Συστήματα Παράλληλης & Κατανεμημένης Επεξεργασίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Συστήματα Παράλληλης & Κατανεμημένης Επεξεργασίας"

Transcript

1 Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Συστήματα Παράλληλης & Κατανεμημένης Επεξεργασίας Ενότητα 13: Είδη συστοιχιών. Διανυσματικοί Υπολογιστές. Επεξεργαστές μητρώου, Επεξεργαστές Blitzen, Επεξεργαστές Transputters Δρ. Μηνάς Δασυγένης Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

2 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται σε άλλου τύπου άδειας χρήσης, η άδεια χρήσης αναφέρεται ρητώς. 2

3 Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά Ψηφιακά Μαθήματα στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας» έχει χρηματοδοτήσει μόνο τη αναδιαμόρφωση του εκπαιδευτικού υλικού. Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) και από εθνικούς πόρους. 3

4 Σκοπός της Ενότητας Η κατανόηση της διανυσματοποίησης. Η περιγραφή των επεξεργαστών μητρώου. 4

5 Είδη Συστοιχιών Στα βασικά κριτήρια σχεδίασης μιας συστοιχίας ανήκουν: Κόστος απόκτησης. Κόστος συντήρησης. Εφαρμογές που θα χρησιμοποιηθούν (οι επιστημονικές εφαρμογές απαιτούν υπολογιστική ισχύ, οι εφαρμογές βάσεων δεδομένων και επεξεργασίας συναλλαγών απαιτούν αποθηκευτικό χώρο). Υπάρχουν 3 βασικές αρχιτεκτονικές... 5

6 Χαμηλό κόστος απόκτησης. Αρχιτεκτονική 1 από 3: Ύπαρξη τοπικών δίσκων Κάθε κόμβος είναι πλήρης υπολογιστής. Χρησιμοποιούνται πολλαπλοί πυρήνες ανά κόμβο. Χρησιμοποιείται GB ethernet. 6

7 Αρχιτεκτονική 2 από 3: Ύπαρξη δικτυακού χώρου Χρησιμοποιείται όπου είναι κρίσιμη η συνέπεια των δεδομένων. Χρήση RAID. Χρησιμοποιούνται FCAL Host Adapter για σύνδεση κάθε κόμβου. Χρησιμοποιούνται οπτικές ίνες. 7

8 Αρχιτεκτονική 3 από 3: Επεξεργασία Συναλλαγών Υπάρχει τοπικός δίσκος για cache, OS, κτλ. Υπάρχει δικτυακή αποθήκευση στη μεγάλη κοινή βάση δεδομένων. 8

9 Παράδειγμα: Google Search Engine Κάθε ερώτημα ξεκινάει αναζήτηση σε βάση δεδομένων εκατοντάδων TB. Η συστοιχία έχει πάνω από υπολογιστές από pentium 544Mhz έως Xeon. Κάθε υπολογιστής έχει 1 ή 2 δίσκους από 80GB. Οι υπολογιστές τοποθετούνται συρταρωτά σε ικριώματα. Κάθε ικρίωμα έχει 80 υπολογιστές. 9

10 Προβλήματα Google Search Engine Διαχείριση ενέργειας. Απαγωγή θερμότητας. Ίση κατανομή φορτίου (λαμβάνοντας υπόψιν τις διαφορετικές γενιές). Ανοχή στα σφάλματα, διαχείριση κόμβων, αντικατάσταση. Συνεχής επέκταση του συστήματος. Υψηλές απαιτήσεις: Ανταπόκριση σε λιγότερο από 0.5sec. Αναζήτηση σε δισεκατομμύρια διευθύνσεις URL. 24/7 λειτουργία. 10

11 Παράδειγμα: Jaguar Jaguar Cray XT γενικής επεξεργασίας κόμβους. Ειδικοί κόμβοι για login/service. Κάθε κόμβος έχει 6core Opteron 2.6Ghz και μνήμη 16GB. Συνολικά: πυρήνες, 300 PetaByte, 2.3 PetaFlops. Λειτουργικό Σύστημα Cray Linux. Δίκτυο διασύνδεσης: SeaStar 2+ (57,6 GB/second). 11

12 Διανυσματικοί Υπολογιστές 12

13 Τι είναι διανυσματοποίηση (vectorization); (1/2) Είναι μια ειδική τεχνική της παραλληλοποίησης, κατά την οποία λειτουργίες που θα εκτελούνται ατομικά και μια-μια σε ένα νήμα, τροποποιούνται ώστε να εκτελεστούν παράλληλα σε ομάδες. Απαιτείται υποστήριξη υλικού. Στο παρελθόν υπήρχαν υπολογιστές που εκτελούσαν μόνο διανυσματικές πράξεις (και ονομάζονταν διανυσματικοί υπολογιστές). Οι σύγχρονοι επεξεργαστές έχουν υιοθετήσει κάποια στοιχεία αυτών των υπολογιστών. 13

14 Τι είναι διανυσματοποίηση (vectorization); (2/2) Επίσης, η διανυσματοποίηση ονομάζεται η τεχνική της μετατροπής ενός βαθμωτού προγράμματος σε διανυσματικό, προκειμένου να αυξηθεί η απόδοση εκτέλεσης σε υπολογιστή που υποστηρίζει διανυσματοποίηση. Υπάρχουν πολύ σημαντικά οφέλη από τη χρήση τόσο στους προσωπικούς υπολογιστές, όσο και στους παράλληλους. Αποτελεί ενεργή ερευνητική περιοχή. 14

15 Χαρακτηριστικά Διανυσματικών Υπολογιστών Οι διανυσματικοί επεξεργαστές παρέχουν λειτουργίες πολύ μεγάλης ταχύτητας σε διανύσματα, δηλαδή σε γραμμικούς πίνακες με αριθμούς. Χρησιμοποιούν τον παραλληλισμό αγωγού. Αγωγοί εντολών για φάσεις εκτέλεσης εντολών. Αριθμητικοί Αγωγοί για αποτίμηση αριθμητικών εκφράσεων. Είναι πιο κοντά στο ακολουθιακό μοντέλο Von Neumann (έννοια του αποθηκευμένου προγράμματος). Δεν έχουν προβλήματα συγχρονισμού. Για μεγάλο διάστημα ήταν οι TOP υπολογιστές, ιδίως για προβλήματα επιστημονικών υπολογισμών. 15

16 Παράδειγμα εντολής vector processor Μια τυπική λειτουργία διανύσματος ήταν η πρόσθεση δύο διανυσμάτων πραγματικών στοιχείων 64bit. Σε τυπικούς υπολογιστές απαιτείται βρόχος επανάληψης. Σε διανυσματικούς υπολογιστές ήταν μια εντολή. Μια διανυσματική εντολή αντιστοιχούσε σε δεκάδες ή εκατοντάδες εντολές σε τυπικό υπολογιστή. 16

17 Βασική Αρχιτεκτονική Διανυσματικού Επεξεργαστή 17

18 Ποια είναι τα πλεονεκτήματα της διανυσματικής επεξεργασίας Η χρήση των ειδικών διανυσματικών εντολών από τον προγραμματιστή, έδειχνε στο υλικό ότι μπορούσαν να γίνουν παράλληλα αυτές οι πράξεις οπότε δεν απαιτούνται ειδικό υλικό για να ελέγχει εξαρτήσεις. Υπήρχε υλικό όμως για να ελέγχει για εξαρτήσεις ανάμεσα σε διανυσματικές εντολές, το οποίο δεν απαιτούνται να είναι τόσο πολύπλοκο. Ανάμεσα όμως στον έλεγχο εξαρτήσεων μπορούσαν να γίνουν πάρα πολλές πράξεις. Η πρόσβαση στη μνήμη των διανυσματικών εντολών ακολουθεί κάποια γνωστά πρότυπα. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ειδικού τύπου interleaved memory. Υπάρχει λοιπόν πολύ μικρή καθυστέρηση στη μεταφορά δεδομένων από τη μνήμη. Επειδή ολόκληροι βρόχοι επανάληψης αντικαθίστανται από μια εντολή, τότε εξαφανίζονται οι κίνδυνοι ελέγχου (control hazards) από το pipeline. 18

19 Διανυσματικοί επεξεργαστές Οι περισσότεροι διανυσματικοί επεξεργαστές επέτρεπαν πολλαπλές ταυτόχρονες διανυσματικές εντολές, οπότε επιτυγχάνονταν ακόμη μεγαλύτερες αποδόσεις. Χρησιμοποιήθηκαν ευρέως σε επιστημονικές εφαρμογές, ανάλυση συγκρούσεων, πρόβλεψη καιρού, κ.α. Αν και δε χρησιμοποιούνται πια, εντούτοις στοιχεία διανυσματικής επεξεργασίας (MMX, SSE, GPU, CELL) υπάρχουν σε σημερινούς επεξεργαστές. Είναι της μορφής SIMD. 19

20 Διαφορά Βαθμωτού (scalar)/ διανυσματικού (vector) CPU (1/2) 20

21 Διαφορά Βαθμωτού (scalar)/ διανυσματικού (vector) CPU (2/2) Οι διανυσματικοί επεξεργαστές μπορούν να εκτελούν και πιο σύνθετες πράξεις ταυτόχρονα (πρόσθεση και πολλαπλασιασμό): 21

22 Vector IA32 Η Intel το 1999 εισήγαγε τις εντολές SSE (Streaming SIMD Extensions) στο Pentium III. Χρησιμοποιούσαν 128bit καταχωρητές. Παράλληλη επεξεργασία αυτών. Η AMD εισήγαγε τις εντολές 3DNow! Που ήταν παρόμοιες στο Athlon (αλλά τις απέσυρε το 2010). 22

23 Vector Processing (SSE) 23

24 Ένα ακόμη παράδειγμα διανυσματοποίησης 24

25 Κατηγορίες διανυσματικών επεξεργαστών Επεξεργαστές διανύσματος καταχωρητή: Όλες οι πράξεις γίνονται με καταχωρητές (load/store). Κυριάρχησε από το 1980 και έπειτα. Επεξεργαστές διανύσματος μνήμης-μνήμης: Όλες οι πράξεις γίνονται απευθείας στη μνήμη. Χρησιμοποιήθηκε στους πρώτους διανυσματικούς επεξεργαστές. 25

26 Μια τυπική διανυσματική αρχιτεκτονική: VMIPS 26

27 Χαρακτηριστικά κάποιων διανυσματικών επεξεργαστών 27

28 Ένα παράδειγμα διανυσματικής επεξεργασίας Y = a x X + Y Αυτή είναι μια πράξη SAXPY ή DAXPY (single/double-precision a times X plus Y). Ας υποθέσουμε ότι έχουμε 64 στοιχεία (όσα υποστηρίζονται από τον επεξεργαστή μας). 28

29 Υλοποίηση της DAXPY 29

30 Σύγκριση κωδικών MIPS/VΜIPS MIPS. 600 εντολές. Προβλήματα στο pipeline: Κάθε ADD.D πρέπει να περιμένει το MUL.D. Κάθε S.D πρέπει να περιμένει το ADD.D. 64 φορές περισσότερα stall από ότι στο VMIPS. Μπορεί να τροποποιηθεί ο κώδικας για να απομακρυνθούν τα περισσότερα stalls, αλλά το instruction bandwidth δε θα μειωθεί. VΜIPS 6 εντολές. Στο pipeline θα υπάρχει μόνο μια φορά καθυστέρηση στο να έρθει το πρώτο στοιχείο του διανύσματος. 30

31 Οι διανυσματικοί επεξεργαστές εξαρτώνται από το μέγεθος διανύσματος 31

32 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: chaining (1/2) Chaining (αλυσιδωτή σύνδεση). Έστω έχουμε τις πράξεις: MULV.D ADDV.D V1,V2,V3 V4,V1,V5 Η 2η εντολή εξαρτάται από την 1η. Αν όμως το V1 δεν το δούμε ως μια ολόκληρη οντότητα αλλά ως συλλογή από στοιχεία, τότε μόλις υπολογιστούν τα πρώτα στοιχεία του V1, μπορούν να τροφοδοτηθούν στην επόμενη εντολή. Έτσι θα αρχίσει να εκτελείται μαζί με τη MULV.D και η ADDV.D μετά από λίγους κύκλους. Θα πρέπει ο καταχωρητής να υποστηρίζει εγγραφή και ανάγνωση ταυτόχρονα (σε διαφορετικές θέσεις). Υπάρχουν ειδικές εντολές για chaining. 32

33 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: chaining (2/2) Απόδοση του chaining. Συνολική απόδοση: Υπάρχει μια σημαντική αύξηση των επιδόσεων. 33

34 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: μάσκα (1/2) Υπάρχουν βρόχοι με διακλαδώσεις που δε μπορούν να εκτελεστούν αποδοτικά. Ένα παράδειγμα είναι: Αν μπορούσαμε να εκτελέσουμε την πράξη μόνο για τις τιμές του διανύσματος A(i) που δεν είναι ίσες με μηδέν τότε θα μπορούσε να εκτελεστεί αποδοτικά. Γίνεται με τη χρήση των ειδικών εντολών μάσκας. 34

35 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: μάσκα (2/2) Έτσι ορίζουμε μια μάσκα και εκτελούμε μια πράξη για τις εντολές που υπακούν σε αυτή την μάσκα: Ασφαλώς η επεξεργασία της μάσκας απαιτεί κάποιους κύκλους. Εντούτοις η απαλοιφή της διακλάδωσης μας αυξάνει τις επιδόσεις. Συνήθως η μάσκα απενεργοποιεί την αποθήκευση. Η πράξη γίνεται κανονικά. 35

36 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: scatter/gather (1/3) Υπάρχουν περιπτώσεις που γίνεται πρόσβαση σε μη συνεχόμενα στοιχεία (sparse arrays), όπως όταν έχουμε έμμεση πρόσβαση με δείκτες: Χρησιμοποιείται η τεχνική scatter / gather. Με τη gather μαζεύουμε όλα τα στοιχεία σε ένα vector. Επεξεργαζόμαστε το vector. Με τη scatter αποθηκεύουμε τα στοιχεία στις θέσεις τους. 36

37 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: scatter/gather (2/3) Χρησιμοποιούνται οι εντολές LVI (gather) και SVI (store). Ο compiler δε μπορεί να χρησιμοποιήσει αυτές τις εντολές, γιατί δε γνωρίζει αν υπάρχουν εξαρτήσεις. Ο προγραμματιστής πρέπει να τοποθετήσει αυτές τις εντολές. Υπάρχει επιβάρυνση ασφαλώς για τις εντολές, αλλά εντούτοις η απόδοση είναι καλύτερη από την απλή βαθμωτή εκτέλεση. 37

38 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: scatter/gather (3/3) Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε και τις λειτουργίες της μάσκας, αν υποστηρίζεται όπως: Ποια τεχνική είναι καλύτερη; Εξαρτάται από τη συχνότητα με την οποία ισχύει η συνθήκη και το κόστος των πράξεων. Συνήθως είναι αυτή καλύτερη, εκτός αν επαναχρησιμοποιούνται τα scatter/gather. 38

39 Τεχνικές βελτίωσης διανυσματικών επεξεργαστών: πολλαπλές ροές Οι επιδόσεις μπορούν να αυξηθούν με τη χρήση πολλαπλών ροών και πολλαπλών λειτουργικών μονάδων: Είναι εύκολο να προστεθούν νέες ροές. Βελτιώνεται το peak performance αλλά δεν αλλάζει το startup-latency. 39

40 Τι καθορίζει το χρόνο εκτέλεσης μιας διανυσματικής πράξης; Ο χρόνος εκτέλεσης μιας διανυσματικής πράξης καθορίζεται από: Την επιβάρυνση για εκκίνηση της σωλήνωσης και συμπλήρωση των καταχωρητών. Ένα κύκλο ανά στοιχείο διανύσματος. 40

41 Τι επηρεάζει την επιτυχία εκτέλεσης σε διανυσματικό επεξεργαστή; Δύο στοιχεία επηρεάζουν την επιτυχία (δηλαδή την αύξηση της απόδοσης) ενός προγράμματος όταν εκτελείται σε διανυσματικό επεξεργαστή. Τη δομή του αλγόριθμου (εξαρτήσεις): εξαρτάται από τον αλγόριθμο και, από τον τρόπο που έχει γραφεί το πρόγραμμα. Ικανότητα του συμβολομεταφραστή (compiler): Υπάρχουν ποικίλες διαφοροποιήσεις στην ικανότητα των compiler να βρίσκουν πότε ένας βρόχος μπορεί να διανυσματοποιηθεί. 41

42 Έμπειρος προγραμματιστής VS compiler 42

43 Υπάρχουν καλοί και όχι καλοί compiler 43

44 Τι ισχύει για τους διανυσματικούς επεξεργαστές; (1/2) Δεν είναι μόνο το peak performance σημαντικό. Είναι και το start-up overhead. Σε ένα διανυσματικό επεξεργαστή πρέπει να έχουμε και γρήγορη επεξεργασία βαθμωτών (scalar) μεγεθών. Δε γίνεται να έχουμε μεγάλες αποδόσεις στους διανυσματικούς επεξεργαστές, αν δεν παρέχουμε μεγάλο εύρος ζώνης μνήμης. Ύστερα από 30 χρόνια διανυσματικής επεξεργασίας, παραμένει η φιλοσοφία στους σύγχρονους επεξεργαστές. Δεν υπάρχουν πια διανυσματικοί επεξεργαστές. 44

45 Τι ισχύει για τους διανυσματικούς επεξεργαστές; (2/2) Οι διανυσματικοί επεξεργαστές δε μπόρεσαν να εκμεταλλευτούν: μεγαλύτερες διοχετεύσεις, τεχνικές πολλαπλής έκδοσης εντολών, εκτέλεσης εκτός σειράς, πρόγνωσης βρόχων, τεχνολογίες κατασκευής (cmos). 45

46 Διανυσματοποίηση βρόχων (1/2) Είναι η διαδικασία κατά την οποία βρόχοι που εκτελούν μια λειτουργία σε βαθμωτά στοιχεία μετατρέπονται από το συμβολομεταφραστή σε βρόχους που εκτελούν σε διανυσματικά στοιχεία, με πολύ μεγάλα οφέλη. Η συμπεριφορά του προγράμματος δεν αλλάζει, μόνο η ταχύτητα. Δεν υπάρχει παραβίαση των εξαρτήσεων. Δεν υπάρχει παραβίαση ακρίβειας (δηλαδή, διατηρούνται τα μεγέθη σε αρ. Bit των βαθμωτών στοιχείων). 46

47 Διανυσματοποίηση βρόχων (2/2) Στην ανάλυση του βρόχου για διανυσματοποίηση, κοιτάμε ένα παράθυρο εξαρτήσεων δεδομένων όσο είναι το μέγεθος του διανύσματος που θα χρησιμοποιήσουμε. Αν χρησιμοποιούμε διάνυσμα 128bit και ακέραιους αριθμούς 32bit, τότε πρέπει το παράθυρο διανυσματοποίησης θα έχει 4 ακεραίους. Έτσι: a[i] = a[i+16]; // 16 > 4, δε μας ενδιαφέρει η εξάρτηση a[i] = a[i+1]; // 1 < 4, μας ενδιαφέρει η εξάρτηση 47

48 Διανυσματοποίηση βρόχων - Ομαδοποίηση Χρησιμοποιώντας το γράφο εξάρτησης ο compiler μπορεί να ομαδοποιήσει συγκεκριμένες εντολές. Για παράδειγμα αν υπάρχουν τα μπλοκ εντολών (S1+S2), S3, S4 και μόνο το S3 μπορεί να διανυσματοποιηθεί, τότε θα δημιουργήσει 3 βρόχους, από τους οποίους μόνο ο S3 θα έχει διανυσματικές εντολές. 48

49 Διανυσματοποίηση βρόχων - Στάδια Υπάρχουν 4 στάδια στη διανυσματοποίηση: Αρχή (prelude): Μεταφορά των βαθμωτών τιμών σε διανύσματα. Βρόχος: Εκτέλεση του βρόχου. Κλείσιμο (postlude): Αν απαιτείται κάποια βαθμωτή ενέργεια μετά τη διανυσματική πράξη. Τακτοποίηση εκτός βρόχου (clean-up): Αν οι επαναλήψεις δεν ήταν πολλαπλάσιο του μεγέθους διανύσματος, τότε τα στοιχεία που δεν τοποθετήθηκαν σε διάνυσμα θα ακολουθήσουν μια βαθμωτή επεξεργασία. 49

50 Δυσκολία της διανυσματοποίησης με δείκτες Το παρακάτω κομμάτι κώδικα μπορεί να διανυσματοποιηθεί αυτόματα, γιατί είναι ξεκάθαρες οι εξαρτήσεις: Αυτό το κομμάτι κώδικα δε μπορεί να διανυσματοποιηθεί, γιατί χρησιμοποιεί δείκτες. 50

51 Παράδειγμα διανυσματοποίησης (1/4) Πολλαπλασιασμός δυο βαθμωτών στοιχείων σε βρόχο: Μετατρέπεται σε διανυσματικό βρόχο: Δεδομένου ότι μια διανυσματική λειτουργία απαιτεί σχεδόν ίδιο χρόνο με μια βαθμωτή λειτουργία, πόσο είναι το κέρδος μας; 51

52 Παράδειγμα διανυσματοποίησης (2/4) Ο προηγούμενος βρόχος διανυσματοποιείται ως εξής σε μια σειρά από στάδια: 1. Εκτέλεση μετατροπής stripmining (δημιουργία υποβρόχων μεγέθους όσο το μέγεθος του διανύσματος). 52

53 Παράδειγμα διανυσματοποίησης (3/4) 2. Εκτέλεση μετατροπής loop-distribution (ή loop-fussion) για τη διαίρεση του βρόχου σε υπο-βρόχους χρησιμοποιώντας προσωρινούς πίνακες: 53

54 Παράδειγμα διανυσματοποίησης (4/4) 3. Μετατροπή των βαθμωτών εντολών σε διανυσματικές εντολές: 54

55 Διανυσματοποίηση στους σύγχρονους επεξεργαστές (1/3) Όλοι οι σύγχρονοι επεξεργαστές υποστηρίζουν SSE (διανυσματικές) εντολές. Υπάρχουν ειδικοί διανυσματικοί καταχωρητές 128bit με ονόματα xmm0-xmm7. Μπορεί να χρησιμοποιηθούν για πράξεις: 2 των 64bit διπλής ακρίβειας πραγματικό αριθμό. 2 των 64bit ακέραιων αριθμών. 4 των 32bit ακέραιων αριθμών. 8 των 16bit σύντομων ακεραίων. 16 των 8bit χαρακτήρων ή 1Byte αριθμών. Προσεχώς οι καταχωρητές διανυσμάτων θα είναι 256bit. 55

56 Διανυσματοποίηση στους σύγχρονους επεξεργαστές (2/3) Έστω πρόσθεση 4 ακεραίων αριθμών των 32bit. Χωρίς διανυσματοποίηση: Με διανυσματοποίηση: 56

57 Διανυσματοποίηση στους σύγχρονους επεξεργαστές (3/3) Οι συμβολομεταφραστές υποστηρίζουν αυτόματη διανυσματοποίηση με τη χρήση των κατάλληλων παραμέτρων. π.χ. για το gcc είναι η παράμετρος: -ftree-vectorize (Επίσης, ενεργοποιείται με την παράμετρο -O3 ) 57

58 Προγραμματισμός φιλικός για τη διανυσματοποίηση (1/2) Ένα τμήμα κώδικα με αριθμούς διπλής ακρίβειας: Δε μπορεί να διανυσματοποιηθεί αυτόματα όπως φαίνεται ως εξής: Αν εκτελέσουμε το compiler, με τη σημαία -O3 και την εκτύπωση πληροφοριών διανυσματοποίησης (δηλαδή, ποιο κομμάτι κώδικα μπόρεσε να διανυσματοποιηθεί). Από τη assembly αν ζητήσουμε να μας την εμφανίσει σε ένα αρχείο. 58

59 Προγραμματισμός φιλικός για τη διανυσματοποίηση (2/2) Το πρόβλημα είναι ότι έχουμε διανύσματα 128bit, οπότε η διανυσματοποίηση γίνεται ανά 2. Εμείς έχουμε 3 αριθμούς διπλής ακρίβειας, οπότε δε μπορεί να γίνει διανυσματοποίηση. Η λύση είναι να προσθέσουμε ένα ψεύτικο πίνακα ώστε να καταλήξουμε σε ζυγό αριθμό πράξεων διπλής ακρίβειας, ως εξής: Μπορούμε να επιβεβαιώσουμε με το compiler ότι το παραπάνω κομμάτι διανυσματοποιείται. 59

60 Επεξεργαστές Μητρώου 60

61 Τι είναι και από τι αποτελείται ένας επεξεργαστής μητρώου; Οι επεξεργαστές μητρώου (array processor) ανήκουν στην κατηγορία SIMD. Αποτελούνται από: ένα μεγάλο αριθμό μονάδων επεξεργασίας (processing elements PE): Αριθμητική λογική μονάδα. Καταχωρητές. Μονάδα ελέγχου. Αποκωδικοποιητή εντολών. Ένα δίκτυο διασυνδέσεως. Μια μονάδα ελέγχου. 61

62 Array Processors ΟΙ PE εκτελούν συγχρόνως την ίδια εντολή αλλά υπάρχει η δυνατότητα απενεργοποιήσεως κάποιου υποσυνόλου τους. Το Δίκτυο Διασύνδεσης επιτρέπει την απευθείας μεταφορά δεδομένων μεταξύ των PE. Ένας επεξεργαστής χρησιμοποιείται για την επικοινωνία με τον έξω κόσμο (είσοδο / έξοδο). Εφαρμογή σε περιοχές που απαιτούν ομοειδή επεξεργασία πολλαπλών δεδομένων (π.χ. επεξεργασία εικόνας, γραφικά, AI). 62

63 Ιστορία των επεξεργαστών μητρώου Illiak IV (64 DAP ICL (64 x 64 MPP Goodyear Aerospace (128 x

64 Χαρακτηριστικά Blitzen Physically small. Massively parallel. High performance machine. SIMD. 128 PE (processing elements). 128ΚΒ μνήμη κάθε PE. 20Mhz. 450MFlops (128 chips με 128PE). 1,25μm. Μόνο ένα πρωτότυπο chip κατασκευάστηκε;. 64

65 Χαρακτηριστικά διασύνδεσης Blitzen Bit serial PE. RAM onchip for each PE. Bus orienteed I/O. Local modification of RAM addressing. Local conditional control of arithmetic/logic. X-grid interconnect (8 neighbors). 1bit ALU. 1bit registers A, B, (γενικής χρήσης) C P K G (ειδικής χρήσης). Καταχωρητής ολίσθησης (2-30bit). 65

66 Λειτουργικό Διάγραμμα PE 66

67 Η διασύνδεση X-grid 67

68 Το VLSI floorplan ενός στοιχείου PE 68

69 Διάγραμμα συστήματος 69

70 Μορφή εντολών blitzen (23bit) 70

71 Προγραμματισμός με C (1/2) Για τον προγραμματισμό σε Blitzen χρησιμοποιείται η γλώσσα C με κάποια include. #include blitzen.h. #include loadsave.h. Χρησιμοποιούνται ειδικές συναρτήσεις: main() {set_route(grid); load_file( input.ism,workspace,workspace,8) increment(workspace,8); save_file( output.osm,workspace,workspace,8) zyg_end()} 71

72 Προγραμματισμός με C (2/2) Void increment(int addr,int numbit) { int i; SET_C; /*1 στο C κάθε PE/ END; for(i=0;i<numbits;i++){ MOV_MD(addr+i); MOV_DA;/*τοποθέτηση στον Α του αριθμού*/ END; HADD; /*hal add A+C αποτέλεσμα στο Β / END; MOV_BD;/* τοποθέτηση αποτελέσματος στο B στη μνήμη */MOV_DB(addr+i); END; } } 72

73 Τι ισχύει για την απόδοση της SIMD Blitzen; Εφαρμογές με ομοιόμορφη επεξεργασία διαφορετικών δεδομένων μπορούν να επιτύχουν υψηλή απόδοση. Όσο διαφοροποιείται η επεξεργασία των δεδομένων και όσο αυξάνεται η αλληλεξάρτηση τόσο μειώνεται η απόδοση. Η επιτάχυνση έχει τη μέγιστη απόδοση όταν ο αριθμός των δεδομένων είναι ακριβές πολλαπλάσιο του αριθμού των PE (π.χ. Αν έχουμε 130 στοιχεία για 128 PE τότε απαιτείται δύο φορές να εκτελείται η κάθε εντολή). 73

74 Η επιτάχυνση έχει τη μέγιστη τιμή της όταν ο αριθμός των δεδομένων είναι ακριβές πολλαπλάσιο του αριθμού ΜΕ 74

75 Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του SMP; Υπάρχουν δύο ή περισσότεροι όμοιοι επεξεργαστές με συγκρίσιμες ικανότητες. Οι επεξεργαστές διαμοιράζονται την ίδια κύρια μνήμη, τις διεπαφές Ι/Ο και διασυνδέονται με μια αρτηρία ή με κάποια άλλη μορφή εσωτερικής σύνδεσης. Ο χρόνος προσπέλασης στη μνήμη είναι ίδιος για όλους τους επεξεργαστές. Όλοι οι επεξεργαστές μπορούν να εκτελέσουν τις ίδιες λειτουργίες ( συμμετρικοί ). Το σύστημα ελέγχεται από ένα ολοκληρωμένο λειτουργικό σύστημα που προσφέρει αλληλεπίδραση μεταξύ επεξεργαστών. 75

76 Υπολογιστές transputers 76

77 Η αρχιτεκτονική transputer Πρωτοποριακή αρχιτεκτονική του Υπήρχαν σειριακοί σύνδεσμοι και ενσωματωμένη μνήμη. Προορίζονταν αποκλειστικά για παράλληλη επεξεργασία. Κατασκευάζονταν από την βρετανική εταιρία Inmos. Πίστευαν το 1980 ότι ήταν το μέλλον στην παράλληλη επεξεργασία. Αν και δεν το κατάφερε, εντούτοις χρησιμοποιήθηκαν κάποιες ιδέες και στους σύγχρονους παράλληλους υπολογιστές. 77

78 Ο επεξεργαστής transputer και η κάρτα τοποθέτησης 78

79 Στις αρχές του 1980 πολλοί πίστευαν ότι ο transputer ήταν το μέλλον Transputer (=transistor + computer). Το όνομα υποδήλωνε ότι μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ως βασικό δομικό στοιχείο μεγάλων υπολογιστών. Ήθελαν να κρατήσουν το κόστος σε λίγα $$ για να μπορούν να χρησιμοποιηθούν παντού. Εύκολη διασύνδεση χωρίς πολύπλοκο δίαυλο. Απαιτούνταν μόνο τροφοδοσία και ρολόι. Χρησιμοποιήθηκε μικροκώδικας και μνήμη ROM. Πολύ γρήγορο ρολόι: 20Mhz. 79

80 Γενική Αρχιτεκτονική transputer (1/2) 80

81 Γενική Αρχιτεκτονική transputer (2/2) Υπήρχαν σειριακοί σύνδεσμοι διπλής κατεύθυνσης. Μπορούσε εύκολα να συνδεθεί με 4 γειτονικούς transputers σε ταχύτητες 5,10,20Mbit/sec. Για τη διασύνδεση χρησιμοποιήθηκε διακόπτης (switch) μηδενικής καθυστέρησης για τη σύνδεση 32 transputers. Μπορούσε να συνδεθεί και αλυσιδωτά. Μπορούσε να κάνει bootup από το δίκτυο. Υπήρχε ένας scheduler οπότε δε χρειάζονταν το λειτουργικό σύστημα να κάνει τη χρονοδρομολόγηση. 81

82 Διασύνδεση transputer (1/2) Μέγιστη διασύνδεση ενός transputer με 4 γείτονες. 82

83 Διασύνδεση transputer (2/2) Διασύνδεση συνδέσμων σε τοπολογία 4 transputer. 83

84 Η αρχιτεκτονική των transputter Ελάχιστοι καταχωρητές. Προγραμματισμός κυρίως με τη γλώσσα OCCAM. Δεν είχε υποστήριξη για virtual memory (και δε μπόρεσε να μεταφερθεί έτσι το UNIX). Αναπτύχθηκε το ΛΣ HELIOS (unix-like) ειδικά για τους transputers. 16bit, 32bit, 32bit(64bit FPU). Χρησιμοποιήθηκε η έννοια SoC (System on Chip). Αρχικά κόστιζαν πολύ (400$) για αυτό και δεν κυριάρχησαν στην αγορά. 84

85 Εσωτερική Περιγραφή του transputer 3 καταχωρητές (A,B,C). Καταχωρητής χώρου εργασίας. Καταχωρητής επόμενης εντολής. Καταχωρητής ορίσματος. Καταχωρητές συνδεδεμένης λίστας διεργασιών (F,B). Εντολές των 8bit. Υποστήριξη για μεταβίβαση μηνυμάτων (εσωτερικά στον ίδιο transputter-- και εξωτερικά --σε άλλο transputer--). 85

86 Καταχωρητές transputer 86

87 Τέλος Ενότητας 87

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: (Μέρος Β ) Λειτουργικό Σύστημα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 2: Βασικές αρχές λειτουργίας και χρήσης του υπολογιστή Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική υπολογιστών

Αρχιτεκτονική υπολογιστών 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αρχιτεκτονική υπολογιστών Ενότητα 12 : Δομή και Λειτουργία της CPU 2/2 Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: (Μέρος Α ) Ενσωματωμένα Συστήματα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μάθημα 8. 1 Στέργιος Παλαμάς

Τμήμα Λογιστικής. Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές. Μάθημα 8. 1 Στέργιος Παλαμάς ΤΕΙ Ηπείρου Παράρτημα Πρέβεζας Τμήμα Λογιστικής Εισαγωγή στους Ηλεκτρονικούς Υπολογιστές Μάθημα 8 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας και Μνήμη 1 Αρχιτεκτονική του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Μονάδες Εισόδου Κεντρική

Διαβάστε περισσότερα

Το ολοκληρωμένο κύκλωμα μιας ΚΜΕ. «Φέτα» ημιαγωγών (wafer) από τη διαδικασία παραγωγής ΚΜΕ

Το ολοκληρωμένο κύκλωμα μιας ΚΜΕ. «Φέτα» ημιαγωγών (wafer) από τη διαδικασία παραγωγής ΚΜΕ Το ολοκληρωμένο κύκλωμα μιας ΚΜΕ Η Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (Central Processing Unit -CPU) ή απλούστερα επεξεργαστής αποτελεί το μέρος του υλικού που εκτελεί τις εντολές ενός προγράμματος υπολογιστή

Διαβάστε περισσότερα

Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα

Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα Μικροεπεξεργαστές - Μικροελεγκτές Ψηφιακά Συστήματα 1. Ποια είναι η σχέση της έννοιας του μικροεπεξεργαστή με αυτή του μικροελεγκτή; Α. Ο μικροεπεξεργαστής εμπεριέχει τουλάχιστο έναν μικροελεγκτή. Β. Ο

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07

Ενότητα 4. Εισαγωγή στην Πληροφορική. Αναπαράσταση δεδοµένων. Αναπαράσταση πληροφορίας. υαδικοί αριθµοί. Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 Ενότητα 4 Εισαγωγή στην Πληροφορική Κεφάλαιο 4Α: Αναπαράσταση πληροφορίας Κεφάλαιο 4Β: Επεξεργαστές που χρησιµοποιούνται σε PCs Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Παράλληλης και Κατανεμημένης Επεξεργασίας

Συστήματα Παράλληλης και Κατανεμημένης Επεξεργασίας Συστήματα Παράλληλης και Κατανεμημένης Επεξεργασίας Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ No:08 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 6: inc, dec, loop, jcxz, dup, displacement Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Το υλικό του υπολογιστή

Το υλικό του υπολογιστή Το υλικό του υπολογιστή Ερωτήσεις 1. Τι αντιλαμβάνεστε με τον όρο υλικό; Το υλικό(hardware) αποτελείται από το σύνολο των ηλεκτρονικών τμημάτων που συνθέτουν το υπολογιστικό σύστημα, δηλαδή από τα ηλεκτρονικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Α Γενικού Λυκείου (Μάθημα Επιλογής)

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Α Γενικού Λυκείου (Μάθημα Επιλογής) ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Α Γενικού Λυκείου (Μάθημα Επιλογής) Σύγχρονα Υπολογιστικά Συστήματα τους υπερυπολογιστές (supercomputers) που χρησιμοποιούν ερευνητικά εργαστήρια τα μεγάλα συστήματα (mainframes)

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Παράλληλης & Κατανεμημένης Επεξεργασίας

Συστήματα Παράλληλης & Κατανεμημένης Επεξεργασίας Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Συστήματα Παράλληλης & Κατανεμημένης Επεξεργασίας Ενότητα 2: Αρχιτεκτονικές Von Neuman, Harvard. Κατηγοριοποίηση κατά Flynn. Υπολογισμός απόδοσης Συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική υπολογιστών

Αρχιτεκτονική υπολογιστών 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Αρχιτεκτονική υπολογιστών Ενότητα 1 : Οργάνωση και Αρχιτεκτονική υπολογιστών Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα Τμήμα Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ ΜΑΘΗΜΑ 3 ο ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗ ΔΟΜΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ ΒΑΣΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΜΝΗΜΗ & CPU Λειτουργική Δομή Αρχιτεκτονική Von Neumann Όλοι οι υπολογιστές ακολουθούν την αρχιτεκτονική κατά Von-Neumann

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 02 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 04 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

i Στα σύγχρονα συστήματα η κύρια μνήμη δεν συνδέεται απευθείας με τον επεξεργαστή

i Στα σύγχρονα συστήματα η κύρια μνήμη δεν συνδέεται απευθείας με τον επεξεργαστή Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2015-16 Τεχνολογίες Κύριας (και η ανάγκη για χρήση ιεραρχιών μνήμης) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης i Στα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Εργαστήριο

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Εργαστήριο Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Εργαστήριο Ενότητα: ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΑΠΟΣΦΑΛΜΑΤΩΣΗΣ Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Χειρισµός εδοµένων 2.1 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2.1 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2.2 Γλώσσα Μηχανής 2.3 Εκτέλεση προγράµµατος 2.4 Αριθµητικές και λογικές εντολές 2.5 Επικοινωνία µε άλλες συσκευές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΔΙΚΤΥΩΝ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΔΙΚΤΥΩΝ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΔΙΚΤΥΩΝ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΤΕΣ - CPU Μπακρατσάς Γιώργος geback007@yahoo.gr Δεκέμβριος, 2014 Περιεχόμενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ... 4 ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ No 05 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 07 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

1. Οργάνωση της CPU 2. Εκτέλεση εντολών 3. Παραλληλία στο επίπεδο των εντολών 4. Γραμμές διοχέτευσης 5. Παραλληλία στο επίπεδο των επεξεργαστών

1. Οργάνωση της CPU 2. Εκτέλεση εντολών 3. Παραλληλία στο επίπεδο των εντολών 4. Γραμμές διοχέτευσης 5. Παραλληλία στο επίπεδο των επεξεργαστών ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Ι Γ. Τσιατούχας 2 ο Κεφάλαιο ιάρθρωση 1. Οργάνωση της 2. εντολών 3. Παραλληλία στο επίπεδο των εντολών 4. Γραμμές διοχέτευσης 5. Παραλληλία στο

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 06 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Μνήµης

Αρχιτεκτονική Μνήµης ΕΣ 08 Επεξεργαστές Ψηφιακών Σηµάτων Αρχιτεκτονική Μνήµης Τµήµα Επιστήµη και Τεχνολογίας Τηλεπικοινωνιών Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου Βιβλιογραφία Ενότητας Kuo [2005]: Chapters 3 & 4 Lapsley [2002]: Chapter

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 Μάθημα : Μικροϋπολογιστές Τεχνολογία Τ.Σ. Ι, Θεωρητικής κατεύθυνσης Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωματωμένα Συστήματα

Ενσωματωμένα Συστήματα Ενσωματωμένα Συστήματα Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 13 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Λειτουργικά

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 6: Διαχείριση Μνήμης Ι Γεώργιος Φ. Φραγκούλης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σεάδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Η/Υ 1 (Εργαστήριο)

Προγραμματισμός Η/Υ 1 (Εργαστήριο) Προγραμματισμός Η/Υ 1 (Εργαστήριο) Ενότητα 4: Τύποι Δεδομένων και τελεστές Καθηγήτρια Εφαρμογών: Τσαγκαλίδου Ροδή Τμήμα: Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία αρχιτεκτονικής μικροεπεξεργαστή

Στοιχεία αρχιτεκτονικής μικροεπεξεργαστή Στοιχεία αρχιτεκτονικής μικροεπεξεργαστή Αριθμός bit δίαυλου δεδομένων (Data Bus) Αριθμός bit δίαυλου διευθύνσεων (Address Bus) Μέγιστη συχνότητα λειτουργίας (Clock Frequency) Τύποι εντολών Αριθμητική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1.1. Υλικό και Λογισμικό.. 1 1.2 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών.. 3 1.3 Δομή, Οργάνωση και Λειτουργία Υπολογιστών 6

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1.1. Υλικό και Λογισμικό.. 1 1.2 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών.. 3 1.3 Δομή, Οργάνωση και Λειτουργία Υπολογιστών 6 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή στην Δομή, Οργάνωση, Λειτουργία και Αξιολόγηση Υπολογιστών 1.1. Υλικό και Λογισμικό.. 1 1.2 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών.. 3 1.3 Δομή, Οργάνωση και Λειτουργία Υπολογιστών 6 1.3.1 Δομή

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Eckert-von Neumann. Πως λειτουργεί η ΚΜΕ; Κεντρική μονάδα επεξεργασίας [3] ΕΠΛ 031: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

Αρχιτεκτονική Eckert-von Neumann. Πως λειτουργεί η ΚΜΕ; Κεντρική μονάδα επεξεργασίας [3] ΕΠΛ 031: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ Αρχιτεκτονική Eckert-von Neumann εισόδου μεταφορά δεδομένων από έξω προς τον Η/Υ εξόδου μεταφορά δεδομένων από τον Η/Υ προς τα έξω ΕΠΛ 031: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ Κύκλος Μηχανής κεντρικός έλεγχος/πράξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2006 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2006 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2006 Μάθημα : Μικροϋπολογιστές Τεχνολογία Τ.Σ. Ι, Θεωρητικής κατεύθυνσης Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική-ΙI Ενότητα 4 :

Αρχιτεκτονική-ΙI Ενότητα 4 : ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Αρχιτεκτονική-ΙI Ενότητα 4 : Μνήμες Ιωάννης Έλληνας Τμήμα Η/ΥΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 9 : Ιδεατή Μνήμη 1/2 Δημήτριος Λιαροκάπης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Επεξεργαστών Ψ.Ε.Σ

Αρχιτεκτονική Επεξεργαστών Ψ.Ε.Σ ΕΣ 08 Επεξεργαστές Ψηφιακών Σηµάτων Αρχιτεκτονική Επεξεργαστών Ψ.Ε.Σ Βιβλιογραφία Ενότητας Kehtarnavaz [2005]: Chapter 3 Kuo [2005]: Chapters 1 & 4-5 Lapsley [2002]: Chapter 4 Hayes [2000]: Κεφάλαιo 8

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ) Τμήματα ΚΜΕ (CPU) Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (Ι)

Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ) Τμήματα ΚΜΕ (CPU) Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (Ι) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2015-16 Οργάνωση Υπολογιστών (Ι) (η κεντρική μονάδα επεξεργασίας) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΥ 232. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Διάλεξη 1. Εισαγωγή στο μάθημα. Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων

ΗΥ 232. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Διάλεξη 1. Εισαγωγή στο μάθημα. Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων ΗΥ 232 Διάλεξη 1 Εισαγωγή στο μάθημα Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Διδάσκων: Οργανωτικά Θέματα Νίκος Μπέλλας, Κτήριο Γκλαβάνη, Γραφείο Β3.7, 2 ος όροφος Προσωπική ιστοσελίδα:

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ No:01 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση Υπολογιστών (Ι)

Οργάνωση Υπολογιστών (Ι) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Οργάνωση Υπολογιστών (Ι) (η κεντρική μονάδα επεξεργασίας) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµογές Πληροφορικής Υπολογιστών. Κεφάλαιο 3 Το υλικό του υπολογιστή

Εφαρµογές Πληροφορικής Υπολογιστών. Κεφάλαιο 3 Το υλικό του υπολογιστή Κεφάλαιο 3 Το υλικό του υπολογιστή Εισαγωγή Τµήµατα του Η/Υ καιοργάνωση Μονάδα Κεντρικής Μνήµης Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (CPU) Μονάδα Εισόδου Εξόδου ίαυλοι Επικοινωνίας Εναλλακτικές αρχιτεκτονικές

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές μικροελεγκτών

Εφαρμογές μικροελεγκτών Μικροελεγκτές Έναν ορισμό που θα μπορούσαμε να δώσουμε για τους μικροελεγκτές είναι ο εξής: Μικροελεγκτής είναι ένα προγραμματιζόμενο ολοκληρωμένο κύκλωμα το οποίο διαθέτει επεξεργαστή, μνήμη, διάφορα

Διαβάστε περισσότερα

; Γιατί είναι ταχύτερη η λήψη και αποκωδικοποίηση των εντολών σταθερού μήκους;

; Γιατί είναι ταχύτερη η λήψη και αποκωδικοποίηση των εντολών σταθερού μήκους; Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2015-16 Αρχιτεκτονικές Συνόλου Εντολών (ΙΙ) (Δομή Εντολών και Παραδείγματα) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 5ο Οργάνωση υπολογιστών 1 Οργάνωση υπολογιστών ΚΜΕ Κύρια Μνήμη Υποσύστημα εισόδου/εξόδου 2 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ) R1 R2 ΑΛΜ

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7. 91 Εισαγωγή στους υπολογιστές... 9. 92 Μονάδες µέτρησης χωρητικότητας... 31. 94 Συσκευές εισόδου...

Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7. 91 Εισαγωγή στους υπολογιστές... 9. 92 Μονάδες µέτρησης χωρητικότητας... 31. 94 Συσκευές εισόδου... Περιεχόµενα Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7 91 Εισαγωγή στους υπολογιστές... 9 92 Μονάδες µέτρησης χωρητικότητας... 31 93 Οι βασικές λειτουργίες ενός ηλεκτρονικού υπολογιστή... 37 94 Συσκευές εισόδου...

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 4: Πολλαπλασιασμός (MUL,IMUL). Διαίρεση (DIV,IDIV). Εμφάνιση αλφαριθμητικού. Εμφάνιση χαρακτήρα.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ Άσκηση 1 Ένας επεξεργαστής (ΚΜΕ) υποστηρίζει 371 εντολές. Πόσα bit θα πρέπει να είναι ο καταχωρητής εντολής (ελάχιστη τιμή); (α) 4 bit (β) 16 bit (γ) 1 bit (δ)

Διαβάστε περισσότερα

10. Με πόσους και ποιους τρόπους μπορεί να αναπαρασταθεί ένα πρόβλημα; 11. Περιγράψτε τα τρία στάδια αντιμετώπισης ενός προβλήματος.

10. Με πόσους και ποιους τρόπους μπορεί να αναπαρασταθεί ένα πρόβλημα; 11. Περιγράψτε τα τρία στάδια αντιμετώπισης ενός προβλήματος. 1. Δώστε τον ορισμό του προβλήματος. 2. Σι εννοούμε με τον όρο επίλυση ενός προβλήματος; 3. Σο πρόβλημα του 2000. 4. Σι εννοούμε με τον όρο κατανόηση προβλήματος; 5. Σι ονομάζουμε χώρο προβλήματος; 6.

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Ενότητα 3: Ο Υπολογιστής Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

9. Συστολικές Συστοιχίες Επεξεργαστών

9. Συστολικές Συστοιχίες Επεξεργαστών Κεφάλαιο 9: Συστολικές συστοιχίες επεξεργαστών 208 9. Συστολικές Συστοιχίες Επεξεργαστών Οι συστολικές συστοιχίες επεξεργαστών είναι επεξεργαστές ειδικού σκοπού οι οποίοι είναι συνήθως προσκολλημένοι σε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

13.2 Παράλληλος Προγραµµατισµός Γλωσσάρι, Σελ. 1

13.2 Παράλληλος Προγραµµατισµός Γλωσσάρι, Σελ. 1 13.2 Παράλληλος Προγραµµατισµός Γλωσσάρι, Σελ. 1 ΓΛΩΣΣΑΡΙ Αµοιβαίος αποκλεισµός (mutual exclusion) Στο µοντέλο κοινού χώρου διευθύνσεων, ο αµοιβαίος αποκλεισµός είναι ο περιορισµός του αριθµού των διεργασιών

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι Λειτουργικά Συστήματα 1 Λογισμικό του Υπολογιστή Για να λειτουργήσει ένας Η/Υ εκτός από το υλικό του, είναι απαραίτητο και το λογισμικό Το σύνολο των προγραμμάτων που συντονίζουν τις λειτουργίες του υλικού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρονική Υγεία Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

ΜΑΘΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ Νικ. ΠΑΥΛΙΔΗΣ ΤΜΗΜΑ: ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Τ.Ε. 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4 ο. Ο Προσωπικός Υπολογιστής

Κεφάλαιο 4 ο. Ο Προσωπικός Υπολογιστής Κεφάλαιο 4 ο Ο Προσωπικός Υπολογιστής Μάθημα 4.3 Ο Επεξεργαστής - Εισαγωγή - Συχνότητα λειτουργίας - Εύρος διαδρόμου δεδομένων - Εύρος διαδρόμου διευθύνσεων - Εύρος καταχωρητών Όταν ολοκληρώσεις το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Κύρια μνήμη. Μοντέλο λειτουργίας μνήμης. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI)

Κύρια μνήμη. Μοντέλο λειτουργίας μνήμης. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 015-16 Οργάνωση Υπολογιστών (ΙI) (κύρια και ) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Ένα τυπικό υπολογιστικό

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου

Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου Ενότητα 3 η : ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Επ. Καθηγητής Γαύρος Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΕ Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα # 3: Αριθμητικά Περιγραφικά Μέτρα Εβελίνα Κοσσιέρη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή στην Πληροφορική 1 Γενικές πληροφορίες Εισαγωγή στην Πληροφορική ιδασκαλία: Παναγιώτης Χατζηδούκας Email:

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 11 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 201 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, μνήμης και Ε/Ε)

Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, μνήμης και Ε/Ε) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2015-16 Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, και Ε/Ε) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένα λειτουργικό σύστημα (ΛΣ); Μια άλλη απεικόνιση. Το Λειτουργικό Σύστημα ως μέρος του υπολογιστή

Τι είναι ένα λειτουργικό σύστημα (ΛΣ); Μια άλλη απεικόνιση. Το Λειτουργικό Σύστημα ως μέρος του υπολογιστή Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, και Ε/Ε) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική υπολογιστών

Αρχιτεκτονική υπολογιστών 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Αρχιτεκτονική υπολογιστών Ενότητα 5 : Η Εσωτερική Μνήμη Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ: ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ: ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ: ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ kv@hua.gr Στόχος Μαθήματος Εισαγωγή σε Βασικούς Όρους Πληροφορικής και Τηλεματικής. Εφαρμογές Τηλεματικής. Αναφορά στις κοινωνικές επιπτώσεις των Υπολογιστών.

Διαβάστε περισσότερα

Πολυπύρηνοι επεξεργαστές Multicore processors

Πολυπύρηνοι επεξεργαστές Multicore processors Πολυπύρηνοι επεξεργαστές Multicore processors 1 Μετάβαση στους πολυπύρηνους(1) Απόδοση των µονοεπεξεργαστών 25% ετήσια βελτίωση της απόδοσης από το 1978 έως το 1986 Κυρίως από την εξέλιξη της τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ

ΤΜΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ ΤΜΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ Τα τμήματα ενός ηλεκτρονικού υπολογιστή είναι: 1. Επεξεργαστής 2. Μνήμη RAM και ROM 3. Κάρτα γραφικών 4. Μητρική Πλακέτα 5. Σκληρός Δίσκος 6. DVD / Blue Ray 7. Τροφοδοτικό

Διαβάστε περισσότερα

εισαγωγικές έννοιες Παύλος Εφραιμίδης Δομές Δεδομένων και

εισαγωγικές έννοιες Παύλος Εφραιμίδης Δομές Δεδομένων και Παύλος Εφραιμίδης 1 περιεχόμενα ενθετική ταξινόμηση ανάλυση αλγορίθμων σχεδίαση αλγορίθμων 2 ενθετική ταξινόμηση 3 ενθετική ταξινόμηση Βασική αρχή: Επιλέγει ένα-έναταστοιχείατηςμηταξινομημένης ακολουθίας

Διαβάστε περισσότερα

Δυναμική Ηλεκτρικών Μηχανών

Δυναμική Ηλεκτρικών Μηχανών Δυναμική Ηλεκτρικών Μηχανών Ενότητα 1: Εισαγωγή Βασικές Αρχές Επ. Καθηγήτρια Τζόγια Χ. Καππάτου Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 1. Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι μια συσκευή, μεγάλη ή μικρή, που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με τα παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Διασυνδετικοί Δίαυλοι. Τι διασυνδέει ένας δίαυλος; Μεταφορά δεδομένων. Διασύνδεση Εισόδου-Εξόδου. Μ.Στεφανιδάκης

Διασυνδετικοί Δίαυλοι. Τι διασυνδέει ένας δίαυλος; Μεταφορά δεδομένων. Διασύνδεση Εισόδου-Εξόδου. Μ.Στεφανιδάκης Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2014-15 Διασύνδεση Εισόδου-Εξόδου (συσκευές και ) http://www.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης Διασυνδετικοί : Αναλαμβάνουν την

Διαβάστε περισσότερα

Νέες Τεχνολογίες και Καλλιτεχνική Δημιουργία

Νέες Τεχνολογίες και Καλλιτεχνική Δημιουργία Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Νέες Τεχνολογίες και Καλλιτεχνική Δημιουργία Ενότητα # 9: Ψηφιακός Ήχος - Audacity Θαρρενός Μπράτιτσης Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος...9 ΚΕΦ. 1. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ - ΚΩΔΙΚΕΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος...9 ΚΕΦ. 1. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ - ΚΩΔΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος...9 ΚΕΦ. 1. ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ - ΚΩΔΙΚΕΣ 1.1 Εισαγωγή...11 1.2 Τα κύρια αριθμητικά Συστήματα...12 1.3 Μετατροπή αριθμών μεταξύ των αριθμητικών συστημάτων...13 1.3.1 Μετατροπή ακέραιων

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Επεξεργασία Πληροφοριών

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Επεξεργασία Πληροφοριών Ενότητα 6 Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Επεξεργασία Πληροφοριών Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ι Διδάσκων: Νίκος Καρακαπιλίδης 6-1 Στόχοι και αντικείμενο ενότητας Βασικές λειτουργίες ενός υπολογιστικού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό

Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό Ενότητα 3 η : Κωδικοποίηση & Παράσταση Δεδομένων Ι. Ψαρομήλιγκος Χ. Κυτάγιας Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο 3 ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΚΜΕ. Εισαγωγή

Εργαστήριο 3 ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΚΜΕ. Εισαγωγή Εισαγωγή Εργαστήριο 3 ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΚΜΕ Σκοπός του εργαστηρίου είναι να γνωρίσουµε την εσωτερική δοµή και αρχιτεκτονική της κεντρικής µονάδας επεξεργασίας, να κατανοήσουµε τον τρόπο µε τον οποίο λειτουργεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Κεφάλαιο 3

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Κεφάλαιο 3 ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Κεφάλαιο 3 Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας Μονάδα επεξεργασίας δεδομένων Μονάδα ελέγχου Μονάδα επεξεργασίας δεδομένων Δομή Αριθμητικής Λογικής Μονάδας

Διαβάστε περισσότερα

1 η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ (Προγραμματισμός & MATLAB)

1 η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ (Προγραμματισμός & MATLAB) ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΜΠ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΠΙΛΥΣΗΣ ΜΕ Η/Υ 1 η ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ (Προγραμματισμός & MATLAB) Ν.Δ. Λαγαρός Μ. Φραγκιαδάκης Α. Στάμος Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης

Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης Κωνσταντίνος Μαργαρίτης Καθηγητής Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας kmarg@uom.gr http://eos.uom.gr/~kmarg

Διαβάστε περισσότερα

- Εισαγωγή - Επίπεδα μνήμης - Ολοκληρωμένα κυκλώματα μνήμης - Συσκευασίες μνήμης προσωπικών υπολογιστών

- Εισαγωγή - Επίπεδα μνήμης - Ολοκληρωμένα κυκλώματα μνήμης - Συσκευασίες μνήμης προσωπικών υπολογιστών Μάθημα 4.5 Η Μνήμη - Εισαγωγή - Επίπεδα μνήμης - Ολοκληρωμένα κυκλώματα μνήμης - Συσκευασίες μνήμης προσωπικών υπολογιστών Όταν ολοκληρώσεις το μάθημα αυτό θα μπορείς: Να αναφέρεις τα κυριότερα είδη μνήμης

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Λειτουργικά

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 9: Αρχεία ΙΙ Γεώργιος Φ. Φραγκούλης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σεάδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM).

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM). Μνήμες Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα των ψηφιακών συστημάτων σε σχέση με τα αναλογικά, είναι η ευκολία αποθήκευσης μεγάλων ποσοτήτων πληροφοριών, είτε προσωρινά είτε μόνιμα Οι πληροφορίες αποθηκεύονται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 6: Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων (Μέρος Α) Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ασκήσεις Εργαστηρίου Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Νο 10 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωματωμένα Συστήματα

Ενσωματωμένα Συστήματα Ενσωματωμένα Συστήματα Ενότητα: ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ANDROID-DEVKIT No:01 Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός H/Y Ενότητα 6: Δομές (structures) Επικ. Καθηγητής Συνδουκάς Δημήτριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Προγραμματισμός H/Y Ενότητα 6: Δομές (structures) Επικ. Καθηγητής Συνδουκάς Δημήτριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Προγραμματισμός H/Y Ενότητα 6: Δομές (structures) Επικ. Καθηγητής Συνδουκάς Δημήτριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Ενότητα 6: Η Τεχνολογία Λογισμικού στην Αλληλεπίδραση Ανθρώπου-Υπολογιστή Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση

Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση Επιμέλεια: Γεώργιος Θεοδωρίδης, Επίκουρος Καθηγητής Ανδρέας Εμερετλής, Υποψήφιος Διδάκτορας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Σημείωμα Αδειοδότησης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Η/Υ 1 (Εργαστήριο)

Προγραμματισμός Η/Υ 1 (Εργαστήριο) Προγραμματισμός Η/Υ 1 (Εργαστήριο) Ενότητα 1: Εισαγωγή στη C - Αλγόριθμοι Καθηγήτρια Εφαρμογών: Τσαγκαλίδου Ροδή Τμήμα: Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

Υπολογιστικά Συστήματα

Υπολογιστικά Συστήματα Υπολογιστικά Συστήματα Ενότητα 3: Βασικά στοιχεία της γλώσσας προγραμματισμού Visual Basic for Applications (VBA) Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣ 08 Επεξεργαστές Ψηφιακών Σηµάτων. Βιβλιογραφία Ενότητας

ΕΣ 08 Επεξεργαστές Ψηφιακών Σηµάτων. Βιβλιογραφία Ενότητας ΕΣ 08 Επεξεργαστές Ψηφιακών Σηµάτων Βελτιστοποίηση κώδικα σε επεξεργαστές ΨΕΣ Τµήµα Επιστήµη και Τεχνολογίας Τηλεπικοινωνιών Πανεπιστήµιο Πελοποννήσου Βιβλιογραφία Ενότητας Kehtarnavaz [2005]: Chapter

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις θεωρίας MY. Μέρος Α. Υλικό.

Ερωτήσεις θεωρίας MY. Μέρος Α. Υλικό. Ερωτήσεις θεωρίας MY Μέρος Α. Υλικό. 1. Η μνήμη ROM είναι συνδυαστικό ή ακολουθιακό κύκλωμα; 2. α) Να σχεδιαστεί μία μνήμη ROM που να δίνει στις εξόδους της το πλήθος των ημερών του μήνα, ο αριθμός του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 6ο μάθημα: Αρχιτεκτονική πυρήνα: υλοποίηση με διοχέτευση

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 6ο μάθημα: Αρχιτεκτονική πυρήνα: υλοποίηση με διοχέτευση ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 6ο μάθημα: Αρχιτεκτονική πυρήνα: υλοποίηση με διοχέτευση Αρης Ευθυμίου Απόδοση απλής υλοποίησης Υλοποίηση ενός κύκλου είναι πολύ αργή κάθε κύκλος είναι τόσο μεγάλος όσο χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Εργαστήριο Πληροφορικής στη Γεωργία

ΓΕΩΠΟΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Εργαστήριο Πληροφορικής στη Γεωργία ΓΕΩΠΟΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Εργαστήριο Πληροφορικής στη Γεωργία Το 1944 με την κατασκευή του υπολογιστή Mark I από τον Howard Aiken και την εταιρεία κατασκευής ηλεκτρονικών υπολογιστών IBM και από το 1950 μπήκανε

Διαβάστε περισσότερα

Δομές Δεδομένων. Ενότητα 7: Άλλες παραλλαγές Συνδεδεμένων Λιστών-Παράσταση Αραιού Πολυωνύμου με Συνδεδεμένη Λίστα. Καθηγήτρια Μαρία Σατρατζέμη

Δομές Δεδομένων. Ενότητα 7: Άλλες παραλλαγές Συνδεδεμένων Λιστών-Παράσταση Αραιού Πολυωνύμου με Συνδεδεμένη Λίστα. Καθηγήτρια Μαρία Σατρατζέμη Ενότητα 7: Άλλες παραλλαγές Συνδεδεμένων Λιστών-Παράσταση Αραιού Πολυωνύμου με Συνδεδεμένη Λίστα Καθηγήτρια Μαρία Σατρατζέμη Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα