Θεατρική Μετάφραση: ιδασκαλία, Εφαρµογή, Αξιολόγηση. Κωνσταντίνος Κρίτσης University of Warwick

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θεατρική Μετάφραση: ιδασκαλία, Εφαρµογή, Αξιολόγηση. Κωνσταντίνος Κρίτσης University of Warwick"

Transcript

1 Θεατρική Μετάφραση: ιδασκαλία, Εφαρµογή, Αξιολόγηση Κωνσταντίνος Κρίτσης University of Warwick Abstract: Despite its significant growth in literature during the last decades, drama translation remains undoubtedly one of the most neglected fields of translation studies, not only in comparison with the work done on approaching the transposing of other genres but also in terms of the drama translation scholars point of interest. Decoding the semiological transition form the page to the stage and the notions of the dramatic text s performability and readability are some of the topics that have monopolized with their appealing complexity the interest of translation scholars leaving thus a series of questions open: How do we teach drama translation? What are the tools and methods we have at our disposal to monitor and evaluate the implementation of theoretical approaches to the translation of theatrical texts? What is the role of theatre s theory and practice to the training of the drama translator? It is the purpose of this paper to chart the needs of the discipline of drama translation and attempt answering the questions that may arise. Key-words: Drama translation, training, implementation, evaluation Περιγράφοντας την πραγµατικότητα µε την οποία βρέθηκε αντιµέτωπος ο διάσηµος Ρώσος σκηνοθέτης και ηθοποιός Konstantin Sergeevich Stanislavsky κατά τη διάρκεια της εκπαίδευσής του στη δραµατική σχολή, ο ακαδηµαϊκός Jean Benedetti σηµείωσε: Η σχολή δεν µπορούσε να του δώσει αυτό που έψαχνε - µια καλοµελετηµένη µέθοδο εργασίας [...] Το µόνο που µπορούσαν να κάνουν οι δάσκαλοί του ήταν να υποδείξουν τα αποτελέσµατα που επιθυµούσαν, όχι όµως και τον τρόπο για την επίτευξή τους. Στην καλύτερη κατάφερναν να µεταδώσουν τα τεχνικά κόλπα που οι ίδιοι είχαν µάθει (1988: 3) 1 εν είναι δύσκολο να αναγνωρίσει κάνεις στην άνωθεν παράθεση τους δυο χαρακτηριστικά γνώριµους ρόλους που απαντώνται σχεδόν σε κάθε εκπαιδευτικό- µαθησιακό περιβάλλον, ιδίως όσα σχετίζονται µε κάθε µορφή τέχνης: του διδασκόµενου που αναζητά τη µία, αλάθευτη συνταγή που εγγυάται εις αεί επιτυχή αποτελέσµατα και του διδάσκοντα που δεν µπορεί να προσφέρει παρά µονάχα τη δική του. Για εκείνους που καλούνται να συνδιαλεχθούν στην κόψη τέχνης και επιστήµης - και οι µεταφραστές του θεάτρου ανήκουν, έστω και θεωρητικά, σ αυτή την κατηγορία - το επικοινωνιακό αδιέξοδο ενδέχεται να γίνει ακόµα πιο έντονο. Αρκεί κανείς να συλλογιστεί τις 14, ανά ζεύγη εκ διαµέτρου αντίθετες, αρχές που, σύµφωνα µε τον Theodore Savory (1968), οφείλει να πληροί µια µετάφραση για να συνειδητοποιήσει πόσο εύκολο είναι για το µαθητευόµενο µεταφραστή να περιέλθει σε κατάσταση σύγχυσης και αµηχανίας και συνεπώς να αξιώνει την υπόδειξη µίας λυτρωτικής διεξόδου. Ωστόσο, ακόµα κι αν απορρίπταµε την αναζήτηση της µίας µεθοδολογικής πανάκειας για κάθε µεταφραστική νόσο ως προϊόν προσωπικής και 1 Η µετάφραση όλων των παραθεµάτων ανήκει στον γράφοντα. 1

2 όχι επιστηµονικής αναγκαιότητας, θα ήταν ίσως σκόπιµο να αναρωτηθούµε µήπως τουλάχιστον αυτά τα «τεχνικά κόλπα» που αναφέρει ο Benedetti είναι στην ουσία αρκετά για να εξασφαλίσουν τους διδασκόµενους, εν προκειµένω, θεατρικούς µεταφραστές έξω από τα τείχη της ακαδηµαϊκής κοινότητας. Αν εµπιστευτούµε την περιγραφή της Susan Bassnett για την πραγµατικότητα της αγοράς στη Μεγάλη Βρετανία, τότε η απάντηση είναι µάλλον αρνητική: Οι µεταφραστές προσλαµβάνονται για να παραγάγουν τις λεγόµενες κυριολεκτικές ή κατά λέξη µεταφράσεις και το κείµενο παραδίνεται στη συνέχεια σε κάποιον ευρέως γνωστό (και συνήθως µονόγλωσσο) θεατρικό συγγραφέα µε εδραιωµένη φήµη ώστε να προσελκύσει περισσότερο κόσµο στο θέατρο. Η µετάφραση αποδίδεται στο συγγραφέα, ο οποίος λαµβάνει και το µεγαλύτερο µέρος της αµοιβής (1991: 102) Μολονότι ο αριθµός των µεταφραστών που έχουν την πολυτέλεια να δουλεύουν απευθείας µε τους σκηνοθέτες και τους ηθοποιούς έχει αυξηθεί σηµαντικά στα δεκαπέντε χρόνια που έχουν µεσολαβήσει από την περιγραφή της Bassnett, οφείλουµε να αναγνωρίσουµε ότι η πρακτική της υποκατάστασης του µεταφραστή, έµµεσης ή άµεσης, πλήρους ή µερικής, παραµένει κατ ουσία αναλλοίωτη. Η πιο λογική και συνάµα εύκολη εξήγηση για το γεγονός αυτό είναι απλή: λόγω του περιορισµένου αριθµού πανεπιστηµιακών τµηµάτων ανά τον κόσµο που προσφέρουν µαθήµατα θεατρικής µετάφρασης σε προπτυχιακό ή µεταπτυχιακό επίπεδο, δεν υπάρχουν αρκετοί ακαδηµαϊκά εκπαιδευµένοι θεατρικοί µεταφραστές για να αναλάβουν τον όγκο των έργων που µεταφράζονται και παρουσιάζονται κάθε χρόνο από σκηνής. Λόγω αυτής της υπερβάλλουσας ζήτησης η αγορά ήταν, και εξακολουθεί να είναι, αναγκασµένη να αναζητήσει αξιόπιστες, ως προς την ποιότητα του αποτελέσµατος, και ευπώλητες, ως προς τη µαρκίζα, εναλλακτικές λύσεις. Η εν λόγω ερµηνεία, παρότι καθόλα πειστική, αδυνατεί ωστόσο να εξηγήσει γιατί οι λίγοι αυθεντικοί ειδικοί αντί να αξιολογούνται ως αγαθά πολυτελείας, να χαίρουν µεγαλύτερου κύρους και να απολαµβάνουν πλουσιοπάροχες αµοιβές αντιµετωπίζονται από την αγορά, ενίοτε και από τον ίδιο τον κλάδο, ως ανεπαρκείς και υποβιβάζονται σε θέσεις «οικονοµικής, αισθητικής και νοητικής κατωτερότητας» (οπ.π.: 100): στα µάτια ενός τρίτου κάτι τέτοιο θα µπορούσε να σηµαίνει πως είτε αυτοί, οι ακαδηµαϊκά εκπαιδευµένοι µεταφραστές, δεν κάνουν καλά τη δουλειά τους είτε οι άλλοι, οι θεατρικοί συγγραφείς ή, αν θέλουµε να προσαρµοστούµε στην ελληνική πραγµατικότητα, οι εµπειρικοί µεταφραστές, την κάνουν. Παρότι ένα τέτοιο επιχείρηµα δεν µπορεί, φυσικά, να γίνει αποδεκτό, γεγονός παραµένει ότι για κάποιο λόγο υπάρχουν πράγµατι ποικίλες διαφορές στον τρόπο κατανόησης και άρα χειρισµού του κειµένου ανάµεσα στις δυο κατηγορίες επαγγελµατιών. Ο George E. Wellwarth δίνει την ακόλουθη πιθανή εξήγηση για το φαινόµενο αυτό: Ο θεατρικός συγγραφέας [ ] είναι εξ ορισµού ένας άνθρωπος του θεάτρου. Συνήθως έχει κάνει τα πάντα µέσα σε ένα θέατρο, από το να πουλήσει εισιτήρια µέχρι να σκουπίσει µόλις φύγει το κοινό. Ο θεατρικός µεταφραστής απ την άλλη είναι κυρίως ένας άνθρωπος της γλώσσας, όπως και θα έπρεπε, και σπάνια ένας άνθρωπος του θεάτρου. Παρότι θα ήταν παράλογο να απαιτήσει κανείς από τον θεατρικό µεταφραστή να γνωρίζει σε βάθος την τέχνη του θεάτρου όπως ο θεατρικός συγγραφέας για τον οποίο κάτι τέτοιο είναι απαραίτητο, δεν υπάρχει αµφιβολία ότι οποιαδήποτε εµπειρία του από τη θέση του ηθοποιού ή έστω, ελλείψει 2

3 αυτής, µια κάποια γνώση της τεχνικής της προφορικής επικοινωνίας, θα ήταν ανεκτίµητη. (1981: ). Παραβλέποντας τον αφοριστικό τρόπο µε τον οποίο ο Wellwarth προδικάζει την εκπαιδευτική προέλευση του εκάστοτε ανάδοχου της µετάφρασης - υπάρχουν εξάλλου πάρα πολλά παραδείγµατα για να στηρίξουν την ακριβώς αντίθετη άποψη - θα πρέπει να παραδεχτούµε πως ο ισχυρισµός ότι ακόµα και πιο µικρή θεατρική εµπειρία δεν µπορεί παρά µονάχα προς όφελος του θεατρικού µεταφραστή να λειτουργήσει, παρουσιάζει οµολογουµένως ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς επισηµαίνει ένα πραγµατικά αδύναµο σηµείο των πανεπιστηµιακών µεταφραστών της σκηνής: τη θεατρική απειρία. Αποδεχόµενοι όµως ότι, όπως υποστηρίζει η Susan Bassnett, «η φύση του θεατρικού κειµένου έγκειται στη διαλεκτική του σχέση µε την παράσταση του» (1991: 99), µε άλλα λόγια στη διάδραση θεατρικής και κειµενικής πραγµατικότητας, τότε φαντάζει αυτονόητο ότι φροντίζουµε για την έκθεση του φοιτητή απέναντι σε αµφότερες πραγµατικότητες. Καλλιεργείται ωστόσο η σχέση κειµένου και παράστασης µέσα στην τάξη; Τροφοδοτούνται ισόποσα τα δυο σκέλη της εξίσωσης ή µήπως ως «άνθρωποι της γλώσσας» παραβλέπουµε να µιλήσουµε για κάτι πέρα απ αυτή; Παρατηρώντας αναδροµικά την εξελικτική πορεία της ιδακτικής της Μετάφρασης διαπιστώνουµε ότι για µεγάλο διάστηµα η αναζήτηση µεθόδων για τη βελτίωση των αποτελεσµάτων της µεταφραστικής πράξης σχετιζόταν σχεδόν αποκλειστικά µε τη χειραγώγηση του κειµένου καθαυτού, πρωτότυπου ή µεταφράσµατος. Τα πρωτοπόρα έργα των Vinay και Darbelnet (1995), του Nida (1959, 1969) και του Peter Newmark (1981, 1988), για παράδειγµα, επικεντρώθηκαν στη συγκριτική µελέτη του µεταφράσµατος ως προς το πρωτότυπο µε σκοπό, όπως αναφέρουν οι Ελένη Σελλά-Μάζη και Φρειδερίκη Μπατσαλιά, είτε να αναλυθεί η ουσία του ώστε να ανευρεθούν οι διαδικασίες που ακολουθήθηκαν για να φτάσουµε σε αυτό, είτε µε σκοπό να δοθούν σωστές κατευθυντήριες γραµµές αντιµετώπισης µικρών ή µεγάλων µεταφραστικών προβληµάτων και κριτικής του µεταφράσµατος, όχι για να αξιολογηθούν θετικά ή αρνητικά αλλά για να αιτιολογηθούν οι διάφορες λύσεις που δίνει ο µεταφραστής (1997: 48). Η προσπάθεια του Jean Delisle (1988) να ξεφύγει από τις κανονιστικές αποχρώσεις των στόχων που έθεταν οι ανωτέρω θεωρητικοί στις προσεγγίσεις τους αντιπροτείνοντας τη µεταστροφή της ιδακτικής στη µελέτη και ανάλυση όχι του τετελεσµένου µεταφράσµατος αλλά του πληροφοριακού όγκου του πρωτότυπου µε την υπόσχεση-ελπίδα πως έτσι θα επιτυγχάνονταν η πλήρης κατανόησή του, η οποία µε τη σειρά της θα βοηθούσε τους εκπαιδευόµενους µεταφραστές να ξεπεράσουν τα πρακτικά εµπόδια που αντιµετώπιζαν, δεν κάλυψε µε ικανοποιητικό τρόπο τις ιδιαίτερες ανάγκες των ποικίλων κειµενικών ειδών. Τα πράγµατα περιπλέχτηκαν ακόµα περισσότερο όταν η πολεµική εναντίον των κανονιστικών ή ρυθµιστικών προσεγγίσεων (prescriptive approaches) της επιστήµης της µετάφρασης άρχισε να αµφισβητεί, όπως σηµειώνει ο Theo Hermans, τη µέχρι τότε επικρατούσα άποψη ότι η σπουδή της µετάφρασης θα πρέπει να συνδεθεί κυρίως µε το σχηµατισµό κανόνων, νορµών ή κατευθυντήριων οδηγιών για την πράξη ή την αξιολόγηση της µετάφρασης ή µε την ανάπτυξη οργάνων διδασκαλίας για την εκπαίδευση του µεταφραστή (1999: 7). 3

4 Οι διάδοχες περιγραφικές προσεγγίσεις (descriptive approaches), που ενδιαφέρονταν για την κατανόηση του µεταφραστικού φαινοµένου και τη µελέτη της επιρροής του στη διαµόρφωση της παγκόσµιας πολιτισµικής ιστορίας, δεν αναζητούσαν τρόπους για τη µεταλαµπάδευση της αποκτηθείσας γνώσης στην πράξη. Ως φυσική συνέπεια πολλά εκπαιδευτικά ιδρύµατα προτίµησαν αντί «να δίνουν στους φοιτητές κείµενα προς µετάφραση [και] να σχολιάζουν τι είναι «σωστό» και τι «λάθος» στα µεταφράσµατα της γλώσσας-στόχος» να στρέψουν το ενδιαφέρον τους σε ευρύτερους προβληµατισµούς γύρω από τη µετάφραση περιµένοντας «από τη συγκέντρωση της [...] εµπειρίας και των ενδείξεων να οδηγήσουν τους εκπαιδευόµενους ψηλά στη µαθησιακή καµπύλη» (Gile, 1995: 10). Όπως ήταν φυσικό, το ωστικό κύµα που δηµιουργήθηκε από τη σχισµατική αντίδραση της ακαδηµαϊκής µεταφραστικής κοινότητας µπροστά στην αντιπαράθεση των δυο µοντέλων Θεωρίας ή έστω Θεώρησης της Μετάφρασης και την αδυναµία της ιδακτικής να διατυπώσει ένα καθολικό εκπαιδευτικό µοντέλο, είχε αντίκτυπο και στο µικρόκοσµο της θεατρικής µετάφρασης που µόλις στις αρχές της δεκαετίας του 80 άρχισε να σταδιακά διεκδικεί την αυτονοµία του από τη λογοτεχνική µετάφραση. Οι σχολές ή τάσεις θέασης της θεατρικής µετάφρασης που δηµιουργήθηκαν και κυριαρχούν µέχρι και σήµερα ως εκπαιδευτικές πραγµατικότητες στην πλειονότητα των ακαδηµαϊκών ιδρυµάτων ανά τον κόσµο χωρίζονται ουσιαστικά σε δυο κατηγορίες: την επαγωγική που επιχειρεί µέσα από την ανάλυση συγκεκριµένων παραδειγµάτων να διατυπώσει γενικότερους κανόνες για τη µετάφραση του θεάτρου και την παραγωγική, η οποία, αντίστροφα, έχοντας στραµµένο το ενδιαφέρον της σε ευρύτερους προβληµατισµούς γύρω από τη µετάφραση των θεατρικών κειµένων αφήνει να εννοηθεί η πρακτική χρησιµότητα των πορισµάτων της. Τα αδύναµα σηµεία αµφοτέρων προσεγγίσεων µοιάζουν προφανή: η πρώτη, δασκαλο-κεντρική σχεδόν εξ ορισµού, δεν µπορεί παρά να προτείνει µεθοδολογικές λύσεις-βοήθειες που αφορούν ένα γλωσσικό ζεύγος, έργα ενός θεατρικού είδους και µετάφραση προς µια και µόνο κατεύθυνση - είτε ευθεία είτε αντίστροφη - τη φορά. Η λεγόµενη σκηνική οικονοµία, για παράδειγµα, που προτείνεται ως ο χρυσός κανόνας για τη µετάφραση του ξενόγλωσσου θεατρικού λόγου προς τα Ελληνικά µπορεί να αποδειχτεί χρήσιµη σαν οδηγία στη µετάφραση του Σαίξπηρ ή της «γλωσσικής [...] φλυαρίας» (Γεωργουσόπουλος, 2004) του Μαριβώ αλλά σίγουρα δεν έχει θέση στις δηµιουργίες του Τενεσή Γουίλιαµς ή του Ιονέσκο. Ακόµα και η παραίνεση προς τους µεταφραστές να αποφεύγουν, όπως σηµειώνει ο Μάριος Πλωρίτης, την «περίπλοκη σύνταξη, τις σχοινοτενείς φράσεις, λέξεις δυσκολοπρόφερτες [...] κακόηχες συζεύξεις λέξεων κλπ» καθώς τέτοιου είδους επιλογές µπορεί να έχουν ως αποτέλεσµα «ένα έργο [...] άρτιο λογοτεχνικά αλλά απρόσφορο θεατρικά» (2000: 112) δεν ικανοποιεί ως µεθοδολογική λύση την ανάγκη για σκηνική λειτουργικότητα του µεταφράσµατος παρότι πλησιάζει οµολογουµένως περισσότερο αυτό που θα περίµενε να προτείνει κανείς σαν γενική οδηγία εν όψει της µετάφρασης οποιουδήποτε θεατρικού έργου προς ή/και από οποιαδήποτε γλώσσα. Από την άλλη η αποκλειστική ενασχόληση µε γενικότερα ζητήµατα όπως η κατανόηση της σηµειολογικής µετάβασης από το κείµενο στη σκηνή, η αποκωδικοποίηση της ελκυστικής πολυπλοκότητας εννοιών όπως, για παράδειγµα, του αµετάφραστου «gestic text» και ο αδιέξοδος διπολισµός µεταξύ της αναγνωσιµότητας (readability) και της παραστασιµότητας (performability) του θεατρικού µεταφράσµατος µπορεί µεν να οξύνει την κριτική σκέψη και ικανότητα 4

5 του εκπαιδευόµενου µεταφραστή, τον αφήνει όµως εκτεθειµένο µπροστά στην πράξη της θεατρικής µετάφρασης. Το ερώτηµα που γεννάται δεν είναι φυσικά ποια από τις δυο προσεγγίσεις είναι σωστή, λάθος ή έστω απλά προτιµότερη αλλά, επιστρέφοντας στον αρχικό προβληµατισµό, αν, και αν ναι, πώς, θα µπορούσαµε να συστεγάσουµε τη γνώση της θεατρικής θεωρίας και πράξης µε τη γνώση της µεταφραστικής θεωρίας και πράξης ώστε να παράσχουµε στο διδασκόµενο θεατρικό µεταφραστή αυτό που ο Daniel Gile αποκαλεί «καλές µεταφραστικές αρχές, µεθόδους και διαδικασίες» (1995: 10). Μια από τις πιο αξιοσηµείωτες προτάσεις προς αυτή την κατεύθυνση µπορεί κανείς να αναγνωρίσει στην µόλις προ τετραετίας δηµοσιευθείσα προσπάθεια του Josep Marco να εφαρµόσει την εργασιο-κεντρική προσέγγιση (task-based approach) της Amparo Hurtado στο τµήµα λογοτεχνικής µετάφρασης του πανεπιστηµίου Jaume I Castelló στην Ισπανία. Χρησιµοποιώντας ως αφετηρία του την υπόθεση ότι «τα µαθήµατα θεατρικής µετάφρασης θα πρέπει να βοηθήσουν τους φοιτητές να συνειδητοποιήσουν ότι οι µεταφραστικές τους επιλογές θα πρέπει να ενταχτούν σε µια από τις ακόλουθες φασµατικές ενότητες» (2002: 58), ήτοι α) σε επίπεδο σκοπού: την έντυπη µορφή/βιβλίο σε αντιπαράθεση µε τη θεατρική παράσταση, β) σε πολιτισµικό επίπεδο: τη διατήρηση των χαρακτηριστικών του κειµένου-πηγή σε αντιπαράθεση µε την προσαρµογή στο κείµενο-στόχος και γ) σε επίπεδο στίχου: την εύρεση αντίστοιχης στιχουργικής µορφής ως προς το κείµενο-στόχος σε αντιπαράθεση µε την πρόζα ή τη διαφορετική µορφή στίχου, ο Marco περιγράφει τους στόχους του εγχειρήµατός του: Καθώς θεωρώ δεδοµένο ότι έχουµε απέναντί µας µια µετάφραση για τη σκηνή, δεν ενδιαφέροµαι για το µη-παραστάσιµο άκρο του πρώτου συνεχούς. Το τρίτο συνεχές, η διάκριση δηλαδή µεταξύ στίχου και πρόζας καθώς και οι δυνατότητες στη µετάφραση του στίχου, προσεγγίζεται σε άλλο σηµείο των µαθηµάτων λογοτεχνικής µετάφρασης, τη µετάφραση ποιηµάτων. Συµπερασµατικά τα κύρια σηµεία ενδιαφέροντος είναι: α) Το ταίριασµα κειµένου και δράσης, δηλαδή η παραστασιµότητα της µετάφρασης. Σε αυτό περιλαµβάνεται η σχέση µεταξύ γλώσσας και κίνησης, ο ρόλος της δείξης, τι κάνουν οι χαρακτήρες όταν µιλάνε, ο ρυθµός της απαγγελίας κλπ. β) Ο βαθµός στον οποίο ο πολιτισµικός κόσµος του πρωτότυπου µπορεί να αποδοθεί ή αντίστροφα, αν το κείµενο χρειάζεται να µεταφυτευτεί από το πολιτισµικό πλαίσιο της γλώσσας-πηγή στο αντίστοιχο της γλώσσαςστόχου. (οπ.π.: 58-59) Παρά τις πιθανές ενστάσεις που µπορεί κανείς να εγείρει αναφορικά µε τη διατύπωση των κανόνων του παιχνιδιού από τον Μarco - δεν θα ήταν παράλογο να θεωρήσει κανείς ότι η δήλωση του πως η µετάφραση του στίχου καλύπτεται από τη µετάφραση ποιηµάτων µοιάζει να αγνοεί την πεµπτουσία του θεάτρου δηλαδή τη ζωντανή και ενώπιον κοινού παρουσίαση του κειµένου - θα πρέπει να παραδεχτούµε ότι η προσέγγισή του ίσως να είναι πραγµατικά ένα πρώτο βήµα προς τη σωστή κατεύθυνση. Οι «διευκολυντικές εργασίες» (enabling tasks) και οι «τελικές µεταφραστικές εργασίες» (final translation tasks) (αναφ. σε Marco 2002: 63) πάνω στις οποίες υποστηρίζει η Hurtado ότι θα πρέπει να στηρίζεται η οργάνωση της διδακτικής-µαθησιακής διαδικασίας, δυο έννοιες που θυµίζουν έντονα τους πρωτοπόρους αλλά εκπορευόµενους από τον τοµέα της συγκριτικής-γλωσσολογίας «γενικούς και συγκεκριµένους στόχους» του Jean Delisle (Kelly 2005: 11), µπορούν 5

6 να οδηγήσουν στην αφύπνιση των φοιτητών ως προς την πολυπλοκότητα της µετάφρασης του θεατρικού κειµένου παρέχοντας ταυτόχρονα στο διδάσκοντα τη δυνατότητα να ελέγξει την ποικιλότητα και τη σταδιακή κλιµάκωση του βαθµού δυσκολίας των θεµατικών που αναλύονται στην τάξη καθώς επίσης και την πρόοδο των εκπαιδευόµενων σε σχέση µε τους στόχους που έχουν εξ αρχής τεθεί. Μέσα από δραστηριότητες σαν αυτές που προτείνει ο Marco, όπως πχ α) Μετάφραση του κειµένου για έκδοση, β) Απαγγελία του µεταφράσµατος και γ) Παρακολούθηση µαγνητοσκοπηµένης παράστασης του κειµένου αρχικά χωρίς ήχο ώστε να διαπιστωθεί πώς θα µπορούσε η ίδια η παράσταση να επηρεάσει τη µετάφραση και στη συνέχεια µε ήχο ώστε να εντοπιστούν διαφορές και οµοιότητες µεταξύ των µεταφραστικών επιλογών των φοιτητών και του µεταφραστή ή της µεταφράστριας της συγκεκριµένης παραγωγής, οι εκπαιδευόµενοι µεταφραστές µπορούν να αποκτήσουν µια γεύση της καθαρά πρακτικής διάστασης της µετάφρασης για το θέατρο. Υπό αυτό το πνεύµα αυτό θα µπορούσε κανείς να προτείνει την ενσωµάτωση ενός συγκερασµού των βασικών σηµείων δυο ακόµα θεωρητικών προσεγγίσεων της ιδακτικής της Μετάφρασης: από τη µία της profession-based approach 2 της Christiane Nord (1991) που υποστηρίζει την όσο το δυνατόν πιστότερη προσοµοίωση πραγµατικών επαγγελµατικών συνθηκών µέσα στην τάξη µε τη βοήθεια µεταφράσεων που αποσκοπούν κάπου συγκεκριµένα και από την άλλη της καταστασιακής προσέγγισης (situational approach) των Jean Vienne (1994) και Daniel Gouadec (2003), σύµφωνα µε την οποία, παρά τις επιφυλάξεις των δυο εµπνευστών της για την πιστότητα του επαγγελµατικού ρεαλισµού που µπορεί να επιτευχθεί µέσα σε µια τάξη, προτείνεται η χρήση µεταφράσεων που έχουν ήδη πραγµατοποιήσει οι ίδιοι οι διδάσκοντες ή που τους έχουν µόλις ανατεθεί. Ένα πρακτικό παράδειγµα της εφαρµογής του κράµατος των ανωτέρω προσεγγίσεων σε µια τάξη θεατρικής µετάφρασης θα µπορούσε να σηµαίνει την εργασία των εκπαιδευόµενων µεταφραστών πάνω σε ένα συγκεκριµένο θεατρικό έργο το οποίο θα είχε προγραµµατιστεί να παρουσιαστεί στο τέλος του τρέχοντος ή του εποµένου ακαδηµαϊκού έτους από κάποιον επαγγελµατικό θίασο. Το αµέσως επόµενο λογικό βήµα θα ήταν η συνεργασία των φοιτητών µε τους ηθοποιούς και το σκηνοθέτη της εν λόγω παράστασης ή ακόµα και µε εµπειρικούς της θεατρικής µετάφρασης, πάντοτε πάνω στη µετάφραση του προαναφερθέντος έργου. Αξιοποιώντας, µε άλλα λόγια, την κοινωνικο-δοµιστική προσέγγιση (social constructivist approach), γνωστή και ως συνεργατική ή οµαδο-συνεργατική προσέγγιση (collaborative approach), του Don Kiraly (1995, 2000) θα µπορούσαµε να επιτύχουµε την «κοινωνικοποίηση» των φοιτητών «στην επαγγελµατική κοινότητα» (Kelly 2005: 18) που, όπως υποστηρίζει ο Kiraly, θα έπρεπε να αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της εκπαιδευτικής-µαθησιακής διαδικασίας. Αυτά βέβαια δεν είναι παρά µερικά από τα σύγχρονα θεωρητικά µοντέλα της ιδακτικής της Μετάφρασης που θα µπορούσαν να χρησιµοποιηθούν είτε αυτούσια είτε συνδυαστικά προκειµένου να φέρουµε, παραφράζοντας τη ρήση του Schleiermacher, το µεταφραστή πιο κοντά στο θέατρο ή το θέατρο πιο κοντά στο µεταφραστή. Προτού ωστόσο προβεί κανείς στην έστω και πειραµατική εφαρµογή του, οµολογουµένως, υπεραισιόδοξου προτεινόµενου συνονθυλεύµατος διδακτικών µεθοδολογιών, υπάρχει ακόµα µια σειρά αποφάσεων που θα πρέπει να ληφθούν και ερωτηµάτων που χρήζουν απάντησης. Ενδεικτικά θα αναφέρουµε τρία σηµεία που µοιάζουν να έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον: ποια θα πρέπει να είναι τα κριτήρια 2 υστυχώς στάθηκε αδύνατο να µεταφραστεί αξιοπρεπώς ο συγκεκριµένος όρος. 6

7 επιλογής του κειµένου, πώς µπορούµε να παρακολουθήσουµε την πορεία εφαρµογής οποιασδήποτε διδακτικής µεθοδολογίας εντός του πλαισίου της προσοµοίωσης επαγγελµατικών συνθηκών και, ίσως το πιο σηµαντικό, πώς θα µπορέσουµε να αξιολογήσουµε τα αποτελέσµατά της εν λόγω εφαρµογής ώστε να καταλάβουµε ποια από τα συνθετικά της στοιχεία υπήρξαν περισσότερο ή λιγότερο χρήσιµα, ποια είναι η σειρά µε την οποία θα πρέπει εφαρµοστούν, µε ποιο ρυθµό θα πρέπει κανείς να προσθέτει νέες παραµέτρους κλπ. Τα κριτήρια επιλογής του κειµένου για τους σκοπούς ενός τέτοιου εγχειρήµατος δεν περιορίζονται στο να απαντήσουµε αν το έργο θα έπρεπε να είναι µονόπρακτο ή όχι, αν θα πρέπει να έχει διάλογο ή αν θα ήταν προτιµότερος κάποιος µονόλογος. Αν, για παράδειγµα, χρησιµοποιήσουµε ένα θεατρικό έργο που έχει προκύψει από την προσαρµογή µιας νουβέλας µυστηρίου για τη σκηνή ή ένα έργο όπου η γλώσσα του προτύπου απορρέει από την κοινωνιόλεκτο των οµοφυλόφιλων, όπως έκανε ο Marco επιλέγοντας - χωρίς ωστόσο να αιτιολογεί την απόφασή του - το έργο της Susan Hill και του Stephen Mallatrat The Woman in Black και το έργο του Kevin Elyot My Night with Reg αντίστοιχα, θα χρειαστεί να ένα µέρος των δραστηριοτήτων να αφιερωθεί στην εξοικείωση των φοιτητών µε τον τρόπο που λειτουργούν και επιδρούν οι συγκεκριµένες παράµετροι µέσα και πάνω στο κείµενο. Ανάλογοι προβληµατισµοί δηµιουργούνται και µε το θεατρικό είδος στο οποίο ανήκει το εκάστοτε κείµενο καθώς είναι αδύνατο, για παράδειγµα, να µιλήσει κανείς για το µπρεχτικό θέατρο χωρίς να αναφερθεί στην έννοια της αποστασιοποίησης. Καθώς όµως δεν υπάρχει θεατρικό έργο που να στερείται ιδιαιτεροτήτων, η µόνη εκ των πραγµάτων βιώσιµη λύση που προσφέρεται στους διδάσκοντες είναι να επιλέξουν συνειδητά τα συστατικά στοιχεία του κειµένου που θα χρησιµοποιηθεί µέσα στην τάξη ή έστω σε ποια από αυτά θα δοθεί βάρος θέτοντας σαφείς στόχους για τα προσδοκώµενα αποτελέσµατα. Στο πλαίσιο αυτό θα µπορούσε κανείς να υποστηρίξει ότι ίσως για την καθοριστική, πρώτη επαφή των εκπαιδευόµενων µεταφραστών µε το θεατρικό λόγο να ήταν προτιµότερο να µην χρησιµοποιηθούν έργα που θα ασκήσουν έντονο γλωσσικό µαγνητισµό πάνω στους διδασκόµενους, όπως οι δηµιουργίες του Μολιέρου ή του Κρίστοφερ Μάρλοου, αλλά που θα τους βοηθούσαν να επικεντρώσουν την προσοχή τους στους χαρακτήρες και κατ επέκταση, αν χρησιµοποιηθούν µαγνητοσκοπηµένες ή ζωντανές παραστάσεις ως µέρος της διδασκαλίας, στις ερµηνείες των ηθοποιών και τη σκηνοθετική µατιά, όπως για παράδειγµα το Λεωφορείο ο Πόθος. Η σκέψη ότι αν τα αποτελέσµατα δεν είναι τα αναµενόµενα µπορούµε πάντοτε να χρησιµοποιήσουµε το ίδιο το κείµενο σαν αποδιοποµπαίο τράγο, παρότι οµολογουµένως ιδιαίτερα καθησυχαστική, δεν θα πρέπει να µας εµποδίσει από το να προβληµατιστούµε πάνω στην επιλογή των συστατικών στοιχείων που θα πρέπει να φέρουν τα έργα που θα αναλυθούν µέσα στην τάξη. Σε ό,τι αφορά το πρακτικό σκέλος της παρακολούθησης της µεταφραστικής διαδικασίας, η χρήση της µεθοδολογίας των Think Aloud Protocols, προκαταρκτικών και αναδροµικών συνεντεύξεων, ερωτηµατολογίων, µαγνητοσκοπήσεων και µαγνητοφωνήσεων καθώς επίσης και λογισµικών όπως το Translog, για παράδειγµα, το οποίο µπορεί µεταξύ άλλων να καταγράψει το χρόνο καθυστέρησης µεταξύ κάθε πληκτρολόγησης, τα λήµµατα που αναζητήθηκαν σε ηλεκτρονικές βάσεις δεδοµένων και λεξικά παρέχοντας, όπως υποστηρίζουν οι δηµιουργοί του, «µια λεπτοµερή ανάλυση ώστε ο ερευνητής να µπορεί να εξετάσει τι ακριβώς συνέβη κατά τη διάρκεια της διαδικασίας µε ακριβείς χρονικές ενδείξεις και στατιστικά στοιχεία» (Laufer 2002: 63), µπορεί να θεωρηθούν αναγκαίο κακό αλλά δεν αποτελούν πρόβληµα per se. Η δυσκολία έγκειται στην εφαρµογή της προσοµοίωσης 7

8 επαγγελµατικών συνθηκών. Για τους εργαζόµενους θεατρικούς µεταφραστές, για παράδειγµα, η επικουρική χρήση άλλων µεταφράσεων του ίδιου έργου, εφόσον φυσικά υπάρχουν, αποτελεί µέρος της πρακτικής τους. Για τους εκπαιδευόµενους µεταφραστές πάλι κάτι τέτοιο µπορεί πολύ εύκολα να οδηγήσει στην επιλογή εύκολων λύσεων. Επιπλέον, θα ήταν πραγµατικές επαγγελµατικές συνθήκες αν οι εκπαιδευόµενοι µεταφραστές εργάζονταν σε µια αίθουσα διδασκαλίας περικυκλωµένοι από κάµερες και µικρόφωνα µακριά από τα πολύτιµα λεξικά και τις εγκυκλοπαίδειές τους; Ποιες είναι οι προθεσµίες που δίνονται για τη µετάφραση ενός θεατρικού έργου και πώς µπορούµε να τις αναπαραγάγουµε µέσα σε ένα ακαδηµαϊκό έτος; Η αξιολόγηση της διαδικασίας και των αποτελεσµάτων, τέλος, αποτελεί ένα διττό πρόβληµα καθώς θα πρέπει κανείς να αποδείξει α) αιτιότητα και β) αντικειµενικότητα. εδοµένου ότι η επιστηµονική κατανόηση της αιτιότητας υπονοεί πιθανολογική και όχι ντετερµινιστική σχέση µεταξύ του αίτιου Χ και του αποτελέσµατος Ψ θα πρέπει να απορρίψει κανείς εξ αρχής το λατινικό post hoc, ergo proper hoc, δηλ. µετά απ αυτό, άρα λόγο αυτού. Το γεγονός ότι είναι αδύνατο να καταγραφούν όλες οι παράµετροι που µπορεί τυχόν να επηρεάσουν την ίδια την εκπαιδευτική διαδικασία και τα αποτελέσµατά της µας οδηγεί αναπόφευκτα να αναζητήσουµε προστασία στην ποσοτική ανάλυση δεδοµένων. Πώς θα µπορέσουµε όµως να µετρήσουµε και να αξιολογήσουµε ποσοτικά µια τόσο πολυσύνθετη διαδικασία όπως η µετάφραση ενός θεατρικού κειµένου; Μήπως θα έπρεπε τελικά να στηριχτούµε στις αρχές της ποιοτικής ανάλυσης εκφράζοντας απλά τις επιφυλάξεις µας απέναντι στην αιτιότητα µεταξύ δράσης και αποτελέσµατος; Η αντικειµενικότητα στην αξιολόγηση των αποτελεσµάτων της µεταφραστικής διαδικασίας, από την άλλη είναι ένα εντελώς υποκειµενικό ζήτηµα. Όπως σηµειώνει η Juliane House «η αδυναµία των περισσότερων θεωρητικών και πειραµατικών µελετών [...] είναι η έλλειψη µιας νόρµας ως προς την οποία µπορούν να µετρηθούν τα αποτελέσµατα οποιουδήποτε τεστ ανταπόκρισης» (1981: 20). Με άλλα λόγια η ασυµφωνία στη διατύπωση των στόχων της µεταφραστικής πράξης οδηγεί µε τη σειρά της στην αδυναµία διατύπωσης σαφών κριτήριων αξιολόγησης της πράξης. Ποιον µπορούµε να ορίσουµε ως αντικειµενικό κριτή µιας θεατρικής µετάφρασης; Το σκηνοθέτη της παράστασης; Τους ηθοποιούς του θιάσου; Τους θεατές; Αντιλαµβάνοµαι ότι στο τέλος της περίληψης της παρούσας εισήγησης αναφέρω πως ένας από τους στόχους που θέτει είναι να επιχειρήσει να δώσει απαντήσεις στα ερωτήµατα που πιθανόν προκύψουν. Θαρρώ πως τελικά µάλλον περισσότερα τέθηκαν παρά απαντήθηκαν. Η αλήθεια είναι όµως ότι δεν υπάρχουν οριστικές απαντήσεις στα ερωτήµατα αυτά ή, για να είµαστε πιο ακριβείς, δεν υπάρχουν απαντήσεις παρά µονάχα επιλογές. Ας είναι η πρώτη µας να επιχειρήσουµε, από κοινού αυτή τη φορά, να τα απαντήσουµε. Βιβλιογραφικές αναφορές Bassnett, S. (1991). "Translating for the Theatre: The Case against Performability". In TTR 4:1, Benedetti, J. (1988). Stanislavski. London: Methuen. Vinay J.P. και J. Darbelnet. (1995) Comparative Stylistics of French and English: A Methodology for Translation, µτφρ. M.J. Hamel και J. C. Sager. Amsterdam: John Benjamins. Delisle, J. (1988). Translation: An Interpretive Approach, µτφρ. Patricia L. και Creery Μ. Ottawa: University of Ottawa Press. Γεωργουσόπουλος, Κ. (2004). "Το Τερπνό Χωρίς Τερτίπια". 8

9 Gile, D. (1995). Basic Concepts and Models for Interpreter and Translator Training Amsterdam: John Benjamins. Gouadec, D. (2003). Position Paper: Notes on Translator Training". In A. Pym, C. Fallada, J.R. Biau, J. Orenstein (eds), Innovation and E-Learning in Translator Training.Tarragona: Universitat Rovira I Virgili, Hermans, Th. (1999). Translation in Systems: Descriptive and System-Oriented Approaches Explained. Manchester: St. Jerome Publishing. House, J. (1981). A Model for Translation Quality Assessment. Tübingen: TBL Verlag Gunter Narr. Kelly, D. (2005). A Handbook for Translator Trainers: A Guide to Reflective Practice. Manchester: St. Jerome. Kiraly, D. (2000). A Social Constructivist Approach to Translator Education: Empowerment from Theory to Practice. Manchester: St. Jerome. Lauffer, S. (2002). "The Translation Process: An Analysis of Observational Methodology." In Cadernos de Tradução: O processo de Tradução 2:10, Marco, J. (2002). "Teaching Drama Translation". In Perspectives: Studies in Translatology 10:1, Newmark, P. (1981). Approaches to Translation. Oxford: Pergamon (1988). A Tetxbook of Translation. London: Prentice Hall. Nida, E. (1959). "Principles of Translation as Exemplified by Bible Translating". In The Bible Translator 10, (1969). Toward a Science of Translating. Leiden: Brill. Nord, C. (1997). Translating as a Purposeful Activity: Functionalist Approaches Explained. Manchester: St. Jerome. Πλωρίτης, Μ. (2000). Της Σκηνής Και Της Τέχνης. Αθήνα: Καστανιώτης. Savory, Th. (1968). The Art of Translation. Boston: The Writer. Σελλά-Μάζη, Ε. και Φ. Μπατσαλιά. (1997). Γλωσσολογική Προσέγγιση Στη Θεωρία Και Τη ιδακτική Της Μετάφρασης. Αθήνα: Έλλην. Wellwarth, G. (1981) "Special Considerations in Drama Translation." In Marilyn Gaddis Rose (ed.) Translation Spectrum: Essays in Theory and Practice. Albany: State University of New York Press,

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 3 η Θεματική ενότητα: Ανάλυση μεθοδολογίας ερευνητικής εργασίας Σχεδιασμός έρευνας: Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα 1 Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα Στο: Γλωσσολογικές έρευνες για την Ελληνική Ι, Πρακτικά του 5 ου

Διαβάστε περισσότερα

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ Δυσκολίες και προβλήματα που έχουν εντοπιστεί στα αρχικά στάδια (της προετοιμασίας και του σχεδιασμού) της ΔΕ στη ΘΕ ΕΚΠ 65 και προτάσεις για την αντιμετώπισή τους. Τα προβλήματα αφορούν κυρίως την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

Λογιστική Θεωρία και Έρευνα

Λογιστική Θεωρία και Έρευνα Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα στη Λογιστική & Χρηματοοικονομική Master of Science (MSc) in Accounting and Finance ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Λογιστική Θεωρία και Έρευνα Εισαγωγή στη Λογιστική Έρευνα Η αναζήτηση της αλήθειας

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας TSP61 / ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Διάταξη Θεματικής Ενότητας TSP61 / ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Διάταξη Θεματικής Ενότητας TSP61 / ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Σχολή ΣΑΚΕ Σχολής Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών TSP Θεατρικές Σπουδές Θεματική Ενότητα TSP61 Θεατρική Αγωγή Επίπεδο Προπτυχιακό

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ Επιστηµονικώς Υπεύθυνη: Καθηγήτρια Φρειδερίκη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΩΣ ΜΟΡΦΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΑΓΑΘΟ ΚΑΙ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΤΟ ΘΕΑΤΡΟ ΩΣ ΜΟΡΦΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΑΓΑΘΟ ΚΑΙ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΦΡΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Το πρόγραμμα Το Πρόγραμμα με τίτλο «Το θέατρο ως μορφοπαιδευτικό αγαθό και καλλιτεχνική έκφραση στην εκπαίδευση και την κοινωνία» υλοποιείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική διαδικασία και συγγραφή διατριβής: Μεθοδολογικές παρατηρήσεις ρ. Ηλίας Μαυροειδής Σ.Ε.Π., Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Τα στάδια της ερευνητικής διαδικασίας Τα βασικά στάδια για την εκπόνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περίληψη (Abstract),(

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περίληψη (Abstract),( ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη (Abstract),( στην ελληνική και αγγλική γλώσσα Λέξεις κλειδιά Εισαγωγή Επικρατούσες απόψεις Ορισμοί Η Η επιστημονική υπόθεση Περιγραφή αιτιολόγηση της έρευνας ή εφαρμογής Αποτελέσματα

Διαβάστε περισσότερα

Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal)

Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal) Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal) Ορισμός Ημερολόγιο αναστοχασμού (Reflective Journal) είναι ένα σταδιακά αναπτυσσόμενο κείμενο στον οποίο καταγράφονται παρατηρήσεις και αντιδράσεις σε σχέση

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Μεθοδολογία έρευνας Η ερευνητική διαδικασία έχει ως αφορμή ένα προβληματισμό και προσπαθεί να απαντήσει σε ένα ερευνητικό ερώτημα.

Διαβάστε περισσότερα

þÿ¼ ½ ±Â : ÁÌ» Â Ä Å ÃÄ ²µ þÿä Å ÃÇ»¹º Í Á³ Å

þÿ¼ ½ ±Â : ÁÌ» Â Ä Å ÃÄ ²µ þÿä Å ÃÇ»¹º Í Á³ Å Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2015 þÿ ½»Åà Äɽ µ½½ ¹Î½ Ä Â þÿ±¾¹»ì³ à  º±¹ Ä Â þÿ±à ĵ»µÃ¼±Ä¹ºÌÄ Ä±Â

Διαβάστε περισσότερα

Ιδιότητες και Τεχνικές Σύνταξης Επιστημονικού Κειμένου

Ιδιότητες και Τεχνικές Σύνταξης Επιστημονικού Κειμένου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ιδιότητες και Τεχνικές Σύνταξης Επιστημονικού Κειμένου Ενότητα 5: Η Δομή της Ερευνητικής Πρότασης Αναστασία Χριστοδούλου, αναπλ. Καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης Εκπονώ διπλωματική ερευνητική εργασία στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση: αυτό είναι εκπαιδευτική έρευνα; κι αν ναι, τι έρευνα είναι; Αντώνης Λιοναράκης 7-8 Ιουνίου 2008 Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηση & Εξερεύνηση στο περιβάλλον του Μουσείου

Μάθηση & Εξερεύνηση στο περιβάλλον του Μουσείου Βασίλειος Κωτούλας vaskotoulas@sch.gr h=p://dipe.kar.sch.gr/grss Αρχαιολογικό Μουσείο Καρδίτσας Μάθηση & Εξερεύνηση στο περιβάλλον του Μουσείου Η Δομή της εισήγησης 1 2 3 Δυο λόγια για Στόχοι των Ερευνητική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο]

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο] ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο] Διδάσκων: Ευστράτιος Παπάνης - Αντικείμενο του μαθήματος Ο κύριος σκοπός του μαθήματος είναι η

Διαβάστε περισσότερα

3/6/2015. Τιτίκα Δημητρούλια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

3/6/2015. Τιτίκα Δημητρούλια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Τιτίκα Δημητρούλια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Τελευταία έρευνα στην Ελλάδα: 2000-2001 Αφορούσε την επαγγελματική κατάσταση των μεταφραστών Διεξήχθη μέσω σωματείων και συλλόγων ως επί το πλείστον

Διαβάστε περισσότερα

Publishers, London. Ευκλείδης Γ Τεύχη:

Publishers, London. Ευκλείδης Γ Τεύχη: Ανάλυση και Συγκριτικές Επισηµάνσεις Σχολικών Βιβλίων του ηµοτικού Σχολείου (Ελλάδας, Κύπρου, Αγγλίας) όσον αφορά στην Έννοια της Πιθανότητας. Συγγραφέας: Ιδιότητα: Καλαβάσης Φραγκίσκος Σκουµπουρδή Χρυσάνθη

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων Ενότητα 11: Κριτικός Στοχασμός και Ενδυνάμωση Γιώργος Κ. Ζαρίφης Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

O7: Πρόγραμμα Κατάρτισης Εκπαιδευτικών O7-A1: Αναπτύσσοντας εργαλεία για το Πρόγραμμα Κατάρτισης Εκπαιδευτικών

O7: Πρόγραμμα Κατάρτισης Εκπαιδευτικών O7-A1: Αναπτύσσοντας εργαλεία για το Πρόγραμμα Κατάρτισης Εκπαιδευτικών O7: Πρόγραμμα Κατάρτισης Εκπαιδευτικών O7-A1: Αναπτύσσοντας εργαλεία για το Πρόγραμμα Κατάρτισης Εκπαιδευτικών Prepared by University Paderborn 30/11/2015 Project name: Project acronym: Project number:

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Στρατηγική έρευνας κάποιος να λύσει ένα πρόβλημα, να κάνει μια εργασία για την εκπλήρωση κάποιου μαθήματος, να συγγράψει ένα

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Β.δ Επιλογή των κατάλληλων εμπειρικών ερευνητικών μεθόδων

Β.δ Επιλογή των κατάλληλων εμπειρικών ερευνητικών μεθόδων Β.δ Επιλογή των κατάλληλων εμπειρικών ερευνητικών μεθόδων Νίκος Ναγόπουλος Για τη διεξαγωγή της κοινωνικής έρευνας χρησιμοποιούνται ποσοτικές ή/και ποιοτικές μέθοδοι που έχουν τις δικές τους τεχνικές και

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη Το παρόν ηλεκτρονικό εγχειρίδιο έχει ως στόχο του να παρακολουθήσει τις πολύπλοκες σχέσεις που συνδέουν τον

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΡΟΣΗΜΟ ΤΟΥ ΤΡΙΩΝΥΜΟΥ

ΤΟ ΠΡΟΣΗΜΟ ΤΟΥ ΤΡΙΩΝΥΜΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟ του Κύπρου Κυπρίδηµου, µαθηµατικού ΤΟ ΠΡΟΣΗΜΟ ΤΟΥ ΤΡΙΩΝΥΜΟΥ Περίληψη Στη δραστηριότητα αυτή οι µαθητές καλούνται να διερευνήσουν το πρόσηµο του τριωνύµου φ(x) = αx 2 + βx + γ. Προτείνεται να διδαχθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (1) ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΥΛΙΚΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΤΥ 303 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 3 o ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΕΙΑ Ι ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης)

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Πανεπιστήµιο Αιγαίου Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Μιχάλης Σκουµιός Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Παρατήρηση ιδασκαλίας και Μοντέλο Συγγραφής Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ202:'Η'επιστημονική'δημοσίευση

ΕΠΛ202:'Η'επιστημονική'δημοσίευση Θέµατα ΕΠΛ202:'Η'επιστημονική'δημοσίευση 2 Ορισµός Τι είναι ένα επιστηµονικό άρθρο; Παρουσίαση και τεκµηρίωση µιας πρωτότυπης επιστηµονικής συνεισφοράς 3 Θέµατα Θέµατα 7 8 Θέµατα Ετεροναφορές Η δοµή ενός

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 3/10/2016

Αξιολόγηση. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 3/10/2016 Αξιολόγηση Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 3/10/2016 Εκπαιδευτική Αξιολόγηση Τι γνωρίζουν οι μαθητές; (Pellegrino, Chudowsky) Σε ποιο βαθμό; Τι δεν μάθανε; Βάσει ενδείξεων Τι λένε Τι κάνουν Βοηθά να δούμε αν πετύχαμε

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης

Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης Τι είναι το PeLe; Το PeLe είναι ένα διαδικτυακό περιβάλλον που ενθαρρύνει την αξιολόγηση στο πλαίσιο της ομότιμης συνεργατικής μάθησης και

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές κάρτες

Επαγγελματικές κάρτες Επαγγελματικές κάρτες Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι στον γραμματισμό Θεματική: Τα επαγγέλματα των γονιών της τάξης μας ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων

Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων Βασίλης Κόμης, Επίκουρος Καθηγητής Ερευνητική Ομάδα «ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κιουτσιούκη Δήμητρα, 485 Τελική δραστηριότητα Φάση 1 :Ατομική μελέτη 1. Πώς θα περιγράφατε το ρόλο της τεχνολογίας στην εκπαιδευτική καινοτομία; Οι Web

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ»

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Ειρηάννα Δραγώνα Θεατροπαιδαγωγός- Εμψυχώτρια Θεάτρου [ Το κείμενο βασίστηκε στις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ,

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 435: ΑΛΛΗΛΕΠΙ ΡΑΣΗ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ Ακαδηµαϊκό Έτος 2004 2005, Χειµερινό Εξάµηνο Καθ.: Νίκος Τσαπατσούλης ΤΕΛΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ Η εξέταση αποτελείται από δύο µέρη.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΟΡΙΟ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΞ ΑΡΙΣΤΕΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚ ΔΕΞΙΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΚΟΥΤΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 12 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 12 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 12 1/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Μαθησιακοί στόχοι Οι φοιτητές/τριες πρέπει να είναι ικανοί/ες: α) να αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9: Κριτήρια αξιολόγησης αυτοαξιολόγησης γραπτής ερευνητικής εργασίας με έμφαση στην πτυχιακή εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Α. Στόχοι σε επίπεδο γνώσεων και δεξιοτήτων

Α. Στόχοι σε επίπεδο γνώσεων και δεξιοτήτων ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Οριζόντια αντιστοίχιση Στόχων Μεθόδων Δραστηριοτήτων - Εποπτικού Υλικού - Αξιολόγησης Α. Στόχοι σε επίπεδο γνώσεων και δεξιοτήτων ΣΤΟΧΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΟΠΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση

Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση Τµήµα Αρχειονοµίας Βιβλιοθηκονοµίας Ιόνιο Πανεπιστήµιο Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση Σαράντος Καπιδάκης Επικοινωνία Σαράντος Καπιδάκης Εργαστήριο Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και Ηλεκτρονικής ηµοσίευσης sarantos@ionio.gr

Διαβάστε περισσότερα

Οµαδικές Εργασίες Σπουδαστών και ιδακτικές Πρακτικές Βελτίωσης. Σοφία Ασωνίτου Τµήµα ιοίκησης Επιχειρήσεων ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ

Οµαδικές Εργασίες Σπουδαστών και ιδακτικές Πρακτικές Βελτίωσης. Σοφία Ασωνίτου Τµήµα ιοίκησης Επιχειρήσεων ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ Οµαδικές Εργασίες Σπουδαστών και ιδακτικές Πρακτικές Βελτίωσης Τµήµα ιοίκησης Επιχειρήσεων ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ 20/2/2013 1 Περιγραφή της έρευνας Ερευνητικό υπόβαθρο Επιτυχηµένη Οµάδα Τι σηµαίνει; Ερευνητική στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Συστήµατα Τηλεκπαίδευσης: Κύκλος ζωής εκπαιδευτικού υλικού

Συστήµατα Τηλεκπαίδευσης: Κύκλος ζωής εκπαιδευτικού υλικού 1 Συστήµατα Τηλεκπαίδευσης: Κύκλος ζωής εκπαιδευτικού υλικού Τµήµα Διοίκησης Επιχειρήσεων Τει Δυτικής Ελλάδας Μεσολόγγι Δρ. Α. Στεφανή Διάλεξη 3 Το Εκπαιδευτικό Υλικό Το Εκπαιδευτικό Υλικό, έχει έντυπη

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΠΑ51 / Εφαρμοσμένη Εκπαιδευτική Έρευνα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΠΑ51 / Εφαρμοσμένη Εκπαιδευτική Έρευνα Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΠΑ51 / Εφαρμοσμένη Εκπαιδευτική Έρευνα Σχολή ΣΑΚΕ Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών ΕΠΑ Επιστημών της Αγωγής Θεματική Ενότητα ΕΠΑ51 Εφαρμοσμένη

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 email: gpalegeo@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της Πληροφορικής" εννοούμε τη μελέτη,

Διαβάστε περισσότερα

Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών για το Νηπιαγωγείο (2003).

Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών για το Νηπιαγωγείο (2003). Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών για το Νηπιαγωγείο (2003). Δ.Ε.Π.Π.Σ. : Οργανωμένο σύστημα εργασίας, το οποίο σκιαγραφεί τι πρέπει να μάθουν τα παιδιά, τις διαδικασίες με τις οποίες επιτυγχάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Παιδαγωγική Σχολή Τμήμα: Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης 1 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση Χριστάκη, καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης Σωφρόνης Χατζησαββίδης Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης 1 ΣΚΟΠΟΣ Oι σύγχρονες κριτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα

Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ (Θεωρητική Κατεύθυνση) Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΟ, ΘΕΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

ΦΥΛΟ, ΘΕΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ Κογκίδου ήµητρα Χαιρετισµός στην ηµερίδα του Παιδαγωγικού Τµήµατος ηµοτικής Εκπαίδευσης στο Α.Π.Θ. ΦΥΛΟ, ΘΕΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ Κατά τα δύο προηγούµενα ακαδηµαϊκά έτη το Α.Π.Θ. προσφέρει

Διαβάστε περισσότερα

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος ο διδασκόμενος αναμένεται να είναι σε θέση να:

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος ο διδασκόμενος αναμένεται να είναι σε θέση να: Τίτλος Μαθήματος: ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ Κωδικός Μαθήματος: MUS 652 Κατηγορία Μαθήματος: (Υποχρεωτικό/Επιλεγόμενο) Υποχρεωτικό Επίπεδο Μαθήματος: (πρώτου, δεύτερου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΑΣΦΑΛΙΣΗ ΑΔΕΙΑΣ ΓΙΑ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΕ ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ

ΕΞΑΣΦΑΛΙΣΗ ΑΔΕΙΑΣ ΓΙΑ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΕ ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΕΞΑΣΦΑΛΙΣΗ ΑΔΕΙΑΣ ΓΙΑ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΕ ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ Η εξασφάλιση άδειας από το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισµού (ΥΠΠ) είναι απαραίτητη για τη διεξαγωγή έρευνας σε δηµόσια σχολεία οποιασδήποτε βαθµίδας.

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές ταξινόµησης αποτελεσµάτων µηχανών αναζήτησης µε βάση την ιστορία του χρήστη

Τεχνικές ταξινόµησης αποτελεσµάτων µηχανών αναζήτησης µε βάση την ιστορία του χρήστη Τεχνικές ταξινόµησης αποτελεσµάτων µηχανών αναζήτησης µε βάση την ιστορία του χρήστη Όνοµα: Νικολαΐδης Αντώνιος Επιβλέπων: Τ. Σελλής Περίληψη ιπλωµατικής Εργασίας Συνεπιβλέποντες: Θ. αλαµάγκας, Γ. Γιαννόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή. Ονοματεπώνυμο: Αργυρώ Ιωάννου. Επιβλέπων καθηγητής: Δρ. Αντρέας Χαραλάμπους

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή. Ονοματεπώνυμο: Αργυρώ Ιωάννου. Επιβλέπων καθηγητής: Δρ. Αντρέας Χαραλάμπους ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Διερεύνηση της αποτελεσματικότητας εναλλακτικών και συμπληρωματικών τεχνικών στη βελτίωση της ποιότητας της ζωής σε άτομα με καρκίνο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση)

Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση) Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση) Γ. Γρηγορίου, Γ. Πλευρίτης Περίληψη Η έρευνα μας βρίσκεται στα πρώτα στάδια ανάπτυξης της. Αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ, 5 CFU 1. prof. Paola Maria Minucci (6 ιδακτικές ώρες): 1 CFU Α ΜΕΡΟΣ, 0,5 CFU (In data da stabilire) ιδακτική της νεοελληνικής ποίησης 1: Ανάλυση του κειµένου Β ΜΕΡΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού»

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού» 1 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Για την ενηµέρωση των υποψηφίων συγγραφέων εγχειριδίων Γλώσσας και Μαθηµατικών, κοινοποιούµε απάντηση σε σχετικό ερωτηµατολόγιο που µας είχαν υποβάλει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΤΕΛ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΟΜΗ ΤΕΛ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ ΔΟΜΗ ΤΕΛ ΕΡΓΑΣΙΑΣ - ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ Αρχιτεκτονική της Ερευνητικής Εργασίας Δομή της Έρευνας ΕΡΕΥΝΑ Α. Εισαγωγή στο Πρόβλημα, «Μακροσκοπική» Επισκόπηση Β. Διαμόρφωση «Πλαισίων Γ. Στ. Ε. Δ. Οργάνωση Κριτική,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο Η διερευνητική διδακτική προσέγγιση στην ανάπτυξη και την αξιολόγηση της κριτικής σκέψης των μαθητών Σταύρος Τσεχερίδης Εισαγωγή Παρά την ευρεία αποδοχή της άποψης ότι η καλλιέργεια της κριτικής σκέψης

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι «Η Θεωρητική έννοια της Μεθόδου Project» Αγγελική ρίβα ΠΕ 06

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι «Η Θεωρητική έννοια της Μεθόδου Project» Αγγελική ρίβα ΠΕ 06 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι «Η Θεωρητική έννοια της Μεθόδου Project» Αγγελική ρίβα ΠΕ 06 1590 1765 η Μέθοδος Project σε σχολές Αρχιτεκτονικής στην Ευρώπη 1765 1880 συνήθης µέθοδος διδασκαλίας - διάδοσή της στην

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Μαρία Ι. Κουτσούμπα Αναπλ. Καθηγήτρια ΣΕΦΑΑ ΕΚΠΑ / ΣΕΠ ΕΑΠ Δραστηριότητες και ασκήσεις αυτό-αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Ενότητα # 1: Εισαγωγή Μιλτιάδης Χαλικιάς Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ «Το επίπεδο υγείας του ελληνικού πληθυσµού, οι παράγοντες που το επηρεάζουν και ενδεικτικές δράσεις για συνεχή βελτίωσή του» Σοφία Παπαδοπούλου Θεσσαλονίκη, Νοέµβριος 2010

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚ397 Ερευνητική Μεθοδολογία στα Εφαρμοσμένα Οικονομικά Ι ΟΙΚ497 Ερευνητική Μεθοδολογία στα Εφαρμοσμένα Οικονομικά IΙ Ακαδημαϊκό έτος 2015-16 Στο πλαίσιο των μαθημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΜΕ

ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΜΕ LOGO ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΜΕ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΟΣΟΤΙΚΩΝ ΜΕΘΟΔΩΝ Dr Maria Katharaki National and Kapodistrian University of Athens, Greece George Katharakis, Msc, PhD Candidate

Διαβάστε περισσότερα

Κείµενο [Η αξιολόγηση του µαθητή]

Κείµενο [Η αξιολόγηση του µαθητή] 41 Διαγώνισµα 121 Κριτική Κείµενο [Η αξιολόγηση του µαθητή] Η αξιολόγηση των µαθητών στο σχολείο είναι µια διαδικασία στενά συνυφασµένη µε τη διδακτική πράξη και κατ επέκταση µε τη συνολική κοινωνική λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας

Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας A. Montgomery Θεμελιώδεις αρχές επιστήμης και μέθοδοι έρευνας Καρολίνα Δουλουγέρη, ΜSc Υποψ. Διαδάκτωρ Σήμερα Αναζήτηση βιβλιογραφίας Επιλογή μεθοδολογίας Ερευνητικός σχεδιασμός Εγκυρότητα και αξιοπιστία

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστικό αντικείµενο της ενότητας είναι η παρουσίαση του

Γνωστικό αντικείµενο της ενότητας είναι η παρουσίαση του Κολίτση Φιλοθέη ΠΛΑΝΟ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΣΤΟ ΚΣΕ 1. Θέµα της ενότητας Αναφέρετε το γνωστικό αντικείµενο της ενότητας, τη σχέση της µε το ΑΠΣ και το υλικό του ΚΣΕ. Ποιες ήταν οι κυριότερες νέες γνώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ανίχνευση απαιτήσεων χρηστών για υπηρεσίες ψηφιακών βιβλιοθηκών μέσα από ποιοτικές μεθοδολογικές προσεγγίσεις

Ανίχνευση απαιτήσεων χρηστών για υπηρεσίες ψηφιακών βιβλιοθηκών μέσα από ποιοτικές μεθοδολογικές προσεγγίσεις Ανίχνευση απαιτήσεων χρηστών για υπηρεσίες ψηφιακών βιβλιοθηκών μέσα από ποιοτικές μεθοδολογικές προσεγγίσεις Άγγελος Μητρέλης 1, Λεωνίδας Παπαχριστόπουλος 1, Γιάννης Τσάκωνας 1,2, Χρήστος Παπαθεοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

Τα διδακτικά σενάρια

Τα διδακτικά σενάρια 2.2.4.1 Τα διδακτικά σενάρια Το ζήτηµα της διδακτικής αξιοποίησης του λογισµικού αποτελεί σηµείο προβληµατισµού ερευνητών και εκπαιδευτικών που ασχολούνται µε την ένταξη των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ. Καραβελάκη Μαρία, Παπαναγιώτου Γιώργος, Γρηγοριάδης Στάθης

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ. Καραβελάκη Μαρία, Παπαναγιώτου Γιώργος, Γρηγοριάδης Στάθης Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ Καραβελάκη Μαρία, Παπαναγιώτου Γιώργος, Γρηγοριάδης Στάθης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ραγδαία και συνεχής εξέλιξη των υπολογιστών και της πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΜΟDULES ΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ TRAIN

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΜΟDULES ΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ TRAIN ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΜΟDULES ΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ TRAIN Module 5: Μαθησιακή Συµβουλευτική Monika Tröster / Adelgard Steindl German Institute for Adult Education

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα της διάλεξης. ιδασκαλία και µάθηση. Ποιος παίρνει τις αποφάσεις; παραγωγικότητας

Περιεχόµενα της διάλεξης. ιδασκαλία και µάθηση. Ποιος παίρνει τις αποφάσεις; παραγωγικότητας ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Ανάπτυξη της δηµιουργικότητας: Η µέθοδος της αποκλίνουσας παραγωγικότητας ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία- ISO 9001 Σαπφούς 3, 81100 Μυτιλήνη (1ος Όροφος) 2251054739 (09:00-14:30) academy@aigaion.org civilacademy.ucoz.org «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το µάθηµα Ψηφιακές Βιβλιοθήκες

Το µάθηµα Ψηφιακές Βιβλιοθήκες Τµήµα Αρχειονοµίας Βιβλιοθηκονοµίας Ιόνιο Πανεπιστήµιο Το µάθηµα Ψηφιακές Βιβλιοθήκες Σαράντος Καπιδάκης Επικοινωνία Σαράντος Καπιδάκης Εργαστήριο Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και Ηλεκτρονικής ηµοσίευσης sarantos@ionio.gr

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

ιαδικασίες πιστοποίησης δεξιοτήτων και γνώσεων εκπαιδευτικών

ιαδικασίες πιστοποίησης δεξιοτήτων και γνώσεων εκπαιδευτικών «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) ιαδικασίες πιστοποίησης δεξιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ a. Γενικές αρχές b. Γενικοί σκοποί 13

Περιεχόµενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ a. Γενικές αρχές b. Γενικοί σκοποί 13 Περιεχόµενα Εισαγωγή 3 1 ο Μέρος Οι προτάσεις των προγραµµάτων σπουδών Φυσικών Επιστηµών σήµερα 7 Κεφάλαιο 1 ο Ανάλυση Συγκριτική καταγραφή των προτάσεων σύγχρονων προγραµµάτων σπουδών Φυσικών Επιστηµών.

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας TSP51 / Στοιχεία Θεωρίας Θεάτρου

Διάταξη Θεματικής Ενότητας TSP51 / Στοιχεία Θεωρίας Θεάτρου Διάταξη Θεματικής Ενότητας TSP51 / Στοιχεία Θεωρίας Θεάτρου Σχολή ΣΑΚΕ Σχολής Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών TSP Θεατρικές Σπουδές Θεματική Ενότητα TSP51 Στοιχεία Θεωρίας Θεάτρου

Διαβάστε περισσότερα

Τσαλαπατάνη Ειρήνη: Μεθοδολογία εκπαίδευσης ενήλικων χρηστών ιατρικών βιβλιοθηκών

Τσαλαπατάνη Ειρήνη: Μεθοδολογία εκπαίδευσης ενήλικων χρηστών ιατρικών βιβλιοθηκών - 0 - Ένωση Ελλήνων Βιβλιοθηκονόμων & Επιστημόνων Πληροφόρησης Σεμινάρια Ιατρικών βιβλιοθηκών 10 Φεβρουαρίου 2012 Τσαλαπατάνη Ειρήνη: Μεθοδολογία εκπαίδευσης ενήλικων χρηστών ιατρικών βιβλιοθηκών Βιβλιοθήκη

Διαβάστε περισσότερα

3. Περιγράμματα Μαθημάτων Προγράμματος Σπουδών

3. Περιγράμματα Μαθημάτων Προγράμματος Σπουδών 3. Περιγράμματα Μαθημάτων Προγράμματος Σπουδών Στην ενότητα αυτή παρουσιάζονται τα συνοπτικά περιγράμματα των μαθημάτων που διδάσκονται στο Πρόγραμμα Σπουδών, είτε αυτά προσφέρονται από το τμήμα που είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Συγκρουσιακές Θεωρήσεις Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 5ο (σελ. 128 136) Οι θέσεις του Althusser Οι θέσεις του Gramsci 2 Karl Marx (1818-1883)

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΥΤΑΝΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2004. Υποψηφιότητα: Καθ. Αικατ. Χρονοπούλου - Σερέλη

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΥΤΑΝΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2004. Υποψηφιότητα: Καθ. Αικατ. Χρονοπούλου - Σερέλη ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΥΤΑΝΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ 2004 Υποψηφιότητα: Καθ. Αικατ. Χρονοπούλου - Σερέλη 1 Αγαπητά µέλη της Πανεπιστηµιακής µας κοινότητας, Λαµβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες αυτής της εκλογικής

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η τάξη µου» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών: Συστήματα Επικοινωνιών και Δίκτυα

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών: Συστήματα Επικοινωνιών και Δίκτυα ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών: Συστήματα Επικοινωνιών και Δίκτυα ΑΚ. ΕΤΟΣ: -3 Αξιολόγηση της εργασίας MyProject Όνομα Χαρακλιά

Διαβάστε περισσότερα

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Χαρούλα Αγγελή cangeli@ucy.ac.cy Τμήμα Επιστημών της Αγωγής 1 Το περιβάλλον της συνεργασίας Συνεργασία μεταξύ πανεπιστημιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα