκτονική, μηχανολογία, κλπ). Αυτά τα αντικείμενα μπορούν να καλυφθούν είτε με κάποιο μεταπτυχιακόπρόγραμμα ειδίκευσης που θα δέχεται αποφοίτους συναφών παραδοσιακών προγραμμάτωνσπουδών, είτε με κάποιο ολοκληρωμένο πρόγραμμα επιπέδου master που θα επικεντρωθεί στα απαραίτητα για τον διπλωματούχο αντικείμενα. Η τελευταία εκδοχή παρέχει πιο ολοκληρωμένη εκπαίδευση καθώς εντοπίζεται στην παρακολούθηση και μελέτη γνωστικών αντικειμένων με άμεση χρησιμότητα για τον βιομηχανικό σχεδιαστή. Κατά την εκτίμησή μας και οι δύο περιπτώσεις είναι χρήσιμες: μεταπτυχιακό πρόγραμμα για απασχολούμενουςστο χώρο του βισμηχανικούσχεδιασμού που επιθυμούν να διευρύνουν ή να συστηματοποιήσουντις γνώσεις τους και εξειδικευμένοτμήμα μηχανικών για νέους φοιτητές με πιθανότερο τίτλο: "Σχεδιασμός Προϊόντων και Βιομηχανική Αιοθητική". Μία από τις κυριότερες συνιοτώσες της παιδείας στο design σε επίπεδο διπλώματος μηχανικού (5 έτη) είναι η ουσιαστική κατανόηση της συνέργιας μεταξύ της παραγωγής

14 και της αισθητικής των προϊόντων. Η εκπαιδευτική διαδικασία προϋποθέτει την ευρεία κατανόηση του σχεδιασμού ως σύνθετης και συνολικής διαδικασίας που εμπεριέχει τεχνολογική και μηχανολογική τεκμηρίωση, αλλά ταυτόχρονα προϋποθέτει τη δυνατότητα δημιουργικής σύνθεσης της μορφής, με ενσωματωμένες λειτουργικές, αισθητικές, οικονομικές και τεχνολογικές παραμέτρους. Ο βιομηχανικός σχεδιασμός (μεμονωμένων προϊόντων, γραφιστικών εφαρμογών και περιβαλλόντων μικρής κλίμακας) μπορεί να θεωρηθεί ως προϊόν ακραίας κλίμακας της αρχιτεκτονικής με κοινό στοιχείο την εφαρμοσμένη σύνθεση μέσα στους δεδομένους περιορισμούς της παραγωγής και κατασκευής. Από την άλλη πλευρά, για τον επιτυχημένο βιομηχανικό σχεδιασμό απαιτούνται γνώσεις μηχανικής, αντοχής, μηχανολογικού σχεδιασμού, λειτουργίας των σύγχρονων μηχανών, καθώς και των τεχνικών οργάνωσης και προγραμματισμού της παραγωγής και του εφοδιασμού, κάτι που προϋποθέτει άμεση συγγένεια με τη γνωστική περιοχή των μηχανολόγων. Επιπρόσθετα ο δημιουργικός σχεδιασμός προϋποθέτει την ικανότητα εικαστικής προσέγγισης και την παροχή της σχετικής παιδείας σε ό,τι αφορά ειδικότερα στις εφαρμοσμένες τέχνες. Όσοι ασχολούνται με το design είναι υποχρεωμένοι να συνεργάζονται στενά με άλλες ειδικότητες που εμπλέκονται στη διαδικασία παραγωγής: αρχιτέκτονες, μηχανολόγους και κάθε είδους επιστήμονες που σχετίζονται με τις οικονομικές και διαχειριστικές ειδικότητες (προγραμματισμού, μάρκετινγκ, διαφήμισης). Γενικότερα, εμπλέκονται ουσιαστικά σε μία ποικιλία προβλημάτων που αφορούν στην εικόνα του πελάτη τους: ταυτοποίηση, σχεδιασμός εκθέσεων και προβολής, συσκευασίες. Όλα αυτά πρέπει να γίνονται στο πλαίσιο μίας ανθρωποκεντρικής παιδείας ώστε να εξυπηρετείταιτο γενικότερο κοινωνικό συμφέρον, η τήρηση προδιαγραφών ποιότητας και ασφάλειας, η προστασία των καταναλωτών, η βιωσιμότητα και η περιβαλλοντική ευαισθησία. Η συνύπαρξη διαφορετικών κατευθύνσεων στο σχεδιασμό (design) δεν πρέπει να συσκοτίζει τη βαθύτερη ενότητα της παιδείας του σχεδιαστή - μηχανικού καθώς σήμερα το design δεν μπορεί να θεωρηθεί ως απλή στιλιστική τεχνική που προσδίδει μορφή σε προϊόντα, περιβάλλοντα και επικοινωνίες αλλά είναι αναγκαίο να θεωρηθεί ως σύνθετη τεχνική δραστηριότηταη οποία με στρατηγικό τρόπο κατευθύνειτη μορφή και το νόημα της βιομηχανικής παραγωγής ενώ πολιτισμικά κατευθύνει τις διαφορετικές αισθητικές και κοινωνικές οmικές. Η παιδεία πρέπει να δομείται ως σύνολο ερευνητικών και συνθετικών εμπειριών, καθώς οφείλει να παρέχει όχι μόνο τις δεξιότητες και τα εργαλεία για τον τρόπο υλοποίησης μελετών, από τη σύλληψη μέχρι την εφαρμογή, αλλά και να επιχειρείνα εμβαθύνειτις γνώσεις στην κριτική αποτίμηση των διαδικασιώνμε τις οποίες τίθενται τα προβλήματασχεδιασμού με την ευρύτερη έννοια. Ειδικότεραο βιομηχανικόςσχεδιασμόςπροϊόντωνπροϋποθέτειτη δημιουργία, ανάmυξη και εξέλιξη διαδικασιών που εξασφαλίζουν την παραγωγή προϊόντων με προδιαγραφές που συνδυάζουν τη λειτουργικότητα, την οικονομία, την περιβαλλοντική ανταπόκριση με τη σύνθεση της μορφής από άποψη αισθητική, επιλογής υλικών, υφής επιφανειών. Στόχος είναι να εξασφαλιστεί, παράλληλα με την ελκυστικότητακαι το βέλτιστο σχεδιασμό για τους χρήστες, ο ποιοτικο-λειτουργικόςχαρακτήρας των προϊόντων και η βιωσιμότητα της παραγωγής. 'Οπως είπε και ο Steve ]obs: Το design δεν είναι μόνο αυτό που φαίνεται και αυτό που αιοf}ανόμαοτε. Το design είναι το πως (κάτι) λειτουρυεί. Στον τομέα του γραφιστικού σχεδιασμού, βασικό καθήκον είναι ο σχεδιασμός της πληροφορίας με πρωτότυπο και δημιουργικό τρόπο ώστε να δημιουργηθούν οι κατάλληλοι οπτικοί ερεθισμοί που είναι αναγκαίοι για μία λειτουργική, αισθητική και αποτελεσματική επικοινωνία. Στόχος είναι η παραγωγή όλων των στοιχείων ενός αποτελεσματικού οmικοακουστικού προϊόντος με κείμενα, εικόνες και σύμβολα με μορφή έντυπη ή ηλεκτρονική. Ο γραφιστικός σχεδιασμός ενδεικτικά μπορεί να περιλαμβάνει το σχεδιασμό βιβλίων και εντύπων συσκευασιώυ' λογοτύπ,ων, σημάτων,,διαφή~ισης~ πολ?μέσων και δικτυακών τόπων. Η εκπαιδευτικη διαδικασια για τον τομεα αυτο προυποθετει την κατανόηση των εφαρμοσμένωυ οmικών τεχνών με παιδ,εία, συνθετική, αλλά,και εικαστική που θα χρησιμεύσει ως υπoβα~ρo για :η δημιουργικη συν~εση των, μορφων., Αντικείμενο του σxεδιασμo~ περιβαλλοντος, μικρryς κλιμακας ειναι, η πρ~?:αρμoγη και η αναδιαμόρφωση χώρων αναλογα με τη χρηση, ωστε, να εντ?-χ θουν προιοντα βι~ ομηχανικού σχεδιασμού και ~α δημι~υργηθoυν ολοκληρωμενες ενoτη~ες, με πρooρ~σμo οικιακό, γραφειακό, εμπορικο, διασkεδ~σης Κ.,Τ.λ. Ιδιαιτερ?, σημαντι~η ειναι η,σxεδι~ση εφήμερων χρήσεων βιτρίνας, περιοδικων εκθεσεων και σημανσης χωρων. Στοχος ειναι

15 Η Εκπαίδευση στο Design Νίκος καλογήρου 8.. Λευτέρης lοκώβου 13 ΙΙΟ βιομηχανικός σχεδιασμός (μεμονωμένων.. ι Ι ι προιοντων, γραφιστικωνεφαρμογωνκαι περιβαλλόντωνμικρής κλίμακας) μπορεί να υεωρηυείως προϊόν ακραίας κλίμακας της / / / αρχιτεκτονικης με κοινο στοιχειο την εφαρμοσμένη σύνυεση μέσα στους δεδομένους περιι ι ι " ορισμους της παραγωγης και κατασκευης. να εξασφαλιστεί η συνσλική σύνθεση τσυ μικρσπεριβάλ/οντος με την αρμονική ένταξη των αντικειμένων σχεδιασμού στο χώρο έτσι ώστε να εξοικονομείται η λειτουργικότητα, η αισθητική και η ελκυστικότητα αξιοποιώντας μοναδικά αλλά και επαναλαμβανόμενα (βιομηχανικά) προίόντα. Η εκπαιδευτική διαδικασία στο σχεδιασμό μικροπεριβάλλοντος προϋποθέτει επίσης, εκτός από την κατανόηση της αρχιτεκτονικής εσωτερικών χώρων και την ουσιαστική γνώση τεχνολογικών παραμέτρων, μηχανικών περιορισμών και κατασκευαστικών τεχνικών, έτσι ώστε να προκύψουν ολοκληρωμένες υλοποιήσεις. Η χωροθέτηση του τμήματος θα μπορούσε να γίνει σε πολλές περιοχές με πρόσφατη ή και παλαιότερη βιομηχανική παράδοση. Η ενδεχόμενη επιλογή της πόλης της Βέροιας παρέχει μία μοναδική ευκαιρία αναφοράς και συσχέτισης με τις παραδοσιακές χειροτεχνικές και βιομηχανικές δραστηριότητες, που αναπτύχθηκαν τους τελευταίους αιώνες στο Ανατολικό Βέρμιο (Βέροια, Νάουσα, Έδεσσα). Ο σωστός σχεδιασμός των κλωστοϋφαντουργικών προ'ίόντων και των αντίστοιχων επεξεργασμένων προίόντων της γεωργικής βιομηχανίας είναι μία από τις απαραίτητες προϋποθέσεις για τη συνέχιση και τον εκσυγχρονισμό αυτής της μακρόχρονης παράδοσης. Ακόμη, στη Βέροια υπάρχει παράρτημα της πανεπιστημιούπολης του Α.Π.Θ. με επάρκεια χώρων, υπαρχόντων αλλά και προγραμματιζόμενων, όπου ήδη λειτουργεί το τμήμα Μηχανικών Πολεοδομίας, Χωροταξίας και {ι.νάπτυξης. Για τις ανάγκες του Α.Π.Θ. έχει παραχωρηθεί έκταση 60 στρεμμάτων με καλή προσπέλαση από την Εγνατία Οδό και προοπτικές μεσοπρόθεσμηςσύνδεσης με τον προαστιακό σιδηρόδρομο που προτείνεται στην περιοχή. Εκτιμάται ότι για να υπάρξει βιωσιμότητα των εγκαταστάσεωντης Πολυτεχνικής Σχολής είναι σκόπιμη η δημιουργία δεύτερου τμήματος που μπορεί να χωροθετηθεί σε διακεκριμένο τμήμα προς το νότιο τμήμα της αρχικής έκτασης, ενώ ορισμένα από τα νέα προγραμματισμένακτίρια (αμφιθέατρα, εκθεσιακοί- συνεδριακοί χώροι) μπορούν να αξιοποιηθούν ως κοινόχρηστα.

16 ι Φωτογραφια και Εqωτερικος Χωρος Γιώργος Κατσάγγελος Αναπλ. Καθηγητής τμήματος Εικαοτικών και Εφαρμοομένων τεχνών Σ.Ι<.τ. - Α.Π.Θ. κοομήτορας Σ.Ι<.Τ. - Α.π.Θ. ι ΙΈίνaι αυτονόητο ότι η φωτογραφία συνετέλεσε δραματικά στην ραγδαία εξέλιξη των επιστημών και των τεχνών με τρόπο κυριολεκτικά μαγικό." Γ. Κaτσάγγελος, Τρινιτόντ, Κούβα r. ΚατσάγγελΟζ. Κωνσταντινούπολη,,

17 Γ. Κατσαγγελος, ΚωvοτaVΤιvούποληη-lΟ-2008 Ηανακάλυψη της φωτογραφίας δεν μπορεί να θεωρηθεί ένα τυχαίο γεγονός. Είναι η ουνιοταμένη των κοινωνικών και τεχνολογικών αλλαγών και εξελίξεων των αρχών του 19'u αιώνα. Η αλλαγή των κοινωνικών δομών και η απεξάρτηοη της τέχνης από την εκκλησία και την αριοτοκρατική τάξη, οι οποίες την συντηρούσαν χρηματοδοτώντας την έως τότε, δημιουργεί την ανάγκη για διεύρυνση του κοινού στο οποίο απευθύνεται η τέχνη. Ωστόσο παράλληλα πρέπει να ικανοποιεί και μία σειρά άλλων δεδομένων, άμεσα συνυφασμένων με τις οικονομικές δυνατότητες και την ελλιπή αισθητική παιδεία της νέας κοινωνικής τάξης. Έτσι, η φωτογραφία έρχεται να ικανοποιήσει τις ανάγκες αποτύπωσης της πραγματικής εικόνας της αστικής τάξης, που γεννιέται μετά την Βιομηχανική Επανάσταση, με μια μέθοδο μικρότερου οικονομικού κόστους και μεγαλύτερης ακρίβειας, μία αναζήτηση που έχει τις ρίζες της στα χρόνια της Αναγέννησης. Το μεσαιωνικό μυαλό γέννησε την εφεύρεση που ονομάζεται camera obscura με μοναδικό εξ αρχής σκοπό, να καταγράψει τον πραγματικό κόσμο με βάση την προοπτική του ανθρώπινου ματιού και όχι του ανθρώπινου μυαλού. Η εφεύρεση αυτή βρήκε πρόσφορο έδαφος, σε ένα ευρύτερο κλίμα επιοτημονικώνανακαλύψεωνπου καλύπτει όλο το φάσμα των επιοτημονικών πεδίων και αναπτύχθηκε στα χρόνια του Διαφωτισμού και της ΒιομηχανικήςΕπανάστασης. Είναι αυτονόητο ότι η φωτογραφία συνετέλεσε δραματικά στην ραγδαία εξέλιξη των επιοτημών και των τεχνών με τρόπο κυριολεκτικά μαγικό. Θα προσπαθήσω με ένα μικρό παράδειγμανα περιγράψω μια και μόνο ανθρώπινη δραστηριότηταπριν και μετά την ανακάλυψη της φωτογραφίας. Σκεφτείτε προς στιγμήν τον ιστορικό της τέχνης που ερευνά και αναλύει το έργο του Rembrandt σε σχέση με την ιταλική πρωτοαναγέννηση και τον Giotto. Ποια θα ήταν τα εργαλεία που θα χρησιμοποιούσε πριν την ανακάλυψη της φωτογραφίας; Η ευκολία, η αμεσότητα και η ακρίβεια που παρέχει η χρήση της φωτογραφίας στον ερευνητή αλλά και σε κάθε καλλιτέχνη ή θεατή είναι αξεπέραστη. Οι αποστάσεις εκμηδενίζονται και οι ιδέες απελευθερώνονται. Αν επεκτείνουμε την εφαρμογή της φωτογραφίας σε οποιαδήποτε επιστήμη θα κατανοήσουμε αμέσως τη συνεισφορά της φωτογραφίας στη σύγχρονη κοινωνία.

18 Πολλά είναι τα βήματα που διαμόρφωσαν την αντίληψη του ανθρώπου για την κοινωνία που ζούσε και κατά συνέπεια την κουλτούρα και τον πολιτισμό του. Χαρακτηριστικά αναφέρω ότι η δημοσιογραφική φωτογραφία τυπώνεται πρώτη φορά στις 4 Μαρτίου του 1880 στην εφημερίδα Daίly Graphic της Νέας Υόρκης με τίτλο "Τενεκεδούπολη'Ό Η τεχνική που χρησιμοποιείται λέγεται ημιτονική και είναι μια πρώιμη διαχωριστική μέθοδος ψηφιοποίησης της εικόνας. Πριν από αυτή οι φωτογραφίες αποδιδόταν στα έντυπα με ξυλογραφίες, οι οποίες αντέγραφαν με λεmομέρεια τις φωτογραφίες. Είναι χρήσιμο να υπενθυμίσω ότι η πρώτη μηχανή με φιλμ ρολό, η Kodak, εμφανίζεται το 1888, η πρώτη μηχανή με κινηματογραφικό φιλμ 35μμ το 1925, ενώ η Polaroid είναι η πρώτη εταιρία που παρουσιάζει στιγμιαίες φωτογραφικές μηχανές το Μετά από 161 χρόνια συνεχούς εξέλιξης και αλληλεπίδρασης ανάμεσα στην φωτογραφία και στην κοινωνία η ψηφιακή φωτογραφία αποτελεί πλέον το νέο μέσο των φωτογράφων όλου του κόσμου. Ήδη από τα πρώιμα χρόνια της απασχόλησε, σε επίπεδο θεωρητικού προβληματισμού και πρακτικής εφαρμογής, τόσο τους καλλιτέχνες όσο και τους επαγγελματίες φωτογράφους. Τα 40 εκατομμύρια ανθρώπων που είναι συνδεδεμένοι με το Διαδίκτυο, ένα εν δυνάμει κοινό, συμβάλλει στην πρόκληση. Η αγορά ενός σαρωτή (scanner) και η μέτρια γνώση ενός Φιλικού λογισμικού (software) αρκούν για να μπορεί ο καθένας μας να έχει την σελίδα του στο Διαδίκτυο, παγκόσμιος καλλιτέχνης σε αναζήτηση θεατών του φωτογραφικού του έργου. Όλοι αισθάνονται ότι τα κάθε είδους όρια έχουν λιγοστέψει και ότι ο κόσμος, με την πραγματική του έwοια, έχει γίνει μικρότερος. Η φωτογραφική τέχνη γίνεται αντικείμενο προσεχτικής ή βιαστικής μελέτης από άτομα με ειδικό ενδιαφέρον για τη φωτογραφία αλλά και ανθρώπων που "μπήκαν" τυχαία στη σελίδα κατά τη διάρκεια άσκοπης περιπλάνησης στις διακλαδώσεις του Διαδικτύου. Το τελευταίο θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ένα από τα πλεονεκτήματα του παγκόσμιου αυτού forurn κάθε είδους ιδεών. Η επανάσταση που έφερε στις μέρες μας το Διαδίκτυο μπορεί σε ένα βαθμό να συγκριθεί με τη δυνατότητα πρόσβασης στην πληροφορία που έφερε η φωτογραφία με την εφεύρεσή της. Πριν από την ανακάλυψη της φωτογραφίας οι καλλιτέχνες (συνήθως ζωγράφοι) "χρησιμοποιήθηκαν"για την καταγραφήιμεταφοράπληροφορίαςπου αφορούσε στην εικόνα. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του ζωγράφου Hans Holbein του νεότερου, ο οποίος το καλοκαίρι του 1539 ολοκλήρωσε ένα πορτρέτο κατά παραγγελία, το οποίο έμελλε να σηματοδοτήσει την καλλιτεχνική πορεία του. Επρόκειτο για την προσωπογραφία της Άννας της Κλέβης. ο Γερμανός ζωγράφος βρισκόταν ήδη από το 1533 στην υπηρεσία του βασιλιά της Αγγλίας Ερρίκου Η'. Ο βασιλιάς, με ένα διαζύγιο στο ενεργητικό του, έναν αποκεφαλισμό (συζύγου) και με την εις βάρος του υποψία για τη δολοφονία μίας ακόμη συζύγου, είχε μόλις χηρέψει και έψαχνε για νέα σύντροφο. Πρώτη υποψήφια ήταν η νεαρή και όμορφη πριγκίπισσα Χριστίνα του Μιλάνου. Το πορτρέτο της που φιλοτεχνήθηκε από τον Hans Holbein, ικανοποίησε ιδιαίτερα τον Ερρίκο ώστε προέβη άμεσα σε πρόταση γάμου, την οποία η 16χΡονη πριγκίπισσα απέρριψε. Είπε μάλιστα χαρακτηριστικά πως αν είχε δύο κεφάλια, ευχαρίστως θα έθετε το ένα στη διάθεση του βασιλιά της Αγγλίας. Η επόμενη επιλογή του Ερρίκου ήταν η Άwα της Κλέβης, της οποίας το πορτρέτο φιλοτέχνησε και πάλι ο Hans Holbein. Ο Ερρίκος ενθουσιάστηκε για μία ακόμη φορά από το αποτέλεσμα και της έκανε πρόταση γάμου, όμως όταν η Άννα της Κλέβης έφθασε στα ανάκτορα για το γάμο ο βασιλιάς απογοητεύτηκε. Ο γάμος δεν διήρκεσε πολύ. Το ίδιο άδοξα έληξε και η καριέρα του Holbein στη βασιλική αυλή, ενώ ο αυλικός που τον συνέστησε στον Ερρίκο Η' και ήταν υπεύθυνος για το συνοικέσιο με την Άwα της Κλέβης αποκεφαλίστηκε. Εκτός από τα πορτρέτα, που ήταν μια από τις κύριες χρήσεις της φωτογραφίας στα πρώτα της χρόνια, χρησιμοποιήθηκε επίσης και χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα, για να καταγράψει το διαφορετικό, το ξακουστό, το αξιοθέατο. Ο εσωτερικός χώρος προκαλεί το ενδιαφέρον των πρώτων φωτογράφων. Τα εσωτερικά των εκκλησιών, των ανακτόρων και των κατοικιών των πλουσίων εντάχθηκαν από νωρίς στο θεματολόγιο της φωτογραφίας, η οποία μέσω αυτών πραγματεύτηκε το βιωμένο εσωτερικό χώρο του ανθρώπου. Ο εσωτερικός χώρος είναι το αποτέλεσμα πολλών παραγόντων. Οι προσωπικές ανάγκες των ανθρώπων που χρησιμοποιούντο χώρο, η αισθητική της εποχής, οι κατασκευαστικές δυνατότητες μιας κοινωνίας και ο βαθμός τεχνολογικής και κοινωνικής ανάπτυξης

19 Φωτογροφίο Kal ΕσωτερικόςΧώρος Γιώργος κοτσάγγελος 17 είναι μόνο μέρος των παραγόντων αυτών. Το αποτέλεομα της τελικής οργάνωοης του εοωτερικού χώρου μπορεί και αυτό να αναγνωοθεί πολλαπλώς. Εκφράζει όμως με τρόπο καταλυτικό την κατάοταοη των πραγμάτων. Οι ουνθήκες διαβίωσης και οι αισθητικές επιλογές γίνονται αντικείμενο του φωτογράφου που επιλέγει να δει και να διατυπώσει την προσωπική του οπτική με υλικό τη βιωμένη πραγματικότητα του άλλου. Κι όταν αυτό γίνεται αντιληπτό, κατανοητό και αντικείμενο μελέτης και προβληματισμού αποκτά, μέσα από την εικονσγραφική του υπόσταση, τη δυναμική για τη γνώση και την κατανόηση των πραγμάτων. Θα αναφερθώ στην περίπτωση τεσσάρων φωτσγράφων πσυ σε διαφσρετικές εποχές και με τελείως διαφσρετικό τρόπο "είδαν" τον εσωτερικό χώρο. Πρόκειται για μία διαδικασία πσυ έγινε είτε με απσκλειοτική πρόθεση την καταγραφή τσυ χώρσυ και των εικσνσγραφικών τσυ στσιχείων είτε στσ περιθώριο μιας εργασίας πσυ μεταξύ των άλλων χρησιμοποίησε τον χώρο για να "υφάνει" το δράμα που είναι απαραίτητο σε κάθε έργο τέχνης. Ο Lewis ΗίΠΕ γεννημένος στο WiSCOllSin, το 1874, ασχολήθηκε από πολύ νωρίς με τα ανήλικα εργαζόμενα παιδιά και τους μετανάστες που έφταναν στη Νέα Υόρκη στις αρχές του 20 " αιώνα. Με τρόπο μοναδικό, φωτογράφησετα παιδιά να εργάζονται σε εργοστάσια, ορυχεία ή στην πόλη, με σκοπό να καταδείξειτο πρόβλημα και να οδηγήσει την πολιτεία στην κατάργηση της παιδική εργασίας. Στην ερευνά του αυτή ο Lewis ΗίΠΕ φωτογραφίζει τα εσωτερικά των σπιτιών που έχουν μετατραπεί σε βιοτεχνίες και αριθμούν στα 1910 στη Νέα Υόρκη περιοσότερα από Ο εσωτερικός χώρος που εμφανίζεται στις φωτογραφίες του είναι τόσος όσος χρειάζεται για να δηλωθεί η οικονομική κατάσταση των ανθρώπων, οι δυσκολίες επιβίωσης και οι συνθήκες εργασίες. Ο σχεδιασμός των εικόνων γίνεται με τρόπο άρτιο έτσι ώστε οι εντάσεις να είναι ελεγχόμενες και ο θεατής να ανακαλύπτει πάντα μια διέξσδο οπτική και κοινωνική 010 πρόβλημα. Οι φωτογραφίεςτου Lewis ΗίΠΕ ακολουθούν αυτονόητα την προσωπική του άποψη που πάντα αντιμετώπιζε το κοινωνικό θέμα που φωτογράφιζε με μια θετική προοmική. Ο ~all(er Evans, γεννημένος στο Missouri το 1903, σπούδασε αρχιτεκτονική και λογοτεχνια στο Παρίσι και επιστρέφοντας στη Αμερική αρχίζει να φωτογραφίζει την πατρίδα του με ένα τρόπο πολύ ιδιαίτερο. Αυτό που παρατηρεί είναι το κοινότυπο το προφανές, συχνά αντιγράφοντας την οπτική του περαστικού. '

20 ΠΟΙΟ DESICN Λόης Παπαδόπσυλσς Καθηγητής ΤμήματοςΑρχιπκτόνων ΠανεπιστήμιουΘεσσαλίας 2

21 1 ΒΕΛΙΚΑ ή ΤΟ ΑΤΥΧΗΜΑ Στη θ~αματι~ή πρoε~δoπoίηση του Βιρίλιο: μαζί με κάθε εφεύρεση γεννιέται και το συστοιχσ της ατυχημα. Οι καταρρεύσεις βράχων, που οδήγησαν στο κλείσιμο της Εθνικής οδού στα Τέμπη, επιμήκυναν για όλο τσ χειμώνα του κατά μία ώρα τη διαδρομή Θεσσαλονίκη - Αθήνα. Αλλά η παράκαμψη του Κισσάβου, βοηθημένη από μια ευανάγνωστη οδική κίτρινη σήμανση, που σχεδιάσθηκε και τοποθετήθηκε ακαριαία, μετά το ατύχημα, μας αποζημίωσε με τοπία, που ίσως ποτέ δε θα είχαμε υποψιασθεί: ένα παραθαλάσσιο οδήγημα παράλληλα στο Αιγαίο: χαμηλότερα από τη Μελίβοια και το Μεταξοχώρι, με ανατολική απέναντι θέα, μέσα στο μπλε, την Κασσάνδρα, τις Σποράδες, ίσως και τον Αη-Στράτη με τη Λήμνο, η γραμμή από το Στόμιο στην Κουτσουπιά και αμέσως μετά, απροσδόκητα, στην ισιάδα της Βελίκας και του Αγιόκαμπου. Η ευτυχής αντιπαροχή για το χαμένο χρόνο. Ο κακοφτιαγμένος εφεδρικός δρόμος εξυπηρέτησης, με την άσφαλτο εκατέρωθεν μαδημένη, έχει μήκος περίπου 30 χιλιομέτρων και τέμνεται από τρεις εγκάρσιους χειμάρρους. Από την πλευρά της θάλασσας, μια εντυπωσιακή λωρίδα αιγιαλού, με σταθερό πλάτος περίπου μέτρων, στα σημεία που κάμmεται φτάνει και τα 40 μέτρα. [Εικόνα 1] Το χειμωνιάτικο τοπίο περιγράφει μια ατμόσφαιρα λεηλασίας: [Εικόνα 2] μαδημένοι φοίνικες, σπασμένες πλαστικές καρέκλες, κατεστραμμένα ευτελή στέγαστρα, τσαλακωμένα βαρέλια απορριμμάτων, σάπιοι πάγκοι νοβοπάν, μπαρ με ονομασίες επίκλησης στον ηδυπαθή εξωτισμό του καλιφορνέζικου ηλιοβασιλέματος. [Εικόνο 3J Ας πούμε: Venice, LA. [Εικόνα 4] 3 Θα μπορούσαν να είναι και έτσι. Όμως είναι κυρίως σκουπίδια... άδειες μποτίλιες, χαρτιά από σάντουιτς, / μεταξωτά μαντήλια, χαρτονένια κουτιά, αποτσίυαρα / κι' άλλα τεκμήρια θεριvών vυκτώv. ΦύΥαvε σι vύμφες... ("Το τραγούδι της φωτιάς", Έρημη χώρα, μτφρ. Γ.Σ.). Ο, τι απομένει είναι ο θλιβερός λεκές ενός άγριου coitus inrerτuptus. 4 =::.~

22 Από την άλλη, τη μέσα πλευρά του δρόμου, ένα ουνεχές κτισμένο μέτωπο. Και μόνη η πυκνότητα της δόμησης προδίδει μια έντονη εποχιακή, προφανώς καλοκαιρινή χρήση: σβησμένες ταμπέλλες σε βρωμισμένο λευκό πλεξιγκλάς αναγγέλλουν με κραυγαλέα γραφιστική τοστ, φραπέ, πίτσα, κρέπες: όλη τη junk γκάμα του νεκρού χρόνου. Λίγες ψαροταβέρνες και ντονέρ-κεμπαμππαρά θιν' αλός, πολλά rooms to let. Αρκετές εργολαβικές παραθεριστικέςκατοικίες αλλά και ακριβά, ΠεΡιποιημένα''συγκροτήματα''. Θα μπορούσαννα είναι Θεόχτισrα, σαν αυτά που δεν κουράζονταν να φωτογραφίζειο Άρης Κωνσταντινίδης.[Εικόνα5] Θα μπορούσαν να είναι έντεχνα καταλύματα, οαν το Cabanon του Le Corbusier, οτο Cap Manin, οτη Γαλλική Ριβιέρα. [Εικόνα 6] Θα μπορούοαν να είναι κατασκευές που φυτρώνουν από το βράχο, σαν το Tea House του Alvaro Siza οτη Leca, έξω από το Πόρτο. [Εικόνα 7J 5 8 Θα μπορούσαν να είναι και έτσι. Όμως, αντ'αυτών αναπτύσσεται ένα περίπου συνεχές κτισμένο μέτωπο: ας το πούμε Βελίκα-strίΡ. πάνω στην απλωμένες γραμμές της άμμου, ένα πρόσωπο ξεδοντιαομένης αυτοπεποίθησης χάσκει υποσχόμενο παραδείσους: μονώροφες ή διώροφες κατασκευές, εν σειρά αλλά χωρίς καμιάν έγνοια για την τήρηση της οειράς, ετερόκλητες και μισοτελειωμένες, μοντέρνες, ρουοτίκ ή έθνικ, με όοο μπορούν πισ άφθονα μοτίβα και υλικά. Με καχεκτική φύτευση και με ράφι για την τηλεόραση η καθεμιά τους παρενοχλεί οπτικά και ηχητικά το γείτονα και, όλες μαζί, καταπατούν βουλιμικά το πεζοδρόμιο, κάποτε και το δρόμο. Προς το νοτιότερο άκρο του stήρ, προς τη μεριά του Αγιόκαμπου, κτιομένο πιο πρόοφατα και με ορατή πολυτέλεια [Εικόνα 8], το τοπίο ηρεμεί: εμφανίζονται ρείθρα, καλοστρωμένα πεζοδρόμια, οργανωμένο γκαζόν, περιφραγμένα γήπεδα για οπορ επί της άμμου, φωτισμός εδάφους. [Εικόνα 9J Και, οτη θέση του ρέματος, μια αδιανόητη καλλωδιωτή γέφυρα "τύπου Καλατράβα", όπως αναφέρεται στο site του Δήμου. [Εικόνα10] 9 Ωστόσο, όλες οι κατασκευές, ευτελείς είτε πανάκριβες, αυτοσχέδιες αλλά και ενδεχομένως νόμιμες, υπάρχουν εκεί για να είναι αυτό που ακριβώς δεν είναι: οι κατοικίες να είναι όπως οι κατοικίες των πλούοιων στρωμάτων στη Σιθωνία, τα κλαμπ να είναι στέκια διονυσιακού ηαροξυσμού, όπως στη Μύκονο. Αυτή η σημασιολογική και μυθολογική μετατόπιση επέκεινα του πραγματικού, προς σχήματα κατανάλωοης ενός άλλου τοπίου, διαμεοολαβείται και από το Design, σε κάθε του εκδοχή και σε κάθε του κλίμακα: Graphic Design, Interior Design, Industrial Design, Architectural Design, Landscape Design. Ακόμη και Bridge Design. 10

23 Ποιο Design Λόης Ποηοδόηουλος 23 πράγματι, φαίνεται ότι το Design επιτελεί αποτελεοματικάμια διαδικαοία συμφιλίωσης με πρότυπες μορφές χώρου και με πρότυπες συμπεριφορές καταχρηστικήςκατοίκησης του τόπου και του χρόνου. Και επειδή πρέπει να καλυφθεί η υστέρηση, που χωρίζει το πραγματικό από το φαντασιακό, η σπουδή της μεταμόρφωσηςτου τοπίου παίρνει ένα χαρακτήρα κενής ρητορείας: γραφιστική εκζήτηση, εικονογραφικόςπληθωρισμός, αρχιτεκτονικός σολοικισμός, τοπιογραφική βία. Οι μόνιμες κατασκευές εκτόπισαν όχι μόνο τα ευπαθή Θεόχτιστα και τις κινητές καντίνες, αλλά ακόμη και τα εκατοντάδες αγροτικάdarsun, που με τους θορυβώδεις επιβάτες τους, κάθε ηλικίας, φύλου, φυλής και επιτηδεύματος, εικονοποιούσανπριν δύο ή τρεις δεκαετίες δυναμικά το νομαδισμό της ελευθέριας καλοκαιρινήςζωής, ζωογονώντας κατά τους θερινούς μήνες το αναπεπταμένο τοπίο. Και αποχωρώντας το άφηναν στους ήχους της θάλασσας κα της ερημιάς του. Οι ασύντακτες μεταλλαγές στην ανθρωπογεωγραφία του παραθαλάσσιου τοπίου συνοψίζονται στη γλωσσική ασυνεννοησία, που, μέσα στο κρύο αυτού του χειμώνα, κατοίκησε τα αυτοσχέδια rraνeι-stoρ που άρπαξαν την ευκαιρία και εξυπηρέτησαν εκτός σαιζόν, λόγω τεμπών, το coηνου των ΙΧ: γλώσσες διαφορετικέςκαι μπλεγμένες, μαζί και ελληνικά. Άλλοι άνθρωποι, άλλη αρχιτεκτονική, άλλοι χρόνοι, άλλοι τόποι: είναι άραγε κάτι άλλο η ετεροτοπία; Το Design - κατάλογοι ποτών, ταμπέλες, καθίσματα, φωτιστικά οροφής, στροβοσκόπια, πίστες, στάσεις σωμάτων, τονισμός λέξεων, γελάκια, επιφωνήματα, μπαργούμαν, BelIa visra, πέργκολα - καλείται να ομογενοποιήσει τα ετερώνυμα: σαν πετρελαιοκηλίδα απλώνεται μέσα στο λαβύρινθο του διαφορετικού. Όπως το λέει και η λέξη: Design. επισημείωση στο πραγματικό. Ισως: ανασήμανση, ένα άλλο πραγματικό. Δεν πρόκειται για εστετίστικη και αφ' υψηλού απόρριψη μιας μορφής δυναμικής εγκατάστασης, ζωτικής για την οικονομίατων χρημάτων, των αισθημάτωνκαι των φαντασιώσεων των κατοίκων της περιοχής. Το μόνο που αυτό το σημείωμα θέλει να καταγράψει είναι η φετιχοποίηση: των μορφών, των αντικειμένων, της αρχιτεκτονικής.την αναγωγή τους σε σύγχρονο τρόπο ζωής. Και την απορρόφηση του πραγματικού μέσα στη μετωνυμία του ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ, ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ, DESICN ή Η ΣΥΝΕΧΕΙΑΤΟΥ ΠΕΔΙΟΥ 13 Η διάψευση καραδοκεί: η κυριολεξία του Design αποδεικνύεται ψευδαισθητική, άρα η μεταφορά - Design αντικείμενο. Πουθενά αλλού, παρά στις καταρρέει.όταν η απόσταση της πραγματικότητας από τον φαντασιακό προορισμό της επιθυμίας είναι μεγάλη, το κόστος της μετάβασης διογκώνεται και οι στρατηγικές απρόβλεmες. Ισως γι αυτό, τα μπαρ της γειτονικής Αγιάς επενδύουν τόσα πολύ και τόσα πολλά στο επώνυμο - αυθεντικό ή μαϊμού μικρές επαρχιακές πόλεις, δε συναντάμε αυτή την ασύμμετρη επένδυση στο Design. πράγματι καθόλου δεν απασχόλησε η μεγάλη και αναίτια συσσώρευση ακριβών αντικειμένων σχεδιαστές, όπως Π.χ. ο Adolf Loos, όταν ο ίδιος, μόνος του, σχεδίαζε τον εσωτερικό χώρο και τα έπιπλα για το American bar [Εικόνα 11] ή, για να έρθουμε πιο κοντά, τον Αριστομένη Προβελέγγιο όταν μόνος του σχεδίαζε τα έπιπλα για το μικρό ~~~= Μπαρ Aurevoir στην οδό πατησίων, αφήνοντας μάλιστα στους ιδιοκτήτες την αυτονόητη ελευθερία της εσωτερικής διακόσμησης - δηλαδή της σύνταξης ενός συμβολικού κόσμου, εντός του οποίου οι ίδιοι θα ήθελαν να φιλοξενούν τους θαμώνες του. [Εικόνες 12.13J Στους αντίποδες, προφανώς, αυτής της απεγνωσμένης και επιδεικτικής υπερεπένδυσης αναγνωρίζε-

24 .. ται και ο σχεδιασμός πολλών από τα καταστήματα και καφέ, μέσω των οποίων ο Στέργιος Δελιαλής επί έτη μας εκπαίδευε στους δραστικούς γλωσσολογικούς κώδικες μιας κουλτούρας, που κατά πολύ υπερέβαινε την επικράτεια του Design. [Εικόνα 14] Και, από μιαν άλλη οπτική, η ίδια απόσταση από αυτή την αδιέξοδη και αγχωτική στάση του πολυτελούς Design χωρίζει την κομψότητα των υπαινικτι- 14 κών χειρισμών, μέσω των οποίων η Κατερίνα ΚΟΤζιά και η Κορίνα Φιλοξενίδου απέδωσαν το εστιατόριο του Τελλόγλειου ως μία εύληπτη αλληγορία εσωτερικού κήπου, σε επικοινωνία με την αστική αυλή για υπαίθρια γεύματα, που σχεδίαοαν στα ευρύχωρα giardini του Ιδρύματος. [Εικόνα 15] Η έκδοση του εμβληματικού τόμου 5, Μ, Ι, ΧΙ το 1995 δεν εδραίωσε τα επαγγελματικά δικαιώματα, όσο την αρμοδιότη- 15 τα του Designer, με στρατηγικές ενιαίες και αδιαίρετες, να χειρίζεται το αντικείμενο του σχεδιασμού, ανεξάρτητα από το μέγεθός του. Προφανώς δεν ήταν ο Rem Koolhaas ο πρώτος που νομιμοποίησε το εύροι; τηι; επικράτειαι; του Design και την ανεμπόδιστη κίνηοη του Designer, δικαιωματικά, σε όλες τις κλίμακες του σχεδιασμού. Το Design αυιικειμένωνμε-σημασία κατοικεί ήδη την επιχειρηματολογία του Le Corbusier από την εποχή (1923) του "Προς μια Αρχιτεκτονική". Όπως μας εξηγεί ο Παναγιώτης Τουρνικιώτης ('Ή διαγώνιος του Le Corbusier", 2010), ο Ικτίνος, που εμψύχωσε το πεντελικό μάρμαρο και το κατέστησε μια μηχανή που παράγει κοινωνικό νόημα και συγκίνηση (mqchine QιImouvoir), αν ζούσε στο σήμερα του Le Corbusier, ενδεχομένως και στο δικό μας σήμερα, δε θα σχεδίαζε κτίρια, παρά αυτοκίνητα ή κάποιαν άλλη μηχανή επιθυμίας! Στο έξοχο άρθρο της "Ένα όνομα, μετά ένα κάθισμα, μετά ένα σπίτι", (HαγvαΓά Design MQgQzine, 2001, Τ.15) η Beatrice Colomina αποφαίνεταιότι η κατασκευήτηι; επώνυμηι; αρχιτεκτονικήι;ταυτότηται; στσν 2σ' αιώνα αρxίζεl, ή συνοδεύεται, από τη δοκιμή των σχεδιαστικών αρχών του αρχιτέκτονα πάνω σε ένα κάθισμα. Με την έννοια αυτή το Design ενός καθίσματος μπορεί να είναι πολύ σημαντικότερη υπόθεση από όσο ένα solitaire, δηλαδή από όσο ένα ενδιαφέρον αλλά ατομικό διανοητικό παιχνίδι. Το Design ενόι; καθίσματοι; μπορεί να είναι και ένα παιδαγωγικά χρήοιμο και πολύ παραγωγικό συνθετικό πρόβλημα. Διότι το μικρό μέγεθος του καθίσματος επιτρέπει στους φοιτητές την ψευδαίσθηση της εποπτείας πάνω στο σύνολο των παραμέτρων, που συγκροτούν το αρχιτεκτονικό ερώτημα: εργονομία, άνεση, ευστάθεια, επιλογή υλικών, ενδιαφέρουσα, ομιλητική μορφή. Με την ευκαιρία θυμίζω ότι στο Τμήμα Αρχιτεκτόνων της Πολυτεχνικής Σχολής του ΑΠΘ, με τον συνάδελφο Απόστολο Καλφόπουλο και με άλλους συναδέλφους, επί έξι χρόνια είχαμε την ευκαιρία, στο πρόβλημα "κάθισμα" που επίμονα θέταμε, να εισπράττουμε φοιτητικές απαντήσεις, με ευρήματα που διαρκώς διηύρυναν το πεδίο της σχεδιαστικής διερεύνησης και συχνά μας αιφνιδίαφν ευχάριοτα. Το Design ενός καθίσματος είναι, λοιπόν, Αρχιτεκτονικήπου μπορείι; να την κρατήσειι; στα χέρια σου (Charles Eames). Αυτό το κλίμα απηχεί και η παρατήρηση του Δ.Α.Φατούρου, επίσης σχεδιαστή εσωτερικών χώρων και επίπλων, ότι ένα έπιπλο, ένα κάθισμα σχεδιασμένο από έναν αρχιτέκτονα, μοιάζει με ένα μικρό κτίριο δικό του, διότι σόυτό μπορεί να αναγνωρισθούνoi προϋποθέσεις της αρχιτεκτονικής του φυσιογνωμίας. [Εικόνα 16] Ετσι, είναι προφανές ότι η αρχιτεκτονική του Rietvelt ανάγεται στην μπλε και κόκκινη πολυθρόνα, [Εικόνα 17] όπως και ότι - σύμφωνα με τον Ph. )ohnson "ο Mies αντιμετωπίζει

25 Ποιο Design Λόης Παηοδόπουλος i '11 -;..-,~~ την τοποθέτηοη μερικών καθισμάτων οε ένα δωμάτιο με την ίδια περίσκεψη, με την οποία άλλοι αρχιτέκτονες θα μελετούσαν τη χωροθέτηοη κτιρίων γύρω από μία πλατεία". Και, ότι η χρηοιμοποίηση λαμαρίνας και διχτυωτού ουρματοπλέγματος και το συμπίλημα υλικών και νοη μάτων, που στην κατοικία του Frank Gehry στη Sanra Monica [Εικόνα 18J ηεριγράφει την αρχιτεκτονική του ατελούς και του ακατέργαστου, έχουν την προφανή καταγωγή τους στην πολυθρόνα από, κολλημένα μεταξύ τους, άγρια χαρτόνια συσκευασίας, _', ' ~'!'_' με την οποία ο Gehry άρχισε τη ζωή ~ I.:.~',ι του ως Designer. [Εικόνα19] : ι~ Η διάχυση της ψηφιακής σχεδίασης (ubiquitous computing), επιτρέποντας τη διαπίδυση ανάμεσα σε συμβατά και εύχρηστα λογισμικά, συμφιλίωσε ακόμη και τους πιο απρόθυμους να παραχωρήσουν οριοθετημένα επιστημονικά εδάφη, με το γεγονός ότι στεγανά, ανάμεσα στις διαφορετικές εκδοχές του Design, δεν υφίστανται πλέον, Ότι 1iI ;w...: το πεδίο του Design είναι συνεχές, ενιαίο και ανοιχτό. Οτι ο Peter Eisenman, όπως και ο κάθε αρχιτέκτονας που εργάζεται πάνω στην εκλέπτυνση και τη σταθεροποίησητης γραφιστικήςταυτότηταςτης αρχιτεκτονικής του, δεν αντιδικεί με τον Fhilippe Starl< ή τον οποιοδήποτε Designer που σχεδιάζει ένα ξενοδοχείο. 3 ηοιο DESICN Στη μέση της πιο βαθειάς κρίσης, που ίσως ποτέ διήνυσε η χώρα, τι πέρα από ένα θεωρησιακό, ακαδημαίκό ενδιαφέρον μπορεί να κάνει χρήσιμη μια συζήτηση για το Design - πιο χρήσιμη τουλάχιστον από την αμεριμνησία της ύλης στα ένθετα για το Design στις κυριακάτικεςεφημερίδες. Γιατί είναι σίγουρο ότι η συζήτηση πρέπει να απομακρυνθεί από τη μακάρια V/"': Υ ευφορία των χρυσών χρόνων ανάμεσα στις δεκαετίες του Ίο και του '90, όταν η οικονομία ήταν σε επέκταση και το Design είχε την ευχέρεια, χωρίς ενο- 20 χές ή επιφυλάξεις, να επιδίδεται στη δημιουργική και χαρούμενη διερεύνηση νέων αντικειμένων, ή, επιπλέον, με την επίκληση της λειτουργικότητάς τους να επινοεί αντικείμενα-γρίφους, λειτουργικά δυσανάγνωστα, όπως η αυτοσυστηνόμενη ως πρακτική γυναικεία Ioυαλέrα δημόσιων χώρων Lady 100, ο λεμονοστύφτηςαράχνη του Philippe Starck [Εικόνα 20], ή το ιδιοφυές αναπαυτικό γιαπωνέζικο κάοιομα που σε ξεκουράζει σε στάση γονατίσματος. [Εικόνες21.22] Αυτή η κατεύθυνση του Design διήγειρε το σύμπαν της κατανάλωσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις η λειτουργική σημασία των αντικειμένων εξαντλούνταν στην εμβέλεια ενός ευφυολογήματος, ενώ σε άλλες το Design αφορούσε στην παραγωγή ενός μοναδικού αντικειμένου, η κατοχή του οποίου ερέθιζε το ενδιαφέρον των συλλεκτών, αυξάνοντας την προστιθέμενη αξία του σχεδιασμού και κρατώντας σε συνεχή νευρική κίνηση το μηχανισμό "διάκρισης" που εξονυχιστικά διερεύνησε ο Bourdieu. Αυτές οι δεκαετίες με την πληθωρική παραγωγή αντικειμένωνdesign, και μαζί και λόγου για το Design, είναι η εποχή του Μουσείου Vitra, των οίκων Alessi και Knoll, των περιοδικών, όπως το Ottagono ή αργότερα το Tank. Η εποχή που όλοι, και οι σοβαρότεροι από τους πρωταγωνιστέςτης αρχιτεκτονικής συζήτησης, επέτρεπαν στον εαυτό τους τη χαρά να σχεδιάσουν για περιορισμένο αριθμό προίόντων, ένα μαγειρικό σκεύος, που θα ήταν

26 εκ προοιμίου οπάνιο, άρα ουλλεκτικό. [Εικόνα 23] Αντίοτροφα, μετά το 2000, η ανάπτυξη εύκολων λογιομικών επέτρεψε, την απόδοοη ιδιαίτερης ταυτότητας(customization) σε κάθε μεμονωμένο προ'ίόν, σύμφωνα με τις επιθυμίες του εν δυνάμει αγοραοτή του. Η κατοχή του βιομηχανικού, κι ωστόσο εξατομικευμένουπρο'ίόντος, το καθιοτά ένα ιδιόρρυθμο πρωτότυπο, που δραστηριοποιεί την σημασιολογία της κατοχής του 23 πρωτοτύπου έργου τέχνης, κλονίζοντας τις σταθερές που οργανώνουν τη διακίνηση του πολιτιομικού κεφαλαίου. Είναι βέβαιο ότι το Design θα ανανεωθεί και θα ανακτήσει τον κοινωνικό του προοριομό αν, τοποθετούμενο οτα νέα δεδομένα της κρίσης, αποτινάξει την πρόσδεσή του στους μηχανισμούς της σαγηνευτικής κατανάλωοης και ανακαλέσει τ/ν αλήθεια Της στιυμής που το Υέννηοε. Αυτό δεν οδηγεί, προφανώς, οε νοσταλγική παλινδρόμηση στο εξαίσιο αλλά πεπερασμένο μορφολογικό σύμπαν του κινήματος Arts and Crafts. Το Design μπορεί όμως να διδαχθεί από την κοινωνική αγωνία του john Ruskin, που είχε προφητικά ουνδέσει τις ποιότητες της αρχιτεκτονικής με τον πυρήνα των αξιών που συνέχουν την κοινωνία. Κρατώνταςαποστάοεις από τη φοβική δαιμονοποίησητης βιομηχανικήςπαραγωγής, που διαπερνούσε τη σκέψη τη του Victor Horta και κυρίως του William Morτis, θα μπορέσουμε να ακούσουμε τις ειδήσεις που μας έρχονται από τη μικρή του ουτοπία ("News from Nowhere") και να επικοινωνήσουμεμε την πρωτοσοσιαλιστικήτου προβληματική, όταν προπαγάνδιζε τις αρετές του μικρού μεγέθους, της χειροτεχνικής δημιουργίας, του αναπαλλοτρίωτου δημιουργικού έργου, της επινοητικότητας του brico!age. Ακόμη, τη διάχυση της ομορφιάς της ζωής ("The beauty of life") στο σύνολο της αλληλέγγυας κοινότητας, που μέσα της έχει απαλειφθεί τόσο η τεχνική όσο και η κοινωνικά ιεραρχημένη διαίρεση της εργασίας. Αν αυτή η αναδρομική ουτοπία, ανασχολιασμένη από τις οδυνηρές διαψεύσεις του σύντομου εικοστού αιώνα, ακούγεται ως εξασθενημένη ηχώ αρχαίων ελευθεριακών υποσχέσεων, το σκυθρωπό Bauhaus εξακολουθεί να συνιοτά μια έγκυρη παρακαταθήκη και προεκβολή της ίδιας καλλιτεχνικήςηθικής. Αλλά δύο πιο κοντινές, εμβληματικές περιπτώσεις Designers μπορούν να οδηγήσουν τις συζητήσεις: η περίπτωση του jean Prouve και η περίπτωση των Char!es και Ray Eames. Ο jean Prouve, σε συντονιομό στο Παρίσι, μετά την απελευθέρωση, με αρχιτέκτονες, τεχνίτες και καλλιτέχνες και προσανατολιομένος στη βιομηχανική παραγωγή φτηνών μεταλλικών καταλυμάτων και οικιακού εξοπλιομού, σχεδίασε για τους άστεγους του πολέμου, δοκιμάζοντας ανατρεπτικές ιδέες, όπως τη λογική της μεταφερόμενης κατασκευής, που θα μπορεί να ανταποκρίνεται στις νέες μεταβλητές των συνθηκών κατοίκησης. [Εικόνα 24]. Εξίσου ερεθιοτική είναι η ανάλα- 24 φρη σχεδιαστική ευφυία των Char!es και Ray Eames. Διαπερνώντας πολλά δημιουργικά πεδία - industria! Designers, graphic Designers, καλλιτέχνες και δημιουργοί κινηματογραφικών ταινιών - χάρη στην υψηλή γνώση τους για τα υλικά αιφνιδίασαν τα ιοόβια εικονογραφικά στερεότυπα. Μέχρι και τα μέσα της δεκαετίας του '80, υπηρέτησαν με διαύγεια και με φρενήρη δημιουργικότητατην κατασκευαστικήηθική της μοντέρνας αρχιτεκτονικής, όπως τα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια απογράφηκε στις ΗΠΑ στο εφαρμοσμένο πρόγραμματων Case Study Houses. Κυρίως, όμως, επιδόθηκαν στη σχεδίαση και παραγωγή επίπλων χαμηλού κόστους, που έδειξαν χαρακτηριοτική, μέσα στις δεκαετίες, αιοθητική αντοχή. [Εικόνες 25-31] P'~

27 ΠΟΙΟ Design Λόηc ποηοδόποuλοc 2] Φαίνεται πως είναι μονόδρομος ότι το Design θα ανακτήοει το κύρος του αν αφομοιώσει την κοινωνική, καταγωγική του οπτική. Αν απομακρυνθεί από το μάταιο κυνήγι της μορφής και από τη νεύρωοη του καινούργιου, θα ξανασημασιοδοτήσειτις εν εξελίξει ερευνητικές κατευθύνσεις του, οι οπσίες, παράλληλα πρσς την αντιμετώπιση της φτώχειας, στρέφσνται ήδη και προς το πεδίο των έξυπνων υλικών και της εξοικονόμησης πόρων του πλανήτη (eco-design, green design, sman design κτλ). ιι ΕΠΙΣΗΜΕΙΩΣΗ ή ΤΟ ΤΟΠΙΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΤΟΣΟ ΝΕΟ Μαζί με κάθε εφεύρεση γεννιέται, λοιπόν, και το σύστοιχό της ατύχημα. Άραγε η προειδοποίηση του Βιρίλιο μπορεί να αντιστραφεί; μήπως υπάρχει κάτι νέο που έχει γεννηθεί μετά το ατύχημα στα Τέμπη; Ή το τοπίο δεν είναι και τόσο νέο; Στο μεταξύ η Ελλάδα ταξιδεύει, ολοένα ταξιδεύει. Έξω από τα άτοπα και ομογενοποιούμενα τοπία ευπρέπειας της εθνικής οδού, στις αγροτικές παρακάμψεις των τεμπών, ξανασυναντάμετο άλμα μεταμόρφωσηςτης κατοίκησηςαπό τα εθνικολαϊκάπρότυπα των '80 στη νέα εκδοχή του εκσυγχρονιζόμενου κιτς: το βιομηχανικό Design, αυθεντικό ή κλεψίτυπο, που προφανώς αντιστοιχείται προς την αυτοεικόνα των διευρυνόμενων, μετά το '81, νέων μεσοαστικών στρωμάτων. Βέβαια η διάχυση νέων προτύπων εκσυγχρονισμού μπορεί, μεταξύ άλλων, να είναι ένας ακόμη τρόπος για να αναρριπιοθεί η ζήτηση. Ετσι, τα πολλαπλασιαζόμενα ογκώδη ένθετα των εφημερίδων της Κυριακής για τσ Design ωθούν το αυξημένο ενδιαφέρον για το χώρο της ζωής μας στην κολακεία ενός life style, οργανωμένου γύρω από τη διεύρυνση της κατανάλωσης. Παράλληλα, τα οπτικά πρότυπα αρχιτεκτονικής εσωτερικού χώρου και των χώρων διασκέδασης στις τηλεσπτικές εκπομπές υπερβαίνουν κάθε όριο αρχιτεκτονικής ανοησίας, ξιπασιάς και υπερεπένδυσης στο υπερπολυτελές. Αυτό, για το μεγάλο κοινό ανατροφοδοτείένα σύνδρομο ανεκπλήρωτης επιθυμίας ταύτισης με χώρους και τηλεοπτικές περσόνες, ντυμένες αντίστοιχα από οίκους Fashion Design. Από την άλλη πλευρά είναι βέβαιο ότι η πανηγυρική εγκατάσταση του ΙΚΕΑ στην ελληνική αγορά έχει εκλογικεύσει τον προσανατολιομό σε Home και Interior Design επιλογές, πιο συμβατές με τις ρουτίνες μιας μικρο-αστικοποιημένηςχώρας και ότι το ίδιο διεκδικεί ένα μερίδιο, όχι μόνο στην αγορά αλλά και, στην τροποποίηση των προτύπων κατσίκησης, στην αποσυσχέτιση της πολυτέλειας από ό,τι θα μπορούσε να είναι η αισθητική ή το γούστο και εν τέλει στην αναδιαμόρφωση του!ife-style πάνω σε κριτήρια που θα μπορούσαν να βαφτιστούν "κριτήρια αισθητικής ορθότητας". Είναι, φαντάζομαι, φανερό ότι οι παρατηρήσειςπου προηγήθηκαν δεν αποσκοπούν στην ανιστορική αναπόληση μιας άδολης εικόνας για μια ελληνική παραλία, ούτε στην τεκμηρίωση, πέρα από μια πρώτη αναγνώριση, των προτύπων εξοπλισμού και χρήσης του τοπίου - στοιχεία άλλωστε παρόμοια ή και πανομοιότυπα με άλλες τοποθεσίες στην ελληνική περιφέρεια. Ίσως, αν υπήρχε κάποιος στόχος, αυτός ήταν η εστίαση στην ανθρωπολογία της κατοίκησης, σε συνδυασμό με την πιθανότητα μιας αποενοχοποιημένης χρήσης των προϊόντων του σχεδιασμού. Μια στάση που, όταν δεν παρεμβάλλονται οι γνωστοί μηχανισμοί μεσολάβησης, μπορεί να ελευθερωθεί από νευρώσεις που ταλαιπωρούν την καθημερινότητά μας. Ισως τα παραδείγματα διάρκειας του στρογγυλού σαρακατσάνικου χαμηλού τραπεζιού και της λευκής πλαστικής καρέκλας, που σε ποικίλες εκδοχές της διακινούν ανά την επικράτεια πλανόδιοι έμποροι, παρέχουν δύο ισότιμα παραδείγματα ενός ευεργετικού βαιιμού μηδέν του λόγιου design, και γυμνής χρήσης του αvτιkειμέvoυ: ενός αντικειμένου που έχει, προφανώς, προσεκτικά σχεδιασθεί, αλλά χάρη σε μια απουσία υποδείξεων κατάφερε να περισωθεί μέσα στην κυριολεξία του, να απαλλαγεί εκ γενετής και μέχρι στιγμής από τις άμεσες ή ε~pύτερες κοινωνιολογικές σημασιοδοτήσεις ή άλλες, μορφολογικές ερμηνείες ή στιλιστικες αναγνώ~εις και επιβαρύνσεις. Γιαυτό και αυτά τα δύο αντικείμενα - ιδίως τις καρέκλες -;α συνανταμε παντού: σε πρόχειρα καταλύματα, σε πολυτελείς επαύλεις, σε πεζοδρόμια πολεων, σε φεστιβάλ κλειστού χώρου, σε υπαίθριες μουσικές εκδηλώσεις σε πάρκα. Οπως συχνά συμβαίνει, τίποτα το καινούργιο δεν υπάρχει σ' αυτό το σημείωμα: πέρα από το γεγονός ότι ίσως η ανάγκη κάποιου να ξαναπεί αυτό που ήδη γνωρίζουμε, ενδεχομένως να ανταποκρίνεται στην ανάγκη κάποιων άλλων να ξανακούσουν τα γνωστά (Necdet Teyrnour, "The rnateriality of Design", Blocl<, Τ.5, 1981).

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική»

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ «Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης» Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Αρχιτεκτόνων Καθηγητής Μιχαήλ Ε. Νομικός «Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Παρατηρήσεις επί της πρότασης/μελέτης Γενικές 1. Η μελέτη δεν έχει τη δομή ούτε μίας οικονομοτεχνικής ή επιχειρησιακής μελέτης αλλά ούτε και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» Οι τάσεις για το 2016/2017 είναι μοναδικές και φαίνεται να διαφοροποιούνται από τις καθαρά vintage γραμμές που μας επηρέασαν τις προηγούμενες χρονιές.

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Αγαπητέ συνάδελφε, ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση. Κατ αρχάς θα πρέπει

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής. Αγαπητέ συνάδελφε, ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση. Κατ αρχάς θα πρέπει ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΛΑΡΗΣ (Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης): Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Αγαπητέ συνάδελφε, ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση. Κατ αρχάς θα πρέπει να σας πω ότι στο αρχείο μου έχω έγγραφη

Διαβάστε περισσότερα

designlab@thessaloniki

designlab@thessaloniki designlab@thessaloniki Το concept Μετά τις δυο πρώτες διοργανώσεις του (2009 και 2010), καθώς και την απολύτως επιτυχημένη, θεματική εμφάνισή του στην 42η xenia, το Design Lab, το σύγχρονο show για το

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Καθηγητή B. Ασημακόπουλου Ειδικού Γραμματέα για την Κοινωνία της Πληροφορίας

Ομιλία του Καθηγητή B. Ασημακόπουλου Ειδικού Γραμματέα για την Κοινωνία της Πληροφορίας 1 ο Ετήσιο Συνέδριο για την Πληροφορική και τις Επικοινωνίες στην Παιδεία και την Εκπαίδευση Συνεδρίαση Ολομέλειας με θέμα: «Η Αξιοποίηση των Ψηφιακών Τεχνολογιών στο Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα» Ομιλία

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Θεμελίωση μιας λύσης ενός προβλήματος από μια πολύπλευρη (multi-faceted) και διαθεματική (multi-disciplinary)

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Τοσίτσα 13, 106 83 Αθήνα, Τηλ.:210 3303942 210 3302523, Fax: 210 3301956, e-m a i l : b o o k s @ s e k b. gr, www. s e k b.

Τοσίτσα 13, 106 83 Αθήνα, Τηλ.:210 3303942 210 3302523, Fax: 210 3301956, e-m a i l : b o o k s @ s e k b. gr, www. s e k b. Τοσίτσα 13, 106 83 Αθήνα, Τηλ.:210 3303942 210 3302523, Fax: 210 3301956, e-m a i l : b o o k s @ s e k b. gr, www. s e k b. gr ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 29 Σεπτεμβρίου 2015 ΤΕΛΕΣΗ ΕΠΙΣΗΜΩΝ ΕΓΚΑΙΝΙΩΝ 44 ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Εισαγωγή Η αλλαγή του κλίματος αποτελεί στις μέρες μας ένα αδιαμφισβήτητο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA)

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) Γιατί στο Νεάπολις Επιλέγοντας το Πανεπιστήμιο Νεάπολις γίνεσαι μέλος μιας ζωντανής κοινότητας που αποτελείται από προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές και από ακαδημαϊκό προσωπικό

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012

Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Μελέτη Πεδίου ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Μελέτη Πεδίου-Ορισμός Οι μελέτες πεδίου αναφέρονται σε προσχεδιασμένες δραστηριότητες των μαθητών/τριών που πραγματοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

Design Lab Athens 2014

Design Lab Athens 2014 Design Lab Athens 2014 Το Design Lab, έχει καταξιωθεί πλέον ως ένα Σύγχρονο Εργαστήρι Εφαρμοσμένης Δημιουργικότητας, το οποίο «δουλεύει» πάνω σε τρεις θεματικούς άξονες: α) το υλικό ως πηγή έμπνευσης ή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ Γνωστικό περιεχόμενο Περιεχόμενο Τμήματος Το Τμήμα Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας καταλαμβάνει σημαντική θέση στο χώρο των

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες

Η διάρκεια πραγματοποίησης της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής ήταν 2 διδακτικές ώρες ΣΧΟΛΕΙΟ Η εκπαιδευτική πρακτική αφορούσε τη διδασκαλία των μεταβλητών στον προγραμματισμό και εφαρμόστηκε σε μαθητές της τελευταίας τάξης ΕΠΑΛ του τομέα Πληροφορικής στα πλαίσια του μαθήματος του Δομημένου

Διαβάστε περισσότερα

Ετυμολογικά είναι «αρχή και τεκτονική».

Ετυμολογικά είναι «αρχή και τεκτονική». Αρχιτεκτονική ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ : Κωνσταντίνος Κυπρής ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ Ετυμολογικά είναι «αρχή και τεκτονική». Είναι η τέχνη και επιστήμη που αντικείμενό της είναι ο σχεδιασμός κτηρίων, κατασκευών και περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Ελκυστικοί και λειτουργικοί κάδοι απορριμμάτων στους δρόμους της πόλης μας. Μια πρόταση με άποψη Α ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΜΕΣΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-2014

Ελκυστικοί και λειτουργικοί κάδοι απορριμμάτων στους δρόμους της πόλης μας. Μια πρόταση με άποψη Α ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΜΕΣΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-2014 Ελκυστικοί και λειτουργικοί κάδοι απορριμμάτων στους δρόμους της πόλης μας Μια πρόταση με άποψη Α ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΜΕΣΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-2014 Με τη συγκέντρωση του πληθυσμού στις πόλεις και την τεχνολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΧΕΙΜΩΝΑΣ ΑΝΟΙΞΗ 2014. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΧΕΙΜΩΝΑΣ-ΑΝΟΙΞΗ 2014

ΧΕΙΜΩΝΑΣ ΑΝΟΙΞΗ 2014. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΧΕΙΜΩΝΑΣ-ΑΝΟΙΞΗ 2014 ΤΑ ΤΟΥ in-design SEMINARS ΧΕΙΜΩΝΑΣ-ΑΝΟΙΞΗ 2014 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Interior Styling Αρχές Χρωματολογίας & Εργονομίας χώρου Ένας Γάλλος θεωρητικός είχε χαρακτηρίσει τον Interior Stylist (Στυλίστα Εσωτερικών χώρων)

Διαβάστε περισσότερα

«DARIAH-ΑΤΤΙΚΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2015

«DARIAH-ΑΤΤΙΚΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2015 ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΘΗΝΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑΣ Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2015 Αξιότιμες

Διαβάστε περισσότερα

1. ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ 2. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 3. ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 4. Η ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ

1. ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ 2. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 3. ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 4. Η ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 1. ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ 2. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 3. ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 4. Η ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 5. Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ 6. ΣΧΕΔΙΟ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΠΑΛΑΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Astrofos 14/1/2011. Case Study Astrofos. Αντώνης Λιβιεράτος

Astrofos 14/1/2011. Case Study Astrofos. Αντώνης Λιβιεράτος Case Study Astrofos Αντώνης Λιβιεράτος Επιχειρησιακή Πολιτική και Στρατηγική Παν/μιο Αθηνών, Τμήμα Οικονομικών Επιστημών, Χειμερινό Εξάμηνο 2010-2011 Astrofos Η Astrofos ΕΠΕ δραστηριοποιείται στη μελέτη,

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

To Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ

To Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ www.arns.gr κλικ στη γνώση inf@arns.c.gr ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 T Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ Μάκρο- περιβάλλον και οι μη ελεγχόμενες μεταβλητές αυτού Το μάκρο-περιβάλλον αποτελεί τον ευρύτερο χώρο

Διαβάστε περισσότερα

Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης

Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης Ο Δήμος Λεμεσού πρωτοστάτησε για την δημιουργία του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου στο κέντρο της πόλης αφού πίστευε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Γενικού Γραμματεία Καταναλωτή Γιάννη Οικονόμου

Ομιλία του Γενικού Γραμματεία Καταναλωτή Γιάννη Οικονόμου Ομιλία του Γενικού Γραμματεία Γιάννη Οικονόμου σε συνέδριο της ΕΕΤΤ για το ευρυζωνικό δίκτυο Κυρίες και Κύριοι, Αγαπητοί φίλοι Με μεγάλη χαρά αποδέχτηκα την πρόσκληση της ΕΕΤΤ, για να συμμετάσχω στο συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διοίκηση Καριέρας (Career Management) είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας. είμαστε όμως ίσοι. και άξιοι να μας σέβονται. Στέφανος Τόκα Δ τάξη

Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας. είμαστε όμως ίσοι. και άξιοι να μας σέβονται. Στέφανος Τόκα Δ τάξη Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας είμαστε όμως ίσοι Στέφανος Τόκα Δ τάξη και άξιοι να μας σέβονται Ζήτημα: Διαφορετικότητα Μάθημα: Εικαστική Αγωγή Θεματικές Περιοχές: -Tαυτότητα -Πολιτισμός της Εικόνας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ. Creating my own company

ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ. Creating my own company ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ Creating my own company Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα με τίτλο «Δημιουργώντας την Δική μου Επιχείρηση» είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης: Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Φωτεινή Αραβανή Βιβλιοθήκη Αρχείο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Γνωριμία με τον Τομέα Οικονομικών της Υγείας

Γνωριμία με τον Τομέα Οικονομικών της Υγείας Γνωριμία με τον Τομέα Οικονομικών της Υγείας Σύντομο Ιστορικό Ο Τομέας Οικονομικών της Υγείας ιδρύθηκε ως Έδρα Ιατρικής Οικονομίας το 1981 με το υπ αριθμόν Π.Δ. 1233/1981 και άρχισε να λειτουργεί το 1984,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ I Β Ενιαίου Λυκείου. (μάθημα ενδιαφέροντος)

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ I Β Ενιαίου Λυκείου. (μάθημα ενδιαφέροντος) ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ I Β Ενιαίου Λυκείου (μάθημα ενδιαφέροντος) 1 ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Με τη διδασκαλία του μαθήματος επιδιώκεται η μύηση των μαθητών στον κόσμο της φωτογραφίας ώστε να: 1. Αντιλαμβάνονται οι

Διαβάστε περισσότερα

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας «Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και δημιουργικές δραστηριότητες Συμπεριλαμβάνεται CD με φωτογραφικό υλικό Το πορτοκάλι με την περόνη: υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ

ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ ΕΜΠ ΣΧΟΛΗΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΤΟΜΕΙΣ Ι,ΙΙ,ΙΙΙ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2006 07 9ο ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΡΧΙΤΕΚΟΝΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ 9: ΑΣΤΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ ΟΜΑ Α 2 ΠΕΡΙΟΧΗ Β

Διαβάστε περισσότερα

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε.

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. στην Ελλάδα σχετίζεται καθαρά με τις δραστηριότητες διεθνών οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή»

Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» Μανόλης Γιανναδάκης «Συνεκδοχή / Συσχέτιση / Συμβολή» εγκαίνια: Τρίτη 11 Μαρτίου 2014, 20:00 Η αίθουσα τέχνης Τεχνοχώρος παρουσιάζει την ατομική έκθεση του Μανόλη Γιανναδάκη, καθηγητή χαρακτικής στη Σχολή

Διαβάστε περισσότερα

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν 1 Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν Έλενα Κωνσταντινίδου, Επ. Καθηγήτρια ΕΜΠ Σας καλοσωρίζουμε στο μάθημα της «Αρχιτεκτονικής ανάλυσης παραδοσιακού

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

Είναι µε µεγάλη χαρά που παρευρίσκοµαι στη. σηµερινή παρουσίαση των αποτελεσµάτων της. Έρευνας «Βουλευτικές Εκλογές 2006 Οι προτιµήσεις

Είναι µε µεγάλη χαρά που παρευρίσκοµαι στη. σηµερινή παρουσίαση των αποτελεσµάτων της. Έρευνας «Βουλευτικές Εκλογές 2006 Οι προτιµήσεις Υ...Τ. 18.3.09.35 Χαιρετισµός Υπουργού ικαιοσύνης και ηµοσίας Τάξεως Κ. Σοφοκλή Σοφοκλέους Στην παρουσίαση των Αποτελεσµάτων της Έρευνας µε θέµα: «Βουλευτικές Εκλογές 2006 Οι προτιµήσεις Φύλου των Κυπρίων

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Τομέας Εφαρμοσμένων τεχνών

Τομέας Εφαρμοσμένων τεχνών Τομέας Εφαρμοσμένων τεχνών Ειδικότητα Γραφικών Τεχνών 5 ο Σ.Ε.Κ. Γ Αθήνας Εφαρμοσμένες Τέχνες Το σύνολο των δραστηριοτήτων όπου συναντώνται οι τομείς: των καλών τεχνών (εικαστικός), του σχεδιασμού, της

Διαβάστε περισσότερα

Βάζουμε. θεμέλια 80 ΧΡΟΝΙΑ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ. στα όνειρά σας!

Βάζουμε. θεμέλια 80 ΧΡΟΝΙΑ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ. στα όνειρά σας! Βάζουμε θεμέλια στα όνειρά σας! 80 ΧΡΟΝΙΑ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ Με επίκεντρο εσάς! 80 ΧΡΟΝΙΑ ΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ Ο Όμιλος Κυριακίδη είναι ένας όμιλος επιχειρήσεων, ο οποίος αποτελείται από τις εταιρείες: ΑΦΟΙ ΚΥΡΙΑΚΙ Η ΟΕ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ

Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ Πράσινο Εστιατόριο είναι εκείνη η επιχείρηση εστίασης που σταδιακά μειώνει το ανθρακικό της αποτύπωμα βάσει ενός βιώσιμου σχεδίου εξέλιξης και στη συνέχεια,

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Στρατηγικού Σχεδίου για τη βελτίωση της Οδικής Ασφάλειας στην Ελλάδα Παιδεία Οδικής Ασφάλειας

Ανάπτυξη Στρατηγικού Σχεδίου για τη βελτίωση της Οδικής Ασφάλειας στην Ελλάδα Παιδεία Οδικής Ασφάλειας Εσπερίδα «Προτάσεις για τη βελτίωση της οδικής ασφάλειας στην Ελλάδα» Ρόδος, 22 Μαρτίου 2012 Ανάπτυξη Στρατηγικού Σχεδίου για τη βελτίωση της Οδικής Ασφάλειας στην Ελλάδα Παιδεία Οδικής Ασφάλειας Γ. Κανελλαΐδης,

Διαβάστε περισσότερα

όλγα ακτσελή αρχιτέκτων μηχανικός α.π.θ. msc αρχιτεκτων τοπίου α.π.θ.

όλγα ακτσελή αρχιτέκτων μηχανικός α.π.θ. msc αρχιτεκτων τοπίου α.π.θ. όλγα ακτσελή αρχιτέκτων μηχανικός α.π.θ. msc αρχιτεκτων τοπίου α.π.θ. α ρ χ ι τ ε κ τ ο ν ι κ ό γραφείο με εξειδίκευση σ τ ι ς μ ο ν ά δ ε ς α γ ρ ο τ ο υ ρ ι σ μ ο υ 16.10.13 Η ατομική επιχείρηση, θα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ κεφάλαιο 1 ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Μ έχρι αρκετά πρόσφατα, η έννοια του μάρκετινγκ των υπηρεσιών αποτελούσε μια έννοια χωρίς ιδιαίτερη αξία αφού, πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ

Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ EXOIKONOMHΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΟΝ ΚΤΙΡΙΑΚΟ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ Μ. Σανταµούρης ΚΑΠΕ - ΕΚΠΑ Σύµφωνα µε το Εθνικό Σχέδιο ράσης και το σενάριο αναφοράς, αναµένεται για το 2030 αύξηση της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ Στο πλαίσιο της Πράξης «Ακαδημία Πλάτωνος - Η Πολιτεία και ο Πολίτης»,

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΠΕΛΑΓΙΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Τίτλος Ειδικού Θεματικού Προγράμματος: «Διοίκηση, Οργάνωση και Πληροφορική για Μικρομεσαίες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΗΣ ΚΟΙΝΟΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΔΟΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2013 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2014 ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ: ΣΚΟΥΡΜΠΟΥΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

U T C C R E A T I V E L A B. Σύμβουλοι Καινοτομικής Επιχειρηματικότητας

U T C C R E A T I V E L A B. Σύμβουλοι Καινοτομικής Επιχειρηματικότητας U T C C R E A T I V E L A B Σύμβουλοι Καινοτομικής Επιχειρηματικότητας Ποιοι είμαστε Σχετικά με εμάς Η UTC Creative Lab είναι εταιρεία παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών στους τομείς της καινοτομίας, της

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Στασίνου 36, Γραφ. 102, Στρόβολος 2003 Λευκωσία, Κύπρος Τηλ: 22378101- Φαξ:22379122 cms@cms.org.cy, www.cms.org.cy ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Η Κυπριακή Μαθηματική Εταιρεία

Διαβάστε περισσότερα

Στοχεύοντας την Πώληση

Στοχεύοντας την Πώληση Στοχεύοντας την Πώληση Δρ Γιάννης Κριτσωτάκις Costa Navarino 2013 Τα αδύνατα σημεία του Ελληνικού επιχειρείν Αδύνατα Σημεία 1 2 3 ΦΥΛΗΣ ΝΟΟΤΡΟΠΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΩΝ Αποφυγή Ρίσκου Μετάθεση / Αποποίηση Ευθύνης

Διαβάστε περισσότερα

Το Κεντρικό Οριακό Θεώρημα

Το Κεντρικό Οριακό Θεώρημα Το Κεντρικό Οριακό Θεώρημα Όπως θα δούμε αργότερα στη Στατιστική Συμπερασματολογία, λέγοντας ότι «από έναν πληθυσμό παίρνουμε ένα τυχαίο δείγμα μεγέθους» εννοούμε ανεξάρτητες τυχαίες μεταβλητές,,..., που

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ, ΕΛΛΗΣ ΧΡΥΣΙΔΟΥ, ΣΤΟ 1 ο ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ, ΕΛΛΗΣ ΧΡΥΣΙΔΟΥ, ΣΤΟ 1 ο ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ, ΕΛΛΗΣ ΧΡΥΣΙΔΟΥ, ΣΤΟ 1 ο ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ενότητα: «Πολιτισμός» «Επιχειρησιακό σχέδιο πολιτισμού 2015-2030» Όραμα: Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Μηχανικών Οικονομίας και Διοίκησης (ΤΜΟΔ), Σχολή Επιστημών της Διοίκησης Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Τμήμα Μηχανικών Οικονομίας και Διοίκησης (ΤΜΟΔ), Σχολή Επιστημών της Διοίκησης Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τμήμα Μηχανικών Οικονομίας και Διοίκησης (ΤΜΟΔ), Σχολή Επιστημών της Διοίκησης Πανεπιστήμιο Αιγαίου Το προφίλ του Τμήματος και των Αποφοίτων σε 10 Ερωτήσεις 1. Τί είδους Μηχανικός είναι ο Μηχανικός Οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ Φονξιοναλισµός και Κονστρουκτιβισµός

ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ Φονξιοναλισµός και Κονστρουκτιβισµός Ε.Μ.Π. ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΕΤΑΛΛΑΓΕΣ ΤΩΝ Ι ΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΣΤΟΝ 20

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΩΣ ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. Κώστας Ν. Τσιαντής

Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΩΣ ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. Κώστας Ν. Τσιαντής Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΩΣ ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Κώστας Ν. Τσιαντής Πρόβλημα που τέθηκε από τους διοργανωτές της διημερίδας Οι Έλληνες εκπαιδευτικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ 33Οι επιπτώσεις της Βιομηχανικής Επανάστασης 33Η ανάπτυξη της εκπαίδευσης 33Τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ιστορία της τέχνης 3 3 Η Ευρώπη και ο

Διαβάστε περισσότερα

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι) Εισαγωγή Το Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κύπρου προσφέρει ολοκληρωμένα προπτυχιακά και μεταπτυχιακά προγράμματα σπουδών στους κλάδους του Ηλεκτρολόγου Μηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

Papadoperakiselid(eikones)_Layout 1 /2211/12 2:10 PM Page 3 ΘΩΜΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΕΡΑΚΗΣ

Papadoperakiselid(eikones)_Layout 1 /2211/12 2:10 PM Page 3 ΘΩΜΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΕΡΑΚΗΣ ΘΩΜΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΕΡΑΚΗΣ Η ΕΚΙΜ ευχαριστεί τους Ελένη Παπαδοπεράκη, Μιχάλη Βασιλάκη, Μανώλη Μπετεινάκη, Κωνσταντίνο Σταυρακάκη, Στέλιο & Λένια Καστρινάκη & την εταιρία ΠΛΑΣΤΙΚΑ ΚΡΗΤΗΣ για τη συμβολή τους στην

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων 2η Ηµερίδα για την Ελληνική Πλατφόρµα για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων στο πλαίσιο των στόχων της Πλατφόρµας για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης

3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης 3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Διαχείριση απορριμμάτων Τα απομεινάρια μιας ημέρας» Μαθητικές Ομάδες των Τμημάτων Ε1, Ε2, Ε3 Παιδαγωγική Ομάδα: Καραναστάση Άννα, Χαϊλατζίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ Έρευνα μάρκετινγκ Τιμολόγηση Ανάπτυξη νέων προϊόντων ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Τμηματοποίηση της αγοράς Κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη)

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) 514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) Το Τμήμα Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης του ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας συστάθηκε στα πλαίσια της Ενέργειας "Διεύρυνση της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης" του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΨΕΙΣ ΤΟΥ ΑΣΤΙΚΟΥ ΤΟΠΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΩΡΟ ΠΟΛΗ, ΦΥΣΗ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

ΟΨΕΙΣ ΤΟΥ ΑΣΤΙΚΟΥ ΤΟΠΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΩΡΟ ΠΟΛΗ, ΦΥΣΗ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο Τ Μ Η Μ Α Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ω Ν Μ Η Χ Α Ν Ι Κ Ω Ν Τ Ο Μ Ε Α Σ Π Ο Λ Ε Ο Δ Ο Μ Ι Α Σ Κ Α Ι Χ Ω Ρ Ο Τ Α Ξ Ι Α Σ ΟΔΟΣ ΠΑΤΗΣΙΩΝ 42 ΤΚ: 106 82 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.

Διαβάστε περισσότερα

Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν:

Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν: ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΠΑΡΚΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Νέα Παραλία Θεσσαλονίκης Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν: Ο ΚΗΠΟΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ 1 / 6

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΗ TEXΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΜΕΣΗ TEXΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΗ TEXΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΙ ΑΛΛΑΞΕ ΣΤΗ ΜΤΕΕ Στη ΜTEE από τη σχολική χρονιά 2001-02 02 άρχισαν να γίνονται σημαντικές αλλαγές τόσο στα προγράμματα σπουδών όσο και στις μεθόδους διδασκαλίας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

160 Επιστημών Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία Θράκης (Αλεξανδρούπολη)

160 Επιστημών Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία Θράκης (Αλεξανδρούπολη) 160 Επιστημών Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία Θράκης (Αλεξανδρούπολη) Σκοπός Σκοπός του Τμήματος είναι η παιδαγωγική κατάρτιση ατόμων, που θα ασχοληθούν με την εκπαίδευση και αγωγή παιδιών προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Ενδογενής ανάπτυξη αξιοποίηση των τοπικών πόρων τοπικός προσδιορισμός των αναπτυξιακών προοπτικών - στόχων τοπικός

Διαβάστε περισσότερα

Τελειώσαμε με τις εισηγήσεις, σύμφωνα με το πρόγραμμα ακολουθεί το κλείσιμο των εργασιών του Συνεδρίου από τον Πρόεδρο της Εθνικής Διεπαγγελματικής

Τελειώσαμε με τις εισηγήσεις, σύμφωνα με το πρόγραμμα ακολουθεί το κλείσιμο των εργασιών του Συνεδρίου από τον Πρόεδρο της Εθνικής Διεπαγγελματικής Τελειώσαμε με τις εισηγήσεις, σύμφωνα με το πρόγραμμα ακολουθεί το κλείσιμο των εργασιών του Συνεδρίου από τον Πρόεδρο της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Αμπέλου και Οίνου, τον κύριο Μπουτάρη. Παρακαλώ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Φιλαράκος - Το δικό μου μαλακό υφασμάτινο παιχνίδι Βαθμίδα: 1 Τάξη: Β Διάρκεια: 4 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας στη συνέχεια για έκφραση. Οι μαθητές/τριες ανακαλούν εμπειρίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 1 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ 12 ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ: Ενεργός συμμετοχή (βιωματική μάθηση) ΘΕΜΑ: Παράδοση στο μάθημα των «ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ», για τον τρόπο διαχείρισης των σκληρών δίσκων.

Διαβάστε περισσότερα

Design Lab@Thessaloniki

Design Lab@Thessaloniki Design Lab@Thessaloniki ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ ΕΜΠΕΔΩΝΕΙ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΟΥ ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΕΛΛΑΔΑ! ABOUT Το Design Lab έχει πλέον καθιερωθεί ως κομβικό σημείο συνάντησης αρχιτεκτόνων, διακοσμητών και κατασκευαστών

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανολόγος Μηχανικός στο Α.Π.Θ.

Μηχανολόγος Μηχανικός στο Α.Π.Θ. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Μηχανολόγος Μηχανικός στο Α.Π.Θ. Παναγιώτης Σεφερλής Αναπληρωτής Καθηγητής Έχεις το «μικρόβιο» του Μηχανικού; Dilbert 2 Επιστήμη του Μηχανολόγου

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΗΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ»

«ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΗΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ» «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΗΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ» Εισηγήτρια: Έφη Γουνελά Στέλεχος της ΕΕΤΑΑ ΑΠΟΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ & ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ Η υλοποίηση μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Κύριε Πρόεδρε, εκλεκτά μέλη της ακαδημαϊκής και της επιχειρηματικής κοινότητας, αγαπητοί απόφοιτοι, κυρίες και κύριοι. Βρίσκομαι απόψε

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ»

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Επιχειρηματίας είναι ο άνθρωπος που κινητοποιεί τους απαραίτητους πόρους και τους εκμεταλλεύεται παραγωγικά για την υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ευκαιρίας με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΥΠΑΡΧΟΝΤΟΣ ΚΤΗΡΙΟΥ Ή ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΝΕΟΥ ΚΤΗΡΙΟΥ Ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της διαδικασίας σχεδιασμού είναι η παρουσίαση της ανάλυσης της ιδέας σας 1. Έχετε εργαστεί στη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα