Η συμβολή της επικοινωνίας, στη μετεξέλιξη του παραδοσιακού σχολείου σε νοήμονα οργανισμό: Από τη γνώση στην επίγνωση και τη συναισθηματική νοημοσύνη.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η συμβολή της επικοινωνίας, στη μετεξέλιξη του παραδοσιακού σχολείου σε νοήμονα οργανισμό: Από τη γνώση στην επίγνωση και τη συναισθηματική νοημοσύνη."

Transcript

1 Η συμβολή της επικοινωνίας, στη μετεξέλιξη του παραδοσιακού σχολείου σε νοήμονα οργανισμό: Από τη γνώση στην επίγνωση και τη συναισθηματική νοημοσύνη. Παναγιώτης Ι. ΣΤΑΜΑΤΗΣ Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το σχολείο, ως ζωντανός και νοήμων οργανισμός που διαρκώς αντιλαμβάνεται, κατανοεί και αυτοδιαχειρίζεται τις αδυναμίες και τις λειτουργικές του υποχρεώσεις, εδράζει τις αυτοδιαμορφωτικές ικανότητές του στις διαπροσωπικές σχέσεις, οι οποίες αναπτύσσονται πολυεπίπεδα, μεταξύ των μελών της κοινότητάς του. Η παρούσα εισήγηση, εστιάζει στις διαπροσωπικές σχέσεις που αναπτύσσονται στη σχολική τάξη, κατά τη διάρκεια της διδακτικής διαδικασίας, μεταξύ μαθητών και εκπαιδευτικών, δίνοντας έμφαση στις παιδαγωγικές έννοιες του διδασκαλικού ενδιαφέροντος (teacher concern), της αξιοπιστίας του εκπαιδευτικού (teacher credibility), της διδακτικής αμεσότητας (teacher immediacy) και της διδακτικής σαφήνειας (teacher clarity). Στόχο της εισήγησης αποτελεί η ανάδειξη της συμβολής της διδακτικής, λεκτικής και μη λεκτικής επικοινωνιακής δυναμικής του εκπαιδευτικού, στη δημιουργία, τροφοδότηση και βελτίωση των συνθηκών ανάπτυξης ενός ευνοϊκού πλαισίου για τη σταδιακή μετεξέλιξη της σύγχρονης σχολικής διαδικασίας, που εστιάζεται στη μετάδοση γνώσεων και καλλιέργειας δεξιοτήτων, σε μια δυναμική δημιουργίας ενός νοήμονα οργανισμού, ο οποίος εξελίσσεται αειφορικά, αξιοποιώντας και τη συναισθηματική του νοημοσύνη. ABSTRACT Each school, as alive and intelligent organism which constantly perceives, understands and selfregulates the flaws and operational obligations, predicated on self-reformed skills and in interpersonal relationships, which are multi-developed among members of its community. This paper focuses on the interpersonal relationships which take place in the classroom during the teaching process, between students and teachers, focusing on pedagogical concepts of teacher concern, teacher credibility, teacher immediacy and teacher clarity. The aim of this paper is to highlight the contribution of teaching under consideration of a systemic point of view, verbal and nonverbal communication dynamics of education, creation, provisioning and improve development of an enabling framework for the gradual evolution of modern educational process that focuses on transmission of knowledge and culture skills, in a dynamic creation of an intelligent organism which develops sustainably utilizing its emotional intelligence. 1. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ, ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Σε ένα σύγχρονο σχολείο, το οποίο επιδιώκει την ανακαλυπτική και ομαδοσυνεργατική μάθηση, την ενσυναίσθηση, τα δημοκρατικά ιδεώδη, την ολόπλευρη ανάπτυξη προσωπικοτήτων, την καλλιέργεια συνειδήσεων που χαρακτηρίζουν υπεύθυνους και ενεργούς πολίτες και που αναφέρεται σε μια σειρά ακόμη από παιδαγωγικά εύηχους και βαρυσήμαντους όρους, με ουσιώδες περιεχόμενο πράγματι, ποια είναι η συμβολή της επικοινωνίας στη διδακτική διαδικασία και τη διαμόρφωση διαπροσωπικών σχέσεων μεταξύ των μελών της σχολικής κοινότητας, η οποία εξετάζεται υπό το πρίσμα ενός ευέλικτου συστήματος που αυτορυθμίζεται και αυτοοργανώνεται; Μπορούν να συμβάλουν οι σύγχρονες επικοινωνιακές προσεγγίσεις στη μετεξέλιξη του παραδοσιακού σχολείου σε ένα νοήμονα οργανισμό; Μπορεί το σύγχρονο σχολείο, οικειοποιούμενο παραδοσιακές έννοιες,

2 να μεταβαίνει από τη σφαίρα της παροχής, μετάδοσης ή μεταλαμπάδευσης γνώσεων, στη σφαίρα της ανακαλυπτικής μάθησης, της επίγνωσης και του ρόλου της συναισθηματικής νοημοσύνης, σε όλα τα επίπεδα σχέσεων, εντός και εκτός της σχολικής μονάδας και κυρίως, στο επίπεδο αποτελεσματικής άσκησης του διδακτικού έργου; Τα ερωτήματα αυτά προσδιορίζουν το πλαίσιο προβληματισμού της παρούσας εισήγησης, η οποία κινείται κατά κύριο λόγο σε θεωρητικό επίπεδο, λαμβάνοντας υπόψη σύγχρονα μοντέλα συστημικής θεώρησης της επικοινωνίας, όπως αυτά π.χ. των Jürgen Habermas και Niklas Luhmann. Η προσπάθεια να δοθούν απαντήσεις στα ερωτήματα αυτά, εκκινεί από την εννοιολογική αποσαφήνιση θεμελιωδών εννοιών, οι οποίες σχετίζονται άμεσα με την αποτελεσματικότητα της σύγχρονης διδακτικής πράξης, σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία (Simonds & Cooper, Marzano, 2007 κ.ά.), δίνοντας ιδιαίτερη αξία στην παρουσία των εκπαιδευτικών σε μια τάξη που τείνει να μετατραπεί αποκλειστικά σε εικονική. Παράλληλα, οι έννοιες αυτές σχετίζονται με τη δυναμική της τάξης ως κοινωνικό σύστημα και τη συμβολή της στην αναβάθμιση των εκπαιδευτικών διεργασιών της σχολικής μονάδας, αναβαθμίζοντας έμμεσα και τη λειτουργία της, μετατρέποντάς το σχολείο από οργανισμό μετάδοσης και πρόσκτησης γνώσεων, σε νοήμονα οργανισμό, ο οποίος, όντας αυτοποιητικός, μπορεί και πρέπει να διαθέτει επίγνωση των αδυναμιών και των δυνατοτήτων του, αναφορικά με το σύνολο των στοχεύσεών του. Πιο συγκεκριμένα, οι διαμορφωτικές αυτές έννοιες για τη διδακτική διαδικασία που θεωρείται ως συστημική πράξη, η οποία πραγματώνεται στη σύγχρονη σχολική τάξη, πρέπει να αποτελούν θεμελιώδη γνώση για κάθε εκπαιδευτικό που αξιώνει να είναι αποτελεσματικός. Οι έννοιες αυτές είναι: Το διδασκαλικό ενδιαφέρον (teacher concern) Με τον όρο διδασκαλικό ενδιαφέρον σχετίζεται η αντίληψη του ρόλου και της ευθύνης του εκπαιδευτικού αναφορικά με την άσκηση του διδακτικού και εκπαιδευτικού έργου στο σύνολό του (McCroskey & Young, 1981). Ουσιαστικά, σχετίζεται με το βαθμό υπευθυνότητας που εκδηλώνει κάθε εκπαιδευτικός σε σχέση με τους γνωστικούς, συναισθηματικούς ή άλλους στόχους της διδακτικής διαδικασίας, σε συνάρτηση με τα ενδιαφέροντα και τις μαθησιακές ικανότητες των μαθητών, τα μέσα διδασκαλίας και τη διδακτική μεθοδολογία που εφαρμόζει, καθώς και κάθε άλλη παράμετρο για την αποτελεσματική άσκηση του έργου του. Η αξιοπιστία του εκπαιδευτικού (teacher credibility) Η αξιοπιστία αποτελεί ένα από τα βασικότερα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του εκπαιδευτικού κατά τη διδακτική διαδικασία και παραπέμπει στη δυνατότητα του μαθητή να αντιλαμβάνεται και να αποδέχεται το επιστημονικό κύρος του δασκάλου του (McCroskey et al., 2004). Υπό αυτή την έννοια, η αξιοπιστία εκδηλώνεται με την επάρκεια του εκπαιδευτικού, η οποία σχετίζεται με την εξειδίκευση του εκπαιδευτικού στο διδακτικό του αντικείμενο, το ήθος του (π.χ. φιλική διάθεση, εντιμότητα κ.ά.) και το ενδιαφέρον, το οποίο σχετίζεται με την προθυμία του εκπαιδευτικού να δείχνει κατανόηση και να νοιάζεται το μαθητή (McCroskey & Teven, 1999). Έρευνες επισημαίνουν ότι η αξιοπιστία του εκπαιδευτικού συναρτάται με εκατοντάδες παραμέτρους της επικοινωνιακής του συμπεριφοράς, όπως η αμεσότητα, οι απρεπείς εκφράσεις, η λεκτική επιθετικότητα, η αντιδραστικότητα, η επιβράβευση, η ενθάρρυνση των μαθητών κ.ά. (Schrodt et al., Edwards & Myers, Mottet et al., Schrodt, Myers, 2001). Επίσης, βρέθηκε ερευνητικά ότι η αξιοπιστία του εκπαιδευτικού επιδρά θετικά στις σχέσεις εκπαιδευτικούμαθητή, στη θετική αξιολόγηση της διδασκαλίας, στην παρακίνηση των μαθητών και στη βελτίωση των μαθησιακών του επιδόσεων (Finn et al., Schrodt et al., Myers & Martin, Johnson & Miller, 2002). Η διδασκαλική αμεσότητα (teacher immediacy) Η διδασκαλική αμεσότητα αποτελεί την πιο δημοφιλή και περισσότερο ερευνημένη έννοια της διδακτικής επικοινωνίας, η οποία παραπέμπει στις μορφές επικοινωνιακών συμπεριφορών που σχετίζονται με τη σωματική εγγύτητα και τη ψυχοσυναισθηματική απόσταση μεταξύ εκπαιδευτικών και μαθητών μέσα στην τάξη (Mehrabian, 1969). Η διδασκαλική αμεσότητα σχετίζεται παραδοσιακά με λεκτικές και μη λεκτικές διαστάσεις της διδασκαλίας, μολονότι ορισμένοι ερευνητές υπογραμμίζουν πως σχετίζεται περισσότερο με

3 τις μη λεκτικές (Simonds, Christophel, Gorham, 1988.). Άλλοι ερευνητές (Zhang & Oetzel, Mottet & Richmond, 1998 κ.ά.) κάνουν λόγο για τρεις βασικές μορφές αμεσότητας, τη διδακτική, η οποία σχετίζεται με τις συμπεριφορές που αναπτύσσονται κατά τη διδασκαλία και ενισχύουν τη διάθεση προσέγγισης εκπαιδευτικών και μαθητών, τη σχεσιακή, η οποία περιλαμβάνει συμπεριφορές που επηρεάζουν τις διαπροσωπικές σχέσεις εκπαιδευτικών και μαθητών και την προσωπική αμεσότητα, η οποία αναφέρεται σε συμπεριφορές που αφορούν στα προσωπικά χαρακτηριστικά των εκπαιδευτικών, όπως η ιδιοσυγκρασία, η προσωπικότητα, το ήθος, το μορφωτικό τους επίπεδο κ.ά. Επίσης, πολυάριθμες μελέτες επισημαίνουν ότι η λεκτική και η μη λεκτική αμεσότητα σχετίζονται θετικά με τη μαθησιακή και γνωστική ικανότητα των μαθητών σε όλο τον κόσμο, με μικρές εξαιρέσεις σε ορισμένες ασιατικές χώρες (Zhang et al., Roach & Byrne, Myers, Zhong, & Guan, Neuliep, 1997). Η διδασκαλική σαφήνεια (teacher clarity) Η έννοια της διδασκαλικής σαφήνειας παραπέμπει σε συμπεριφορές εκπαιδευτικών που συμβάλλουν στην πιστότητα των διδακτικών μηνυμάτων και σχετίζεται άμεσα με τη διδακτική αποτελεσματικότητα (Chesebro & Wanzer, 2006). Ο «σαφής» εκπαιδευτικός, συνήθως δεν μιλάει στους μαθητές του με ασάφειες, αοριστίες, παραπλανητικές ή συγκεχυμένες έννοιες, με ακατάλληλα παραδείγματα, δυσνόητες εκφράσεις ή αδόκιμους όρους που τους μπερδεύουν. Αντίθετα, έχει τη δυνατότητα να διεγείρει τις γνωστικές ικανότητες των μαθητών χρησιμοποιώντας κατάλληλα δομημένα λεκτικά και μη λεκτικά μηνύματα (Chesebro & McCroskey, 2001). Έχει διαπιστωθεί ερευνητικά ότι η σαφήνεια του εκπαιδευτικού παρουσιάζει συνάφεια με τη διδακτική αποτελεσματικότητα, καθώς συμβάλλει στην καλλιέργεια της γνωστικής και συναισθηματικής μάθησης, στην αύξηση των κινήτρων μάθησης και στη μείωση του ακαδημαϊκού άγχους (Zhang & Zhang, Chesebro, Powell & Harville, 1990). Οι Kennedy, Cruickshank, Bush και Myers (1978), ορίζουν τη διδακτική σαφήνεια λαμβάνοντας υπόψη τους κριτήρια, όπως η διαδικασία αξιολόγησης των μαθητικών επιδόσεων, η παροχή ευκαιριών μάθησης, η χρήση παραδειγμάτων και ανακεφαλαιώσεων κατά τη διδασκαλία κ.ά. Ομοίως, οι McCaleb & White (1980) θέτουν ως κριτήρια ορισμού της διδακτικής σαφήνειας τη συνέχεια στη διδακτέα ύλη, την επεξηγηματική ικανότητα του εκπαιδευτικού, το επίπεδο κατανόησης, τη δομή του μαθήματος και τον τρόπο παρουσίασής του στους μαθητές. Από τους ορισμούς αυτούς, καθίσταται σαφές ότι πρόκειται για μια ευρεία έννοια με ποικίλα χαρακτηριστικά, που περιστρέφονται γύρω από την κατανόηση του μαθήματος. 2. ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΩΣ ΝΟΗΜΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ Η γνώση και κυρίως η αξιοποίηση των παραπάνω εννοιών, συμβάλλει στη σταδιακή μετεξέλιξη μιας κλασικής σχολικής μονάδας σε νοήμονα οργανισμό. Νοήμων θεωρείται ο οργανισμός που διαθέτει τη δυνατότητα να αντιλαμβάνεται και να προσλαμβάνει τα ποικίλα περιβαλλοντικά ερεθίσματα, αφού τα υποβάλλει σε γνωστικές και ψυχοσυναισθηματικές διεργασίες, προβαίνοντας σε διακρίσεις, συγκρίσεις, ταξινομήσεις, αναπλαισιώσεις και ποικίλες άλλες συμπεριφορικές διαδικασίες, προκειμένου να επιλέξει ή να απορρίψει, να προβλέψει, να προγραμματίσει ή να σχεδιάσει, να αποδεχτεί ή να αρνηθεί, ώσπου να επιτύχει τελικά την αυτοτέλεια, την αυτοσυντήρηση και την αυτοδιάθεσή του, καταλήγοντας στην ορθότερη απόφαση, κατά την κρίση του, την οποία εκδηλώνει με συγκεκριμένες πράξεις ή συμπεριφορές που παραπέμπουν σε δυνατότητα αυτοποίησης, σύμφωνα με το θεωρητικό πλαίσιο του Luhmann (2002). Υπό την έννοια αυτή, το σχολείο, ως νοήμων οργανισμός, οφείλει να παρακολουθεί, να παρατηρεί, να προσεγγίζει με έντονο εκπαιδευτικό ενδιαφέρον, να λειτουργεί συνδιαμορφωτικά σε συνεργασία με την πολιτεία, την τοπική κοινωνία και τους πολίτες-μέλη της εκπαιδευτικής κοινότητας, γονείς, φίλους και κάθε ενεργό πολίτη που επιθυμεί να συνεισφέρει, σε εθελοντική βάση, στα εκπαιδευτικά δρώμενα, διδακτικά, πολυπολιτισμικά και κοινωνικά, σε ολόκληρο σχεδόν το φάσμα εντοπισμού της συναισθηματικής νοημοσύνης κοντολογίς.

4 Σύμφωνα με την παραπάνω εννοιολογική τοποθέτηση, ο συνδυασμός των προαναφερόμενων όρων συμβάλλει, μεταξύ πολλών άλλων, στη διαμόρφωση και οικοδόμηση ενός ισχυρού επικοινωνιακού πλαισίου διδασκαλίας, το οποίο αποτελεί θεμέλιο λίθο ανάπτυξης ισχυρών δεσμών και διαπροσωπικών σχέσεων μεταξύ των συμμετεχόντων στην εκπαιδευτική διαδικασία ευρύτερα, ενισχύοντας το κλίμα της τάξης και δημιουργώντας ισχυρή διδακτική δυναμική που αποδόθηκε στον αγγλοσαξωνικό χώρο με τη φράση power in the classroom (Richmond & McCroskey, 1992). Η δυναμική αυτή μετατοπίζει το κέντρο βάρους της διδασκαλίας που πραγματοποιόταν στο παραδοσιακό σχολείο, από το μοντέλο της μετάδοσης ή μεταλαμπάδευσης της γνώσης από το δάσκαλο προς το μαθητή, σε ένα νέο περιβάλλον μάθησης, όπου ο μαθητής καλείται να ανακαλύψει τη γνώση με τις δικές του δυνάμεις, μαθαίνοντας διευρευνητικά και έχοντας επίγνωση των αιτιωδών σχέσεων μεταξύ ερωτημάτων και απαντήσεων. Μέσα από τη διαδικασία αυτή, τα γνωσιακά θέσφατα αμφισβητούνται και επανεξετάζονται, ο επιστημονικός δογματισμός σχετικοποιείται και η αυθεντικότητα της αλήθειας εσωτερικοποιείται αφού, προηγουμένως, καταστεί υποκειμενική, έχοντας ήδη υποστεί τη βάσανο της ερευνητικής διαδικασίας με ποικίλες μεθόδους και τελικά, την κριτική της επιστημονικής κοινότητας. Σε ένα τέτοιο διδακτικό περιβάλλον, ο ρόλος του εκπαιδευτικού, αφήνοντας πίσω του τις πρακτικές του συγκαλυμμένου «μαθητοκεντρικού δασκαλοκεντρισμού», οφείλει να πορεύεται προς σύγχρονες μεθόδους διδασκαλίας, οι οποίες εμφορούνται από τις αρχές που επισημαίνουν οι έννοιες του διδασκαλικού ενδιαφέροντος, της αξιοπιστίας, της αμεσότητας και της σαφήνειας του εκπαιδευτικού, όπως αναφέρθηκαν παραπάνω, ξεπερνώντας κατά πολύ τα όρια της πάλαι ποτέ προσφιλούς έννοιας της «μεταδοτικότητας». Το πλαίσιο της σύγχρονης διδασκαλίας, η οποία θέτει ως πρώτιστο μέλημά της την αποτελεσματικότητα και την επίτευξη των μαθησιακών στόχων στο σύνολό τους, σε άριστο και εποικοδομητικό, σχολικό κλίμα, με υγιείς και ευχάριστες, διαπροσωπικές σχέσεις, είναι πλαίσιο παιδαγωγικής υπευθυνότητας και ελεύθερης έκφρασης σκέψεων και συναισθημάτων. Αυτό είναι το θεμελιώδες πλαίσιο αναφοράς που προτείνεται από τον κλάδο της Διδακτικής Επικοινωνίας (Instructional Communication), αποσκοπώντας στην ανάπτυξη ενδοταξικής και ενδοσχολικής «συναισθηματικής νοημοσύνης» η οποία, με τη σειρά της, θεωρείται ο σημαντικότερος παράγοντας μετεξέλιξης του παραδοσιακού σχολείου σε νοήμονα οργανισμό (Myers & Anderson, Mottet, Richmond & McCroskey, 2005). Είναι προφανές ότι η έννοια της σχολικής, συναισθηματικής νοημοσύνης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί μεταφορικά, επισημαίνοντας την αναγκαιότητα και ταυτόχρονα τη δυνατότητα ανάπτυξης, από το σχολικό οργανισμό, διεργασιών αυτοαντίληψης, αυτορρύθμισης και αυτοδιάθεσης, σαν αυτές που αναφέρθηκαν παραπάνω, με απώτερο στόχο τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας του και κατά συνέπεια, τη βελτίωση του ενδοσχολικού κλίματος και την πρόοδο των μελών της σχολικής κοινότητας, με την ευρεία της έννοια. Η σχολική μονάδα, επιτυγχάνοντας να λειτουργεί με συναισθηματική νοημοσύνη, δημιουργεί προϋποθέσεις για τη βελτίωση όλων των ποιοτικών δεικτών, σε όλα της τα επίπεδα, από τη διδακτική αποτελεσματικότητα σε κάθε τμήμα έως το πολυσυζητούμενο άνοιγμα του σχολείου στην κοινωνία, σε μόνιμη και όχι μόνο περιστασιακή βάση (MacGilchrist, Reed & Myers, Cohen, Cotton & Laura, 1998). Με αυτή τη δυναμική, διευρύνεται το δίκτυο διαπροσωπικών σχέσεων και επιτυγχάνονται ποικίλες και πολυδιάστατες αλληλεπιδράσεις που αποτιμώνται στα δίπολα «δάσκαλος-μαθητής» και «σχολείο-κοινωνία». Κάθε ενδοταξικός χώρος παύει να αποτελεί κλειστό περιβάλλον μάθησης αλλά διευρύνεται και μετατρέπεται σε ένα ανοικτό και ευέλικτο σύστημα, κοινοτικοποιείται και τείνει προς την κατεύθυνση της αειφόρου διεύρυνσης, πέραν των παραδοσιακών ορίων της ελληνικής, εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Τείνει προς την ανακάλυψη νέας γνώσης, την υλοποίηση καινοτόμων ιδεών, τη δημιουργία έξυπνων και πρωτοπόρων εφαρμογών, τις σύγχρονες αρχές της παγκόσμιας κοινότητας, όντας εξωστρεφές, δημιουργικό και καινοτόμο. Τείνει να γίνει ένα σχολείο που σέβεται το παιδί, ένα σχολείο που λειτουργεί πραγματικά στο πλαίσιο που θέτουν οι Επιστήμες της Αγωγής.

5 3. ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΓΝΩΣΗΣ Μετατοπίζοντας τον προβληματισμό από το θεμελιώδες ερώτημα του παρόντος συνεδρίου που θέτει αξιωματικά την άποψη ότι η γνώση έχει αξία, καθώς προσπαθεί να διακριβώσει, παράλληλα, «ποια γνώση έχει την πιο μεγάλη αξία», επιχειρείται να δοθεί μια διαφοροποιημένη διάσταση, επαναδιατυπώνοντας ρητορικά το ερώτημα «η γνώση έχει μεγαλύτερη αξία ή η επίγνωση;», δηλαδή η γνώση αυτή καθεαυτή ή η συνειδητοποίηση της γνώσης και η δυνατότητα να γνωρίζει κανείς, να παράγει και να ανακαλύπτει νέα γνώση; Παραφράζοντας το Σωκράτη, το ερώτημα θα μπορούσε να ήταν, τι έχει μεγαλύτερη αξία το «εν οίδα», το οποίο παραπέμπει σε γνώση ή το «ουδέν οίδα», που δηλώνει την άγνοιά του, παραπέμποντας στην επίγνωση της γνωσιακής του κατάστασης; Κάθε γνώση είναι μοναδική και γι αυτό, λόγω μοναδικότητας, έχει τη δική της αξία, την αυταξία της. Συνεπώς, θεωρώ ότι το ερώτημα «ποια γνώση έχει την πιο μεγάλη αξία» δεν είναι τόσο δόκιμο, επειδή επιχειρείται μέσω αυτού να συγκριθούν ανόμοια «μεγέθη», δηλαδή γνώσεις με ανόμοιο περιεχόμενο, με ανόμοιες διαστάσεις, σημασίες και συμβολισμούς. Το ερώτημα θα ήταν πιο δόκιμο εάν εντασσόταν σε ένα συγκριτικό πλαίσιο συγκεκριμένων ερωτημάτων, όπως π.χ. «ποια γνώση έχει την πιο μεγάλη αξία, σε σχέση με την προσωπικότητα του παιδιού ως μελλοντικού πολίτη ή σε σχέση με την πρόοδο της επιστήμης κ.λπ.». Εξάλλου, η γνώση, πέρα από την αντικειμενικότητα που περιλαμβάνει, διαθέτει και μια εντελώς υποκειμενική διάσταση, καθώς σχετίζεται συχνά με ένα συμβολικό περιεχόμενο και μια ερμηνευτική διάσταση, η οποία της αποδίδεται από τον «κάτοχό» της, ενδεχομένως διαφοροποιημένο από αυτό που εννοούσε ο «παραγωγός» της! Όμως, η δυνατότητα να γνωρίζουμε βρίσκεται πάνω από την ίδια τη γνώση, η αξία της οποίας, βέβαια, δεν πρέπει να αμφισβητείται, εάν πρόκειται για «προϊόν» επιστημονικά τεκμηριωμένης διαδικασίας ή για αποτέλεσμα-συμπέρασμα αξιόπιστης έρευνας. Το σχολείο, ως νοήμων οργανισμός, με όχημα τη συναισθηματική νοημοσύνη, στις διαστάσεις που αναφέρθηκε παραπάνω, οφείλει να προσκτά νέα γνώση, βασιζόμενο στα βιώματα και τις εμπειρίες του, εμπλουτίζοντας διαρκώς και ανανεώνοντας την προγενέστερη γνώση που διαθέτει προς όφελος των μελών και της εύρυθμης λειτουργίας του. Το σχολείο, ως νοήμων οργανισμός, έχοντας επίγνωση της κατάστασης στην οποία βρίσκεται, της δυναμικής και των στόχων του, οφείλει να συνεργάζεται με πρόσωπα και φορείς, εντός και εκτός εκπαιδευτικής κοινότητας, εάν κρίνεται σκόπιμο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, προκειμένου να αξιοποιηθεί το σύνολο των δυνατοτήτων του για παραγωγή νέας γνώσης καινοτομώντας και πολύ περισσότερο, για εφαρμογή νέας γνώσης πρωτοτυπώντας. Θα ήταν χρήσιμο να γνωρίζει τα διαθέσιμα και διατιθέμενα διδακτικά και υλικοτεχνικά μέσα, τις δυνατότητες όλου του προσωπικού, τα ενδιαφέροντα και τις εξωσχολικές δραστηριότητες των μαθητών, τα επαγγέλματα και τις ασχολίες των γονέων, τη δυναμική της τοπικής κοινωνίας, τον παραγωγικό και επιχειρηματικό της ιστό και το σύνολο των υφιστάμενων υπηρεσιών. Κάτι τέτοιο δεν συνιστά απλώς μια ευρεία γνώση του εκπαιδευτικού και κοινωνικού γίγνεσθαι αλλά, πολύ περισσότερο, επίγνωση της θέσης και του ρόλου του σχολικού οργανισμού σε σχέση με το κοινωνικό περιβάλλον και τη δυναμική που αυτό διαθέτει, επιδιώκοντας να μετάσχει ενεργά στην αξιοποίηση αυτής της δυναμικής, προς «ίδιον όφελος». Το όφελος αυτό βέβαια, μιλώντας για σχολικό οργανισμό, είναι αυτονόητο ότι δεν μπορεί παρά να είναι κοινό. Συναισθηματική νοημοσύνη για έναν σχολικό οργανισμό, θα μπορούσε να σημαίνει αντίληψη της πολυδιάστατης εικόνας του μέσα σε ένα μεταγνωστικό πλαίσιο. Στο πλαίσιο αυτό, η ρεαλιστική διάγνωση δημιουργεί την αντικειμενική γνώση και η επίγνωσή της συμβάλλει στην πολυεπίπεδη αποτελεσματικότητα, «αναγκάζοντας» τη μεταδοτικότητα του δασκάλου να παραχωρήσει τη θέση της στη συνεργατική, ανακαλυπτική και βιωματική μάθηση, καθιστώντας σταδιακά τα παιδιά μαθησιακά αυτοδύναμα. Ωστόσο, αυτό μπορεί να συμβεί υπό την προϋπόθεση ότι το διδασκαλικό ενδιαφέρον, η αμεσότητα, η σαφήνεια και η αξιοπιστία του εκπαιδευτικού, όπως ορίστηκαν παραπάνω, θα αποτελέσουν τα δυνατά σημεία της διδασκαλίας σε κάθε σχολική τάξη, διαμορφώνοντας ένα ισχυρό,

6 διδακτικό και μαθησιακό περιβάλλον, απαραίτητο για κάθε σχολικό, νοήμονα οργανισμό, με επίγνωση βασισμένη στη συναισθηματική του νοημοσύνη. Η προοπτική αυτή, θα μπορούσε να αποτελέσει μια ρεαλιστική, διδακτική πρόταση για το σχολείο του μέλλοντος, ένα σχολείο δημιουργικό, ανοιχτό και ανθρώπινο, ένα σχολείο ζωντανό, νοήμον, κοινωνικά ευέλικτο και καινοτόμο. Η συνειδητοποίηση και αξιοποίηση αυτής της γνώσης θα μπορούσε να έχει την πιο μεγάλη αξία. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Chesebro, J. L. (2003). Effects of teacher clarity and nonverbal immediacy on student learning, receiver apprehension, and affect. Communication Education, 52, Chesebro, J. L., & McCroskey, J. C. (2001). The relationship between teacher clarity and immediacy and student affect and cognitive learning. Communication Education, 50, Chesebro, J. L., & Wanzer, M. B. (2006). Instructional message variables. In T. P. Mottet, V. P. Richmond, & J. C. McCroskey (Eds.), Handbook of instructional communication: Rhetorical and relational perspectives (pp ). Boston: Allyn & Bacon. Christophel, D. M. (1990). The relationships among teacher immediacy behaviors, student motivation, and learning. Communication Education, 39, Cohen, J. (2001). Caring classrooms/intelligent schools: The social-emotional education of young children. USA: Teachers College Press. Cotton, M. C., & Laura, R. S. (1998). Empathetic education: An ecological perspective on educational knowledge. USA: Routledge. Edwards, C., & Myers, S. A. (2007). Perceived instructor credibility as a function of instructor aggressive communication. Communication Research Reports, 24, Finn, A. N., Schrodt, P., Witt, P. L., Elledge, N., Jernberg, K. A., & Larson, L. M. (2009). A meta-analytical review of teacher credibility and its associations with teacher behaviors and student outcomes. Communication Education, 58, Gorham, J. (1988). The relationship between verbal immediacy behaviors and student learning. Communication Education, 37, Johnson, S. C., & Miller, A. N. (2002). A cross-cultural study of immediacy, credibility, and learning in the U. S. and Kenya. Communication Education, 51, Kennedy, J., Cruickshank, D., Bush, A., & Myers, B. (1978). Additional investigations into the nature of teacher clarity. Review of Educational Research, 72, Luhmann, N. (2002). Theories of distinction: Redescribing the descriptions of modernity. 1 st ed. USA: Stanford University Press. MacGilchrist, B., Reed, J., & Myers, K. (2004). The intelligent school. 2 nd ed., USA: SAGE Publications Ltd. Marzano. R. J. (2007). The art and science of teaching: A comprehensive framework for effective instruction. 1 st ed. USA: Heinle ELT. McCaleb, J., & White, J. (1980). Critical dimensions in evaluating teacher clarity. Journal of Classroom interaction, 15, McCroskey, J. C., & Teven, J. J. (1999). Goodwill: A reexamination of the construct and its measurement. Communication Monographs, 66, McCroskey, J. C., & Young, T. J. (1981). Ethos and credibility: The construct and its measurement after three decades. Central States Speech Journal, 32, McCroskey, J. C., Valencic, K. M., & Richmond, V. P. (2004). Toward a general model of instructional communication. Communication Quarterly, 52, Mehrabian, A. (1969). Attitudes inferred from non-immediacy of verbal communications. Journal of Verbal Learning & Verbal Behavior, 6, Mottet, T. P., Parker-Raley, J., Beebe, S. A., & Cunningham, C. (2007). Instructors who resist "college lite": The neutralizing effect of instructor immediacy on students' course-

7 workload violations and perceptions of instructor credibility and affective learning. Communication Education, 56, Mottet, T., & Richmond, V. (1998). An inductive analysis of verbal immediacy: Alternative conceptualization of relational verbal approach/ avoidance strategies. Communication Quarterly, 46, Mottet, T.P., Richmond, V.P. & McCroskey, J.C. (2005). Handbook of instructional communication: Rhetorical and relational perspectives. USA: Pearson. Myers, S. A. & Anderson, C. M. (2008). The fundamentals of small group communication. USA: Sage Publications, Inc. Myers, S. A. (2001). Perceived instructor credibility and verbal aggressiveness in the college classroom. Communication Research Reports, 18, Myers, S. A., & Martin, M. M. (2006). Understanding the source: Teacher credibility and aggressive communication traits. In T. P. Mottet, V. P. Richmond, & J. C. McCroskey (Eds.), Handbook of instructional communication: Rhetorical and relational perspectives (pp ). Boston: Allyn & Bacon. Myers, S. A., Zhong, M., & Guan, S. (1998). Instructor immediacy in the Chinese college classroom. Communication Studies, 49, Neuliep, J. W. (1997). A cross-cultural comparison of teacher immediacy in American and Japanese college classrooms. Communication Research, 24, Powell, R. G., & Harville, B. (1990). The effects of teacher immediacy and clarity on instructional outcomes: An intercultural assessment. Communication Education, 39, Richmond, V. P., & McCroskey, J. C. (1992). Power in the classroom. Communication, control and concern. USA: Routledge. Roach, K. D., & Byrne, P. R. (2001). A cross-cultural comparison of instructor communication in American and German classrooms. Communication Education, 50, Schrodt, P. (2003). Students' appraisals of instructors as a function of students' perceptions of instructors' aggressive communication. Communication Education, 52, Schrodt, P., Witt, P. L., Turman, P. D., Myers, S. A., Barton, M. H., & Jernberg, K. A. (2009). Instructor credibility as a mediator of instructors' prosocial communication behaviors and students' learning outcomes. Communication Education, 58, Simonds, C. J. (1997). Classroom understanding: An expanded notion of teacher clarity. Communication Research Reports, 14, Simonds, C. J., & Cooper, P. J. (2011). Communication for the classroom teacher. 9 th ed. USA: Pearson Allyn & Bacon. Σταμάτης, Π.Ι. (2013). Επικοινωνία στην εκπαίδευση. Αθήνα: Διάδραση. Zhang, Q., & Oetzel, J. G. (2006). Constructing and validating a teacher immediacy scale: A Chinese perspective. Communication Education, 55, Zhang, Q., & Zhang, J. (2005). Teacher clarity: Effects on classroom communication apprehension, student motivation, and learning in Chinese college classrooms. Journal of Intercultural Communication Research, 34, Zhang, Q., Oetzel, J. G., Gao, X., Wilcox, R. G., & Takai, J. (2007). A further test of immediacy-learning models: A cross-cultural investigation. Journal of Intercultural Communication Research, 36, 1-13.

8 ΣΥΜΠΟΣΙΟ Η ΣΧΟΛΙΚΗ ΓΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΑΤΟΜΙΚΗ, ΟΜΑΔΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Συντονισμός: ΚΑΘ. ΑΝ. ΚΟΝΤΑΚΟΣ Συνομιλητές: ΚΑΘ. ΑΝ. ΚΟΝΤΑΚΟΣ, ΕΠΙΚ. ΚΑΘ. Γ. ΦΕΣΑΚΗΣ, ΕΚΛ. ΕΠΙΚ. ΚΑΘ. Π. ΣΤΑΜΑΤΗΣ, ΚΑΘ. ΦΡ. ΚΑΛΑΒΑΣΗΣ, ΚΑΘ. Ι. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ (ΤΕΠΑΕΣ, ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ) Εισαγωγή Στο συμπόσιο τίθενται από την οπτική της συστημικής θεωρίας προβληματισμοί σχετικά με τη γνώση, την ανάπτυξη και τη λειτουργία της ως αναδυτική δομή των κοινωνικών συστημάτων εντός του σχολείου δίνοντας έμφαση στην επικοινωνία και το ρόλο των ΤΠΕ. Θα προσεγγιστεί η σχολική γνώση μέσα από συστημική προσέγγιση, κατά την οποία ο άνθρωπος και οι εκπαιδευτικοί οργανισμοί προσδιορίζονται ως νοήμονα συστήματα σε αλληλεπίδραση με το περιβάλλον τους. Η γνώση αποτελεί θεμελιώδες συστατικό και λειτουργικό στοιχείο αυτών των συστημάτων και συνιστά μέρος της ταυτότητάς τους. Θα προσπαθήσουμε να δούμε τη σχολική γνώση μέσα από δυο τουλάχιστον διαδρομές. Αναδυόμενη μέσα από τις αλληλεπιδράσεις και τις εσωτερικές διεργασίες των συστημάτων, αλλά και μετασχηματίζουσα τα ίδια τα συστήματα και τα σύνορά τους. Μέσα από αυτό το πολύπλοκο πλαίσιο θα επιχειρήσουμε να αναδείξουμε τη σημασία της οργάνωσης και της διαχείρισης της γνώσης στο σχολικό περιβάλλον για την ανάπτυξη ατομικής και συλλογικής νοημοσύνης. Προσωπική vs. Σχολική γνώση: Η ανάπτυξη της γνώσης ως αυτοαναφορική και αυτοποιητική λειτουργία των ψυχικών και κοινωνικών συστημάτων Καθ. Αναστάσιος Κοντάκος Η συστημική θεωρία ως θεωρία των κοινωνικών συστημάτων του Λούμαν έχει διαμορφώσει ένα νέο δυναμικό και ανατρεπτικό πλαίσιο παιδαγωγικού προβληματισμού, σχεδιασμού και στοχασμού, το οποίο όμως δεν έχει διεισδύσει ακόμα ως αναλυτικό και ερμηνευτικό εργαλείο της εκπαίδευσης σε ικανοποιητικό βαθμό εντός των επιστημονικών ορίων του επίσημου παιδαγωγικού ντισκούρς. Στην παρούσα θεωρητική εισήγηση επιχειρείται μια συστημική προσέγγιση του φαινομένου της γνώσης σε διάφορα δομικά συζευγμένα συστήματα αναφοράς. Συγκεκριμένα η γνώση προσεγγίζεται ως διαδικασία σε επίπεδο ψυχικών, δηλαδή

9 συνειδησιακών συστημάτων και σε επίπεδο οργανώσεων (υποσυστημάτων) και συστημάτων, δηλαδή συμβολικών ή νοηματικών συστημάτων. Όλα τα στοιχεία σχετικά με τη γνώση υπογραμμίζουν ότι πρόκειται για μια αυτοαναφορική και αυτοποιητική, ανοικτή μεν αλλά τελεστικά κλειστή διαδικασία. Η ανάπτυξη της γνώσης ως ατομική, συλλογική και κοινωνική διαδικασία αποτελεί και την κεντρική λειτουργία του σχολείου, τη δια της διδασκαλίας μάθηση. Στην παρούσα εισήγηση επιχειρείται μια χαρτογράφηση των διασυνδέσεων των δομών γνώσης και στα τρία αυτά επίπεδα. Η συστημική προσέγγιση και η Πληροφορική στην εκπαίδευση. Θεωρητικές προσεγγίσεις της Πληροφορικής και των ΤΠΕ στην εκπαίδευση, παρανοήσεις και ιστορική εξέλιξη. Γεώργιος Φεσάκης, Επικ. Καθ. "Computer science is no more about computers than astronomy is about telescopes." Edsger Dijkstra Η Πληροφορική, ως επιστημονικός κλάδος που η γέννηση του συνδέεται άμεσα ιστορικά με την εμφάνιση της συστημικής σκέψης, είναι φυσικό να αναμένεται να γίνει γέφυρα για την πρόσβαση των παιδιών στην συστημική προσέγγιση. Αντίθετα στην πράξη εμφανίζεται μια μάλλον μυωπική και συντηρητική προσέγγιση στην ενσωμάτωση της στα εκπαιδευτικά συστήματα που δεν έχει αποδώσει ακόμα όσα θα ήταν δυνατό. Στο συμπόσιο θα εισαχθεί σύντομα η εξέλιξη των προσεγγίσεων της εισαγωγής και ενσωμάτωσης των ΤΠΕ και της Πληροφορικής στα εκπαιδευτικά συστήματα. Στην πορεία της προσπάθειας αυτής έχουν εμφανισθεί διάφορες προσεγγίσεις καθώς και εννοιολογικές παρανοήσεις, όπως είναι φυσικό άλλωστε σε μια διαδικασία προσαρμογής και μάθησης. Ειδικότερα διακρίνουμε τα διάφορα μοντέλα ενσωμάτωσης των ΤΠΕ (κάθετο, οριζόντιο, πραγματολογικό, 1-1, BYOD, MOOC, flipped classroom κ.α.) που υπαγορεύονται από τεχνολογικούς και εκπαιδευτικούς παράγοντες, κυρίως όμως εστιάζουμε στην εννοιολογική προσέγγιση των ΤΠΕ και της Πληροφορικής εξετάζοντας σημαντικής επίδρασης προσεγγίσεις: εποπτικό μέσο, νοητικό εργαλείο, μαθησιακό περιβάλλον, πληροφοριακός εγγραμματισμός, ψηφιακός εγγραμματισμός, και ιδιαίτερα την σύγχρονη προσέγγιση της υπολογιστικής σκέψης. Η υπολογιστική σκέψη είναι μια οπτική για την εισαγωγή και την αξιοποίηση της Πληροφορικής στην εκπαίδευση βασισμένη στη συστημική προσέγγιση η οποία άλλωστε αποτελεί θεμέλιο και της ίδιας της Πληροφορικής. Με δύο λόγια η υπολογιστική σκέψη πρεσβεύει την ανάγκη να εφοδιαστούν οι μαθητές της γενικής εκπαίδευσης με έννοιες και μεθοδολογίες από την Πληροφορική που θα τους επιτρέψουν να αναπτύξουν την ικανότητα επίλυσης πολύπλοκων προβλημάτων αξιοποιώντας τους υπολογιστικούς πόρους. Στόχος της τοποθέτησης είναι να αναπτυχθεί ένα νήμα διαλόγου στο πλαίσιο του συμποσίου προς την κατεύθυνση του ρόλου της πληροφορικής για την ανάπτυξη της συστημικής σκέψης των παιδιών της γενικής εκπαίδευσης. Μετά την σύντομη παρουσίαση των εννοιών και των δεδομένων θα γίνει συζήτηση.

10 Ενδεικτική βιβλιογραφία Denning, P. J The profession of IT Beyond computational thinking. Commun. ACM 52, 6 (Jun. 2009), Henderson, P. B., Cortina, T. J., and Wing, J. M Computational thinking. In Proceedings of the 38th SIGCSE Technical Symposium on Computer Science Education (Covington, Kentucky, USA, March 07-11, 2007). SIGCSE '07. ACM, New York, NY, Orr, G Computational thinking through programming and algorithmic art. In SIGGRAPH 2009: Talks (New Orleans, Louisiana, August 03-07, 2009). SIGGRAPH '09. ACM, New York, NY, 1-1 Papert S., An Exploration in the Space of Mathematics Educations, This article appeared in the International Journal of Computers for Mathematical Learning, Vol. 1, No. 1, pp Wing, J Computational thinking. J. Comput. Small Coll. 24, 6 (Jun. 2009), 6-7. Wing, J. M Computational thinking. Commun. ACM 49, 3 (Mar. 2006), Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, COM(2009)640, 25/11/2009, Βασικές ικανότητες για έναν κόσμο που αλλάζει.

11 Από τα σημεία στο σύνολο και στο σύστημα Καθ. Φραγκίσκος Καλαβάσης ή ή. ή και Τα σημεία έχουν το καθένα τη θέση και τη σημασία του. Αν τα δούμε ως σύνολο, αν δηλαδή γνωρίζουμε ότι αυτά και μόνον αυτά ανήκουν σε μια ενότητα και μόνον σε αυτή, περιέχουν και περιέχονται στο νόημα του συνόλου των συγκεκριμένων σημείων. Από τα σημεία και την έννοια του ανήκειν αποκτά νόημα η ενότητα, όπως συμβαίνει σε ένα βιβλίο με τα κεφάλαιά του και με την αναγραφή τους στη σελίδα των περιεχομένων του. Αντίστοιχα οι σχολικές γνώσεις της πρώτης ώρας, της δεύτερης, κλπ. έχουν μιαν απόλυτη αλλά και σχετική σημασία μέσα στη σημασία της σχολικής ημέρας και του ωρολογίου προγράμματος. Αντίστοιχα συμβαίνει με τις γνώσεις της κάθε τάξης και της κάθε βαθμίδας. Διαφορετικό νόημα αποκτούν τα σημεία και το σύνολο εάν μπορέσουμε να δούμε και να πούμε τις συνδέσεις μεταξύ τους, ακόμη περισσότερο εάν οι συνδέσεις αυτές αντιστοιχούν και μοντελοποιούνται σε κάποια λογική δομή. Συμπληρώνουμε στη συνέχεια την αντίληψή μας με τις ιδιότητες της συγκεκριμένης δομής, καθώς και με τις σχέσεις της δομής με το εκάστοτε περιβάλλον και με τις δυνατότητες μετασχηματισμών της δομής που οι σχέσεις και ιδιότητες συνεπάγονται. Μέσα σε αυτό το πλέγμα μπορούμε να αντιληφθούμε πλέον την ανάδυση, την ιεράρχηση, τη λειτουργία, τις συνδέσεις και τους μετασχηματισμούς της γνώσης. Θα παρουσιάσουμε συγκεκριμένα παραδείγματα, καθώς και το μοντέλο του πενταγώνου για τη αλληλεπίδραση του μαθητή με τη σχολική μονάδα στη μαθησιακή διεργασία. Σχετικές αναφορές υπάρχουν στους 6 τόμους της σειράς Θέματα Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού, επιμέλεια Α. Κοντάκος και Φ. Καλαβάσης, εκδόσεις Ατραπός και εκδόσεις Διάδραση.

12 Η προσέγγιση της γνώσης από τη σκοπιά τριών επιστημολογικών θέσεων: Συνέπειες για το σχεδιασμό των αναλυτικών προγραμμάτων. Καθηγητής, Ιωάννης Χατζηγεωργίου Στο ερώτημα σχετικά με την πιο αξιολόγηση γνώση μπορεί να δοθεί έμμεσα μια απάντηση από τη σκοπιά τριών διαφορετικών θέσεων ως προς το τι θεωρείται γνώση. Αυτές οι θέσεις αποτέλεσαν τις βάσεις της παραδοσιακής/ακαδημαϊκής, της προοδευτικής και της ανθρωπιστικής εκπαίδευσης. Παρόλο που ιδέες και από τα τρία εκπαιδευτικά ρεύματα ή σχολές φαίνεται να υιοθετούνται, ή τουλάχιστον να θεωρούνται σημαντικές, από τους εκπαιδευτικούς, η διαφορετική άποψη όσον αφορά το τι θεωρείται γνώση θέτει ένα μεγάλο πρόβλημα σχετικά όχι μόνο με την επιστημολογική βάση του αναλυτικού προγράμματος, αλλά και με το πώς τα ίδια τα παιδιά στα σχολεία μπορούν να προσεγγίσουν το θέμα της πιο αξιόλογης γνώσης.

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των

α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ΔΕΠΠΣ ΑΠΣ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ α. η παροχή γενικής παιδείας, β. η καλλιέργεια των δεξιοτήτων του μαθητή και η ανάδειξη των ενδιαφερόντων του, γ. η εξασφάλιση ίσων ευκαιριών και δυνατοτήτων μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ. Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ. Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων 1. Οι ψηφιακές τεχνολογίες ως γνωστικά εργαλεία στην υποστήριξη της διδασκαλίας και της μάθηση

Διαβάστε περισσότερα

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών ΟιΤΠΕχαρακτηρίζουνόλαταμέσαπουείναιφορείς άυλων μηνυμάτων (χαρακτήρες, εικόνες, ήχοι). Η αξιοποίησή

Διαβάστε περισσότερα

Παρατήρηση διδασκαλίας. Εργαλείο βελτίωσης της εκπαιδευτικής αποτελεσματικότητας

Παρατήρηση διδασκαλίας. Εργαλείο βελτίωσης της εκπαιδευτικής αποτελεσματικότητας Παρατήρηση διδασκαλίας Εργαλείο βελτίωσης της εκπαιδευτικής αποτελεσματικότητας Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα Ο μάχιμος εκπαιδευτικός, αποτελεί, καθοριστικό παράγοντα για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Οι τρεις διαστάσεις της μάθησης Αλέξης Κόκκος Ο Knud Illeris, ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός της μάθησης σήμερα, στο κείμενό του «Μια

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 3 Μαρτίου 2012 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

Εμπλουτισμός σχολικών εγχειριδίων με μαθησιακά αντικείμενα: το μεθοδολογικό πλαίσιο των ομάδων σχεδιασμού ανάπτυξης

Εμπλουτισμός σχολικών εγχειριδίων με μαθησιακά αντικείμενα: το μεθοδολογικό πλαίσιο των ομάδων σχεδιασμού ανάπτυξης ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ Αξιοποίηση Ψηφιακού Εκπαιδευτικού Περιεχομένου για τη Διδασκαλία Γνωστικών Αντικειμένων Κέρκυρα, 18.06.15 Εμπλουτισμός σχολικών εγχειριδίων με μαθησιακά αντικείμενα: το μεθοδολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει. Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ

Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει. Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ Αυθεντικό πλαίσιο μάθησης και διδασκαλίας για ένα σχολείο που μαθαίνει Κατερίνα Κασιμάτη Επικ. Καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τμήματος ΑΣΠΑΙΤΕ Ορισμός αυθεντικής μάθησης Αυθεντική μάθηση είναι η μάθηση που έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΠANEΠIΣTHMIO AIΓAIOY ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ

ΠANEΠIΣTHMIO AIΓAIOY ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠANEΠIΣTHMIO AIΓAIOY ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «Διδακτική Θετικών Επιστημών και Τεχνολογίες της

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα Εκπαίδευσης με σκοπό τη Διδασκαλία με χρήση Ψηφιακών Τεχνολογιών

Μοντέλα Εκπαίδευσης με σκοπό τη Διδασκαλία με χρήση Ψηφιακών Τεχνολογιών 1ο Κεφάλαιο Μοντέλα Εκπαίδευσης με σκοπό τη Διδασκαλία με χρήση Ψηφιακών Τεχνολογιών Τις τελευταίες δεκαετίες, οι επιστημονικές ενώσεις, οι συνδικαλιστικοί φορείς και εκπαιδευτικοί της πράξης μέσω συνεδρίων

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια: Ελισάβετ Λαζαράκου Σχολική Σύμβουλος, 28 η Περιφέρεια Δημοτικής Εκπαίδευσης Αττικής

Επιμέλεια: Ελισάβετ Λαζαράκου Σχολική Σύμβουλος, 28 η Περιφέρεια Δημοτικής Εκπαίδευσης Αττικής Φ.Ε.Κ. τεύχος Β αρ. φύλλου 303/13-03-2003, Παράρτημα Α, Μάιος 2003 Επιμέλεια: Ελισάβετ Λαζαράκου Σχολική Σύμβουλος, 28 η Περιφέρεια Δημοτικής Εκπαίδευσης Αττικής Βασικός σκοπός της αξιολόγησης του μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑΔΟΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΟΜΑΔΟΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Δρ Κωνσταντίνα Κηροποιού Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Καβάλας ΟΜΑΔΟΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Ομαδοσυνεργατική μάθηση. Γιατί; Στη σύγχρονη εποχή, κοινωνικοί παράγοντες, όπως

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακός εμπλουτισμός σχολικών εγχειριδίων: Ένα βήμα για τη νοηματοδοτημένη παιδαγωγική αξιοποίηση των ΤΠΕ

Ψηφιακός εμπλουτισμός σχολικών εγχειριδίων: Ένα βήμα για τη νοηματοδοτημένη παιδαγωγική αξιοποίηση των ΤΠΕ Ψηφιακός εμπλουτισμός σχολικών εγχειριδίων: Ένα βήμα για τη νοηματοδοτημένη παιδαγωγική αξιοποίηση των ΤΠΕ Τάσος Μικρόπουλος Συντονιστής ψηφιακού εμπλουτισμού βιβλίων Φυσικής H ψηφιακή στρατηγική για την

Διαβάστε περισσότερα

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών

3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών 3 βήματα για την ένταξη των ΤΠΕ: 1. Εμπλουτισμός 2. Δραστηριότητα 3. Σενάριο Πέτρος Κλιάπης-Όλγα Κασσώτη Επιμόρφωση εκπαιδευτικών Παρουσίαση βασισμένη στο κείμενο: «Προδιαγραφές ψηφιακής διαμόρφωσης των

Διαβάστε περισσότερα

Π. Καριώτογλου. Παιδαγωγική Σχολή, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας

Π. Καριώτογλου. Παιδαγωγική Σχολή, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΥΠΗΡΕΤΟΥΝΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΙΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ: ΤΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ STED Π. Καριώτογλου Παιδαγωγική Σχολή, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας Η παρουσίαση γίνεται στο πλαίσιο του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ/ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ/ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ/ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Σύμφωνα με τη διεθνώς επικρατούσα ακαδημαϊκή πρακτική, παρατίθενται οι παρακάτω συνοπτικές οδηγίες για τη συγγραφή πτυχιακής ή διπλωματικής

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα: Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φωκίδας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο:

Τμήμα: Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φωκίδας. Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: Τμήμα: Προσχολικής & Πρωτοβάθμιας Φωκίδας Φορέας ιεξαγωγής: ΠΕΚ Λαμίας Συντονιστής: ημητρακάκης Κωνσταντίνος Τηλέφωνο: 2231081842 Χώρος υλοποίησης: ΕΚΦΕ Φωκίδας Υπεύθυνος: Μπεμπή Ευαγγελία Τηλέφωνο επικοινωνίας:

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση της κριτικής διδασκαλίας. Περιεχόμενο ή διαδικασία? Βασικό δίλημμα κάθε εκπαιδευτικού. Περιεχόμενο - η γνώση ως μετάδοση πληροφορίας

Η ανάλυση της κριτικής διδασκαλίας. Περιεχόμενο ή διαδικασία? Βασικό δίλημμα κάθε εκπαιδευτικού. Περιεχόμενο - η γνώση ως μετάδοση πληροφορίας Η ανάλυση της κριτικής διδασκαλίας Περιεχόμενο ή διαδικασία? Βασικό δίλημμα κάθε εκπαιδευτικού Περιεχόμενο - η γνώση ως μετάδοση πληροφορίας Διαδικασία η γνώση ως ανάπτυξη υψηλών νοητικών λειτουργιών (

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής, Πανεπιστήμιο Κύπρου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Δυναμικό Μοντέλο Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ / ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

ΕΝΙΑΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ / ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΝΙΑΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ / ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ Ο κάθε εκπαιδευτικός λειτουργός αποτελεί ξεχωριστή περίπτωση και έτσι πρέπει να αντιμετωπίζεται κατά την αξιολόγηση του. Για αντικειμενική

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες

Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Εκπαιδευτικές Αλλαγές και Καινοτομίες Δρ. Παρασκευή Χατζηπαναγιώτου Επίκουρη Καθηγήτρια Εκπαιδευτικής Διοίκησης Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου P.Chatzipanagiotou@euc.ac.cy Ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 email: gpalegeo@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της Πληροφορικής" εννοούμε τη μελέτη,

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή μαθήματος. Εαρινό εξάμηνο 2009-2010. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail.

Περιγραφή μαθήματος. Εαρινό εξάμηνο 2009-2010. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail. Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής I Εαρινό εξάμηνο 2009-2010 Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Μέθοδος Project Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) «Αρχιμήδης ΙΙΙ Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής

Διαβάστε περισσότερα

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Δρ Κώστας Χαμπιαούρης Επιθεωρητής Δημοτικής Εκπαίδευσης Συντονιστής Άξονα Αναλυτικών

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΔΙΚΤΥΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κιουτσιούκη Δήμητρα, 485 Τελική δραστηριότητα Φάση 1 :Ατομική μελέτη 1. Πώς θα περιγράφατε το ρόλο της τεχνολογίας στην εκπαιδευτική καινοτομία; Οι Web

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

Σαφής διάκριση της διαμορφωτικής από τη συγκριτική / τελική αξιολόγηση

Σαφής διάκριση της διαμορφωτικής από τη συγκριτική / τελική αξιολόγηση I Διευθυντική Περίληψη Τo Προτεινόμενο Σύστημα Αξιολόγησης (ΠΣΑ) στηρίζεται σε ένα σύνολο αρχών οι οποίες διαμορφώνουν το θεωρητικό πλαίσιο της ανάπτυξης και της λειτουργίας του. Οι βασικές του αρχές έχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Η/Υ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Η/Υ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Η/Υ ΘΕΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΣΙΑΣΙΑΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ «ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης

Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΨΗΦΙΑΚΗ ΣΥΓΚΛΙΣΗ» Δράση 9.10 Υπηρεσία Υποστήριξης Τελικών Χρηστών των Βιβλιοθηκών και Κέντρων Πληροφόρησης ΚΥΡΙΩΣ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: 9.10.5 Ηλεκτρονικό ενημερωτικό και εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και

Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και Η αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μένη Τσιτουρίδου Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Παιδαγωγική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

Κομβικών Δεξιοτήτων. Αξιολόγηση. Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού #ATS2020

Κομβικών Δεξιοτήτων. Αξιολόγηση. Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού #ATS2020 Αξιολόγηση Κομβικών Δεξιοτήτων Ενίσχυση των κομβικών δεξιοτήτων των μαθητών/μαθητριών, μέσα από καινοτόμες προσεγγίσεις στη διδασκαλία, τη μάθηση και την αξιολόγηση Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση)

Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση) Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση) Γ. Γρηγορίου, Γ. Πλευρίτης Περίληψη Η έρευνα μας βρίσκεται στα πρώτα στάδια ανάπτυξης της. Αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 3 η Θεματική ενότητα: Ανάλυση μεθοδολογίας ερευνητικής εργασίας Σχεδιασμός έρευνας: Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική και Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών: Συνύπαρξη και παιδαγωγική πρακτική. Τάσος Μικρόπουλος Ιωάννα Μπέλλου Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Πληροφορική και Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών: Συνύπαρξη και παιδαγωγική πρακτική. Τάσος Μικρόπουλος Ιωάννα Μπέλλου Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Πληροφορική και Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών: Συνύπαρξη και παιδαγωγική πρακτική Τάσος Μικρόπουλος Ιωάννα Μπέλλου Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Πληροφορική και ΤΠΕ Η Πληροφορική και οι Τεχνολογίες της

Διαβάστε περισσότερα

Προσομοιώσεις και οπτικοποιήσεις στη μαθησιακή διαδικασία

Προσομοιώσεις και οπτικοποιήσεις στη μαθησιακή διαδικασία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Προσομοιώσεις και οπτικοποιήσεις στη μαθησιακή διαδικασία Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Η Δυναμική του Αποτελεσματικού Εκπαιδευτικού στη Σύγχρονη Πραγματικότητα

Η Δυναμική του Αποτελεσματικού Εκπαιδευτικού στη Σύγχρονη Πραγματικότητα Η Δυναμική του Αποτελεσματικού Εκπαιδευτικού στη Σύγχρονη Πραγματικότητα Δρ Έλενα Χριστοφίδου Συντονίστρια Προγραμμάτων Επιμόρφωσης Στελεχών της Εκπαίδευσης Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Απρίλιος 2014

Διαβάστε περισσότερα

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕΡΟΣ Α Οι προτεραιότητες στα Νέα Αναλυτικά Προγράμματα Λειτουργική Ανάλυση (copyright: Μαίρη

Διαβάστε περισσότερα

1. Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην εκπαιδευτική διαδικασία

1. Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην εκπαιδευτική διαδικασία 1. Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην εκπαιδευτική διαδικασία Ο διδακτικός σχεδιασμός (instructional design) εμφανίσθηκε στην εκπαιδευτική διαδικασία και στην κατάρτιση την περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΧΕΙ ΠΟΛΛΕΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΜΕΣΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΧΕΙ ΠΟΛΛΕΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΜΕΣΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ Α/Α ΣΤΟΧΟΙ (επιθυμητές γνώσεις-δεξιότητε ς-ικανότητες) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ (Τίτλοι) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ενδεικτικά σε ώρες) «ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΕΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ. Νικολιδάκης Συμεών, Τσάνταλη Καλλιόπη,

ΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ. Νικολιδάκης Συμεών, Τσάνταλη Καλλιόπη, ΕΠΑΝΕΓΓΡAΦΟΝΤΑΣ ΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Νικολιδάκης Συμεών, simosnikoli@yahoo.gr Τσάνταλη Καλλιόπη, calliopetsantali@yahoo.gr ta oo Εισαγωγή Στην

Διαβάστε περισσότερα

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη 33 Πρόταση διδασκαλίας με τη χρήση των ΤΠΕ στο μάθημα της Μελέτης Περιβάλλοντος της Δ τάξης Δημοτικού: Μαθαίνω για τα σημαντικά έργα που υπάρχουν στην Ελλάδα μέσα από το google earth Καρτσιώτου Θωμαϊς

Διαβάστε περισσότερα

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική

Υ.Α Γ2/6646/ Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική Υ.Α Γ2/6646/20-11-97 Επιµόρφωση καθηγητών στο ΣΕΠ και τη Επαγγελµατική Συµβουλευτική ΥΠΕΠΘ-Γ2/6646120.Ι 1.97 Ενηµέρωση για το πρόγραµµα επιµόρφωσης Καθηγητών στο Σχολικό Επαγγελµατικό Προσανατολισµό και

Διαβάστε περισσότερα

«Η παιδαγωγική αξία της αξιολόγησης του μαθητή» Δρ. Χριστίνα Παπαζήση Σχολική Σύμβουλος Φυσικών Επιστημών

«Η παιδαγωγική αξία της αξιολόγησης του μαθητή» Δρ. Χριστίνα Παπαζήση Σχολική Σύμβουλος Φυσικών Επιστημών «Η παιδαγωγική αξία της αξιολόγησης του μαθητή» Δρ. Χριστίνα Παπαζήση Σχολική Σύμβουλος Φυσικών Επιστημών Ρωτώ τον εαυτό μου Κάνε αυτήν την απλή ερώτηση στον εαυτό σου, κάθε πρωί στην πορεία σου για το

Διαβάστε περισσότερα

Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών

Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών Ανοίγοντας την Εκπαίδευση μέσω των νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 23 Φεβρουαρίου 2013 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ Δ/ΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ. Μανώλης Πατσαδάκης

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ Δ/ΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ. Μανώλης Πατσαδάκης ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ Δ/ΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Μανώλης Πατσαδάκης Γιατί Αξιολόγηση των Μαθητών; ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΛΟΓΗ Υποστηρίζει την επίτευξη των γενικών εκπ/κών στόχων της

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 93Κ ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «Έννοιες

Διαβάστε περισσότερα

Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι

Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι Αναστάσιος Μικρόπουλος Εργαστήριο Εφαρμογών Εικονικής Πραγματικότητας στην Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Τεχνολογίες μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο Παρουσίαση από τις: Φροσούλα Πατσαλίδου, ερευνήτρια, & Μαίρη Κουτσελίνη, επιστημονική υπεύθυνη του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΕ2 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Β ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έργου EUfolio

Αποτελέσματα Έργου EUfolio http://www.eufolio.eu Αποτελέσματα Έργου EUfolio Ημερίδα «Ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία Λευκωσία, 16 Μαΐου 2015 Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Υπουργείο

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1: Παρουσίαση μαθήματος. Διδάσκων: Βασίλης Κόμης, Καθηγητής

Ενότητα 1: Παρουσίαση μαθήματος. Διδάσκων: Βασίλης Κόμης, Καθηγητής Διδακτική της Πληροφορικής: Ερευνητικές προσεγγίσεις στη μάθηση και τη διδασκαλία Μάθημα επιλογής B εξάμηνο, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

Εργάστηκαν οι: Δαρειώτη Φωτεινή, 111320130032 Κανέλλη Ζωή-Ειρήνη, 11320130041 Έλενα Τσιάρλεστον, 113201300163

Εργάστηκαν οι: Δαρειώτη Φωτεινή, 111320130032 Κανέλλη Ζωή-Ειρήνη, 11320130041 Έλενα Τσιάρλεστον, 113201300163 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Εργάστηκαν οι: Δαρειώτη Φωτεινή, 111320130032 Κανέλλη Ζωή-Ειρήνη, 11320130041 Έλενα Τσιάρλεστον, 113201300163 Υπεύθυνη Καθηγήτρια: Ζαχαρούλα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας

Η διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας Η διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας Εισαγωγικά Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Π.Ι.Κ. Προβληματιζόμαστε... Τι εννοούμε με τον όρο Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνίας (Τ.Π.Ε.) και τι

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός

Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός Πότε ένας δάσκαλος θα κρίνεται ελλιπής και πότε εξαιρετικός Στο σχέδιο της αξιολόγησης το μεγαλύτερο μέρος (περισσότερες από 5.000 λέξεις!) καταλαμβάνεται από αναλυτικές οδηγίες για το πώς ο διδάσκων μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Συναισθηματική Νοημοσύνη

Συναισθηματική Νοημοσύνη Πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης E-Learning Συναισθηματική Νοημοσύνη E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Σχολικό Έτος: 2014-2015 Σχολική Μονάδα: ΓΕΛ ΚΡΑΝΙΔΙΟΥ Τίτλος Ερευνητικής Εργασίας: Εργαλεία Web 2.0 για την τάξη ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού

Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε και Στ Δημοτικού Το ΔΕΠΠΣ- ΑΠΣ των Φυσικών Επιστημών της Ε Τα Νέα Διδακτικά Βιβλία των Φυσικών Επιστημών της Ε Ειδικοί σκοποί ΑΠΣ Κατανόηση: φυσικού κόσμου νόμων που τον διέπουν φυσικών φαινομένων διαδικασιών που οδηγούν

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών MA in Education (Education Sciences) ΑΣΠΑΙΤΕ-Roehampton ΠΜΣ MA in Education (Education Sciences) Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Εκπαίδευση (Επιστήμες της Αγωγής),

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Η θέση της Πανελλήνιας Ένωσης Καθηγητών Πληροφορικής Επιμέλεια κειμένου: Δ.Σ. ΠΕΚαΠ κατόπιν δημόσιας διαβούλευσης των μελών της Ένωσης από 20/07/2010. Τελική έκδοση κειμένου:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

COMPETENCIES για την ΕΑΑ και ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ. Δρ. Αραβέλλα Ζαχαρίου. Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Πεδουλά, 4-5 Φεβρουαρίου 2012

COMPETENCIES για την ΕΑΑ και ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ. Δρ. Αραβέλλα Ζαχαρίου. Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Πεδουλά, 4-5 Φεβρουαρίου 2012 Η Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη ως πλαίσιο Εκπαίδευσης Νεοδιορισθέντων Εκπαιδευτικών: Ποιοτικοί Εκπαιδευτικοί για Ποιοτική Εκπαίδευση ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ/ΠΑΙΔΙ/0308(ΒΙΕ)/07 COMPETENCIES για την ΕΑΑ και

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 7: Εισαγωγή στη Διδακτική Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

H Συμβολή της Υπολογιστικής Σκέψης στην Προετοιμασία του Αυριανού Πολίτη

H Συμβολή της Υπολογιστικής Σκέψης στην Προετοιμασία του Αυριανού Πολίτη H Συμβολή της Υπολογιστικής Σκέψης στην Προετοιμασία του Αυριανού Πολίτη Κοτίνη Ι., Τζελέπη Σ. Σχ. Σύμβουλοι Κ. Μακεδονίας στην οικονομία, στη τέχνη, στην επιστήμη, στις ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες.

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας

5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5. Η εκπαίδευση στην Κοινωνία της Πληροφορίας 5.1 Εισαγωγή 5.2 Τα βασικά χαρακτηριστικά της συντελούμενης αλλαγής 5.3 Οι νέες προτεραιότητες 5.4 Τα συστατικά στοιχεία του νέου εκπαιδευτικού περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση προλογοσ Το βιβλίο αυτό αποτελεί καρπό πολύχρονης ενασχόλησης με τη θεωρητική μελέτη και την πρακτική εφαρμογή του παραδοσιακού χορού και γράφτηκε με την προσδοκία να καλύψει ένα κενό όσον αφορά το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Π ρ ο α ι ρ ε τ ι κό σ ε μ ι ν ά ρ ι ο ε π ι μ ό ρ φ ω σ η ς. Νοέμβριος 2015 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος }

Π ρ ο α ι ρ ε τ ι κό σ ε μ ι ν ά ρ ι ο ε π ι μ ό ρ φ ω σ η ς. Νοέμβριος 2015 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος } Π ρ ο α ι ρ ε τ ι κό σ ε μ ι ν ά ρ ι ο ε π ι μ ό ρ φ ω σ η ς Νοέμβριος 2015 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος } Είδη αξιολόγησης: αρχική-διαγνωστική, συντρέχουσαδιαμορφωτική, τελική Μορφές

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγητής Λοΐζος Σοφός ΠΤΔΕ Πανεπιστήμιο Αιγαίου www.lsofos.com

Αν. Καθηγητής Λοΐζος Σοφός ΠΤΔΕ Πανεπιστήμιο Αιγαίου www.lsofos.com 1. Περιεχόμενα 2. Παιδαγωγική Επιστήμη (35 θέματα)... 4 1. Επιστημονικό αντικείμενο στο πεδίο των σπουδών Παιδαγωγικής Επιστήμης... 4 2. Σχέση Θεωρίας και Πράξης (6 προσεγγίσεις Duncker)... 4 3. Δυσχέρειες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Σκεπτικό της δραστηριότητας Βασική ιδέα του σεναρίου

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Σκεπτικό της δραστηριότητας Βασική ιδέα του σεναρίου ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Τίτλος: Ο Σωκράτης και η εποχή του Συγγραφέας: Καλλιόπη Στυλιανή Κοντιζά Γνωστικό Αντικείμενο: Ανθολόγιο Φιλοσοφικών Κειμένων Τάξη: Γ Γυμνασίου Κείμενο: Κεφάλαιο 3 ο : Σωκράτης και

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτης Αξιολόγησης 7.1: Επίτευξη των στόχων του σχολείου

Δείκτης Αξιολόγησης 7.1: Επίτευξη των στόχων του σχολείου Δείκτης Αξιολόγησης 7.1: Επίτευξη των στόχων του σχολείου ΤΟΜΕΑΣ 7: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Περιγραφή - Σκοπός: Η συνολική αποτίμηση της επίτευξης των στόχων του σχολείου σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση Ενότητα # 1.2: Η προοπτική των βασικών αρχών της φύσης των Φυσικών Επιστημών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Σεμιναριακό Εργαστήριο

Σεμιναριακό Εργαστήριο Σεμιναριακό Εργαστήριο Μέθοδοι και τεχνικές στη σύγχρονη Θρησκευτική Εκπαίδευση Εργαστήριο Ιστορίας και Κοινωνικών Επιστημών Πανεπιστημίου Αιγαίου Διδάσκουν: Πολύκαρπος Καραμούζης, (Πανεπιστήμιο Αιγαίου)

Διαβάστε περισσότερα

Σ. Κ. ΚΡΑΣΣΑΣ &Ν. Μ. ΣΑΛΤΕΡΗΣ. Σχολικοί Σύμβουλοι Δημοτικής Εκπαίδευσης Αττικής

Σ. Κ. ΚΡΑΣΣΑΣ &Ν. Μ. ΣΑΛΤΕΡΗΣ. Σχολικοί Σύμβουλοι Δημοτικής Εκπαίδευσης Αττικής Σ. Κ. ΚΡΑΣΣΑΣ &Ν. Μ. ΣΑΛΤΕΡΗΣ Σχολικοί Σύμβουλοι Δημοτικής Εκπαίδευσης Αττικής Περιληπτικά Τα δομικά στοιχεία της διδασκαλίας και βασικά ερωτήματα του διδάσκοντος Διάγραμμα διδασκαλίας Βασικά μοντέλα /

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα: Η Δυναμική Προσέγγιση

Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα: Η Δυναμική Προσέγγιση Εκπαιδευτική Ημερίδα «Αποτελεσματική Διδασκαλία: Προβληματισμοί Προτάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα:

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση και Web 2.0: Προκλήσεις και Προοπτικές

Εκπαίδευση και Web 2.0: Προκλήσεις και Προοπτικές Εκπαίδευση και Web 2.0: Προκλήσεις και Προοπτικές Charalambos Vrasidas www.cardet.org pambos@cardet.org Web 2.0 Επιχειρήματα υπέρ της ένταξης της τεχνολογίας (καινοτομίας) στη διδασκαλία Έχει εισβάλει

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Κωδικός Μαθήματος: ΠΔ1250 Διδάσκων Βασίλης Πανταζής, pantazisv@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο, 2 ο Μονάδες ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση. Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά

Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση. Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση 1 Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά 2 Περιεχόμενο παρουσίασης: Παρούσα κατάσταση-ελλείψεις-ανάγκες Μεθοδολογίες μάθησης συμβατές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα