Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ"

Transcript

1 Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ Τῆς κας Ὄλγας Μεντζαφοῦ Ἱστορικοῦ Τέχνης Ἐπιμελήτριας Ἐθνικῆς Πινακοθήκης Για να δείτε τις εικόνες της παρουσίασης, επιλέξτε εδώ (αρχείο powerpoint 12MB) Εὐχαριστῶ θερμά τήν Εἰδική Συνοδική Ἐπιτροπή γιά τήν τιμή πού μοῦ ἔκανε νά μέ καλέσει ὡς εἰσηγήτρια σ αὐτή τή διημερίδα καί ἰδιαίτερα τόν καθηγητή κ. Ἀλέξανδρο Σταυρόπουλο μέ τόν ὁποῖο ἔχω συνεργαστεῖ στό πλαίσιο τοῦ Προγράμματος «Ποιμαντική τοῦ Γάμου, τῆς Οἰκογένειας καί τῆς Ἰσότητας τῶν δύο φύλων» στή Θεολογική Σχολή τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. Ὁ κ. Σταυρόπουλος μέ κάλεσε ἐπανειλημμένα νά παρουσιάσω στούς φοιτητές μέσα στά πλαίσια τοῦ μαθήματός του τό θέμα τῆς ἀπεικόνισης τῆς οἰκογένειας στή νεοελληνική τέχνη καί μέ προέτρεψε νά ἐμβαθύνω σ αὐτό. Πρέπει νά ὁμολογήσω ὅτι ἡ συζήτηση πού ἀκολουθοῦσε κάθε φορά τόσο μέ τούς φοιτητές ὅσο καί μέ τόν ἴδιο τόν κ. Σταυρόπουλο μέ ὁδήγησαν στήν ἐπισήμανση κάποιων θεμάτων στά ὁποῖα ἴσως ἄλλοτε νά μήν ἔδινα τόση σημασία. Μιά πρώτη προσπάθεια καταγραφῆς τῶν ἔργων τέχνης μέ ἀντικείμενο τήν οἰκογένεια πού εἶχα πραγματοποιήσει στό πλαίσιο τοῦ μαθήματος πού διδάσκει ἡ κ. Χριστίνα Βάγια στή Σχολή Κοινωνικῆς Ἐργασίας τῆς Ἀθῆνας, μοῦ ἔδωσε ἀφορμή γιά μιά περεταίρω διερεύνηση καί ἀνάλυση. Ἄν δεχθοῦμε ὡς ἀφετηρία τῆς τέχνης τήν ἔμφυτη ἀνάγκη τοῦ ἀνθρώπου καλλιτέχνη γιά ἔκφραση, τότε τό ἔργο τέχνης δέν εἶναι παρά τό καθρέφτισμα αὐτῆς τῆς ἀνάγκης, ἡ μορφοποίηση τόσο τῶν ἐξωτερικῶν ἐρεθισμῶν ὅσο καί τῶν ἐσωτερικῶν κραδασμῶν τῆς ψυχῆς. Ἔτσι τό ἔργο τέχνης ἀντικατοπτρίζει ἀπό τή μιά μεριά τόν ψυχισμό τοῦ καλλιτέχνη, τή δεξιοτεχνία του, τό τάλαντό του τήν ἐμπειρία του καί τή γνώση του καί ἀπό τήν ἄλλη πλευρά σφραγίζει μιά ὁλόκληρη ἐποχή, ἀφοῦ φέρει τά χαρακτηριστικά τῆς κοινωνίας ἀπό τήν ὁποία προέρχεται ὁ καλλιτέχνης καί μέσα στήν ὁποία ζεῖ καί δημιουργεῖ. Αὐτά τά χαρακτηριστικά ἐκφράζονται τόσο στή θεματογραφία ὅσο καί στήν τεχνοτροπική ἀντίληψη. Γεγονότα ἱστορικά, σκηνές καθημερινές καί οἰκεῖες, πού ἀπεικονίζονται στά ἔργα τῶν καλλιτεχνῶν, μποροῦν νά δώσουν τά στίγματα πορείας μιᾶς κοινωνίας καί νά σημάνουν τά ἐξελικτικά στάδια καί τίς μεταμορφώσεις της. Οἱ ἀπαρχές τῆς νεοελληνικῆς καλλιτεχνικῆς δημιουργίας ἀνάγονται στά χρόνια τῆς ἵδρυσης τοῦ ἑλληνικοῦ κράτους, ὅταν οἱ μέχρι τότε ἐπικρατοῦσες μορφές τέχνης, ἡ λαϊκή καί μιά φθίνουσα βυζαντινή, ἐγκαταλείφθηκαν γιά νά δώσουν στή θέση τους σέ μιά ἔκφραση στραμμένη συνειδητά πρός ἐκείνη τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης. Ἄν καί μιά 1

2 τέτοια στροφή ἔχει ἤδη παρατηρηθεῖ ἀπό τόν 18 ο αἰώνα στήν Κρήτη καί τά Ἑπτάνησα, μόλις κατά τήν ὀθωνική περίοδο, μέ τήν ἵδρυση τοῦ Σχολείου τῶν Ὡραίων Τεχνῶν στήν Ἀθήνα καί τήν ἔλευση τῶν πρώτων Εὐρωπαΐων δασκάλων, θά πάψει νά εἶναι μιά τοπική ἐπιλογή περιορισμένη σέ περιφέρειες καί θά χαρακτηρίσει τήν τέχνη τοῦ νεοσύστατου κράτους. Ἡ εὐρωπαϊκή αὐτή στροφή τῆς νεοελληνικῆς τέχνης θά ἀποκτήσει συγκεκριμένη κατεύθυνση, ὅταν τό καθεστῶς τῶν Βαυαρῶν θά καθορίσει τόν δρόμο τῶν ζωγράφων καί θά τούς ὁδηγήσει στό Μόναχο καί στήν ἐκεῖ Ἀκαδημία, ἡ ὁποία ἀποτελοῦσε ἄλλωστε σημαντικότατο πόλο καλλιτεχνικῆς ἀκτινοβολίας ἐφόσον προσέφερε μιά ἀρκετά μεγάλη ἐλευθερία στήν προσέγγιση ἱστορικῶν, ἠθογραφικῶν, ἰδεαλιστικῶν, ρεαλιστικῶν ἤ συμβολικῶν θεμάτων, ἀλλά προπαντός ἐξυπηρετοῦσε τήν ἀνάγκη ἀναζήτησης τῆς ἐθνικῆς ταυτότητας μίας ἰδεολογίας πού διέτρεξε ὅλο τό φάσμα τῆς εἰκαστικῆς δημιουργίας κατά τόν 19 ο καί 20 ο αἰώνα. Τό Μόναχο μέ τή μορφή πού εἶχε πάρει κατά τήν ἐποχή τῆς βασιλείας τοῦ Λουδοβίου Α μέ τά ἀρχαιοπρεπή κτίρια καί τήν ἀναβίωση τῆς κλασικῆς ἀρχαιότητας, θεωρεῖτο ὡς προέκταση τῶν Ἀθηνῶν, ὡς ἡ «Ἀθήνα ἐπί τοῦ Ἴσαρος». Κυρίαρχη ἦταν ἐξάλλου ἡ πεποίθηση ὅτι ἡ δυτική τέχνη ὀφείλει τόσα πολλά στήν Ἑλλάδα, ὥστε μιά στροφή πρός αὐτήν καί ἀποδοχή της νά σημαίνει συγχρόνως καί ἐπιστροφή στίς ρίζες, ἐνῶ ἡ ταύτιση μέ αὐτήν νά ἀποτελεῖ ἐπιβεβαίωση τῆς ἱστορικῆς συνέχειας. Ἀμέσως μετά τόν Ἀγώνα τῆς Ἀνεξαρτησίας, ὑπηρετώντας ἡ τέχνη τό πατριωτικό φρόνημα ἀπεικονίζει ἡρωικές σκηνές πού ἐξυμνοῦν τά κατορθώματα τῶν προγόνων ἤ σκηνές τῆς καθημερινότητας πού ἔχουν σημεῖα ἀναφορᾶς μνημεῖα τῆς ἀρχαιότητας. Καί ὅταν μέ τό πέρασμα τοῦ χρόνου οἱ μνῆμες ἀρχίζουν νά ξεθωριάζουν καί ἡ ἱστορική ζωγραφική δίνει τή θέση της στήν ἠθογραφία, πάλι τό γενικότερο αἴτημα γιά ἐθνικό πολιτισμό θά ἀποτελέσει τόν κύριο ἄξονα τῆς θεματογραφίας αὐτῆς. Τά ἤθη καί τά ἔθιμα τοῦ λαοῦ, οἱ ἀσχολίες του, οἱ ἀξίες του, ἡ ἔμφαση στή παράδοση, μέ τό πλῆθος τῶν ἐθνολογικῶν-λαογραφικῶν στοιχείων, οἱ οἰκογενειακές σκηνές τόσο στό ὕπαιθρο ὅσο καί στό ἀστικό περιβάλλον, θά ἀποτελέσουν θέματα μέσα ἀπό τά ὁποῖα θά ἐκφρασθοῦν οἱ Ἕλληνες καλλιτέχνες. Σκοπός ὅμως τῆς ἠθογραφικῆς ζωγραφικῆς δέν εἶναι νά προβληματίσει ἤ νά καταγράψει καί νά ἐλέγξει τυχόν κοινωνικές ἀδικίες. Σκοπός της εἶναι νά ἐξάρει τά εὐγενῆ ἤθη καί νά διδάξει. Ἐξιδανικεύοντας καί ὡραιοποιώντας τήν καθημερινότητα προσδίδει πνευματικό περιεχόμενο σέ ἔννοιες κοινές καί οἰκεῖες. Ὁ μόχθος, οἱ ἀσχολίες τοῦ σπιτιοῦ, ἡ κοινή ζωή στό χωριό καί ἀργότερα στήν πόλη, ἡ οἰκογένεια, εἶναι ἀξίες πού ἐξασφαλίζουν ἠρεμία καί γαλήνη στόν ἄνθρωπο καί τονίζεται ἡ ἰδιαίτερη σημασία πού ἔχουν γι αὐτόν μέσῳ τῆς ζωγραφικῆς πού τίς ἐξυμνεῖ. 2

3 Ἰδιαίτερα στά ἔργα τῶν Ἑλλήνων καλλιτεχνῶν ἡ οἰκογένεια παρουσιάζεται ὄχι μόνο ὡς ὁ αὐτονόητος περίγυρος τῆς καθημερινῆς δράσης τοῦ ἀνθρώπου, ἀλλά καί ὡς ἡ ὕψιστη ἀξία, ὡς ἰδανικό, ὡς πρότυπο ζωῆς. Μέ εὐαισθησία καί ἀγάπη ἀπεικονίζονται ἀμέριμνα παιδιά, εὐτυχισμένες μητέρες, γέροντες γονεῖς, πού ὅλοι μαζί ἀποτελοῦν τό προστατευτικό περίβλημα τῆς ἀνθρώπινης ψυχῆς. Ἐδῶ πρέπει νά ἐπισημάνουμε ὅτι ἡ οἰκογένεια στά ἔργα τῶν Ἑλλήνων καλλιτεχνῶν παρουσιάζεται σχεδόν πάντα ὡς μιά διαχρονική ἀξία, τόσο τόν 19 ο ὅσο καί στόν 20 ο αἰώνα. Μπορεῖ μέσα ἀπό τά ἔργα τους νά καταγράφεται μιά διαφοροποίηση στό πέρασμα τοῦ χρόνου ὡς πρός τή θέση τοῦ πατέρα, τῆς μητέρας, τοῦ παπποῦ, τῆς γιαγιᾶς ἤ καί ἐννοιῶν ὅπως ἡ μητρότητα, ἐκτιμῶ ὅμως ὅτι ποτέ δέ θά μπορούσαμε νά μιλήσουμε γιά ἀπεικόνιση κρίσης στήν οἰκογένεια. Ἀπεναντίας ἡ οἰκογένεια ἀντιμετωπίζεται μέ σεβασμό, τρυφερότητα, πολλές φορές μέ νοσταλγία. Θά ἤθελα ὅμως νά προσθέσω ὅτι ἡ δική μου προσέγγιση δέν μπορεῖ νά εἶναι κάτι περισσότερο ἀπό τήν ἄποψη ἑνός ἱστορικοῦ τῆς τέχνης. Ἡ γνώση ὅμως καί ἡ ἐμπειρία τῶν ἐκλεκτῶν συνέδρων μπορεῖ νά ἐπισημάνει παραμέτρους πού θά βοηθήσουν στήν ἐξαγωγή περισσότερο ἐξειδικευμένων συμπερασμάτων. Ἤδη ἀπό τά μέσα τοῦ 19 ου αἰώνα ἔχουμε τίς πρῶτες παραστάσεις οἰκογενειακῶν σκηνῶν ὅταν οἱ μνῆμες ἀπό τόν Ἀγώνα εἶναι ἀκόμα νωπές. «Ὁ Ἀποχαιρετισμός τοῦ Καπετάνιου» τοῦ Διονυσίου Τσόκου, 1 πού γεννήθηκε τό 1820 καί πέθανε τό 1862, παρουσιάζει ἕνα συχνά συνηθισμένο τά χρόνια ἐκεῖνα γεγονός τήν ἀναχώρηση τοῦ πατέρα γιά τόν πόλεμο. Ἀπό τή μιά μεριά ἀπεικονίζεται ἡ ὀδύνη καί συγχρόνως ἡ καρτερία τῶν μελῶν τῆς οἰκογένειας καί ἀπό τήν ἄλλη ἡ πίστη καί ὁ ἐνθουσιασμός τοῦ ἀγωνιστή. Ἡ ἀναφορά στά ἰδεώδη τοῦ ἀγώνα -ἡ πατρίδα πάνω ἀπό ὅλα- καί ἀπό τήν ἄλλη πλευρά ἡ ἀκατάλυτη πραγματικότητα ὁ πόνος τῆς οἰκογένειας γιά τόν χωρισμό- εἶναι στοιχεῖα πού χαρακτηρίζουν αὐτή τήν ἐποχή καί πού ἡ τέχνη τοῦ ζωγράφου ἐπιτυγχάνει νά ἀπεικονίσει πάνω στό μουσαμά. Ὁ Νικηφόρος Λύτρας, ὅμως, ὁ πραγματικός εἰσηγητής τῆς ἠθογραφικῆς ζωγραφικῆς στήν Ἑλλάδα εἶναι αὐτός πού θά δώσει τίς πρῶτες πειστικές καί ἐκφραστικές εἰκόνες τῆς ἑλληνικῆς οἰκογένειας. «Ἡ ἐπιστροφή ἀπό τό πανηγύρι τῆς Πεντέλης» 2 μπορεῖ νά θεωρηθεῖ ὡς τό πορτραῖτο μιᾶς ἑλληνικῆς οἰκογένειας στά χρόνια πού φιλοτεχνήθηκε, γύρω στό Ὁ καλλιτέχνης ἐπιμένει στά λαογραφικά στοιχεῖα καί στίς γραφικές λεπτομέρειες πού καταγράφονται μέ σχεδιαστική ἐπιμέλεια καί πλούσιο χρῶμα. Σάν ἕνα φωτογραφικό «ἐνσταντανέ» οἱ μορφές συσπειρωμένες ἀποδίδονται μετωπικά καί ἀκίνητες ἐνῶ παράλληλα μέ τήν ἐθιμογραφική καταγραφή τοῦ τρόπου ζωῆς αὐτῆς τῆς ἐποχῆς, μᾶς δίνει τό μέτρο παρουσίας καί κυριαρχίας τοῦ πατέρα πού κατεβαίνει 3

4 καβάλα ἀπό τήν Πεντέλη, περιτριγυρισμένος ἀπό τήν οἰκογένεια του πού ἀκολουθεῖ πεζῇ. Γύρω στά 1880 ὁ Νικόλαος Γύζης, κορυφαῖος ζωγράφος πού ἔζησε καί δημιούργησε στό Μόναχο, φιλοτέχνησε αὐτό τόν πίνακα, τό «Κούκου», 3 πού πῆρε τό ὄνομά του ἀπό τό παιχνίδι πού ἀπεικονίζει, τό γνωστό κρυφτούλι, πού ἐδῶ παίζεται ἀνάμεσα στή μάνα καί τά παιδιά της, πού στή συγκεκριμένη περίπτωση εἶναι ἡ οἰκογένεια τοῦ ἴδιου τοῦ ζωγράφου. Ἡ μάνα πού κεντάει καθισμένη, ἀφήνει γιά λίγο τό ἐργόχειρο της, νά κρυφθεῖ πίσω ἀπό τήν πλάτη τῆς γιαγιᾶς πού κρατᾶ τό παιδί, γιά νά παίξει μαζί του τό «κού-κου». Ἡ ὅλη σκηνή ἀποπνέει τρυφερότητα καί οἰκογενειακή γαλήνη, τονίζοντας τόσο τήν παρουσία τῆς γιαγιᾶς ὅσο καί τήν ἀφέλεια τοῦ παιδιοῦ, πού πιστεύει ὅτι μπορεῖ νά κρυφθεῖ πίσω ἀπό τό φόρεμά της. Σ ἕνα διαφορετικό κλῖμα κινεῖται ἕνα ἄλλο ἔργο τοῦ Νικολάου Γύζη, πού φιλοτέχνησε λίγα χρόνια ἀργότερα, τό 1884, «Τό παραμύθι τῆς γιαγιᾶς» 4. Μέσα σέ ἕνα ἁπλό καί σκοτεινό δωμάτιο, μιά γιαγιᾶ καθισμένη μπροστά στό μαγκάλι διηγεῖται σέ μιά ὁμάδα μικρῶν παιδιῶν ἕνα παραμύθι. Εἶναι ἕνα ἔργο πού ἀναφέρεται στήν ἑλληνική παράδοση καί ἱστορία. Οἱ ἐνδυμασίες τῶν παιδιῶν φουστανέλες, μαντίλες, φεσάκια, γιλέκα-τό λίγο φῶς, ἡ μυστικοπαθῆς ἀτμόσφαιρα, ἡ ὑποβλητικότητα τῶν ζεστῶν χρωμάτων, μᾶς μεταφέρουν στό παρελθόν, στά χρόνια τῆς Τουρκοκρατίας, ὅταν οἱ παραδόσεις μεταφέρονταν προφορικά ἀπό τούς γέροντες στή νεώτερη γενιά. Ὁ Γύζης, ἐξιδανικεύοντας τίς ἀναμνήσεις ἀπό τήν πατρίδα του, ἀνάγει τόν τύπο τῆς Ἑλληνίδας γερόντισσας σέ ἀντιπροσωπευτική φιγούρα τῆς ἑλληνικῆς φυλῆς, θεματοφύλακα τῶν παραδόσεων καί τῆς ἱστορίας. Ἐδῶ ἴσως θά πρέπει νά τονίσουμε τόν ἰδιαίτερο ρόλο πού παίζουν στήν οἰκογενειακή ζωή ὁ παπποῦς καί ἡ γιαγιᾶ, ὅπως τουλάχιστον φαίνεται μέσα ἀπό τά ἔργα τῶν Ἑλλήνων ζωγράφων τοῦ 19 ου αἰώνα. Ὁ Γεώργιος Ἰακωβίδης, ὁ ζωγράφος πού περισσότερο ἀπό κάθε ἄλλον ἀσχολήθηκε μέ τήν ἀπεικόνιση τοῦ παιδιοῦ καί μέ τή θέση του μέσα στήν οἰκογένεια, μᾶς ἔδωσε μιά σειρά ἔργων ὅπου ἀπεικονίζεται ἡ βαθιά ἀνθρώπινη σχέση πού συνδέει τό ἐγγόνι μέ τόν παπποῦ ἤ τή γιαγιᾶ, οἱ ὁποῖοι μέ πολύ μεγάλη τρυφερότητα τοῦ ἀφιερώνουν ἕνα σημαντικό κομμάτι τῆς ζωῆς τους. Μέσα σ ἕνα περιβάλλον χαρούμενο καί ζεστό ὅπως τό σπίτι καί ἡ οἰκογένεια, ὅπου κυριαρχεῖ ἡ ἤρεμη καί ἀπροβλημάτιστη ζωή, συμβαίνει εὐχάριστα καί συχνά κωμικά, μαρτυροῦν τήν αἰώνια αὐτή σχέση. Στό ἔργο «Ἡ ψυχρολουσία» 5 ἡ γιαγιᾶ μέ περίσσια φροντίδα πλένει τό μωρό, τό ὁποῖο ἀντιδρᾶ μέ τίς φωνές του. Κλαίγοντας γοερά προσπαθεῖ νά ξεφύγει ἀπό τά στιβαρά της χέρια, ἐνῶ στό ἔργο «Ἡ ἀγαπημένη τῆς γιαγιᾶς», 6 τό παιδί ἥσυχο κάθεται στά πόδια της, ὅπως ἄλλωστε συμβαίνει καί στό ἔργο τοῦ Νικολάου Γύζη 4

5 «Παπποῦς καί ἐγγονός» & στό ὁποῖο ὁ ἡλικιωμένος ἄνδρας εἶναι ἐπιφορτισμένος μέ τή φύλαξη τοῦ μωροῦ, πού κρατᾶ στοργικά στήν ἀγκαλιά του. Βέβαια αὐτονόητο εἶναι ὅτι ὁ ρόλος τῆς μάνας εἶναι κυρίαρχος στό σπίτι ἐφόσον ἀφορᾶ τή φροντίδα τῶν παιδιῶν στίς δύσκολες στιγμές, ὅπως συμβαίνει στό ἔργο τοῦ Γύζη «Ἡ ἄρρωστη» 8 στό ὁποῖο ἡ μαυροντυμένη μάνα πλέκοντας συντροφεύει τό ἄρρωστο παιδί της. Πένθος καί πόνος φορτίζουν τήν ἀτμόσφαιρα, τήν ὁποία κάνουν ἰδιαίτερα βαριᾶ τά ψυχρά χρώματα πού χρησιμοποιεῖ ὁ ζωγράφος, ἐνῶ ἀντίθετα στήν «Παιδική συναυλία» 9 τοῦ Ἰακωβίδη, μέσα ἀπό χαρούμενα ζεστά χρώματα τονίζεται ἡ εὐφροσύνη καί ἡ χαρά. Ἐδῶ ἡ μάνα μέ ἱλαρότητα κοιτάζει τό μωρό της πού παρακολουθεῖ ἐνθουσιασμένο τήν αὐτοσχέδια συναυλία τῶν παιδιῶν. Τό κόκκινο φόρεμα, τό φῶς ἀπό τά παράθυρα δίνουν τόν τόνο τῆς εὐδαιμονίας καί τῆς εὐτυχίας. Παράλληλα ὅμως μ αὐτές τίς οἰκογενειακές σκηνές πού ἔχουν φιλοτεχνηθεῖ στά πλαίσια τῆς ἠθογραφίας ὑπάρχει καί μιά ἄλλη σειρά ἔργων ὅπου παρουσιάζεται ὁ ρόλος τῆς οἰκογένειας στήν ἀστική κοινωνία τῆς ἐποχῆς στή πόλη, ὁ ὁποῖος αἰσθητοποιεῖται μέσα ἀπό τή ρητορική τῶν στάσεων, τόν ἐνδυματολογικό κώδικα, τήν ἑστίαση στό πρόσωπο, τήν ἔντονη παρουσία τοῦ βιβλίου ἤ ἐξαρτημάτων ἐνδεικτικῶν τῆς τάξης τῶν ἀπεικονιζομένων. Παρόλο πού οἱ εἰκόνες αὐτές δέν εἶναι πολλές στή νεοελληνική τέχνη, ὡστόσο σηματοδοτοῦν μιά ἐποχή μέ τούς κώδικες ζωῆς τῶν ἀστικῶν οἰκογενειῶν. Στήν «Οἰκογενειακή προσωπογραφία» 10 τοῦ Νικολάου Ξυδιᾶ γίνεται προσπάθεια ἀπομάκρυνσης ἀπό μιά συμβατική καί τυπική ἀπεικόνιση καί τονίζεται μέ κάποια ἰδιαίτερη ἔμφαση ἡ προσωπικότητα τοῦ πατέρα πού κυριαρχεῖ στό κέντρο τοῦ πίνακα. Πίσω του στέκεται ὅρθια ἡ μητέρα, τό μόνο ὄρθιο πρόσωπο στή σύνθεση, ἕτοιμη γιά ὅ,τι χρειασθοῦν τά ὑπόλοιπα μέλη τῆς οἰκογένειας. Σέ παρόμοια ἀτμόσφαιρα κινεῖται καί «Ἡ οἰκογένεια τοῦ καλλιτέχνη» 11 τοῦ Γεωργίου Ἄβλιχου, πού ἀναπλάθει μιά οἰκεία καθημερινή σκηνή τῆς οἰκογένειας τοῦ ζωγράφου. Στό ἐσωτερικό ἑνός δωματίου, πού κατά πᾶσαν πιθανότητα εἶναι τό ἐργαστήριο τοῦ ζωγράφου, ὅπως δείχνει ὁ πίνακας πάνω στό καβαλέτο δεξιά, τρία πρόσωπα κάθονται ἀναπαυτικά, ἀπορροφημένα στίς ἀσχολίες τους. Ἡ μητέρα πλέκει, τά παιδιά διαβάζουν, μιά εἰκόνα γαλήνιας, οἰκογενειακῆς στιγμῆς ἀλλά συγχρόνως καί ἐσωστρέφειας, ἴσως καί ἀπουσίας ἐπαφῆς μεταξύ τῶν μελῶν. Στά τελευταῖα χρόνια τοῦ 19 ου αἰώνα καί στά πρῶτα τοῦ 20 ου εἶναι εὐρύτατα διαδεδομένος ὁ τρόπος ἀπεικόνισης μητέρας καί κόρης σέ φωτογραφικές πόζες τῆς ἐποχῆς. Σ αὐτό τό ἔργο πάλι τοῦ Γεωργίου Ἰακωβίδη πού φιλοτεχνήθηκε τό 1905, ἀπεικονίζονται ἡ Κυρία Στεφάνου Ράλλη μέ τή κόρη της. 12 Ἡ μητέρα σοβαρή καί ἐπιβλητική, φορώντας ἐπίσημα ροῦχα καί πολύτιμα κοσμήματα κάθεται σέ μιά πολύθρόνα ἐνῶ 5

6 δίπλα της ἡ κόρη της ὄρθια, ντυμένη ἐπίσης ἐπίσημα ἀκουμπᾶ τρυφερά ἀπάνω της. Στήν ὅλη παρουσίαση τοῦ θέματος δίνεται ἔμφαση στήν κοινωνική θέση τῶν ἀπεικονιζομένων, καθώς ὑπάρχουν ὅλα ἐκεῖνα τά στοιχεῖα πού τήν ἐπιδεικνύουν. Ἤδη ὅμως ἀπό τίς ἀρχές τοῦ 20 ου αἰώνα ἡ ἀντιμετώπιση τῆς οἰκογένειας ἀπό τούς καλλιτέχνες διαφοροποιεῖται. Ποικίλα θέματα, ποικίλες τεχνοτροπίες μορφοποιοῦν ποικίλες ἀντιλήψεις καί ἑρμηνεῖες, ὁ παραδοσιακός χῶρος ὑποχωρεῖ καί ὁ ἀστικός κυρίως τῆς Ἀθήναςκατακτᾶ πρωτεύουσα θέση. Ὁ αὐτοβιογραφικός χαρακτήρας κερδίζει ἔδαφος ὅπως καί ἡ μητρότητα καί ἡ ἀνάπτυξη τῆς γλυπτικῆς καί τῆς χαρακτικῆς πλουτίζουν τίς εἰκαστικές διατυπώσεις. «Οἱ νταντάδες στόν Κῆπο»13 τοῦ Θεόφραστου Τριανταφυλλίδη δίνουν μιά χαρακτηριστική εἰκόνα τῆς ἀνάπτυξης τῆς ἀστικῆς τάξης στήν Ἑλλάδα τά χρόνια τοῦ Μεσοπολέμου. Ἡ πόλη, τά ἐνδυματολογικά στοιχεῖα, οἱ νταντάδες, τά παιχνίδια τῶν παιδιῶν δίνουν τό στῖγμα τῆς κοινωνικῆς ἀνόδου ἀλλά καί ἡ ἀπόδοση τοῦ χαρακτήρα τους μέσα ἀπό τή χρωματική φόρμα, χωρίς ἐμμονή σέ περιγραφικά ἤ νατουραλιστικά στοιχεῖα δίνει στή σύνθεση τό μέτρο τῆς εὐαισθησίας τοῦ καλλιτέχνη μέ τή λυρική, ποιητική ἀτμόσφαιρα πού τήν προικίζει. Ἡ Πηνελόπη Οἰκονομίδη, μέ τό ἔργο της «Μητρότητα» 14 προβάλλει δύο κόσμους διαφορετικούς καί συγχρόνως ταυτισμένους, τή μνημειακή ἐσωστρεφή, σοβαρή μορφή τῆς μάνας καί τό γεμάτο κίνηση σωματάκι τοῦ παιδιοῦ μέ τό περίεργο αὐθάδικο προσωπάκι. Ἡ στοχαστική ἠρεμία τῆς μάνας καί ἡ γεμάτη ἔνταση ἔκφραση τοῦ παιδιοῦ ἀπεικονίζονται μέσα ἀπό τή διεισδυτική ματιά τῆς ζωγράφου, ἡ ὁποία μέ τήν ἐμμονή της σέ κάποιες περιγραφικές λεπτομέρειες, ὅπως τό κράτημα τοῦ παιδιοῦ ἀπό τό δάκτυλο τῆς μητέρας καί ὁ ὑπερτονισμός τοῦ μητρικοῦ χεριοῦ ἀναδεικνύουν τή βαθιά σημασία αὐτῆς τῆς χειρονομίας, τή σχέση ἐξάρτησης καί προστασίας. Μορφές πού ἀπεικονίζονται σέ μιά καθαρά φωτογραφική πόζα, εἶναι ἡ «Οἰκογένεια τοῦ Σπύρου Βασιλείου», 15 ἡ δική του οἰκογένεια μέ τά φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά τους καί τή δική τους διακριτική παρουσία στό βάθος. Τά παιδιά παραγματικές, ἔντονες παρουσίες παρά τήν ἐπισημότητα τῆς στάσης ἀναδεικνύουν τήν ἀφέλεια καί τήν ἀθωότητα τῆς ἡλικίας τους, ἐνῶ ἡ μητέρα, πού καταλαμβάνει ὅλο τό ὕψος τοῦ πίνακα, κυριαρχεῖ προστατευτική στό μέσο. Γιά τή Βάσω Κατράκη ἡ ζωή τῶν κατοίκων τῆς γενέτειράς της, τό Αἰτωλικό Μεσολογγίου, ὑπῆρξε συχνά πηγή ἔμπνευσής της. Μιά οἰκογένεια κεραμιδάδων 16 ἐπιστρέφει μετά τό τέλος μιᾶς κοπιαστικῆς ἡμέρας. Οἱ κουρασμένες μορφές, ὁδηγοῦν στήν κοινωνική προσέγγιση τοῦ θέματος, πού συνειδητά ἐπιλέγει ἡ Κατράκη, στέλνοντας μηνύματα ξεκάθαρα γιά τό μόχθο τοῦ ἁπλοῦ λαοῦ, ποτέ ὅμως κραυγαλέα ἀλλά σέ 6

7 τόνους χαμηλούς πού πάντα χαρακτηρίζουν τήν ἀνθρωποκεντρική χαρακτική της. Ἡ ὑπέρβαση τῆς ἠθογραφικῆς ὅρασης μετά τό Β Παγκόσμιο πόλεμο καί ἡ δυνατότητα νά πλησιάσουν οἱ καλλιτέχνες κριτικά τό ἀντικείμενό τους, σηματοδοτοῦν μιά νέα εἰκόνα τῆς παρουσίασης τοῦ θέματος τῆς οἰκογένειας πού ἐντάσσεται πλέον στόν προβληματισμό πού ἀνατρέπει παραδοσιακές ἀξίες, ὄχι τόσο τίς ἠθικές πού εἶναι αἰώνιες καί μοναδικές, ὅσο τίς ἐκφραστικές. Ἡ «Μητρότητα», ἀπό τίς» κουροτρόφους» τῆς Ἀρχαιότητας καί τίς ποικίλες βυζαντινές ἀπεικονίσεις τῆς Παναγίας μέ τό Χριστό, μέχρι τίς Μαντόνες τῆς Δυτικῆς Τέχνης καί τίς Μητρότητες τοῦ Πικάσσο, ὑπῆρξε στή τέχνη ἕνα θέμα τό ὁποῖο πέρα ἀπό κάθε διηγηματική διάθεση ἤ συναισθηματική φόρτιση, συνδεόταν πάντα μέ τό νοηματικό περιεχόμενο πού ὁδηγοῦσε στήν ἀρχέγονη σχέση μάνας-τέκνου καί τόν ἀπόλυτο δεσμό τους, ἄσχετα ἀπό κοινωνικές καί ἠθικές συμβατότητες καί ἀποδοχές. Ὁ Μάριος Λοβέρδος, γιά νά ἀναφερθοῦμε καί στήν γλυπτική, στίς ἄπειρες παραλλαγές τῆς ἀπεικόνισης τῆς σχέσης μάνας-παιδιοῦ, προχωρεῖ πέρα ἀπό τίς φυσιοκρατικές ἀντιλήψεις γιά τή σωματικότητα τῶν μορφῶν, καί μέ τήν ἄυλη φιγούρα του θέλει νά τονίσει τήν πνευματική ὑπόσταση τοῦ ἀνθρώπου, ἐνῶ ἡ ἐπιμήκυνση καί ἡ σχηματοποίηση ὑποβάλλουν τήν ψυχική ἀνάταση, 17 Ὁ ὑπερτονισμός κι ἐδῶ τῶν χεριῶν τῆς μάνας, καί τό κατευθείαν βλέμμα τῶν δύο προσώπων σηματοδοτεῖ τήν ἀρχετυπική σχέση ἐξάρτησης μάνας-παιδιοῦ. Τήν ἴδια σχέση συναντάμε καί στό ἔργο τοῦ Γιώργου Σικελιώτη 18 στό ὁποῖο ἡ μνημειακή ἀπόδοση τῶν μορφῶν, παρά τή βαριά σωματικότητα, εἶναι αὐτή πού δίδει τόν πνευματικό χαρακτήρα στό ἔργο. Βέβαια δέν εἶναι δυνατόν μέσα στό χρόνο πού διαθέτουμε νά ἀναφερθοῦμε στίς τόσες παραλλαγές τοῦ θέματος τῆς οἰκογένειας στό ἔργο τῶν παλαιοτέρων ὅσο καί τῶν νεωτέρων καλλιτεχνῶν. Θά ἤθελα ὅμως γιά μιά ἀκόμη φορά νά τονίσω ὅτι οἱ σκηνές μέ θέμα τήν οἰκογένεια, πέρα ἀπό καθαρά καλλιτεχνικό ἐνδιαφέρον πού παρουσιάζουν ἀφοῦ λογικά καί μορφολογικά ἀκολοθοῦν τήν ἐξέλιξη τῆς νεοελληνικῆς τέχνης, ἀποτελοῦν -ὡς ἕνα βαθμό- τούς δεῖκτες τῆς στάσης τῆς κοινωνίας ἀπέναντι σ αὐτήν μέσα στά πλαίσια τῶν κοινωνικῶν-πολιτισμικῶν συνθηκῶν, πού ἀσφαλῶς συνιστοῦν ρυθμιστικούς παράγοντες γιά τήν εἰκαστική ἀντιμετώπιση θεμάτων σέ μιά σαφή κοινωνική καί ἰδεολογική διάσταση. 7

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012

ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012 ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012 Συγγραφέας: dimdom 2 ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012 ΦΑΚΟΙ Τό φῶς ἀπό τά κοντινά ἀντικείμενα συγκλίνει πίσω ἀπό τό φακό, στό ἐπίπεδό

Διαβάστε περισσότερα

Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα. Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν στήν εὐρωπαϊκή καί ἑλληνική

Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα. Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν στήν εὐρωπαϊκή καί ἑλληνική Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα Τῆς κας Φώνης Παπαρηγοπούλου-Σκορίνη, Ἀναπλ. Καθηγ. Ἀστικοῦ Δικαίου, Νομικῆς Σχολῆς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν

Διαβάστε περισσότερα

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας «Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας Οι παππούδες κ οι γιαγιάδες ανά τον κόσμο Κοινό εύρημα ότι όλοι επιθυμούν

Διαβάστε περισσότερα

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία

Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Βασικοί κανόνες σύνθεσης στη φωτογραφία Πάτρα, Δεκέμβρης 2012 Ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην τέχνη και την πληροφόρηση; Πώς μπορεί η φωτογραφία να είναι τέχνη, εάν είναι στενά συνδεδεμένη με την αυτόματη

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Σημερινή Προστασία τῆς Μητρότητας καί τοῦ Παιδιοῦ Ἀντικίνητρο γιά τήν Γονιμότητα

Ἡ Σημερινή Προστασία τῆς Μητρότητας καί τοῦ Παιδιοῦ Ἀντικίνητρο γιά τήν Γονιμότητα Ἡ Σημερινή Προστασία τῆς Μητρότητας καί τοῦ Παιδιοῦ Ἀντικίνητρο γιά τήν Γονιμότητα Τῆς κας. Χριστίνας Βάγια «Οὐδέν γάρ μητρός εὐσπλαχνότερον καί τούτῳ λέγω ἵνα τιμᾶσθαι νομοθετήσω τάς μητέρας». Ἁγ. Γρηγόριος

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία 2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία Α Μέρος: ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ Τα επίπεδα συνείδησης Ύπνος Μισοξύπνιο Αφύπνιση Ελάχιστη εργασία των εξωτερικών αισθήσεων Με εικόνες

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ε Χ Ν Η ΟΡΙΣΜΟΣ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ

Τ Ε Χ Ν Η ΟΡΙΣΜΟΣ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ Τ Ε Χ Ν Η ΟΡΙΣΜΟΣ Τέχνη είναι η συνειδητή ενέργεια αλλά και η ιδιαίτερη ικανότητα του ανθρώπου για δημιουργία έργων που προκαλούν αισθητική συγκίνηση και αναπτύσσουν προβληματισμό. Μέσω της τέχνης δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ιστορίες δωματίων Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές και οι μαθήτριες μέσα από διάφορες δραστηριότητες που αφορούν στο δωμάτιό τους

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση προλογοσ Το βιβλίο αυτό αποτελεί καρπό πολύχρονης ενασχόλησης με τη θεωρητική μελέτη και την πρακτική εφαρμογή του παραδοσιακού χορού και γράφτηκε με την προσδοκία να καλύψει ένα κενό όσον αφορά το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Σχέσεις γονέων-εφήβων (1956)

Κείμενο Σχέσεις γονέων-εφήβων (1956) Κείμενο Σχέσεις γονέων-εφήβων (1956) Μελετώντας κανείς τις σχέσεις των εφήβων και των γονέων μέσα από το πρίσμα της επικράτησης ενός γενικότερου πνεύματος ελευθερίας αντιλαμβάνεται ότι ο διάλογος αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΟΡΑΛΗΣ (1916-2009): Η ζωή και το έργο του μεγάλου ζωγράφου, χαράκτη, σκηνογράφου και δάσκαλου. Η ζωή και το έργο του Γιάννης Μόραλης (Αρτα, 1916-Αθήνα 2009) Ζωγράφος και χαράκτης, μια από τις

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός. τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1. Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά

Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός. τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1. Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά ΛΟΥΚΙΑ Μ.ΜΟΥΣΟΥΡΟΥ, Καθηγήτρια Παντείου Πανεπιστημίου Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1 Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά οἰκογενειακά σχήματα φαίνεται

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτική Παρουσίαση τῶν Ἐρευνῶν τοῦ ΕΚΚΕ γιά τήν γονιμότητα: 1983, 1997, 1999

Συνοπτική Παρουσίαση τῶν Ἐρευνῶν τοῦ ΕΚΚΕ γιά τήν γονιμότητα: 1983, 1997, 1999 Συνοπτική Παρουσίαση τῶν Ἐρευνῶν τοῦ ΕΚΚΕ γιά τήν γονιμότητα: 1983, 1997, 1999 Τῆς κας Χάρη Συμεωνίδου Διευθύντριας Ἐρευνῶν ΕΚΚΕ 1. Εἰσαγωγή Ἡ γονιμότητα εἶναι ἕνα πολύσύνθετο φαινόμενο καί ἡ μελέτη της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας Μουσείο Γ.Ι. Κατσίγρα Γυμνάσιο Αγιάς Η ιδέα του Ωραίου από εποχή σε εποχή και από τόπο σε τόπο 1 Συμμετέχοντες Σχολείο: Γυμνάσιο Αγιάς Τμήμα: Β2 Αριθμός μαθητών: 19 Αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι,

Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι, Κύριε Βουλευτή, Κύριε Περιφερειάρχα, Κύριε Δήμαρχε, Σεβαστοί Πατέρες, Κυρίες και Κύριοι, Όπως πολλοί Βρετανοί της γενιάς μου, μεγάλωσα σε μια οικογένεια και πήγα σε ένα σχολείο όπου η μνήμη και η απόδοση

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΑΘΗΝΑ

Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΑΘΗΝΑ Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΑΘΗΝΑ 4 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ - ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2012 13 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΤΜΗΜΑ : Α4 ΕΙΡΗΝΗ ΜΑΡΑΖΑΚΗ, ΜΑΡΙΑ ΜΕΡΑΜΒΕΛΙΩΤΑΚΗ, ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΠΑ ΑΚΗ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ : ΕΥ. ΣΕΡ ΑΚΗ 1 Ο ρόλος του οίκου

Διαβάστε περισσότερα

Μιλώντας με τα αρχαία

Μιλώντας με τα αρχαία Επίσκεψη στο μαντείο της Δωδώνης Πώς έβλεπαν το μέλλον οι αρχαίοι; Πώς λειτουργούσε το πιο αρχαίο μαντείο της Ελλάδας; Τι μορφή, σύμβολα και ρόλο είχε ο κύριος θεός του, ο Δίας; Τι σημασία είχαν εκεί οι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Νίκη της Δράμας»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Νίκη της Δράμας» Δράμα 29-10-2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ «Η Νίκη της Δράμας» Πραγματοποιήθηκαν στις 28 Οκτώβρη 2013 τα αποκαλυπτήρια του μνημείου - σύμβολο για την επέτειο των 100 χρόνων από την απελευθέρωση του τόπου μας, που γιορτάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οι Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος

Οι Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος Οι Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος Τήν 11η τοῦ μηνός Μαΐου ἑορτάζει ἡ Εκκλησία μας τή μνήμη τῶν δύο ἰσαποστόλων ἁγίων Κυρίλλου καί Μεθοδίου, φωτιστῶν τῶν Σλαύων. Οἱ ἅγιοι αὐτοί ἔζησαν τόν ἔνατο μ. Χ. αἰ.,

Διαβάστε περισσότερα

OMIΛΙΑ ΠΑΝΙΕΡΟΤΑΤΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗ ΚΙΤΙΟΥ Κ.Κ.ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΟ Ρ.Ι.Κ

OMIΛΙΑ ΠΑΝΙΕΡΟΤΑΤΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗ ΚΙΤΙΟΥ Κ.Κ.ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΟ Ρ.Ι.Κ OMIΛΙΑ ΠΑΝΙΕΡΟΤΑΤΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗ ΚΙΤΙΟΥ Κ.Κ.ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΤΟ Ρ.Ι.Κ Αγαπητοί μου Χριστιανοί, Σας ευχαριστώ που μου δίνεται σήμερα την ευκαιρία, να μοιραστώ μαζί σας τις σκέψεις και το όραμά μου για την Εκκλησία

Διαβάστε περισσότερα

«Στου Κεμάλ το Σπίτι» του Γιώργου Ιωάννου. Aπαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου

«Στου Κεμάλ το Σπίτι» του Γιώργου Ιωάννου. Aπαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου 1 «Στου Κεμάλ το Σπίτι» του Γιώργου Ιωάννου Aπαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου 1) Γιατί τα αρχικώς αρνητικά συναισθήματα του αφηγητή απέναντι στη γυναίκα μετατρέπονται εν τέλει σε θετικά; Τι

Διαβάστε περισσότερα

Σύνοδος οὐρανοῦ καί γῆς

Σύνοδος οὐρανοῦ καί γῆς Σύνοδος οὐρανοῦ καί γῆς...ἡ ὀρθόδοξη εἰκόνα εἶναι καρπός τῆς ἀποκαλυπτικῆς ἐμπειρίας τῶν θεουμένων ἁγίων. Εἶναι γνωστόν ὅτι οἱ ἅγιοι, ὅταν φθάνουν στήν θέωση καί τήν θεωρία τῆς δόξης τοῦ Θεοῦ, μετέχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο Η ενδυμασία και η σημασία της για τον άνθρωπο Η ενδυμασία αποτελείται από κάθε τι με το οποίο ο άνθρωπος καλύπτει και στολίζει το σώμα του. Περιλαμβάνει δηλαδή τα ρούχα και

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1 α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. αν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

Σκέψεις για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Σαμπάνη «Σκανταλόπετρα» από την Ιουλία Ιωάννου

Σκέψεις για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Σαμπάνη «Σκανταλόπετρα» από την Ιουλία Ιωάννου Ημερομηνία 20/11/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://agrinio-life.gr/ Ιουλία Ιωάννου http://bit.ly/1skxbmb Σκέψεις για το μυθιστόρημα του Σωτήρη Σαμπάνη «Σκανταλόπετρα» από την Ιουλία Ιωάννου 42 Views November

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ 1 ο Μάθημα Προγραμματισμένα μαθήματα 2/10, 9/10, 16/10, 23/10, 30/10, 6/11, 13/11, 20/11, 27/11, 4/12, 11/12,

Διαβάστε περισσότερα

21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ

21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ 21 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΤΆ ΤΟΥ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΕΤΙΚΩΝ ΔΙΑΚΡΙΣΕΩΝ 1 ο Νηπιαγωγείο Κυπαρισσίας Διαβάσαμε το παραμύθι: «ΧΑΡΟΥΜΕΝΟ ΛΙΒΑΔΙ» Ερώτηση: ΠΟΙΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΔΕΧΟΝΤΑΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ; - Αυτοί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

Ἕνας ἡσυχαστής τοῦ Ἁγίου Ὄρους στήν καρδιά τῆς πόλης: ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης

Ἕνας ἡσυχαστής τοῦ Ἁγίου Ὄρους στήν καρδιά τῆς πόλης: ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης Ἕνας ἡσυχαστής τοῦ Ἁγίου Ὄρους στήν καρδιά τῆς πόλης: ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης Θανάσης Ν. Παπαθανασίου Eνας HςυχαςτHς του AγIου Oρους ςτhν καρδιa τῆς πoλῆς Ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης ἐπιμέλεια

Διαβάστε περισσότερα

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1.

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. 2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. : - :. : : ( /,, ) :...., -, -.,,... 1.,, 2,,,....,,,...,, 2008 1. 2. - : On Demand 1. 9 2. 9 2.1 9 2.2 11 2.3 14 3. 16 3.1 16 3.1.1 16 3.1.1. 16 3.1.1. 25 3.1.2 26

Διαβάστε περισσότερα

11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες

11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες 11. Γυναίκες πολεµίστριες και ηρωίδες Συλλογή-επιλογή:Μ. ΛΟΟΣ Μετάφραση: Μ. ΣΚΟΜΠΑ Επιµέλεια: Β. ΚΑΝΤΖΑΡΑ Κλεοπάτρα 69 30 π.χ. Αίγυπτος -Βασίλισσα Η Κλεοπάτρα γεννήθηκε το 69 π.χ. Βασίλεψε στην Αίγυπτο

Διαβάστε περισσότερα

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας.

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀναγνωσθήτω ἐπ Ἐκκλησία Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀγαπητοί ἐν Χριστῷ Ἀδελφοί. «Ὁ Χριστός μεθ ἡμῶν καί οὐδείς καθ ἡμῶν» Μέ αἴσθημα εὐθύνης καί πικρίας ἀναλογιζόμενος

Διαβάστε περισσότερα

Ὁ ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός (25η Μαρτίου)

Ὁ ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός (25η Μαρτίου) ΜΑΘΗΜΑ 24ο Ἐπίκαιρο Ὁ ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός (25η Μαρτίου) Σήμερα, παιδιά, θά ξεκινήσουμε μ ἕνα πείραμα: Ἀνάβουμε ἕνα κερί καί καλοῦμε ἕνα ἀπό τά παιδιά γιά νά τό σβήσει. Ἀρχικά δέν προστατεύουμε τή φλόγα,

Διαβάστε περισσότερα

Πένυ Παπαδάκη : «Με οδηγούν και οι ίδιοι οι ήρωες στο τέλος που θα ήθελαν» Τετάρτη, 29 Μάρτιος :13

Πένυ Παπαδάκη : «Με οδηγούν και οι ίδιοι οι ήρωες στο τέλος που θα ήθελαν» Τετάρτη, 29 Μάρτιος :13 Πένυ Παπαδάκη : «Με οδηγούν και οι ίδιοι οι ήρωες στο τέλος που θα ήθελαν» Τετάρτη, 29 Μάρτιος 2017-11:13 Από τη Μαίρη Γκαζιάνη Η συγγραφέας Πένυ Παπαδάκη καταπιάνεται με ένα ακόμα κοινωνικό θέμα στο νέο

Διαβάστε περισσότερα

Τά δύο βιβλία τοῦ Θεοῦ

Τά δύο βιβλία τοῦ Θεοῦ ΜΑΘΗΜΑ 1ο Γένεσις 1,1-2,7 Τά δύο βιβλία τοῦ Θεοῦ Ὡς ἀφόρμηση θά μπορούσαμε νά ἑτοιμάσουμε μιά ἔκθεση φωτογραφίας ἤ μιά προβολή μέ τοπία πού θυμίζουν τίς καλοκαιρινές διακοπές καί μέ ἄλλες εἰκόνες πού παρουσιάζουν

Διαβάστε περισσότερα

Ἀποστολή καί Ἱεραποστολή στήν Μέση Ἀνατολή

Ἀποστολή καί Ἱεραποστολή στήν Μέση Ἀνατολή Ἀποστολή καί Ἱεραποστολή στήν Μέση Ἀνατολή Πρώτη φορά πῆγα στόν Βόρειο Λίβανο, διά τῆς Δαμασκοῦ τῆς Συρίας, τόν Φεβρουάριο τοῦ ἔτους 1988, γιά νά διδάξω στήν Μπελεμέντειο Θεολογική Σχολή «Ἅγιος Ἰωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η

Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η Victoria is back! Της Μαριάννας Τ ιρά η Victoria is back! Με αφορμή την επίσκεψη της Βικτώριας Χίσλοπ στο Ρέθυμνο της Κρήτης για την παρουσίαση του καινούριου της βιβλίου Ανατολή, άρπαξα την ευκαιρία να

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ" ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

«ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ «Ο Πολιτισμός ως εργαλείο Ανάπτυξης της Νησιωτικής Ελλάδας». «ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ" ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική Κυρίες και κύριοι, Καταρχήν να συγχαρώ την Ένωση Περιφερειών για την πρωτοβουλία της οργάνωσης της σημερινής εκδήλωσης ενόψει

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα

O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα Ελένη Γερουλάνου O Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα Με οδηγό τα κυκλαδικά ειδώλια εικονογράφηση Φίλιππος Φωτιάδης Τα συναισθήματα, όπως η χαρά, ο θαυμασμός, ο φόβος, η αμηχανία, είναι έννοιες που

Διαβάστε περισσότερα

Έχετε δει ή έχετε ακούσει κάτι για τον πίνακα αυτό του Πικάσο;

Έχετε δει ή έχετε ακούσει κάτι για τον πίνακα αυτό του Πικάσο; Έχετε δει ή έχετε ακούσει κάτι για τον πίνακα αυτό του Πικάσο; Πάμπλο Πικάσο (25 Οκτωβρίου, 1881-8 Απριλίου, 1973) ήταν και είναι ένας από τους κυριότερους Ισπανούς εκπροσώπους της τέχνης του 20ου αιώνα,

Διαβάστε περισσότερα

Μιμίκα Κρανάκη, Ένα τόπι χρωματιστό

Μιμίκα Κρανάκη, Ένα τόπι χρωματιστό Μιμίκα Κρανάκη, Ένα τόπι χρωματιστό Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυμνασίου Απαντήσεις ερωτήσεων σχολικού βιβλίου σχ. βιβλίο (σελ. 184) Γυμνάσιο: 9.000 μαθήματα με βίντεο-διδασκαλία για όλο το σχολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΦΛΩΡΙΝΑ 2014 1 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : «ΣΕΡΓΙΑΝΙ ΣΤΟΥΣ ΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΟΥΓΑΡΙ ΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

18 \ 01\ 2015 Κείμενο : Σχέσεις γονέων εφήβων

18 \ 01\ 2015 Κείμενο : Σχέσεις γονέων εφήβων ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ 10 Ον\ μο :.. Α Λυκείου 18 \ 01\ 2015 Κείμενο : Σχέσεις γονέων εφήβων Μελετώντας κανείς τις σχέσεις των εφήβων και των γονέων μέσα από το πρίσμα της επικράτησης ενός γενικότερου

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεµα Νο 1: Σακίδιο πλάτης

Έκθεµα Νο 1: Σακίδιο πλάτης Η ιεθνής Αµνηστία στην Ελλάδα και η Oxfam θέλουν να ευχαριστήσουν τους Έλληνες και τις Ελληνίδες που µοιράστηκαν κοµµάτια της ζωής τους, µεταφορικά και κυριολεκτικά, και γι αυτό δηµιούργησαν το «Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. Οικογενειακό περιβάλλον και αγωγή. Η οικογένεια. Στάδια κοινωνικοποίησης µέσα από την οικογένεια:

Θέµατα της παρουσίασης. Οικογενειακό περιβάλλον και αγωγή. Η οικογένεια. Στάδια κοινωνικοποίησης µέσα από την οικογένεια: ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Θέµατα της παρουσίασης Οικογενειακό περιβάλλον και αγωγή Σακελλαρίου Κίµων Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα H οικογένεια ως

Διαβάστε περισσότερα

Οι γνώμες είναι πολλές

Οι γνώμες είναι πολλές Η Ψυχολογία στη Φυσική Αγωγή στο πλαίσιο του σχολικού περιβάλλοντος ΚασταμονίτηςΚωνσταντίνος Ψυχολόγος Οι γνώμες είναι πολλές Πολλές είναι οι γνώμες στο τι προσφέρει τελικά ο αθλητισμός στην παιδική ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Μήνυμα πρός Ἐκπαιδευτικούς Μέ τήν ἔναρξη τῆς νέας Σχολικῆς χρονιᾶς

Μήνυμα πρός Ἐκπαιδευτικούς Μέ τήν ἔναρξη τῆς νέας Σχολικῆς χρονιᾶς Ἀριθμ. Πρωτ.: 638 Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α Ι Ε Ρ Α Μ Η Τ Ρ Ο Π Ο Λ Ι Σ Π Α Τ Ρ Ω Ν Ἐν Πάτραις τῇ 10ῃ Σεπτεμβρίου 2015 Μήνυμα πρός Ἐκπαιδευτικούς Μέ τήν ἔναρξη τῆς νέας Σχολικῆς χρονιᾶς τοῦ Σεβασμιωτάτου

Διαβάστε περισσότερα

Ιδιότητες Χρωμάτων. 1 ο ΕΠΑ.Λ. Ιλίου / 5 ο ΣΕΚ Γ Αθήνας

Ιδιότητες Χρωμάτων. 1 ο ΕΠΑ.Λ. Ιλίου / 5 ο ΣΕΚ Γ Αθήνας Ιδιότητες Χρωμάτων Στοιχεία Σύνθεσης 1 ο ΕΠΑ.Λ. Ιλίου / 5 ο ΣΕΚ Γ Αθήνας Χατζηγιαννάκη Βασιλική Ιδιότητες Χρωμάτων Κόκκινο Μπλε Κίτρινο Πράσινο Γκρι Μαύρο Άσπρο Κόκκινο Απαλό κόκκινο δείχνει χαρά, σεξουαλικότητα,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 1. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 1. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 1. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 1. Δημιουργός του σχεδίου Ονοματεπώνυμο: ΣΟΥΛΤΑΝΑ ΑΒΕΛΛΑ ΠΕ01 Γυμνάσιο Μαυροχωρίου 1.2 Τίτλος σχεδίου διδασκαλίας(θέμα) ΜΕΓΑΛΩΝΟΥΜΕ ΚΑΙ ΑΝΑΖΗΤΟΥΜΕ 1.3

Διαβάστε περισσότερα

Κάιν καί Ἄβελ. ΜΑΘΗΜΑ 3ο. Γένεσις 4,1-15

Κάιν καί Ἄβελ. ΜΑΘΗΜΑ 3ο. Γένεσις 4,1-15 ΜΑΘΗΜΑ 3ο Γένεσις 4,1-15 Κάιν καί Ἄβελ Σέ κάποιους ναούς -ἴσως τό ἔχετε δεῖ- εἶναι ζωγραφισμένο πάνω ἀπό τήν Ὡραία Πύλη ἕνα μεγάλο μάτι. Ξέρετε γιατί; Γιά νά μᾶς θυμίζει μιά μεγάλη ἀλήθεια, ὅτι ὁ Θεός

Διαβάστε περισσότερα

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ.

χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη χορηγός: έργο εξωφύλλου: Το νησί Μελάνι και παστέλ σε ρυζόχαρτο επικολλημένο σε μουσαμά, 2014 100χ100 εκ. Μαρία Γιαννακάκη Ζ Ω Γ Ρ Α Φ Ι Κ Η Σεπτεμβρίος - Οκτώβριος 2014 Λεωφόρος Μακαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη).

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). 1. Σ ένα πολιτισμό όπου επικρατεί το εμπορικό πνεύμα και η

Διαβάστε περισσότερα

Δεοντολογία Επαγγέλματος Ηθική και Υπολογιστές

Δεοντολογία Επαγγέλματος Ηθική και Υπολογιστές Δεοντολογία Επαγγέλματος Ηθική και Υπολογιστές ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Τ.Ε.Ι. ΚΑΒΑΛΑΣ ΠΑΛΑΙΓΕΩΡΓΙΟΥ Γ. Ηθική Φορτισμένος και πολυσήμαντος όρος Εικόνα μιας «βαθύτερης εσωστρεφούς πραγματικότητας»

Διαβάστε περισσότερα

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ»

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» 9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» Πολλές φορές ο μόνος τρόπος για να αφηγηθείς τη δική σου ιστορία είναι μέσα από τις ιστορίες των άλλων. Ίσως ο μόνος τρόπος για να μιλήσεις για το

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο

Λίγα Λόγια Για Την Αγιογράφο Αγιογράφος Ραλλού Λιόλιου Κούση Βυζαντινές Εικόνες Οι βυζαντινές εικόνες είναι ιεροί πνευματικοί θησαυροί του Ανατολικού Ορθόδοξου Χριστιανισμού. Η βυζαντινή ζωγραφική είναι ένα από τα πιο σημαντικά επιτεύγματα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού Ημερομηνία 20/5/2016 Μέσο Συντάκτης Link vivlio-life.gr Βιργινία Αυγερινού http://vivlio-life.gr/%ce%ba%cf%81%ce%b9%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ae- %CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%BF-%CE%B2%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%BF-

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ Μ. Γκιόλιας, Ο Κοσμάς ο Αιτωλός και η εποχή του, Αθήνα 1972 Ιωάννης Μενούνος, Κοσμά Αιτωλού Διδαχές, Αθήνα 1979 Αρτ. Ξανθοπούλου-Κυριακού, Ο

Διαβάστε περισσότερα

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνθέσεις από το Αιγαίο και τη Μεσόγειο, Ποίηση και ζωγραφική κ ά. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης του ήµου Ρόδου, µε χαρά ανακοινώνει την ατοµική εικαστική έκθεση, του γνωστού «δικού µας» ζωγράφου Μάνου Αναστασιάδη, που θα φιλοξενήσει στην "Νέα Πτέρυγά" του,

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩ ΘΑ ΔΙΔΑΞΟΤΜΕ ΣΗΝ ΙΣΟΡΙΑ Ε ΝΕΟΤ ΜΕ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΗ (Περίληψη Ὁμιλίας) Κωνσταντῖνος Φολέβας- Πολιτικός Ἐπιστήμων

ΠΩ ΘΑ ΔΙΔΑΞΟΤΜΕ ΣΗΝ ΙΣΟΡΙΑ Ε ΝΕΟΤ ΜΕ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΗ (Περίληψη Ὁμιλίας) Κωνσταντῖνος Φολέβας- Πολιτικός Ἐπιστήμων ΠΩ ΘΑ ΔΙΔΑΞΟΤΜΕ ΣΗΝ ΙΣΟΡΙΑ Ε ΝΕΟΤ ΜΕ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΙΣΗ (Περίληψη Ὁμιλίας) Κωνσταντῖνος Φολέβας- Πολιτικός Ἐπιστήμων Ο Εύριπίδης δίδασκε ὅτι εἶναι εὐτυχής ὅποιος γνωρίζει Ἱστορία: «Ὄλβιος ὅστις Ἱστορίης ἔσχεν

Διαβάστε περισσότερα

Α. Δράσεις που αναπτύσσονται στο πλαίσιο της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης «Πάφος 2017»

Α. Δράσεις που αναπτύσσονται στο πλαίσιο της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης «Πάφος 2017» ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ ΣΤΟΧΟΣ 3 ος : Η αξιοποίηση του πολιτιστικού πλούτου του συνόλου των κατοίκων της Ευρώπης και η ανάδειξη των κοινών στοιχείων και της πολυμορφίας των ευρωπαϊκών πολιτισμών, μέσα από πολιτιστικές

Διαβάστε περισσότερα

αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης

αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης αναδιπλώσεις της μορφής και της ύλης ζωγραφική - κόσμημα Η Ρουμπίνα Σαρελάκου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1950. Αρχικά μαθήτευσε κοντά στους ζωγράφους Π. Σαραφιανό, Ν.Νικολάου και Γ. Μόραλη. Τελείωσε το Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο.

Δουλεύει, τοποθετώντας τούβλα το ένα πάνω στο άλλο. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ Παραδείγματα με συμπληρωμένα Φύλλα εργασίας Φύλλο εργασίας Α α. Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, χρησιμοποιώντας τη φαντασία σας. Δώστε ταυτότητα στο παιδί της φωτογραφίας. Όνομα Ίντιρα Ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ. Η ΟΜΑΔΙΚΗ ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ (σύντομη ιστορική αναδρομή) Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΤΟΥ ΑΔΑΜΑΝΤΙΟΥ ΔΙΑΜΑΝΤΗ ΚΑΙ Η ΛΑΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΤΕΤΣΗ

ΜΟΥΣΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ. Η ΟΜΑΔΙΚΗ ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ (σύντομη ιστορική αναδρομή) Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΤΟΥ ΑΔΑΜΑΝΤΙΟΥ ΔΙΑΜΑΝΤΗ ΚΑΙ Η ΛΑΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΤΕΤΣΗ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ Η ΟΜΑΔΙΚΗ ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ (σύντομη ιστορική αναδρομή) Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΤΟΥ ΑΔΑΜΑΝΤΙΟΥ ΔΙΑΜΑΝΤΗ ΚΑΙ Η ΛΑΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΤΕΤΣΗ Έρευνα-Μελέτη-Παρουσίαση: Μαρίνα Ζερβού Rembrandt (1606-1669)

Διαβάστε περισσότερα

31 Μάιος Στη Λαμία χθες η Λένα Μαντά Επιμέλεια MAG24 Team Κατηγορία Εκδηλώσεις

31 Μάιος Στη Λαμία χθες η Λένα Μαντά Επιμέλεια MAG24 Team Κατηγορία Εκδηλώσεις 31 Μάιος Στη Λαμία χθες η Λένα Μαντά Επιμέλεια MAG24 Team Κατηγορία Εκδηλώσεις Η επιτυχημένη συγγραφέας παρουσίασε τη νέα της δουλειά και υπέγραψε αντίτυπα στις φανατικές της αναγνώστριες. Ασφυκτικά γεμάτο

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ ἀνάσταση τοῦ Λαζάρου - Ἡ θριαμβευτική εἴσοδος στά Ἰεροσόλυμα

Ἡ ἀνάσταση τοῦ Λαζάρου - Ἡ θριαμβευτική εἴσοδος στά Ἰεροσόλυμα ΜΑΘΗΜΑ 26ο Ἐπίκαιρο Ἡ ἀνάσταση τοῦ Λαζάρου - Ἡ θριαμβευτική εἴσοδος στά Ἰεροσόλυμα Πλησιάζει ἡ μεγαλύτερη γιορτή τῆς πίστης μας, τό Πάσχα. Ξέρετε, παιδιά, τί σημαίνει «Πάσχα»; Εἶναι ἑβραϊκή λέξη καί σημαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Ἡδιά ζώσης διδασκαλία (ἀκουστική παράδοση) τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ὃπως τήν μεταλαμπάδευσε ὁ Θρασύβουλος Στανίτσας

Ἡδιά ζώσης διδασκαλία (ἀκουστική παράδοση) τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ὃπως τήν μεταλαμπάδευσε ὁ Θρασύβουλος Στανίτσας Γ Συνέδριο «Θεωρία καί Πράξη τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ἡ Ὁκταηχία» Τετάρτη 18 Ὀκτωβρίου 2006 Ἡδιά ζώσης διδασκαλία (ἀκουστική παράδοση) τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ὃπως τήν μεταλαμπάδευσε Ἀθανάσιος Ἰ. Παϊβανᾶς www.paivanas.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΚΑΙ Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΔΕΥΤΕΡΑ 18 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Το κείµενο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 9 ο ΓΕΛ Πατρών ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΑΚΙΤΣΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΟΛΙΑΒΡΑ ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΥΛΑΙΔΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΟΜΑΔΑ: Tom&Jerry Υπεύθυνοι καθηγητές:

Διαβάστε περισσότερα

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) Δράσης KA1 του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Jean Monnet

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΑΘΗΝΑ 2011 Έκδοση: c Πνευματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου 19-10-2015

Δελτίο Τύπου 19-10-2015 Ιβήριδος 9, T.K. 54351 Θεσσαλονίκη, τηλ.: 2310 905164, fax: 2310 903721 Email επικοινωνίας: anestis_anastasiadis@yahoo.gr, axmetaloulis@gmail.com Ιστοσελίδα: www.loutropoleis.com Δελτίο Τύπου 19-10-2015

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ψηφιακής Φωτογραφίας. Οδηγός Συµµετοχής

Εργαστήριο Ψηφιακής Φωτογραφίας. Οδηγός Συµµετοχής Εργαστήριο Ψηφιακής Φωτογραφίας Οδηγός Συµµετοχής Το «Εργαστήριο Ψηφιακής Φωτογραφίας» είναι πρωτοβουλία και δράση της Κίνησης «ΔΙΑ-ΛΟΓΟΣ-ΔΡΑΣΗ», µε την υποστήριξη του Τµήµατος Δηµοσίων Σχέσεων & Επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ. Κόντου Έλενα. Μητρόπουλος Δημήτρης. Παπαθανασίου Ανθή. Παπακίτσος Αλέξανδρος. Πατρίκιος Σπύρος. Y.K: Κα.Περάκη

ΕΙΔΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ. Κόντου Έλενα. Μητρόπουλος Δημήτρης. Παπαθανασίου Ανθή. Παπακίτσος Αλέξανδρος. Πατρίκιος Σπύρος. Y.K: Κα.Περάκη ΕΙΔΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Κόντου Έλενα Μητρόπουλος Δημήτρης Παπαθανασίου Ανθή Παπακίτσος Αλέξανδρος Πατρίκιος Σπύρος Y.K: Κα.Περάκη 1 Περιεχόμενα Διαφημιστική φωτογραφία Φωτοειδησεογραφία (φωτορεπορτάζ) Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

4. Η ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ

4. Η ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ 4. Η ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΑΚΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ Οι Αθηναίοι πολίτες ~120.000 Ήταν η μοναδική κυρίαρχη δύναμη στην πόλη. Από αυτούς πήγαζε κάθε εξουσία. Κατάγονταν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Η χαρά της αγάπης Καρδιά που φιλοξενεί όλους Ο Αβραάμ και η Σάρρα Μια μέρα, ο Αβραάμ καθόταν μπροστά στη σκηνή του κάτω από μια βελανιδιά. Ήταν μεσημέρι κι έκανε πολλή ζέστη. Τρεις άγνωστοι

Διαβάστε περισσότερα

Θεολογία γεγονότων. Ὅπως ἡ ἰατρική ἐπιστήμη μεταδίδεται ἀπό ἰατρούς σέ μαθητές, ἔτσι μεταδίδεται καί ἡ πνευματική ἰατρική ἐπιστήμη στούς

Θεολογία γεγονότων. Ὅπως ἡ ἰατρική ἐπιστήμη μεταδίδεται ἀπό ἰατρούς σέ μαθητές, ἔτσι μεταδίδεται καί ἡ πνευματική ἰατρική ἐπιστήμη στούς Θεολογία γεγονότων Τά πάντα μέσα στήν Ἐκκλησία ἔχουν δογματικό καί ἀσκητικό χαρακτήρα, ἀφοῦ ἔχουν δημιουργηθῆ ἀπό ἁγίους Πατέρες, οἱ ὁποῖοι εἶχαν ἐμπειρίες τῆς πνευματικῆς ζωῆς καί ὁδηγοῦν τούς πιστούς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι Τηλ. 210-72.72.204, Fax 210-72.72.210, e-mail: contact@ecclesia.gr Πρωτ. 2813 Ἀριθμ. Ἀθήνῃσι 12

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση Ενότητα 6: Μέθοδος project - Πολιτισμός και σχολείο - Διδασκαλία σε ομάδες Ελένη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι Τηλ. 210-72.72.204, Fax 210-72.72.210, e-mail: contact@ecclesia.gr ΠΡΩΤ. 6002/2014 ΑΡΙΘΜ. ΑΘΗΝΗΣΙ

Διαβάστε περισσότερα

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό»

Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Λεπτομέρεια από το έργο «Ηρωικό» Αίθουσα Τέχνης Relics Λασσάνη 3 - Θεσσαλονίκη Γιώργος Πολ. Ιωαννίδης Νοέμβριος 1995 - Θεσσαλονίκη Στη ζωγραφική του αν και διαφαίνεται η επίδραση ενός δασκάλου σαν τον

Διαβάστε περισσότερα