Ο ρόλος της Οδοντιατροδικαστικής στη σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο ρόλος της Οδοντιατροδικαστικής στη σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων"

Transcript

1 Οδοντιατροδικαστική ΣTOMA 2010; 38 : Bιβλιογραφική ανασκόπηση Ο ρόλος της Οδοντιατροδικαστικής στη σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων ΧΡ. ΣΤΑΥΡΙΑΝΟΣ 1 Εργαστήριο Ενδοδοντολογίας (Οδοντιατροδικαστική), Οδοντιατρική Σχολή Α.Π.Θ. The role of Forensic Dentistry in sexual child abuse CHR. STAVRIANOS 1 Department of Endodontology (Forensic Dentistry), School of Dentistry, Aristotle University, Thessaloniki, Greece. Περίληψη Σκοπός της εργασίας είναι να παρέχει στον οδοντίατρο τις απαραίτητες γνώσεις για την αναγνώριση των περιστατικών παιδικής σεξουαλικής κακοποίησης και να συμβάλλει στην πρόληψη του φαινομένου και στην προστασία των θυμάτων. Η εξέταση της στοματικής κοιλότητας των περιστατικών σεξουαλικών κακοποιήσεων και βιασμών ανηλίκων θυμάτων μπορεί να αποκαλύψει: μώλωπες στη μαλακή και σκληρή υπερώα, διάφορους τραυματισμούς κατά την αντίσταση στην κακοποίηση, κλινικές εκδηλώσεις γονοκοκκικής στοματίτιδας, σύφιλης, χαρακτηριστικά ενδοστοματικά ευρήματα που μπορεί να παρατηρηθούν σε μετάδοση του AIDS (μονιλίαση, ερπητική στοματίτιδα, επιχείλιος έρπης, κοινή μυρμηκία, οξυτενή κονδυλώματα, λευκοπλακία, κ.τ.λ.), καθώς, επίσης, και για τυχόν ανεύρεση δήξεων με εκχυμωτικές περιοχές απομύζησης, η αξιολόγηση των οποίων έχει ιδιαίτερο αποδεικτικό χαρακτήρα. Ο οδοντίατρος με εξειδικευμένες γνώσεις Οδοντιατροδικαστικής μέσα στο πλαίσιο της εμπλοκής του στο πρόβλημα της παιδικής κακοποίησης, οφείλει να συμμετέχει στην εξέταση της στοματικής κοιλότητας των περιστατικών σεξουαλικών κακοποιήσεων και βιασμών ανηλίκων θυμάτων και να αναζητήσει τυχόν τραυματικές βλάβες από δήξη, οι οποίες θα είναι χρήσιμες για την ταυτοποίηση ή τον αποσυσχετισμό του φερόμενου ως δράστη. Η ανεύρεση εκχυμωτικών οδοντικών εντυπωμάτων μαρτυρεί δήξη και ανευρίσκονται συχνά, σε περιστατικά που αφορούν παιδική κακοποίηση όπου εμπλέκεται η σεξουαλική δραστηριότητα. ΛEΞEIΣ KΛEIΔIA: σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων, στοματικές εκδηλώσεις, σωματικοί δείκτες, σεξουαλικές δήξεις, συγκριτική αξιολόγηση οδοντικών εντυπωμάτων, Οδοντιατροδικαστική. Summary The dental expertise of Forensic odontology or forensic dentistry is well known that is applied with success to the legal system. A forensic dentistʼs assistance is required in cases of death investigations and clinical forensic medicine for the evaluation of living victims of sexual assault, child abuse, and other domestic violence. Sexual abuse is one form of child abuse. It includes a wide range of actions between a child and an adult or older child. Often these involve body contact, but not always. Exposing one's genitals to children or pressuring them for sex is sexual abuse. Using a child for pornography is also sexual abuse. Most sexual abusers know the child they abuse. They may be family friends, neighbors or babysitters. One-third of abusers are related to the children victims and most of them are men. Children who present acutely with a recent history of sexual abuse may require specialized forensic testing for semen and other foreign materials resulting from assault. The identification of a specific biter has been instrumental in criminal investigations of homicide, sexual assault, and child abuse cases. The majority of bite mark cases involve photographs of bite marks on skin and other substances that are later associated with known dental evidence obtained from suspects. This comparative analysis primarily uses superimposition of these evidence samples. Forensic protocols for the photographic reproduction of crime scene evidence demand that a linear scale be placed next to the evidence sample to make an accurate comparison. When a forensic dentist takes part in cases as the above the examination must be systematic following a number of procedures leading to a positive identification. KEY WORDS: sexual child abuse, human bite marks, examination, recovery and analysis, comparison overlay technique, Forensic Dentistry. Στάλθηκε στις Εγκρίθηκε στις Αναπλ. καθηγητής, υπεύθυνος του επιλεγόμενου μαθήματος «Οδοντιατροδικαστική», Οδοντιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Received on 15 th Dec., Accepted on 7 th May, Assoc. Professor, Department of Endodontology (Forensic Dentistry), School of Dentistry, Aristotle University, Thessaloniki, Greece.

2 344 Εισαγωγή Η Οδοντιατροδικαστική εφαρμόζει τις αρχές και τις γνώσεις της Οδοντιατρικής επιστήμης ώστε, με μία επιστημονικά τεκμηριωμένη πραγματογνωμοσύνη στο πλαίσιο των εγκληματικών και αστικών υποθέσεων, να βοηθήσει ή και να επιλύσει, όχι μόνο προβλήματα που αφορούν την Δικαιοσύνη, αλλά και προβλήματα με γενικότερο κοινωνικό χαρακτήρα. Ο νομικός και κοινωνικός προορισμός επιτυγχάνεται μετά την εξέταση και αξιολόγηση των εξατομικευμένων οδοντικών και στοματογναθικών χαρακτηριστικών τα οποία συνθέτουν την «ταυτότητα» που οδηγεί σε αναγνώριση και ταυτοποίηση 1-4. Εντός του πεδίου εφαρμογών της Οδοντιατροδικαστικής περιλαμβάνεται και η διερεύνηση των τραυματικών βλαβών περιπτώσεων βιαιοπραγιών ενηλίκων, ενδοοικογενειακής βίας, παιδικής κακοποίησης, κακοποίησης ηλικιωμένων και ανυπεράσπιστων ατόμων, σεξουαλικών εγκλημάτων, κ.λ.π. Ο οδοντίατρος στο χώρο εργασίας του πρέπει να είναι γνώστης των τραυματικών βλαβών ή της συμπεριφοράς των θυμάτων, ώστε να απευθυνθεί στους αρμόδιους φορείς πρόληψης και αντιμετώπισης 5,6, Σε ένα μεγάλο ποσοστό (75-90%), των θυμάτων ενδοοικογενειακής σεξουαλικής κακοποίησης των ανηλίκων, το γεγονός, παραμένει ένα από τα πιο καλά κρυμμένα οικογενειακά μυστικά. Συχνά δε μάλιστα, στο όνομα του οικογενειακού δεσμού, η μητέρα ή τα άλλα μέλη της οικογένειας παροτρύνουν το παιδί να μην αντιδράσει στο δράστη (βιολογικό ή θετό πατέρα ή αδελφό). Διεθνή στατιστικά στοιχεία αποκαλύπτουν ότι μόνο 1 στα 2 παιδιά θύματα σεξουαλικής κακοποίησης γίνονται πιστευτά από τον ένα τουλάχιστον γονέα, ενώ1 στα 4 δέχονται και αφόρητες πιέσεις να αποσύρουν τις κατηγορίες Όσον αφορά τους δράστες εκτός συγγενικού περιβάλλοντος η τακτική προσέγγισης των ανηλίκων είναι συγκεκριμένη και γίνεται (σύμφωνα με παιδοψυχολόγους, κοινωνιολόγους και αστυνομικές αρχές) από άτομα που έχουν ιδιαίτερη ικανότητα να ασκούν επιρροή στα θύματά τους. Δρουν μεμονωμένα είτε οργανωμένα, παρατηρούν ή επικοινωνούν στην αρχή με τα διάφορα chat rooms, προκειμένου να αποκτήσουν την εμπιστοσύνη των ανηλίκων και στη συνέχεια κλείνονται ραντεβού με στόχο την αποπλάνησή τους ή και την απαγωγή τους. Περίπου το 98% των ανηλίκων που σερφάρουν στο διαδίκτυο δέχθηκαν σεξουαλική παρενόχληση. Ευάλωτα είναι, συνήθως, τα συναισθηματικά φορτισμένα και υποτακτικά παιδιά, σε υπερβολικό βαθμό. Οι ανήλικοι υποχρεώνονται σε ερωτικές περιπτύξεις είτε μεταξύ τους είτε με ενήλικες είτε ακόμη και με ζώα, συχνά με χρήση ναρκωτικών ουσιών. Χαρακτηριστικά είναι Σταυριανός τα λόγια ενός δράστη που καταδικάστηκε στις Η.Π.Α., «δώστε μου ένα παιδί που δε γνωρίζει τίποτα για το σεξ και μου δίνετε το επόμενο θύμα μου» Δήξεις σεξουαλικής αιτιολογίας Η εντόπιση των οδοντικών εντυπωμάτων επί του δέρματος και η κλινική τουs εικόνα εμπλέκεται στη διερεύνηση δύο ειδών ανθρωποκτονιών. Το πρώτο έχει να κάνει με τη σεξουαλική δραστηριότητα (ετεροφυλόφιλη και ομοφυλόφιλη) και το δεύτερο περιλαμβάνει θύματα τύπου «συνδρόμου κακοποιημένου παιδιού». Η ανεύρεση εκχυμωτικών οδοντικών εντυπωμάτων μαρτυρεί δήξη, αλλά οι περιπτώσεις πολλαπλών και διαφορετικής ηλικίας εκχυμώσεις υποδηλώνουν περιστατικό σωματικά κακοποιημένου παιδιού. Επίσης, οι τραυματικές βλάβες από δήξη ανευρίσκονται συχνά σε περιστατικά που αφορούν παιδική κακοποίηση με εμπλεκόμενη η σεξουαλική δραστηριότητα Οι κατεγραμμένες στη βιβλιογραφία περιπτώσεις κακοποίησης παιδιών με δήξεις αφορούν, κυρίως, επικίνδυνες βιαιοπραγίες ή ανθρωποκτονίες ή σωματικές βλάβες που υποδηλώνουν συχνά και σεξουαλική κακοποίηση Πολλές φορές τα οδοντικά εκχυμωτικά εντυπώματα στα άνω, κυρίως, άκρα μπορεί να προκαλούνται από το ίδιο το παιδί, το οποίο αυτοτραυματίζεται δαγκώνοντας τα μέλη του, για να αντέξει στον πόνο κατά τη διάρκεια της σεξουαλικής κακοποίησης (αυτοπροκαλούμενες δήξεις). Τέτοιες δήξεις παρατηρούνται και σε περιπτώσεις παραμέλησης, με σκοπό το παιδί να τραβήξει την προσοχή των γονέων του ή και ως αντίδραση σε οικογενειακά προβλήματα 17.Ομεγαλύτερος αριθμός οδοντικών εντυπωμάτων που έχει παρατηρηθεί είναι 9 και αφορούσε ανθρωποκτονία παιδιού με σεξουαλικά κίνητρα. Γενικά όμως παρατηρούνται στο 40% των περιπτώσεων περισσότερα από ένα οδοντικά εντυπώματα 1,24,39. Η Οδοντιατροδικαστική για τη διερεύνηση των οδοντικών εντυπωμάτων χρησιμοποιεί τα γενικά γνωρίσματα ή χαρακτηριστικά τάξης (class characteristics) και ατομικά (εξατομικευμένα-individual) οδοντικά χαρακτηριστικά (παρεκκλίσεις). Με τον όρο γενικά γνωρίσματα ή χαρακτηριστικά τάξης εννοούμε ιδιότητες, οι οποίες απαντώνται σε συγκεκριμένη ομάδα δοντιών και την καθορίζουν (Εικ. 1). Παρεκκλίσεις από τα γενικά χαρακτηριστικά των κατηγοριών των τυποποιημένων σχημάτων των δοντιών αποτελούν τα ιδιαίτερα ανατομικά τους μορφολογικά χαρακτηριστικά. Η έγκαιρη και σωστή αξιολόγηση των γενικών χαρακτηριστικών μπορεί να επιτρέψει τον αποκλεισμό ενός ατόμου ως δράστη οδοντικού εντυπώματος σεξουαλικής κακοποίησης. Η ύπαρξη και η ταυτοποίηση εξατομικευμένων οδοντικών χαρακτηριστικών αποτελούν ενοχοποιητικές ενδείξεις 1,8,23,24,39.

3 Ο ρόλος της Οδοντιατροδικαστικής στη σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων 345 Εικόνα 1. Γενικά χαρακτηριστικά γνωρίσματα σχήματος οδοντικών εντυπωμάτων. Αναπαράσταση των εξωτερικών περιγραμμάτων των κοπτικών επιφανειών των προσθίων δοντιών της άνω και κάτω γνάθου. Σχήμα: τομείς (ορθογώνια), κυνόδοντες (τριγωνικά, με ποικιλομορφία). (Παραχωρήθηκε από την American Board of Forensic Odontology, Α.B.F.O.) Το είδος των οδοντικών εντυπωμάτων εξαρτάται από τα εξατομικευμένα χαρακτηριστικά των εμπλεκόμενων δοντιών, το σχήμα του οδοντικού τόξου και τη συναισθηματική κατάσταση/ ψυχισμό του δράστη. Τα οδοντικά εντυπώματα από δήξεις σεξουαλικής αιτιολογίας είναι, συνήθως, αποτυπώματα απομύζησης (συνοδεύονται με ταυτόχρονη απομύζηση ιστών), προκαλούνται εσκεμμένα, με αργό τρόπο-σαδιστικά. Παρουσιάζουν εξαιρετικές λεπτομέρειες στα αδρά χαρακτηριστικά των δοντιών (εξωτερικό περίγραμμα κοπτικής επιφάνειας) και στα εξατομικευμένα χαρακτηριστικά των δοντιών και είναι ευχερής η αναγνώριση των εμπλεκομένων δοντιών 1, Τα οδοντικά εντυπώματα αναζητούνται πάντοτε σε εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας (βιασμός, ασέλγεια, κ.λ.π.) και ανευρίσκονται, κυρίως, στους μαστούς (Εικ. 2.), μηρούς, σε θέσεις, δηλαδή, όπου το δέρμα αναδιπλώνεται εύκολα και συνοδεύονται από άλλες κακώσεις (γδαρσίματα, αμυχές, μώλωπες, κ.λ.π.) πάντοτε σε άμεση εξάρ- τηση από το ερωτικό αμόκ του δράστη 1,23.Είναι σύνηθες για το δράστη να προφασίζεται ως «άλλοθι» ότι η δήξη έγινε από κάποιο άλλο μικρό παιδί (συνήθως από φιλικό ή συγγενικό πρόσωπο) ήαπό κάποιο ζώο. Ο Οδοντιατροδικαστής στις περιπτώσεις αυτές διαπιστώνει, καταρχήν, αν το δάγκωμα προέρχεται από άνθρωπο και όχι από ζώο. Υπάρχει σαφής διαφορά, διότι τα ανθρώπινα δαγκώματα είναι θλαστικές κακώσεις, με σύνθλιψη και μωλωπισμό των υποκείμενων του δέρματος ιστών, ενώ του ζώου είναι θλαστικά τραύματα, με αποσχίσεις του δέρματοςκαιτωνυποκείμενωνιστών,«ωςεκνύσσοντος και τέμνοντος οργάνου» 1,3,4. Επίσης, με τη μέτρηση της διακυνοδοντικής απόστασης, αποδεικνύεται εάν ο δράστης είναι παιδί ή ενήλικας. Η διαφορά ανάμεσα στη διακυνοδοντική απόσταση μεταξύ του φραγμού ενός παιδιού και ενός ενήλικα είναι περίπου 10 mm για την άνω γνάθο και 7 mm για την κάτω γνάθο, ο δε μέσος όρος της διακυνοδοντικής απόστασης για την άνω γνάθο, οποίος και χρησιμοποιείται για τέτοιου είδους ταυτοποίηση, είναι 3 mm. Διαφοροδιάγνωση ανάμεσα σε δήξη παιδιού και δήξη ενήλικα γίνεται ακόμη και με τη μέτρηση του εύρους του οδοντικού τόξου που εμφανίζεται στο εντύπωμα, αφού είναι γνωστό ότι η διαφορά ανάμεσα στο εύρος του οδοντικού τόξου ενός παιδιού 5 ετών και ενός ενήλικα είναι περίπου 4 για την άνω γνάθο και 2,5 για την κάτω. Αξιόλογη ένδειξη αποτελεί, επίσης, το γεγονός ότι, κατά κανόνα, όταν η δήξη προέρχεται από παιδί, στην περιοχή του τραύματος εμφανίζονται και τα δύο οδοντικά τόξα, ενώόταν προέρχεται από ενήλικα εμφανίζεται μόνο το οδοντικό τόξο της άνω γνάθου. Επίσης, οι μεταβολές της χροιάς της εκχυμωτικής τραυματικής περιοχής της δήξης μπορούν να μας προσδιορίσουν το χρόνο, που πέρασε από τη κάκωση δηλ. την «ηλικία της βλάβης» 2,8, Εικόνα 2. Δήξη σε σεξουαλική βιαιοπραγία σε έφηβη με μοιραία κατάληξη. Αριστερά, συμβατική φωτογράφηση με χρήση flash. Δεξιά, με χρήση εναλλακτικής φωτεινής πηγής (τεχνική, ALS ή ALI). Η δήξη έδωσε χρήσιμες πληροφορίες που προσανατόλισαν στην εξακρίβωση της ταυτότητας του δράστη. (Παραχωρήθηκαν από τον G. Golden).

4 346 Ο ρόλος του Οδοντιατροδικαστή είναι να συλλέξει τα αποδεικτικά στοιχεία από το θύμα που κατά χρονική διαδοχή περιλαμβάνουν: δειγματοληψία για αποδεικτικά στοιχεία στο σάλιο (η ύπαρξη σιελικής αμυλάσης πιστοποιεί ότι πρόκειται για δήξη, πηγή DNA για ανάλυση και ταυτοποίηση) 19,35,39, μετρική φωτογράφηση των εμπλεκομένων δοντιών στη δήξη (Εικ. 2.) και αποτύπωση της περιοχής δήξης με σκοπό τη δημιουργία θετικής αναπαράστασης. Στη συνέχεια συλλέγει τα ευρήματα από το δράστη, τα οποία περιλαμβάνουν: λήψη φωτογραφιών προσώπου και οδοντικών φραγμών, λήψη οδοντικών αποτυπωμάτων της άνω και κάτω γνάθου και κατασκευή εκμαγείων της οδοντοφυΐας του δράστη, καταγραφή των συγκλεισιακών σχέσεων των οδοντικών του φραγμών, μέτρηση των διαστάσεων των δοντιών και της διακυνοδοντικής απόστασης, καταγραφή των εξατομικευμένων χαρακτηριστικών της οδοντοφυΐας του, προκλητές δήξεις σε προτεινόμενα υλικά εγκεκριμένα από την A.B.F.O 8 {American Board Forensic Odontology) για συγκριτική αξιολόγηση με τη βοήθεια της σύγχρονης τεχνολογίας. Επίσης, γίνεται συλλογή από το δράστη στοιχείων, όπως σάλιο, ομάδα αίματος, κ.λ.π., τα οποία συγκρίνονται με αυτά που βρέθηκαν στη τραυματική περιοχή της δήξης και αξιολογούνται σωστά, αντικειμενικά με επιστημονικά δόκιμο τρόπο και επιβεβαιώνουν ή αποκλείουν τη ταύτιση του ατόμου που έκανε τη δήξη 31-36,39. Σταυριανός Εικόνα 3. Έμμεση μέθοδος σύγκρισης. Με χρήση διαφάνειας (προβολή) πάνω στην οποία κατεγράφησαν οι κοπτικές επιφάνειες των δοντιών του υπόπτου γίνεται αλληλεπίθεση σε φωτογραφία του οδοντογενούς τραύματος του θύματος σε πραγματικές διαστάσεις και σε μεγέθυνση (Χ5,Χ3,Χ2), προκειμένου να οδηγηθούμε σε ταυτοποίηση ή σε αποσυσχετισμό. (Από τον D. Sweet). Συγκριτική αξιολόγηση των οδοντικών εντυπωμάτων της τραυματικής βλάβης από δήξη σε σχέση με την οδοντοφυΐα του υπόπτου Η εκτίμηση της οδοντοφυΐας του υπόπτου ξεκινά με μία προσεκτική μελέτη των αποτυπωμάτων και των εκμαγείων που παράγονται από αυτά. Η αρχική αυτή εξέταση αφορά τα αδρά (γενικά) χαρακτηριστικά και σταδιακά εστιάζεται σε λεπτομέρειες 1.Έχοντας μελετήσει, κατά τρόπο, σχολαστικά, λεπτομερειακό, τις φωτογραφίες του σημαδιού, μπορεί ο πραγματογνώμονας, ακόμη και από αυτό το πρώιμο στάδιο, να οδηγηθεί στον αποκλεισμό του υπόπτου 3,4. Στην εξέταση δίνονται ιδιαίτερη σημασία στις σχέσεις των δοντιών, στο σχήμα των οδοντικών τόξων, στα ελλείποντα δόντια, στα μεσοδιαστήματα (αραιοδοντία), έκτοπα, δόντια με στροφή και άλλες ανωμαλίες, εύρος μύλης, μορφολογικές μεταβολές στα κοπτικά χείλη, κ.λ.π. 1 Τα εκμαγεία της οδοντοφυΐας του υπόπτου μπορούν να τοποθετηθούν πάνω στη φωτογραφία του οδοντικού εντυπώματος σε πραγματικές διαστάσεις για να γίνουν συγκρίσεις. Συγκρίσεις μπορεί να γίνουν και με τη χρήση διαφανειών αλληλεπιθέσεων, πάνω στις οποίες καταγράφονται οι κοπτικές επιφάνειες των δοντιών (Εικ. Εικόνα 4. Αριστερά, ωοειδή εκχυμωτικά πολλαπλά εντυπώματα δήξης στον αριστερό γλουτό του θύματος σεξουαλικής επίθεσης, ως αποτέλεσμα ταυτόχρονης και εσκεμμένης δήξης του δράστη στην ίδια ανατομική θέση. Δεξιά, διαφανής προβολή και συγκριτική αξιολόγηση με την τεχνική της αλληλεπίθεσης. (Παραχωρήθηκαν από τον R. Souviron). 3,4,5). Υπάρχουν πολλές μέθοδοι κατασκευής προβολών και τεχνικές αλληλεπίθεσης (υπέρθεσης). Ο κάθε Οδοντιατροδικαστής πρέπει να επιλέξει τη μέθοδο που θεωρεί ακριβέστερη και, κατά το δυνατόν,ευκολότερη,αλλάθαπρέπειναμηπεριοριστεί σε μία, προκειμένου να ενισχυθεί και το αδιάβλητο των συμπερασμάτων. Κατά τη διερεύνηση των τραυμάτων δήξης με θάνατο του σεξουαλικά κακοποιηθέντος ανηλίκου, γίνεται και μία προσπάθεια να προσδιοριστεί μακροσκοπικά ή μικροσκοπικά, αν η κάκωση (δήξη, μώλωπες) έχει γίνει πριν ή μετά το θάνατο (προθανάτιες-μεταθανάτιες κακώσεις) και ο χρόνος που μεσολάβησε από τη στιγμή της κάκωσης μέχρι την επέλευση του θανάτου (ηλικία βλάβης)

5 Ο ρόλος της Οδοντιατροδικαστικής στη σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων 347 Εικόνα 5. Μεταφορά της διαφανούς προβολής των οδοντικών εντυπωμάτων από τη φωτογραφία της περιοχής δήξης του θύματος πάνω από την αντίστοιχη αρνητική αναπαράσταση της κέρινης καταγραφής του κάτω οδοντικού φραγμού του υπόπτου. Η σύγκριση, κερί δήξης υπόπτου φωτογραφία εντυπωμάτων του θύματος, έγιναν υπό την αυτή κλίμακα. (Παραχωρήθηκαν από τον R.Souviron). Συζήτηση Τα οδοντικά εντυπώματα των δήξεων, παρόλο που συχνά αναφέρονται ως νέα επιστημονικά αποδεικτικά στοιχεία, η πρώτη γνωστή υπόθεση η οποία έφθασε στη δικαιοσύνη σε επίπεδο έφεσης ήταν, το 1952 (Doyle vs. State). Η εμπεριστατωμένη εφαρμογή της μεθόδου καταγραφής των τραυματικών βλαβών από δήξη άρχισε, το 1977, στη διερεύνηση ανθρωποκτονιών, βιαιοπραγιών, βιασμών και σεξουαλικών εγκλημάτων 1,13,14,16,23,25,29. Η ανάλυση και η συγκριτική αξιολόγηση των οδοντικών δεδομένων από τη περιοχή δήξης έχουν ιδιαίτερο αποδεικτικό χαρακτήρα στην αποκάλυψη της ταυτότητας του δράστη 16,18,23, με την προϋπόθεση ότι θα γίνεται με τον απαραίτητο εξοπλισμό, ορθολογισμένη μεθοδολογία και τρόπο σχολαστικά αντικειμενικό, ώστε να μη διαφύγει της προσοχής κανένα στοιχείο που θα μπορούσε να οδηγήσει σε λανθασμένη Οδοντιατροδικαστική πραγματογνωμοσύνη 1,3,4,39. Όσον αφορά την πρόληψη της σεξουαλικής εκμετάλλευσης της ανηλικότητας, παγκοσμίως, έχουν ιδρυθεί πολλοί δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς. Σημαντική είναι η παρουσία του International Centre for Missing and Exploited Children (Εικ. 6), «Διεθνές Κέντρο για τα Εξαφανισμένα και Κακοποιημένα παιδιά» (συμπεριλαμβανομένης και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης της ανηλικότητας-sexual exploitation), που ιδρύθηκε, το 1998, και προωθεί την ασφάλεια και τα δικαιώματα των παιδιών μέσα από τον εθελοντισμό, τη συνεργασία και το συντονισμό με δημόσιους φορείς/οργανισμούς σε ολόκληρο τον κόσμο (Πίνακας Ι) για την υποστήριξη και εφαρμογή προγραμμάτων. Tο «Χαμόγελο του Παιδιού» αποτελεί ένα από τα τρία κύρια μέλη του «Διεθνούς Κέντρου» 7. Εικόνα 6. Το «Διεθνές Κέντρο για τα Εξαφανισμένα και Κακοποιημένα παιδιά» (International Centre for Missing and Exploited Children), ιδρύθηκε το 1998 και εδρεύει στην Washington των Η.Π.Α. Στόχος του είναι η εξεύρεση λύσεων και η εφαρμογή προγραμμάτων παγκοσμίως για την εξάλειψη των φαινομένων της εξαφάνισης και εκμετάλλευσης ανηλίκων (συμπεριλαμβανομένης και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης της ανηλικότητας (sexual exploitation). ΠΙΝΑΚΑΣ Ι Αρμόδιοι φορείς για καταγγελία παράνομης διακίνησης και σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών 7. «Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά, Στουρνάρη Αθήνα - Τηλ Fax , Ε- mail Εθνική Τηλεφωνική Γραμμή για τα Παιδιά SOS 1056, Action Innocence Geneve (Ελβετία) International Humanitarian Campaign Against the Exploitation of Children Protection Project UNICEF U.S. Department of Justice (Υπουργείο Δικαιοσύνης Η.Π.Α.) ECPAT (End Child Prostitution, Child Pornography and Trafficking of Children for Sexual Purposes) Interpol Συνεργαζόμενοι Οργανισμοί Child Focus Parents & Abducted Children Together (PACT) South African Centre for Missing & Exploited Children (SACMEC). Το πρόβλημα της σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης των ανηλίκων παίρνει τεράστιες διαστάσεις. Σύμφωνα με την UNESCO, ο συνολικός τζίρος της βιομηχανικής παιδικής πορνογραφίας στο διαδίκτυο, ξεπερνάει τα 3 δισ. εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Το 70% του παιδοφιλικού υλικού παράγεται

6 348 σε Αμερική, Ισπανία και Ιαπωνία. Ο αριθμός των ιστοσελίδων με πρωταγωνιστές ανήλικα παιδιά παρουσιάζει αύξηση την τελευταία 5ετία της τάξης 345%, με εκτίμηση ότι προστίθενται κάθε μέρα 8-20 παιδοφιλικού περιεχομένου ιστοσελίδες. Στις Η.Π.Α., το 90% των ερωτηθέντων νεαρών ηλικίας 8-16 χρόνων δήλωσαν ότι, τις περισσότερες φορές, ήλθαν σε επαφή με πορνογραφική ύλη του διαδικτύου, ενώ έκαναν σχολικές εργασίες στο σπίτι 11. Η έρευνα κατέληξε ότι οι νέες τεχνολογίες μπορεί να συνεπάγονται μοναδικά πλεονεκτήματα, αλλά εγκυμονούν πρωτόγνωρους κινδύνους. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, το 57% των νεαρών ηλικίας 9-19 χρόνων, οι οποίοι χρησιμοποιούν το Internet κάθε εβδομάδα έρχονται σε επαφή με πορνογραφική ύλη, ωστόσο μόνο το 16% των γονέων πιστεύουν το γεγονός αυτό. Στον Καναδά, το 50% των παιδιών που έχουν κινητά έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης στο διαδίκτυο. Συχνά τα αυτόκλητα μηνύματα του ηλεκτρονικού ταχυδρο-μείου (spam) έχουν υπονοούμενο ή απροκάλυπτα χυδαίο περιεχόμενο, που, αν κάποιο ανυποψίαστο παιδί δώσει προσωπικές πληροφορίες οδηγεί στην αποστολή και άλλων αυτόκλητων μηνυμάτων και το πιο επικίνδυνο στη κλοπή της ταυτότητάς του με όλους τους κινδύνους που αυτό συνεπάγεται Ο Robert S. Miller, διευθυντής του F.B.I., αναφέρει χαρακτηριστικά, ότι «ένας γονέας θεωρεί την κάμερα του Η/Υ ως ένα τρόπο επικοινωνίας του παιδιού με συγγενείς και φίλους, αλλά ο διαφθορέας τη θεωρεί ως ανοιχτό παράθυρο με θέα το δωμάτιο του παιδιού». Οι ειδικοί των θεμάτων αναβιβάζουν τους διαφθορείς σε καθημερινή βάση στο διαδίκτυο σε άτομα, περιφερόμενοι στους χώρους συνομιλίας και στις υπηρεσίες γνωριμιών του Internet. Οι τρόποι ηλεκτρονικής πρόσβασης στα μέσα επικοινωνίας μεταβάλλονται συνεχώς και η προστασία των παιδιών από τους κινδύνους απαιτεί όχι μόνο επιτήρηση και παρακολούθησή τους, αλλά ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας με τα παιδιά (λαμβάνουμε πάντα σοβαρά υπόψη τις εκμυστηρεύσεις τους και τις εξετάζουμε με βοήθεια ειδικού), γεγονός που αποτελεί την καλύτερη άμυνα απέναντι στους κινδύνους του διαδικτύου. Δυστυχώς, όμως τα περισσότερα από αυτά τα εγκλήματα, σήμερα, μένουν ατιμώρητα από τις αρχές. Στην Αυστραλία έχει υπολογιστεί ότι μόνο το 10% των δραστών διώκεται και λίγοι καταδικάζονται και η κατάσταση είναι παρόμοια και σε άλλες χώρες 2,9,11,12. Συμπερασματικά Ως λειτουργοί υγείας δε θα πρέπει να επιτρέψουμε τη μάστιγα όλων των μορφών της σεξουαλικής κακοποίησης να μας στερήσει το θάρρος της καταγγελίας στους αρμόδιους φορείς. Επίσης, η κατάρτιση πτυχιούχων οδοντιάτρων, οι οποίοι θα διαθέτουν εξειδικευμένες γνώσεις ή εμπειρία από το νέο γνωστικό αντικείμενο της Οδοντιατροδικαστικής και την αντίστοιχη έρευνα, θα συμβάλλει, τόσο στην ανάπτυξη της οδοντιατρικής επιστήμης, όσο και στην παραγωγή επιστημόνων που θα ανταποκρίνονται στις σύγχρονες ανάγκες της επιστήμης και της κοινωνίας. Βιβλιογραφία Σταυριανός 1. Σταυριανός Χ, Βασιλειάδης Λ. Οδοντιατροδικαστική Διερεύνηση τραυματικών βλαβών δήξης. Εκ Computers I/0, Θεσ/νικη, Σταυριανός Χρ, Μέτσκα ΜΕ. Παιδική Κακοποίηση και Παραμέληση. Οδοντιατρική και Οδοντιατροδικαστική Θεώρηση. 1η έκδ. Λιθογραφία, Θεσσαλονίκη, 2002; Μιχαλοδημητράκης Μ. Ιατροδικαστική, διερεύνηση του θανάτου. Εκδ. Π.Χ. Πασχαλίδης, Αθήνα, σ Κουτσελίνης ΑΣ. Ιατροδικαστική. Εκδ. Παρισιάνου, Αθήνα. 1998: Stavrianos C, Zouloumis L, Karaiskou O, Stavrianou I. Family violence and child abuse. Balkan J Stomatology, 2007; 11: Stavrianos C. Stavrianou I, Kafas P, Mastagas D. The responsibility of dentists in Identifying and reporting child abuse. Internet J Law, Healthcare and Ethics, 2007; 5(1). 7. όπως αυτό εμφανίζεται την 9/2/ American Academy of Pediatrics Committee on Child Abuse. Guidelines for the evaluation of sexual abuse of children: Asubject review. Pediatrics, 1999; 103: Γιάνναρου Λ, Καρανάτση Ε. Παιδεραστία, το πιο καλά κρυμμένο μυστικό. «Καθημερινή». 14/1/2007, σ Μιλτιάδης Δ. «Σήμερα στη Θεσ/νίκη». Πανελλαδική Έρευνα μέσω του Διαδικτύου, 30/1/2009. σ Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania, 2007; 2008; 8: (10, 11) 1-6, Πανάνου Δ. Νέο κύκλωμα παιδοφιλίας. Real-news. 1/2/2009.σ Σταυριανός Χ, Χουρδάκης Κ. Τα Οδοντικά εντυπώματα ως αποδεικτικά στοιχεία στην Οδοντιατροδικαστική. Θεσ/νίκη. Στόμα; 1987; 15: Σταυριανός Χ, Χουρδάκης Κ. Επεξεργασία, Συγκριτική Μελέτη και Αναγνώριση Οδοντικών Εντυπωμάτων σε Βιαιοπραγίες, Βιασμούς και Δολοφονίες. Ελληνικά Στοματολογικά Χρονικά, 1989;33 (1): Stavrianos C, Vasiliadis L, Gogos C, Metska ME, Petalotis N. Forensic Dentistry. In Vitro Evaluation of a Computer-Assisted overlay production technique. Hellenic Dental Journal 2003; 13: Vale G L. Dentistry, bitemarks, and the investigation of crime. J Calif Dent Assoc 1996; 24: Anderson WR, Hudson RP. Self inflicted bite marks in battered child syndrome Forensic Sci., 1976;

7 Ο ρόλος της Οδοντιατροδικαστικής στη σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων American Board of Forensic Odontology. Guidelines for the bite mark analysis. J Am Dent Assoc, 1986; 112: Rothwell BR. Bitemarks in forensic dentistry: a review of legal and scientific issues. JADA 1995; 126: Sperber ND. Bite marks, oral and facial injuries - harbingers of severe child abuse? Pediatrician 1989; 16: Sperber N.D. Lingual markings of anterior teeth as seen in human bitemarks J. Forens. Sci.1990; 35: Casamissimo PS. Sanger RG, Bross DC. (eds). Oral facial lesions in sexual abuse. In clinical Managemant of child abuse and neglect. Quintessence 1984; Wagner GN. Bitemark identification in child abuse cases. Pediatr Dent 1986; 8: Stechey F. Bite marks and CANS-child abuse and neglect syndrome. Ontario Dentist, 1991; 68: Mac Donald DG. Bite mark recognition and interpretation, J. Forensic Sci. Soc.1974; 14: Levine LJ. Bite mark evidence: Legal obligations and methods of identification for the practitioner. Dent. Clin. North Am. 1977; 21: Barsley RE, Lancaster DM. Measurement of arch widths in a human population. Relation of anticipated bitemarks.j. Forensic Sci. 1987; 32: Warnick AJ. Biedrzycki L, Russanow G. Not all bite marks are associated with abuse, sexual activities, or homicides: a case study of a self-inflicted bitemark.j. Forens Sci. 1987; 32: Sweet D, Lorente JA, Lorente M, Valenzuela A, Villanueva E. PCR-based typing of DNA from saliva recovered from human skin. J Forensic Sci, 1997; 42: Rao VJ, Souviron RR. Dusting and Lifting the bite print: a new technique J. Forensic Sci Vol 1984; 19: Benson BW, Cottone JA, Sperber ND. Bite mark impressions: a review of techniques and materials J. Forensic Sci. 1988; 33: Havel DA. The role of photography in the presentation of bite mark evidence. Biol Photog. 1985; 53: Kraus TC. The forensic science use of reflective ultraviolet photography J Forensic Sci. 1985; 30: West MH, Billings JD, Frair MS. Ultraviolet photography: bitemarks on human skin and suggested technique for exposure and development of reflective ultraviolet photography. J Forensic Sci. 1987; 32: Rothwell BR. Bite Marks in Forensic Dentistry: a Review of Legal, Scientific Issues J Am Dent Assoc, 1995; 126: Sweet DJ, Bastien RB. Use of an acrylonitrile-butadiene-styrene (ABS) plastic ring as a matrix in the recovery of the bite mark evidence. J Forens Sci. l991; 36: Whittaker DK. Some Laboratory studies on the accuracy of bite mark comparison. Int Dent J 1975; 25: Havel DA. The role of photography in the presentation of bite mark evidence. Biol Photog. 1985; 53: Σταυριανός Χ. Οδοντιατροδικαστική, Συμβολή στη διαλεύκανση υποθέσεων»-«βασικές αρχές-εξελικτική πορεία-εφαρμογές».τόμος1,2,university Studio Press, 2008.

Σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων

Σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων Οδοντιατροδικαστική ΣTOMA 2010; 38 : 335-341 Bιβλιογραφική ανασκόπηση Σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων ΧΡ. ΣΤΑΥΡΙΑΝΟΣ 1, Κ. ΛΟΥΛΟΥΔΙΑΔΗΣ 2, Α. ΚΟΚΚΑΣ 3, Δ. ΣΤΑΥΡΙΑΝΟΥ 4 Εργαστήριο Ενδοδοντολογίας (Οδοντιατροδικαστική),

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός και Εφαρμογές της Οδοντιατροδικαστικής επιστήμης (Μέρος ΙΙ).

Σκοπός και Εφαρμογές της Οδοντιατροδικαστικής επιστήμης (Μέρος ΙΙ). Οδοντιατροδικαστική ΣTOMA 2013; 41: 193-204 Βιβλιογραφική ανασκόπηση Σκοπός και Εφαρμογές της Οδοντιατροδικαστικής επιστήμης (Μέρος ΙΙ). ΧΡ. ΣΤΑΥΡΙΑΝΟΣ 1, Λ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ 2, Ο. ΠΑΝΤΕΛΙΔΟΥ 3, Ε. ΣΤΑΥΡΙΑΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΜΕΣΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΕΜΒΑΣΗΣ (Κ.Α.Κ.Ε.)

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΜΕΣΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΕΜΒΑΣΗΣ (Κ.Α.Κ.Ε.) ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΜΕΣΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΕΜΒΑΣΗΣ (Κ.Α.Κ.Ε.) «Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά Το Πανελλήνιο Κέντρο Άμεσης Κοινωνικής Επέμβασης είναι το συντονιστικό και επιχειρησιακό

Διαβάστε περισσότερα

Σάκης Ευαγγέλου Θόδωρος Θεμελής Σάκης Τζιουμάκης

Σάκης Ευαγγέλου Θόδωρος Θεμελής Σάκης Τζιουμάκης Σάκης Ευαγγέλου Θόδωρος Θεμελής Σάκης Τζιουμάκης 11η Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου (Safer Internet Day) σε περισσότερες από 100 χώρες σε όλο τον κόσμο Όλοι μαζί, για ένα καλύτερο Διαδίκτυο! Let s create a

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ Λουκία Βασιλείου 2010646298 Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ - ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ - ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΝΟΜΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ Διπλωματική εργασία στο μάθημα «ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ»

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ Ονοματεπώνυμο: Λοϊζιά Ελένη Λεμεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ιανουαριος 2015 Κωνσταντίνα Μοσχοτά Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ανεξάρτητη, µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική οργάνωση. Όραµά µας η καταπολέµηση κάθε µορφής κακοποίησης εις βάρος των γυναικών. Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου 2013 «Connect with Respect!»

Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου 2013 «Connect with Respect!» «Connect with Respect!» Τα Δικαιώματα του παιδιού και οι προτάσεις της UNICEF για την προστασία τους μέσα και δια μέσου των εικονικών κόσμων Ηλίας Λυμπέρης Γενικός Διευθυντής Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής

Διαβάστε περισσότερα

Το φαινόμενο της βίας

Το φαινόμενο της βίας Το φαινόμενο της βίας Στη φετινή σχολική χρονιά ασχοληθήκαμε στο μάθημα του project με το φαινόμενο της βίας και ειδικότερα με τη βία στις γυναίκες, τη ψυχολογική βία και τη βία στα video games. Εξετάσαμε

Διαβάστε περισσότερα

Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις

Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις «Βία κατά των γυναικών: Ένα πρόβλημα, πολλές όψεις» Συνέδριο ΓΓΙΦ - ΥΠΕΣ Αθήνα 25/11/2014 Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις Θεοδώρα Κατσιβαρδάκου Προϊστάμενη Διεύθυνσης Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα της μη αναισθητοποίησης των κάτω τομέων μετά από στελεχιαία κάτω φατνιακού νεύρου

Το πρόβλημα της μη αναισθητοποίησης των κάτω τομέων μετά από στελεχιαία κάτω φατνιακού νεύρου σελ. 6 ΣTOMA 2011; 39: 189-194 Ενδοδοντολογία Βιβλιογραφική ανασκόπηση Το πρόβλημα της μη αναισθητοποίησης των κάτω τομέων μετά από στελεχιαία κάτω φατνιακού νεύρου ΧΡ. ΣΤΑΥΡΙΑΝΟΣ 1, Λ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ 1,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

eλiza www.eliza.org.gr

eλiza www.eliza.org.gr eλiza www.eliza.org.gr H ιστορία της ΕΛΙΖΑΣ είναι η αληθινή ιστορία ενός παιδιού που δεν πρόλαβε να ανοίξει τα φτερά του. Χωρισμένοι γονείς. Ένας πατέρας που της στάθηκε αλλά χάθηκε νωρίς. Μια άρρωστη

Διαβάστε περισσότερα

«Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά

«Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά «Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΡΓΟΥ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΤΟΥΣ 2013 ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ Οι δράσεις μας πανελλαδικά 2013: ΤΟ ΕΡΓΟ ΜΑΣ Συνολικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΨΗΛΩΝ ΤΑΣΕΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΨΗΛΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΨΗΛΩΝ ΤΑΣΕΩΝ Διπλωµατική Εργασία Της Φοιτήτριας του Τµήµατος Ηλεκτρολόγων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ H ΑΝΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΟΠΙΡΑΜΑΤΗΣ ΣΤΙΣ ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΗΜΙΚΡΑΝΙΕΣ Σταύρος Έλληνας Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

στήριξε το «φύλο» σου!

στήριξε το «φύλο» σου! απο την εκπαίδευση στην πρόληψη στήριξε το «φύλο» σου! Ανθρώπινα δικαιώματα και ισότητα των φύλων: από την εκπαίδευση στην πρόληψη Το Σχέδιο Δράσης με τίτλο: «Ανθρώπινα δικαιώματα και ισότητα των φύλων:

Διαβάστε περισσότερα

Η συμμετοχή της ορθοδοντικής θεραπείας στη δημιουργία υφιζήσεων των ούλων. Μία σύγχρονη επισκόπηση

Η συμμετοχή της ορθοδοντικής θεραπείας στη δημιουργία υφιζήσεων των ούλων. Μία σύγχρονη επισκόπηση Ορθοδοντική ΣTOMA 2014; 42 : 177-185 Βιβλιογραφική ανασκόπηση Η συμμετοχή της ορθοδοντικής θεραπείας στη δημιουργία υφιζήσεων των ούλων. Μία σύγχρονη επισκόπηση Ε. ΓΕΩΡΓΑΚΑ 1, Κ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ 2, Ε. ΜΑΡΚΟΒΙΤΣΗ-ΓΕΩΡΓΙΑΔΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ Τηλεπικοινωνιών και δικτύων Εργασία για το μάθημα: Τεχνολογίες Εκπαίδευσης Αλαμπάνου Αγγελική Απιτιαγοπούλου Αγγελική Κολιός Ιωάννης Κουμής Μιχαήλ Μαραβέλης Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ

Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ «Ενίσχυση της λειτουργίας των Κινητών Μονάδων Πρώτης Υποδοχής, για τις διαδικασίες πρώτης υποδοχής, σε περιοχές υπό υψηλή πίεση μεταναστευτικών ροών» Καλές πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Θρησκευτική Ετερότητα: εθνικές και θρησκευτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας αναφέρεται στο φαινόμενο της έξαρσης της νεανικής εγκληματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΦΟΡΕΙΣ ΤΟΥ ΟΓΚΟΓΟΝΙΔΙΟΥ BRCA1 ΚΑΙ BRCA2. Βασούλλα

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ι. Τσιάντης MD, DPM, FRC Psych. Αν. Καθηγητής Παιδοψυχιατρικής Επιστημονικός Υπεύθυνος ΕΨΥΠΕ Ψυχαναλυτικός Ψυχοθεραπευτής Πρόεδρος Ιατρικών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΤΑΣΕΙΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΜΕ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΕΠΙΚΤΗΤΗΣ ΑΝΟΣΟΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (AIDS) Αλέξης Δημήτρη Α.Φ.Τ: 20085675385 Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΛΟΙΖΟΥ ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ (CYBERBULLYING)

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ (CYBERBULLYING) ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ (CYBERBULLYING) ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ - ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΗΛΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΕ19 Ζητούμενο η θετική στάση... Λοιπον σήµερα ο µπαµπάς θα σε προστατέψει απο τον ηλεκτρονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΘΕΣΜΙΚΟ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΤΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ ΠΛΟΙΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ που υποβλήθηκε στο

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφείς: Κολίρη, Μ.Ε, Μαλογιάννης, Ι., Καπετανάκη, Δ., Καραπιπέρη, Α., Σωτηράκου, Α. & Κατσαδώρος, Κ.

Συγγραφείς: Κολίρη, Μ.Ε, Μαλογιάννης, Ι., Καπετανάκη, Δ., Καραπιπέρη, Α., Σωτηράκου, Α. & Κατσαδώρος, Κ. Τίτλος έρευνας: «Δουλεύοντας με αλλοδαπές γυναίκες θύματα βίας και σωματεμπορίας: πιλοτική έρευνα για την εφαρμογή της φόρμας καταγραφής κλινικών και πολιτισμικών στοιχείων». Συγγραφείς: Κολίρη, Μ.Ε, Μαλογιάννης,

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΘΙΣΜΟΣ. ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ.

«ΕΘΙΣΜΟΣ. ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ. «ΕΘΙΣΜΟΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ. Άρτεμις Τσίτσικα - Λέκτορας Εφηβικής Παιδιατρικής Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

Cyber bullying ή ηλεκτρονικός εκφοβισμός

Cyber bullying ή ηλεκτρονικός εκφοβισμός Cyber bullying ή ηλεκτρονικός εκφοβισμός Μια νέα μορφή εφηβικής παραβατικότητας και τρόποι αντιμετώπισης Θώμη Τσομπανίδου, εκπ/κός ΠΕ 05 Υπεύθυνη Συμβουλευτικού Σταθμού Νέων ΔΔΕ Αρκαδίας Σχολικός εκφοβισμός(school

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή Η παιδική παχυσαρκία έχει φτάσει σε επίπεδα επιδημίας στις μέρες μας. Μαστίζει παιδιά από μικρές ηλικίες μέχρι και σε εφήβους. Συντείνουν αρκετοί παράγοντες που ένα παιδί γίνεται παχύσαρκο

Διαβάστε περισσότερα

ΗΓραμμήΒοηθείαςΥποΣΤΗΡΙΖΩ 80011 80015 ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ν. ΚΟΡΜΑΣ

ΗΓραμμήΒοηθείαςΥποΣΤΗΡΙΖΩ 80011 80015 ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ν. ΚΟΡΜΑΣ ΗΓραμμήΒοηθείαςΥποΣΤΗΡΙΖΩ 80011 80015 ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ν. ΚΟΡΜΑΣ Εκπρόσωπος της Γραμμής Βοηθείας ΥποΣΤΗΡΙΖΩ Ελληνικό Κέντρο Ασφαλούς Διαδικτύου Μονάδα Εφηβικής Υγείας (Μ.Ε.Υ.) Β Παιδιατρική Κλινική Παν/μίου Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί πρωτοκάνουν σεξ οι έφηβοι

Γιατί πρωτοκάνουν σεξ οι έφηβοι Γιατί πρωτοκάνουν σεξ οι έφηβοι Αλέξανδρος Ζησόπουλος Ουρολόγος ΕΦΗΒΕΙΑ Η εξελικτική διεργασία στη ζωή του ανθρώπου που αρχίζει ''βιολογικά'' µε τις µεταβολές της φυσιολογίας της ήβης και τελειώνει ''ψυχολογικά''

Διαβάστε περισσότερα

«Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά

«Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά «Το Χαμόγελο του Παιδιού» Εθελοντικός Οργανισμός για τα Παιδιά ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΡΓΟΥ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΤΟΥΣ 2012 (1/1/2012 31/12/2012) ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΕΘΝΙΚΗ ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΤΟΓΡΑΜΜΕΤΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΔΑΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΦΩΤΟΓΡΑΜΜΕΤΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΔΑΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ AΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΦΩΤΟΓΡΑΜΜΕΤΡΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΑΙΔΙΚΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΑΙΔΙΚΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΑΙΔΙΚΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Φιλίππου Άντρη Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΛΑΚΟΣΑΜΙΔΗΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΦΑΡΜΑΚΟΑΝΘΕΚΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑΚΗ ΕΠΙΛΗΨΙΑ Κωνσταντίνα Κυπριανού Α.Τ.:

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια: Αδαμαντία Τραϊφόρου (Α.Μ 263) Επίβλεψη: Καθηγητής Μιχαήλ Κονιόρδος

Επιμέλεια: Αδαμαντία Τραϊφόρου (Α.Μ 263) Επίβλεψη: Καθηγητής Μιχαήλ Κονιόρδος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Οι Ολοκληρωμένες Επικοινωνίες Μάρκετινγκ και η επίδρασή τους στη Συμπεριφορά του Καταναλωτή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΡΙΣΟΚΚΑ Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Homework 3 Solutions

Homework 3 Solutions Homework 3 Solutions Igor Yanovsky (Math 151A TA) Problem 1: Compute the absolute error and relative error in approximations of p by p. (Use calculator!) a) p π, p 22/7; b) p π, p 3.141. Solution: For

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΕ εγκρίνει νέο πρόγραµµα για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και διαθέτει 55 εκατ. ευρώ ώστε να καταστεί ασφαλές για τα παιδιά

Η ΕΕ εγκρίνει νέο πρόγραµµα για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και διαθέτει 55 εκατ. ευρώ ώστε να καταστεί ασφαλές για τα παιδιά IP/8/899 Βρυξέλλες, 9 εκεµβρίου 8 Η ΕΕ εγκρίνει νέο πρόγραµµα για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και διαθέτει εκατ. ευρώ ώστε να καταστεί ασφαλές για τα παιδιά Από την η Ιανουαρίου 9 η ΕΕ θα διαθέτει ένα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ

Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ Η ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΩΣ ΜΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΔΡ. ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟΣ, ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ, ΟΡΘΟΔΟΝΤΙΚΟΣ, ΟΕΕ Το πρόγραμμα εντάσσεται στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού

Διαβάστε περισσότερα

Η Λειτουργία της Γραμμής SOS 15900

Η Λειτουργία της Γραμμής SOS 15900 Η Λειτουργία της Γραμμής SOS 15900 Καμηλέρη Ράνια: Ψυχολόγος, Συστημική Ψυχοθεραπεύτρια, MSc, Στέλεχος/Σύμβουλος Γραμμής SOS 15900 Υποέργο 5 με τίτλο: «ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ (SOS)

Διαβάστε περισσότερα

Σχέση στεφανιαίας νόσου και άγχους - κατάθλιψης

Σχέση στεφανιαίας νόσου και άγχους - κατάθλιψης Τρίμηνη, ηλεκτρονική έκδοση του Τμήματος Νοσηλευτικής Α, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνας _ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ_ Πολυκανδριώτη Μαρία 1, Φούκα Γεωργία 2 1. Καθηγήτρια Εφαρμογών Νοσηλευτικής Α, ΤΕΙ Αθήνας 2.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Τα γνωστικά επίπεδα των επαγγελματιών υγείας Στην ανοσοποίηση κατά του ιού της γρίπης Σε δομές του νομού Λάρισας

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Τα γνωστικά επίπεδα των επαγγελματιών υγείας Στην ανοσοποίηση κατά του ιού της γρίπης Σε δομές του νομού Λάρισας ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Τα γνωστικά επίπεδα των επαγγελματιών υγείας Στην ανοσοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ A ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β )

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ A ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ A ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 29/05/2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: Νεοελληνική Γλώσσα ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΝΔΡΕΟΥ Φ.Τ:2008670839 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΩΣ Η ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ Όνομα φοιτήτριας ΚΑΛΑΠΟΔΑ ΜΑΡΚΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

INDEPENDENT ACADEMIC RESEARCH STUDIES

INDEPENDENT ACADEMIC RESEARCH STUDIES INDEPENDENT ACADEMIC RESEARCH STUDIES ΡΟΤΑΡΙΑΝΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΒΟΛΟΥ ΑΡΓΩ Η οικονομική κρίση και η νεανική εγκληματικότητα: Εναλλακτικές Λύσεις 6/11/2011 Dr. Theo Gavrielides, Ιδρυτής και ιευθυντής Ξεκινώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗ ΖΩΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥ ΜΕ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝ ΑΝΤΛΙΕΣ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΕΚΧΥΣΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ Ο.Ε. ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: κ. ΟΥΡΑΝΟΥ ΕΡΜΙΟΝΗ ΣΠΟΥΔΑΣΤΡΙΕΣ: ΔΕΜΕΤΖΟΥ ΑΓΛΑΪΑ

Διαβάστε περισσότερα

Right Rear Door. Let's now finish the door hinge saga with the right rear door

Right Rear Door. Let's now finish the door hinge saga with the right rear door Right Rear Door Let's now finish the door hinge saga with the right rear door You may have been already guessed my steps, so there is not much to describe in detail. Old upper one file:///c /Documents

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος Επιμελητών... 13. Πρόλογος Καθηγήτριας Χρύσας Πουμάκα-Μπακούλα... 17

Πρόλογος Επιμελητών... 13. Πρόλογος Καθηγήτριας Χρύσας Πουμάκα-Μπακούλα... 17 Περιεχόμενα Πρόλογος Επιμελητών... 13 Πρόλογος Καθηγήτριας Χρύσας Πουμάκα-Μπακούλα... 17 MEΡΟΣ Α: ΜΟΡΦΕΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ Παραμέληση παιδιού: η κυρίαρχη μορφή κακοποίησης... 21 Παπαδομαρκάκη Ελένη, Ψυχολόγος

Διαβάστε περισσότερα

Η πρώιμη παρέμβαση σε παιδιά με διαταραχές όρασης και πρόσθετες αναπηρίες στην Ελλάδα

Η πρώιμη παρέμβαση σε παιδιά με διαταραχές όρασης και πρόσθετες αναπηρίες στην Ελλάδα Παιδιατρική ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ, 23, 3 71 Η πρώιμη παρέμβαση σε παιδιά με διαταραχές όρασης και πρόσθετες αναπηρίες στην Ελλάδα Κ. Νεοφωτίστου, Ε. Φωτιάδου Εργαστήριο Αναπτυξιακής Ιατρικής και Ειδικής Αγωγής,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΑΝΑΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΣΥΝΑΡΜΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΛΙΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ REDESIGNING AN ASSEMBLY LINE WITH LEAN PRODUCTION TOOLS

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΑΝΑΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΣΥΝΑΡΜΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΛΙΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ REDESIGNING AN ASSEMBLY LINE WITH LEAN PRODUCTION TOOLS ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΑΝΑΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΣΥΝΑΡΜΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΛΙΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ REDESIGNING AN ASSEMBLY LINE WITH

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλής πλοήγηση στο διαδίκτυο

Ασφαλής πλοήγηση στο διαδίκτυο Ασφαλής πλοήγηση στο διαδίκτυο Διαδίκτυο Διαδίκτυο Θετικά του Διαδικτύου Μη ενδεδειγμένη χρήση Χρήση χωρίς επιτήρηση από τους γονείς Χρήση για περισσότερη από 1,5 ώρα την ημέρα Ελλοχεύει σοβαρούς κινδύνους

Διαβάστε περισσότερα

6η Σύνοδος. Τρόπος διενέργειας του τοκετού ως παράµετρος αύξησης ή ελάττωσης του κινδύνου µόλυνσης του νεογνού. της Ελληνικής HPV Εταιρείας

6η Σύνοδος. Τρόπος διενέργειας του τοκετού ως παράµετρος αύξησης ή ελάττωσης του κινδύνου µόλυνσης του νεογνού. της Ελληνικής HPV Εταιρείας Τρόπος διενέργειας του τοκετού ως παράµετρος αύξησης ή ελάττωσης του κινδύνου µόλυνσης του νεογνού 6η Σύνοδος της Ελληνικής HPV Εταιρείας Αλέξανδρος Ι. Σωτηριάδης Επ. Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ραφαέλα Χριστοδούλου Α.Φ.Τ.: 2010335637 Λεμεσός,

Διαβάστε περισσότερα

Στοματικοί νάρθηκες προστασίας των δοντιών και του προσώπου στον αθλητισμό και στις αθλοπαιδιές

Στοματικοί νάρθηκες προστασίας των δοντιών και του προσώπου στον αθλητισμό και στις αθλοπαιδιές Στοματικοί νάρθηκες προστασίας των δοντιών και του προσώπου στον αθλητισμό και στις αθλοπαιδιές Για την Επιτροπή Προληπτικής του ΟΣΠ, Θεόδωρος Κουϊμτζής, Παιδοδοντίατρος Φίλιππος Συνοδινός, Ορθοδοντικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE ΑΠΟ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΤΥΦΛΩΣΗ

ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE ΑΠΟ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΤΥΦΛΩΣΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητα : Προστασία προσωπικών δεδομένων στο ΛΣ Windows 8

Δραστηριότητα : Προστασία προσωπικών δεδομένων στο ΛΣ Windows 8 Δραστηριότητα : Προστασία προσωπικών δεδομένων στο ΛΣ Windows 8 Επίπεδο: L1- Εύκολη Διάρκεια: 5 λεπτά Σύντομη Περιγραφή Όταν πλοηγούμαστε στον Ιστό, ο φυλλομετρητής (Browser) αποθηκεύει πληροφορίες για

Διαβάστε περισσότερα

ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΘΕΜΑ: «ιερεύνηση της σχέσης µεταξύ φωνηµικής επίγνωσης και ορθογραφικής δεξιότητας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας»

ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΘΕΜΑ: «ιερεύνηση της σχέσης µεταξύ φωνηµικής επίγνωσης και ορθογραφικής δεξιότητας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ «ΠΑΙ ΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΥΛΙΚΟ» ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ που εκπονήθηκε για τη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο Μαργαρίτα Μάου Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ Η ΒΛΑΠΤΙΚΗ ΕΠΙΔΡΑ ΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ονοματεπώνυμο Αγγελική Παπαπαύλου Αριθμός Φοιτητικής

Διαβάστε περισσότερα

«Η διεθνής αστυνομική συνεργασία στην αντιμετώπιση της σύγχρονης εγκληματικής κινητικότητας»

«Η διεθνής αστυνομική συνεργασία στην αντιμετώπιση της σύγχρονης εγκληματικής κινητικότητας» ΑΡΧΗΓΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ «Η διεθνής αστυνομική συνεργασία στην αντιμετώπιση της σύγχρονης εγκληματικής κινητικότητας» Ταξίαρχος Αχιλλέας Λ. ΣΚΑΝΔΑΛΗΣ Αθήνα,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Σωτήρης Φοινίρης Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Δρ. ANNAΣ ΚΑΡΑΜΟΥΖΗ (PhD, M.Ed) ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΟΥ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Δρ. ANNAΣ ΚΑΡΑΜΟΥΖΗ (PhD, M.Ed) ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΟΥ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Δρ. ANNAΣ ΚΑΡΑΜΟΥΖΗ (PhD, M.Ed) ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΟΥ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ M.Ed, ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ (SPECIAL EDUCATION) ΠΤΥΧΙΟΥΧΟΥ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

The purpose of this study is to investigate the attitudes of adolescents toward internet

The purpose of this study is to investigate the attitudes of adolescents toward internet 2/2015 ΣΤΑΣΕΙΣ ΕΦΗΒΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟ ΕΘΙΣΜΟ Γιώργος Τσουβέλας Ψυχολόγος, Υποψήφιος Διδάκτορας ΕΚΠΑ Πολυξένη Παρασκευοπούλου Ψυχολόγος, Υποψήφια Διδάκτορας ΕΚΠΑ Ευαγγελία Κατέρη Έλενα Βιταλάκη Ορέστης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΑΝΔΡΕΟΥ ΣΤΕΦΑΝΙΑ Λεμεσός 2012 i ii ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Βία στην οικογένεια και βία στο σχολείο ΑΡΤΙΝΟΠΟΥΛΟΥ Β. Αν. Καθηγήτρια Εγκληματολογίας Παντείου Πανεπιστημίου

Βία στην οικογένεια και βία στο σχολείο ΑΡΤΙΝΟΠΟΥΛΟΥ Β. Αν. Καθηγήτρια Εγκληματολογίας Παντείου Πανεπιστημίου Βία στην οικογένεια και βία στο σχολείο ΑΡΤΙΝΟΠΟΥΛΟΥ Β. Αν. Καθηγήτρια Εγκληματολογίας Παντείου Πανεπιστημίου *Εισήγηση με τη μορφή διαφανειών (powerpoint) Παιδιά θύματα βίας-ανήλικοι παραβάτες Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Άγγελος Α. Τσιγκρής*

Άγγελος Α. Τσιγκρής* Επιθ. Κοιν. Ερευνών, 91, 1996, 145-174 Άγγελος Α. Τσιγκρής* ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΤΟΥ ΒΙΑΣΜΟΥ: Θεωρητικές προσεγγίσεις Έχουν παρουσιαστεί πολλές θεωρίες, από το χώρο των κοινωνικών επιστημών, για την εξήγηση του

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. 1 Εισαγωγή 1. 2 Βασικές aρχές oστεολογίας και oδοντολογίας του aνθρώπου 31. vii. xvii

Περιεχόμενα. 1 Εισαγωγή 1. 2 Βασικές aρχές oστεολογίας και oδοντολογίας του aνθρώπου 31. vii. xvii Περιεχόμενα Πρόλογος ελλη νικής Έκδοσης Προοίμιο xviii Πρόλογος xxi xvii 1 Εισαγωγή 1 Ιστορική αναδρομή 5 Πρώιμη περίοδος: 1800 έως 1938 5 Περίοδος εδραίωσης: 1939 έως 1971 8 Σύγχρονη περίοδος: 1972 έως

Διαβάστε περισσότερα

Διορθωμένη Στοματογναθοπροσωπική Χειρουργική

Διορθωμένη Στοματογναθοπροσωπική Χειρουργική Διορθωμένη Στοματογναθοπροσωπική Χειρουργική ΣTOMA 2010; 38 : 289-296 Bιβλιογραφική ανασκόπηση Η σημασία της διατήρησης της οστικής μάζας σε φατνία εξαχθέντων δοντιών. Τεχνική ατραυματικής εξαγωγής και

Διαβάστε περισσότερα

Πανοραμική ακτινογραφία. Π. Γκρίτζαλης Επίκουρος Καθηγητής

Πανοραμική ακτινογραφία. Π. Γκρίτζαλης Επίκουρος Καθηγητής Πανοραμική ακτινογραφία Π. Γκρίτζαλης Επίκουρος Καθηγητής Ενδοστοματικές ακτινογραφίες Εξωστοματικές ακτινογραφίες Οι τεχνικές που χρησιμοποιούνται για τις περισσότερες κλινικές ανάγκες είναι: Οι ενδοστοματικές

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 1 ΥΕΨ(Δημ) 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 Nέα Διαδικασία Παρέμβασης στο Σχολείο για Χειρισμό Παιδιού με Πιθανές Μαθησιακές, Συναισθηματικές ή άλλες Δυσκολίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Εφηβεία και χρήση αλκοόλ Νάνσυ Σταματοπούλου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

EU Kids Online Θεματικό Ερευνητικό δίκτυο για τη συγκριτική μελέτη της έρευνας σχετικά με τα παιδιά και την ασφαλή χρήση του διαδικτύου στις

EU Kids Online Θεματικό Ερευνητικό δίκτυο για τη συγκριτική μελέτη της έρευνας σχετικά με τα παιδιά και την ασφαλή χρήση του διαδικτύου στις EU Kids Online Θεματικό Ερευνητικό δίκτυο για τη συγκριτική μελέτη της έρευνας σχετικά με τα παιδιά και την ασφαλή χρήση του διαδικτύου στις ευρωπαϊκές χώρες. Χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Safer Internet

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗ = ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗ = ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗ = ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ 27 Φεβρουαρίου, 2014 Παναγιώτα Χριστοδούλου Κοινωνική Λειτουργός ΜΑ, Υπ. Διδάκτορας Ορισμός Εμπορίας Προσώπων Σύμφωνα με τον περί Καταπολέμησης της Εμπορίας και

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΘΗΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΘΕΜΑ: «ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΥΠΟ ΟΜΗ ΚΑΙ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΕ ΠΑΙ ΙΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΥΠΟΣΤΕΙ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΕ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ Θεοφάνης Παύλου Αρ. Φοιτ. Ταυτότητας: 2010207299 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Ε Λ Ε Ν Η Κ Α Ρ Α Υ Ι Α Ν Ν Η, P S Y. D. Ε Γ Γ Ε Γ Ρ Α Μ Μ Ε Ν Η Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Ψ Υ Χ Ο Λ Ο Γ Ο Σ Λ Ε Ι Τ Ο Υ Ρ Γ Ο Σ Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Σ Α

Διαβάστε περισσότερα

Αιτίες τραυµάτων στη στοµατική κοιλότητα

Αιτίες τραυµάτων στη στοµατική κοιλότητα Οι τραυµατισµοί στην παιδική και εφηβική ηλικία είναι συνηθισµένο φαινόµενο ειδικά στις ηλικίες 7-14 ετών το στόµα είναι µία περιοχή που τραυµατίζεται περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη, ειδικά κατά τη διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ

ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ Υπουργείο Υγείας- Διοίκηση 1 ης ΥΠΕ Αττικής Γενικό Νοσοκομείο Αττικής ΣΙΣΜΑΝΟΓΛΕΙΟ- ΑΜΑΛΙΑ ΦΛΕΜΙΝΓΚ Ν.Π.Δ.Δ. Μπαρδάνη Ειρήνη, Ψυχίατρος Παιδιών και Εφήβων, Σ. Δ/ντρια Μαυραντώνη

Διαβάστε περισσότερα

Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη

Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη Α' ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΦΡΟΔΙΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΕΡΜΑΤΙΚΩΝ ΝΟΣΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ "Ανδρέας Συγγρός" Μελάνωμα: Πληθυσμιακός έλεγχος και δευτερογενής πρόληψη ΜΑΡΙΑ ΚΩΣΤΑΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μονάδα Σπίλων και Μελανώματος

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζοντας το τέλειο χαμόγελο

Σχεδιάζοντας το τέλειο χαμόγελο Νίκος Τσέλιος Eιδικός Προσθετολόγος Απόφοιτος University of Michigan και Baylor College of Dentistry, USA Επιστημονικός Συνεργάτης Προσθετικής Οδοντιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Σχεδιάζοντας το

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΔΟΝΤΙΚΟΥ ΦΡΑΓΜΟΥ ΚΑΙ ΔΟΝΤΙΩΝ

ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΔΟΝΤΙΚΟΥ ΦΡΑΓΜΟΥ ΚΑΙ ΔΟΝΤΙΩΝ ΓΕΝΙ ΤΟΙΧΕΙ ΟΔΟΝΤΙΟΥ ΦΡΓΜΟΥ Ι ΔΟΝΤΙΩΝ -9- ΓΕΝΙ ΤΟΙΧΕΙ OΔΟΝΤΙΟΥ ΦΡΓΜΟΥ Ι ΔΟΝΤΙΩΝ τόχοι Με το πέρας της άσκησης ο φοιτητής θα πρέπει να είναι ικανός να:. ναφέρει τα δόντια που υπάρχουν στη νεογιλή και τη

Διαβάστε περισσότερα

Οικονοµετρική ιερεύνηση των Ελλειµµάτων της Ελληνικής Οικονοµίας

Οικονοµετρική ιερεύνηση των Ελλειµµάτων της Ελληνικής Οικονοµίας Οικονοµετρική ιερεύνηση των Ελλειµµάτων της Ελληνικής Οικονοµίας του Παντελίδη Παναγιώτη ιδακτορική ιατριβή η οποία υποβλήθηκε στο Τµήµα Εφαρµοσµένης Πληροφορικής του Πανεπιστηµίου Μακεδονίας Οικονοµικών

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος του Μαστού: Οι παράγοντες που επηρεάζουν τη ψυχοσωματική υγεία των γυναικών που υποβλήθηκαν σε μαστεκτομή και ο ρόλος του νοσηλευτή.

Καρκίνος του Μαστού: Οι παράγοντες που επηρεάζουν τη ψυχοσωματική υγεία των γυναικών που υποβλήθηκαν σε μαστεκτομή και ο ρόλος του νοσηλευτή. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Εργασία Καρκίνος του Μαστού: Οι παράγοντες που επηρεάζουν τη ψυχοσωματική υγεία των γυναικών που υποβλήθηκαν σε μαστεκτομή

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Δικαιώματα των Θυμάτων Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Η εμπορία ανθρώπων παραβιάζει τα δικαιώματα και επηρεάζει τις ζωές αμέτρητων ανθρώπων τόσο στην Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Πνευματική ιδιοκτησία και ιατρικά επιστημονικά έργα

Πνευματική ιδιοκτησία και ιατρικά επιστημονικά έργα 8 ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE 25(1), 2008 Moreover, a letter of appreciation should be sent to all corresponding authors who decide to submit their work to the Journal, even in cases when regrettably

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Πολιτικών και Δομικών Έργων

Τμήμα Πολιτικών και Δομικών Έργων Τμήμα Πολιτικών και Δομικών Έργων Πτυχιακή Εργασία: Τοπογραφικό διάγραμμα σε ηλεκτρονική μορφή κεντρικού λιμένα Κέρκυρας και κτιρίου νέου επιβατικού σταθμού σε τρισδιάστατη μορφή και σχεδίαση με AutoCAD

Διαβάστε περισσότερα