ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΙΣ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΙΣ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ"

Transcript

1 Ελένη Αυλωνίτου, Ph.D. Εργοφυσιολογία-Ενδοκρινολογία Εθνικό Κέντρο Αθλητικών Ερευνών (Ολυµπιακό Αθλητικό Κέντρο Αθηνών) Βαλκανιονίκης Κολύµβησης ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΙΣ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΕΣ ΗΛΙΚΙΕΣ Σήµερα όλο και περισσότεροι άνθρωποι µαθαίνουν τη σπουδαιότητα που παίζει στη ζωή τους η συστηµατική άσκηση, δηλαδή το να είναι και να παραµένουν σωµατικά δραστήριοι καθ όλη τη διάρκεια της ζωής τους. Πολλοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν ότι όχι µόνο είναι καλό, αλλά επιβάλλεται να παραµένουν σωµατικά δραστήριοι, εάν οι συνθήκες της υγείας τους το επιτρέπουν, µέχρι το τέλος της ζωής τους. Αυτό σηµαίνει ότι παραµένουν δραστήριοι, ακόµη και αφού περάσουν τα 65 τους χρόνια. Αντίθετα, πολλοί πιστεύουν ότι οι κάποιας ηλικίας άνθρωποι είναι εξασθενηµένοι σωµατικά και πρέπει να βιώνουν καθιστική ζωή. Αυτό δεν είναι αλήθεια. Μόνο για το 5% του πληθυσµού ηλικίας πάνω από 60 χρόνων, η διαβίωσή τους είναι σωµατικά εξηρτηµένη από τη βοήθεια των άλλων. Το υπόλοιπο 95% ζει ανεξάρτητο, είτε µε την οικογένειά τους, είτε µόνο του. (French and Jansma, 1982). Σήµερα µε τη φαρµακευτική αγωγή που συνεχώς εξελίσσεται υπάρχει µεγάλη βελτίωση στη παράταση της επιµήκυνσης της ζωής και στα χρόνια που έρχονται θα υπάρχει ακόµη µεγαλύτερη. Αυτό σηµαίνει ότι όλο και µεγαλύτερος αριθµός ατόµων πάνω από την ηλικία των 65 χρόνων θα βρίσκεται εν ζωή, σε σχέση µε το παρελθόν. Ως εκ τούτου, παρεξηγήσεις και µισο-αλήθειες σε θέµατα που αφορούν τα προγράµµατα άθλησης και µεγαλύτερους σε ηλικία ανθρώπους θα πρέπει να ξεκαθαρισθούν, ώστε οι άνθρωποι αυτοί να ζουν µία υγιέστερη και ευτυχέστερη ζωή. Ορισµένες λανθασµένες αντιλήψεις που αφορούν την άσκηση στη µεγαλύτερη ηλικία είναι οι εξής: Η ανάγκη για άσκηση µειώνεται µε την ηλικία και τελικά εξαφανίζεται.

2 Οι άνθρωποι µεγιστοποιούν τον κίνδυνο που εµπεριέχει η άσκηση γι αυτούς που είναι µεσήλικες και πάνω. Οι µεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι υπερεκτιµούν τα οφέλη που προσφέρει η ελαφρά και περιστασιακή σωµατική δραστηριότητα. Οι µεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι υποτιµούν τις ικανότητές τους και δυνατότητές τους για σωµατική δραστηριότητα (Wiswell, 1978). Για να απαντήσουµε στις παραπάνω διαδεδοµένες αντιλήψεις θα πρέπει να εξετάσουµε: 1. Φυσιολογικές λειτουργικές απώλειες που συµβαίνουν λόγω ηλικίας, όταν συγκρίνονται άτοµα που ακολουθούν συστηµατική σωµατική δραστηριότητα µε άτοµα που περνούν πιο καθιστική ζωή. 2. Άλλες φυσιολογικές λειτουργικές απώλειες που συµβαίνουν λόγω ηλικίας, αλλά που πρέπει να προσέχουµε όταν ένα ηλικιωµένο άτοµο ακολουθεί ένα συγκεκριµένο συστηµατικό πρόγραµµα άσκησης. 3. Αθλητικά προγράµµατα για ηλικιωµένους. Φυσιολογικές Λειτουργικές Απώλειες που Συµβαίνουν λόγω Ηλικίας Οι άνθρωποι γερνούν συνεχώς. Τα ανθρώπινα κύτταρα ωριµάζουν συνεχώς και ως εκ τούτου προκαλούνται λειτουργικές απώλειες. Η µέγιστη απόδοση για την οργανική λειτουργία συµβαίνει γύρω στα 20 χρόνια. Από τα 30 χρόνια και πάνω η οργανική λειτουργία αρχίζει σταδιακά να µειώνεται σε ποσοστό % κάθε χρόνο (Lesnoff-Caravaglia, 1980). Οι άνθρωποι γεννιώνται µε λειτουργική ικανότητα των οργάνων τους κατά πολύ µεγαλύτερη από αυτή που χρησιµοποιούν και δεν παρουσιάζεται ουσιαστικό λειτουργικό πρόβληµα, µέχρι το σηµείο που η λειτουργικότητα ενός οργάνου φθάσει στο 35 40% της µέγιστης λειτουργικής του ικανότητας (Lesnoff-Caravaglia, 1980). Το γήρας είναι µία διαδικασία εξατοµικευµένη, ενώ οι ατοµικές φυσιολογικές, ψυχολογικές και κοινωνικές εµπειρίες δηµιουργούν µεγάλες διαφορές στους ανθρώπους της ίδιας χρονολογικής ηλικίας. Η πλειονότητα των

3 θανάτων στους ηλικιωµένους σχετίζεται σηµαντικά µε την αδράνεια, την ατροφία και την οργανική υπολειτουργικότητα που ένα µεγάλο µέρος οφείλεται στο καθιστικό τρόπο ζωής (Lesnoff-Caravaglia, 1980). Η ατροφία όµως που οφείλεται στην αδράνεια και µη κίνηση του σώµατος µπορεί µε το κατάλληλο ερέθισµα της άσκησης να ενισχύσει το σώµα (Kostis J., et al. 1982) να συνεχίσει να λειτουργεί πάνω από το επίπεδο, όπου η ζωή διάγεται µε δυσκολία (Lesnoff-Caravaglia, 1980). Η τακτική άσκηση µπορεί να εµποδίσει ή να αναστρέψει τη πρόωρη γήρανση των κυττάρων ή τυχόν ασθένεια, αλλά δεν επηρεάζει τη φυσιολογική χρονικά γήρανση των κυττάρων, καθώς αυτή αξιολογείται µε τη µέγιστη διάρκεια ζωής (Kent, 1982). Στους πίνακες 3, 4 και 5 καταγράφονται οι λειτουργικές απώλειες λόγω ηλικίας και έλλειψης δραστηριότητας στο καρδιαγγειακό, αναπνευστικό, µυϊκό και σκελετικό σύστηµα. Η άσκηση µπορεί να καθυστερήσει τη παρακµή των οργανικών συστηµάτων, που συµβαίνει λόγω ηλικίας, δεν µπορεί όµως να την αναστείλει εξ ολοκλήρου (Kent, 1982). Εάν ο άνθρωπος παραµένει σωµατικά δραστήριος κατά τη διάρκεια της ζωής του, τότε η απώλεια της λειτουργικότητας ή δυσχρηστίας των οργάνων του δεν θα συµβεί τόσο γρήγορα. Οι γυναίκες σε σχέση µε τους άνδρες έχουν 4 φορές µεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν οστεοπόρωση, απ ότι οι άνδρες. 30% των γυναικών πάνω από την ηλικία των 65 χρόνων έχουν οστεοπόρωση (Otto & Poland, 1983). Η διαταραχή αυτή κάνει της γυναίκες πιο επιρρεπείς σε οστικά κατάγµατα και παρόµοιους τραυµατισµούς, που είναι ένα στάδιο που µπορεί να οδηγήσει το άτοµο σε οργανική ατροφία, εάν παραµείνει κλινήρης για το υπόλοιπο της ζωής του. Εφόσον τα συστήµατα του οργανισµού έχουν αρκετό πλεόνασµα λειτουργικότητας, ώστε να αντέξουν κάποιο βαθµό υπολειτουργικότητας, οι απώλειες δεν φαίνονται να περιορίζουν τις καθηµερινές δραστηριότητες, εκτός και εάν είναι ιδιαίτερα έντονες. Τυχόν περιορισµός στη κίνηση καταδεικνύουν τυχόν παλαιούς τραυµατισµούς από ένταση ή ασθένειες που έχει βιώσει το µυοσκελετικό σύστηµα του ατόµου. Όσο περισσότερο οι άνθρωποι συµµετέχουν σε σωµατικές δραστηριότητες, τόσο µεγαλύτερα αποθέµατα λειτουργικής ικανότητας δηµιουργούν για να τα χρησιµοποιήσουν σε καταστάσεις που το σώµα τους θα χρειασθεί.

4 Άλλες Φυσιολογικές Λειτουργικές Απώλειες που συµβαίνουν, λόγω Ηλικίας Αν και οι σπουδαιότερες λειτουργικές απώλειες λόγω ηλικίας συµβαίνουν στο καρδιαγγειακό, αναπνευστικό, µυϊκό και σκελετικό οργανικό σύστηµα, συµβαίνουν και άλλες λειτουργικές απώλειες στα αισθητήρια όργανα και στο νευρικό σύστηµα. Ως εκ τούτου, ο εκπαιδευτής που αναλαµβάνει ένα προπονητικό πρόγραµµα σε ανθρώπους πιο προχωρηµένης ηλικίας θα πρέπει να γνωρίζει τις λειτουργικές απώλειες που συµβαίνουν, λόγω ηλικίας,, ώστε όταν εποπτεύει ασκούµενους ηλικιωµένους να σπανίζουν τυχόν δυσκολίες ή ατυχήµατα. Παρακάτω καταγράφονται µία λίστα άλλων λειτουργικών απωλειών που συµβαίνουν λόγω ηλικίας. Γεύση: Όσο προχωράει η ηλικία τόσο η γεύση αραιώνεται και χάνεται η αίσθησή της (14). Εξ αιτίας αυτού του γεγονότος οι ηλικιωµένοι άνθρωποι δεν θέλουν να τρώνε συχνά. Με τη κατάλληλη ενηµέρωση οι διατροφικές τους συνήθειες θα πρέπει να στοχεύουν στο να επιλέγουν τροφές, όπου το περιεχόµενό τους θα τους δίνει τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζονται για να είναι υγιείς και να έχουν περισσότερη ενέργεια. Αυτό γίνεται ιδιαίτερα σηµαντικό, όταν οι άνθρωποι αυτοί δραστηριοποιούνται αθλητικά. Οι ακόλουθες διατροφικές συστάσεις είναι απαραίτητες: 1. Επιλογή τροφής από τα 4 βασικά είδη καθηµερινά. (γαλακτοκοµικά, κρέας και παράγωγα, φρούτα και λαχανικά, δηµητριακά). 2. Επιλογή ποικιλίας τροφών καθηµερινά. 3. Κατανάλωση µόνον 20-25% λίπη καθηµερινά. 4. Μείωση του αριθµού των θερµίδων. 5. Κατανάλωση 6-7 ποτήρια µε υγρά καθηµερινά. 6. Αύξηση των φυτικών ινών, ώστε να µειωθεί η δυσκοιλιότητα. 7. Μείωση στη κατανάλωση σε αλάτι. Όραση: Η ικανότητα όρασης µειώνεται µε την ηλικία (14). Ο χώρος που διεξάγεται η άσκηση θα πρέπει να είναι άριστα φωταγωγηµένος, ώστε οι ασκούµενοι να βλέπουν τι κάνουν. Τα παπούτσια πρέπει να προσδίδουν σταθερότητα, ώστε να µην είναι πιθανόν να υπάρξει πτώση από γλίστρηµα. Νευρικό σύστηµα: Οι ηλικιωµένοι έχουν µειωµένα αντανακλαστικά και δεν αναµένεται ότι θα αντιδράσουν γρηγορότερα, απ ότι οι ίδιοι αισθάνονται χρονικά άνετα (10). Ενυδάτωση: Η ενυδάτωση του σώµατος µειώνεται µε την ηλικία (10), όπως επίσης και η ικανότητα ανοχής στη ζέστη ή στο κρύο (10). Οι ηλικιωµένοι χρειάζεται να αποφεύγουν την άσκηση σε ζεστές ηµέρες ή σε ηµέρες µε µεγάλα ποσοστά υγρασίας. Το ντύσιµο πρέπει να είναι ανάλογο.

5 Ακοή: Η ικανότητα ακοής µειώνεται µε την ηλικία (14). Η φωνή του εκπαιδευτή πρέπει να είναι αργή, καθαρή, σε χαµηλό τόνο και να βρίσκεται σε κοντινή απόσταση από τον ασκούµενο όταν εξηγούνται οι ασκήσεις, ώστε να µην του προκαλείται άγχος όταν δεν καταλάβει κάτι αµέσως (Saxon et al., 1978). Κιναίσθηση: Η αστάθεια του σώµατος και η ταλάντωσή του αυξάνεται µε την ηλικία (14). Η ικανότητα να εµποδίσει το άτοµο µία εν δυνάµει πτώση του µειώνεται (10). Ως εκ τούτου, το άτοµο πρέπει να νοιώθει ότι πατάει στο έδαφος σταθερά, και η βάση στήριξής του πρέπει να είναι πλατιά. Ο ρυθµός των ασκήσεων πρέπει να είναι ελαττωµένος, ώστε να είναι ευκολότερο για το άτοµο να διατηρήσει την ισορροπία του. Οι ασκήσεις πρέπει να περιλαµβάνουν µεγαλύτερες χρονικά περιόδους προθέρµανσης και αποθεραπείας, πριν και µετά την άσκηση, σε σχέση µε νεαρότερα άτοµα. Η καλύτερη φυσική κατάσταση του σώµατος βρίσκει τα ηλικιωµένα άτοµα καλύτερα προετοιµασµένα να ανταποκριθούν τις δύσκολες και αγχώδεις καταστάσεις της ζωής τους. ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΤΗ 3 η ΗΛΙΚΙΑ Η έλλειψη φυσικής δραστηριότητας µπορεί να προκαλέσει πρόβληµα σε διάφορα όργανα του σώµατος (Meusel, 1981). Η φυσική δραστηριότητα από µόνη της δεν µπορεί να εµποδίσει την ανάπτυξη µίας καρδιοπάθειας, όµως συγκαταλέγεται µεταξύ των παραγόντων που µειώνουν τον κίνδυνο για την ανάπτυξή της. Οι παράγοντες κινδύνου για καρδιοπάθειες αναφέρονται στο Πίνακα 6. Η φυσική δραστηριότητα δεν είναι για το καθένα. Η τακτική άσκηση µπορεί να ωφελήσει ένα υγιή οργανισµό, αλλά µπορεί να είναι επιζήµια για έναν ασθενικό. Εάν ένα άτοµο θέλει να αρχίσει ένα πρόγραµµα συστηµατικής άσκησης πρώτα πρέπει να είναι ενήµερο για τη κατάσταση της υγείας του (Wiswell, 1978). Άτοµα πάνω από 35 χρόνων θα πρέπει, αφού κάνουν ένα γενικό check up να πάρουν άδεια από το ιατρό τους για να ξεκινήσουν ένα τέτοιο πρόγραµµα (6). Όπως αναφέρθηκε, η άσκηση µπορεί να είναι λίαν επιζήµια στην υγεία ενός ανθρώπου, όταν αυτός ασθενεί. Εφόσον ξεκαθαρισθεί το θέµα της υγείας του ασκούµενου κάποιας ηλικίας, δηλαδή ότι επιτρέπεται να αθλείται, θα πρέπει εν συνεχεία να ενηµερωθεί γιά το είδος της άσκησης που πρέπει να ακολουθήσει, καθώς ο τύπος της άσκησης διαφοροποιεί τα διάφορα οφέλη που µπορεί να προσφέρει στον οργανισµό. Εποµένως ο τύπος της άσκησης που θα ακολουθήσει ένας άνθρωπος κάποιας ηλικίας είναι πολύ σηµαντικός. Τύπος άσκησης Οποιαδήποτε δραστηριότητα που χρησιµοποιεί µεγάλες µυϊκές οµάδες και διατηρείται συνεχόµενα και ρυθµικά (αερόβια), θεωρείται άριστη για τη βελτίωση της φυσικής κατάστασης. Τρέξιµο, τζόγκιγκ, περπάτηµα, ορειβασία, κολύµβηση, ποδηλασία, κωπηλασία, σκι, χορός είναι µερικές από τις δραστηριότητες αντοχής.

6 Το γρήγορο περπάτηµα είναι καλή άσκηση για τη βελτίωση της αντοχής και φυσικής κατάστασης, ειδικά για άτοµα που µέχρι εκείνη τη στιγµή ζούσαν καθιστική ζωή (Lesnoff-Caravaglia, 1980)... Εάν ο ενδιαφερόµενος έχει ήδη µία σχετική φυσική κατάσταση, τότε το απλό περπάτηµα δεν θα είναι αρκετό ερέθισµα για τη βελτίωση της φυσικής του κατάστασης και θα πρέπει να ασχοληθεί ίσως µε το τζόγκιγκ για να δουλέψει το σώµα του περισσότερο (Lesnoff-Caravaglia, 1980). Όµως πολλοί άνθρωποι µεγαλύτερης ηλικίας δεν µπορούν αυτή τη δραστηριότητα για µεγάλες αποστάσεις, καθώς πάσχουν από ταλαιπωρηµένους ήδη µεσοσπονδυλίους δίσκους, αρθρίτιδα και άλλα µυϊκά, σκελετικά, ή άλλα προβλήµατα στις αρθρώσεις. Μόνο όταν δεν υπάρχουν τα παραπάνω προβλήµατα, συνίσταται το τζόγκιγκ (Meusel, 1981). Η κολύµβηση θεωρείται το υγιέστερο από όλα τα σπορ, καθώς γυµνάζει όλο το σώµα και η βαρύτητα εξουδετερώνεται µε αποτέλεσµα να µη ασκείται επιβάρυνση στις αρθρώσεις. Το νερό ενεργεί σαν µαξιλάρι προστατεύοντας τις αρθρώσεις και τα εσωτερικά όργανα από απότοµες κινήσεις του σώµατος που µπορεί να προκαλέσουν ζηµιά. Η αντίσταση του νερού σε κάθε κατεύθυνση βοηθάει τους µυς να γυµνάζονται, αναπτύσσοντας δυνατό και ευλύγιστο σώµα, χωρίς µυϊκή κόπωση και άλγος, δηµιουργώντας την αίσθηση της νευροµυϊκής χαλάρωσης. Ωστόσο, η κολύµβηση συνιστάται στους ανθρώπους µεγαλύτερης ηλικίας, µόνον εάν η θερµοκρασία του νερού διατηρείται σταθερά στους 26 0 C (Meusel, 1981). Επίσης η διδασκαλία χορού δεν είναι µόνον άριστη κοινωνική δραστηριότητα, αλλά συντηρεί και αναπτύσσει φυσική κατάσταση (French and Jansma, 1982). Μεγάλη προσοχή πρέπει επίσης να δίνεται στις ασκήσεις προθέρµανσης και αποθεραπείας ενός οποιουδήποτε συστηµατικού αθλητικού προγράµµατος, ιδιαίτερα στα άτοµα κάποιας ηλικίας. Ένταση της άσκησης Η ένταση της άσκησης έχει να κάνει µε το επίπεδο φυσικής κατάστασης του ατόµου. Για άτοµα µε προηγούµενη καθιστική ζωή, ένταση στο 40% της µέγιστης καρδιακής συχνότητας είναι αρκετή για να προκαλέσει λειτουργικές προσαρµογές. Αυτό µπορεί να γίνει και µε το περπάτηµα (Lesnoff-Caravaglia, 1980). Για τα άτοµα που διαθέτουν ήδη ένα επίπεδο φυσικής κατάστασης ένταση µεγαλύτερη από το 40%, ίσως στο επίπεδο 60% 75% της µέγιστης καρδιακής συχνότητας µπορεί να δοκιµασθεί (Getchell, 1979). Κάθε άτοµο που συµµετέχει σ ένα τέτοιο πρόγραµµα πρέπει να εκπαιδεύεται στο να υπολογίζει τους καρδιακούς παλµούς του πριν την έναρξη της άσκησης αλλά και κατά τη διάρκεια της άσκησης, ώστε να ασκείται στα επιτρεπτά όρια για να έχει το όφελος της βελτίωσης των λειτουργικών ικανοτήτων του, αλλά και να προφυλάσσει τον εαυτό του από εξάντληση. Ο υπολογισµός της καρδιακής συχνότητας πριν την άσκηση είναι αναγκαίος, γιατί

7 οποιαδήποτε αλλαγή της καρδιακής συχνότητας στην ηρεµία επηρεάζει και την καρδιακή συχνότητα στόχο. Η καρδιακή συχνότητα «στόχος» βρίσκεται από την εξίσωση: Καρδιακή Συχνότητα µέγιστη (ΚΣ µ ) = 220 ηλικία του ατόµου. Καρδιακή Συχνότητα στόχος (40% της ΚΣ µ ) = (ΚΣ µ ΚΣ ηρεµίας ) χ 40% + ΚΣ ηρεµίας ). Η διακύµανση της καρδιακής συχνότητας στόχος βρίσκεται προσθέτοντας και αφαιρώντας 5 από το αποτέλεσµα της εξίσωσης. Για παράδειγµα, η καρδιακή συχνότητα στόχος για µία γυναίκα 65 χρόνων και 75 παλµούς καρδιακή συχνότητα ηρεµίας βρίσκεται ως εξής: ΚΣ µέγιστη = = 155 και ΚΣ στόχος = (155-75) Χ 40% + 75 =80 Χ 40% +75 = = 107 και η διακύµανση της καρδιακής συχνότητας για άσκηση είναι Οι ασκούµενοι θα πρέπει να εκπαιδεύονται να υπολογίζουν τους καρδιακούς παλµούς τους, πριν από κάθε άσκηση και κατά τη διάρκειά της. Αυτό είναι πολύ σηµαντικό, γιατί καθώς βελτιώνεται η φυσική κατάσταση του ατόµου, αλλάζει ταυτόχρονα και η καρδιακή συχνότητα στόχος. Εποµένως, η καρδιακή συχνότητα θα πρέπει να προσαρµόζεται στην ένταση της νέας προσπάθειας στο καινούργιο επίπεδο φυσικής κατάστασης, ώστε το ερέθισµα να παραµένει ικανό να συντηρεί ή και να βελτιώνει τη φυσική κατάσταση του ατόµου. ιάρκεια της άσκησης Η διάρκεια της αθλητικής δραστηριότητας θα πρέπει να είναι συνεχής για τουλάχιστον 15 λεπτά έως το µέγιστο 60 λεπτά, αλλά η συνολική δραστηριότητα θα πρέπει να διατηρείται σε ήπια ένταση. Η διάρκεια της δραστηριότητας είναι καλό να βασίζεται στην εµπειρία του ατόµου και τη προσωπική αίσθηση κόπωσης, που προκαλείται τη πρώτη ώρα, αµέσως µετά την άσκηση. Συχνότητα της άσκησης Η συχνότητα της δραστηριότητας πρέπει να κυµαίνεται από 3 5 φορές την εβδοµάδα για τα αποκοµίσει το άτοµο όλα τα λειτουργικά οφέλη της άσκησης στον οργανισµό του. εν χρειάζεται ούτε περισσότερες φορές άσκησης, αλλά ούτε και λιγότερες, εάν µιλάµε για ουσιαστική βελτίωση της φυσικής κατάστασης. Η διάρκεια, η συχνότητα αλλά και η ένταση της δραστηριότητας είναι οι βασικοί παράµετροι που πρέπει να εξετάζονται σε ένα τέτοιο τακτικό πρόγραµµα αθλητικής δραστηριότητας, εάν θέλουµε να έχουµε ουσιαστική βελτίωση στη φυσική κατάσταση του ατόµου. Στους παρακάτω πίνακες 1 και 2 εξετάζονται τα «πρέπει» και τα «δεν πρέπει» της άσκησης που επιβάλλεται να γνωρίζει ένα άτοµο κάποιας ηλικίας, που ξεκινάει ένα τέτοιο πρόγραµµα τακτικής άσκησης, ώστε να

8 αποφεύγει τυχόν ατυχήµατα. Η τακτική φυσική δραστηριότητα δεν µπορεί από µόνη της να εµποδίσει κάθε νοµοτελειακή απώλεια που συµβαίνει, καθώς οι άνθρωποι γερνούν. Όµως µπορεί να βελτιώσει σηµαντικά τη ποιότητα ζωής του ασκούµενου ατόµου. Η ενηµέρωση για τα οφέλη της άσκησης βοηθάει σηµαντικά τη θέληση ενός ατόµου να ενταχθεί σε ένα τέτοιο πρόγραµµα, η τελική όµως απόφαση για να διατηρείται αθλητικά δραστήριο, ανήκει αποκλειστικά στο ίδιο, το άτοµο. ΠΙΝΑΚΑΣ 1: ΤΑ «ΠΡΕΠΕΙ» ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΤΗ 3 η ΗΛΙΚΙΑ Οι ασκήσεις για τα άνω και κάτω άκρα θα πρέπει να εκτελούνται αργά και να περιλαµβάνουν κυκλικές ή ηµικυκλικές κινήσεις (4). Ενδυνάµωση των κοιλιακών µυών για τη βελτίωση της στάσης του σώµατος και των ραχιαίων χαµηλά στη µέση και του οπισθίου µηριαίου για βελτίωση των προβληµάτων της µέσης (6). Χρησιµοποίηση µεγάλων µυϊκών οµάδων (10). Ασκήσεις µε το σώµα σε ύπτια θέση, ώστε να αφαιρεθούν τυχόν προβλήµατα στη καρδιά (16). Αναφορά σε όποιο ασυνήθιστο σύµπτωµα παρατηρείται πριν, κατά τη διάρκεια ή µετά την άσκηση (6). Ασκήσεις στα κάτω άκρα πρέπει να γίνονται µε τα πόδια σε πλήρη ευθυγράµµιση (4). Ασκήσεις µε σκοινάκι συνιστάται γι αυτούς που είναι εξοικειωµένοι και νοιώθουν άνετα µε αυτό το είδος άσκησης (4). Σε ύπτια θέση η άρση των κάτω άκρων καλύτερα να γίνεται µε τα γόνατα σε µισή κάµψη (4). Ασκήσεις κοιλιακών µυών πρέπει να εκτελούνται µε τα γόνατα σε κάµψη (4). Επικύψεις πρέπει να εκτελούνται αργά και σταθερά φθάνοντας όσο µακρύτερα γίνεται χωρίς stress (4). Ασκήσεις µε τα κάτω άκρα να καλύπτουν µε σταθερότητα αρκετό χώρο και από αυτό το σηµείο αναφοράς άρση του ενός γονάτου και πλήρως εκτεταµένο προς το πρόσωπο (4). ΠΙΝΑΚΑΣ 2: ΤΑ «ΕΝ ΠΡΕΠΕΙ» ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΤΗ 3 η ΗΛΙΚΙΑ ΟΧΙ στροβιλισµοί και γρήγορες περιστροφικές κινήσεις του σώµατος (4). ΟΧΙ άσκηση µε πάνω από το επιτρεπόµενο όριο της καρδιακής συχνότητας στόχος (6). ΟΧΙ άσκηση ενώ υπάρχει οποιοδήποτε σύµπτωµα ασθένειας (6). ΟΧΙ άσκηση πριν περάσουν τουλάχιστον δύο ώρες από τη λήψη γεύµατος (6). ΟΧΙ άσκηση µετά από λήψη αλκοολούχων ποτών (6). ΟΧΙ πολύ ζεστό ντους µετά από άσκηση (6). ΟΧΙ ισοµετρικές ασκήσεις (6) γιατί δηµιουργούν αύξηση της πίεσης του αίµατος και περιορισµό στη ροή του αίµατος (4). ΟΧΙ υπερεκτάσεις, υπερβολικές στροφές του σώµατος και κράτηµα της αναπνοής, στις ασκήσεις µυϊκής

9 ενδυνάµωσεις (11). ΟΧΙ άσκηση των µικρών µυϊκών οµάδων σε υψηλό ποσοστό (10). ΟΧΙ άσκηση µε τα χέρια πάνω από το κεφάλι για µεγάλες χρονικές περιόδους, γιατί µπορεί να ανεβάσει τη πίεση του αίµατος περισσότερο, απ ότι η άσκηση µέγιστης έντασης (16). ΟΧΙ άσκηση στις µύτες των ποδιών, γιατί δηµιουργεί πρόβληµα µε τη πτώση στη πελµατιαία άρθρωση (4). ΟΧΙ άσκηση µε µεγάλη κάµψη στα γόνατα, γιατί δηµιουργεί µεγάλο stress στους συνδέσµους των γονάτων (4). ΟΧΙ επικύψεις µε απότοµο ρυθµό, γιατί µπορεί να προκαλέσουν πόνο στη πλάτη και να ερεθίσουν τις αρθρώσεις του γόνατος (4). ΟΧΙ ασκήσεις push-ups σε άτοµα που έχουν ήδη τους ώµους τους προς τα εµπρός γιατί φέρνει τους ώµους σε ακόµη στενότερη επαφή (4). ΟΧΙ ασκήσεις κοιλιακών µε τα κάτω άκρα ευθυγραµµισµένα, γιατί δεν αναπτύσσουν τους κοιλιακούς µυς αποτελεσµατικά (4). ΠΙΝΑΚΑΣ 3: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Οι αριθµοί () παραπέµπουν στην βιβλιογραφία του άρθρου ΧΩΡΙΣ ΑΣΚΗΣΗ ΜΕ ΑΣΚΗΣΗ Καρδιακή Παροχή (3) (15) Καρδιακή Συχνότητα σταθερή (3) (2) Όγκος Παλµού (3) (2) Μέγιστη Καρδιακή Παροχή (3) (2) Μέγιστη Καρδιακή Συχνότητα (2) (2) Μέγιστος Όγκος Παλµού (2) Περιφερική Αντίσταση (3) (1) Συστολική Πίεση Αίµατος (2) (2) ιαστολική Πίεση Αίµατος σταθερή (3) (2) Μέση Αρτηριακή Πίεση (3) (15) Συσταλτικότητα Μυοκαρδίου Ελαστικότητα Μυοκαρδίου Ελαστικότητα Αιµοφόρων Αγγείων (3) (15) (15)

10 Ινες στις Καρδιακές Βαλβίδες (15) Αθηροσκλήρωση (15) (2) Καρδιακό Απόθεµα (12) Τριγλυκερίδια Ορού (2) (2) Λίπη στο Καρδιακό Ιστό (14) Λειτουργία Αριστερής Καρδιάς (1) (1) Σχηµατισµός Θρόµβου (12) (1) ΠΙΝΑΚΑΣ 4: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. Οι αριθµοί () παραπέµπουν στην βιβλιογραφία του άρθρου ΧΩΡΙΣ ΑΣΚΗΣΗ ΜΕ ΑΣΚΗΣΗ Ζωτική Χωρητικότητα Ακαµψία στο Ενδοθωρακικό Τοίχωµα (13) (13) Μέγιστος Πνευµονικός Αερισµός το λεπτό (13) Μέγιστη Πρόσληψη Οξυγόνου (1) (15) Ικανότητα Πνευµονικής ιάχυσης (3) (15) Υπολοιπόµενος Όγκος Αέρα (3) (3) Ανάγκη Εισπνοής ή Εκπνοής (3) (2)

11 Λειτουργικότητα Αναπνευστικών Μυών (3) (14) Αντίσταση Αεραγωγών Τριχοειδή Γύρω από τις Κυψελίδες Πάχυνση Κυψελίδων Πάχυνση Μεµβράνης Τριχοειδών (12) (14) (14) Ελαστικότητα Πνευµόνων ΠΙΝΑΚΑΣ 5: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΤΟΥ ΜΥΪΚΟΥ ΚΑΙ ΣΚΕΛΕΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Οι αριθµοί () παραπέµπουν στην βιβλιογραφία του άρθρου ΧΩΡΙΣ ΑΣΚΗΣΗ ΜΕ ΑΣΚΗΣΗ Μέγιστη Μυϊκή ύναµη (9) Μυϊκή ύναµη Κάτω Ακρων (13) (9)

12 Μυϊκές Ινες Τύπου ΙΙ (9) (9) Μυϊκές Ινες Στατική Μυϊκή Συστολή (9) Μυϊκή Μάζα (12) (16) Ινώδης Ιστός (12) Ποσοστό Σωµατικού Λίπους (16) (16) Ελαστικότητα Μυών Ευλυγισία Μυών Ακαµψία Μυών Σκελετική Μάζα (14) Πυκνότητα Σκελετικής Μάζας (14) Ασβέστιο στα Οστά (1) (1) Κύφωση και Σκολίωση Σκελετικές υσµορφίες Ευλυγισία Συνδετικού Ιστού (14) (13) Ευλυγισία Αρθρώσεων (13) ΠΙΝΑΚΑΣ 6: ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝ ΥΝΟΥ ΓΙΑ ΚΑΡ ΙΟΠΑΘΕΙΕΣ Οι αριθµοί () παραπέµπουν στην βιβλιογραφία του άρθρου 1. Υπέρταση 2. Υπεραυξηµένα λιπίδια στο αίµα 3. Κάπνισµα 4. Ανωµαλίες στο Ηλεκτροκαρδιογράφηµα. Καρδιακή αρρυθµία 5. Οικογενειακό ιστορικό για καρδιοπάθεια πριν τα 60 χρόνια 6. Καθιστική ζωή

13 7. Έντονη ιδιοσυγκρασία και συµπεριφορά του ατόµου. Επάγγελµα µε ιδιαίτερες απαιτήσεις και stress 8. Σακχαρώδης ιαβήτης 9. Υπερουραιµία 10. Παχυσαρκία ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Bortz I., Walter M. Disuse and aging. Journal of American Medical Association, 248(10), Brunner, D. and Jokl, E., Physical activity and aging. Medicine and Sport, 4, University Park Press, Carotenuto, R. and Bullock J. Physical assessment of the gerontologic client. Philadelphia: F.A. Davis Co., French, RW. and Jasma, P. Special physical education, Charles E. Merill Publishing Co., Getchell, Bud. Physical fitness. A way of life. Second Ed., John Willey and Sons, Inc., Guidelines for Graded Exercise Testing and Exercise Prescription. American College of Sports Medicine Philadelphia, Second Ed., Lea & Febiger, Kent, S. Exercise and aging. Geriatrics, 37(6), , Kostis, J., Moreyra, B., Abel, E., Amendo, MT, Di Pietro, J., Casgrave, N., Kuo, PT. The effects of age on heart rate in subjects free of heart disease: studies by ambulatory electrocardiography and maxima exercise stress test. Circulation 65(1), , Larson, Lars. Physical training effects on muscle morphology in sedentary males at different ages. Medicine and Sciences in Sports and Exercise, 14(3), , Lesoff-Cavaglia, Geri. Health care of the elderly: Strategies for prevention and intervention, NY: Human Science Press, Meusel, Heinz. Physical activity and sport as a means of health care for the elderly. International Journa of Physical Education, 18: 8-11, Otto, D., Payton, J., Poland, L. Aging process: implications for clinical practice. Physical Therapy, 63(1) 41-47, Sager, KayLeen. Senior fitness for the health of it. The Physician and Sports Medicine, 11(10), Saxon, Sue V. and Etten, Mary Jean. Physical change and aging: A guide for helping professions, NY The Tiresies Press, Smith, Everett L. and Serfass, Robert C. Exercise and aging: The scientific basis. NJ: Enslow Publishers Wiswell, Robert. Vigor maintained. Aging: research. The University of Shouthern California Press,

ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Created with Print2PDF. To remove this line, buy a license at: http://www.binarynow.com/

ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. Created with Print2PDF. To remove this line, buy a license at: http://www.binarynow.com/ FITNESS: ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΕΣΟ ΑΣΚΟΥΜΕΝΟ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΑΤΟΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΔΙΑΛΕΞΗΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΑΝΑΛΥΕΤΑΙ Η ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ Ο ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ FITNESS ΕΝΩ

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958. Περιεχόμενο

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958. Περιεχόμενο Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 3 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ Περιεχόμενο Συνδεση με τα προηγουμενα Πριν

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση στο Σακχαρώδη Διαβήτη

Άσκηση στο Σακχαρώδη Διαβήτη Άσκηση στο Σακχαρώδη Διαβήτη Δρ Παναγιώτης Β. Τσακλής ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Εργαστήριο Εµβιοµηχανικής & Εργονοµίας Άσκηση?? «Η άσκηση παίζει καθοριστικό ρόλο στην αντιµετώπιση του διαβήτη» Βελτιώνει τη δράση της ινσουλίνης

Διαβάστε περισσότερα

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη

δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη δύναμη και προπόνηση δύναμης προπόνηση με βάρη ταξινόμιση της φυσικής κατάστασης Δύναμη Αντοχή φυσική κατάστασ η Ταχύτητα Ευλυγισία ποιοι ασχολούνται με την άσκηση με βάρη οι αθλητές της άρσης βαρών, οι

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ

ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ. ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 1 ου ΤΕΤΡΑΜΗΝΟΥ Α2 1 ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΙΑΤΟΥ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΠΑΡΡΑ ΕΛΕΟΝΩΡΑ οι μαθητές του Α2 ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΚΙΣΣΑΣ ΧΡΗΣΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΙΒΑΣ Γ.

ΓΡΙΒΑΣ Γ. Άσκηση και υγεία Η άσκηση είναι συνδεδεμένη με τη σωματική και ψυχική υγεία ενός ατόμου, και αποτελεί την καταλληλότερη «μη φαρμακευτική» παρέμβαση για την πρόληψη και αποκατάσταση χρόνιων παθήσεων (παχυσαρκία,

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Φυσική δραστηριότητα Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Δεδομένα έρευνας Το 24% περίπου των παιδιών δεν συμμετέχει σε καμία οργανωμένη φυσική δραστηριότητα. Μόλις το 4% δεν συμμετέχει σε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Μπίλλη Ευδ. Επ. Καθηγήτρια, Τμ. Φυσικοθεραπείας, ΤΕΙ Δυτική Ελλάδας Γήρανση - ορισμός Σαφής ορισμός του γήρατος δεν υπάρχει Σύμφωνα με τον Shock, το γήρας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Περιεχόμενα προηγούμενης διάλεξης Περιγραφή παθολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118

Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118 Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118 Διάλεξη 6: Οστεοπόρωση, οστεοπενία και Άσκηση Υπεύθυνος Μαθήματος: ΑΘ. ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, PhD Διδάσκοντες: Α. Καλτσάτου,PhD 2016-2017 Διάλεξη6 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΣΎΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Προπόνηση δύναμης για δρομείς μεγάλων αποστάσεων

Προπόνηση δύναμης για δρομείς μεγάλων αποστάσεων Προπόνηση δύναμης για δρομείς μεγάλων αποστάσεων ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ Γ Υ Μ Ν Α Σ Τ Η Σ Π Ρ Ο Π Ο Ν Η Τ Η Σ ( Ε Ι Δ Ι Κ Ο Τ Η Τ Α & Α Δ Ε Ι Α Α Σ Κ Η Σ Η Σ Ε Π Α Γ Γ Ε Λ Μ Α Τ Ο Σ Σ Τ Ο Ν Κ Λ Α Σ Σ Ι Κ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής

ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ. Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Βασίλης Γιωργαλλάς Καθηγητής Φυσικής Αγωγής Αντοχή Δύναμη Επιμέρους ικανότητες Φυσικής Κατάστασης Ευκαμψία Ευλυγισία Ταχύτητα Αντοχή Αντοχή είναι η ικανότητα του

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Καρδιαγγειακή ανταπόκριση στην οξεία άσκηση Βασίλης Πασχάλης Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ - ΕΚΠΑ Καρδιαγγειακό σύστημα Καρδιαγγειακό σύστημα Κύριες λειτουργίες Μεταφέρει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι. ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΤΣΑΤΟΥ PhD

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι. ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΤΣΑΤΟΥ PhD ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΤΣΑΤΟΥ PhD ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΙΤΙΕΣ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΘΑΝΑΤΩΝ 450,000 400,000 350,000 300,000 250,000 200,000 150,000 100,000 50,000 0 ΑΝΔΡΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ HEART DISEASE & STROKE

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την Παναγιώτης Θεoδωρόπουλος Δευτέρα, 31 Αύγουστος :22 - Τελευταία Ενημέρωση Παρασκευή, 13 Ιούνιος :48

Συντάχθηκε απο τον/την Παναγιώτης Θεoδωρόπουλος Δευτέρα, 31 Αύγουστος :22 - Τελευταία Ενημέρωση Παρασκευή, 13 Ιούνιος :48 Τα οφέλη για την υγεία που κερδίζονται μέσω της αερόβιας άσκησης έχουν αποδειχτεί. Η έρευνα έχει δείξει ότι συστηματική και μέτριας έντασης φυσική δραστηριότητα, έχει ευεργετική επίδραση στην υγεία και

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες

Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες Συµµαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Χρόνιες Πνευμονοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής ΕΚΕΤΑ Δίπλα Κωνσταντίνα, Λέκτορας ΤΕΦΑΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης Ενότητα 1: Η επίδραση της άσκησης στην υγεία Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Σωµατική άσκηση και υγεία Βραχυπρόθεσµα και µακροπρόθεσµα οφέλη ρ Παναγιώτης Β. Τσακλής ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Εργαστήριο Εµβιοµηχανικής & Εργονοµίας ΜΟΡΦΕΣ ΑΣΚΗΣΗΣ Οι ασκήσεις κατηγοριοποιούνται γενικά σε τρεις τύπους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου Αντιγόνη

ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου Αντιγόνη ΟΡΕΙΝΗ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ Ομάδα Α : Γιαννακούλα Αναστασία Γραμματικού Πέγκυ Δουλκερίδης Γιώργος Νίτσου Ανδριάνα Βαπορίδης Στυλιανός Καράι Λεντίνα Λάμπρου Αντώνιος Υπεύθυνοι καθηγητές: Μπάρπας Κων/νος Αναστασιάδου

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση;

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση; Υπέρταση Τι Είναι η Υπέρταση; Η πίεση του αίματος είναι η δύναμη που ασκεί το αίμα στις αρτηρίες όταν μεταφέρεται από την καρδιά στην κυκλοφορία. Η σταθερά αυξημένη πίεση, άνω των φυσιολογικών ορίων, αποκαλείται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ Ι MK1118 ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΚΛΙΝΙΚΟΥΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥΣ ΔΙΑΛΕΞΗ 4 ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΤΣΑΤΟΥ, PHD ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΙΤΙΕΣ ΘΝΗΤΟΤΗΤΑΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΘΑΝΑΤΩΝ 450,000 400,000 350,000 300,000 250,000 200,000 150,000 100,000

Διαβάστε περισσότερα

. (Ασκήσεις προς αποφυγή)

. (Ασκήσεις προς αποφυγή) ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωσημεθοδολογία-προγραμματισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΟΜΑΔΑ: ANONYMOUS ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013-2014 1 ο ΓΕΛ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ 1 ΘΕΜΑ: ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΑΘΛΗΣΗ ΟΝΟΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: Αποστόλου Ειρήνη Δημακόπουλος Γιώργος Καρβούνης Δημήτρης Νικολάου Λουκάς Ρουμανάς

Διαβάστε περισσότερα

Ζήση Βασιλική, PhD 1

Ζήση Βασιλική, PhD 1 ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ για τους ηλικιωμένους Τα προγράμματα άσκησης θα πρέπει να απευθύνονται σε όλους τους ηλικιωμένους και όχι μόνο

Διαβάστε περισσότερα

Κλινική Εργοφυσιολογία ΜΚ1119

Κλινική Εργοφυσιολογία ΜΚ1119 Κλινική Εργοφυσιολογία ΜΚ1119 Διδάσκοντες: Α. Καλτσάτου 2016-2017 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ (ΑΥ) Η ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΤΟΥ ΑΙΜΑΤΟΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΑ ΥΨΗΛΟΤΕΡΑ ΤΩΝ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚA

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες Ενότητα 2: Η επίδραση της άσκησης στην υγεία Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού 1 Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΆΣΚΗΣΗ ΜΕ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΙΣ

ΆΣΚΗΣΗ ΜΕ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΙΣ ΆΣΚΗΣΗ ΜΕ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΙΣ WWW.ALSACADEMY.ORG ΟΦΈΛΗ ΆΣΚΗΣΗΣ ΑΝΤΊΣΤΑΣΗΣ Αύξηση / βελτίωση / διατήρηση της μυϊκής απόδοσης Βελτίωση οστικής μάζας οστών Μείωση του ρίσκου μυϊκών τραυματισμών κατά την φυσική δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D.

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία Μεταβολικές ασθένειες και άσκηση Άσκηση και αρτηριακή πίεση Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Καρδιά Καρδιά Η καρδιά είναι ένα μυϊκό όργανο

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι σήµερα γνωρίζατε ότι η κατανάλωση ψωµιού είναι µία απολαυστική και θρεπτική συνήθεια. Από σήµερα η αγαπηµένη σας αυτή καθηµερινή συνήθεια µπορεί να παρέχει στον οργανισµό ακόµη περισσότερα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάκτηση του εύρους κίνησης της άρθρωσης Η βελτίωσης της μυϊκής απόδοσης Η βελτίωσης της νευρομυϊκής λειτουργίας-ιδιοδεκτικότητας Η λειτουργική

Η ανάκτηση του εύρους κίνησης της άρθρωσης Η βελτίωσης της μυϊκής απόδοσης Η βελτίωσης της νευρομυϊκής λειτουργίας-ιδιοδεκτικότητας Η λειτουργική Η ανάκτηση του εύρους κίνησης της άρθρωσης Η βελτίωσης της μυϊκής απόδοσης Η βελτίωσης της νευρομυϊκής λειτουργίας-ιδιοδεκτικότητας Η λειτουργική επανένταξη Η ανάκτηση του εύρους κίνησης της άρθρωσης Η

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΜΗΤΡΟΤΑΣΙΟΣ ΜΙΧΑΛΗΣ UEFA B

Η ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΜΗΤΡΟΤΑΣΙΟΣ ΜΙΧΑΛΗΣ UEFA B Η ΑΝΤΟΧΗ ΣΤΟ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΜΗΤΡΟΤΑΣΙΟΣ ΜΙΧΑΛΗΣ UEFA B ΟΡΙΣΜΟΣ Γενικά με τον όρο αντοχή εννοούμε την φυσική (σωματική) και ψυχική ανθεκτικότητα του παίκτη στην κόπωση σε επιβαρύνσεις μεγάλης διάρκειας και

Διαβάστε περισσότερα

1 -Μέγιστη Επανάληψη (1-ΜΕ) Ηλίας Σµήλιος, Ph.D. Βελτίωση ή ιατήρηση της Φυσικής Κατάστασης. Φυσική Κατάσταση

1 -Μέγιστη Επανάληψη (1-ΜΕ) Ηλίας Σµήλιος, Ph.D. Βελτίωση ή ιατήρηση της Φυσικής Κατάστασης. Φυσική Κατάσταση Βασικά Στοιχεία και Έννοιες της Άσκησης µε Βάρη Φυσική Κατάσταση Το σύνολο των φυσικών ικανοτήτων που καθορίζουν την επίδοση Ηλίας Σµήλιος, Ph.D. Μαζικός Αθλητισµός Βελτίωση ή ιατήρηση της Φυσικής Κατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

2 η διάλεξη, [ , 9:30] Εισηγητής: Πατίκας Δημήτρης Λέκτορας Τμήματος Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη

2 η διάλεξη, [ , 9:30] Εισηγητής: Πατίκας Δημήτρης Λέκτορας Τμήματος Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη Χαρακτηριστικά τρίτης ηλικίας 2 η διάλεξη, [07.03.2012, 9:30] Εισηγητής: Πατίκας Δημήτρης Λέκτορας Τμήματος Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκη 1 Περιεχόμενα προηγούμενης

Διαβάστε περισσότερα

29 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΡΔΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ & ΚΑΡΔΙΑ

29 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΡΔΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ & ΚΑΡΔΙΑ ΠΑΠΑΠΑΝΤΕΛΗΣ ΝΙΚΗΤΑΣ ΕΚΠ/ΚΟΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ e-mail: nikitpapa@yahoo.gr (ΑΡΘΡΟ) 29 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΡΔΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ & ΚΑΡΔΙΑ Σεπτεμβρίου Κάθε χρόνο από το 1999, η Παγκόσμια Ομοσπονδία Καρδιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ. «Πως βοηθάει η Φυσική Δραστηριότητα στη βελτίωση της σωματικής απόδοσης και υγείας;» ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: 1 ο Πολυκάστρου

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ. «Πως βοηθάει η Φυσική Δραστηριότητα στη βελτίωση της σωματικής απόδοσης και υγείας;» ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: 1 ο Πολυκάστρου ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «Πως βοηθάει η Φυσική Δραστηριότητα στη βελτίωση της σωματικής απόδοσης και υγείας;» ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: 1 ο Πολυκάστρου Υπεύθυνοι Εκπαιδευτικοί Μπλάτσης Πέτρος Λειψίστας Δημήτριος

Διαβάστε περισσότερα

Διαλειμματικό ή συνεχόμενο τρέξιμο για τη βελτίωση της απόδοσης στην αντοχή;

Διαλειμματικό ή συνεχόμενο τρέξιμο για τη βελτίωση της απόδοσης στην αντοχή; Διαλειμματικό ή συνεχόμενο τρέξιμο για τη βελτίωση της απόδοσης στην αντοχή; Ορισμός διαλειμματικής προπόνησης + + + Τρέξιμο Επαναφορά Τρέξιμο Επαναφορά ΑΝΤΟΧΗ ΟΡΙΣΜΟΣ: Ικανότητα διατήρησης κάποιου έργου

Διαβάστε περισσότερα

Κινησιοθεραπεία: Ασκήσεις ενδυνάμωσης ΙΕΚ ΡΕΘΥΜΝΟΥ: ΒΟΗΘΟΣ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Γεωργία Α. Λιουδάκη, M.Sc., NDT, PT

Κινησιοθεραπεία: Ασκήσεις ενδυνάμωσης ΙΕΚ ΡΕΘΥΜΝΟΥ: ΒΟΗΘΟΣ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Γεωργία Α. Λιουδάκη, M.Sc., NDT, PT Κινησιοθεραπεία: Ασκήσεις ενδυνάμωσης ΙΕΚ ΡΕΘΥΜΝΟΥ: ΒΟΗΘΟΣ ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Γεωργία Α. Λιουδάκη, M.Sc., NDT, PT Ορισμός άσκησης αντίστασης Οποιοδήποτε είδος ενεργητικής άσκησης στο οποίο υπάρχει εξωτερική

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες

Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Άσκηση στις αναπτυξιακές ηλικίες Ενότητα 10: Προγραμματισμός προπόνησης ανάπτυξης φυσικής κατάστασης Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

Λήδα Μαδεμλή. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015

Λήδα Μαδεμλή. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 Λήδα Μαδεμλή Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 Σχετικά με το μάθημα Διαφάνειες users.auth.gr/lmademli Αξιολόγηση 70% γραπτές εξετάσεις 30% εργασία Ύλη Προτεινόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΘΛΗΤΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΣΟΓΚΑΣ ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΣ ΑΕΜ:16022 ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΑΘΛΗΤΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΘΛΗΤΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΣΟΓΚΑΣ ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΣ ΑΕΜ:16022 ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΑΘΛΗΤΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΘΛΗΤΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΣΟΓΚΑΣ ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΣ ΑΕΜ:16022 ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΑΘΛΗΤΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η εργασία αυτή αναφέρεται κατά κύριο λόγο στις προσαρμογές που λαμβάνουν χώρα στην καρδιά και

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας

Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας Φυσική Αγωγή Προσδιοριστικοί Παράγοντες Υγείας Καλογήρου ηµ. καθηγητής Φ.Α. Fitness ή Καλή Φυσική κατάσταση Σύντοµη περιγραφή-ορισµός Fitness είναι µια συνειδητά επιδιωκόµενη κατάσταση ψυχοσωµατικής απόδοσης,

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Ph.D., Λέκτορας, ΤΕΦΑΑ Σερρών ΑΠΘ Καρατράντου Κωνσταντίνα, MSc, Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ - ΠΘ Ιπποκράτης

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Αναπνευστική ανταπόκριση στην οξεία άσκηση Βασίλης Πασχάλης Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ - ΕΚΠΑ Αναπνευστικό σύστημα Αναπνευστικό σύστημα Εξωτερική αναπνοή Η μεταφορά αερίων

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή της άσκησης στην πρόληψη των καρδιομεταβολικών παραγόντων κινδύνου ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ

Η συμβολή της άσκησης στην πρόληψη των καρδιομεταβολικών παραγόντων κινδύνου ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ Η συμβολή της άσκησης στην πρόληψη των καρδιομεταβολικών παραγόντων κινδύνου ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ MSc Άσκηση & Υγεία, PhD (c), Προϊσταμένη Αναισθησιολογικού Τμήματος ΓΝΘ Άγιος Παύλος-ΠΑΝΑΓΙΑ Εργαστηριακή Συνεργάτιδα,

Διαβάστε περισσότερα

Η. Ζαχαρόγιαννης, Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ, Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΚΑΡΔΙΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΤΟΧΗ & ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ (ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ)

Η. Ζαχαρόγιαννης, Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ, Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΚΑΡΔΙΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΤΟΧΗ & ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ (ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ) Η. Ζαχαρόγιαννης, Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ, Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΚΑΡΔΙΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΤΟΧΗ & ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ (ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ) ΑΝΤΟΧΗ ΟΡΙΣΜΟΣ: Ικανότητα διατήρησης κάποιου έργου για όσο το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ, Β ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ. «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» ΜSc Εργαστήριο Ιατρικής της Άθλησης Α.Π.Θ. Πτυχιούχος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΘΡΕΠΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΘΡΕΠΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ Περιορισμοί της άσκησης σε άτομα με ΣΔ Παναγιώτης Β. Τσακλής PhD Καθηγητής Εµβιοµηχανικής Τµ Φυσικοθεραπείας - ΑΤΕΙΘ Dept Mechanical Engineering Fibers & Polymers Lab Massachusetts Institute of Technology

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικές Ασθένειες & Άσκηση

Μεταβολικές Ασθένειες & Άσκηση Μεταβολικές Ασθένειες & Άσκηση Σακκάς Γεώργιος PhD, Κλινικός Εργοφυσιολόγος Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογίας ΕΚΕΤΑ & Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας gsakkas@med.uth.gr Οξεία είναι μια κατάσταση η οποία εκδηλώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕ

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ Εισηγητής: Πήδουλας Γεώργιος Msc. 1 ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ ΑΕΡΟΒΙΑ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ Βελτιώνει την κεντρική και περιφερική ροή αίματος και ενισχύει την

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης Ενότητα 7: Προγραμματισμός προπόνησης ανάπτυξης φυσικής κατάστασης Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου Κωνσταντίνα Τμήμα Επιστήμης

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Άσκηση και προπόνηση για παιδιά και εφήβους Βασίλης Πασχάλης Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ - ΕΚΠΑ Ανάπτυξη, εξέλιξη και ωρίμανση Ανάπτυξη: αύξηση του σώματος ή μελών του

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2011-12

Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2011-12 Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2011-12 Διδάσκων: Πατίκας Δημήτρης Λέκτορας Τμήματος Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης 1 Σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Τ ε χ ν ο λ ο γ ι κ ό Ε κ π α ι δ ε υ τ ι κ ό Ί δ ρ υ μ α Σ τ ε ρ ε ά ς Ε λ λ ά δ α ς Σ χ ο λ ή Ε π α γ γ ε λ μ ά τ ω ν Υ γ ε ί α ς & Π ρ ό ν ο ι α ς Τ μ ή μ α Φ υ σ ι κ ο θ ε ρ α π ε ί α ς Π ρ ό γ ρ α

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΒασίληςΜούγιος, PhD ΤΕΦΑΑ ΑΠΘ http://mougios.webpages.auth.gr Μεταβολικό σύνδροµο Παθολογική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από:

Διαβάστε περισσότερα

Παθητικά στοιχεία. Οστά. Αρθρ. χόνδροι. Πολύπλοκη κατασκευή. Σύνδεσμοι τένοντες. Ενεργητικά στοιχεία. Ανομοιογενή βιολογικά υλικά.

Παθητικά στοιχεία. Οστά. Αρθρ. χόνδροι. Πολύπλοκη κατασκευή. Σύνδεσμοι τένοντες. Ενεργητικά στοιχεία. Ανομοιογενή βιολογικά υλικά. Κινησιοθεραπεία Ιδιότητες Υλικών 1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΤΟΧΗΣ ΥΛΙΚΩΝ Ανθρώπινο σώμα Παθητικά στοιχεία Οστά Αρθρ. χόνδροι Πολύπλοκη κατασκευή Σύνδεσμοι τένοντες Ανομοιογενή βιολογικά υλικά Ενεργητικά στοιχεία Μύες

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Φυσικής δραστηριότητας στην κινητική επάρκεια και την ανάπτυξη του μυοσκελετικού συστήματος του παιδιού

Ο ρόλος της Φυσικής δραστηριότητας στην κινητική επάρκεια και την ανάπτυξη του μυοσκελετικού συστήματος του παιδιού Ο ρόλος της Φυσικής δραστηριότητας στην κινητική επάρκεια και την ανάπτυξη του μυοσκελετικού συστήματος του παιδιού Ελευθέριος Κέλλης, Ph.D Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνής προβληματισμός Μη σωστή στάση Προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

Μυϊκή αντοχή. Η σχέση των τριών κύριων µορφών της δύναµης (Weineck, 1990) ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Μυϊκή αντοχή. Η σχέση των τριών κύριων µορφών της δύναµης (Weineck, 1990) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ-ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Η προπόνηση της δύναµης στο ποδόσφαιρο Dr. Ζήσης Παπανικολάου (Ph.D., Ed.Μ.) ΤΕΦΑΑ Πανεπιστηµίου Θεσσαλίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ποδοσφαιριστής

Διαβάστε περισσότερα

Στέφανος Πατεράκης. Φυσικοθεραπευτής, καθηγητής φυσικοθεραπείας

Στέφανος Πατεράκης. Φυσικοθεραπευτής, καθηγητής φυσικοθεραπείας Φυσικοθεραπευτής, καθηγητής φυσικοθεραπείας Γενικά : Χαλάρωση είναι η ηρεμία και η ανάπαυση του σώματος και του μυαλού, δηλ. το αντίθετο του στρες. ΧΑΛΑΡΩΣΗ: επιστημονικά ορίζεται η κατάσταση κατά την

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα ανάπτυξης. Μορφές µυϊκής δραστηριότητας Νευρικό σύστηµα

Θέµατα ανάπτυξης. Μορφές µυϊκής δραστηριότητας Νευρικό σύστηµα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ-ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Η φυσιολογία του ποδοσφαίρου Dr. Ζήσης Παπανικολάου (Ph.D., Ed.Μ.) ΤΕΦΑΑ Πανεπιστηµίου Θεσσαλίας Θέµατα ανάπτυξης Μεταφορά Ο2 Πνευµονικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΠΙΔΡΑ Η ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ

ΠΩΣ ΕΠΙΔΡΑ Η ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΠΩΣ ΕΠΙΔΡΑ Η ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ Η άσκηση, επιφέρει ευεργετικά αποτελέσματα στα διάφορα συστήματα του οργανισμού. Τα αποτελέσματα αυτά ενδέχεται να είναι παροδικά ή μόνιμα ανάλογα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Περιεχόμενα προηγούμενης διάλεξης Χαρακτηριστικά της μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Μαρία Μπασκίνη-Αρσένη, MSc, RD Κλινική ιαιτολόγος, Ειδική ιατροφολόγος Εσπερινό Λύκειο Αµπελοκήπων 11 εκεµβρίου 2014 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα διάλεξης ΕΠΙΚΑΙΡΑ ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ. Τι είναι διαβήτης. Η επίδραση της άσκησης στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ

Θέµατα διάλεξης ΕΠΙΚΑΙΡΑ ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ. Τι είναι διαβήτης. Η επίδραση της άσκησης στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ Θέµατα διάλεξης MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΕΠΙΚΑΙΡΑ ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΧΗΜΕΙΑΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ Να εξετάσει θέµατα που έχουν σχέση µε το µεταβολισµό και

Διαβάστε περισσότερα

Κοσμάς Χριστούλας Αναπλ. Καθηγητής Τ.Ε.Φ.Α.Α.-Α.Π.Θ. Α.Π.Θ. Η αίσθηση του κρύου Το στρες που ασκείται από το ψύχος στον οργανισμό μας, κατά την έκθεση του ανθρώπου σε συνθήκες χαμηλής θερμοκρασίας περιβάλλοντος,

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα.

Βασικές ενεργειακές απώλειες κατά την εφηβεία Ανάπτυξη Τυπικές ηµερήσιες δραστηριότητες Ιδιαίτερες δραστηριότητες για το συγκεκριµένο άθληµα. ιατροφή στην εφηβεία και άθληση-ενεργειακή ισορροπία και πρόσληψη Ηµεροµηνία δηµοσίευσης: 17 Φεβρουαρίου 2003 Τα διαιτολόγιο ενός νεαρού αθλητή θα πρέπει αρχικά να είναι επαρκές σε θερµίδες αλλά και σε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΛΥΓΙΣΙΑ ΕΛΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΔΙΑΤΑΤΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ

ΕΥΛΥΓΙΣΙΑ ΕΛΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΔΙΑΤΑΤΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΕΥΛΥΓΙΣΙΑ ΕΛΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΔΙΑΤΑΤΙΚΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ Σχεδόν όλοι οι παίκτες θεωρούν τη διαδικασία των διατάσεων στην αρχή και ιδιαίτερα στο τέλος κάθε προπονητικής μονάδας βαρετή

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 13η Πολιομυελίτιδα - Ακρωτηριασμοί

Διάλεξη 13η Πολιομυελίτιδα - Ακρωτηριασμοί ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 13η Πολιομυελίτιδα - Ακρωτηριασμοί Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Πολιομυελίτιδα Νόσος που οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου www.cardiorehab.com.cy Καλωσορίσατε στο Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου Στόχος του κέντρου Το κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία

Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Εφαρμοσμένη Αθλητική Εργοφυσιολογία Προπόνηση στον αγωνιστικό αθλητισμό Βασίλης Πασχάλης Επίκουρος καθηγητής ΤΕΦΑΑ - ΕΚΠΑ Εισαγωγή Θετικό προπονητικό stress: η προπόνηση που προκαλεί βελτίωση στην αθλητική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ. Τύποι Φυσιολογικές προσαρµογές ιάρκεια ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ Η ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ. Τύποι Φυσιολογικές προσαρµογές ιάρκεια ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ Η ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ Η ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ & ΕΙ ΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗΣ Τύποι Φυσιολογικές προσαρµογές Βασικό

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Άπνοια, Υποξική Προπόνηση και Αθλητική Απόδοση με έμφαση στην Κολύμβηση

Εισαγωγή. Άπνοια, Υποξική Προπόνηση και Αθλητική Απόδοση με έμφαση στην Κολύμβηση Άπνοια, Υποξική Προπόνηση και Αθλητική Απόδοση με έμφαση στην Κολύμβηση Σύλβια Κωνσταντινίδου Διδακτορική Φοιτήτρια Σχολή Επιστημών Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ

ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ ΟΙ ΝΗΣΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΣΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΑΜΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012 2013 ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΣΚΑΜΑΓΚΟΥΛΗΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΦΥΤΙΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

(Β. Κλεισούρας, 2004)

(Β. Κλεισούρας, 2004) Όρια Αθλητικής Απόδοσης Γενετικά προκαθορισμένα όρια Κοσμάς Χριστούλας Αν. Καθηγητής Τ.Ε.Φ.Α.Α. Α.Π.Θ. Άμεσες προσαρμογές / αντιδράσεις Πρόσκαιρες φυσιολογικές αποκρίσεις ή απαντήσεις ή αντιδράσεις στη

Διαβάστε περισσότερα

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός προγραμμάτων άσκησης με στόχο την προαγωγή της υγείας. 4. Άσκηση και καρδιοπάθειες Άσκηση και υπέρταση. 150

Σχεδιασμός προγραμμάτων άσκησης με στόχο την προαγωγή της υγείας. 4. Άσκηση και καρδιοπάθειες Άσκηση και υπέρταση. 150 Τρίκαλα 2013 Περιεχόμενα Πρόλογος 3 Κεφάλαιο 1 Σχεδιασμός προγραμμάτων άσκησης με στόχο την προαγωγή της υγείας 4 Κεφάλαιο 2 Άσκηση και καρδιοπάθειες 112 Κεφάλαιο 3 Άσκηση και υπέρταση 150 Κεφάλαιο 4 Άσκηση

Διαβάστε περισσότερα

Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση

Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση 1. 2. 3. 4. 5. Αποδεδειγμένα από ειδικούς και έρευνες, η καλύτερη προστασία απέναντι στο άγχος και την πίεση της καθημερινότητας είναι η άσκηση. Η προσωπική άσκηση του καθενός μειώνει την ένταση του άγχους

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ ΑΛΚΟΟΛ ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ v Μεταξύ ατόμων ηλικίας από 15 μέχρι 25 ετών βγήκαν τα ακόλουθα συμπεράσματα: Κοινωνικότητα (71%) Τους αρέσει η γεύση (51%) Δημιουργεί αίσθημα χαλάρωσης (12%) Προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης

Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προγραμμάτων άσκησης Ενότητα 4: Σχεδιασμός, εφαρμογή και καθοδήγηση προπόνησης δύναμης Εισήγηση 1: Μυϊκή δύναμη Γεροδήμος Βασίλειος, Καρατράντου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΕΠΟ

ΠΡΟΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΕΠΟ ΠΡΟΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΗ ΠΡΟΘΕΡΜΑΝΣΗ Ορισμός Είναι η προοδευτική σωματική, ψυχική και νοητική προετοιμασία του ποδοσφαιριστή πριν από την προπόνηση ή τον αγώνα με σκοπό τη δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Προπόνησης Ι: Προπόνηση Αντοχής

Μέθοδοι Προπόνησης Ι: Προπόνηση Αντοχής ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ Η ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ & ΕΙ ΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΡΟΠΟΝΗΤΙΚΗΣ Μέθοδοι Προπόνησης Ι: Προπόνηση Αντοχής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S

ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΕΣ ΟΡΜΟΝΕΣ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Θυρεοειδής κα παραθυροειδείς αδένες Θυρεοειδικές

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Κυκλοφορικό σύστημα Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Η καρδία Χτύπα 2 δισεκατομμύρια φορές σε όλη μας τη ζωή. Βρίσκεται στο θώρακα, κέντρο προς αριστερά. Έχει το μέγεθος μιας γροθιάς. Αλεξάνδρα, Αναστασία,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ. Επιμέλεια football-academies Πέμπτη, 12 Μάιος της Ειρήνης Περπινιά

ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑΣ. Επιμέλεια football-academies Πέμπτη, 12 Μάιος της Ειρήνης Περπινιά της Ειρήνης Περπινιά Όλες οι σωματικές δραστηριότητες απαιτούν κάποιο βαθμό ισορροπίας, ένα εσωτερικό σχεδιάγραμμα δυναμικής αντίδρασης, που αποτελείται από τις ακούσιες αισθήσεις που μας κρατούν στην

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός της θεραπευτικής άσκησης στον νερό. Παπαδημητρίου Κατερίνα Επίκουρη Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ, Κομοτηνής

Σχεδιασμός της θεραπευτικής άσκησης στον νερό. Παπαδημητρίου Κατερίνα Επίκουρη Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ, Κομοτηνής Σχεδιασμός της θεραπευτικής άσκησης στον νερό Παπαδημητρίου Κατερίνα Επίκουρη Καθηγήτρια ΤΕΦΑΑ, Κομοτηνής Τα μέρη μιας συνεδρίας θεραπευτικής άσκησης στο νερό και η σχετική χρονική τους διάρκεια Χαλάρωση

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3 Κυκλοφορικό Σύστημα Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Η μεταφορά των θρεπτικών ουσιών στα κύτταρα και των ιστών και η απομάκρυνση από αυτά των άχρηστων γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας

Κράμπα. Παράγοντες πρόκλησης μυϊκής κράμπας Κράμπα -Η εμφάνιση κράμπας είναι συχνότερη σε άτομα της 3ης ηλικίας, σε μη γυμνασμένους και υπέρβαρους ανθρώπους ακόμα και στους αθλητές,ιδίως ύστερα απο μακρά εξαντλητική προσπάθεια και έντονη εφίδρωση.

Διαβάστε περισσότερα

1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ια Βίου Φυσική Κατάσταση ΚΩ. Μ/ΤΟΣ-ΜΑΜ ΑΘΛ.012-11325 ΠΙΣΤΩΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ (ECTS) 3 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα Επιλογής ΤΡΟΠΟΣ ΙΕΞΑΓΩΓΗΣ ιαλέξεις/εργαστηριακά Μαθήµατα/Πρακτική Εφαρµογή

Διαβάστε περισσότερα

Προπόνηση Άπνοιας Αρχές & πρακτικές εφαρμογές

Προπόνηση Άπνοιας Αρχές & πρακτικές εφαρμογές Προπόνηση Άπνοιας Αρχές & πρακτικές εφαρμογές Γεώργιος Κ. Σακκάς PhD Κλινικός Εργοφυσιολόγος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας gsakkas@med.uth.gr Θα συζητήσουμε... Βασικές Αρχές Προσαρμογές του οργανισμού μετά από

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΚΕΥΗ ΕΚΤΑΣΗΣ ΜΥΩΝ BACK MAGIC PLUS Ο ΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ

ΣΥΣΚΕΥΗ ΕΚΤΑΣΗΣ ΜΥΩΝ BACK MAGIC PLUS Ο ΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΣΥΣΚΕΥΗ ΕΚΤΑΣΗΣ ΜΥΩΝ BACK MAGIC PLUS Κωδ: ΜΠΑΚ-ΠΛ Προτού χρησιµοποιήσετε το BackMagic Plus, σας παρακαλούµε διαβάστε τις παρακάτω οδηγίες και ακολουθήστε τις για να µεγιστοποιήσετε τα οφέλη. Προσοχή: Αν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Ηλεκτροκαρδιογράφηµα Ι. ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ Η πίεση στην αορτή, στην αρτηρία του βραχίονα και σε άλλες µεγάλες αρτηρίες σ' ένα ενήλικο άτοµο µεταβάλλεται από 120 mmhg (συστολική

Διαβάστε περισσότερα

.9- ΟΙ ΧΕΙΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ 9.Ι.- ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

.9- ΟΙ ΧΕΙΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ 9.Ι.- ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΚΕΦ.9.9- ΟΙ ΧΕΙΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ 9.Ι.- ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Σύγχρονη Εργονοµία 1 Στατιστικά Στοιχεία Τα µυοσκελετικά προβλήµατα από τη διακίνηση φορτίων ευθύνονται για: το 20% των ασθενειών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΡ ΙA ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ

Η ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΡ ΙA ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ Η ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΡ ΙA ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ 1 Η φυσιολογική καρδιά είναι µία πολύ δυνατή αντλία φτιαγµένη από µυϊκό ιστό, που λειτουργεί εντατικά και συνεχώς. Έχει περίπου τις διαστάσεις µιας ανθρώπινης

Διαβάστε περισσότερα

«Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την

«Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστήμιου Πατρών Πρόγραμμα Αγωγής Σταδιοδρομίας «Escape: Μια εκπαιδευτική Αθλητική Πρόκληση για την ενίσχυση της αυτογνωσίας των μαθητών». ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΗΣ ΑΓΩΝΩΝ ΔΡΟΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα