Το ευρώ αγωνίζεται να επιβιώσει. Πάνω από μια δεκαετία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Το ευρώ αγωνίζεται να επιβιώσει. Πάνω από μια δεκαετία"

Transcript

1 Εισαγωγή Το ευρώ αγωνίζεται να επιβιώσει. Πάνω από μια δεκαετία τώρα, οι πολιτικοί ηγέτες αγνοούσαν τις προειδοποιήσεις των οικονομολόγων για τα δομικά ελαττώματα της ευρωπαϊκής νομισματικής ένωσης. Σήμερα η Ελλάδα, η Ιρλανδία και η Πορτογαλία αντιμετωπίζουν μια οξύτατη οικονομική κρίση, ενώ η Ισπανία, η Ιταλία και το Βέλγιο ακολουθούν κατά πόδας στον ίδιο δρόμο. Η γενική ατμόσφαιρα στην Ευρωπαϊ κή Ένωση (ΕΕ) είναι γεμάτη αβεβαιότητα και φόβο για το μέλλον. Τα κράτη μέλη του ευρώ πρέπει να αλλάξουν τους κανόνες του παιχνιδιού αν θέλουν να επιζήσει η νομισματική ένωση, αλλά οι πολιτικοί ηγέτες της Ευρώπης δεν έχουν ενεργήσει αποφασιστικά σε αυτό τον τομέα. Οι οικονομικές αγορές «δεν κατανοούν το ευρώ», ισχυρίστηκε ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας, στις αρχές Δεκεμβρίου του Η Κριστίν Λαγκάρντ, τότε υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας και νυν επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, παρατήρησε σε μια ραδιοφωνική συνέντευξη μερικές μέρες νωρίτερα ότι «Η Ευρώπη είναι δυσνόητη για τις αγορές». 2 Όταν ξέσπασε η κρίση στην ευρωζώνη, στα τέλη του 2009, οι αρχές απλούστατα αρνήθηκαν να την αναγνωρίσουν. Δεν 21

2 22 / ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ υπήρχε καμία κρίση, ισχυρίστηκαν. Ήταν απλώς μια σειρά από κακοτυχίες που θα τελείωναν τόσο γρήγορα όσο είχαν αρχίσει. Σε μερικές βδομάδες, φυσικά, η ένταση της κρίσης εξαφάνισε κάθε αξιοπιστία που θα μπορούσε να έχει αυτός ο ισχυρισμός και οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι υιοθέτησαν μια νέα θέση: Η κρίση οφειλόταν στην απληστία, στους κερδοσκόπους και στην ανεύθυνη και παράλογη συμπεριφορά των χρηματοπιστωτικών αγορών. Η Γερμανία ηγήθηκε αυτής της επίθεσης, και πολλοί αξιωματούχοι προσέθεσαν ένα τρίτο επιχείρημα, επισημαίνοντας την ανεύθυνη πολιτική της Ελλάδας και της Ιρλανδίας, μεταξύ άλλων χωρών. Οι ευρωπαίοι ηγέτες στις περισσότερες περιπτώσεις κατηγορούσαν τους άπληστους κερδοσκόπους και τις ανεύθυνες αγορές, ιδιαίτερα τους πρώτους μήνες της κρίσης κρατικού χρέους. Υπήρχε όμως μια αξιοσημείωτη εξαίρεση: ο αυστριακός υπουργός Οικονομικών Γιόζεφ Πρόελ, ο οποίος δήλωσε την άνοιξη του 2010 ότι διαφωνούσε «με την επίρριψη όλων των ευθυνών στην κερδοσκοπία. Η κερδοσκοπία είναι επιτυχής μόνο σε βάρος χωρών που κακοδιαχειρίζονται τα οικονομικά τους επί χρόνια». 3 Αρκετοί αξιωματούχοι, ανάμεσά τους η γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ, ο γάλλος πρόεδρος Νικολά Σαρκοζί, ο πρόεδρος της ΕΕ Χέρμαν βαν Ρομπάι και ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο, κατηγόρησαν ρητά τα hedge funds, τους πλούσιους ιδιώτες κερδοσκόπους, τους οίκους αξιολόγησης, τους «τιμωρούς των ομολόγων» ομολογιούχοι που αντιδρούν σε πληθωριστικές νομισματικές ή δημοσιονομικές πολιτικές πουλώντας ομόλογα, έτσι, αυξάνουν την απόδοσή τους, και επομένως και το κόστος δανεισμού και τις επενδυτικές τράπεζες (ή ό,τι έχει

3 ΕΙΣΑΓΩΓΗ / 23 απομείνει από αυτές). Όλοι ισχυρίζονταν ότι δεν υπάρχει κανένα θεμελιώδες πρόβλημα ως προς την υγεία του ευρώ. Ο Άντερς Μποργκ, σουηδός υπουργός Οικονομικών, καταφέρθηκε κατά του «αγγλοσαξονικού οικονομικού καπιταλισμού και των αγορών», παρομοιάζοντάς τες με μια «αγέλη λύκων» που κυνηγούν απάνθρωπα τα εύκολα θύματα σε μια λυσσασμένη προσπάθεια να «γκρεμίσουν τις πιο αδύναμες χώρες». 4 Μάλιστα, ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου και πρόεδρος του Eurogroup, των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης, υποστήριξε ότι μπορεί να βρίσκεται σε εξέλιξη μια οργανωμένη παγκόσμια επίθεση κατά του ευρώ. Σε όλη την Ευρώπη ηγέτες επέμεναν ότι η λύση ήταν απλή: να αποκατασταθεί η κυριαρχία της πολιτικής επί της κερδοσκοπίας. Ο Σάιμον Τίλφορντ, επικεφαλής οικονομολόγος του Κέντρου για την Ευρωπαϊκή Μεταρρύθμιση, επεσήμανε ότι «ο ισχυρισμός πως οι αγορές είναι εν μέρει υπεύθυνες για την κρίση ή την παράτασή της απλώς ενισχύει την εικόνα της ευρωπαϊκής αφέλειας. Οι αγορές απλώς είδαν την μπλόφα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πραγματικά, θα έπρεπε να το είχαν κάνει νωρίτερα. Τότε μπορεί να είχε αποφευχθεί η κρίση». 5 Ο Βόλφγκανγκ Μινχάου, σχολιαστής των Financial Times, υποστήριξε ότι «Οι ηγέτες της Ευρώπης δεν λύνουν το πρόβλημα, απλώς επιδίδονται σε έναν πόλεμο δημοσίων σχέσεων... Γνωρίζουμε από την ιστορία των ευρωπαϊκών οικονομικών κρίσεων ότι οι πολιτικοί δεν έχουν την ικανότητα της επικοινωνίας με τις οικονομικές αγορές. Τους αρκεί να παίρνουν τα χρήματα των ομολογιούχων για να χρηματοδοτούν τα υπέρμετρα ελλείμματά τους, και μετά εξοργίζονται όταν οι ομολογιούχοι αποσύρουν τις επενδύσεις τους και αυξάνουν τα επιτόκια». 6

4 24 / ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Στα επιχειρήματα του Tίλφορντ και του Mινχάου, ο Μάρκο Ανουντσιάτα, επικεφαλής οικονομολόγος της ιταλικής τράπεζας UniCredit, πρόσθεσε: Οι ηγέτες της ευρωζώνης θα πρέπει να λάβουν υπόψη τους ότι οι αγορές δεν είναι απλώς ένα πλήθος άπληστων κερδοσκόπων. Ειδικά στην περίπτωση των κρατικών ομολόγων, οι αγορές αποτελούνται σε μεγάλο βαθμό από συνταξιοδοτικά ταμεία και ασφαλιστικές εταιρείες που προσπαθούν να προστατέψουν την αξία των επενδύσεών τους, ώστε να τιμήσουν τις υποχρεώσεις τους απέναντι σε συνταξιούχους και άλλους πολίτες. Όταν οι επενδυτές αρχίζουν να ανησυχούν για τους κινδύνους των κρατικών ομολόγων, οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι θα πρέπει να τους ακούν και όχι να τους αντιμετωπίζουν ως εχθρούς. 7 Το επιχείρημα περί «μη κατανόησης των αγορών» εξύψωσε τα λεκτικά ακροβατικά των ευρωπαίων αξιωματούχων σε ένα νέο επίπεδο εκζήτησης. Είναι αξιοσημείωτο αλλά και φυσικό, από πολιτική άποψη το γεγονός ότι ελάχιστοι ευρωπαίοι αξιωματούχοι παραδέχονταν ανοιχτά κάτι που το 2010 ήταν πλέον προφανές. Ο Βαν Ρομπάι ήταν μια σημαντική εξαίρεση. «Τα θεμέλια του ευρώ» δήλωσε στο τέλος του 2010 «παρέμειναν πολύ περιορισμένα... Το κοινό νόμισμα απαιτεί μεγαλύτερη πολιτική ενοποίηση, στην πραγματικότητα όμως κάναμε ακριβώς το αντίθετο». 8 Τα προβλήματα του ευρώ και γενικά της ευρωπαϊκής νομισματικής ένωσης είναι δομικά και συστημικά στη φύση τους. Το τέλος του ευρώ σκοπεύει να τοποθετήσει αυτή τη θέση στη σωστή ιστορική προοπτική της. Η Οικονομική και Νομισματική Ένωση της Ευρώπης (ΟΝΕ) άρχισε ως ένα πολιτικό εγχείρημα. Δύο φορές στη διάρκεια

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ / 25 του εικοστού αιώνα η ευρωπαϊκή ήπειρος καταστράφηκε από πολέμους. Θέλοντας να αποτρέψουν την επανάληψη μιας τέτοιας καταστροφής, μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο οι ευρωπαίοι ηγέτες και διανοούμενοι συνεργάστηκαν για να δημιουργήσουν την ευρωπαϊκή ενοποίηση. Το έργο αυτό δυσκολεύθηκε, φυσικά, από τον Ψυχρό Πόλεμο ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και στη Σοβιετική Ένωση, και το Σιδηρούν Παραπέτασμα που χώριζε την ήπειρο στα δύο. Με την πάροδο του χρόνου άρχισε να γίνεται όλο και πιο εμφανές ότι τα εθνικιστικά ανακλαστικά παρεμπόδιζαν την άμεση πολιτική ένωση των μεγάλων ευρωπαϊκών χωρών. Όμως φαινόταν εφικτό να επιτευχθεί μια λειτουργική οικονομική και νομισματική προσέγγιση. Η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα που δημιουργήθηκε το 1957 εστίαζε στην εδραίωση μιας οικονομικής ένωσης. Μετά την επανένωση της Γερμανίας το 1989, ο γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Μιτεράν έπεισε τον γερμανό καγκελάριο Χέλμουτ Κολ να δεχθεί μια νομισματική ένωση. Η πολιτική διορατικότητα του Μιτεράν του επέτρεψε να πραγματοποιήσει ένα όνειρο που επεδίωκε η γαλλική ελίτ επί δεκαετίες: να γκρεμίσει τη γερμανική νομισματική ηγεμονία και να περιορίσει την κυριαρχία της Bundesbank, της Γερμανικής Κεντρικής Τράπεζας, πάνω στο νομισματικό και οικονομικό πεπρωμένο της Ευρώπης. Όπως είχε παρατηρήσει ο πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας Τζον Μέιτζορ, «Η διαφορά ανάμεσα στη γαλλική θέση και τη δική μας το 1992 ήταν ότι όλο το γαλλικό κατεστημένο ήθελε το ενιαίο νόμισμα ως ένα μέσο που θα επέτρεπε τον περιορισμό του Λεβιάθαν, τη δέσμευση της Bundesbank». 9 Οι Γάλλοι, αν και δεν μπορούσαν να παρακολουθήσουν

6 26 / ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ την οικονομική πρόοδο της Γερμανίας, ήταν παρ' όλα αυτά πεπεισμένοι ότι έπρεπε να παίζουν ηγετικό ρόλο στις ευρωπαϊκές και τις παγκόσμιες υποθέσεις, και έβλεπαν την Ευρώπη ως τη μοναδική διαθέσιμη οδό για την υλοποίηση των στρατηγικών τους στόχων. Αφού οι πολιτικές που αφορούσαν τις νομισματικές και συναλλαγματικές ισοτιμίες ήταν ο μοναδικός τομέας στον οποίο φαινόταν εφικτή μια ευρεία ευρωπαϊκή συναίνεση, οι γάλλοι πολιτικοί άρπαξαν την ευκαιρία. Η Συνθήκη του Μάαστριχτ τον Δεκέμβριο του 1991 ήταν το πρώτο βήμα σε μια διαδικασία που τελικά οδήγησε στον σχηματισμό μιας νομισματικής ένωσης ανάμεσα σε έντεκα δυτικοευρωπαϊκές χώρες το Το ευρώ έγινε το ενιαίο νόμισμα της ένωσης, με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) να καθορίζει τη νομισματική πολιτική. Οι οικονομολόγοι αναγνώρισαν από την αρχή ότι υπήρχαν ανισορροπίες ανάμεσα στα κράτη μέλη της ένωσης ανισορροπίες που μπορεί να απειλούσαν το όλο εγχείρημα. Για να αποφευχθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο, υποστήριξαν, πρέπει να εκπληρώνονται ορισμένες συνθήκες. Αυτές οι συνθήκες, που βασίζονταν στη σχετικά καλά εδραιωμένη οικονομική θεωρία της βέλτιστης νομισματικής ζώνης, περιλάμβαναν την ύπαρξη μιας πολιτικής και δημοσιονομικής ένωσης και μια επαρκή κινητικότητα και ευελιξία της αγοράς εργασίας. Η πολιτική ελίτ επιδόθηκε σε επανειλημμένες προσχηματικές δηλώσεις αφοσίωσης σε αυτές τις προειδοποιήσεις, ενώ ταυτόχρονα επέμενε ότι αυτοί οι περιορισμοί είναι περιττοί. Η επίμονη προσπάθεια και η ενότητα, ισχυρίζονταν, αυτόματα θα μετέτρεπαν την ΟΝΕ σε μια ισχυρή νομισματική ένωση, ενώ, επιπλέον, η πολιτική συνεργασία που απαιτού-

7 ΕΙΣΑΓΩΓΗ / 27 νταν για την αποτελεσματική λειτουργία της ΟΝΕ θα οδηγούσε στην πολιτική ένωση. Βασισμένη σε αυτό το σκεπτικό, η πολιτική ελίτ που επέβλεπε το εγχείρημα μετέτρεψε μια εξαιρετική ιδέα σε ένα τεράστιο ρίσκο. Θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε ότι ο ακρογωνιαίος λίθος του σχεδίου τους ήταν η ιδέα πως οι κορυφαίοι πολιτικοί της Ευρώπης θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν κάθε κρίση που μπορεί να δημιουργηθεί. Ο πρώην πρωθυπουργός του Βελγίου Ζαν-Λικ Ντεάν, κορυφαία προσωπικότητα της Ευρώπης, δήλωνε ότι «Η ιδέα μιας ενωμένης Ευρώπης αναπτύσσεται και γίνεται πραγματικότητα μέ σα από τις κρίσεις. Χρειαζόμαστε τις κρίσεις για να προο δεύου με». Ο Ντεάν και άλλοι ευρωπαίοι πολιτικοί παρόμοιας νοοτροπίας δεν εξέτασαν ποτέ σοβαρά το ενδεχόμενο μιας μη αντιμετωπίσιμης καταστροφικής κρίσης που θα μπορούσε να γκρεμίσει το σύστημα του ευρώ, ή ακόμα και όλη την ιδέα της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Από το 1999 μέχρι το 2008 οι ισχυρισμοί των πολιτικών φαίνονταν έγκυροι. Αν και η ουσιαστική πρόοδος προς μια γνήσια πολιτική ενοποίηση ήταν ελάχιστη, το ίδιο το ευρώ και οι χώρες της ευρωζώνης, σε γενικές γραμμές, ευημερούσαν. Παρά τις παγκόσμιες αναταραχές που συνέβησαν σε αυτό το διάστημα, όπως το σκάσιμο της φούσκας των διαδικτυακών εταιρειών, οι τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου και οι πόλεμοι στο Αφγανιστάν και το Ιράκ, η ΟΝΕ δεν αντιμετώπισε καμία σοβαρή κρίση στα πρώτα χρόνια της ύπαρξής της. Η οικονομική κρίση του άλλαξε δραματικά αυτή την κατάσταση. Τον Ιανουάριο του 2009 ο Μπάρι Άιχενγκριν, καθηγητής Οικονομικής και Πολιτικής Επιστήμης στο Πα-

8 28 / ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ νεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ, έγραψε σωστά ότι «το φαινόμενο που άρχισε με τη μορφή της Κρίσης των Επισφαλών Δανείων το 2007 και μετατράπηκε σε Παγκόσμια Πιστωτική Κρίση το 2008 μετεξελίχθηκε σε Κρίση του Ευρώ το 2009». 10 Πριν από την οικονομική κατάρρευση επικρατούσε αδιαφορία για τον κίνδυνο, αλλά κατά την αμέσως επόμενη περίοδο η απέχθεια για τον κίνδυνο εξαπλώθηκε στο οικονομικό και το τραπεζικό σύστημα σαν ιός. Οι οικονομικές και χρηματοπιστωτικές αγορές άρχισαν γρήγορα να ανησυχούν για τους κινδύνους των κρατικών χρεών (δηλαδή τον κίνδυνο χρεοκοπίας μιας χώρας). Αν και τα ελλείμματα του προϋπολογισμού σε χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν πολύ μεγαλύτερα από εκείνα της ζώνης του ευρώ, οι αγορές άρχισαν να εστιάζουν στις χώρες της ΟΝΕ. Αυτό, φυσικά, σημαίνει ότι οι υπερβάσεις προϋπολογισμών δεν είναι ο μοναδικός παράγοντας που προκαλεί ανησυχία για το μέλλον του ευρώ, ένα θέμα που θα διερευνήσουμε στο δεύτερο κεφάλαιο. Οι αγορές αναγνώριζαν σε όλο και μεγαλύτερο βαθμό ότι το πρόβλημα ήταν η ίδια η νομισματική ένωση. Η «ευρωκρίση» του Μπάρι Άιχενγκριν αφορά τη βιωσιμότητα της ΟΝΕ και του ενιαίου νομίσματος. Τα προβλήματα που απειλούν την ΟΝΕ και το ευρώ έχουν ελάχιστη σχέση με κερδοσκοπικές επιθέσεις ή με τη συμπεριφορά των αγορών, ή ακόμα και με την οικονομική κρίση. Παρά τις κατηγορίες της πολιτικής ελίτ της Ευρώπης, η δομή της ΟΝΕ ήταν τέτοια που καθιστούσε μια σοβαρή κρίση αναπόφευκτη. Οι συνθήκες, τα σύμφωνα και οι πολιτικές συμφωνίες που δημιούργησαν την ΟΝΕ και καθοδήγησαν την εξέλιξή της δημιούργησαν μη βιώσιμες εσωτερικές και εξωτερικές

9 ΕΙΣΑΓΩΓΗ / 29 ανισορροπίες μέσα στη νομισματική ένωση. Το γεγονός ότι οι πολιτικοί δεν κινήθηκαν για να αντιμετωπίσουν αυτή την πραγματικότητα και να διασφαλίσουν την ομαλή λειτουργία της ένωσης τους καθιστά τους κύριους ενόχους. Το πρώτο κεφάλαιο του βιβλίου ασχολείται με τη γένεση του ευρώ, αλλά αρχίζει πολύ νωρίτερα. Η αφετηρία μας είναι ο δέκατος ένατος αιώνας, αλλά η κύρια εστίαση παραμένει η μεταπολεμική περίοδος. Η νομισματική ένωση θεωρούνταν τότε μέσο για την επίτευξη ενός σκοπού. Το κύριο συμβατικό επιχείρημα ήταν ότι η νομισματική ένωση θα οδηγούσε βαθμιαία σε μια πολιτική ένωση και ότι η ήπειρος θα μπορούσε επιτέλους να δώσει τέλος στο μακροχρόνιο ιστορικό των πολέμων και των καταστροφών. Θα χρειαστούμε μια καθαρή κατανόηση αυτού του ιστορικού υπόβαθρου για να καταλάβουμε τις ανωμαλίες που υπάρχουν ενσωματωμένες στην ΟΝΕ από την ίδρυσή της ακόμη. Η ΟΝΕ δεν είναι μια βέλτιστη νομισματική ζώνη στην πραγματικότητα, απέχει πολύ από κάτι τέτοιο, όπως θα δούμε στο δεύτερο κεφάλαιο. Μεταξύ των άλλων, δεν διαθέτει μια ισχυρή πολιτική ένωση με διαφανείς και αυτόματες δημοσιο νομικές μεταβιβάσεις και ευέλικτες αγορές εργασίας. Το δεύτερο κεφάλαιο εξετάζει αυτές τις ανωμαλίες με βάση τα συμπεράσματα που έχουν εξαχθεί από την οικονομική ανάλυση βέλτιστων νομισματικών ζωνών. Το τρίτο κεφάλαιο περιγράφει την εξέλιξη της κρίσης του ευρώ από τα τέλη του 2009, περιλαμβάνοντας λεπτομέρειες για τη δημιουργία της κρίσης από τα δομικά ελαττώματα της ΟΝΕ. Η κρίση του ευρώ ήταν αναπόφευκτη, και εκείνο που εκπλήσσει είναι το γεγονός ότι χρειάστηκε μια δεκαετία για να εκδηλωθεί. Ενώ η κρίση εντεινόταν, οι ευρωπαϊκές

10 30 / ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ αρχές δίσταζαν. Αναλώθηκαν σε ανεπαρκή βραχυπρόθεσμα πακέτα που είχαν χαρακτήρα «λευκοπλάστ» και δεν κατόρθωσαν ποτέ να ελέγξουν την κατάσταση παρά τις ατελείωτες συσκέψεις και συναντήσεις κορυφής. Όπως το έθεσαν οι Financial Times την άνοιξη του 2011, «Σε όλη τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης οι εκλεγμένοι ηγέτες της Ευρώπης σπάνια έχασαν την ευκαιρία να απογοητεύσουν». 11 Οι επεμβάσεις των ευρωπαϊκών αρχών ήταν πάντα ανεπαρκείς και καθυστερημένες («too little, too late»), ενώ οι ευρωπαίοι ηγέτες απέφευγαν συστηματικά τα κύρια θέματα, όπως τη δομική αδυναμία του ευρωπαϊκού τραπεζικού τομέα και τις αντιφάσεις στα προγράμματα που επέβαλλαν σε κράτη μέλη. Η κρίση του ευρώ θα συνεχιστεί μέχρι να συμβεί ένα από τα δύο παρακάτω: 1. Η ΟΝΕ να γίνει μια πλήρης πολιτική ένωση (και επομένως μια δημοσιονομική ένωση και μια ένωση μεταφοράς κονδυλίων επίσης) με πολύ πιο ευέλικτη και κινητική αγορά εργασίας. 2. Να γκρεμιστεί όλο το οικοδόμημα. Οι οξύτατες κρίσεις σε μικρότερες χώρες όπως η Ελλάδα, η Πορτογαλία και η Ιρλανδία είναι σοβαρές, αλλά είναι απίθανο να θέσουν σε θεμελιώδη κίνδυνο το ευρώ. Αυτό όμως θα αλλάξει αν εμφανιστεί παρόμοια κρίση σε μεγαλύτερες και πολυπληθέστερες χώρες όπως η Ισπανία ή η Ιταλία. Το τέταρτο κεφάλαιο υποστηρίζει ότι η πιθανότερη έκβαση είναι να αποφασίσει η ισχυρή Γερμανία να δώσει τέλος στο ευρώ. Οι γερμανοί αξιωματούχοι εξακολουθούν να υποστηρίζουν δημοσίως το ευρώ, αλλά ο γερμανικός λαός έχει αρχίσει να αντιμετωπίζει με κριτική, ή και εχθρική ακόμα διάθεση

11 ΕΙΣΑΓΩΓΗ / 31 την ένωση και το νόμισμά της. Η κουλτούρα της νομισματικής σταθερότητας, που έχει βαθιά θεμέλια στη Γερμανία, έρχεται σε όλο και μεγαλύτερη σύγκρουση με τον τρόπο που διοικείται η ευρωζώνη και η κεντρική της τράπεζα. Αν η διαχείριση του ευρώ δεν ευθυγραμμιστεί περισσότερο με την κουλτούρα σταθερότητας της Γερμανίας, οι Γερμανοί θα επιφέρουν το τέλος του ευρώ όπως το γνωρίζουμε σήμερα.

12

13 Κεφάλαιο 1 Η μακρά πορεία Από τη σύλληψή του ακόμη, αλλά και στη διάρκεια της κύησης, της γέννησης και της βρεφικής του ηλικίας, το ευρώ συστηματικά διαψεύδει τους σκεπτικιστές. Μερικοί πίστευαν ότι οι σοβινιστές ψηφοφόροι θα απέρριπταν το ενιαίο νόμισμα σε δημοψηφίσματα. Άλλοι αμφέβαλλαν αν θα κατόρθωναν όλοι οι ενδιαφερόμενοι να εκπληρώσουν το κριτήριο ελλειμμάτων του Μάαστριχτ. Άλλοι, πάλι, προέβλεπαν ότι οι διενέξεις για την προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας μπορεί να υπονόμευαν το εγχείρημα. Κι όμως, η Οικονομική και Νομισματική Ένωση μέχρι τώρα έχει προχωρήσει σύμφωνα με τα σχέδια. βρετανός ιστορικός Νάιαλ Φέργκιουσον έγραψε τα παραπάνω το Ο σκεπτικισμός για τις πιθανότητες επιτυ- Ο χίας της ΟΝΕ και του ευρώ ήταν εκτεταμένος, και όχι μόνο ανάμεσα στους αγγλοσάξονες οικονομολόγους και σχολιαστές. «Δεν μπορεί να γίνει. Είναι κακή ιδέα. Δεν θα κρατήσει». Έτσι συνοψιζόταν η αγγλοσαξονική στάση στα τέλη του Αυτός ο σκεπτικισμός ήταν φυσιολογικός με δεδομένες τις παλιότερες αποτυχημένες προσπάθειες για τη δημιουργία μιας ανθεκτικής νομισματικής ένωσης στην Ευ- 33

14 34 / ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ρώπη. Μια σύντομη ματιά σε μερικές πρωτοβουλίες που υλοποιήθηκαν πριν από το 1945, και συγκεκριμένα τη γερμανική νομισματική ενοποίηση (η οποία πέτυχε), αλλά και τη Λατινική Νομισματική Ένωση και τη Σκανδιναβική Νομισματική Ένωση (οι οποίες απέτυχαν), μας δείχνει τι μαθήματα μπορούμε να αντλήσουμε από αυτές τις εμπειρίες. Η ισχύς του Βίσμαρκ Το 1996 ο ολλανδός ιστορικός της οικονομίας Wim Vanthoor έγραψε: Στα δύο χιλιάδες χρόνια ευρωπαϊκής ιστορίας γίνονται συνεχείς προσπάθειες για να μετατραπεί η Ευρώπη σε μια πολιτική και οικονομική ένωση, αφού ήδη είναι ενωμένη από άποψη κουλτούρας και πολιτισμού από την αρχή της εποχής μας. Φιλόσοφοι και ποιητές έχουν εξυμνήσει την ενωμένη Ευρώπη. 14 Προσπάθειες νομισματικής ένωσης στην Ευρώπη χρονολογούνται από την αρχαία Ελλάδα ακόμη, έτσι βρίσκουμε άφθονα παραδείγματα στα βιβλία ιστορίας. Όμως ένας αυστηρός ορισμός της νομισματικής ένωσης περιορίζει αναγκαστικά αυτές τις συγκρίσεις. Μια νομισματική ένωση πρέπει να στηρίζεται σε μια συμφωνία ανάμεσα σε δύο ή περισσότερες χώρες η οποία ικανοποιεί τουλάχιστον τρεις προϋποθέσεις: 1. Να υπάρχει είτε ένα ενιαίο νόμισμα είτε πολλά νομίσματα που συνδέονται μεταξύ τους με αναλλοίωτες σταθερές συναλλαγματικές ισοτιμίες. 2. Να υπάρχει μόνο μία συναλλαγματική ισοτιμία ανάμεσα στο ενιαίο νόμισμα και σε κάθε άλλο νόμισμα του υπόλοιπου κόσμου.

15 1. Η ΜΑΚΡΑ ΠΟΡΕΙΑ / Όλες οι χώρες της ένωσης να ακολουθούν μια ενιαία νομισματική πολιτική. 15 Με βάση αυτό τον ορισμό, η παλαιότερη επιτυχής νομισματική ένωση ήταν ίσως εκείνη ανάμεσα στη Μασαχουσέτη, στο Νιου Χαμσάιρ, στο Κονέκτικατ και στο Ρόουντ Άιλαντ από το 1650 μέχρι το 1750 περίπου (αν και αυτές οι αποικίες δεν μπορούν να θεωρηθούν καθαρά ανεξάρτητα κράτη). 16 Προφανώς, οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι ένα εξαιρετικό παράδειγμα επιτυχημένης προσπάθειας. 17 Στην Ευρώπη η πρώτη σημαντική επιτυχημένη προσπάθεια νομισματικής ένωσης έγινε από μια προηγούμενη μορφή της σημερινής Γερμανίας. 18 (Παρόμοιες προσπάθειες έγιναν στην Ιταλία και την Ελβετία, αλλά το γερμανικό παράδειγμα είναι το πιο σχετικό.) 19 Στις αρχές του δέκατου ένατου αιώνα, παρά τις συνεχείς προσπάθειες πολιτικής ένωσης, η Γερμανική Συνομοσπονδία αποτελούνταν ακόμη από τριάντα εννιά ανεξάρτητα κρατίδια, το καθένα με το δικό του νόμισμα. Με εξαίρεση την Πρωσία, αυτά τα κρατίδια ήταν μικρά και υστερούσαν σημαντικά ως προς την οικονομική ανάπτυξη. Οι πολιτικοί και οικονομικοί ηγέτες συνειδητοποίησαν ότι αυτός ο κατακερματισμός παρεμπόδιζε το εμπόριο και τις μετακινήσεις. Το 1838, μερικά χρόνια μετά τη δημιουργία μιας τελωνειακής ένωσης (Zollverein) που απομάκρυνε τα περισσότερα εμπόδια στις εμπορικές τους δραστηριότητες, τα μέλη της Γερμανικής Συνομοσπονδίας συμφώνησαν στη θέσπιση δύο νομισμάτων: του Τάλερ, που το χρησιμοποιούσαν κυρίως τα βόρεια κρατίδια, και του Γκούλντεν, που το χρησιμοποιούσαν κυρίως τα νότια. Μια δεκαετία αργότερα η κεντρική τράπεζα της Πρωσίας, η Preussische Bank, ανέλαβε τη νομισματική πολιτική των πε-

16 36 / ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ρισσότερων κρατιδίων. Η νομισματική ηγεσία της Πρωσίας, σε συνδυασμό με το μέγεθος και την ισχύ της, της επέτρεψε να επιβάλει τους όρους της στα μικρότερα κρατίδια και να διατηρήσει τη συνοχή της νομισματικής ένωσης. 20 Η νίκη της Πρωσίας επί της Γαλλίας το 1871 έδωσε στον Ότο φον Βίσμαρκ την εξουσία να προωθήσει την πολιτική ενο ποίη ση, δημιουργώντας το Γερμανικό Ράιχ. 21 Τέσσερα χρόνια αργότερα η Preussische Bank μετατράπηκε στη Reichsbank. Το γερμανικό νομισματικό σύστημα στράφηκε στον κανόνα του χρυσού, τον οποίο τηρούσαν πλέον όλα τα γερμανικά κρατίδια από τις αρχές του Μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο η Reichsbank μετατράπηκε στην Bundesbank (γνωστή επίσης μερικές φορές με το υποκοριστικό «Buba»), η οποία από τη δεκαετία του 1960 έγινε η κυρίαρχη κεντρική τράπεζα της Δυτικής Ευρώπης. Η γερμανική νομισματική ένωση προηγήθηκε ουσιαστικά της πολιτικής ενοποίησης. Η ΟΝΕ επεδίωξε να ακολουθήσει την ίδια διαδικασία. Όμως έχει περάσει ήδη πάνω από μία δεκαετία από την ίδρυσή της χωρίς να διαφαίνεται ακόμη μια πολιτική ένωση στον ορίζοντα. Κανένα κράτος της Ευρώπης του εικοστού πρώτου αιώνα δεν είναι τόσο ισχυρό ή ανε λέητο όσο η Πρωσία του Βίσμαρκ, υπό την ηγεσία του οποίου η Γερμανία του δέκατου ένατου αιώνα ήταν ήδη de facto μια πολιτική ένωση.

7. Η θεωρία των άριστων νομισματικών περιοχών και οι αντιφάσεις της ευρωπαϊκής ενοποίησης

7. Η θεωρία των άριστων νομισματικών περιοχών και οι αντιφάσεις της ευρωπαϊκής ενοποίησης 7. Η θεωρία των άριστων νομισματικών περιοχών και οι αντιφάσεις της ευρωπαϊκής ενοποίησης 1. Ιστορική αναδρομή της Ευρωπαϊκής ενοποίησης 2. Η θεωρία των άριστων νομισματικών περιοχών 3. Είναι η ΕΕ μία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ. Δρ Νικόλαος Λυμούρης

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ. Δρ Νικόλαος Λυμούρης ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ. ΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ Δρ Νικόλαος Λυμούρης ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2015 Εισήχθη την 1η Ιανουαρίου 1999 και έγινε το νόμισμα περισσότερων από 300 εκατομμυρίων ανθρώπων στην Ευρώπη.

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. στην ημερίδα του ΚΕΠΠ, με θέμα: «Έχει Μέλλον το Ευρώ;»

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. στην ημερίδα του ΚΕΠΠ, με θέμα: «Έχει Μέλλον το Ευρώ;» Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου στην ημερίδα του ΚΕΠΠ, με θέμα: «Έχει Μέλλον το Ευρώ;» Ξενοδοχείο Μεγάλη Βρετανία Παρασκευή 28 Ιανουαρίου 2011 Έχει Μέλλον το Ευρώ; Σε μια προηγούμενη εκδήλωση του ΚΕΠΠ, πριν

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

Προς μια ενωμενη Ευρώπη

Προς μια ενωμενη Ευρώπη Προς μια ενωμενη Ευρώπη Πιστεύω πως, ανάμεσα σε λαούς που αποτελούν γεωγραφικές ενότητες, πρέπει να υπάρχει κάποιο είδος ομοσπονδιακής ένωσης. Πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα να επικοινωνούν ανά πάσα στιγμή,

Διαβάστε περισσότερα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα ΣΥΝΟΨΗ 21 ΣΥΝΟΨΗ Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα 1. Η αναταραχή στην Ευρωζώνη οφείλεται στην παγκόσμια κρίση χρηματιστικοποίησης η

Διαβάστε περισσότερα

Η πεντάμηνη κόντρα ανάμεσα στην Αθήνα και τους δανειστές μπορεί να εισέρχεται στην πιο κρίσιμη φάση της.

Η πεντάμηνη κόντρα ανάμεσα στην Αθήνα και τους δανειστές μπορεί να εισέρχεται στην πιο κρίσιμη φάση της. Ανάλυση της κατάστασης που επικρατεί σχετικά με τις διαπραγματεύσεις, κάνουν οι Financial Times τονίζοντας ότι δύσκολα θα υπάρξει πρόοδος στο Eurogroup της Πέμπτης. Η εφημερίδα παραθέτει και τις ημερομηνίες

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

IMF Survey. Ο μεταρρυθμισμένος δανεισμός του ΝΤ λειτούργησε καλά στην κρίση

IMF Survey. Ο μεταρρυθμισμένος δανεισμός του ΝΤ λειτούργησε καλά στην κρίση IMF Survey ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤ Ο μεταρρυθμισμένος δανεισμός του ΝΤ λειτούργησε καλά στην κρίση Τμήμα στρατηγικής, πολιτικής και επανεξέτασης του ΝΤ 28 Σεπτεμβρίου 2009 Η στήριξη του ΔΝΤ επέτρεψε

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Οικονομία. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης & Δημόσιας Διοίκησης.

Ευρωπαϊκή Οικονομία. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης & Δημόσιας Διοίκησης. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης & Δημόσιας Διοίκησης Ευρωπαϊκή Οικονομία Νίκος Κουτσιαράς σε συνεργασία με την Ειρήνη Τσακνάκη Πηγές- Βιβλιογραφία

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις Ενότητα 4: Οικονομική και νομισματική ενοποίηση Ηλέκτρα Πιτόσκα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς

Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς Ηδύναμη της Ενιαίας Αγοράς 457 εκατομμύρια κάτοικοι 10,26 τρισεκατομμύρια Ευρώ συνολικό Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν ελεύθερη διακίνηση ανθρώπων, προϊόντων και κεφαλαίων μεγαλύτερες

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες

Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες Σταθερές Ισοτιμίες, Κυμαινόμενες Ισοτιμίες ή Ενιαίο Νόμισμα 1 Νοµισµατική Πολιτική σε Ανοικτές Οικονοµίες Σε ένα καθεστώς κυμαινομένων συναλλαγματικών

Διαβάστε περισσότερα

Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες. Σταθερές Ισοτιμίες, Κυμαινόμενες Ισοτιμίες ή Ενιαίο Νόμισμα

Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες. Σταθερές Ισοτιμίες, Κυμαινόμενες Ισοτιμίες ή Ενιαίο Νόμισμα Η Επιλογή Νομισματικού Καθεστώτος σε Ανοικτές Οικονομίες Σταθερές Ισοτιμίες, Κυμαινόμενες Ισοτιμίες ή Ενιαίο Νόμισμα Νοµισµατική Πολιτική σε Ανοικτές Οικονοµίες Σε ένα καθεστώς κυμαινομένων συναλλαγματικών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Χρήματα και Νομίσματα

Χρήματα και Νομίσματα Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Χρήματα και Νομίσματα Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc21 Ξενάκης

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ NICOLA GIAMMARIOLI MISSION CHIEF FOR GREECE, EUROPEAN STABILITY MECHANISM (ESM) TO THE 20 th ROUNDTABLE WITH THE GOVERNMENT OF GREECE EUROPE: SHAKEN AND STIRRED? GREECE: A SKILFUL

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευρώπη συνοπτικά. Ευρώπη η ήπειρός μας. Τι είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση;

Η Ευρώπη συνοπτικά. Ευρώπη η ήπειρός μας. Τι είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση; Η Ευρώπη συνοπτικά Τι είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση; Είναι Ευρωπαϊκή Είναι μια ένωση = βρίσκεται στην Ευρώπη. = ενώνει τα κράτη και τους ανθρώπους Ας ρίξουμε μια ματιά: Ποιο είναι το κοινό στοιχείο των Ευρωπαίων;

Διαβάστε περισσότερα

Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους

Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους Ειδικό ευρωβαρόμετρο 386 Οι Ευρωπαίοι και οι γλώσσες τους ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στον πληθυσμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η ευρύτερα ομιλούμενη μητρική γλώσσα είναι η γερμανική (16%), έπονται η ιταλική και η αγγλική (13%

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάδυση μιας νέας Ευρωπαϊκής Ένωσης;

Η ανάδυση μιας νέας Ευρωπαϊκής Ένωσης; Δέσποινα Ασλανίδου Η ανάδυση μιας νέας Ευρωπαϊκής Ένωσης; 3 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΡΙΣΗ «Οικονομική Διακυβέρνηση και Δημοκρατική Νομιμοποίηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση» Ανιχνεύοντας τον ρόλο των

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Οικονομία. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης & Δημόσιας Διοίκησης.

Ευρωπαϊκή Οικονομία. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης & Δημόσιας Διοίκησης. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης & Δημόσιας Διοίκησης Ευρωπαϊκή Οικονομία Νίκος Κουτσιαράς σε συνεργασία με την Ειρήνη Τσακνάκη Πηγές- Βιβλιογραφία

Διαβάστε περισσότερα

Έξι µαθήµατα από την ευρω-κρίση

Έξι µαθήµατα από την ευρω-κρίση 2012 / 10 Έξι µαθήµατα από την ευρω-κρίση Του Jan Kregel 1. Οι νοµισµατικές ζώνες δεν λύνουν το πρόβληµα των ανισορροπιών στα ισοζύγια πληρωµών Τα προβλήµατα που σήµερα αντιµετωπίζει η ευρωζώνη δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ DELIA VELCULESCU. MISSION CHIEF for Greece, IMF

THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ DELIA VELCULESCU. MISSION CHIEF for Greece, IMF THE ECONOMIST ΟΜΙΛΙΑ DELIA VELCULESCU MISSION CHIEF for Greece, IMF TO THE 20 th ROUNDTABLE WITH THE GOVERNMENT OF GREECE EUROPE: SHAKEN AND STIRRED? GREECE: A SKILFUL ACORBAT? ΤΕΤΑΡΤΗ 22 ΙΟΥΝΙΟΥ 2016

Διαβάστε περισσότερα

Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη.

Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη. Κρίση στην Ευρωζώνη. Συνέπειες για τη στρατηγική θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη. Ιωάννης Τσαμουργκέλης Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστήμιο Αιγαίου Ελληνική Ένωση Επιχειρηματιών, Οικονομική Διάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Μια κρίση εντός Ευρωζώνης

Μια κρίση εντός Ευρωζώνης Occasional Policy Paper 1 January 2014 1 Το Κυπριακό τραπεζικό σύστημα: Μια κρίση εντός Ευρωζώνης Duncan Lindo, RMF Η ένταξη στο ευρώ, ακολουθούμενη από την κρίση χρέους της Ευρωζώνης και στη συνέχεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ (RSAI, ERSA) Οικονομική Κρίση και Πολιτικές Ανάπτυξης και Συνοχής 10ο Τακτικό Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ

Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ Ζάππειο Μέγαρο, Αθήνα, 9 Μαρτίου 2000 Σήμερα είναι μια ιστορική στιγμή για την χώρα. Η αίτηση ένταξης στην ΟΝΕ σηματοδοτεί

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999 με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών του Σαράντη Λώλου Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής ς Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή... 1 2. Διάρθρωση του Ενεργητικού... 2 3. Διάρθρωση του Παθητικού... 3 4. Κερδοφορία

Διαβάστε περισσότερα

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση Φύλλο Εργασίας 1. Αφού συμβουλευτείτε τη σελίδα 44 του βιβλίου σας καθώς και το χάρτη που παρατίθεται, να συμπληρώσετε την πιο

Διαβάστε περισσότερα

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ. Καθ. Γ. Αλογοσκούφης, Διεθνής Οικονομική,

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ. Καθ. Γ. Αλογοσκούφης, Διεθνής Οικονομική, Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ 1 Το Τρίληµµα των Ανοικτών Οικονοµιών 1. Σταθερότητα και Ελεγχος Συναλλαγματικής Ισοτιμίας 2. Χρήση Νομισματικής Πολιτικής για Εσωτερική Ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

Ελλάδα: Κριτικές του Παρελθόντος και ο Δρόμος προς τα Εμπρός

Ελλάδα: Κριτικές του Παρελθόντος και ο Δρόμος προς τα Εμπρός Ελλάδα: Κριτικές του Παρελθόντος και ο Δρόμος προς τα Εμπρός Από τον Ολιβιέ Μπλανσάρ 9 Ιουλίου 2015 Τα μάτια όλου του κόσμου είναι καρφωμένα στην Ελλάδα, καθώς τα εμπλεκόμενα μέρη συνεχίζουν τις προσπάθειες

Διαβάστε περισσότερα

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Βερολίνο, 6/5/2010 Αρ. πρωτ. Φ. 2705/2146 Προς: ΥΠΕΞ Β4 Δ/νση Kοιν.: ΥΠΕΞ - Δ.Γ. κ. ΥΦΥΠΕΞ - Γρ. κ. Γ.Γ. Δ.Ο.Σ. & Α.Σ. - Γρ.

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικές Κρίσεις και Διεθνές Σύστημα Ενότητα 5: Ο Ρόλος του Διεθνούς Οικονομικού Συστήματος

Οικονομικές Κρίσεις και Διεθνές Σύστημα Ενότητα 5: Ο Ρόλος του Διεθνούς Οικονομικού Συστήματος Οικονομικές Κρίσεις και Διεθνές Σύστημα Ενότητα 5: Ο Ρόλος του Διεθνούς Οικονομικού Συστήματος Δημήτριος Κατσίκας Σχολή Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

Η κρίση γεννά κεντρικές οικονομικές διοικήσεις*

Η κρίση γεννά κεντρικές οικονομικές διοικήσεις* 116 ΠΑΝΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ Η κρίση γεννά κεντρικές οικονομικές διοικήσεις* Στο άρθρο με τίτλο «Κρίσεις: Είναι δυνατόν να αποτελούν κατασκευασμένο προϊόν;» εξετάστηκε η προκληθείσα, από μια ομάδα μεγάλων τραπεζιτών

Διαβάστε περισσότερα

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ.

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ. ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΠΟΥ ΕΠΙΤΕΥΧΘΗΚΕ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΝΤ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΣΤΙΣ 26 27 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012 Α. Οι δόσεις θα καταβληθούν στις 13 Δεκεµβρίου 2012. Οι δόσεις που θα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΔΙΟΝΥΣΙΑ ΜΗΧΑΝΟΥ Α 2 ΜΑΘΗΜΑ:ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:Κ.ΤΖΟΥΜΕΡΙΩΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΘΕΜΑΤΟΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΔΙΟΝΥΣΙΑ ΜΗΧΑΝΟΥ Α 2 ΜΑΘΗΜΑ:ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:Κ.ΤΖΟΥΜΕΡΙΩΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΘΕΜΑΤΟΣ ΔΙΟΝΥΣΙΑ ΜΗΧΑΝΟΥ Α 2 ΜΑΘΗΜΑ:ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:Κ.ΤΖΟΥΜΕΡΙΩΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΘΕΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ 2011 Γ Ε Ν Ι Κ Ο Λ Υ Κ Ε Ι Ο Λ Ε Χ Α Ι Ν Ω Ν Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ «ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ Η δημοκρατία είναι το πολίτευμα στο οποίο η εξουσία πηγάζει από το λαό, ασκείται από τον λαό και υπηρετεί τα συμφέροντά του. Βασικό χαρακτηριστικό της είναι η λήψη αποφάσεων με ψηφοφορία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

8. Οι άριστες νομισματικές περιοχές και η ευρωπαϊκή εμπειρία

8. Οι άριστες νομισματικές περιοχές και η ευρωπαϊκή εμπειρία 8. Οι άριστες νομισματικές περιοχές και η ευρωπαϊκή εμπειρία 1. Ευρωπαϊκή ενοποίηση: Ιστορική αναδρομή 2. Η θεωρία των άριστων νομισματικών περιοχών 3. Είναι η ΕΕ μία άριστη νομισματική περιοχή; Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 13.5.2015 COM(2015) 251 final Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την εφαρμογή των γενικών προσανατολισμών της οικονομικής πολιτικής των κρατών μελών που έχουν ως

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 9: Σύγχρονα Προβλήματα στη Διεθνή Τραπεζική (2) Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες,

Διαβάστε περισσότερα

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ

Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα. Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Από το Διμεταλλισμό στο Ευρώ Το Τρίληµµα των Ανοικτών Οικονοµιών 1. Σταθερότητα και Ελεγχος Συναλλαγματικής Ισοτιμίας 2. Χρήση Νομισματικής Πολιτικής για Εσωτερική Ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

Νουριέλ Ρουμπίνι Αναπόφευκτη θεωρεί την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους, σε συνέντευξή του,στο in.gr και τον BHMA 99,5

Νουριέλ Ρουμπίνι Αναπόφευκτη θεωρεί την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους, σε συνέντευξή του,στο in.gr και τον BHMA 99,5 Νουριέλ Ρουμπίνι Αναπόφευκτη θεωρεί την αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους, σε συνέντευξή του,στο in.gr και τον BHMA 99,5 Αθήνα - Πέμπτη 9 Δεκεμβρίου 2010 Σε συνέντευξή του στο in.gr ο γνωστός οικονομολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ

Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Έρευνα και Ανάλυση Παρατηρητήριο Ανταγωνιστικότητας Τεύχος 6 Φεβρουάριος 2003 Μηνιαίο ελτίο Ανταγωνιστικότητας ΕΛΛΑ Α 2002: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Σύνοψη Στις 14/1/2003 η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στο συνέδριο "Νοτιοανατολική Ευρώπη :Κρίση και Προοπτικές" (13/11/2009) Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΔΥΤΙΚΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΣΤΗΝ Ε.Ε.

Ομιλία στο συνέδριο Νοτιοανατολική Ευρώπη :Κρίση και Προοπτικές (13/11/2009) Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΔΥΤΙΚΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΣΤΗΝ Ε.Ε. Ομιλία στο συνέδριο "Νοτιοανατολική Ευρώπη :Κρίση και Προοπτικές" (13/11/2009) Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΔΥΤΙΚΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΣΤΗΝ Ε.Ε. ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΙΣΔΟΧΗ ΑΛΛΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΚΡΑΤΩΝ Κύριοι Υπουργοί, Κύριοι Πρέσβεις,

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία, θεωρίες και θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης

Ιστορία, θεωρίες και θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ιστορία, θεωρίες και θεσμοί της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης Μάθημα 6 ο : Η δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης Η συνθήκη του Μάαστριχτ Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Κρίση της Ευρωζώνης και Παγκοσμιοποίηση

Κρίση της Ευρωζώνης και Παγκοσμιοποίηση Κρίση της Ευρωζώνης και Παγκοσμιοποίηση Χριστόφορος Σαρδελής Αθήνα, 23 Μαίου 2011 Once upon a time We had a Dream Το ΕΥΡΩ εισήχθη σαν μετεξέλιξη του ασταθούς ERM και ήταν σημαντικό βήμα για την Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ»

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου στην εκδήλωση του ΚΕΠΠ με θέμα : «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Αίθουσα Παλαιάς Βουλής Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2009 Με ιδιαίτερη ικανοποίηση μετέχω στη σημερινή συζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομος πίνακας περιεχομένων

Σύντομος πίνακας περιεχομένων Σύντομος πίνακας περιεχομένων Πρόλογος 15 Οδηγός περιήγησης 21 Πλαίσια 24 Ευχαριστίες της ενδέκατης αγγλικής έκδοσης 27 Βιογραφικά συγγραφέων 28 ΜΕΡΟΣ 4 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 29 15 Εισαγωγή στη μακροοικονομική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ: ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ: ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ Page 1 of 5 Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ: ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ Του Θάνου Κατσάμπα Σε λιγότερο από δύο μήνες συμπληρώνονται έξι χρόνια αφότου η Ελλάδα περιέπεσε στη δίνη των προγραμμάτων στήριξης από

Διαβάστε περισσότερα

Ο Δείκτης Νέων Εργαζομένων της PwC αξιολογεί το κατά πόσο οι χώρες του ΟΟΣΑ συμβάλουν με επιτυχία στην εξέλιξη των νέων τους

Ο Δείκτης Νέων Εργαζομένων της PwC αξιολογεί το κατά πόσο οι χώρες του ΟΟΣΑ συμβάλουν με επιτυχία στην εξέλιξη των νέων τους Δελτίο τύπου Ημερομηνία: 10 Δεκεμβρίου 2015 Υπεύθυνη: Αλεξάνδρα Φιλιππάκη Τηλ: 2106874711 Email: alexandra.filippaki@gr.pwc.com Σελίδες: 5 Περισσότερες πληροφορίες εδώ. Follow/retweet: @pwc_press Ο Δείκτης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 5. Η ΕΕ ΣΤΗ ΔΙΕΘΝΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ. Βασικά θέματα προς συζήτηση:

ΕΝΟΤΗΤΑ 5. Η ΕΕ ΣΤΗ ΔΙΕΘΝΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ. Βασικά θέματα προς συζήτηση: ΕΝΟΤΗΤΑ 5. Η ΕΕ ΣΤΗ ΔΙΕΘΝΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ Βασικά θέματα προς συζήτηση: Τι είναι η διεθνής περιφερειακή συνεργασία και ποια η εξέλιξη του φαινομένου; Μορφές Περιφερειακών

Διαβάστε περισσότερα

Τα νέα μέτρα και η κοινή γνώμη 5/3/2010

Τα νέα μέτρα και η κοινή γνώμη 5/3/2010 Τα νέα μέτρα και η κοινή γνώμη 5/3/2010 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ: ΑΝΑΘΕΣΗ: ΤΥΠΟΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ: ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ: ΠΕΡΙΟΧΗ: ΔΕΙΓΜΑ: ΧΡΟΝΟΣ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ: ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ: ΤΥΠΙΚΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ: ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις-Απαντήσεις για το Ευρώ

Ερωτήσεις-Απαντήσεις για το Ευρώ Ερωτήσεις-Απαντήσεις για το Ευρώ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ 1. Πότε θα γίνει η εισαγωγή του ευρώ; Το ευρώ αναμένεται να εισαχθεί και να αποτελέσει επίσημο νόμισμα της χώρας την 1 η Ιανουαρίου 2008. 2. Πότε θα καταργηθεί

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ºÁ Ã Ä Â ÅÁÉ Î½ Â,»» þÿ K e y n e s

þÿ ºÁ Ã Ä Â ÅÁÉ Î½ Â,»» þÿ K e y n e s Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Informative material 2012-10-24 þÿ ºÁ Ã Ä Â ÅÁÉ Î½ Â,»» þÿ K e y n e s þÿœ±á Â, ¹ÎÁ³  http://hdl.handle.net/11728/8983

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ºÁ Ã Ä Â ÅÁÉ Î½  º±¹ Ä

þÿ ºÁ Ã Ä Â ÅÁÉ Î½  º±¹ Ä Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Informative material 2012-11-07 þÿ ºÁ Ã Ä Â ÅÁÉ Î½  º±¹ Ä þÿä Å µ Í þÿœ±á Â, ¹ÎÁ³  þÿ ¼±

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. για την κατάργηση της απόφασης 2009/416/ΕΚ σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ιρλανδία

Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ. για την κατάργηση της απόφασης 2009/416/ΕΚ σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ιρλανδία ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 18.5.2016 COM(2016) 297 final Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την κατάργηση της απόφασης 2009/416/ΕΚ σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ιρλανδία Σύσταση

Διαβάστε περισσότερα

Οι παράγοντες που λαμβάνονται υπ όψη στην Πολιτική Βέλτιστης Εκτέλεσης είναι οι εξής :

Οι παράγοντες που λαμβάνονται υπ όψη στην Πολιτική Βέλτιστης Εκτέλεσης είναι οι εξής : ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΣΤΗΣ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΕΝΤΟΛΩΝ Σκοπός και Ιδιότητα H παρούσα Δήλωση Γνωστοποίησης παραθέτει τις υπηρεσίες που παρέχει σε Ιδιώτες Πελάτες («Πελάτες») η εταιρεία «Παντελάκης Χρηματιστηριακή Α.Ε.Π.Ε.Υ.»

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Μηλιός, Συνέντευξη στα Επίκαιρα 28/07/2012

Γιάννης Μηλιός, Συνέντευξη στα Επίκαιρα 28/07/2012 Γιάννης Μηλιός, Συνέντευξη στα Επίκαιρα 28/07/2012 1. Κατά τα φαινόμενα, οι δανειστές θα τραβήξουν στα άκρα τον χρηματοδοτικό στραγγαλισμό της χώρας, με μη καταβολή της δανειακής δόσης. Δημιουργείται ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+»

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+» ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΚΑΙ Γ.Δ. ΙΟΒΕ Κου ΓΙΑΝΝΗ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑ Στην συζήτηση εκδήλωση με θέμα: «ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2011+» Α Πρόβλημα Ελλάδας: Γιατί φτάσαμε εδώ Πολιτική Οικονομία της

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Έχουν ήδη περάσει δύο χρόνια από την έναρξη της παγκόσμιας

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 242/10 ΚΑΤ' ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2016/1613 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 8ης Σεπτεμβρίου 2016 για έκτακτη ενίσχυση προσαρμογής στους παραγωγούς γάλακτος και σε κτηνοτρόφους σε άλλους τομείς της κτηνοτροφίας

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ¹Ç±Ã¼ ½»» ± º±¹ Á±Ç

þÿ ¹Ç±Ã¼ ½»» ± º±¹ Á±Ç Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Informative material 2011-12-21 þÿ ¹Ç±Ã¼ ½»» ± º±¹ Á±Ç þÿœ±á Â, ¹ÎÁ³  þÿ º±Ê http://hdl.handle.net/11728/8997

Διαβάστε περισσότερα

εθνικιστικών και εξτρεμιστικών ομάδων οι οποίες αποβλέπουν στην ενίσχυση της παρουσίας τους στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενόψει δε και των εκλογών την

εθνικιστικών και εξτρεμιστικών ομάδων οι οποίες αποβλέπουν στην ενίσχυση της παρουσίας τους στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενόψει δε και των εκλογών την Ομιλία Πάνου Καρβούνη Επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα στο Συνέδριο του Ελληνικού Κέντρου Ευρωπαϊκών Μελετών και Ερευνών (ΕΚΕΜΕ) και της Trans European Policy Studies

Διαβάστε περισσότερα

7. Τα διεθνή οικονομικά συστήματα: Μια ιστορική ανασκόπηση

7. Τα διεθνή οικονομικά συστήματα: Μια ιστορική ανασκόπηση 7. Τα διεθνή οικονομικά συστήματα: Μια ιστορική ανασκόπηση 1. Το σύστημα του Bretton Woods: 1944 1973 2. Επιχειρήματα υπέρ των κυμαινόμενων συναλλαγματικών ισοτιμιών 3. Η πραγματική εμπειρία σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Εταιρική Διακυβέρνηση και Αγορές Κεφαλαίου

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Εταιρική Διακυβέρνηση και Αγορές Κεφαλαίου ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Εταιρική Διακυβέρνηση και Αγορές Κεφαλαίου Η συζήτηση γύρω από το χρηματοπιστωτικό σύστημα συνήθως επικεντρώνεται στο θέμα του ποιές είναι οι πηγές χρηματοδότησης

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Μπόμπ Τράα Ανώτερου Εκπροσώπου του ΔΝΤ στην Αθήνα, Ελλάδα Συνέδριο του Economist 19 Σεπτεμβρίου 2011

Ομιλία του Μπόμπ Τράα Ανώτερου Εκπροσώπου του ΔΝΤ στην Αθήνα, Ελλάδα Συνέδριο του Economist 19 Σεπτεμβρίου 2011 ΠΡΟΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗ Ομιλία του Μπόμπ Τράα Ανώτερου Εκπροσώπου του ΔΝΤ στην Αθήνα, Ελλάδα Συνέδριο του Economist 19 Σεπτεμβρίου 2011 Το οικονομικό πρόγραμμα που δρομολόγησε η Ελληνική Κυβέρνηση τον Μάιο του 2009,

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Κεντρική Κυβέρνηση και Τράπεζα - Ο ρόλος του Σίτυ του Λονδίνου

Ευρωπαϊκή Κεντρική Κυβέρνηση και Τράπεζα - Ο ρόλος του Σίτυ του Λονδίνου Ευρωπαϊκή Κεντρική Κυβέρνηση και Τράπεζα - Ο ρόλος του Σίτυ του Λονδίνου «Ένα μεγάλο μαύρο σύννεφο αβεβαιότητας πλανάται πάνω από τις επιχειρήσεις σε ολόκληρο τον κόσμο, επειδή οι ηγέτες της Ευρωζώνης,

Διαβάστε περισσότερα

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Η Παγκόσµια Μετανάστευση Το 2010, 214 εκατομμύρια άνθρωποι ήταν μετανάστες, κατοικούσαν

Διαβάστε περισσότερα

JEAN MONNET IRA ACTION NEW CHALLENGES IN THE DYNAMICS OF THE EU INTEGRATION PROCESS RESEARCH PAPER Ευρώ. Ένα νόμισμα για τις ηλιόλουστες μέρες

JEAN MONNET IRA ACTION NEW CHALLENGES IN THE DYNAMICS OF THE EU INTEGRATION PROCESS RESEARCH PAPER Ευρώ. Ένα νόμισμα για τις ηλιόλουστες μέρες JEAN MONNET IRA ACTION NEW CHALLENGES IN THE DYNAMICS OF THE EU INTEGRATION PROCESS RESEARCH PAPER Ευρώ. Ένα νόμισμα για τις ηλιόλουστες μέρες Νίκας Χρήστος, Αναπληρωτής Καθηγητής Τμήμα Βαλκανικών Σπουδών,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΤΩΝ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ

Ο ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΤΩΝ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ Ο ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΤΩΝ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Eurostat οι πληθυσμοί της Ευρώπης γερνάνε γρήγορα λόγω του χαμηλού ποσοστού γεννήσεων και του αυξανόμενου προσδόκιμου

Διαβάστε περισσότερα

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Καθ. Γ. Αλογοσκούφης, Διεθνής Οικονομική και Παγκόσμια Οικονομία, 2014 Η Παγκόσµια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 14.11.2012 COM(2012) 671 final ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ για τη διαμόρφωση κατάλληλων σχέσεων μεταξύ της ΕΕ και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες.

Συνεντεύξεις «πρόσωπο με πρόσωπο (face to face). Κοινές ερωτήσεις για όλους τους συμμετέχοντες. Κεντρικά ερωτήματα: Ποιες είναι οι διαστάσεις της συζήτησης για την κρίση στο Δημόσιο Διάλογο; Ήταν η υιοθέτηση του πακέτου διάσωσης για την Ελλάδα και η ένταξη της Ελλάδας στο μηχανισμό στήριξης μονόδρομος

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση

Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση Το Ευρωπαϊκό Χρηματοπιστωτικό Σύστημα και Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση Σεμινάριο Jean Monnet Παν. Μακεδονίας 30/5/13 Γεώργιος Μιχαλόπουλος Τμήμα Λογιστικής-Χρηματοοικονομικής Η Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία κ. Nicolette Kressl Υφυπουργού Οικονομικών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας

Ομιλία κ. Nicolette Kressl Υφυπουργού Οικονομικών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας Ομιλία κ. Nicolette Kressl Υφυπουργού Οικονομικών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας Εισαγωγή Κατ αρχάς θα ήθελα να σας μεταφέρω τους χαιρετισμούς του πρώην Ομοσπονδιακού Υπουργού των Οικονομικών,

Διαβάστε περισσότερα

Το 1953 το σύνταγμα αναθεωρήθηκε και οι 2 βουλές έγιναν μία με 179 έδρες, ενώ δόθηκε στις γυναίκες το δικαίωμα συμμετοχής στην κυβέρνηση.

Το 1953 το σύνταγμα αναθεωρήθηκε και οι 2 βουλές έγιναν μία με 179 έδρες, ενώ δόθηκε στις γυναίκες το δικαίωμα συμμετοχής στην κυβέρνηση. Στους ναπολεόντειους πολέμους, η Δανία υπήρξε σύμμαχος του Μεγάλου Ναπολέοντα με αποτέλεσμα κατά την ειρήνη του Κίελου (1813) να χάσει τη Νορβηγία, που παραχωρήθηκε στην Σουηδία. Το 1864 ο Γερμανός Βίσμαρκ,

Διαβάστε περισσότερα

Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα και το Ευρώ

Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα και το Ευρώ Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα και το Ευρώ Διάρθρωση, Λειτουργία, και Προβλήματα 1 Το Ευρωπαϊκό Νοµισµατικό Σύστηµα Το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα (ΕΝΣ) δημιουργήθηκε το 1978, προκειμένου να εξασφαλισθεί

Διαβάστε περισσότερα

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου

10 Δεκεμβρίου 2009. Πανεπιστήμιο Κύπρου Η οικονομική κρίση και το μέλλον της Κυπριακής οικονομίας 10 Δεκεμβρίου 2009 Πανεπιστήμιο Κύπρου Δημόσια Οικονομικά 2009 Έσοδα 2009 2008 2009 2009 εκ. εκ. 2008 εκ. 2008 (%) ΤΕΠ 1.460,0 1.718,5 258,5 15,0

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των τραπεζών στη χρηματοδότηση της οικονομίας: Τρέχουσες εξελίξεις

Ο ρόλος των τραπεζών στη χρηματοδότηση της οικονομίας: Τρέχουσες εξελίξεις Χαιρετισμός του Προέδρου της ΕΕΤ κ. Γιώργου Ζανιά στην εκδήλωση του Ελληνογαλλικού Εμπορικού & Βιομηχανικού Επιμελητηρίου και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών με θέμα: Ο ρόλος των τραπεζών στη χρηματοδότηση

Διαβάστε περισσότερα

Το ευρωπαϊκό οικονοµικό και κοινωνικό µοντέλο

Το ευρωπαϊκό οικονοµικό και κοινωνικό µοντέλο SPEECH/04/224 Σταύρος δήµας Επίτροπος υπεύθυνος για θέµατα Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων Το ευρωπαϊκό οικονοµικό και κοινωνικό µοντέλο Ευρωπαϊκο κοινοβουλιο συνοδος Στρασβουργο, 4 µαïου 2004 Εισαγωγική

Διαβάστε περισσότερα

Σε σύγκριση με τις περισσότερες άλλες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, η Πολωνία αναμένεται να γνωρίσει ήπια ύφεση.

Σε σύγκριση με τις περισσότερες άλλες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, η Πολωνία αναμένεται να γνωρίσει ήπια ύφεση. IMF Survey ΕΛΕΓΧΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Πολωνία: Ένα φωτεινό σημείο στην πληγείσα από την ύφεση Ευρώπη Ευρωπαϊκό τμήμα του ΝΤ 13 Αυγούστου 2009 Εργοστάσιο στο Rzeszow, Πολωνία, όπου η εγχώρια οικονομία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κανόνας Χρυσού. Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Σύστημα κανόνα χρυσού: σε ποια χρονική περίοδο αναφέρεται; Λειτουργία του κανόνα χρυσού

Κανόνας Χρυσού. Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Σύστημα κανόνα χρυσού: σε ποια χρονική περίοδο αναφέρεται; Λειτουργία του κανόνα χρυσού Κανόνας Χρυσού Διεθνής Μακροοικονομική Πολιτική (κεφ.18) Το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1870-1973 Βασικές αρχές λειτουργίας Ιστορικά (ποια περίοδο καλύπτει) Εξωτερική ισορροπία (ισοζύγιο πληρωμών ισοσκελισμένο)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΆ ΕΡΓΑΛΕΊΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΣΥΝΟΧΉΣ 2014-2020 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ 2014-2020 Οι νέοι κανόνες και η νομοθεσία που διέπουν τον επόμενο γύρο επένδυσης από την πολιτική συνοχής της ΕΕ για την περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Aπo το 1950 έως το Aπo το 1992 και μετά O ανασταλτικός ρόλος της Μεγάλης Βρετανίας και Γαλλίας

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Aπo το 1950 έως το Aπo το 1992 και μετά O ανασταλτικός ρόλος της Μεγάλης Βρετανίας και Γαλλίας ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος πρώτης και δεύτερης έκδοσης... 15 Πρόλογος τρίτης έκδοσης... 19 Πρόλογος του συγγραφέα της πρώτης και δεύτερης έκδοσης... 21 Πρόλογος συγγραφέα τρίτης έκδοσης... 25 Συντομογραφίες...

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Δείκτης Ανεργίας για το μήνα Ιανουάριο 2014 στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (28) και της Ευρωζώνης (18) - Στοιχεία της Eurostat

ΘΕΜΑ: Δείκτης Ανεργίας για το μήνα Ιανουάριο 2014 στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (28) και της Ευρωζώνης (18) - Στοιχεία της Eurostat ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 - FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Δείκτης Ανεργίας για το μήνα Ιανουάριο στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (28) και της Ευρωζώνης (18) - Στοιχεία της Eurostat

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Γενική Συνέλευση των Μετόχων Παρασκευή, 21 Μαΐου 2010 Ομιλία του Προέδρου, κ. Β. ΡΑΠΑΝΟΥ

ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Γενική Συνέλευση των Μετόχων Παρασκευή, 21 Μαΐου 2010 Ομιλία του Προέδρου, κ. Β. ΡΑΠΑΝΟΥ ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Γενική Συνέλευση των Μετόχων Παρασκευή, 21 Μαΐου 2010 Ομιλία του Προέδρου, κ. Β. ΡΑΠΑΝΟΥ Κυρίες και κύριοι μέτοχοι, Η ετήσια γενική συνέλευση της Εθνικής Τράπεζας γίνεται σε

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Κατάλογος διευκρινιστικού υλικού..................................... 18 Πρόλογος....................................................... 27 Ευχαριστίες......................................................

Διαβάστε περισσότερα

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους;

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Με το ν.3838/2010 εισήχθησαν στην ελληνική έννοµη τάξη ρυθµίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Β: ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΟΡΟΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ ΥΠΟΜΝΗΜΑ Σύνοψη Το παρόν υπόμνημα εξετάζει

Διαβάστε περισσότερα

26/04/16 Οικονομικά - Εταιρικά Νέα -- Σόιμπλε: Αβέβαιο αν θα γίνει Eurogroup την Πέμπτη Ούτε ο Β. Σόιμπλε εμφανίζεται αισιόδοξος ότι θα υπάρξει την Μεγάλη Πέμπτη έκτακτο Eurogroup. O γερμανός υπουργός

Διαβάστε περισσότερα

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»*

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Η ΥΠΟΘΕΣΗ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ» 13 Αντί Εισαγωγής Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Στο διάστημα από τον Οκτώβριο του 2009 μέχρι το Μάιο του 2010, η Ελλάδα δέχτηκε μια πρωτοφανή χρηματοπιστωτική επίθεση, που οδήγησε

Διαβάστε περισσότερα

1η Περίπτωση Το ΕΣΕ και μια Τοπική Διένεξη

1η Περίπτωση Το ΕΣΕ και μια Τοπική Διένεξη 1η Περίπτωση Το ΕΣΕ και μια Τοπική Διένεξη Ένας ευρωπαϊκός όμιλος επιχειρήσεων αποτελείται από θυγατρικές εταιρίες στην Γερμανία, Πολωνία, Γαλλία, Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία και Ισπανία. Η κεντρική διοίκηση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή 19. Εισαγωγή

Εισαγωγή 19. Εισαγωγή Εισαγωγή 19 1 Εισαγωγή Καταγράφοντας τις τελευταίες σκέψεις του πριν εγκαταλείψει τη θέση του στις Βρυξέλλες τον Ιούλιο του 2010, ο αρθρογράφος μιας δημοφιλούς στήλης στο The Economist περιγράφει αρκετά

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ Έκθεση του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κ. Herman Van Rompuy

ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ Έκθεση του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κ. Herman Van Rompuy ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ Βρυξέλλες, 26 Ιουνίου 2012 EUCO 120/12 PRESSE 296 PR PCE 102 ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ Έκθεση του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κ. Herman

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΑΣΗ για την καταγραφή, έλεγχο και επαναπατρισμό των αποθεμάτων χρυσού της Ελλάδος. από το Δημήτριο Κ. Καμμένο Βουλευτή Β Πειραιά

ΠΡΟΤΑΣΗ για την καταγραφή, έλεγχο και επαναπατρισμό των αποθεμάτων χρυσού της Ελλάδος. από το Δημήτριο Κ. Καμμένο Βουλευτή Β Πειραιά ΠΡΟΤΑΣΗ για την καταγραφή, έλεγχο και επαναπατρισμό των αποθεμάτων χρυσού της Ελλάδος από το Δημήτριο Κ. Καμμένο Βουλευτή Β Πειραιά 2015 Με την ιδιότητά μου ως υπεύθυνος οικονομικών του κόμματος των Ανεξαρτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: FAX:

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: FAX: ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Έκδοση από τη Eurostat του Δείκτη Όγκου στο Λιανικό Εμπόριο,

Διαβάστε περισσότερα