Εµπειρίες από την Εξ Αποστάσεως Συνεργατική Εξάσκηση στις Τεχνικές. Experiences from Distant Collaboration Experiments on Programming Techniques

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Εµπειρίες από την Εξ Αποστάσεως Συνεργατική Εξάσκηση στις Τεχνικές. Experiences from Distant Collaboration Experiments on Programming Techniques"

Transcript

1 Εµπειρίες από την Εξ Αποστάσεως Συνεργατική Εξάσκηση στις Τεχνικές Προγραµµατισµού Experiences from Distant Collaboration Experiments on Programming Techniques Μιχάλης Ξένος 1, Νικόλαος Αβούρης 2, ηµήτρης Σταυρινούδης 1, Μελέτης Μαργαρίτης 2 1 Σχολή Θετικών Επιστηµών και Τεχνολογίας, Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήµιο 2 Τµήµα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών, Πανεπιστήµιο Πατρών {xenos, {n.avouris, Περίληψη: Στο άρθρο αυτό περιγράφονται οι εµπειρίες από την εισαγωγή τεχνικών συνεργατικής µάθησης στο πλαίσιο της ανοικτής και εξ αποστάσεως εκπαίδευσης. Συγκεκριµένα παρουσιάζει τις εµπειρίες από την εφαρµογή ενός υπολογιστικού συστήµατος που υλοποιεί τη σύγχρονη συνεργατική εξάσκηση των φοιτητών µίας εισαγωγικής ενότητας του προγράµµατος σπουδών Πληροφορική του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστηµίου (ΕΑΠ). Χρησιµοποιήθηκε το Synergo, ένα λογισµικό που υλοποιεί peer to peer συνεργασία αυτής της µορφής δια µέσω συνδέσεων Internet χαµηλού bandwidth. Το άρθρο περιγράφει τις οργανωτικές, τεχνολογικές και εκπαιδευτικές προκλήσεις που αντιµετωπίσθηκαν, καθώς και τα συµπεράσµατα από την ανάλυση της συνεργασίας των φοιτητών. Abstract: This paper reports on the process of introducing collaborative learning activities in the context of open and distance learning. In particular it presents the findings and the lessons learned from introducing a computer-supported synchronous collaboration activity in an introductory module of the Hellenic Open University computer science course. Synergo, a peer to peer interaction software that supports such an approach using low bandwidth Internet connection, was used in this study. The organizational, technical and academic challenges of introducing the activity in the curriculum are discussed. Finally, after analyzing students interaction, their views and evaluation of the produced results, a number of conclusions related to students interaction are presented. 1. Εισαγωγή Το άρθρο αυτό παρουσιάζει την εφαρµογή ενός περιβάλλοντος σύγχρονης συνεργασίας από απόσταση στους φοιτητές του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστηµίου (ΕΑΠ) και ειδικότερα στους φοιτητές της Θεµατικής Ενότητας Εισαγωγή στην Πληροφορική. Με τη βοήθεια αυτού του περιβάλλοντος οι φοιτητές µπορούσαν να συνεργάζονται σύγχρονα σε οµάδες των δύο ατόµων µε στόχο την επίλυση µίας κοινής εργασίας. Το περιβάλλον παρείχε στους φοιτητές έναν κοινό χώρο εργασίας, καθώς και τη δυνατότητα να συζητούν για την εργασία χρησιµοποιώντας ένα ενσωµατωµένο chat service. Στο άρθρο παρουσιάζονται τόσο τα στάδια για τη διεξαγωγή του εγχειρήµατος όσο και τα οργανωτικά, τεχνικά και ακαδηµαϊκά θέµατα που προέκυψαν. Ο τρόπος εφαρµογής της σύγχρονης συνεργασίας έδινε τη δυνατότητα υποστήριξης αρχείου µε όλες τις δραστηριότητες των φοιτητών σε τοπικό server. Ενδιαφέροντα συµπεράσµατα σε σχέση µε το ποσοστό συνεργασίας ανάµεσα σε κάθε οµάδα 545

2 φοιτητών προέκυψαν από την ανάλυση του ιστορικού της συνεργασίας όπως αποθηκεύτηκε στον τοπικό server. Το ιστορικό αυτό σε συνδυασµό µε την ανάλυση των διαλόγων έδωσε τη δυνατότητα να αναλυθεί η συµπεριφορά των φοιτητών. Πρέπει να τονισθεί ότι η σύγχρονη αλληλεπίδραση και συνεργασία των φοιτητών στην εκπαίδευση από απόσταση είναι αρκετά δύσκολη για πολλούς τεχνολογικούς και οργανωτικούς κυρίως λόγους. Για πολλούς σύγχρονη αλληλεπίδραση θεωρείται συνώνυµη µε τη διαδικασία της τηλεδιάσκεψης (Bouras et al., 1999 Kato et al., 2002) ή των εικονικών τάξεων (Xenos and Skodras, 2003), προσέγγιση που προϋποθέτει τόσο ειδικό εξοπλισµό όσο και κατάλληλες δικτυακές υποδοµές (high bandwidth connections), κάτι που δεν είναι σήµερα ο κανόνας για τους περισσότερους φοιτητές του ΕΑΠ. Οι νέες εξελίξεις της τεχνολογίας και ειδικότερα στο peer-to-peer (p2p) computing παρείχαν έναν εναλλακτικό τρόπο υλοποίησης της σύγχρονης συνεργασίας των φοιτητών του ΕΑΠ. Η συνεργασία αυτή, όπως παρουσιάζεται και σε αυτό το άρθρο ήταν εφικτό να υλοποιηθεί χωρίς ειδική υποδοµή και το βασικότερο χωρίς να υπάρχει ανάγκη για ταχύτατες δικτυακές συνδέσεις από την πλευρά των φοιτητών. Η συγκεκριµένη εφαρµογή χρησιµοποιεί επικοινωνία βασισµένη σε µηνύµατα text (άρα low bandwidth) και σε κοινό περιβάλλον σχεδίασης που υλοποιείται µε χρήση peerto-peer πρωτοκόλλων επικοινωνίας. Σύµφωνα µε τον Lethin (2003), τα τεχνικά πλεονεκτήµατα µια τέτοιας προσέγγισης σχετίζονται µε την ανεκτικότητα σε λάθη (fault tolerance) την απόδοση (performance) και την ασφάλεια (security). Επίσης ως αποτέλεσµα τέτοιων λύσεων µπορούν να προκύψουν νέες δοµές αλληλεπίδρασης (Lopez and Skarmeta, 2003). Παρόλα αυτά η ανάπτυξη µίας αποτελεσµατικής λύσης µε peer-to-peer τεχνολογία για εκπαίδευση από απόσταση περιλαµβάνει την αντιµετώπιση σηµαντικών προκλήσεων στον τεχνικό, εκπαιδευτικό και κοινωνικό τοµέα, όπως επισηµαίνουν οι (Haake and Schummer, 2003), σε ένα παρόµοιο πείραµα στο German Distant Learning University of Hagen. Η δοµή του άρθρου έχει ως εξής: Στο τµήµα 2 που ακολουθεί παρουσιάζεται το γενικότερο πλαίσιο της έρευνας δίνοντας περισσότερες πληροφορίες για το προφίλ των φοιτητών που µετείχαν στην έρευνα και γενικότερα για την εκπαιδευτική διαδικασία στο ΕΑΠ. Στο τµήµα 3 παρουσιάζεται η µεθοδολογία που ακολουθήθηκε για την έρευνα αυτή µε αναφορές στα εργαλεία και στις µεθόδους που χρησιµοποιήθηκαν για την υποστήριξη των φοιτητών, ενώ στο τµήµα 4 αναλύεται το περιβάλλον Synergo στο οποίο υλοποιήθηκε το όλο εγχείρηµα. Στο τµήµα 5 συζητιέται η ακαδηµαϊκή προσέγγιση του εγχειρήµατος, δηλαδή η επιλογή της εργασίας, ο τρόπος βαθµολόγησης και διόρθωσης τα ποσοστά επιτυχίας των φοιτητών, ενώ στο τµήµα 6 περιγράφεται το πείραµα, τα αποτελέσµατα από πλευράς συµµετοχής και προβληµάτων και οι λύσεις που δόθηκαν τόσο σε οργανωτικά όσα και σε τεχνολογικά προβλήµατα. Στο τµήµα 7 παρουσιάζονται τα αποτελέσµατα που προέκυψαν από την έρευνα και η ανάλυση των αποτελεσµάτων µε κριτήρια το ποσοστό συνεργασίας για την επίλυση του προβλήµατος και τη διάρκεια της συνεργασίας, ενώ, τέλος, στο τµήµα 8 συνοψίζονται τα βασικά συµπεράσµατα του άρθρου. 546

3 2. Το πλαίσιο της έρευνας Η ερευνητική εργασία που παρουσιάζεται πραγµατοποιήθηκε µε τη συµµετοχή φοιτητών της Θεµατικής Ενότητας ΠΛΗ10 Εισαγωγή στην Πληροφορική του Προγράµµατος Σπουδών Πληροφορική του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστηµίου, κατά τη διάρκεια του Ακαδηµαϊκού έτους Σε κάθε Πρόγραµµα Σπουδών οι φοιτητές παρακολουθούν ένα αριθµό Θεµατικών Ενοτήτων. Κάθε Θεµατική Ενότητα αντιστοιχεί σε 3-4 µαθήµατα των συµβατικών Πανεπιστηµίων και οι φοιτητές που την παρακολουθούν υποχρεούνται να παραδώσουν 4-6 εργασίες (projects) και να συµµετέχουν σε τελικές εξετάσεις. Οι σπουδές στο ΕΑΠ οργανώνονται σε τµήµατα των 30 περίπου φοιτητών για κάθε Θεµατική Ενότητα. Το κάθε τµήµα έχει ένα Σύµβουλο Καθηγητή και φοιτητές από µία συγκεκριµένη γεωγραφική περιοχή. Οι Καθηγητές που διδάσκουν µία Θεµατική Ενότητα συγκροτούν την Οµάδα ιδακτικού Προσωπικού την οποία συντονίζει ο Συντονιστής της Θεµατικής Ενότητας (που είναι µέλος ΕΠ του ΕΑΠ). Η Θεµατική Ενότητα ΠΛΗ10 Εισαγωγή στην Πληροφορική είναι µία από τις 3 Θεµατικές Ενότητες του 1ου έτους του Προγράµµατος Σπουδών Πληροφορική της Σχολής Θετικών Επιστηµών και Τεχνολογίας. Μάλιστα, αποτελεί µία από τις µεγαλύτερες Θεµατικές Ενότητες σε αριθµό φοιτητών. Συγκεκριµένα, κατά το ακαδηµαϊκό έτος σε αυτή εγγράφηκαν 896 φοιτητές. Από αυτούς οι 720 την παρακολουθούσαν για πρώτη χρονιά και 176 την επαναλάµβαναν. Πίνακας 1. Τµήµατα ΠΛΗ10 το ακαδηµαϊκό έτος Περιοχές Αριθµός Τµηµάτων Αθήνα 13 Θεσσαλονίκη 6 Πειραιάς 3 Πάτρα 3 Λάρισα 2 Ξάνθη 2 Ηράκλειο 1 Ιωάννινα 1 ΣΥΝΟΛΟ 31 Πρέπει να σηµειωθεί ότι οι πρωτοετείς φοιτητές του ΕΑΠ παρακολουθούν σε ποσοστό περίπου 55% µία Θεµατική Ενότητα (και αυτή είναι υποχρεωτικά η ΠΛΗ10), σε ποσοστό περίπου 30% δύο Θεµατικές Ενότητες και µόλις σε ποσοστό 15% τρεις Θεµατικές Ενότητες. Αυτό είναι συνυφασµένο µε τη φυσιογνωµία του ΕΑΠ που δίνει τη δυνατότητα στο φοιτητή να καθορίζει ο ίδιος το ρυθµό και την ένταση των σπουδών του. Πρέπει επίσης να τονισθεί ότι η ΠΛΗ10 λειτουργεί σαν ένα είδος εισαγωγικών εξετάσεων στην Πληροφορική αφού παρουσιάζει πολύ µεγάλο ποσοστό διακοπής φοίτησης (dropout rate) που φτάνει το 30% (Xenos et al., 2002) για τους φοιτητές που την παρακολουθούν για πρώτη χρονιά και αυξάνεται ακόµα περισσότερο στους φοιτητές που την επαναλαµβάνουν. Τα στοιχεία από το αρχείο της ΠΛΗ10 δείχνουν ότι λίγο περισσότερο από ένας στους δύο φοιτητές καταφέρνει να την ολοκληρώσει µε επιτυχία (αλλά ανεξάρτητα µε τις φορές που την παρακολούθησε, δηλαδή όχι πάντα µε την πρώτη φορά). Αυτό πρακτικά σηµαίνει ότι από τους 896 φοιτητές που ήταν εγγεγραµµένοι στην ΠΛΗ10 τη χρονική περίοδο της έρευνας, λιγότεροι από τους µισούς (κάτι λιγότερο από 400) ήταν ενεργοί και αποτελούσαν τον ενεργό πληθυσµό της έρευνας. Για το ακαδηµαϊκό έτος η ΠΛΗ10 είχε 31 τµήµατα φοιτητών όπως παρουσιάζονται στον πίνακα

4 Οι φοιτητές που παρακολουθούν το Πρόγραµµα Σπουδών Πληροφορικής είναι κατά κανόνα εργαζόµενοι (σε ποσοστό µεγαλύτερο του 98%) και µάλιστα αρκετοί εργάζονται σε περισσότερες από µία δουλειές (σε ποσοστό της τάξης του 15%). Ο µέσος όρος ηλικίας τους είναι περίπου 30 χρονών (Xenos et al., 2002). Οι φοιτητές αυτοί σε ποσοστό 53% δηλώνουν ότι το µεγαλύτερο πρόβληµα που τους απασχολεί σχετικά µε τις σπουδές τους στο ΕΑΠ είναι η έλλειψη του απαραίτητου χρόνου που χρειάζεται να αφιερώνουν για τις σπουδές τους. Αυτό κάνει αρκετά περιορισµένη τη συµµετοχή σε προαιρετικές εργασίες όπως η εργασία που περιγράφεται στην έρευνα αυτή. Πρέπει να τονιστεί ότι οι φοιτητές του ΕΑΠ δεν επικοινωνούν συχνά µεταξύ τους. Επικοινωνούν κυρίως µε τον Σύµβουλο Καθηγητή τους και συναντιόνται µε τους άλλους συµφοιτητές τους σε 5 καθορισµένες Οµαδικές Συµβουλευτικές Συναντήσεις που γίνονται στην έδρα του τµήµατός τους. Επικοινωνούν επίσης ασύγχρονα µέσω forum και σπανιότερα σύγχρονα παρακολουθώντας διαλέξεις υπό τη µορφή των virtual classrooms. 3. Μεθοδολογία προσέγγισης Το συγκεκριµένο εγχείρηµα σχεδιάστηκε από τα µέσα του ακαδηµαϊκού έτους και ολοκληρώθηκε σχεδόν µε το τέλος του ακαδηµαϊκού έτους Η σχεδίαση περιλάµβανε τα βήµατα που περιγράφονται παρακάτω. 3.1 Προετοιµασία Στην 3η συνάντηση της Οµάδας ιδακτικού Προσωπικού (Ο Π) της ΠΛΗ10 πάρθηκε η απόφαση για την πιλοτική υλοποίηση ενός πειράµατος σύγχρονης συνεργασίας. Σε συνεργασία µε την οµάδα του HCI Group του τµήµατος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών του Πανεπιστηµίου Πατρών αποφασίστηκε η χρήση του περιβάλλοντος συνεργασίας Synergo που είχε ήδη αναπτυχθεί (Avouris et al., 2004). Το περιβάλλον αυτό τροποποιήθηκε σηµαντικά ώστε να καλύπτει τις ανάγκες του ΕΑΠ και τις ειδικές ακαδηµαϊκές ανάγκες του προβλήµατος (flowchart design) (Xenos et al., 2004). Ακολούθως εξασφαλίσθηκε η σύµφωνη γνώµη του Ακαδηµαϊκού Υπευθύνου, καθώς και της ιοικούσας Επιτροπής του ΕΑΠ. Εξασφαλίσθηκε µάλιστα η απαιτούµενη χρηµατοδότηση από το ΕΑΠ για την αγορά των αναλωσίµων και την αποστολή του υλικού στους φοιτητές. Στη συνέχεια ζητήθηκε από τον ιευθυντή του Εργαστηρίου Εκπαιδευτικού Υλικού και Εκπαιδευτικής Μεθοδολογίας (ΕΕΥΕΜ) και εξασφαλίσθηκε η χρήση της υποδοµής του εργαστηρίου για την παραγωγή του υλικού, καθώς και για την υποστήριξη της διαδικασίας (relay server, fora συζήτησης). Τέλος δηµιουργήθηκε η οµάδα εργασίας που θα αναλάµβανε την υλοποίηση του όλου εγχειρήµατος. 3.2 Ενηµέρωση φοιτητών και δηµιουργία υποδοµής Με την έναρξη του ακαδηµαϊκού έτους και αφού παραδόθηκε η 1 η γραπτή εργασία της Θεµατικής Ενότητας ΠΛΗ10, οι φοιτητές ενηµερώθηκαν για την προοπτική µίας προαιρετικής εργασίας που θα παραδιδόταν ανάµεσα στην 1 η και 2 η γραπτή εργασία. Η ενηµέρωση των φοιτητών έγινε αρχικά από τη σελίδα της ΠΛΗ10 στο διαδίκτυο και ακολούθησε η δηµιουργία ενός forum ενηµέρωσης στη σελίδα µε τα fora συζήτησης των τµηµάτων της ΠΛΗ10, καθώς και µία λίστα µε απαντήσεις σε συχνές ερωτήσεις. 548

5 Η αρχική συζήτηση µε τους φοιτητές έδειξε ότι υπήρχε ενδιαφέρον από την πλευρά τους και έδωσε µία πρώτη εκτίµηση για τους τελικούς αριθµούς συµµετοχής φοιτητών κάτι που ήταν αναγκαίο κυρίως για τον προϋπολογισµό του εγχειρήµατος. Οι πρώτες εκτιµήσεις έδειξαν ότι η συµµετοχή θα ξεπερνούσε τους 100 φοιτητές, αλλά όχι τους 200 φοιτητές και ο αρχικός σχεδιασµός έγινε υπολογίζοντας 200 πακέτα φοιτητή. Η δηµιουργία υποδοµής περιελάµβανε την εγκατάσταση και λειτουργία του Synergo Relay Server και τη συγγραφή ενός εγχειριδίου για το Synergo. Ο Synergo Relay Server θα φιλοξενούσε αρχικά τις οριστικές δηλώσεις συµµετοχής των φοιτητών και ακολούθως το περιβάλλον της εφαρµογής. Ταυτόχρονα µε τη συγγραφή του εγχειριδίου για το Synergo καθώς και των οδηγιών εγκατάστασης έγινε και η µεταφορά του περιβάλλοντος στον server και οι τελευταίες δοκιµαστικές λειτουργίες στο ΕΑΠ. 3.3 Συµµετοχή φοιτητών και εκπόνηση εργασίας Οι φοιτητές ενηµερώθηκαν µέσω Forum και σελίδας της ΠΛΗ10 στο διαδίκτυο ότι ξεκίνησε η διαδικασία δηλώσεων συµµετοχής για την προαιρετική εργασία. Ο χρόνος που γίνονταν δεκτές δηλώσεις συµµετοχής ήταν 2 εβδοµάδες και σε αυτό το χρονικό διάστηµα οι φοιτητές συνδέονταν στον server, έδιναν τα στοιχεία τους και δηµιουργούσαν ένα λογαριασµό. Ο λογαριασµός αυτός θα ζευγαρωνόταν µε το λογαριασµό κάποιου συµφοιτητή τους και θα µπορούσε να ενεργοποιηθεί µε το CD που θα λάβαιναν στο πακέτο φοιτητή. Κάθε πακέτο φοιτητή περιελάµβανε ένα CD, το εγχειρίδιο (manual) της εφαρµογής χρήστη του περιβάλλοντος Synergo, σύντοµες οδηγίες εγκατάστασης, την εκφώνηση της προαιρετικής εργασίας και το login name και τα στοιχεία επικοινωνίας της οµάδας των 2 φοιτητών που θα συνεργάζονταν. Το CD περιελάµβανε µία auto installed έκδοση του περιβάλλοντος χρήστη, καθώς και όλο το υπόλοιπο υλικό και σε ηλεκτρονική µορφή. Ο φοιτητής µε την παραλαβή και εγκατάσταση του CD θα µπορούσε (αν η εγκατάσταση γινόταν χωρίς προβλήµατα) να συνδέεται µε το Synergo Relay Server και να συνεργάζεται µόνο µε το συµφοιτητή του που αποτελούσαν την ίδια οµάδα. Η λήξη της διαδικασίας δηλώσεων συµµετοχής βρήκε 150 έγκυρες δηλώσεις (µετά την εκκαθάριση διπλών δηλώσεων ή δοκιµαστικών εγγραφών). Μετά τη λήξη της διαδικασίας δηλώσεων συµµετοχής δηµιουργήθηκαν τα ζευγάρια των φοιτητών (οµάδες συνεργασίας 2 ατόµων). Η δηµιουργία των οµάδων έγινε µε κριτήριο τη µη συµµετοχή 2 φοιτητών από την ίδια πόλη στην ίδια οµάδα. Με δεδοµένη τη συµµετοχή 66 φοιτητών από Αθήνα (κάτι που εκφράζει και την αναλογία φοιτητών στην ΠΛΗ10 γενικότερα) αυτό πρακτικά σήµαινε ότι τα περισσότερα ζευγάρια (66 στα 75) είχαν ένα φοιτητή από Αθήνα και έναν από άλλη πόλη. Ακολούθως έγινε η ενηµέρωση των φοιτητών στο forum για τις οµάδες εργασίες (όπου αναρτήθηκαν τα login names κάθε οµάδας) και στους φοιτητές στάλθηκε µε τα στοιχεία επικοινωνίας του άλλου µέλους της οµάδας τους. Τα στοιχεία των οµάδων ενηµερώθηκαν και στη Βάση εδοµένων του Synergo Relay Server ώστε να αναγνωρίζει τις οµάδες φοιτητών. Στο forum ενεργοποιήθηκε η δηµιουργία ενός help desk που θα απαντούσε σε απορίες των φοιτητών σε θέµατα οργανωτικά (π.χ. δεν έφτασε το CD), τεχνικά (π.χ. υπήρξε πρόβληµα στην εγκατάσταση) και ακαδηµαϊκά (π.χ. απορία στην εκφώνηση 549

6 της εργασίας). Το help desk λειτουργούσε σε όλη τη διάρκεια της εργασίας από την πρώτη µέρα της αποστολής του υλικού µέχρι και µετά την καταληκτική ηµεροµηνία παράδοσης και µέχρι να οριστικοποιηθεί η παραλαβή όλων των εργασιών. Στην εικόνα 1 είναι η είσοδος του forum για την εξυπηρέτηση των φοιτητών σχετικά µε την προαιρετική αυτή εργασία. Η συζήτηση έφτασε τα 96 θέµατα και 527 συνολικά µηνύµατα. Εικόνα 1. Η είσοδος στο forum για την προαιρετική εργασία Η λήξη της προθεσµίας σήµανε και την οριστική παραλαβή των εργασιών. Συνολικά παραλήφθηκαν 65 εργασίες (από 65 οµάδες, δηλαδή από 130 φοιτητές από τους 150 που ξεκίνησαν, δηλαδή τελικό ποσοστό 87%). Μετά την παραλαβή των εργασιών έγινε το κλείσιµο του Synergo Relay Server, η ανάρτηση των ενδεικτικών λύσεων (στο site και στο forum) και η βαθµολόγηση των εργασιών. Οι βαθµοί των εργασιών ανακοινώθηκαν στο forum (µε login names) και ατοµικά σε κάθε φοιτητή (µε e- mail). Τέλος, ζητήθηκε από τους φοιτητές να συµπληρώσουν ένα ερωτηµατολόγιο για την αξιολόγηση της όλης διαδικασίας και ξεκίνησε η µελέτη των αποτελεσµάτων του εγχειρήµατος. 4. Το Synergo Η peer interaction και η συνεργασία θεωρούνται εποικοδοµητικά στοιχεία για τη βελτίωση της διαδικασίας της µάθησης και την αύξηση της συνοχής της κοινότητας που συµµετέχει στη διαδικασία αυτή. Παρόλα αυτά, κατά την εφαρµογή τους σε ευρεία κλίµακα ένας αριθµός από περιορισµούς πρέπει να ληφθεί υπόψη, όπως περιορισµοί σε bandwidth, σε πρωτόκολλα p2p µέσω firewalls και proxy servers, καθώς µία νέα υποδοµή χρειάζεται να εγκατασταθεί και να λειτουργήσει, γεγονός που απαιτεί εξάλλου να γίνει και ένας αριθµός από τεχνικές ρυθµίσεις. Για το λόγο αυτό, χρησιµοποιήθηκε µία τεχνολογική πλατφόρµα µε σκοπό τη διευκόλυνση των peer-to-peer interaction, η οποία υποστηρίζει συνεργατικές δραστηριότητες ατόµων που συµµετέχουν εξ αποστάσεως µέσω συνδέσεων χαµηλού bandwidth. Η πλατφόρµα αυτή, η οποία αναπτύχθηκε στα πλαίσια των εργασιών για το ModelsCreator3 (Avouris et al., 2003) και το ModellingSpace (Fidas et al., 2005), χρησιµοποιήθηκε ως η βασική αρχιτεκτονική για τη δηµιουργία της νέας εφαρµογής Synergo, η οποία σχεδιάστηκε και αναπτύχθηκε ειδικά για τις ανάγκες του ερευνητικού εγχειρήµατος στο ΕΑΠ. Το Synergo είναι µια εφαρµογή που έχει υλοποιηθεί µε την προηγµένη γλώσσα προγραµµατισµού Java, η οποία είναι η πλέον κατάλληλη πλατφόρµα ανάπτυξης διαδικτυακών εφαρµογών. Η αρχιτεκτονική της εφαρµογής, όσον αφορά στο κοµµάτι συνεργασίας, στηρίζεται στο TCP/IP πρωτόκολλο. Μέσω persistent συνδέσεων, δύο ή περισσότεροι peers µπορούν να 550

7 επικοινωνήσουν µεταξύ τους µέσω ενός Relay Server και να µοιραστούν έναν κοινό χώρο εργασίας. Εικόνα 2. Η εφαρµογή του χρήστη (φοιτητή) Ο κοινός χώρος εργασίας αναπαράγεται σε κάθε workstation από τις ενέργειες του κάθε peer και δεν είναι αντίγραφο ενός κεντρικοποιηµένου χώρου εργασίας. Αυτό σηµαίνει πως µία ενέργεια από έναν peer προκαλεί µια αλλαγή στον δικό του χώρο πρώτα και κατόπιν η ενέργεια αυτή µεταφράζεται-κωδικοποιείται σε ένα µήνυµα, το οποίο αποστέλλεται στον Relay Server και αυτός το προωθεί στους υπόλοιπους peers. Το µήνυµα αποκωδικοποιείται στα άλλα workstations και προκαλεί την ίδια ακριβώς αλλαγή στα αντίγραφα του κοινού χώρου εργασίας, έτσι ώστε να διατηρείται κάθε στιγµή η ίδια εικόνα σε όλους τους συνεργάτες. Ο κοινός χώρος εργασίας του περιβάλλοντος δίνει την δυνατότητα για την ανάπτυξη διαφόρων ειδών διαγραµµάτων και χαρτών. Τέτοια είναι τα ERD (Entity Relation Diagrams), τα CM (Concept Maps) και τα Flowcharts. Το χτίσιµο των διαγραµµάτων αυτών γίνεται µε τη βοήθεια της ενσωµατωµένης βιβλιοθήκης του προγράµµατος, η οποία παρέχει όλα τα απαραίτητα δοµικά στοιχεία των διαγραµµάτων αυτών. Συγκεκριµένα, η εφαρµογή Synergo υποστηρίζει το σχεδιασµό και τη µελέτη flowcharts από άτοµα που συνεργάζονται εξ αποστάσεως, τα οποία έχουν τη δυνατότητα να διαχειριστούν τα διαγράµµατα που θέλουν να σχεδιάσουν µέσω ενός διαµοιραζόµενου χώρου εργασίας. Επίσης, τους παρέχεται και η δυνατότητα άµεσης επικοινωνίας µέσω ενός εργαλείου chat, το οποίο έχει αναπτυχθεί µέσα στο περιβάλλον του Synergo. Στην εικόνα 2 παρουσιάζεται ένα τυπικό screenshot της εφαρµογής του χρήστη: ο κοινός χώρος εργασίας µε το υπό ανάπτυξη flowchart στα αριστερά και το περιβάλλον άµεσης επικοινωνίας µε το chat στα δεξιά. Για την ενεργοποίηση, τη διευκόλυνση και τη µελέτη αυτής της peer interaction χρειάστηκε να εγκατασταθεί και να λειτουργήσει ένας εξυπηρετητής. Ο 551

8 εξυπηρετητής αυτός, ο οποίος αναπτύχθηκε µε τη χρήση open source τεχνολογιών εξυπηρετητή παγκόσµιου ιστού, επιτρέπει υπηρεσίες tunnelling στην επικοινωνία έτσι ώστε να ξεπεραστούν οι όποιοι περιορισµοί υπάρχουν σε proxy server για p2p επικοινωνίες. Επίσης, υποστηρίζεται και η καταγραφή της αλληλεπίδρασης στον εξυπηρετητή. Η εγγραφή των διαδικασιών συνεργασίας που λαµβάνουν χώρο µέσω του εξυπηρετητή αποτελεί µία ιδιαιτέρως σηµαντική λειτουργία τόσο στα πλαίσια της συνεργασίας όσο και στα πλαίσια της ανάλυσης της συγκεκριµένης ερευνητικής προσπάθειας. Για την ακρίβεια, η εγγραφή αυτή µπορεί να χρησιµοποιηθεί όχι µόνο για την ανάκτηση των δεδοµένων σε περίπτωση επικοινωνίας που πιθανόν να έχει διακοπεί, αλλά και για την καταγραφή και µελλοντική ανάλυση των ενεργειών που έγιναν από τους χρήστες, καθώς και του τρόπου αλληλεπίδρασης ανάµεσά τους στα πλαίσια της συνεργασίας τους µέσα από το περιβάλλον του Synergo. 5. Ακαδηµαϊκή προσέγγιση Όπως ήδη αναφέρθηκε στην προαιρετική εργασία δήλωσαν συµµετοχή 150 φοιτητές και δηµιουργήθηκαν 75 οµάδες των δύο φοιτητών. Από αυτές τις οµάδες οι 65 παρέδωσαν λύση που ήταν αποτέλεσµα συνεργασίας, δηλαδή το 87%. Σε αυτές δεν περιλαµβάνονται λύσεις που παρέδωσε ένας φοιτητής µόνος του. Οι φοιτητές αυτοί όταν είχαν να εκπονήσουν την προαιρετική εργασία βρίσκονταν στη µέση της µελέτης του τόµου Τεχνικές Προγραµµατισµού, ο οποίος καλύπτει τις βασικές αρχές προγραµµατισµού (τύπους δεδοµένων, προγραµµατιστικές τεχνικές, βασικούς αλγορίθµους και εισαγωγή σε τεχνικές σχεδίασης). Σε αυτόν τον τόµο οι φοιτητές διδάσκονται και το ιάγραµµα Ροής Προγράµµατος (flowchart). Οι φοιτητές τη χρονική περίοδο εκπόνησης της προαιρετικής εργασίας είχαν ήδη ολοκληρώσει την 1 η γραπτή εργασία και µελετούσαν το υλικό στο οποίο θα αναφερόταν η 2 η γραπτή εργασία. Πρέπει να αναφερθεί ότι οι υποχρεωτικές εργασίες της ΠΛΗ10 για το ακαδηµαϊκό έτος ήταν 4. Κάθε εργασία βαθµολογείται από 0 έως 10 (µε άριστα το 10). Ο κανονισµός του ΕΑΠ ορίζει ότι οι φοιτητές για να αποκτήσουν δικαίωµα εξετάσεων πρέπει να έχουν παραδώσει τουλάχιστον 3 εργασίες και να έχουν συγκεντρώσει βαθµό εργασιών µεγαλύτερο ή ίσο του 20 (συνολικά). Εάν αυτοί οι φοιτητές καταφέρουν και βαθµολογηθούν και στις τελικές εξετάσεις µε βαθµό µεγαλύτερο ή ίσο του 5, τότε και µόνο τότε ολοκληρώνουν µε επιτυχία τη Θεµατική Ενότητα µε: τελικός βαθµός = 30% x βαθµός εργασιών + 70% x βαθµός τελικών εξετάσεων Οι φοιτητές που συµµετείχαν στην προαιρετική εργασία καθορίστηκε ότι θα είχαν ένα βαθµολογικό bonus που θα κυµαινόταν από 0 έως 2 µονάδες προστιθέµενες στον τελικό βαθµό των εργασιών τους. Αυτό πρακτικά σηµαίνει ότι θα είχαν µία αύξηση κατά 0,015 στον τελικό βαθµό τους (2/40 x 30%), άρα πρακτικά οι φοιτητές που συµµετείχαν δεν το έκαναν αυτό για βαθµολογικούς λόγους. Στους φοιτητές τονίσθηκε ότι πέρα από την ορθότητα της λύσης θα βαθµολογηθεί και η συνεργασία µεταξύ τους (δηλαδή δεν είναι το ζητούµενο να τη λύσει ένας φοιτητής και να τη µοιρασθούνε). Η τελική βαθµολογία των φοιτητών (των 65 οµάδων) κυµάνθηκε σε υψηλά επίπεδα (µέσος όρος βαθµολογίας 1,81 µε άριστα το 2,00). Η προαιρετική εργασία αφορούσε τη σχεδίαση ενός διαγράµµατος ροής (flowchart) για έναν αυτόµατο πωλητή εισιτηρίων λεωφορείου. 552

9 6. Περιγραφή πειράµατος και προβλήµατα Η διαδικασία αρχικά ξεκίνησε όπως σχεδιάσθηκε και στην πορεία προέκυψαν µία σειρά από προβλήµατα. Τα περισσότερα από αυτά είχαν προβλεφθεί χωρίς να µπορούν να αποφευχθούν (όπως π.χ. το γεγονός ότι κάποιοι φοιτητές θα ξεχνούσαν το password, κάποια CDs δε θα έφταναν στον προορισµό τους, κτλ), ενώ κάποια δεν είχαν προβλεφθεί (όπως π.χ. η ανάγκη έκδοσης ενός patch από την οµάδα υλοποίησης για την αναβάθµιση του λογισµικού, ή µία βραδινή διακοπή ρεύµατος που ξεπέρασε τη διάρκεια του UPS και έθεσε εκτός λειτουργίας το Synergo Relay Server για περίπου 10 ώρες). Για όλα τα θέµατα που απασχολούσαν τους φοιτητές υπήρχε µία οµάδα υποστήριξης στο forum που απαντούσε. Τα περισσότερα προβλήµατα που αναφέρθηκαν ήταν πραγµατικά προβλήµατα αν και υπήρξαν και περιπτώσεις όπου η εκτίµηση του φοιτητή ήταν λάθος (π.χ. κάποιος φοιτητής προσπαθούσε να συνδεθεί χωρίς να έχει συνδεθεί πρώτα στο διαδίκτυο µέσω κάποιου internet provider). Τα προβλήµατα µπορούν να χωρισθούν σε 3 κατηγορίες: 1) Οργανωτικά προβλήµατα που αφορούσαν τη διοικητική υποστήριξη της εφαρµογής, 2) Τεχνικά προβλήµατα που σχετίζονταν µε την εφαρµογή Synergo ή τη σύνδεση µε το Synergo Relay Server και 3) Ακαδηµαϊκά προβλήµατα που αφορούσαν απορίες σχετικά µε την ίδια την εργασία, το τρόπο λύσης, κτλ. Αξίζει να σηµειωθεί ότι τα περισσότερα ερωτήµατα στο forum αφορούσαν τεχνικά προβλήµατα (σε ποσοστό 51%) και οργανωτικά προβλήµατα (σε ποσοστό 40%), ενώ τα λιγότερα ακαδηµαϊκά θέµατα (µόλις 9%). Μια σηµαντική ιδιαιτερότητα της όλης διαδικασίας είναι η µεγάλη κλίµακα (συµµετοχή φοιτητών) και η πραγµατικές συνθήκες. Ένα παρόµοιο πείραµα που θα γινόταν µε συµµετοχή µίας µικρής οµάδας (ας πούµε φοιτητών) θα ήταν πολύ πιο εύκολο να διεξαχθεί ή να παρουσιάσει λιγότερα προβλήµατα. Επίσης σε ένα πείραµα που θα γινόταν για το πείραµα µε συµµετοχή φοιτητών που θα ήταν σε διπλανά έδρανα ενός εργαστηρίου θα ήταν εύκολο να λυθούν άµεσα όλα τα προβλήµατα. Στο συγκεκριµένο εγχείρηµα όµως, οι συνθήκες ήταν πραγµατικές και οι φοιτητές δεν είχαν άλλο τρόπο συνεργασίας παρά µόνο µέσω του Synergo. 6.1 Οργανωτικά προβλήµατα Τα οργανωτικά προβλήµατα αφορούσαν λάθη στη δήλωση στοιχείων των φοιτητών. Αυτό πολλές φορές σήµαινε αναζήτηση στο τηλέφωνο (ειδικά στις περιπτώσεις που άλλαξε το ή ήταν λάθος) για επιβεβαίωση των στοιχείων. Στις περιπτώσεις λάθους διεύθυνσης ή αλλαγής διεύθυνσης υπήρξε πρόβληµα µε την παραλαβή του υλικού. Σε κάποιες περιπτώσεις χρειάστηκε να αποσταλεί ξανά το πακέτο φοιτητή ενώ για κάποιους φοιτητές προσφέρθηκε και η λύση να το κατεβάσουν από το server του ΕΑΠ (η συµπιεσµένη έκδοση που αναρτήθηκε στο server είχε µέγεθος 10MB). Το µεγαλύτερο πρόβληµα αφορούσε κάποιους φοιτητές που αποφάσισαν να µην υλοποιήσουν την εργασία αφήνοντας εκτεθειµένο το συµφοιτητή µέλος της οµάδας του. Σε αυτές τις περιπτώσεις έγινε ανακατανοµή των ζευγαριών προγραµµατίζοντας αντίστοιχα τις οµάδες στο server. Ο συντονισµός αυτής της διαδικασίας παρόλο που αφορούσε µόλις 8 φοιτητές απαίτησε τον περισσότερο χρόνο και µηνύµατα. 553

10 6.2 Τεχνικά προβλήµατα Τα τεχνικά προβλήµατα κυµαίνονταν από απλά (όπως διπλές εγγραφές στη δήλωση ή µη valid εγγραφές, ξεχασµένο password για σύνδεση) έως πολύπλοκα. Τα πολύπλοκα αφορούσαν τα παρακάτω: Η JVM (Java Virtual Machine) δεν είναι δυνατόν να ανιχνεύσει τις ρυθµίσεις του χρήστη όσον αφορά στον ενδεχόµενο proxy server που χρησιµοποιεί. Για το λόγο αυτό ο χρήστης του Synergo σε περίπτωση που χρησιµοποιεί proxy server θα πρέπει να ξανά-ορίσει µέσα στο Synergo τις κατάλληλες παραµέτρους. Παρουσιάστηκε ένα bug κατά το σώσιµο του διαγράµµατος, µε αποτέλεσµα να µην µπορεί να φορτωθεί ένα διάγραµµα που είχε προηγουµένως δηµιουργηθεί. Το bug αυτό δεν εµφανιζόταν πάντα, αλλά µόνο µετά από µία και µόνη συγκεκριµένη αλληλουχία ενεργειών του χρήστη. Για την αντιµετώπιση του προβλήµατος, δηµιουργήθηκε εγκαίρως ένα patch το οποίο διόρθωνε το πρόβληµα. Επίσης, διάφορα διαγράµµατα που είχαν δηµιουργηθεί και περιείχαν τη λύση της άσκησης έγιναν δεκτά παρόλο που δεν µπορούσαν να «διαβαστούν» από τους φοιτητές, για το λόγο ότι µπορούσαν να «διαβαστούν» πλήρως από την οµάδα ανάπτυξης του Synergo. Tέλος, δηµιουργήθηκε µια µικρή σύγχυση όσον αφορά το χώρο σχεδίασης, για το λόγο ότι πολλοί φοιτητές χρησιµοποιούσαν χαµηλές αναλύσεις στον σταθµό εργασίας τους (800x600) και το προς επίλυση πρόβληµα ήταν τέτοιο που απαιτούσε µεγάλο χώρο σχεδίασης. Έτσι, πολλές φορές το αποτέλεσµα ήταν ότι ο ένας συνεργάτης δεν είχε γνώση σε πιο σηµείο του διαγράµµατος εργαζόταν τη ίδια στιγµή ο άλλος συνεργάτης. Το πρόβληµα ήταν µεγαλύτερο στην περίπτωση που ο ένας από τους δύο είχε πολύ πιο υψηλή ανάλυση οθόνης από τον άλλον. Στα τεχνικά προβλήµατα πρέπει να προστεθεί και µία διακοπή ρεύµατος που ξεπέρασε τα όρια αντοχής του UPS και έθεσε ταυτόχρονα εκτός λειτουργίας τον Relay Server. Παρόλο που ξεκίνησε αργά το βράδυ της Παρασκευής και αποκαταστάθηκε πριν το µεσηµέρι του Σαββάτου έγινε αιτία αρκετών παραπόνων. 6.3 Ακαδηµαϊκά προβλήµατα Τα ακαδηµαϊκά προβλήµατα αφορούσαν ελάχιστες απορίες και ανάγκη για διευκρινίσεις για την εκφώνηση της εργασίας και για πιθανές παραδοχές σχετικά µε τα ρέστα που θα δίνει το µηχάνηµα ή µε την έκταση των σχολίων. Πέρα από αυτό δεν υπήρξε κάποιο σηµαντικό πρόβληµα. 7. Παράδοση εργασιών και ανάλυση αποτελεσµάτων 7.1 Σενάρια παράδοσης εργασιών Στην ιδανική µορφή η εργασία θα έπρεπε να παραδοθεί στο Synergo Relay Server και να περιλαµβάνει την τελική λύση και την ανάλυση της συνεργασίας. Ο ερευνητής θα µπορούσε να παρακολουθήσει βήµα προς βήµα τη δηµιουργία του flowchart (διαχωρίζοντας κάθε φορά ποιος χρήστης πρόσθεσε κάποιο αντικείµενο) και παρακολουθώντας ταυτόχρονα τη συζήτηση µε τη χρήση του ενσωµατωµένου chat εργαλείου. Παρόλα αυτά η χρήση του Synergo δεν έγινε από τις 65 οµάδες που ολοκλήρωσαν τη λύση όπως είχε αρχικά σχεδιαστεί. Πολλές οµάδες προτίµησαν να χρησιµοποιούν το 554

11 εργαλείο και να µοιράζονται τον κοινό χώρο σχεδίασης, αλλά να επικοινωνούν µε άλλο τρόπο, παρακάµπτοντας το chat tool. Για παράδειγµα κάποιες οµάδες µε ISDN γραµµές προτίµησαν να µιλούν ταυτόχρονα στο τηλέφωνο, άλλες οµάδες χρησιµοποίησαν ένα net phone tool, ενώ λιγότερες χρησιµοποίησαν εργαλεία τηλεδιάσκεψης όπως π.χ. Netmeeting. Αυτό έχει να κάνει και µε τη µη εξοικείωση κάποιων φοιτητών µε τη συνοµιλία µε χρήση chat tools. Πάντως ακόµα και οµάδες µε φοιτητές εξοικειωµένους µε τη χρήση των chat tools προτίµησαν να χρησιµοποιήσουν κάποιο εξωτερικό chat service ή instance messenger µε το οποίο ήταν περισσότερο εξοικειωµένοι (όπως ICQ, MSN Messenger, κτλ). Τέλος, ελάχιστες οµάδες φοιτητών χρησιµοποίησαν το εργαλείο ασύγχρονα, δηλαδή σχεδίαζε ο καθένας τη δική του έκδοση στο δικό του χρόνο (ξεκίναγε κάποιος, συνέχιζε ο άλλος και συζητούσαν τις αλλαγές µέσω ή ακόµα και στο forum). Με βάση τα παραπάνω µπορούµε να χωρίσουµε τη χρήση του εργαλείου, αναφορικά µε τις λύσεις που υποβλήθηκαν, σε τρία σενάρια χρήσης: Σενάριο Α: Η οµάδα εργασίας συνεργάστηκε σύγχρονα (σε µία ή συνήθως περισσότερες συνεδρίες) και επικοινωνούσε κατά τη διάρκεια της συνεργασίας µε τη βοήθεια του ενσωµατωµένου chat tool. Για αυτές τις οµάδες υπάρχουν πλήρη στοιχεία της συνεργασίας τους στον Synergo Relay Server και η όλη διαδικασία µπορεί να αναλυθεί και να αναπαραχθεί. Στο σενάριο αυτό εντάσσονται 17 οµάδες. Σενάριο Β: Η οµάδα εργασίας συνεργάστηκε σύγχρονα (σε µία ή συνήθως περισσότερες συνεδρίες) αλλά είτε δεν επικοινωνούσε κατά τη διάρκεια της συνεργασίας µε τη βοήθεια του ενσωµατωµένου chat tool (σε αυτή την περίπτωση επικοινωνούσε µε άλλο µέσο) είτε τελικά δεν καταχώρησε αυτή τη λύση, αλλά ένας φοιτητής ανέλαβε να σχεδιάσει από την αρχή την τελική λύση (σε αυτή την περίπτωση δεν υπήρχαν καθόλου τα στοιχεία της συνεργασίας τους). Στο σενάριο αυτό εντάσσονται 43 οµάδες. Για τις οµάδες αυτές έχουµε την τελική λύση, αλλά δεν έχουµε όλα τα δεδοµένα τις συνεργασίας τους και κατά συνέπεια η ανάλυση δεν µπορεί να είναι πλήρης. Σενάριο Γ: Η οµάδα εργασίας συνεργάστηκε ασύγχρονα, είτε χρησιµοποιώντας το Synergo είτε ακόµα και χρησιµοποιώντας άλλο εργαλείο (π.χ. κάποιο άλλο σχεδιαστικό πρόγραµµα). Σε αυτή την περίπτωση εντάσσονται οµάδες που παρά τη βοήθεια από το help desk δεν µπόρεσαν να συνεργαστούν µε το Synergo ή προτίµησαν άλλη λύση. Στο σενάριο αυτό εντάσσονται 5 οµάδες. 7.2 Ανάλυση της συνεργασίας από τα δεδοµένα στο Synergo Relay Server Όπως αναφέρθηκε, από τις 65 οµάδες που συµµετείχαν στην προαιρετική εργασία, η επικοινωνία µόνο των 17 οµάδων (ποσοστό 26%) βασίστηκε στο εργαλείο chat που παρέχει το Synergo, ενώ οι υπόλοιπες οµάδες χρησιµοποίησαν άλλους τρόπους επικοινωνίας. Παρόλα αυτά, η αλληλεπίδραση αυτών των 17 οµάδων καταγράφηκε και αναλύθηκε. Συγκεκριµένα, παρατηρήθηκε ότι σε αυτές τις οµάδες χρειάστηκε ένα αριθµός από συνεχόµενες συναντήσεις στο Synergo, ώστε να ολοκληρώσουν την εργασία. Για την ακρίβεια, χρειάστηκαν κατά µέσο όρο 6,6 συναντήσεις για την κάθε οµάδα. Καταγράφηκαν συνολικά 52 ώρες αλληλεπίδρασης στο συνεργατικό περιβάλλον, που µεταφράζεται ότι χρειάστηκαν κατά µέσο όρο 3 ώρες συνεργασίας στο Synergo για κάθε οµάδα. Παρατηρήθηκε ότι η συχνότητα αυτών των συναντήσεων ήταν πολύ υψηλή σε κάποιες περιπτώσεις και κάλυπταν χρονικά την περίοδο ενός διηµέρου, ενώ σε κάποιες άλλες περιπτώσεις οι συναντήσεις γίνονταν 555

12 πιο σπάνια και κάλυπταν χρονικά την περίοδο ενός µήνα. Αυτό αποτελεί µία ένδειξη για τη διαφορετικότητα που υπάρχει στη διαθεσιµότητα χρόνου των φοιτητών σε µαθήµατα που γίνονται εξ αποστάσεως. Η ανάλυση πραγµατοποιήθηκε µε τη χρήση των αντίστοιχων εργαλείων ανάλυσης και προβολής συνεργατικότητας του Synergo, τα οποία παρείχαν τόσο ποιοτικά όσο και ποσοτικά στοιχεία των διαφόρων τρόπων συνεργασίας που εξελίχτηκαν. Καθώς οι φοιτητές µοιράστηκαν στις οµάδες µε τυχαίο τρόπο όσον αφορά τις γνώσεις και την εµπειρία τους, ένα ενδιαφέρον χαρακτηριστικό για µελέτη αποτελεί η ύπαρξη ή µη συµµετρίας στη συµµετοχή των µελών κάθε οµάδας στην επίλυση της εργασίας. Για το λόγο αυτό ορίστηκε ο δείκτης ισορροπίας στη δραστηριότητα της οµάδας (Balance of group activity) B. Ο δείκτης B παίρνει τιµές από 0 έως 1, όπου το B=1 δηλώνει ότι τα µέλη της οµάδας ενεργούν στον ίδιο βαθµό (ίσος αριθµός ενεργειών στην κατασκευή του flowchart και στα µηνύµατα µέσω του chat), ενώ το B=0 δηλώνει ότι µόνο το ένα µέλος της οµάδας ενεργεί ,00 Complexity of solution (# of flowchart components) Intensity of activity (actions per min) 6,00 5,00 4,00 3,00 2,00 1,00 0 0,00 0,20 0,40 0,60 0,80 1,00 Balance of activity between pair members(b) 0,00 0,00 0,20 0,40 0,60 0,80 1,00 Balance of activity between pair members (B) Εικόνα 3. Συσχέτιση της πολυπλοκότητας της λύσης (αριστερά) και της έντασης δραστηριότητας (δεξιά) µε το Balance of group activity (Β) Στη συνέχεια έγινε ανάλυση της συσχέτισης του δείκτη B µε τα χαρακτηριστικά της κάθε οµάδας. Παρατηρήθηκε ότι οµάδες µε µεγαλύτερο δείκτη B δεν παρήγαγαν περισσότερο πολύπλοκες λύσεις στην εργασία, δηλαδή λύσεις µε περισσότερα αντικείµενα στο flowchart. Ο δείκτης συσχέτισης ήταν ίσος µε 0,105 (εικόνα 3α), κάτι που είχε παρατηρηθεί και σε άλλες παρόµοιες µελέτες. Αντίθετα, παρατηρήθηκε ότι οµάδες µε µεγαλύτερο δείκτη B παρουσιάζουν µεγαλύτερη πυκνότητα στις ενέργειές τους, καθώς αυτές µετρώνται σε σχέση µε το χρόνο (δηλαδή, ενέργειες ανά λεπτό), όπως παρουσιάζεται στην εικόνα 3β (δείκτης συσχέτισης 0,441). Εποµένως, είναι προτιµότερο να ενθαρρύνεται η ύπαρξη µεγαλύτερης ισορροπίας στην αλληλεπίδραση στην οµάδα είτε µε τη µεσολάβηση του καθηγητή είτε οργανώνοντας εξαρχής τις οµάδες µε ποιο συµµετρικό τρόπο. Μία άλλη διαπίστωση αφορούσε το λόγο της µη ύπαρξης ισορροπίας στις ενέργειες της οµάδας. Παρατηρήθηκε ότι οι διάφορες ενέργειες κατασκευής του flowchart ήταν περισσότερο ισορροπηµένες από ότι οι ενέργειες που αφορούσαν την επικοινωνία (δηλαδή τα µηνύµατα που ανταλλάχτηκαν µέσω του chat). Ο µέσος όρος του B για τις ενέργειες της πρώτης µορφής ήταν 0,762 (stdev=0,166), ενώ για αυτές της δεύτερης µορφής ήταν 0,543 (stdev=0,317). Εκτελώντας ένα unpaired t-test ανάµεσα στις µέσες τιµές, η τιµή του P βρέθηκε 0,0166, που θεωρείται σηµαντική (t=2,527). 556

13 Αυτό οφείλεται στις ικανότητες που απαιτούν οι δύο αυτές µορφές ενεργειών. Η συµµετοχή στο χώρο κατασκευής του flowchart απαιτεί καλή γνώση της εργασίας, των αντικειµένων του flowchart και του αλγορίθµου που θα χρησιµοποιηθεί. Η επικοινωνία µέσω του chat µπορεί να είναι ένας τρόπος συζήτησης για τις ενέργειες, ώστε να γίνονται διάφορες παρατηρήσεις καθόλη τη διαδικασία κατασκευής του flowchart, αλλά µπορεί να αποτελεί και ένα µέσο για συζητήσεις που δεν αφορούν άµεσα την εργασία. Όσον αφορά την πολυπλοκότητα στις απαντήσεις που δόθηκαν, η οποία είναι και µία καλή ένδειξη για την ύπαρξη ποιότητας στις λύσεις που δόθηκαν στην εργασία, παρατηρήθηκαν σε γενικές γραµµές απαντήσεις µε µεγάλη πολυπλοκότητα. Κατά µέσο όρο οι λύσεις των 17 οµάδων αποτελούνταν από 55 αντικείµενα, µε µέγιστο αριθµό 112 αντικείµενα και ελάχιστο αριθµό 22 αντικείµενα. Το επίπεδο των παραγόµενων λύσεων παρουσίασε θετική συσχέτιση µε το χρόνο που χρειάστηκε για τη συνεργασία και την αλληλεπίδραση στις αντίστοιχες οµάδες. Για την ακρίβεια βρέθηκε ένας θετικός παράγοντας συσχέτισης ανάµεσα σε αυτούς τους δύο δείκτες, ίσος µε 0,398. Εποµένως, σύµφωνα µε αυτή την παρατήρηση, θα πρέπει να δίνεται επαρκής χρόνος για συνεργασία, καθώς αυτός ο θετικός παράγοντας συντελεί σε βελτιωµένα αποτελέσµατα. Αυτή η ανάγκη είναι ιδιαιτέρως σηµαντική στα πλαίσια της ανοικτής και εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, όπου οι φοιτητές είναι συνήθως πολύ περιορισµένοι όσον αφορά τη διαθεσιµότητα του χρόνου τους, καθώς η πίεση που επιβάλλεται λόγω της δέσµευσης της συνεργασίας µπορεί τελικά να δράσει ευεργετικά για τους συµµετέχοντες. 7.3 Ποιοτική ανάλυση της αλληλεπίδρασης των φοιτητών Αναφορικά µε την ποιοτική ανάλυση της αλληλεπίδρασης έγινε µελέτη ανώνυµων αποσπασµάτων από διάλογους και ενέργειες, ώστε να προσδιοριστούν τυπικές µορφές της peer support. Από όλες τις οµάδες παρουσιάστηκε µία εικόνα υψηλής συνεργασίας και αλληλοβοήθειας, σε πολύ µεγαλύτερο βαθµό από ότι παρατηρήθηκε σε ανάλογα εγχειρήµατα όπου συµµετείχαν µαθητές δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης (Komis et al., 2002). Αυτό οφείλεται κυρίως στην εθελοντική φύση της συµµετοχής στο παρόν εγχείρηµα στο ΕΑΠ, αλλά και στην ωριµότητα των συµµετεχόντων που πιθανώς να απόλαυσαν την ευκαιρία αυτής της αλληλεπίδρασης µε το άλλο µέλος της οµάδας τους, σαν να επρόκειτο για µία σπάνια ευκαιρία κοινωνικής συναναστροφής µε συµφοιτητές. Ήταν µάλιστα σύνηθες, ειδικά κατά την έναρξη των συναντήσεων στις οµάδες, ότι οι συµµετέχοντες µιλούσαν για διάφορα καθηµερινά θέµατα που δεν αφορούσαν την εργασία. Παρακάτω περιγράφονται τυπικά αποσπάσµατα της αλληλεπίδρασης µέσα στις οµάδες. Στην οµάδα Νο1 ο φοιτητής Α1 συνέστησε τη χρήση της συνθήκης Y DIV 50 > 0. Ο φοιτητής Β1 ζήτησε τότε µία εξήγηση για τη χρήση της εντολής DIV και µία ερµηνεία για τη λειτουργία της. Οπότε ο Α1 του απάντησε εξηγώντας τη χρήση αυτής της συνθήκης στη συγκεκριµένη εργασία στον υπολογισµό των κερµάτων που πρέπει να κάνει ο αυτόµατος πωλητής όταν επιστρέφει τα ρέστα. Στη συνέχεια, ο φοιτητής Β1 ζήτησε περισσότερες πληροφορίες για την εντολή DIV και τον τρόπο χρήσης της, κάτι που έγινε από τον Α1. Στο τέλος, ο Β1 παραδέχτηκε ότι για το συγκεκριµένο σηµείο του αλγορίθµου είχε στο νου του µία πιο χρονοβόρα διαδικασία, οµολογώντας ότι η λύση που του πρότεινε ο Α1 είναι σαφώς πιο κοµψή. 557

14 Ένα δεύτερο απόσπασµα διαλόγου είναι αυτό της οµάδας Νο3, όπου ο φοιτητής Α3 προσπαθεί να δηµιουργήσει στο flowchart έναν κόµβο συνθήκης, χρησιµοποιώντας όµως λάθος σχήµα και όχι αυτό του ρόµβου. Επιπρόσθετα, η έκφραση που βάζει µέσα στον κόµβο είναι µία πλήρης έκφραση if then else. Τότε παρεµβαίνει ο φοιτητής Β3 προτείνοντας άλλο σχήµα και έκφραση. Ο Α3 δεν καταλαβαίνει την πρόταση αυτή και ζητάει από τον Β3 να κάνει από µόνος του την αλλαγή στον κοινό χώρο εργασίας για να του δείξει ακριβώς τι πρέπει να γίνει. Πράγµατι, ο Β3 διορθώνει τον κόµβο συνθήκης και στη συνέχεια ζητάει από τον Α3 να εισάγει αυτός µε τη σειρά του τους ακόλουθους κόµβους συνθήκης, µιας που ο αλγόριθµος στο συγκεκριµένο σηµείο απαιτεί την αλληλουχία τριών συνθηκών. Ο Α3 δηµιουργεί το δεύτερο κόµβο συνθήκης χρησιµοποιώντας το σωστό σχήµα, αλλά γράφοντας λανθασµένη έκφραση. Τότε ο Β3 παρεµβαίνει κάνοντας ένα νέο σχόλιο και ο Α3 κάνει από µόνος του τη διόρθωση στο δεύτερο κόµβο. Τέλος, ο Α3 δηµιουργεί και τον τρίτο κόµβο συνθήκης, χωρίς να κάνει κάποιο λάθος αυτή τη φορά. Και τα δύο παραπάνω παραδείγµατα παρουσιάζουν τον υψηλό βαθµό υποστήριξης και συνεργασίας. Και στα δύο ο ένας από τους δύο φοιτητές παίρνει το ρόλο του καθηγητή και ο άλλος του µαθητή. Και στις δύο περιπτώσεις, ο φοιτητής που έχει το ρόλο του καθηγητή όχι απλά εξηγεί κάτι, αλλά και ζητάει µία επίδειξη µέσα στον κοινό χώρο εργασίας από τον άλλο φοιτητή, για να επιβεβαιωθεί ότι το έµαθε. Η θετική στάση και η ευεργετική χρήση αυτής της προσέγγισης χρειάζεται να επιβεβαιωθεί µε τη χρήση της σε µεγαλύτερο χρονικό διάστηµα σε ανοικτής και εξ αποστάσεως εκπαίδευσης σειρές µαθηµάτων. Σε κάθε περίπτωση, είναι άκρως ενδιαφέρουσα η διερεύνηση επιπλέον σχετικών εναλλακτικών παιδαγωγικών προσεγγίσεων και δράσεων, καθώς και η ανάπτυξη και χρήση αναλόγων εργαλείων που ενθαρρύνουν την ύπαρξη παρόµοιων εγχειρηµάτων στα πλαίσια σύγχρονων και συνεργατικών ενεργειών στην ανοικτή και εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Τέλος, όσον αφορά στην επιρροή που είχε η σύγχρονη συνεργατική προσέγγιση στην επίδοση των φοιτητών, είναι δύσκολο να οδηγηθούµε σε συµπεράσµατα από τη συγκεκριµένη µελέτη. Οι φοιτητές που συµµετείχαν στο εγχείρηµα πήραν στην επόµενη εργασία, που ήταν υποχρεωτική και αφορούσε το ίδιο αντικείµενο, ελαφρώς µεγαλύτερους βαθµούς από αυτούς που δε συµµετείχαν. Η αύξηση όµως αυτή στην επίδοσή τους δεν αντικατοπτρίζει απαραίτητα την επιρροή της συνεργατικότητας. Μπορεί κάλλιστα να οφείλεται στο γεγονός ότι οι φοιτητές που συµµετείχαν στην προαιρετική εργασία ασχολήθηκαν λίγο παραπάνω µε το αντικείµενο των flowcharts. 8. Συµπεράσµατα Από τη δραστηριότητα που περιγράφεται στο άρθρο προκύπτουν δύο βασικά συµπεράσµατα: Η χρήση τέτοιων συνεργατικών περιβαλλόντων µπορεί να βοηθήσει σηµαντικά την εκπαιδευτική διαδικασία, αλλά το κόστος (κυρίως σε ανθρώπινο δυναµικό) για την υποστήριξή του είναι πολύ µεγάλο. Οι φοιτητές παρά τα όποια προβλήµατα είδαν πολύ θετικά τη χρήση σύγχρονης τηλε-συνεργασίας στα πλαίσια της ΠΛΗ10 και θα ήθελαν αυτή η συνεργασία να µπορούσε να επεκταθεί και σε άλλες εφαρµογές στο µέλλον. Η ανταπόκριση και η συµµετοχή από τους φοιτητές ήταν σηµαντική και οι περισσότεροι θα ήθελαν να επαναλάβουν ένα τέτοιο εγχείρηµα. Από την άλλη, για να µπορέσει να υποστηριχθεί ένα τέτοιο εγχείρηµα χρειάζεται αρκετό επιστηµονικό προσωπικό κάτι που κάνει το κόστος του σηµαντικό. Αν και το 558

15 συγκεκριµένο εγχείρηµα που περιγράφεται σε αυτό το άρθρο βασίστηκε σε εθελοντική εργασία και κυρίως στο µεράκι και στην καλή διάθεση των οργανωτών και είχε την αµέριστη υποστήριξη από όλους τους διοικητικούς µηχανισµούς του ΕΑΠ, και πάλι ήταν φορές που η υποστήριξή του θα έπρεπε να ήταν δουλειά 24ώρου βάσεως κάτι που δεν είχε αρχικά εκτιµηθεί. Σε κάθε περίπτωση οι συγγραφείς πιστεύουν ότι παρόµοια εγχειρήµατα θα είχαν πολλά να προσφέρουν στους φοιτητές του ΕΑΠ. Ευχαριστίες Οι συγγραφείς ευχαριστούν τους φοιτητές του ΕΑΠ για τη συµµετοχή τους και την κατανόηση στα προβλήµατα που προέκυψαν, τα µέλη της Ο Π της ΠΛΗ10 για τη συνεργασία τους στο εγχείρηµα, τη ιοικούσα Επιτροπή του ΕΑΠ για την οικονοµική βοήθεια, το ιευθυντή του Εργαστηρίου Εκπαιδευτικού Υλικού και Εκπαιδευτικής Μεθοδολογίας Αν. Καθηγητή Θανάση Χατζηλάκο για τη χρήση της υποδοµής του εργαστηρίου και τον Ακαδηµαϊκό Υπεύθυνο του Προγράµµατος Σπουδών Πληροφορική Καθηγητή Αθανάσιο Σκόδρα για την υποστήριξη στο εγχείρηµα. Αναφορές Avouris N., Margaritis M., and Komis V., Modelling interaction during small-group synchronous problem-solving activities: The Synergo approach, 2nd International Workshop on Designing Computational Models of Collaborative Learning Interaction, ITS2004, 7th Conference on Intelligent Tutoring Systems, Maceio, Brasil, September 2004 Bouras C., Gkamas A. Tsiatsos T., (1999), Distance Learning environment using advanced services over the Internet, 3rd IASTED Conf. Internet and Multimedia Systems and Applications, Nassau, Bahamas. Fidas C., Komis V., Tzanavaris S., Avouris N., (2005), Heterogeneity of learning material in synchronous computer-supported collaborative modelling, Computers & Education, 44 (2), February, pp Haake J.M., Schummer T., (2003), Some experiences with collaborative exercises, Proc. CSCL 2003, Kluwer Academic Publ., Dordrecht,, pp Kato H., Yamazaki K., Suzuki H., Kuzuoka H., Miki H., Yamazaki A., (2002), Designing a videomediated collaboration system based on a body metaphor, Proc. CSCL 2002, Koschmann T. et al. (ed.), LEA, Mahwah, NJ,, pp Komis V., Avouris N., Fidas C., (2002), Computer-supported collaborative concept mapping: Study of synchronous peer interaction, Education and Information Technologies, vol.7, 2, pp Lethin R., (2003), Technical and Social Components of Peer to Peer Computing, Communications of ACM, Special issue on P2P Computing, 46, 2, pp Lopez P., Skarmeta A., (2003), ANTS Framework for cooperative work environments, IEEE Computer, vol. 36,3, pp Xenos M., Avouris N., Komis V., Stavrinoudis D., Margaritis M., (2004), Synchronous collaboration in distance education: a case study in a Computer Science course, 4 th IEEE International Conference on Advance Learning Technologies, Joensuu, Finland, pp Xenos M., Pierrakeas C., Pintelas P., (2002), A Survey on Student Dropout Rates and Dropout Causes Concerning the Students in the Course of Informatics of the Hellenic Open University, Computers & Education, Vol. 39 (4), pp Xenos M., Skodras A., (2003), Evolving from a Traditional Distance Learning Model to e-learning, 1 st International LeGE-WG Workshop, Paris, France. 559

Εφαρµογή σύγχρονης τηλε-συνεργασίας στο Πρόγραµµα Σπουδών Πληροφορικής του ΕΑΠ

Εφαρµογή σύγχρονης τηλε-συνεργασίας στο Πρόγραµµα Σπουδών Πληροφορικής του ΕΑΠ Technical Report HOU-CS-TR-2004-03-GR Εφαρµογή σύγχρονης τηλε-συνεργασίας στο Πρόγραµµα Σπουδών Πληροφορικής του ΕΑΠ Μιχάλης Ξένος, Νικόλαος Αβούρης, Βασίλης Κόµης, ηµήτρης Σταυρινούδης, Μελέτης Μαργαρίτης

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση του MOODLE από την οπτική γωνία του ιαχειριστή

Η χρήση του MOODLE από την οπτική γωνία του ιαχειριστή Ανοικτή και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση Χρησιµοποιώντας το Εκπαιδευτικό Περιβάλλον του MOODLE. Open and Distance Learning Using MOODLE Learning Environment Αθανάσιος Ι. Μάργαρης, Ευθύµιος. Κότσιαλος Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΑΛΩ ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΑ

ΠΑΡΑΚΑΛΩ ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΑ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΡΑΚΑΛΩ ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΑ Σε αυτό το δια ζώσεως και διαδικτυακό σεµινάριο θα διδαχτείτε την κατασκευή παιχνιδιών - κουίζ µε το Kahoot και το Socrative και την ενσωµάτωσή τους στο µάθηµά

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση. Τεχνολογίες Πληροφορίας & (ΤΠΕ-Ε)

Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση. Τεχνολογίες Πληροφορίας & (ΤΠΕ-Ε) Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση (ΤΠΕ-Ε) ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Η αξιοποίηση των σύγχρονων Τεχνολογιών Πληροφορίας & Επικοινωνιών (ΤΠΕ) στην εκπαίδευση και τη µάθηση Πώς οι ΤΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργατικά Περιβάλλοντα Ηλεκτρονικής Μάθησης

Συνεργατικά Περιβάλλοντα Ηλεκτρονικής Μάθησης Κύκλος Εκπαίδευσης «Συστήματα Ηλεκτρονικής Μάθησης & Ηλεκτρονική Αξιολόγηση» Συνεργατικά Περιβάλλοντα Ηλεκτρονικής Μάθησης effectiveassessmentmw1.wordpress.com Κατερίνα Γεωργούλη ΤΕΙ Αθήνας Μονάδα Αριστείας

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Φοιτητών. 1. Εισαγωγή

Εγχειρίδιο Φοιτητών. 1. Εισαγωγή Εγχειρίδιο Φοιτητών 1. Εισαγωγή Η ηλεκτρονική πλατφόρµα «e-class», αποτελεί ένα ολοκληρωµένο σύστηµα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης. Στόχος της είναι παροχή υποδοµών εκπαίδευσης και κατάρτισης ανεξάρτητα από

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στους Υπολογιστές

Εισαγωγή στους Υπολογιστές Εισαγωγή στους Υπολογιστές Εργαστήριο 3 Καθηγητές: Αβούρης Νικόλαος, Παλιουράς Βασίλης, Κουκιάς Μιχαήλ, Σγάρμπας Κυριάκος Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Εργαστήριο 3: Σχεδίαση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θεσσαλονίκη 17-12-2006 Αγαπητοί φοιτητές & φοιτήτριες, στη συνέχεια θα συνοψίσω το περιεχόµενο της δεύτερης φετινής ΟΣΣ, η οποία διεξήχθη την Κυριακή 10 εκεµβρίου µε παρόντες τους 23 από τους 32+2 φοιτητές

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χρήστη - Μαθητή

Εγχειρίδιο Χρήστη - Μαθητή Εγχειρίδιο Χρήστη - Μαθητή 1. Εισαγωγή Η ηλεκτρονική πλατφόρµα «e-class», αποτελεί ένα ολοκληρωµένο σύστηµα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης. Στόχος της είναι παροχή υποδοµών εκπαίδευσης και κατάρτισης ανεξάρτητα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ "ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι" ΠΛΗ 12

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι ΠΛΗ 12 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ «ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ» ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ "ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι" ΠΛΗ 12 AΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2013 2014 Πριν αρχίσετε τη μελέτη του

Διαβάστε περισσότερα

Το γεγονός ότι αποτελεί λογισµικό ανοικτού κώδικα το καθιστά αρκετά ευέλικτο σε συνεχείς αλλαγές και βελτιώσεις. Υπάρχει µια πληθώρα χρηστών που το χρ

Το γεγονός ότι αποτελεί λογισµικό ανοικτού κώδικα το καθιστά αρκετά ευέλικτο σε συνεχείς αλλαγές και βελτιώσεις. Υπάρχει µια πληθώρα χρηστών που το χρ ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Άλλες Πλατφόρµες Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης εκτός του e-class Είναι ένα πακέτο λογισµικού για διεξαγωγή ηλεκτρονικών µαθηµάτων µέσω διαδικτύου, το οποίο προσφέρει ολοκληρωµένες Υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Φοιτητών. 1. Εισαγωγή

Εγχειρίδιο Φοιτητών. 1. Εισαγωγή Εγχειρίδιο Φοιτητών 1. Εισαγωγή Η ηλεκτρονική πλατφόρµα «e-class», αποτελεί ένα ολοκληρωµένο σύστηµα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης. Στόχος της είναι παροχή υποδοµών εκπαίδευσης και κατάρτισης ανεξάρτητα από

Διαβάστε περισσότερα

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης

Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Ένα Εκπαιδευτικό Πλαίσιο Σχεδιασμού Ανοικτής και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Χαρούλα Αγγελή cangeli@ucy.ac.cy Τμήμα Επιστημών της Αγωγής 1 Το περιβάλλον της συνεργασίας Συνεργασία μεταξύ πανεπιστημιακών

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 0: Εισαγωγικό Μάθημα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών http://arch.icte.uowm.gr/mdasyg

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στους Υπολογιστές

Εισαγωγή στους Υπολογιστές Εισαγωγή στους Υπολογιστές Εργαστήριο 2 Καθηγητές: Αβούρης Νικόλαος, Παλιουράς Βασίλης, Κουκιάς Μιχαήλ, Σγάρμπας Κυριάκος Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Εργαστήριο 2: Σχεδίαση

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Χρήστη. Καλώς ήλθατε στο Ηλεκτρονικό Περιβάλλον Μάθησης. http://elearning.kekdiastasi.edu.gr/

Οδηγός Χρήστη. Καλώς ήλθατε στο Ηλεκτρονικό Περιβάλλον Μάθησης. http://elearning.kekdiastasi.edu.gr/ Οδηγός Χρήστη Καλώς ήλθατε στο Ηλεκτρονικό Περιβάλλον Μάθησης http://elearning.kekdiastasi.edu.gr/ Περιεχόµενα 1. ΕΙΣΟ ΟΣ ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ 3 2. ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΣΑΣ 6 3. ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 9 4. ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Φοιτητών. 1. Εισαγωγή

Εγχειρίδιο Φοιτητών. 1. Εισαγωγή Εγχειρίδιο Φοιτητών 1. Εισαγωγή Η ηλεκτρονική πλατφόρµα «e-class», αποτελεί ένα ολοκληρωµένο σύστηµα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης. Στόχος της είναι παροχή υποδοµών εκπαίδευσης και κατάρτισης ανεξάρτητα από

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΙΣΧΥΕΙ ΚΑΤΑ ΤΟ ΜΕΡΟΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΑ ΤΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΙΣΧΥΟΥΝ ΤΟ ΔΕΠΠΣ

Διαβάστε περισσότερα

INNO-CAREER. 4 η ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ

INNO-CAREER. 4 η ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ INNO-CAREER Είμαστε στην ευχάριστη θέση να μοιραστούμε μαζί σας το 4ο ενημερωτικό δελτίο του έργου INNO CAREER το οποίο καλύπτει το χρονικό διάστημα 1 Μαΐου 2015 30 Σεπτεμβρίου 2015. Το κύριο αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη Συνεργατικής Δραστηριότητας Μαθητών Αξιοποιώντας την Τεχνολογία Wiki

Μελέτη Συνεργατικής Δραστηριότητας Μαθητών Αξιοποιώντας την Τεχνολογία Wiki Μελέτη Συνεργατικής Δραστηριότητας Μαθητών Αξιοποιώντας την Τεχνολογία Wiki Δ. Κράββαρης Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, jkravv@gmail.com Περίληψη Η παρούσα έρευνα μελετά τη συνεργατική δραστηριότητα μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή

Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή 1 Πίνακας Περιεχομένων 1. Εισαγωγή... 4 1.1 Περιβάλλον Moodle...4 1.2 Χρήση ονόματος χρήστη και κωδικού...4 1.3 Δημιουργία νέου μαθήματος...4 1.3.1

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ψηφιακά Συστήµατα ΠΛΗ 21 [http://edu.eap.gr/pli/pli21/students.htm] ΠΑΤΡΑ 2013 Πριν αρχίσετε τη µελέτη του έντυπου αυτού, είναι απαραίτητο

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Αυτοαξιολόγησης EFQM Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑΣ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ EFQM ΣΤΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ

Οδηγός Αυτοαξιολόγησης EFQM Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑΣ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ EFQM ΣΤΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑΣ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ EFQM ΣΤΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 2. Η ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ EFQM ΚΑΙ ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΥΤΟΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ... 4 3. Η ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Tεχνητή Νοημοσύνη Εφαρμογές

Tεχνητή Νοημοσύνη Εφαρμογές ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Tεχνητή Νοημοσύνη Εφαρμογές ΠΛΗ31 ΠΑΤΡΑ 2003 Πριν αρχίσετε τη μελέτη του έντυπου αυτού, είναι απαραίτητο να διαβάσετε προσεκτικά τον

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης)

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Πανεπιστήµιο Αιγαίου Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Μιχάλης Σκουµιός Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Παρατήρηση ιδασκαλίας και Μοντέλο Συγγραφής Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικές Τηλεκπαιδεύσεις

Επιμορφωτικές Τηλεκπαιδεύσεις Επιμορφωτικές Τηλεκπαιδεύσεις Υπηρεσίες Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου Υπηρεσία Ηλεκτρονικής Σχολικής Τάξης (η-τάξη) Προεπισκόπηση Παρουσίασης Υπηρεσία Ηλεκτρονικής Σχολικής Τάξης (η-τάξη) Εισαγωγή Χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

Από Θεωρίες Μάθησης σε Περιβάλλοντα Μάθησης

Από Θεωρίες Μάθησης σε Περιβάλλοντα Μάθησης Από Θεωρίες Μάθησης σε Περιβάλλοντα Μάθησης Εργαστήριο Εκπαιδευτικής & Γλωσσικής Τεχνολογίας http://hermes.di.uoa.gr/ S.C.A.L.E. Μαρία Γρηγοριάδου A.L.M.A. Οµότιµη Καθηγήτρια SemanDix Τµήµα Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Πλατφόρμα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης Moodle

Πλατφόρμα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης Moodle Πλατφόρμα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης Moodle Κάργα Σουλτάνα MSc Πληροφορικός skarga@uom.gr Κατσάνα Αικατερίνη MSc Πληροφορικός akatsana@uom.gr «18 ο Συνάντηση Εκπαιδευτικών για θέματα Τ.Π.Ε. στη Δυτική Μακεδονία»,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Εισαγωγικά ΘΕ ΠΛΗ 204-5 ONLINE ΕΡΓΑΣΙΑ E2- Η Online Εργασία Ε2- αποτελεί (όπως περιγράφεται αναλυτικότερα και στον Οδηγό Σπουδών της Θ.Ε. που σας έχει διατεθεί) συμπληρωματική άσκηση στα πλαίσια της Γραπτής

Διαβάστε περισσότερα

Το µάθηµα Ψηφιακές Βιβλιοθήκες

Το µάθηµα Ψηφιακές Βιβλιοθήκες Τµήµα Αρχειονοµίας Βιβλιοθηκονοµίας Ιόνιο Πανεπιστήµιο Το µάθηµα Ψηφιακές Βιβλιοθήκες Σαράντος Καπιδάκης Επικοινωνία Σαράντος Καπιδάκης Εργαστήριο Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και Ηλεκτρονικής ηµοσίευσης sarantos@ionio.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΟΛΥΜΕΣΑ- ΔΙΚΤΥΑ ΚΥΚΛΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΟΛΥΜΕΣΑ- ΔΙΚΤΥΑ ΚΥΚΛΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΟΛΥΜΕΣΑ- ΔΙΚΤΥΑ ΚΥΚΛΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάρτιος 1998 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση (ΤΠΕ-Ε)

Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση (ΤΠΕ-Ε) Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση (ΤΠΕ-Ε) Τεχνολογίες Μάθησης Learning Technologies 2015 Τι είναι; Πρόκειται για διεπιστημονική Κατεύθυνση σπουδών που εστιάζει στις Τεχνολογίες Μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΑΚΩΝ ΥΠΟΔΟΜΩΝ

ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΑΚΩΝ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΑΚΩΝ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Τρόποι και Μεθοδολογία Τεχνικής Υποστήριξης Υπολογιστικά Συστήματα Υπολογιστικό Σύστημα (Υ.Σ.) λέγεται μία πλήρης υπολογιστική

Διαβάστε περισσότερα

Σχολιασµός της Συνεδρίας «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» Αγορίτσα Γόγουλου

Σχολιασµός της Συνεδρίας «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» Αγορίτσα Γόγουλου Σχολιασµός της Συνεδρίας «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» Αγορίτσα Γόγουλου Ο προγραµµατισµός είναι ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον γνωστικό αντικείµενο, στο οποίο όµως οι µαθητές αντιµετωπίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 435: ΑΛΛΗΛΕΠΙ ΡΑΣΗ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ Ακαδηµαϊκό Έτος 2004 2005, Χειµερινό Εξάµηνο 2 Η ΟΜΑ ΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΡΧΙΚΗΣ Ι ΕΑΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΝΑΓΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς (ΕΣΠΑ) 2007-2013 Έργο: Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο με κωδικό ΟΠΣ296121 Υπο-έργο 5: Εργαστήριο Εκπαιδευτικού Υλικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Ανακαλύψτε νέες επιχειρήσεις

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Ανακαλύψτε νέες επιχειρήσεις ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Ανακαλύψτε νέες επιχειρήσεις Ent-teach Κεφάλαιο 2 Αναγνώριση ευκαιριών Περιγραφή της εκπαιδευτικής δραστηριότητας Αυτή η εκπαιδευτική δραστηριότητα στοχεύει να βοηθήσει τους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ. της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ. της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ της Πλατφόρμας Τηλεκατάρτισης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή...2 2. Αρχική σελίδα, Εισαγωγή & Περιβάλλον Συστήματος...3 2.1. Αρχική σελίδα εισαγωγής...3 2.2. Εισαγωγή στην Πλατφόρμα Τηλε-κατάρτισης...4

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο εκπαιδευτή

Εγχειρίδιο εκπαιδευτή Εγχειρίδιο εκπαιδευτή Καλώς ήλθατε στο Ηλεκτρονικό Περιβάλλον Μάθησης http://elearning.kekdiastasi.edu.gr/ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Εισαγωγή... 3 2. Τι είναι η Πλατφόρµα Τηλεκατάρτισης... 4 3. Απαραίτητος

Διαβάστε περισσότερα

7.11 Πρωτόκολλα Εφαρµογής. 7.11.2 Βασικές και Προηγµένες Υπηρεσίες ιαδικτύου. Ηλεκτρονικό Ταχυδροµείο. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ

7.11 Πρωτόκολλα Εφαρµογής. 7.11.2 Βασικές και Προηγµένες Υπηρεσίες ιαδικτύου. Ηλεκτρονικό Ταχυδροµείο. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ 7.11 Πρωτόκολλα Εφαρµογής 104. Αναφέρετε ονοµαστικά τις πιο χαρακτηριστικές εφαρµογές που υποστηρίζει η τεχνολογία TCP/IP οι οποίες είναι διαθέσιµες στο ιαδίκτυο 1. Ηλεκτρονικό

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Η/Υ. Περιγραφή Μαθήματος. Ιωάννης Λυχναρόπουλος Μαθηματικός, MSc, PhD

Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Η/Υ. Περιγραφή Μαθήματος. Ιωάννης Λυχναρόπουλος Μαθηματικός, MSc, PhD Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Η/Υ Περιγραφή Μαθήματος Ιωάννης Λυχναρόπουλος Μαθηματικός, MSc, PhD Αντικείμενο Μαθήματος Η εκμάθηση των βασικών αρχών λειτουργίας και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (ΜΕΣΟΛΟΓΓΙ) ΟΔΗΓΟΣ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Μεσολόγγι, Οκτώβριος 2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... 2 1. Γενικά... 3 2. Ανακοίνωση

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να χρησιμοποιήσετε το Moodle

Πώς να χρησιμοποιήσετε το Moodle Πώς να χρησιμοποιήσετε το Moodle Οδηγός για Φοιτητές/τριες (ΔΕΟ10) του Αριστείδη Χατζή ahatzis@phs.uoa.gr ΣΕΠ ΑΘΗΝΑ-2, Portal Officer ΔΕΟ10 Αυτός ο οδηγός απευθύνεται στις φοιτήτριες και τους φοιτητές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ Π ΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ Π ΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ Π ΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ Π ΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ Π ΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ Π ΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Κ Υ Κ Λ Ο Υ Π Λ Η Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Η Σ Κ Α Ι Υ Π Η Ρ Ε Σ Ι Ω Ν Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η

Διαβάστε περισσότερα

στο πλαίσιο υλοποίησης του Υποέργου 16

στο πλαίσιο υλοποίησης του Υποέργου 16 (ΑΝΑΡΤΗΤΕΟ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ) Π243_12-04-2016 ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ/ΕΩΝ ΓΙΑ ΣΥΝΑΨΗ ΣΥΜΒΑΣΗΣ/ΕΩΝ ΜΙΣΘΩΣΕΩΣ ΕΡΓΟΥ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΓΙΑ: Α) ΕΜΠΕΙΡΟ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗ ΜΗΧΑΝΙΚΟ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Βασιλική Ζήση, PhD

Διαβάστε περισσότερα

Π.6. ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΑ ΑΣΥΓΧΡΟΝΗ ΤΗΛΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Π.6. ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΑ ΑΣΥΓΧΡΟΝΗ ΤΗΛΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 1 ΕΡΓΟ: «Ανάπτυξη Εφαρμογής Μητρώου και Εκπαίδευση» ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Έλεγχος Συστήματος & Λογισμικού Μητρώου ΑμεΑ Π.6. ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΑ ΑΣΥΓΧΡΟΝΗ ΤΗΛΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΗΤΡΩΟΥ ΑΜΕΑ 2 Πίνακας Περιεχομένων 1 Ασύγχρονη τηλεκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια επίλυσης προβλήματος -Εφαρμογή στη Δομή της Επανάληψης

Στάδια επίλυσης προβλήματος -Εφαρμογή στη Δομή της Επανάληψης Στάδια επίλυσης προβλήματος -Εφαρμογή στη Δομή της Επανάληψης Επαρκές Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Πληροφορική Δημιουργός: ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΓΚΟΡΙΛΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

11/4/2014 ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Πλατφόρµα Ασύγχρονησ Τηλεκπαίδευσησ eclass s ηµιο ι υρ υ γ ρ ία ί Μ αθήµατο τ σ 1

11/4/2014 ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Πλατφόρµα Ασύγχρονησ Τηλεκπαίδευσησ eclass s ηµιο ι υρ υ γ ρ ία ί Μ αθήµατο τ σ 1 ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Πλατφόρµα Ασύγχρονης Τηλεκπαίδευσης eclass ηµιουργία Μαθήµατος 1 Η ηµιουργία Μαθήµατος είναι η πιο σηµαντική ενέργεια του χρήστη Εκπαιδευτή στην πλατφόρµα. Ειδικότερα, για να δηµιουργήσετε

Διαβάστε περισσότερα

e-κπαίδευση Πλατφόρµα Ασύγχρονης Τηλε-κπαίδευσης Οδηγίες χρήσης για τους σπουδαστές του ΤΕΙ Αθήνας και τους επισκέπτες της δικτυακής πύλης e-κπαίδευση

e-κπαίδευση Πλατφόρµα Ασύγχρονης Τηλε-κπαίδευσης Οδηγίες χρήσης για τους σπουδαστές του ΤΕΙ Αθήνας και τους επισκέπτες της δικτυακής πύλης e-κπαίδευση e-κπαίδευση Πλατφόρµα Ασύγχρονης Τηλε-κπαίδευσης Οδηγίες χρήσης για τους σπουδαστές του ΤΕΙ Αθήνας και τους επισκέπτες της δικτυακής πύλης e-κπαίδευση - 0 - Πίνακας Περιεχοµένων 1 Εισαγωγή.. 2 1.1 Σχολές/Τµήµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΣυνοπτικόςΟδηγόςΧρήσηςτουMoodle για το Φοιτητή

ΣυνοπτικόςΟδηγόςΧρήσηςτουMoodle για το Φοιτητή ΣυνοπτικόςΟδηγόςΧρήσηςτουMoodle για το Φοιτητή Πίνακας Περιεχομένων Πίνακας Περιεχομένων... 2 1. Εισαγωγή...3 1.1 Περιβάλλον Moodle... 3 1.2 Εισαγωγή / Εγγραφή στην πλατφόρμα... 3 1.3 Είσοδος σε μάθημα...

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Ψηφιακή αφήγηση Ένα πολυδιάστατο εργαλείο μάθησης» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων

Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Ψηφιακή αφήγηση Ένα πολυδιάστατο εργαλείο μάθησης» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων Σεμινάριο μεικτής μάθησης του ΚΠΕ Βιστωνίδας: «Ψηφιακή αφήγηση Ένα πολυδιάστατο εργαλείο μάθησης» Αποτελέσματα αξιολόγησης των συμμετεχόντων Επιμορφωτές: Δήμητρα Θεοδοσιάδου, Άγγελος Κωνσταντινίδης, Χρήστος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Σκοπός Η Διπλωματική Εργασία (ΔΕ) εκπονείται από τους τελειόφοιτους του Τμήματος προκειμένου να αποκτήσουν τον τίτλο του διπλωματούχου Μηχανικού Σχεδίασης Προϊόντων & Συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονική Μάθηση & Συστήματα που τη διαχειρίζονται

Ηλεκτρονική Μάθηση & Συστήματα που τη διαχειρίζονται Κύκλος Εκπαίδευσης «Συστήματα Ηλεκτρονικής Μάθησης & Ηλεκτρονική Αξιολόγηση» Ηλεκτρονική Μάθηση & Συστήματα που τη διαχειρίζονται Κατερίνα Γεωργούλη ΤΕΙ Αθήνας Μονάδα Αριστείας ΕΛ/ΛΑΚ ΤΕΙ Αθήνας Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Χρήσης Εφαρμογής Ανάρτησης μέσω Διαδικτύου. (Έκδοση: 9.0)

Οδηγός Χρήσης Εφαρμογής Ανάρτησης μέσω Διαδικτύου. (Έκδοση: 9.0) Οδηγός Χρήσης Εφαρμογής Ανάρτησης μέσω Διαδικτύου (Έκδοση: 9.0) Δεκέμβριος 2016 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή... 3 Συμβατότητα Browser για τη χρήση της Εφαρμογής... 3 Α. Είσοδος με κωδικούς TaxisNet... 9 Β. Είσοδος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΞΑΜΗΝΟ Η ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΦΟΙΤΗΤΗ : ΜΟΣΧΟΥΛΑ ΟΛΓΑ ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΗΤΡΩΟΥ : 30/02 ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ : ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΝΕ ΡΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΑΞΗΣ ΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΣ ΤΙΜΗΣ ΣΤΟΝ ΑΞΟΝΑ ΤΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή

ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΑΞΗΣ ΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΣ ΤΙΜΗΣ ΣΤΟΝ ΑΞΟΝΑ ΤΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΗΣ ΙΑΤΑΞΗΣ ΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΣ ΤΙΜΗΣ ΣΤΟΝ ΑΞΟΝΑ ΤΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ Αθανάσιος Γαγάτσης Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής Πανεπιστήµιο Κύπρου Χρήστος Παντσίδης Παναγιώτης Σπύρου Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση

Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση Τµήµα Αρχειονοµίας Βιβλιοθηκονοµίας Ιόνιο Πανεπιστήµιο Το µάθηµα Ηλεκτρονική ηµοσίευση Σαράντος Καπιδάκης Επικοινωνία Σαράντος Καπιδάκης Εργαστήριο Ψηφιακών Βιβλιοθηκών και Ηλεκτρονικής ηµοσίευσης sarantos@ionio.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΙΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ

Ο ΗΓΙΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ 1 Περιεχόµενα 1. ΓΕΝΙΚΑ... 3 2. Εγγραφή στο Πληροφοριακό Σύστηµα... 3 3. Είσοδος στο σύστηµα... 5 4. Υποβολή πρότασης... 6 5. Ολοκλήρωση ηλεκτρονικής υποβολής... 10 6. On

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ. Εργαστηριακός Κύκλος Ψηφιακών Συστημάτων

ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ. Εργαστηριακός Κύκλος Ψηφιακών Συστημάτων ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ IEEE Circuits and Systems Society (CASS) ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Εργαστηριακός Κύκλος Ψηφιακών Συστημάτων ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΣ ΠΟΛΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΣ ΠΟΛΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΣ ΠΟΛΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑ ΑΣ Γιάννης Σταµατίου Επιστηµονικός Σύµβουλος σε θέµατα Κρυπτογραφίας και Ασφάλειας στο Ε.Α.Ι.Τ.Υ., Επίκουρος ΚαθηγητήςΤµήµατος Μαθηµατικών, Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

CONNECT: Virtual Mobility

CONNECT: Virtual Mobility CONNECT: Virtual Mobility Ενώνοντας νέους ανθρώπους στην Ευρώπη Αναφορά: Αξιολόγηση προϊόντων Εκτελεστική Περίληψη Erasmus+ Key Action 2: Strategic Partnerships Αριθμός Αναφοράς Έργου:: 2014-UK01-K1205-011954

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Διεξαγωγής Εργαστηρίου Ακ. Έτος

Οδηγός Διεξαγωγής Εργαστηρίου Ακ. Έτος Οδηγός Διεξαγωγής Εργαστηρίου Ακ. Έτος 2016-17 1 Σκοπός Εργαστηρίου Σκοπός του εργαστηρίου είναι να αποκτήσει ο φοιτητής πρακτική εμπειρία στο αντικείμενο της σχεδίασης πληροφοριακών συστημάτων. Για τον

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σε UML

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σε UML ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σε UML για το µάθηµα ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Ακαδηµαϊκό Έτος 2012-2013 «Αντικειµενοστρεφής Ανάλυση Ηλεκτρονικού Καταστήµατος Προσφορών (e-shop)» Η άσκηση αφορά στη χρήση της

Διαβάστε περισσότερα

Πλατφόρμα e-μάθησης βασισμένη στο efront

Πλατφόρμα e-μάθησης βασισμένη στο efront ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Πλατφόρμα e-μάθησης βασισμένη στο efront Συντάκτης: Βασίλης Μπούγλας Επιμέλεια: Μαρίνα Παπαστεργίου efront Ερευνητικό Έργο: Δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

Συχνές ερωτήσεις - απαντήσεις για τη χρήση του λογισµικού

Συχνές ερωτήσεις - απαντήσεις για τη χρήση του λογισµικού Συχνές ερωτήσεις - απαντήσεις για τη χρήση του λογισµικού Πώς µπορώ να αποκτήσω κωδικούς πρόσβασης στο σύστηµα δήλωσης αυθαιρέτων; Οι κωδικοί πρόσβασης στην ηλεκτρονική εφαρµογή για τις δηλώσεις και βεβαιώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήµιο Πατρών Πρόγραµµα Βασικής Έρευνας Κ. Καραθεοδωρή. Προκήρυξη 2009

Πανεπιστήµιο Πατρών Πρόγραµµα Βασικής Έρευνας Κ. Καραθεοδωρή. Προκήρυξη 2009 Πανεπιστήµιο Πατρών Πρόγραµµα Βασικής Έρευνας Κ. Καραθεοδωρή Προκήρυξη 2009 Η Εκπαίδευση και η Έρευνα αποτελούν θεµελιώδεις και άρρηκτα συνδεδεµένες δραστηριότητες της ακαδηµαϊκής ζωής. Το Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Ναυτίλος. Σύστημα Ηλεκτρονικής Υποβολής Αιτήσεων Μεταπτυχιακών Προγραμμάτων Πανεπιστημίου Αιγαίου

Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Ναυτίλος. Σύστημα Ηλεκτρονικής Υποβολής Αιτήσεων Μεταπτυχιακών Προγραμμάτων Πανεπιστημίου Αιγαίου Πανεπιστήμιο Αιγαίου Ναυτίλος Σύστημα Ηλεκτρονικής Υποβολής Αιτήσεων Μεταπτυχιακών Προγραμμάτων Πανεπιστημίου Αιγαίου Εγχειρίδιο Χρήσης για τον υποψήφιο Έκδοση 1.4.1 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά... 3 2. Εγγραφή

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικό Σχέδιο Για τη Βιώσιµη Ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης (ΣΣΒΑΘ) 1 η Ενδιάµεση Έκθεση 3. ηµιουργία και Λειτουργία Web site

Στρατηγικό Σχέδιο Για τη Βιώσιµη Ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης (ΣΣΒΑΘ) 1 η Ενδιάµεση Έκθεση 3. ηµιουργία και Λειτουργία Web site Στρατηγικό Σχέδιο Για τη Βιώσιµη Ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης (ΣΣΒΑΘ) 1 η Ενδιάµεση Έκθεση 3. ηµιουργία και Λειτουργία Web site Θεσσαλονίκη 6/12/2001 Βασίλης Φούρκας, ΕΜΧΑ Η δηµιουργία και λειτουργία ενός

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις δομές δεδομένων Στοίβα και Ουρά με τη βοήθεια του Scratch

Εισαγωγή στις δομές δεδομένων Στοίβα και Ουρά με τη βοήθεια του Scratch Εισαγωγή στις δομές δεδομένων Στοίβα και Ουρά με τη βοήθεια του Scratch Επαρκές Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Πληροφορική Δημιουργός: ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΠΠΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΕΝΤΥΠΟ Α ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΜΑΔΑ 4 Όνομα _Ανδρέας Επώνυμο _Αθανασόπουλος Αριθμός Μητρώου Φοιτητή ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: Οδός / Αριθμός _Τήνου 31 Περιοχή Κυψέλη Πόλη Αθήνα Ταχ. Κώδικας 11257

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήρια Επιµόρφωσης του Προσωπικού του Σχολείου

Εργαστήρια Επιµόρφωσης του Προσωπικού του Σχολείου Εργαστήρια Επιµόρφωσης του Προσωπικού του Σχολείου 2 3 Εισαγωγή για τον εκπαιδευτή του προσωπικού Εάν διαβάζετε το παρόν έγγραφο, υποθέτουµε ότι θα θέλατε να επιµορφώσετε τα µέλη του προσωπικού ενός σχολείου

Διαβάστε περισσότερα

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Α. Βρακόπουλος 1, Θ.Καρτσιώτης 2 1 Καθηγητής Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Vraa8@sch.gr 2 Σχολικός

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Μάθηση Γενικότερος όρος από την «εκπαίδευση» Την εκπαίδευση την αντιλαμβανόμαστε σαν διαδικασία μέσα στην τάξη «Μάθηση» παντού και συνεχώς

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών

5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών 5.34 Αξιοποίηση κοινοτήτων μάθησης στο πλαίσιο προγράμματος προπτυχιακής εκπαίδευσης εν δυνάμει εκπαιδευτικών συντελεστές Σπυρίδων Δουκάκης sdoukakis@rhodes.aegean.gr ΠΤΔΕ Πανεπιστημίου Αιγαίου Μαρία Μοσκοφόγλου-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΜΣ 513 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝ ΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2015

ΠΜΣ 513 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝ ΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2015 ΠΜΣ 513 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝ ΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2015 19 Ιουλίου 2015 Αντικείµενο της παρούσης εργασίας είναι η ανάπτυξη ενός πληροφοριακού συστήµατος για την υποστήριξη των λειτουργιών προσφοράς/ανάθεσης

Διαβάστε περισσότερα

Ξεκινώντας τον Προγραµµατισµό στις τάξεις του ηµοτικού Παίζοντας µε το Scratch

Ξεκινώντας τον Προγραµµατισµό στις τάξεις του ηµοτικού Παίζοντας µε το Scratch Ξεκινώντας τον Προγραµµατισµό στις τάξεις του ηµοτικού Παίζοντας µε το Scratch Κωνσταντίνος Χαρατσής ρ. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός ΠΕ 19 Εκπαιδευτικός Πληροφορικής Ενότητα Προγραµµατισµός στο ηµοτικό (Ε και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης Γενικού Λυκείου για το σχ. έτος

ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης Γενικού Λυκείου για το σχ. έτος ΘΕΜΑ: Οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης Γενικού Λυκείου για το σχ. έτος 2011-2012 Σας αποστέλλουμε τις παρακάτω οδηγίες για τη διδασκαλία της Ερευνητικής Εργασίας της Α τάξης

Διαβάστε περισσότερα

Ανίχνευση απαιτήσεων χρηστών για υπηρεσίες ψηφιακών βιβλιοθηκών μέσα από ποιοτικές μεθοδολογικές προσεγγίσεις

Ανίχνευση απαιτήσεων χρηστών για υπηρεσίες ψηφιακών βιβλιοθηκών μέσα από ποιοτικές μεθοδολογικές προσεγγίσεις Ανίχνευση απαιτήσεων χρηστών για υπηρεσίες ψηφιακών βιβλιοθηκών μέσα από ποιοτικές μεθοδολογικές προσεγγίσεις Άγγελος Μητρέλης 1, Λεωνίδας Παπαχριστόπουλος 1, Γιάννης Τσάκωνας 1,2, Χρήστος Παπαθεοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

2o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας

2o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας «Ψηφιακή Τάξη Χημείας στη Β Λυκείου. Ονοματολογία οργανικής Χημείας. Από τη θεωρία στο εργαστήριο φυσικών επιστημών και από εκεί στην αίθουσα υπολογιστών» Αθανάσιος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΙΝΑΚΕΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΡΑΒΔΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Α. Ερωτήσεις για το/τη φοιτητή/φοιτήτρια

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΙΝΑΚΕΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΡΑΒΔΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Α. Ερωτήσεις για το/τη φοιτητή/φοιτήτρια ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΙΝΑΚΕΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΡΑΒΔΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Α. Ερωτήσεις για το/τη φοιτητή/φοιτήτρια Διδάσκων: Κ.ΜΑΥΡΙΔΗΣ Μάθημα: ΜΑΥ111β Σύνολο ερωτηματολογίων: 67 Τίτλος: ΑΠΕΙΡΟΣΤΙΚΟΣ ΛΟΓΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΙΝΑΚΕΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΡΑΒΔΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Α. Ερωτήσεις για το/τη φοιτητή/φοιτήτρια

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΙΝΑΚΕΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΡΑΒΔΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Α. Ερωτήσεις για το/τη φοιτητή/φοιτήτρια ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΙΝΑΚΕΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΡΑΒΔΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Α. Ερωτήσεις για το/τη φοιτητή/φοιτήτρια Διδάσκων: Κ.ΜΑΥΡΙΔΗΣ Μάθημα: ΜΑΥ111β Σύνολο ερωτηματολογίων: 67 Τίτλος: ΑΠΕΙΡΟΣΤΙΚΟΣ ΛΟΓΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

1= <2 Ώρες, 2=2-4 Ώρες, 3=4-6 Ώρες, 4=6-8 Ώρες, 5= >8 Ώρες

1= <2 Ώρες, 2=2-4 Ώρες, 3=4-6 Ώρες, 4=6-8 Ώρες, 5= >8 Ώρες ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΚΑ ΗΜΑΙΚΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ X2011-2012 Ονοµασία Μαθήµατος: Υπεύθυνος ιδάσκων (ονοµατεπώνυµο): Ηµεροµηνία και Ώρα: Ειδικό Τεχνικό Προσωπικό: Βαθµολογική

Διαβάστε περισσότερα

Η κάθε εκδήλωση είναι ανεξάρτητη και οι παραστάσεις παρουσιάζονται ζωντανά κατά τη διάρκεια 2 ημερών.

Η κάθε εκδήλωση είναι ανεξάρτητη και οι παραστάσεις παρουσιάζονται ζωντανά κατά τη διάρκεια 2 ημερών. Η δράση Η δράση «Μαθαίνοντας επιστήμη μέσα από το θέατρο» είναι μια πρωτοβουλία της Science View σε συνεργασία με το Τμήμα ΦΠΨ του Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Απευθύνεται σε μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU Το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Σχολή Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών, Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών προσκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

TEACHERS4EUROPE: Δημιουργία διαδραστικού χάρτη στο Google Maps με τουριστικά αξιοθέατα χωρών της ΕΕ

TEACHERS4EUROPE: Δημιουργία διαδραστικού χάρτη στο Google Maps με τουριστικά αξιοθέατα χωρών της ΕΕ TEACHERS4EUROPE: Δημιουργία διαδραστικού χάρτη στο Google Maps με τουριστικά αξιοθέατα χωρών της ΕΕ Γενικά Στοιχεία Όνομα εκπαιδευτικού: Αγοραστός Αθανάσιος (ΠΕ19 Πληροφορικής) Δημοτικό Σχολείο Σίφνου

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακή Σχεδίαση ΙΙ Εισαγωγικό Μάθημα. Δρ. Μηνάς Δασυγένης

Ψηφιακή Σχεδίαση ΙΙ Εισαγωγικό Μάθημα. Δρ. Μηνάς Δασυγένης Ψηφιακή Σχεδίαση ΙΙ Εισαγωγικό Μάθημα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org 1 Εκπαιδευτικό Συμβόλαιο Αποτελεί μια συμφωνία ανάμεσα σε εμένα και σε εσάς για: Εκπαιδευτική διαδικασία (ατομική και ομαδική εργασία)

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση υπηρεσιών Τηλεδιάσκεψης και Aσύγχρονης εξ αποστάσεως εκπαίδευσης στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο

Παρουσίαση υπηρεσιών Τηλεδιάσκεψης και Aσύγχρονης εξ αποστάσεως εκπαίδευσης στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο Παρουσίαση υπηρεσιών Τηλεδιάσκεψης και Aσύγχρονης εξ αποστάσεως εκπαίδευσης στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο Δρ. Αύγουστος Τσινάκος ΠΛΗΝΕΤ Δυτικής Θεσ/νίκης tsinakos@uom.gr Παν. Μακεδονίας Ομάδα Εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Frederick University E-Learning Platform

Frederick University E-Learning Platform Frederick University E-Learning Platform Το Frederick University E-Learning Platform είναι µια ηλεκτρονική υπηρεσία που µπορούν να χρησιµοποιούν οι φοιτητές µέσω διαδικτύου (Internet) για να έχουν πρόσβαση

Διαβάστε περισσότερα

Tynker: Γρήγορος οδηγός για εκπαιδευτικούς

Tynker: Γρήγορος οδηγός για εκπαιδευτικούς Τεχνολογική Ενδυνάμωση Εκπαιδευτών της ΕΕΚ. Ανοικτοί Εκπαιδευτικοί Πόροι για την κατάρτιση εκπαιδευτών ΕΕΚ στο σχεδιασμό και τη χρήση εκπαιδευτικών μεθοδολογιών μεσώ κινητών συσκευών (m-learning) Tynker:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Θ.Ε. ΠΛΣ61 (2014 15) 1 η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Θ.Ε. ΠΛΣ61 (2014 15) 1 η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θ.Ε. ΠΛΣ61 (2014 15) 1 η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ημερομηνία Παράδοσης Οδηγίες Ημερομηνία Παράδοσης:...31/10/2014 Τελική Ημερομηνία Παράδοσης * :...05/11/2014 Ημερομηνία Ανάρτησης Ενδεικτικών Λύσεων:... 24/11/2014

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Χρήση και Υποστήριξη Κοινοτήτων Πρακτικής και Μάθησης ΚΣΕ 5 ο Δ.Σ. Γλυφάδας Άξονες συζήτησης Κοινότητες

Διαβάστε περισσότερα

2. Σκοπός του Προγράμματος

2. Σκοπός του Προγράμματος 1. Εισαγωγή Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών σας καλωσορίζει στα Προγράμματα εξ Αποστάσεως Επιμόρφωσης για Δημοσίους Υπαλλήλους και συγκεκριμένα στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα "Πληροφοριακά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Διάλεξη 7η Αναζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική αναφορά «Τηλεκπαίδευση» Έργο: «Προηγμένες υπηρεσίες ηλεκτρονικής μάθησης στο ΤΕΙ Λάρισας»

Τεχνική αναφορά «Τηλεκπαίδευση» Έργο: «Προηγμένες υπηρεσίες ηλεκτρονικής μάθησης στο ΤΕΙ Λάρισας» Τεχνική αναφορά «Τηλεκπαίδευση» Έργο: «Προηγμένες υπηρεσίες ηλεκτρονικής μάθησης στο ΤΕΙ Λάρισας» Κυριακή Μπαλτά Βιβλιοθηκονόμος-Τεχνολόγος Εκπαίδευσης Λάρισα Φεβρουάριος 2006 Εισαγωγή Η παρούσα τεχνική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΜΟDULES ΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ TRAIN

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΜΟDULES ΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ TRAIN ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ - ΒΑΣΙΚΑ ΜΟDULES ΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ TRAIN Module 5: Μαθησιακή Συµβουλευτική Monika Tröster / Adelgard Steindl German Institute for Adult Education

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση και Αίθουσες Τηλε-εκπαίδευσης. ρ. Κώστας ιαµαντάρας Καθηγητής Τµήµα Πληροφορικής Α.Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση και Αίθουσες Τηλε-εκπαίδευσης. ρ. Κώστας ιαµαντάρας Καθηγητής Τµήµα Πληροφορικής Α.Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση και Αίθουσες Τηλε-εκπαίδευσης ρ. Κώστας ιαµαντάρας Καθηγητής Τµήµα Πληροφορικής Α.Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης Εξ αποστάσεως εκπαίδευση Οι φοιτητές αντί να παρακολουθούν τα µαθήµατα µε

Διαβάστε περισσότερα