Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΛΟΚΗΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΛΟΚΗΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ"

Transcript

1 Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΛΟΚΗΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΜΑΡΑΓΚΟΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ Υπεύθυνος Καθηγητής: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΟΥΡΝΙΚΙΩΤΗΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2008 Ε.Μ.Π. Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών

2 1. «Οι αρχιτέκτονες δεν θεώρησαν ποτέ το κατασκευασμένο κτίριο σαν τον ένα και μοναδικό στόχο της τέχνης τους. Έχουν ενδιαφερθεί επανειλημμένως για την ιδέα της εκπλήρωσης ιδεολογικών και φιλοσοφικών λειτουργιών όσον αφορά στην αρχιτεκτονική.» B. Tschumi 1 Οι αρχιτέκτονες πάντα ήθελαν να εμπλουτίζουν τα σχέδια τους, με ιδεολογικές προθέσεις και φιλοσοφικές προεκτάσεις. Και πολλές φορές αυτό γίνεται αυτοσκοπός της ίδιας της δημιουργίας. Και πολύ σωστά. Άλλωστε η αρχιτεκτονική δεν μπορεί να οριστεί μοναχά από τον Βιτρούβιο γιατί δεν περιλαμβάνει μόνο την υλοποίηση του κτίσματος. Πολύ σημαντικό κομμάτι έχει η σύλληψη και ο σχεδιασμός, οι προθέσεις και η διατύπωση. Από τον Boullee μέχρι τους Archigram έ- χουν αλλάξει πολλά, αλλά διατηρείται η ανάγκη για αρχιτεκτονική δημιουργία πέρα από τα κοινωνικά ή κατασκευαστικά όρια. Άλλοι χρησιμοποιούν το κείμενο, άλλοι τα σχέδια και άλλοι τον συνδυασμό των δύο. Όλοι όμως αναγκάζονται πέρα από μορφές να μιλήσουν για μοντέλα κατοίκησης, για τρόπους ζωής. Ουσιαστικά σχεδιάζουν από την αρχή τους ανθρώπους. 1 Tschumi Bernard, Architecture and disjunction, σελ 33 [1]

3 Και ο μόνος τρόπος να πραγματοποιηθεί αυτό είναι εμπλουτίζοντας την δημιουργία με πλοκή, με ζωή. Φυσικά το απόλυτο πείραμα για έναν αρχιτέκτονα και μια τέτοιων προθέσεων δημιουργία του είναι όταν το έργο κτίζεται και κατοικείται. Η κατασκευασμένη αρχιτεκτονική καλεί τους χρήστες της να δράσουν και να την ζωντανέψουν. Η Brasilia ήταν ένα σχέδιο για την κατασκευή και την μεταφορά της πρωτεύουσας της Βραζιλίας στην ενδοχώρα. Ο αρχιτέκτονας που το ανέλαβε ήταν ο Oscar Niemeyer. Επρόκειτο για μια μοναδική ευκαιρία για σχεδιασμό και υλοποίηση μιας ολόκληρης πόλης από το μηδέν. Δεν υπάρχει λόγος να κριθεί το έργο ως προς τις προθέσεις του και τον τρόπο που υλοποιήθηκαν. Αυτό που ενδιαφέρει είναι πως το έργο αυτό αποτελεί ένα από τα πιο γνωστά παραδείγματα αρχιτεκτονικής που α- πέτυχε να λειτουργήσει παρά τους στόχους του. Παρόμοια περίπτωση και η πολυκατοικία του Le Corbusier στη Μασσαλία, στην αρχιτεκτονική της οποίας ο κόσμος δεν ανταποκρίθηκε με τον τρόπο που είχε προβλεφθεί. Άλλωστε πολύ δύσκολα μπορεί κάποιος να προβλέψει τι θα γίνει στην πραγματικότητα, πώς θα εξελιχθεί το κτίριο πέρα από τα σχέδια και πέρα από την κατασκευή του. Παρόλα αυτά φαίνεται υπερβολικά περίεργη η ομοιότητα που έχουν οι φωτογραφίες και τα βίντεο από την κατασκευασμένη και αποτυχημένα κατοικημένη Brasilia με την πλειοψηφία των αποτελεσμάτων της χρήσης υπολογιστών από αρχιτεκτονικά γραφεία. Πρόθεση των δημιουργών δεν είναι ποτέ να σχεδιάσουν έναν έρημο χώρο, ψεύτι- [2]

4 [3]

5 [4]

6 κα ή εξαναγκαστικά κατοικημένο. Ο εμπλουτισμός του αρχιτεκτονικού σχεδιασμού με στοιχεία ζωής σε όλα τα επίπεδά του φαίνεται απαραίτητο εργαλείο. Είναι ένας τρόπος να κατορθώσει ο δημιουργός να ερμηνεύει σε όλα τα στάδια του σχεδιασμού τον παράγοντα της ζωής ώστε να μην μεταλλαχτεί η κατασκευή σε κάτι τελείως απροσδόκητο και ανεπιθύμητο μετά την υλοποίησή της. Μολονότι ο κινηματογράφος και το βίντεο είναι τα κατεξοχήν μέσα που αποτυπώνουν και εστιάζουν στην προβολή της ζωής δεν χρησιμοποιούνται στον βαθμό που θα μπορούσαν από τους σύγχρονους αρχιτέκτονες. Η σύγχρονη εποχή είναι μια εποχή εικόνων και η αρχιτεκτονική πολλές φορές καταλήγει να αποσκοπεί στην εικονοποίησή της. Υλοποιημένα έργα φαίνονται να έχουν σχεδιαστεί περισσότερο για να προβληθούν μέσα από τις απεικονίσεις τους παρά για να κατοικηθούν. Όσο ο σύγχρονος άνθρωπος λειτουργεί μέσα από εικόνες δεν μπορεί η απεικόνιση της αρχιτεκτονικής να είναι λανθασμένη επιλογή. Όταν στόχος είναι η φωτογραφική απεικόνιση μπορεί ακόμα και τότε η αρχιτεκτονική δημιουργία να κατοικείται μέσω του κινηματογράφου. Ένα σενάριο, μια ιστορία αμέσως εξοπλίζει τους τοίχους με μια πλοκή και τα δάπεδα με μια δράση και ολόκληρα κτίρια αποκτούν ζωή. Το σημαντικότερο όμως είναι πως μπορούν και να επικοινωνήσουν καλύτερα με τον θεατή, ώστε να βιώσει αυτούς τους χώρους ως πραγματικούς και όχι ως είδωλο πραγματικότητας. Χωρίς ποτέ να αντικαθίσταται η σημασία της αληθινής ζωής και της υλοποιημένης αρχιτεκτονικής, συ- [5]

7 μπληρώνεται από αυτή τη διαρκή ανάγκη του κοινού για εικόνες με ουσιαστική παρουσίαση χώρων. Περνώντας από την Νέα Υόρκη για να προετοιμάσει τα γυρίσματα του Que viva Mexico, o Eisenstein έτυχε να γνωρίσει τα σχέδια του Frank Lloyd Wright για ένα γυάλινο πύργο. Ο ουρανοξύστης αυτός είχε σχεδιαστεί, όπως σημειώνει ο ίδιος ο δημιουργός στην αυτοβιογραφία του ως μια οργανική κατασκευαστικά δημιουργία που θα εξαντλούσε τις δυνατότητες των νέων υλικών για την δημιουργία μιας διάφανης ζωής. Ο Eisenstein αμέσως κατάλαβε τις κινηματογραφικές δυνατότητες μιας τέτοιας ιδέας, πόσο μάλλον γοητεύτηκε από την ευχέρεια που θα του έδινε η νέα συνθήκη για την κίνηση και το στήσιμο των πλάνων. Σκοπός του ήταν να γυρίσει μια ταινία που θα είχε υπόθεση την καινούργια ζωή μέσα από αυτή τη διαφάνεια, ουσιαστικά χωρίς ηθοποιούς που θα λειτουργούσαν συμπληρωματικά, βασικός πρωταγωνιστής θα ήταν το ίδιο το κτίριο. Φυσικά αυτά τα σχέδια ακυρώθηκαν παρά τη συμφωνία των δύο δημιουργών αφού οι παραγωγοί έκριναν τις προθέσεις τους μη ρεαλιστικές. Η αλήθεια είναι όμως ότι και οι δύο θα είχαν κατορθώσει, εφόσον ολοκληρωνόταν η ταινία, να καταγράψουν σε μεγάλο βαθμό τις ιδέες τους και τις προσδοκίες τους για την ζωή των συνανθρώπων τους. Μια τέτοια συνειδητή χρήση του αρχιτεκτονικού σχεδιασμού αναπόφευκτα θα δώσει και μια νέα ώθηση στην τέχνη του κινηματογράφου. Όχι μόνο παρουσιάζει ιστορίες με ψυχαγωγικό στόχο [6]

8 αλλά παράλληλα δημιουργεί ένα χωρικό κόσμο που παρουσιάζει ισοδύναμο ενδιαφέρον με την πλοκή. Αυτή η μελέτη θα αποπειραθεί να ορίσει τη σημασία που έχει η πλοκή στη δημιουργία χώρου, στη διατύπωσή του, και αναλύοντας τα βήματα που έχουν γίνει μέχρι τώρα προς μια τέτοια κατεύθυνση να προτείνει πώς ο κινηματογράφος μπορεί να βοηθήσει τους σχεδιαστές να τον χρησιμοποιούν ώστε είτε να διατυπώνουν τις προθέσεις τους είτε να υλοποιούν τη φαντασία τους. Το αρχιτεκτονικό έργο έχει τη δυνατότητα, ίσως υποχρέωση, να προβληθεί από το μέσο του κινηματογράφου ώστε να στρέψει πάλι τα βλέμματα των θεατών στον γύρω τους χτισμένο κόσμο και να ανακαλύψουν την πλοκή της πραγματικής ζωής. 2. «Δεν υπάρχει δυνατότητα να παράγει κανείς αρχιτεκτονική σε ένα βιβλίο. Οι λέξεις και τα σχέδια παράγουν μόνο χάρτινο χώρο και όχι την εμπειρία του πραγματικού χώρου.» B. Tschumi 2 Ο πετυχημένος συγγραφέας είναι αυτός που κατορθώνει να αναγκάσει τον αναγνώστη να κτίζει τοίχους και να υψώνει κτί- 2 Tschumi Bernard, Architecture and disjunction, σελ 93 [7]

9 ρια ολόκληρα. Να προκαλεί την ανάγκη να πλαισιώσει μια πλοκή, μια ιστορία με την αρχιτεκτονική που της ταιριάζει και την τονίζει. Μόνο τότε η διαδοχή των επεισοδίων γίνεται πραγματική ζωή και το διήγημα μετατρέπεται από λέξεις σε νοήματα. Η πλοκή είναι άρρηκτα δεμένη με την αρχιτεκτονική, διότι είναι αυτό το χαρακτηριστικό της ανθρώπινης ζωής που μετατρέπει τους κενούς χώρους σε κατοικίες. Οι αρχιτέκτονες σχεδιάζουν κτίρια και πόλεις, οι συγγραφείς γράφουν μυθιστορήματα και δημιουργούν χαρακτήρες και οι αναγνώστες καλούνται κάθε φορά να δημιουργήσουν κόσμους. Τέτοια διηγήματα όχι μόνο αποτελούν αφορμές και προκλήσεις για τους αρχιτέκτονες αλλά είναι και αποδείξεις της σημασίας που έχει η πλοκή για τον χώρο, από τη δημιουργία του μέχρι και την κατοίκησή του. Ο Ι. Καλβίνο στο πιο γνωστό του αρχιτεκτονικό διήγημα «Οι Αόρατες πόλεις», δημιουργεί ένα σύνολο, μια λίστα από περιγραφές πόλεων όπως έχουν φανεί σε έναν περιηγητή τον Μάρκο Πόλο και τις μεταφέρει στον αυτοκράτορα Κουμπλάι Καν. Από τα ταξίδια σε όλον τον κόσμο αποστολή του περιηγητή δεν είναι να μεταφέρει πλούτη αλλά περιγραφές αυτών των φανταστικών πόλεων. Αναλύει τις πόλεις μέσα από την ιστορία τους, τον τρόπο που κτίστηκαν ή εξελίχθησαν και κυρίως τον τρόπο που κατοικούνται. Η φαντασία του συγγραφέα ερμηνεύει την παρούσα ζωή μέσα από μια μη πραγματική πολεοδομία. Και φαίνεται σαν ο χώρος να επιβάλει στους κατοίκους του τον τρόπο που θα κατοικηθεί, να υπερισχύει των χρηστών του. [8]

10 Είναι πολύ δύσκολο για έναν αρχιτέκτονα να υπερβεί αυτές τις μορφοποιήσεις του Καλβίνο. Δεν μπορεί να μην επηρεαστεί από το οπτικό αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας. Και αυτός ακριβώς είναι και ο κίνδυνος ενός τέτοιου έργου. Η δημιουργία μιας πόλης δεν είναι πάντα μια ναρκισσιστική διαδικασία του δημιουργού της. Φυσικά αυτό είναι απόλυτα θεμιτό όταν γίνεται μέσα από ένα λογοτεχνικό έργο. Όμως δεν πρέπει να επηρεάζει τους αρχιτέκτονες περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη εικόνα. Περισσότερο ίσως από τέτοια λογοτεχνικά είδη θα πρέπει να επικεντρωθούμε σε διηγήματα που δημιουργούν ή προβάλουν τον χώρο κυρίως μέσα από τη σχέση του με τον χρήστη του. Ο Καλβίνο στο έργο του αυτό είναι ήδη πολύ αρχιτεκτονικός χωρίς να αφήνει περιθώρια περαιτέρω αρχιτεκτονικής ερμηνείας. Ενώ οι αόρατες πόλεις επικεντρώνονται στην περιγραφή του χώρου υπάρχουν διηγήματα τα οποία επικεντρώνονται στους πρωταγωνιστές με αποτέλεσμα να υλοποιούν και να μεταφράζουν τον χώρο σε πλοκή. Δίνουν έ- μπρακτα ακόμα ένα δομικό στοιχείο για χρήση, την περιγραφή των πρωταγωνιστών, που ουσιαστικά ζωντανεύει το κτισμένο. Ο Φραντς Κάφκα αφιέρωσε ένα από τα διηγήματα που έγραψε προς το τέλος της ζωής του στη σχέση αυτή του χρήστη με το αρχιτεκτονικό κτισμένο δημιούργημά του: μια σχέση εξάρτησης και μίσους (αποξένωσης). Το Κτίσμα είναι ένα διήγημα γραμμένο σε πρώτο πρόσωπο, όπου βασικός πρωταγωνιστής είναι ένα ζώο-αρχιτέκτονας. Έχοντας μοχθήσει για τη δημι- [9]

11 ουργία της κατοικίας του παρακολουθούμε μια ψυχωτική και ολότελα αληθινή περιγραφή των σκέψεών του για το έργο του. Ο χώρος συχνά δεν περιγράφεται άμεσα αλλά παρουσιάζονται αναλυτικά τα πλεονεκτήματά του για τον χρήστη του. Τα υλικά του δεν έχουν τόση σημασία όση έχουν τα συναισθήματα και οι εμπειρίες που μπορεί να προσφέρει στον κάτοικό του. Το βασικό στοιχείο της πλοκής του διηγήματος είναι πώς το άγχος και ο φόβος του ζώου για το κτίσμα γίνονται απτά μέσα από την εμμονή του για έναν αόρατο εχθρό. Τελικά όλα τα πλεονεκτήματα της φωλιάς θα μεταλλαχθούν σε έναν εφιάλτη και το ζώο θα αποξενωθεί πλήρως από το δημιούργημά του. Χωρίς να αλλάζει κάτι το Κτίσμα έχει μεταμορφωθεί μέσω του χρήστη του σε κάτι τελείως διαφορετικό. Ακόμα πιο έντονη φαίνεται αυτή η υλοποίηση του χώρου στη φαντασία μας μέσα από την αποσαφήνιση του πρωταγωνιστή στην Παναγία των Παρισίων του V. Hugo. Ενώ ο χώρος της εκκλησίας είναι υπαρκτός και κατασκευασμένος φορτίζεται με τελείως διαφορετικές ποιότητες κατανοώντας τη σχέση του με τον παραμορφωμένο κωδωνοκρούστη. Όπως αναφέρει συγκεκριμένα ο Hugo: «Οι προεξέχουσες γωνίες του σώματός του εφάρμοζαν στις κόγχες και τις γωνίες του κτιρίου και φαινόταν να είναι όχι μόνο ο κάτοικος, αλλά ο φυσικός ένοικός του.» 3 3 Αντωνιάδης Αντώνης, Κατω περινώματα Κριτική του μεταρχιτεκτονικού χώρου, σελ 120 [10]

12 [11]

13 [12]

14 Είτε έχει κάποιος επισκεφθεί την Παναγία των Παρισίων είτε όχι, διαβάζοντας αυτό το κείμενο, εικονοποιεί με τελείως διαφορετικό τρόπο την εκκλησία. Η πλοκή της ιστορίας και η ανάλυση της σχέσης του πρωταγωνιστή με το κτίριο, μεταλλάσουν την απλή φωτογραφική αναπαράσταση που μπορεί να έχουμε στο μυαλό μας και την ζωντανεύουν, την πραγματοποιούν. Είναι αυτό το αποτέλεσμα που πρέπει να οδηγήσει τους δημιουργούς να αντιληφθούν πως η κατοίκηση δεν είναι κομμάτι του κτιρίου μέσω μόνο ενός κτιριολογικού (Όχι ότι το κτιριολογικό πρόγραμμα δεν είναι σημαντικό και απαραίτητο, μάλιστα χωρίς αυτό δεν θα υπήρχε καν ζήτημα πλοκής) αλλά έχουν την δυνατότητα να το ζωντανεύουν πολύ νωρίτερα, βάζοντάς του χαρακτήρες και πλοκή. Η λογοτεχνική πλοκή έχει πολλαπλά πλεονεκτήματα για την αρχιτεκτονική. Υπάρχει η οδός του Ι. Καλβίνο όπου το γραπτό κείμενο λειτουργεί σχεδόν όπως λειτουργεί ένα σχέδιο ή μια μακέτα μιας πόλης. Μας δίνει ορισμένες πληροφορίες, εξάπτει την φαντασία μας με την ικανότητα του δημιουργού και προβάλει τους συγκεκριμένους προβληματισμούς που α- πασχολούσαν. Ο Καλβίνο λειτουργεί ως πολεοδόμος, αναγνωρίζει τις ανησυχίες της εποχής του και τις διατυπώνει μέσα από ένα ευφάνταστο κείμενο. Σε αντίθεση με αυτή την χρήση, η λογοτεχνία μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά των υπολοίπων μέσων σχεδιασμού. Πιο πολύ παρουσιάζοντας την εμπειρία του χώρου μέσα από την περιγραφή των συναισθημάτων των χαρακτήρων μπορεί να δώσει ένα συμπληρωματικό [13]

15 δρόμο αρχιτεκτονικής δημιουργίας. Οι χαρακτήρες που χρησιμοποιούν το κτίριο μπορεί να αποδεικνύονται εξίσου σημαντικοί με τα οικοδομικά υλικά ή την λειτουργία που αναλαμβάνει κάθε κτίριο. 3. «Η αρχιτεκτονική συχνά απεικονίζεται στον κινηματογράφο όχι απλά αποδίδοντας το στατικό πλαίσιο δράσης αλλά κατέχοντας ουσιαστικό και καθοριστικό ρόλο στην πλοκή, έχει τη δύναμη να αποτελέσει πιο ακριβές αναπαραστατικό μέσο για τις υλικές και κρυφές ποιότητες ή αδυναμίες της αρχιτεκτονικής από μια γραπτή περιγραφή της.» Burch Noel 4 Η αρχιτεκτονική διαρκώς προσπαθεί μέσα από οποιοδήποτε μέσο να επικοινωνήσει τις προθέσεις της, τη φιλοσοφία της. Δεν χρησιμοποιεί μόνο το κτισμένο αλλά το σύνολο των θεωριών επεκτείνεται και σε άλλα μέσα τέχνες. Στην εποχή μας ένα βιβλίο ή μια φωτογραφία μπορεί να έχουν μεγαλύτερο αντίκτυπο από ότι το ίδιο το κτίριο. Ο κινηματογράφος ανέκαθεν ήταν πιο κοντά στην αρχιτεκτονική. Δεν είναι μόνο το 4 Burch Noel, Πράξη του κινηματογράφου, σελ 12 [14]

16 γεγονός ότι συνδυάζει τον χώρο και τον χρόνο αλλά και ότι αναγκάζει τους χρήστες τους να αντιδρούν ανάλογα. Το 1924, μόλις τριάντα χρόνια μετά την εφεύρεση του κινηματογράφου γίνεται η παγκόσμια πρεμιέρα του Metropolis, της πιο τολμηρής ταινίας του Fritz Lang. Ο Louis Bunuel εντυπωσιασμένος μετά την προβολή της ταινίας σημειώνει: «Από εδώ και στο εξής ο σχεδιαστής σκηνικών θα αντικατασταθεί μια για πάντα από τον Αρχιτέκτονα. Το Σινεμά θα λειτουργεί ως μεταφραστής των πιο τολμηρών αρχιτεκτονικών ονείρων.» 5 Ο Bunuel, με την εμπειρία του ως κινηματογραφιστής, αμέσως αναγνώρισε τις δυνατότητες μιας συνεύρεσης των δύο μέσων και ανοιχτά μιλάει για μια εύφορη εκμετάλλευση του κινηματογράφου από την αρχιτεκτονική. Η αρχιτεκτονική αναζητά την βιωματική εμπειρία και το φιλμ μπορεί να την προσφέρει ως εναλλακτική πραγματικότητα. Φυσικά και ο κινηματογράφος είναι απλά ένας τρόπος - ποιός θα μπορούσε να πει ότι η ανάγνωση ενός κειμένου δεν είναι εμπειρία; Δυστυχώς ή ευτυχώς όμως οι ταινίες είναι ένα μέσο που λαϊκίζει πολύ εύκολα παραμένοντας μια πολύ σημαντική τέχνη με πολλές δυνατότητες. Το 1785 ο Jeremy Bentham, άγγλος φιλόσοφος, σχεδιάζει το Πανόπτικον, ένα πρότυπο κτίριο φυλακών. Σκοπός αυτού του 5 Neumann Dietrich, Film architecture From Metropolis to Blade runner, σελ 7 [15]

17 εγχειρήματος είναι η δημιουργία ενός κτίσματος που επιτρέπει σε έναν μονάχα φύλακα να μπορεί εν δυνάμει να ελέγχει όλους τους κρατουμένους χωρίς αυτοί να γνωρίζουν αν και πότε ε- λέγχονται, δημιουργώντας έτσι μια αίσθηση διαρκής παρακολούθησης (οπότε και ελέγχου). Μια καθαρά θεωρητική πρόθεση εκφράζεται μέσω αρχιτεκτονικών σχεδίων και έγινε έργο ζωής του Bentham να προσπαθήσει να το κτίσει. Βασισμένος σε αυτήν την διατύπωση ο Foucault διατυπώνει την πιο σύγχρονή του θεωρία περί παρακολούθησης κα τιμωρίας. Το χωρικό ανάλογο της φυλακής του χρησιμεύει ώστε να αποπειραθεί να ερμηνεύσει τα όρια του δημόσιου και του ιδιωτικού ως μέσο τιμωρίας και κοινωνικής επιβίωσης. Στο βιβλίο του «Παρακολούθηση και τιμωρία» ο Foucault αναφέρει: «Δεν κατοικούμε σε μια κοινωνία θεάματος αλλά παρακολούθησης Δεν είμαστε ούτε στο αμφιθέατρο ούτε στη σκηνή, αλλά σε μια πανοπτική μηχανή.» 6 Και συνεχίζει προσπαθώντας να διατυπώσει πως ο άνθρωπος έχει γίνει ένα αντικείμενο παρακολούθησης και έρευνας. Η ηδονο-βλεπτική οπτική άλλωστε είναι και ένα από τα αντικείμενα που εξετάζουν οι αρχιτέκτονες, ποιός παρακολουθείται και ποιός παρακολουθεί. Φυσικά και το βιβλίο από μόνο του ολοκληρώνει το στόχο του, όπως άλλωστε και τα σχέδια του Bentham. Ωστόσο, ως αντικείμενα επιρροής συμπληρωματικά 6 Foucault Michel, Discipline and punish: The birth of prison, σελ 200 [16]

18 [17]

19 [18]

20 σε αυτά, λειτουργεί πολύ αρμονικά μια ταινία του Alfred Hitchcock, το Rear Window 7. Σε αυτό το φιλμ ο πρωταγωνιστής είναι ένας φωτογράφος που έχει τραυματιστεί στο πόδι του και πρέπει να μείνει καθηλωμένος στο δωμάτιο του για αρκετό καιρό. Η βασική διασκέδασή του καταλήγει να είναι η παρατήρηση των γειτόνων του μέσα από το παράθυρο του ακάλυπτου. Αλλά όλα αλλάζουν όταν αρχίζει να υποπτεύεται πως έχει γίνει μάρτυρας ενός φόνου. Το σενάριο επηρεάζεται από τη συνθήκη αυτή της παρακολούθησης όπως συγκεντρώνεται στο Πανόπτικον. Την αναγνωρίζει ως φαινόμενο της σύγχρονης εποχής και την τοποθετεί μέσα σε μια μοντέρνα πόλη. Προσπαθεί να δημιουργήσει ένα ολόκληρο τετράγωνο κατοικιών σαν έναν παράδεισο παρακολούθησης. Και επιλέγει να δείξει όλη αυτήν την αρχιτεκτονική κατασκευή από μια πολύ συγκεκριμένη οπτική, την οπτική του πρωταγωνιστή, θεατή ουσιαστικά όλων των υπολοίπων. Το εκπληκτικά ενδιαφέρον σε αυτό το φιλμ είναι ότι παίρνει μια αρχιτεκτονική-φιλοσοφική συνθήκη, την υλοποιεί και της προσθέτει ένα φόνο, της δίνει μια μοναδικότητα, μια ανατροπή στην ηρεμία που υπήρχε. Αμέσως ο θεατής δεν κατανοεί απλά την ζωή αυτή, διότι μπορεί να έχει και προσωπικές εμπειρίες, αλλά την αποδέχεται και ζει την αγωνία της 7 Η ταινία στην Ελλάδα προβλήθηκε με τον τίτλο «Σιωπηλός μάρτυρας» [19]

21 γνώσης ότι μόλις έγινε ένας φόνος. Ταυτίζεται με τον πρωταγωνιστή έχοντας κι αυτός διασκεδάσει με την οπτική που είχε στις προσωπικές ζωές των γειτόνων και αρχίζει να νιώθει εκτεθειμένος πια στις οπτικές των υπολοίπων. Για να υλοποιηθεί όμως μια τέτοια αρχιτεκτονική πρόταση στην οθόνη υπάρχουν πάρα πολλές διαφορές με την πραγματικότητα. Γιατί και το φιλμ, για να περάσει το μήνυμά του, διαστρεβλώνει την αλήθεια και την αντίληψη που έχουμε για αυτήν ώστε να τονίσει το θέμα του. Ο καθένας από εμάς που μπορεί να ζει σε κάποιον ακάλυπτο, κοιτώντας έξω από το παράθυρο, πολύ δύσκολα θα καταφέρει να παρακολουθήσει τη ζωή του γείτονα. Αρχικά υπάρχουν πολλά εμπόδια ανάμεσα στον παρατηρητή και τον παρατηρούμενο σε ένα αστικό περιβάλλον. Τέντες, κουρτίνες τζάμια και παντζούρια σχεδόν πάντα καλύπτουν τα παράθυρα. Για να παρακαμφθεί αυτή η συνθήκη, η ταινία λαμβάνει χώρα κατά την διάρκεια των πιο ζεστών ημερών του χρόνου οπότε όλοι είναι αναγκασμένοι να έχουν τα παράθυρά τους ανοιχτά. Για να μπορεί ο πρωταγωνιστής να παρατηρεί όλα τα διαμερίσματα έχουν συγκεντρωθεί όλες οι λειτουργίες τους στις όψεις. Τα δωμάτια στα διαμερίσματα είναι όλα στενά ώστε οι ένοικοι να μην κρύβονται σε βάθος πεδίου και στην πραγματικότητα έχουν επιλυθεί αρχιτεκτονικά με πολύ ανορθόδοξο τρόπο. Κανένα από τα διαμερίσματα δεν έχει ανοίγματα στο δρόμο παρά μόνο στον ακάλυπτο και πολλά από αυτά δεν έχουν ούτε εισόδους. [20]

22 Φυσικά όλα αυτά γίνονται ώστε ο θεατής να δει μπροστά του αυτό που θεωρούσε ότι βιώνει στην πραγματική του ζωή αλλά ουσιαστικά δεν έχει υλοποιηθεί ποτέ. Όλες αυτές οι αρχιτεκτονικές παραδοχές που γίνονται στο φιλμ γίνονται για να τονίσουν την ίδια την φιλοσοφία της αρχιτεκτονικής του. Θυσιάζουν το ρεαλισμό για χάρη της πλοκής με αποτέλεσμα το τελικό προϊόν να φαντάζει ακόμα πιο ρεαλιστικό. Μπορεί στη συγκεκριμένη περίπτωση να χρειαζόταν ένας οραματιστής σκηνοθέτης για να το υλοποιήσει αλλά θα μπορούσε κάλλιστα να έχει δημιουργηθεί από έναν οραματιστή αρχιτέκτονα. Είναι χαρακτηριστική η πορεία που έχει αυτή η σχέση. Ένα αρχιτεκτονικό έργο, η φυλακή του Bentham, επηρεάζει και οδηγεί στη δημιουργία μιας κινηματογραφική ταινίας, το Rear Window, η οποία όμως απαιτεί νέα ερμηνεία της αρχιτεκτονικής ώστε να προβάλει την αρχική ιδέα. Τo φιλμ θα χρησιμοποιήσει την παραμορφωμένη αρχιτεκτονική για να παρουσιάσει με μεγαλύτερο ρεαλισμό αυτά που θα σχολιάζει μετά από αρκετά χρόνια ο Foucault στο βιβλίο του. [21]

23 4. «Για να μάθουμε τι είναι μια πόλη δεν θα έπρεπε να ρωτήσουμε τον Le Corbusier αλλά τον Michelangelo Antonioni, τον Francesco Rossi ή ακόμα και τον J.L.Godard» Francois Loyer 8 Η αρχιτεκτονική πάντα προσπαθούσε να προκαλεί την επιστήμη και τα υλικά προσπαθώντας συχνά να προτείνει νέες μεθόδους κατασκευής. Χωρίς αυτό να γίνεται αυτοσκοπός φαίνεται σαν ένα διαρκές στοίχημα των δημιουργών με την κοινωνία τους να προσπαθούν διαρκώς να προτείνουν το νέο, το φανταστικό. Η κατασκευή και ο σχεδιασμός ουτοπιών είναι μια από τις πιο αγαπημένες ασχολίες των αρχιτεκτόνων. Την δεκαετία πριν την Γαλλική επανάσταση, ο Etienne Louis Boullée, δημιουργεί μια σειρά από σχέδια για δημόσια κτίρια και μνημεία ως παραδείγματα για την θεωρία του για τη συμβολική ευθύνη της αρχιτεκτονικής. Σύμφωνα με το Boullée η σπουδαία αρχιτεκτονική πρέπει να αντικατοπτρίζει τα σπουδαιότερα ανθρώπινα ιδεώδη. Ενώ παρουσίαζε τις προτάσεις του με σκοπό να τις κτίσει, η τεχνολογία της εποχής και οι ιστορικές συγκυρίες δεν επέτρεψαν αυτό το μεγάλο κατασκευαστικό ρίσκο. Το σφαιρικό ταφικό μνημείο του για τον Ισαάκ 8 Francois Loyer, Κριτική της σύγχρονης Ελληνικής αρχιτεκτονικής, σελ 35 [22]

24 Νεύτωνα τελικά αναγκάζεται να επικοινωνήσει την θεωρία του μέσα από δισδιάστατα σχέδια που προβάλουν μια αρχιτεκτονική άκτιστη, ή τουλάχιστον αδύνατο να υλοποιηθεί με διαφορετικό τρόπο στην εποχή του. Καθώς οι εποχές και τα υλικά εξελίσσονται, το κενοτάφιο του Νεύτωνα του Boullée με το προ-ενισχυμένο μπετόν δεν θα χρειάζονταν να μείνει ως ουτοπική πρόταση αλλά θα μπορούσε πολύ εύκολα να υλοποιηθεί. Η μπογιά των σχεδίων του όμως ήταν το καταλληλότερο μέσο της εποχής του για να του επιτρέψει να ξεπεράσει τα ρεαλιστικά όρια της κατασκευής και να καταφέρει να πραγματοποιήσει την ιδέα του. Προτάσεις άλλων σχεδιαστών όμως απαιτούν πολλά παραπάνω, πέρα από την εξέλιξη της τεχνολογίας, για να υλοποιηθούν. Ο κάθε αμφισβητίας συγκρούεται με την εκάστοτε εποχή του, και ενώ έχει περάσει πολύς καιρός από το 1780 δεν έχει περάσει πολύς από το 1960 και τους Archigram ή τους Superstudio οι οποίοι προτείνουν αρχιτεκτονικές εναλλακτικές που εκτείνονται πέρα από τους περιορισμούς της κατασκευής. Οι Superstudio είναι ένα αρχιτεκτονικό γραφείο με βάση την Φλωρεντία το οποίο δρούσε κυρίως στην δεκαετία του Μέσα από τις παρατηρήσεις τους, τις προτάσεις τους και τα μέσα τους προσπάθησαν να ανανεώσουν την αρχιτεκτονική της εποχής τους. Ένα από τα χαρακτηριστικά τους έργα είναι οι 12 ανησυχητικές ιστορίες για τα Χριστούγεννα. Πρόκειται για ένα σύνολο 12 κειμένων που συνοδεύεται από κολάζ και περιγράφει 12 διαφορετικές πόλεις. Επηρεασμένο από τις αό- [23]

25 ρατες πόλεις του Καλβίνο αλλά με καθαρά αρχιτεκτονικό λεξιλόγιο περιγράφει τις διαστάσεις, την κατασκευή και τη λειτουργία κάθε πόλης. Το τελευταίο κείμενο που τις συνοδεύει εκπλήσσει τον αναγνώστη λέγοντας ότι όλες αυτές οι φανταστικές και κυρίως δυστοπικές πόλεις υπάρχουν ήδη και κατοικούνται. Πρόθεση των Superstudio σαφέστατα δεν είναι να κτίσουν αυτές τις πόλεις. Δεν υποβάλουν σχέδια για να πραγματοποιηθούν, αλλά λογοτεχνικές περιγραφές. Άλλωστε είναι γενικά αποδεκτό ότι η φαντασιακή ή ουτοπική αρχιτεκτονική παρουσιάζεται καλύτερα μέσα από σχέδια και οπτικές αναπαραστάσεις. Είναι ελάχιστα τα κτισμένα παραδείγματα που παραμένουν στη συνείδηση του κοινού ως ουτοπικοί σχεδιασμοί διότι δεν αφήνουν χώρο για την φαντασία. Όμως αυτό δε μειώνει την αρχιτεκτονική τους αξία. Το βασικό στοιχείο είναι ότι, όπως και η αρχιτεκτονική πραγματικότητα, δεν απομονώνει τα υλικά ή την κατασκευή αλλά στοχεύει στην εμπειρία του χρήστη. Είτε πρόκειται για την εμπειρία του λογοτεχνικού κειμένου ή του χώρου, και οι δύο εκδοχές υποβάλλουν τον χρήστη σε μια διαφορετική οπτική, σε μια νέα εμπειρία. Ένας από αυτούς τους τρόπους παρουσίασης ήταν και θα συνεχίσει να είναι το φιλμ. Μια από της σημαντικότερες μελέτες για τον Piranesi παράχθηκε από τον σκηνοθέτη Sergei Eisenstein - του οποίου ο πατέρας υπήρξε αρχιτέκτονας. Καθώς μελετούσε τα περίφημα σχέδια του Piranesi για τις φανταστικές φυλακές του, ο σκηνο- [24]

26 [25]

27 [26]

28 θέτης εμπνεύστηκε να γράψει ένα δοκίμιο για τις βασικές αρχές του μοντάζ. Προτείνει ότι οι φυλακές του Piranesi είναι κυρίως χώροι μονταρισμένοι από διαφορετικά επεισόδια, είναι κινηματογραφικοί. Τις αποκαλεί σχιζοφρενική αρχιτεκτονική. Εμπνευσμένος από αυτές τις συνειδητοποιήσεις ο Eisenstein τονίζει ότι το φιλμ πρέπει να αντιμετωπίζεται, σε δομικό επίπεδο, ως ένα σύνολο από συγκρούσεις, μια διαδοχή σπασμένων συνδέσμων, εκατοντάδες καρέ και χώροι όπου συγκεντρώνονται ώστε να δημιουργήσουν μια ολότητα. Η διαρκής σύγκρουση των χώρων για την επίτευξη του συνολικού αποτελέσματος είναι άλλωστε ένα από τα χαρίσματα του φιλμ ως μέσω αρχιτεκτονικής αναπαράστασης και χρήσης. Ο Boullée δεν αποτελεί πλέον ουτοπία σχεδιαστικά, ίσως ούτε και φιλοσοφικά. Υπάρχει η πιθανότητα και οι Superstudio να μην προτείνουν τίποτα καινούργιο με το κείμενο τους για τις 12 πόλεις. Αυτό που πρέπει να τονιστεί είναι ότι το κοινό που δέχεται αυτές τις ιδέες περιμένει από τον δημιουργό να το ωθεί στα άκρα. Μπορεί οι αρχιτεκτονικές προτάσεις να διαφέρουν, όμως η ανάγκη του κοινού για την ύπαρξη τέτοιων προτάσεων δεν έχει αλλάξει. Σε συνδυασμό με την δημοτικότητα του κινηματογράφου και με την ήδη υπάρχουσα ιστορία αρχιτεκτονικών ουτοπιών σε αυτόν, νέες προτάσεις που δεν θα κατορθώσουν να υλοποιηθούν καλό θα ήταν να στοχεύουν στην φιλμική υλοποίηση. Οι νέες τεχνολογίες πρέπει να ωθούνται σε δημιουργικά όρια. Είτε πρόκειται για νέα υλικά είτε για νέες ιδέες πάντα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα χρήσης και έκ- [27]

29 φρασής τους. Άλλωστε, παραδείγματα όπως οι 12 πόλεις των Superstudio ή η κινούμενη πόλη των Archigram δεν θα υλοποιούνταν σε δευτεροκλασάτες κινηματογραφικές παραγωγές αλλά πιθανότητα θα ήταν η θεματική μεγαλύτερων Χολιγουντιανών παραγωγών. Γιατί και μόνο η συνθήκη πως η πλοκή θα λάβει χώρα σε έναν τόπο σχεδιασμένο με τέτοιο τρόπο και με προθέσεις ριζοσπαστικές - όχι μόνο ψυχαγωγικές - είναι εγγύηση για κινηματογραφική και αρχιτεκτονική εμπειρία. Άλλωστε αυτή η ριζοσπαστικότητα δεν είναι προνόμιο ούτε μόνο της αρχιτεκτονικής ούτε μόνο των σχεδίων που έχουν χρησιμοποιηθεί για να την προβάλουν. Ο κινηματογράφος είναι κατεξοχήν μέσο που προτείνει υλοποιώντας. Και ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός μπορεί να χρησιμοποιήσει την κινηματογραφική τέχνη όχι μόνο επειδή προσφέρει την υλοποίηση αλλά επειδή, σε συνδυασμό με την πλοκή των σεναρίων και την δημοτικότητα της ως ψυχαγωγική τέχνη, αποτελεί το καλύτερο και πιο απολαυστικό υποκατάστατο της πραγματικότητας. Είναι σίγουρο ότι αν παλαιότεροι δημιουργοί είχαν στην διάθεσή τους την φτηνή ψηφιακή τεχνολογία της εποχής μας θα την χρησιμοποιούσαν για να υλοποιήσουν τα storyboard που τόσο πετυχημένα έχουν σχεδιάσει. Στον Boullée άξιζε να έχει την τεχνολογία να κτίσει τα σχέδια του (αν και πιθανότητα αν είχε αυτή την δυνατότητα να σχεδίαζε κάτι άλλο). Αντίστοιχα και στις πόλεις των Superstudio αξίζει να υ- λοποιηθούν και να βιωθούν μέσα σε μια κινηματογραφική αίθουσα. [28]

30 5. «Υπάρχει μια εντυπωσιακά μικρή διαφορά μεταξύ των δύο δραστηριοτήτων. Νομίζω ότι η τέχνη του σεναριογράφου είναι να συλλάβει μια σειρά επεισοδίων, η οποία να δημιουργεί ένταση, σασπένς, μια ακολουθία γεγονότων. Θεωρώ λοιπόν ότι το σημαντικότερο μέρος της δουλειάς μου είναι η εύρεση ενός αντίστοιχου σεναρίου, ενός χωρικού σεναρίου, αυτό που προσπαθώ να κάνω είναι ένα μοντάζ στον χώρο.» Rem Koolhaas 9 Στο βιβλίο της The city of collective memory, η Christine Boyer, αναφέρει τον Edward Gordon Craig, ένα σχεδιαστή θεατρικών σκηνικών των αρχών του 20 ου αιώνα. Η πρόθεσή του ήταν να φέρνει τα αρχιτεκτονικά σκηνικά στο προσκήνιο και αυτά ουσιαστικά να είναι η μόνη δράση που οφείλει να παρατηρεί ο θεατής. O Craig πρότεινε ότι μια σκηνή, της ο- ποίας τα σχήματα θα ορθώνονταν και θα άνοιγαν, θα υποχωρούσαν και θα ξεδιπλώνονταν, θα μπορούσε να αποτελέσει μια παράσταση χωρίς να είναι αναγκαία η παρουσία ηθοποιών. Η Boyer γράφει: «Η σκηνή μετατρέπεται σε μια συσκευή που δέχεται το ρυθμικό παιχνίδι του φωτός, δημιουργώντας μια αέναη ποικιλία από κινούμε- 9 Koolhaas Rem, S,M,L,XL, σελ 102 [29]

31 να σχήματα και μεταβαλλόμενους χώρους. Σκάλες, ανοιχτοί χώροι, πλατφόρμες δημιουργούσαν μια σκηνή κίνησης η οποία πίστευε ο Craig ότι προκαλούσε την φαντασία του κοινού.» 10 Η αρχιτεκτονική υποκρίνεται, είναι το φιλμ ή η παράσταση. Η αρχιτεκτονική είναι η πλοκή. Δεν είμαστε χρονικά μακριά από αυτό το σημείο. Όπως είναι φυσικό η πλοκή, το σενάριο έχει ήδη προκαλέσει κάποιο ενδιαφέρον στους αρχιτέκτονες-δημιουργούς. Αρχιτέκτονες όπως οι Superstudio ή ο Bernard Tschumi χρησιμοποιούν ως εργαλείο σύνθεσης και παρουσίασης εκτενώς τα storyboard (διαδοχή εικόνων με συνοπτικό κείμενο τα οποία χρησιμοποιούνται στον κινηματογράφο για να παρουσιάζουν με συντομία την διαδοχή των σκηνών). Τα storyboard τους δίνουν την δυνατότητα να απεικονίζουν μια γραμμική εξέλιξη, μια χρονική μετάβαση σε διαφορετικές καταστάσεις. Η κατασκευή ή η χρήση του κτιρίου αντιμετωπίζεται ως χρονικό συμβάν. Χαρακτηριστικό είναι το Δανέζικο γραφείο Plot το οποίο εξηγεί τους στόχους του ως εξής: «Η αφήγηση είναι μια σειρά γεγονότων άρρηκτα συνδεδεμένα σε μια πλοκή. Κάθε γεγονός περιέχει διορατικότητα, δράμα και ομορφιά αλλά χωρίς πλοκή κινδυνεύουν να αποτύχουν, καταλήγοντας μόνο το άθροισμα όλων αυτών των κομματιών. Μεμονωμένα, τα περιστατικά φαντάζουν τυχαία και άσκοπα, ενωμένα όμως υπερβαίνουν τα όρια. 10 Boyer Christine, The city of collective memory, σελ 176 [30]

32 Με την ίδια λογική, η πλοκή μεταμορφώνει την αρχιτεκτονική σε κάτι παραπάνω από ένα τυχαίο συνδυασμό αποχωρητηρίων και υπνοδωματίων. Όμορφες λεπτομέρειες και μεμονωμένες στιγμές χάνονται χωρίς την αίσθηση του κινδύνου αν λείπει η πλοκή.» 11 Φυσικά αυτή η αντιμετώπιση της αρχιτεκτονικής δεν ίσχυε πάντα, είναι μια αρκετά σύγχρονη εκδοχή. Οι Καταστασιακοί ίσως ήταν οι πρώτοι που μίλησαν για την αξία του γεγονότος σε μια πόλη σε αντίθεση με την τάξη και πειθαρχία που απαιτούσε το μοντέρνο πολεοδομικό κίνημα. Dérive ήταν ο περίπατος που ένας περιηγητής μπορούσε να κάνει σε μια πόλη και ο οποίος τελικά θα ήταν ένα σύνολο από συμβάντα, σχεδόν όπως δομείται μια ταινία. Η θέση τους ορίζεται όχι δημιουργώντας μια τάξη αλλά με την επιστροφή στην αναρχία και την τυχαιότητα της ζωής και τονίζουν την σημασία της. Ένας Γερμανός, ο Albert Speer, ως ο καλύτερος αρχιτέκτονας των Ναζί, χρησιμοποιεί όπως άλλωστε έκανε και το καθεστώς της εποχής του- το θέαμα για να λαϊκίσει και να δημιουργήσει επικά κτίρια. Όμως όπως δηλώνει ο ίδιος, δεν δημιουργεί κτίρια για να κατοικηθούν αλλά με στόχο να καταστραφούν μετά από χρόνια και ο λαός του να έχει αποκτήσει ερείπια που ύ- στερα από χιλιετίες θα εμπνέουν ηρωικές σκέψεις. Ο Speer, έχοντας δει την απίστευτη δύναμη του κινηματογράφου ως θέαμα, δίνει στα κτίριά του την χρονικότητα ενός διηγήματος και τις ιστορίες μιας ταινίας για να καταλήξει ότι αυτή είναι η 11 [31]

33 ουσία της ναζιστικής αρχιτεκτονικής, ενός μέσου που υπηρέτησε στο έπακρο μια συνθήκη που είχε αποφασίσει μια ολόκληρη χώρα, μια συνθήκη που είχε ανάγκη την ψυχολογία του θεατή όταν βλέπει μια ηθικοπλαστική πολεμική ταινία. Με παρόμοιο τρόπο και ο Bernard Tschumi αποπειράται στο πάρκο La Villette στο Παρίσι να υλοποιήσει μια πληθώρα από μικρά γεγονότα, διάσπαρτα σε όλο το πάρκο που μοντάρονται και συνθέτουν μια ιστορία, εικονοποιούν την προσωπική πλοκή του κάθε περαστικού. Ο ίδιος χαρακτηριστικά αναφέρει σε αποσπάσματα κειμένων του ότι για να εκτιμήσουμε πραγματικά την αρχιτεκτονική, μπορεί να χρειαστεί να κάνουμε ακόμα και φόνο. Διότι δεν είναι μόνο οι τοίχοι των κτιρίων που την ορίζουν, είναι και οι πράξεις στις οποίες γίνονται μάρτυρες. Στο αποκορύφωμα αυτών των σκέψεων ένας καθηγητής στην σχολή αρχιτεκτονικής του Λονδίνου ΑΑ, ο Pascal Schoning, εκδίδει το μανιφέστο για μια κινηματογραφική αρχιτεκτονική. Σε αυτό μας προσφέρει έναν μοναδικό τρόπο αντίληψης της αρχιτεκτονικής. Θεωρεί ότι τα νέα μέσα και οι τεχνολογίες δεν αποτελούν όπως πολλοί νομίζουν μια απειλή για την κτισμένη αρχιτεκτονική αλλά αντίθετα μπορούν να μας προσφέρουν ένα νέο μονοπάτι κατανόησης και δημιουργίας μιας τελείως διαφορετικής αρχιτεκτονικής. Θα χρησιμοποιήσει τα υλικά του κινηματογράφου για να επανα-δομήσει την αρχιτεκτονική και να την επανα-βιώσει διαφορετικά. Ο ίδιος σημειώνει στον επίλογό του: [32]

34 [33]

35 [34]

36 «Η σύγκριση της αρχιτεκτονικής με τον κινηματογράφο οφείλεται στην από κοινού σχέση τους με τον φυσικό κόσμο και τον κόσμο των υλικών. Ο τρόπος που μεγεθύνουν μέσω της φυσικής εικόνας το περιβάλλον: οι επιφάνειες, το φως και το βάθος. Στην αρχιτεκτονική, όπως και στο σινεμά, η ανάμειξη της φυσικότητας με τον κόσμο των ενδείξεων οδηγεί σε αυτό που ο Γκοντάρ αποκαλεί το φως της α- πουσίας εξήγησής τους. Δεν είναι άλλο παρά το άγγιγμα της προσωπικής και συλλογικής μνήμης, την εποικοδομητική δύναμη της οποίας αποκαλύπτουν ο κινηματογράφος και η αρχιτεκτονική. Δεν είναι άλλο παρά η ανάπτυξη των φυσικών μέσων, των αλληλεπιδράσεων και ομοιοτήτων τους, στοιχεία που καταδεικνύουν την μυθοπλαστική τους έμπνευση. Η παραγωγή εικόνων από το σινεμά αποτελεί την επιτομή της φυσικής κατασκευής του χώρου από την αρχιτεκτονική.» 12 Μιλώντας για μια θεωρητική αρχιτεκτονική κατορθώνει να θέσει τις βάσεις για την χρήση των κινηματογραφικών κανόνων, που έτσι και αλλιώς έχουν τεθεί στην καθημερινότητά μας, και στην αρχιτεκτονική. Είναι πολύ σημαντικό ότι μια τέτοια θέση είναι αποτέλεσμα μιας σχολής και όχι ενός ατόμου. Γεγονός είναι όμως ότι ελάχιστες φορές η πλοκή της αρχιτεκτονικής έχει χρησιμοποιηθεί σε τέτοιο βαθμό ώστε να καταλήξει σε μια κινηματογραφική ταινία, είτε αυτό θα είναι το 12 Schoning Pascal, Manifesto for a cinematic Architecture, σελ 27 [35]

37 τελικό προϊόν είτε θα είναι ο τρόπος προώθησης του αρχιτεκτονικού έργου. Και αυτό είναι πραγματικά άλλο ένα μονοπάτι το οποίο μπορούν να ακολουθήσουν οι δημιουργοί συμπληρωματικά στις υπάρχουσες, πολύ πετυχημένες μεθόδους τους. 6. «Ο νεαρός αρχιτέκτονας είχε ανάγκη το μανιφέστο για να θέσει τα όρια του γενικότερου πλαισίου δουλειάς. Όπως ο σχεδιασμός παρόλο που χρειάζεται λιγότερο χρόνο, μπορεί αν είναι εξίσου σημαντικός με το ίδιο το κτίριο και χωρίς καν να απαιτεί εργατικό δυναμικό για να πραγματοποιηθεί, ομοίως και το κείμενο μπορεί να προσφέρει τις απαραίτητες ιδεολογικές συμβουλές, παρά τυχόν συμβατικούς δεσμούς..» B. Tschumi 13 Οι νέες τεχνολογίες αναπαράστασης καλπάζουν εξελικτικά. Οι τρισδιάστατες δημιουργίες μπαίνουν στα αρχιτεκτονικά γραφεία. Όμως δεν χρησιμοποιούνται όπως θα έπρεπε. Η κίνηση μέσα σε ένα άδειο από ζωή κτίριο δεν έχει τίποτα παραπάνω να προσφέρει, εικονοπλαστικά ή δημιουργικά, από ότι τα σχέ- 13 Tschumi Bernard, Questions of space, σελ 56 [36]

38 δια του και οι μακέτες του. Είναι λογική συνέχεια, οι υπολογιστικές κατασκευές να μεταχειρίζονται σαν μεγαλύτερες μακέτες. Όμως ο κινηματογράφος έχει αποδείξει ότι μπορεί να είναι κάτι πολύ παραπάνω από αυτό. Μπορεί να είναι μια αναπαράσταση της ζωής μια εμπειρία που μπορεί να προβάλλει την αρχιτεκτονική πολύ αποτελεσματικά. Αυτό επιτυγχάνεται μέσα από την ένταξη μιας ιστορίας μέσα σε ένα φιλμικό μέσο. Το χαρακτηριστικό μιας ταινίας είναι ότι προσπαθεί να αφηγηθεί μια ιστορία, να αναπαράγει μια εμπειρία. Η αναπαραγωγή της εμπειρίας περιέχει δύο εκδοχές για την αρχιτεκτονική. Η πρώτη είναι ότι με δεδομένο ότι η αρχιτεκτονική δημιουργία στοχεύει στο να στεγάσει και να φιλοξενήσει ανθρώπους σε συγκεκριμένες συνθήκες αναγκάζεται να προβλέπει, να δημιουργεί όλα τα δυνατά σενάρια. Ένας από τους καλύτερους τρόπους να υλοποιεί αυτά τα σενάρια και να τα ελέγχει είναι η χρήση του φιλμ. Φυσικά αυτό δεν απορρίπτει την ικανότητα του μέσου να συμπληρώνει οπτικά τα σχέδια και τις μακέτες. Αλλά ειδικά επειδή έχει και αυτήν την ιδιότητα οφείλουμε να επικεντρώνουμε σε αυτήν. Μια βιβλιοθήκη μεταμορφώνεται αμέσως σε κάτι τελείως διαφορετικό στα φτερά του έρωτα του Wim Wenders μοναχά επειδή ενισχύει τα υλικά της με μια ενδιαφέρουσα σκηνή, και ως προς την ιστορία και ως προς την παρουσίαση της. Δεν μπορεί ο χρόνος που αφιερώνεται στην τρισδιάστατη αναπαράσταση αρχιτεκτονικών έργων να μην χρησιμοποιείται για να δημιουργεί ένα τέτοιο τελικό αποτέλεσμα, που φυσικά ποτέ δεν [37]

39 μπορεί ούτε και επιδιώκει να αντικαταστήσει την πραγματικότητα. Άλλα όπως και ο κινηματογράφος, μας δίνει την υποκειμενική οπτική του δημιουργού, μια παράλληλη πραγματικότητα, εξίσου ενδιαφέρουσα. Πολλές αρχιτεκτονικές σχολές, βλέποντας την εξοικείωση των φοιτητών με τα νέα μέσα προσπαθούν να τους κατευθύνουν σε τέτοιες λύσεις. (Ένα από τα κυριότερα αρχιτεκτονικά εργαστήρια που ασχολούνται με αυτή την σχέση είναι στη σχολή του Cambridge το ψηφιακό εργαστήριο έρευνας για τον σχεδιασμό, την επικοινωνία και την οπτικοποίηση του François Penz). Η ίδια η αρχιτεκτονική μπορεί να χρησιμοποιήσει τα νέα μέσα για να προβάλει τις ανάγκες και τις φιλοδοξίες της χωρίς όμως να μιλάει για μια άκτιστη ουτοπική αρχιτεκτονική, αλλά για μια κατασκευάσιμη φιλμική πραγματικότητα. Η Unit 15 της σχολής αρχιτεκτονικής Bartlett χρησιμοποιεί το φιλμ, το βίντεο, το animation ως τρόπους ανάπτυξης και εξερεύνησης νέων μεθόδων αρχιτεκτονικής ανάλυσης και δημιουργίας. Οι συμμετέχοντες φοιτητές καλούνται να χρησιμοποιήσουν ένα θέμα (φέτος βασικός άξονας είναι το έργο του συγγραφέα J.G. Ballard) και από αυτό να προβούν σε οπτικά συμπεράσματα για την αρχιτεκτονική. Είναι λανθασμένη χρήση του φιλμ όταν δεν χρησιμοποιούνται όλες οι δυνατότητές του. Ειδικά όταν αγνοούνται δυνατότητες που θα μπορούσαν να ωφελούν την αρχιτεκτονική. Η δεύτερη εκδοχή στοχεύει σε μια αρχιτεκτονική που ανακατεύεται περισσότερο με την ουτοπία,χωρίς να είναι ευκαταφρόνητη, και προτιμά να υλοποιείται κυρίως μέσα από άλλα [38]

40 [39]

41 [40]

42 μέσα. Υπάρχουν πολλά παραδείγματα αρχιτεκτόνων που δοκίμασαν κατά καιρούς να χρησιμοποιήσουν το φιλμ ως έναν τρόπο να υλοποιήσουν τις ανησυχίες τους. Με τις νέες τεχνολογίες ψηφιακής αναπαράστασης το μέσο έχει γίνει πολύ δημοφιλές στους νέους φοιτητές αρχιτεκτονικής. Οι νέοι δημιουργοί θα αναγκαστούν να εκφράσουν με κάποιο τρόπο τις ανησυχίες τους για το μέλλον και το πιο πιθανόν είναι αφού γεννιούνται από μια κινηματογραφική εποχή να εκφραστούν και μέσα από τις ταινίες. Και από ό,τι δείχνουν οι παρούσες αναλύσεις, αυτή η επιλογή είναι μάλλον η σωστή. Κάθε μέρα βλέπουμε στις καινούργιες ταινίες πόσες ευκαιρίες για τέτοιες δημιουργίες υπάρχουν. Και τις περισσότερες φορές εμπνευσμένοι καλλιτέχνες καλύπτουν το κενό αυτό του αρχιτέκτονα. Αλλά το καλύπτουν μόνο οπτικά και όχι ουσιαστικά. Διότι οι καλλιτέχνες υστερούν στο ότι δεν σχεδιάζουν για τον χρήστη. Η φιλμική σκηνογραφία είναι κάτι πολύ παραπάνω από μια ζωγραφική απεικόνιση. Ο σχεδιαστής όχι μόνο πρέπει να σχεδιάσει για τον χρήστη πρωταγωνιστή αλλά και για τον χρήστη θεατή. Και αυτό είναι μια ασχολία πολύ χρήσιμη για την σύγχρονη εποχή μας που απαιτεί γνώσεις και εξειδίκευση. Όμως μια τέτοια εκμετάλλευση του αρχιτέκτονα δεν μπορεί να προέρθει μέσα από τα κινηματογραφικά επαγγέλματα που χειρίζονται την φιλμική αρχιτεκτονική ως συμπληρωματικό επάγγελμα και μονάχα ορισμένοι σκηνοθέτες διαβλέπουν τις ικανότητες της. Η αρχιτεκτονική μπορεί με τις προτάσεις της να είναι πιο ενδιαφέρουσα από οποιοδήποτε μυθιστόρημα, όμως κανείς σκηνοθέτης δεν έχει διασκευάσει [41]

43 ένα αρχιτεκτονικό κτίριο για την μεγάλη οθόνη. Ένα κτίριο μπορεί να δημιουργεί μεγαλύτερες εντάσεις από οποιοδήποτε μουσικό κομμάτι αλλά ποτέ δεν έχει χρησιμοποιηθεί ως κεντρικός άξονας της πλοκής. Παρόλο που οι αρχιτεκτονικές θεωρίες μας εισάγουν σε κόσμους τόσο διαφορετικούς, δεν προσπαθούμε να τους υλοποιήσουμε πέρα από τα σχέδια. Η αρχιτεκτονική γνώση μπορεί να δημιουργήσει ένα δικό της κινηματογραφικό είδος, με τον χώρο να πρωταγωνιστεί με το σύνολο των δράσεων και συναισθημάτων των χρηστών του. Αλλά φαίνεται παράξενο που ενώ την αφήνουμε να παίζει ένα τόσο σημαντικό ρόλο στην πραγματική μας ζωή δεν την αφήνουμε να δράσει με τον ίδιο ή παρόμοιο τρόπο και στον κινηματογράφο. [42]

44 7. AlSayad Nezar, Cinematic Urbanism, Routledge, London, 2006 Bachelard Gaston, Η ποιητική του χώρου, Χατζηνικολή, Αθήνα, 1982 Barber Stephen, Projected Cities cinema and urban space, Reaction, London, 2002 Ballard J.G., High-Rise, Harper Perenial, London, 2006 Benjamin Walter, Illuminations Franz Kafka on the tenth anniversary of his death-, Schocken Books, New York, 1987 Bingham Neil, Fantasy architecture , Hayward publishing Gallery, London, 2005 Bloomer Jennifer, Architecture and the text: The (S)crypts of Joyce and Piranesi, Yale University Press, London, 1993 Boyer Christine, The city of Collective Memory, MIT Press, Cambridge, 1994 Burch Noel, Πράξη του κινηματογράφου, Παϊρίδης, Αθήνα, 1982 Cairns Graham, La vision especial del cine - El arquitecto detras de la camara, Editors, Madrid, 2007 Deleuze Gilles, Κάφκα, για μια ελάσσονα λογοτεχνία, Καστανιώτη, Αθήνα, 1995 [43]

45 Foucault Michel, Discipline and punish: The birth of prison, Vintage, New York, 1979 Frampton Daniel, Filmosophy, Wallflower, London, 2006 Jacobs Lewis, Τα εκφραστικά μέσα του κινηματογράφου, Καθρέφτης, Αθήνα, 1985 Kafka Franz, Το κτίσμα, Αγρα, Αθήνα, 2001 Kennedy Barbara, Deleuze and cinema The aesthetics of sensation, Edinburgh University Press, Edinburgh, 2002 Koolhaas Rem, S, M, L, XL, Taschen, New York, 1997 Kwinter Sanford, Architecture of time, MIT press, Cambridge, 2002 Lang Peter, Superstudio Life without Objects, Pratt, New York, 2003 Lemaire Gerard, Κάφκα, Κασταλία, Αθήνα, 2006 Lopez Jorge Gorostiza, Cine y Arquitectura, ediciones Universidad de Las Palmas de Gran Canaria, Madrid, 1990 Neumann Dietrich, Film architecture From Metropolis to Blade runner, Prestel, Munich, 1996 Penz Francois & Thomas Maureen edited by, Cinema and Architecture Melies Mallet Stevens Multimedia, British Film Intsitute, London, London, 1997 [44]

46 Puglisi Luigi Prestinanza, Hyper architecture, Spaces in the age of electronics, Birkhauser, Boston, 1999 Rosenau Helen, Boullee s treatise on architecture, Alec Tiranti LTD, London, 1953 Schoning Pascal, Manifesto for a cinematic Architecture, AA Publications, London, 2004 Tafuri Manfredo, The sphere and the labyrinth, MIT Press, Cambridge, 1990 Taylor Leonie, Building Sci-Fi Moviescapes, Rotovision, London, 2004 Tschumi Bernard, Cinegramme Folie Le parc de la Villette, Champ Vallon, Paris, 1987 Tschumi Bernard, Questions of space, AA Publications, London, 2004 Tschumi Bernard, Architecture and disjunction, MIT press, Cambridge, 1996 Αντωνιάδης Αντώνης, Κατω περινώματα Κριτική του μεταρχιτεκτονικού χώρου, Ελεύθερος τύπος, Αθήνα, 2007 Ουγκώ Βίκτωρ, Η Παναγία των Παρισίων, Μίνωας, Αθήνα, 1996 Στάθη Ειρήνη, Χώρος και χρόνος στον κινηματογράφο του Θόδωρου Αγγελόπουλου, Αιγόκερος, Αθήνα, 1999 [45]

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ

ΑΠΟ ΤΟ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ Γράφοντας με την κάμερα μια διασκεδαστική πρόταση για τους μαθητές της Β Λυκείου Σε ένα λογοτεχνικό και σε ένα κινηματογραφικό έργο συναντάμε παραπλήσια μερικές φορές και ίδια στοιχεία. Προαπαιτούμενη

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Σκιαγραφώντας το σχολείο / τη γειτονιά μου

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Σκιαγραφώντας το σχολείο / τη γειτονιά μου Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Σκιαγραφώντας το σχολείο / τη γειτονιά μου Ομάδα Εικαστικής Αγωγής 2014 Σκιαγραφώντας το σχολείο/τη γειτονιά μου Τάξεις: Γ Στ Περιγραφή ενότητας: Οι μαθητές/τριες καταγράφουν

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

THE JEWISH MUSEUM BERLIN

THE JEWISH MUSEUM BERLIN ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤ0ΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΕΣ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: Γ.ΠΑΠΑΚΩΣΤΑΝΤΙΝΟΥ THE JEWISH MUSEUM BERLIN ΈΝΑ FILM ΤΩΝ: STAN NEUMANN KAI RICHARD COPANS

Διαβάστε περισσότερα

Β2.6 Άλλες Περιφερειακές Συσκευές και Κάρτες Επέκτασης

Β2.6 Άλλες Περιφερειακές Συσκευές και Κάρτες Επέκτασης Β2.6 Άλλες Περιφερειακές Συσκευές και Κάρτες Επέκτασης Τι θα μάθουμε σήμερα: Να αναγνωρίζουμε και να ονομάζουμε άλλες περιφερειακές συσκευές και κάρτες επέκτασης Να εντοπίζουμε τα κύρια χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΣΗ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ - ΠΡΟΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

ΦΑΣΗ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ - ΠΡΟΠΑΡΑΣΚΕΥΗ MASTERCLASS-ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ, ΝΕΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΕΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ-ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ COMICS, με θεματικό αντικείμενο που αφορά στην Δικτύωση και Νησιωτικότητα. Ημερομηνία: 25-27 ΜΑΙΟΥ 2015, www.etal-sa.gr.- www.nissonart.com.

Διαβάστε περισσότερα

Καλοκαίρι για παιδιά-εφήβους και ενήλικες στο ΙΜΚ

Καλοκαίρι για παιδιά-εφήβους και ενήλικες στο ΙΜΚ Δελτίο Τύπου 26/5/15 Καλοκαίρι για παιδιά-εφήβους και ενήλικες στο ΙΜΚ Τέσσερεις κύκλοι εργαστηρίων-σεμιναρίων για όλες τις ηλικίες Το Τμήμα Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων του Ιστορικού Μουσείου Κρήτης, με

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

Σ ένα συνοριακό σταθμό

Σ ένα συνοριακό σταθμό Σ ένα συνοριακό σταθμό - Αντώνη Σαμαράκη Σχεδιασμός πρότασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Δημιουργία κλίματος δεκτικότητας Προβάλλονται εικόνες σχετικές με σταθμούς και τρένα με μουσική υπόκρουση και

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Ένα βιβλίο πρέπει να είναι ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ!!!

Ένα βιβλίο πρέπει να είναι ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ!!! Μουσικό Σχολείο Λάρισας Τάσου Λειβαδίτη 20 Ένα βιβλίο πρέπει να είναι ΑΠΕΡΙΓΡΑΠΤΟ!!! Τα κείμενα που ακολουθούν είναι μαθητικές δημιουργίες και απαντούν στο ερώτημα «τι διαβάζουν τα παιδιά μας», μόνιμη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.com Ο Ρόλος του Εκπαιδευτικού Στηρίζει τους μαθητές στην αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Κατσιούλα Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος ΣΕΠ, ΚΕΣΥΠ Κιλκίς Σιάνου Χατζηκαμάρη Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός,

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΡΑΜΜΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ

Θέμα: ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΡΑΜΜΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΤΕΙ ΣΕΡΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΔΟΜΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ Θέμα: ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΡΑΜΜΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ & ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ Σύνταξη κειμένου: Μαρία Ν. Δανιήλ, Αρχιτέκτων

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Κατοικίδια ζώα Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές/τριες εκφράζουν συναισθήματα και προβληματίζονται για θέματα που αφορούν τα κατοικίδια

Διαβάστε περισσότερα

AKTO Campus, Ευελπίδων 11Α, Αθήνα, 113 62

AKTO Campus, Ευελπίδων 11Α, Αθήνα, 113 62 AKTO Campus, Ευελπίδων 11Α, Αθήνα, 113 62 Ο ΑΚΤΟ με 40 και πλέον χρόνια δραστηριότητας στον χώρο των Εφαρμοσμένων και Καλών Τεχνών και η DESIGNEMBASSADOR.COM UG, που εξειδικεύεται στον σχεδιασμό φεστιβάλ,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι.

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Δρ Χάρις Πολυκάρπου Συντονίστρια Θεατρικής Αγωγής, Γραφείο Αναλυτικών Π.Ι. Ν.Α.Π. Θεατρικής Αγωγής Ορολογία: «Θεατρική Αγωγή αποτελεί η παιδαγωγική και κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού.

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. 1.ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Συγγραφέας: Μποζονέλου Κωνσταντίνα 1.1.Τίτλος διδακτικού σεναρίου Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ PROJECT

ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ PROJECT ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ PROJECT Βασιλίσιν Μιχάλης, Δέφτο Χριστίνα, Ιλινιούκ Ίον, Κάσα Μαρία, Κουζμίδου Ελένη, Λαμπαδάς Αλέξης, Μάνε Χρισόστομος, Μάρκο Χριστίνα, Μπάμπη Χριστίνα, Σακατελιάν Λίλιτ, Σαχμπαζίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «CINE ΔΡΑΣΕΙΣ» ΠΕΝΘΗΜΕΡΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΑΙΝΙΩΝ ΜΙΚΡΟΥ ΜΗΚΟΥΣ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΝΗΛΙΚΕΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «CINE ΔΡΑΣΕΙΣ» ΠΕΝΘΗΜΕΡΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΑΙΝΙΩΝ ΜΙΚΡΟΥ ΜΗΚΟΥΣ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΝΗΛΙΚΕΣ Αστική - Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία ημιουργική Ομάδα για την Ανάπτυξη της Οπτικοακουστικής Επικοινωνίας και Έκφρασηςτων Νέων Ανθρώπων ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «CINE ΔΡΑΣΕΙΣ» ΠΕΝΘΗΜΕΡΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Στην διάθεση του ανθρώπου να ανακαλύψει την αποτύπωση της κινούµενης εικόνας, κυρίαρχο ρόλο αποτέλεσε ο κόσµος των

Διαβάστε περισσότερα

«Θεωρία και πράξη: Ο ρόλος της φιλοσοφίας στην κατανόηση και ερμηνεία της αρχιτεκτονικής γλώσσας»

«Θεωρία και πράξη: Ο ρόλος της φιλοσοφίας στην κατανόηση και ερμηνεία της αρχιτεκτονικής γλώσσας» Theory and praxis: The role of philosophy in the understanding of the architectural language Maria Vidali Conference proceedings by: The significance of Philosophy in Architectural Education, 2009, Panayotis

Διαβάστε περισσότερα

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ]

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ] 2014 14ο Λύκειο Θεσσαλονίκης Ερευνητική εργασία των μαθητών : Αλεξίου Δημήτρη, Γεωργιάδου Αλεξάνδρας, Ζαχάρωφ Μανώλη, Κατσούλη Απόστολου, Τρέμμα Λουκίας [ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Συντονισμός χεριού-ματιού Βοηθούν στην ανάπτυξη των κινητικών δεξιοτήτων του παιδιού. Παίζω με τους κύβους

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Ο Σ Σ Χ Ε Δ Ι Α Σ Μ Ο Σ 3 : Κ Α Τ Ο Ι Κ Ι Α / Α Κ Α Δ Η Μ Α Ι Κ Ο Ε Τ Ο Σ

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Ο Σ Σ Χ Ε Δ Ι Α Σ Μ Ο Σ 3 : Κ Α Τ Ο Ι Κ Ι Α / Α Κ Α Δ Η Μ Α Ι Κ Ο Ε Τ Ο Σ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ III ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Ο Σ Σ Χ Ε Δ Ι Α Σ Μ Ο Σ 3 : Κ Α Τ Ο Ι Κ Ι Α / Α Κ Α Δ Η Μ Α Ι

Διαβάστε περισσότερα

Movie Maker (Δημιουργία βίντεο)

Movie Maker (Δημιουργία βίντεο) Movie Maker (Δημιουργία βίντεο) - Με πόσους τρόπους μπορούμε να διηγηθούμε μια ιστορία; - Μπορούμε να την πούμε ο ένας στον άλλο. - Μπορούμε να την γράψουμε. - Μπορούμε να τη ζωγραφίσουμε κομμάτι-κομμάτι.

Διαβάστε περισσότερα

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα.

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα. Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν δημιουργικά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΑΘΗΝΑ ΤΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ ΧΩΡΟΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Το πολύτεχνο είναι ένα καλλιτεχνικό εργαστήριο που προσφέρει εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά προγράμματα σε μαθητές ηλικίας 2 έως 9 ετών τα οποία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού

Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού Μένης Θεοδωρίδης Γνωριμία με τη φωτογραφική έκφραση για παιδιά του Δημοτικού Η μικρή εισαγωγή στη φωτογραφική έκφραση για παιδιά 6-12 χρόνων που ακολουθεί, γράφτηκε με σκοπό να ενθαρρύνει τους εκπαιδευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός»

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Η Αφροδίτη Βακάλη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και είναι εκπαιδευτικός. Σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή

Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή Γράμμα σ έναν νέο θεραπευτή ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η τελική εργασία ως επιστέγασμα της τετραετούς πορείας στην εκπαίδευση είναι μια σκέψη που μπαίνει στον πρώτο χρόνο. Είναι μια σκέψη που ζυμώνεται, προκαλεί απορία,

Διαβάστε περισσότερα

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας

«Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας «Το Πορτοκάλι με την Περόνη» υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και δημιουργικές δραστηριότητες Συμπεριλαμβάνεται CD με φωτογραφικό υλικό Το πορτοκάλι με την περόνη: υλικό εργασίας θεατρικές ασκήσεις και

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟ

ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟ Η συμπλήρωση του Μηχανογραφικού Δελτίου αποτελεί το τελικό στάδιο της προσπάθειας που κατέβαλαν χιλιάδες υποψήφιοι για μια θέση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Η σωστή συμπλήρωσή

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7. Τρισδιάστατα Μοντέλα

Κεφάλαιο 7. Τρισδιάστατα Μοντέλα Κεφάλαιο 7. 7.1 ομές εδομένων για Γραφικά Υπολογιστών. Οι δομές δεδομένων αποτελούν αντικείμενο της επιστήμης υπολογιστών. Κατά συνέπεια πρέπει να γνωρίζουμε πώς οργανώνονται τα γεωμετρικά δεδομένα, προκειμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς

ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ. Μιχάλης Αρφαράς ΙΑΚΟΠΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΟΓΙΚΗ Μιχάλης Αρφαράς «ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ ΓΕΝΝΑΕΙ ΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΚΙΕΣ, Ο ΗΛΙΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΜΟΝΕΣ.» Η προσωπική διαδροµή του Μιχάλη Αρφαρά έχει να κάνει µε τη ΣΚΙΑ. Η γέννησή του σε µια χώρα σαν την Ελλάδα,

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. Communications Crisis Management

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. Communications Crisis Management ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ Communications Crisis Management ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ Καράβια βουλιάζουν. Αεροσκάφη πέφτουν. Προϊόντα ανακαλούνται. Εταιρίες μηνύονται για ληγμένα τρόφιμα ή

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ AΘΗΝΑ 2014

Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ AΘΗΝΑ 2014 Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ AΘΗΝΑ 2014 A VISIONARY FILM ΔΥΟ ΔΙΚΗΓΌΡΟΙ ΜΆΧΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΉ ΤΩΝ ΓΛΥΠΤΏΝ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΏΝΑ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΎΝΗΣ ΣΤΗΝ ΑΘΉΝΑ A visionary film Η ταινία PROMAKHOS παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Εργαστήρι Λεσχών Ανάγνωσης. Πάρος 2-6 Ιουλίου 2007

2 ο Εργαστήρι Λεσχών Ανάγνωσης. Πάρος 2-6 Ιουλίου 2007 2 ο Εργαστήρι Λεσχών Ανάγνωσης Πάρος 2-6 Ιουλίου 2007 Περίληψη Η Αλίκη µισεί τα µαθηµατικά και θεωρεί πως δε χρησιµεύουν σε τίποτα. Μια µέρα που κάθεται και διαβάζει στο πάρκο, ένα παράξενο άτοµο την προσκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα: Πολιτισμός της μνήμης και συνεργασία νέων 15.-17.9.2012 στην Παραμυθιά

Ημερίδα: Πολιτισμός της μνήμης και συνεργασία νέων 15.-17.9.2012 στην Παραμυθιά Πάνελ 1: Σύγχρονη μετάδοση της ιστορίας από νέους για νέους - Τι κάνει ένα μνημείο ελκυστικό για νέους? - Πως μπορεί να διαμορφωθεί η ιστορική-πολιτική παιδεία? - Τι μπορούν να κάνουν οι νέοι για την ενθυμίση?

Διαβάστε περισσότερα

Είναι πολυσυνέδριο γιατί πλαισιώνεται και συμπληρώνεται από άλλες ΕυρωπαΪκές προσπάθειες συνεργασίας σε αυτόν τον τομέα.

Είναι πολυσυνέδριο γιατί πλαισιώνεται και συμπληρώνεται από άλλες ΕυρωπαΪκές προσπάθειες συνεργασίας σε αυτόν τον τομέα. Αγαπητοί φίλοι και φίλες, Σας καλωσορίζω σε ένα ιδιαίτερο συνέδριο, το πολυ-συνέδριο του Ecopol. Ένα συνέδριο που συζητά την προώθηση των πολιτικών που ενισχύουν την πράσινη καινοτομία. Σε αυτό το τελικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 2Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 2Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 2Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ 1. Να αναφέρετε μερικές από τις σημαντικότερες εξελίξεις και εφευρέσεις στην ιστορία των συστημάτων επικοινωνίας. Η ανακάλυψη του κινητού τυπογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3

STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3 STRATEGIC MANAGEMENT ΙI SESSION 3 ΕΞΥΠΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ/ΜΟΝΤΕΛΟ ΕΥΦΥΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ Η «ΔΟΜΗΣΗ» ΤΗΣ ΟΙ 5 ΠΕΙΘΑΡΧΙΕΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΤΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ/ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΤΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΕΜΠΟΔΙΑ/ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

RE-ACTIVE YOUTH I Against Online Hate Speech

RE-ACTIVE YOUTH I Against Online Hate Speech RE-ACTIVE YOUTH I Against Online Hate Speech RECOGNISING Issues and Opportunities in Combating Online Hate Speech Αναθεώρηση της εθνικής Ελληνικής Στρατηγικής για την Στρατηγική Διακυβέρνησης του Διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα»

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα» Ημερομηνία 8/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://artpress.sundaybloody.com/ Βασίλης Κάργας http://goo.gl/di6ugf Μαρίνα Γιώτη, συγγραφέαςεικονογράφος : «Τα παραμύθια είναι ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας

Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΑΣΗ Β (2013-2014) Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου):

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΑΞΗ: Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ, Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μυκηναϊκός Πολιτισμός ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΛΛΙΑΔΟΥ ΜΑΡΙΑ ΘΕΜΑ: «Η καθημερινή ζωή στον Μυκηναϊκό Κόσμο» Οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ»

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» 9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» Πολλές φορές ο μόνος τρόπος για να αφηγηθείς τη δική σου ιστορία είναι μέσα από τις ιστορίες των άλλων. Ίσως ο μόνος τρόπος για να μιλήσεις για το

Διαβάστε περισσότερα

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Κείμενο [Η επίδραση της τηλεόρασης στην ανάγνωση] Ένα σημαντικό ερώτημα που αφορά τις σχέσεις τηλεόρασης και προτιμήσεων του κοινού συνδέεται

Διαβάστε περισσότερα

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) Δράσης KA1 του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Jean Monnet

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Μέσα και Ψηφιακή Τηλεόραση: νέες προοπτικές για καινοτόμο εκπαίδευση.

Νέα Μέσα και Ψηφιακή Τηλεόραση: νέες προοπτικές για καινοτόμο εκπαίδευση. Νέα Μέσα και Ψηφιακή Τηλεόραση: νέες προοπτικές για καινοτόμο εκπαίδευση. Ιωάννης Αντ. Παναγιωτόπουλος Γενικός Γραμματέας Μέσων Ενημέρωσης Κυρίες και κύριοι, Το 1970, ο μέσος όρος των αναλφάβητων σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή:

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή: ΕΥΤΕΡΑ * Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό, είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να αναπτύσσονται,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΨΕΙΣ - 119 - ΟΡΟΦΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΑΝΟΨΕΙΣ - 119 - ΟΡΟΦΟΓΡΑΦΙΕΣ - 119 - ΑΝΟΨΕΙΣ ΟΡΟΦΟΓΡΑΦΙΕΣ ΣΑΛΟΝΙ Στον χώρο του σαλονιού αλλά και της τραπεζαρίας επιθυμία του ιδιοκτήτη της κατοικίας ηταν η πρόβλεψη διακόσμησης των οροφών αυτών κυρίως των χώρων με ζωγραφική. Στην

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΑ «ΠΛΑΝΗΤΑΡΙΑ» ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ: ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

ΜΙΚΡΑ «ΠΛΑΝΗΤΑΡΙΑ» ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ: ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 4ο Πανελλήνιο Συνέδριο ΜΙΚΡΑ «ΠΛΑΝΗΤΑΡΙΑ» ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ: ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Αλέξης Πετίδης 160 Αγαπητοί κύριοι και κυρίες Στα προηγούμενα τρία συνέδρια, και ιδιαίτερα σε αυτά του Βόλου και της Κέρκυρας, κατέστη

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη σχεδίαση κινούμενων γραφικών

Εισαγωγή στη σχεδίαση κινούμενων γραφικών ΕΣΔ200 Δημιουργία Περιεχομένου ΙI Εισαγωγή στη σχεδίαση κινούμενων γραφικών Νικόλας Τσαπατσούλης Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Επικοινωνίας & Σπουδών Διαδικτύου Εισαγωγή Εφαρμογές Κύρια Χαρακτηριστικά Flash

Διαβάστε περισσότερα

Mega color και Mega contrast για Mega απόλαυση

Mega color και Mega contrast για Mega απόλαυση Mega color και Mega contrast για Mega απόλαυση Πρόκειται για μία λειτουργία δυναμικής αντίθεσης που θα σας συναρπάσει. Χάρη σε έναν βελτιωμένο λόγο αντίθεσης -τον υψηλότερο της αγοράς-, οι οθόνες Samsung

Διαβάστε περισσότερα

B ΜΕΡΟΣ Προσεγγίσεις σε θέματα Οπτικοακουστικής Παιδείας ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

B ΜΕΡΟΣ Προσεγγίσεις σε θέματα Οπτικοακουστικής Παιδείας ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ B ΜΕΡΟΣ Προσεγγίσεις σε θέματα Οπτικοακουστικής Παιδείας ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 45 Παράρτημα Ημερολόγιο εκπαιδευτικών και κινηματογραφιστών Σχολική μονάδα:... Ημερομηνία και ώρα συνάντησης:... Συνάντηση εντός ή εκτός

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας bantonog@yahoo.gr Εισαγωγή Τίτλος: «Παραμύθι και Αφήγηση» Υλοποίηση: στο πλαίσιο του νέου θεσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Χρύσα Κουράκη, Δασκάλα, Δρ. Παιδικής Λογοτεχνίας Παν/μίου Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ 19-20 ΙΑΝΟΥΑΡΊΟΥ 2011

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ 19-20 ΙΑΝΟΥΑΡΊΟΥ 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ 19-20 ΙΑΝΟΥΑΡΊΟΥ 2011 ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ ΑNALYTICAL THOUGHT AND CREATIVITY Η διεπιστημονική προσέγγιση των αντικειμένων

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου;

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ενότητα: Ελεύθερος χρόνος διασκέδαση (2 Φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή:

Διαβάστε περισσότερα

Πως σας ήρθε η ιδέα; Ε.Τ.: Μας παιδεύει ο Έρωτας και στήνει παιχνίδια ο κατεργάρης! Που γράψατε το βιβλίο σας; Ε.Τ.: Στον καναπέ μου!

Πως σας ήρθε η ιδέα; Ε.Τ.: Μας παιδεύει ο Έρωτας και στήνει παιχνίδια ο κατεργάρης! Που γράψατε το βιβλίο σας; Ε.Τ.: Στον καναπέ μου! Πως σας ήρθε η ιδέα; Ε.Τ.: Μας παιδεύει ο Έρωτας και στήνει παιχνίδια ο κατεργάρης! Που γράψατε το βιβλίο σας; Ε.Τ.: Στον καναπέ μου! Πόσο χρόνο σας πήρε η συγγραφή; Ε.Τ.: Κοιμάμαι + τρώω + περπατάω +

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΟΡΙΟ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΞ ΑΡΙΣΤΕΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚ ΔΕΞΙΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΚΟΥΤΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Εξυπηρετώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Εξυπηρετώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η εξυπηρέτηση ως το πλέον δυναμικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΡΘΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΙΣΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΡΘΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΙΣΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΡΘΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΙΣΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ σελ. 1 Από πού ξεκινάω; Σύνδεση στο Διαδίκτυο Για να ξεκινήσετε να ασχολείστε με το Διαδίκτυο (Internet)

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Δεύτερη διδακτική πρόταση Ημερολόγια Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ. Developing Leadership Skills

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ. Developing Leadership Skills ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΓΕΤΙΚΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ Developing Leadership Skills Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Ανάπτυξη ηγετικών ικανοτήτων είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014

ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014 ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014 Η ΚΘ Εφορεία Προϊστορικών & Κλασικών Αρχαιοτήτων και η Επιστημονική Ομάδα των Ανασκαφών Αυγής οργανώνουν για πέμπτη χρονιά εκπαιδευτικές δράσεις με αφορμή

Διαβάστε περισσότερα

Ελκυστικοί και λειτουργικοί κάδοι απορριμμάτων στους δρόμους της πόλης μας. Μια πρόταση με άποψη Α ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΜΕΣΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-2014

Ελκυστικοί και λειτουργικοί κάδοι απορριμμάτων στους δρόμους της πόλης μας. Μια πρόταση με άποψη Α ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΜΕΣΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-2014 Ελκυστικοί και λειτουργικοί κάδοι απορριμμάτων στους δρόμους της πόλης μας Μια πρόταση με άποψη Α ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΛΕΜΕΣΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-2014 Με τη συγκέντρωση του πληθυσμού στις πόλεις και την τεχνολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16»

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ ΓΙΑ «ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ - ΧΕΙΜΩΝΑ 2015/16» Οι τάσεις για το 2016/2017 είναι μοναδικές και φαίνεται να διαφοροποιούνται από τις καθαρά vintage γραμμές που μας επηρέασαν τις προηγούμενες χρονιές.

Διαβάστε περισσότερα

Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου

Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου Λογισμικό διδασκαλίας των μαθηματικών της Γ Τάξης Γυμνασίου Δρ. Βασίλειος Σάλτας 1, Αλέξης Ηλιάδης 2, Ιωάννης Μουστακέας 3 1 Διδάκτωρ Διδακτικής Μαθηματικών, Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΣΠΑΙΤΕ Σαπών coin_kav@otenet.gr

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο

Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι. Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε. πριν από λίγο Μορφές Εκπόνησης Ερευνητικής Εργασίας Μαρία Κουτσούμπα Έστω λοιπόν ότι το αντικείμενο ενδιαφέροντος είναι «η τηλεδιάσκεψη». Ας δούμε τι συνεπάγεται το κάθε ερευνητικό ερώτημα που θέσαμε πριν από λίγο Κουτσούμπα/Σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα