BUY SMART+ Προμήθειες και προστασία του κλίματος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "BUY SMART+ Προμήθειες και προστασία του κλίματος"

Transcript

1 BUY SMART+ Πράσινες προμήθειες στην Ευρώπη Προμήθειες και προστασία του κλίματος Οδηγός πράσινων προμηθειών Ηλεκτρονικού Γραφειακού Εξοπλισμού με ενεργειακά και περιβαλλοντικά κριτήρια

2

3 Ο οδηγός αυτός συντάχθηκε στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού έργου «Buy smart+ Πράσινες προμήθειες στην Ευρώπη», το οποίο συγχρηματοδοτείται από το πρόγραμμα «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» ( Intelligent Energy Europe ). Έκδοση: Berliner Energieagentur GmbH Französische Straße 23, Berlin Website: Ανάπτυξη περιεχομένου: Rhônalpenergie-Environnement Catherine Premat and Laurent Cogérino Ημερομηνία: Ιούνιος 2012 Δήλωση αποποίησης ευθύνης: Η αποκλειστική ευθύνη για το περιεχόμενο αυτού του οδηγού ανήκει στους συγγραφείς. Δεν αντικατοπτρίζει απαραίτητα την γνώμη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ούτε η EACI (Executive Agency of Competitiveness & Ιnnovation), ούτε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ευθύνονται για οποιαδήποτε χρήση των παρεχόμενων πληροφοριών.

4 Πίνακας περιεχομένων GreenLabelsPurchase 1 1. Εισαγωγή 4 2. Εξοπλισμός, στατιστικά της ενεργειακής του κατανάλωσης και περιβαλλοντικές επιπτώσεις 5 3. Πράσινες δημόσιες προμήθειες 5 4. Στοχοθετημένα προϊόντα και σχετικά κριτήρια 7 5. Σήμανση στην ενέργεια και το περιβάλλον Ενεργειακό Αστέρι (Energy Star) (Τύπος II) Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Μηχανισμοί ελέγχου Κόστος Διαθεσιμότητα αγοράς Ευρωπαϊκό οικολογικό σήμα «Ecolabel» (Τύπος I) Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Μηχανισμοί ελέγχου Κόστος Διαθεσιμότητα αγοράς TCO (Τύπος I) Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Μηχανισμοί ελέγχου Κόστος Διαθεσιμότητα αγοράς Σήμανση CE Μπλε Άγγελος (Blue Angel) (Τύπος I) Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Φορείς πιστοποίησης σήμανσης 22 2

5 5.5.3 Μηχανισμοί ελέγχου Κόστος Διαθεσιμότητα αγοράς Σκανδιναβικός Κύκνος (Nordic Swan) (Τύπος I) Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Μηχανισμοί ελέγχου Κόστος Διαθεσιμότητα αγοράς EPEAT (Type II) Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Μηχανισμοί ελέγχου Κόστος Διαθεσιμότητα αγοράς Οδηγία RoHS Σύγκριση των σημάνσεων Πρακτικές οδηγίες προμήθειας και χρήσης, που εφαρμόζονται στον γραφειακό εξοπλισμό σύμφωνα με τα κριτήρια της βιώσιμης ανάπτυξης Κατευθυντήριες γραμμές για προμήθεια γραφειακού εξοπλισμού Συγκεκριμένες οδηγίες για προμήθεια εξοπλισμού γραφείου Διαδικαστική πρόταση: Πώς συντάσσεται ένας διαγωνισμός προμήθειας φιλικού προς το περιβάλλον και ενεργειακά αποδοτικού εξοπλισμού γραφείου; Λίστα συντομογραφιών 34 Παράρτημα 1 35 Παράρτημα 2 36 Παράρτημα

6 1. Εισαγωγή Σύμφωνα με έκθεση που εξέδωσε το Κοινό Κέντρο Ερευνών (Joint Research Center) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας σε ολόκληρη την ΕΕ αυξάνεται συνεχώς. Παρά την πληθώρα μέτρων που υιοθετήθηκαν, τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και στα διάφορα κράτη μέλη για τον περιορισμό της κατανάλωσής της και συνεπώς και των παραγόμενων εκπομπών CO 2, στον οικιακό τομέα αυξήθηκε κατά 10.8%, την περίοδο Συνεπώς αντισταθμίστηκε όλη η πρόοδος που είχε επιτευχθεί κατά τη διάρκεια αυτής της 5-ετούς περιόδου. Η ίδια έκθεση αναφέρει ότι η κατανάλωση ενέργειας στον τριτογενή τομέα (υπηρεσίες) είχε ακόμα μεγαλύτερη άνοδο (15.8%), ενώ η κατανάλωση στον βιομηχανικό τομέα ανήλθε στο 9.5%. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, η κατανάλωση ενέργειας που συνδέεται με τις τεχνολογίες της πληροφορίας και της επικοινωνίας (ΤΠΕ), έχει επίσης σημειώσει σημαντική αύξηση, ενώ επιπλέον αύξηση της τάξης του 40% έχει προβλεφθεί για τα επόμενα 10 χρόνια [σύμφωνα με το ISI 2003]. Αυτή η αύξηση έρχεται σε αντίφαση με τους στόχους που υιοθετήθηκαν από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ως μέρος της δέσμης μέτρων για την ενέργεια και το κλίμα. Η αντίφαση γίνεται ακόμα πιο ορατή όταν λαμβάνεται υπόψη η «ενσωματωμένη ενέργεια» και οι ανάλογες εκπομπές. Συνεπώς, ο εξοπλισμός γραφείου αποτελεί μια από τις πιο σημαντικές κατηγορίες κατανάλωσης ενέργειας στον τριτογενή τομέα, καθώς το μερίδιό του στη συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας κυμαίνεται μεταξύ 20% και 40%. Μελέτη που διενεργήθηκε από την εταιρεία Gartner και ενημερώθηκε από την GreenΙΤ έδειξε ότι ο εξοπλισμός υπολογιστών κατανάλωσε 830 TWh της παγκόσμιας ηλεκτρικής ενέργειας το 2008 και αυτή η κατανάλωση αναμένεται να φτάσει στο ύψος των 900 TWh εντός του Στις μονάδες υπολογιστών και τις συσκευές επικοινωνιών (τηλέφωνα, έξυπνα τηλέφωνα, κτλ.) θα αντιστοιχεί το 60% αυτής της παγκόσμιας κατανάλωσης. Για τον εξοπλισμό που βρίσκεται σε κατάσταση αναμονής αντιστοιχούν 47 ΤWh κάθε χρόνο. Αυτή η ποσότητα μεταφράζεται σε κόστος 6.4 εκατομμυρίων ευρώ, και σε 19 εκατομμύρια τόνους εκπομπών CO2. Με την απουσία ρυθμιστικών μέτρων, αυτό το επίπεδο κατανάλωσης της ενέργειας συνεχώς θα αυξάνεται. Σαν συνέπεια, το Ρυθμιστικό Συμβούλιο του Οικολογικού Σχεδιασμού ενέκρινε την πρόταση της Επιτροπής για υιοθέτηση ρυθμίσεων, με στόχο τη μείωση της κατανάλωσης της ηλεκτρικής ενέργειας σε όλες τις οικιακές και γραφειακές συσκευές, ενόσω βρίσκονται σε κατάσταση αναμονής. Αυτή η οδηγία οικολογικού σχεδιασμού μπορεί να εφαρμοστεί για όλες τις ηλεκτρικές συσκευές. Καθορίζει τη μέγιστη επιτρεπτή τιμή κατανάλωσης ενέργειας, για παράδειγμα σε γραφειακό εξοπλισμό, που βρίσκεται σε κατάσταση αναμονής. Από το 2010, η στοχοθετημένη κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για συσκευές που βρίσκονται σε κατάσταση απενεργοποίησης/αναμονής είναι 1 watt, με πρόθεση να φτάσει τα 0.5 watts μέσα στο Ο στόχος αυτής της Οδηγίας είναι να εξοικονομίσει 35 TWh ενέργειας το χρόνο έως το Στο πρώτο μέρος του παρόντος οδηγού παρουσιάζονται τα σημαντικότερα τεχνολογικά επιτεύγματα σχετικά με την ενέργεια για κάθε κατηγορία γραφειακού εξοπλισμού, μαζί με τις 1 Οδηγία Οικολογικού Σχεδιασμού: 4

7 ετήσιες πρότυπες τιμές κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιούνται ως βάση για τον υπολογισμό ενδεχόμενης εξοικονόμησης ενέργειας. Στη συνέχεια, παρουσιάζονται οι διάφορες ενεργειακές και περιβαλλοντικές ετικέτες και γίνεται σύγκριση των αντίστοιχων κριτηρίων τους, ενώ παράλληλα παρουσιάζεται η δυνατή εξοικονόμηση ενέργειας που απορρέει από την εφαρμογή αυτών των κριτηρίων. Επίσης παρέχονται προτάσεις για την αγορά γραφειακού εξοπλισμού, και επιπλέον, πρακτικές προτάσεις για την ενσωμάτωση των κριτηρίων ενεργειακής απόδοσης σε διαγωνισμούς και διαδικασίες δημοσίων προμηθειών. Σκοπός του οδηγού: Ο στόχος των προτάσεων που προωθούνται σε αυτό τον οδηγό είναι η καθιέρωση μιας λογικής και αποτελεσματικής πολιτικής για την προμήθεια προϊόντων, που συμβάλουν στη μείωση του ενεργειακού κόστους, ως μέρος της διαδικασίας προμήθειας γραφειακού εξοπλισμού. Η λογική χρήση των πηγών ενέργειας εξυπηρετεί την προστασία τόσο του κλίματος όσο και του περιβάλλοντος, διευκολύνοντας κατά συνέπεια την είσοδο σε μία βιώσιμη οικονομία. Είναι προφανές ότι η δυνατότητα για θετικά αποτελέσματα σε αυτόν τον τομέα θα μπορεί στη συνέχεια να έχει ευρέως θετικό αντίκτυπο στον πληθυσμό. 2. Εξοπλισμός, στατιστικά της ενεργειακής του κατανάλωσης και περιβαλλοντικές επιπτώσεις Εξυπηρετητές, κέντρα πληροφοριών, φωτοαντιγραφικές μηχανές, υπολογιστές και οθόνες είναι οι μεγαλύτεροι καταναλωτές ενέργειας στον τομέα ΤΠΕ. Επιπλέον, κάποιες συσκευές καταναλώνουν ακόμη περισσότερη ενέργεια όταν μπαίνουν σε κατάσταση αναμονής (όπως στην περίπτωση των εκτυπωτών και των μηχανών φαξ), ενώ άλλες καταναλώνουν ηλεκτρική ενέργεια ακόμα και όταν τερματιστούν (λειτουργία τερματισμού/αναμονής). Η σημαντική διείσδυση των ΤΠΕ σε όλο τον κόσμο προκαλεί μεγάλες περιβαλλοντικές προκλήσεις, των οποίων η πραγματική δυναμική συχνά δεν αναγνωρίζεται: η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας και οι εκπομπές αερίων θερμοκηπίου είναι αδιαμφισβήτητα κάποιες από αυτές, όπως επίσης και η εξάντληση των μη ανανεώσιμων ενεργειακών πόρων και η απόρριψη τοξικών ουσιών. 3. Πράσινες δημόσιες προμήθειες Ο όρος Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες (ΠΔΠ) νοείται ως "η διαδικασία κατά την οποία οι δημόσιες αρχές επιδιώκουν να προμηθεύονται αγαθά, υπηρεσίες και έργα με μειωμένο περιβαλλοντικό αντίκτυπο, καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους, όταν αυτά συγκρίνονται με αγαθά, υπηρεσίες και έργα με την ίδια πρωταρχική λειτουργία και θα είχαν προμηθευτεί υπό άλλες συνθήκες. Η Ενεργειακή πολιτική ΕΕ της Ευρωπαϊκής Ένωσης έθεσε ως στόχους 20% μείωση των εκπομπών CO 2, 20% μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, και 20% αύξηση στη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως το Ο στόχος της ενεργειακής αποδοτικότητας είναι ο μόνος μη δεσμευτικός στόχος στα επίπεδα της ΕΕ και επίσης αυτός που φαίνεται λιγότερο πιθανό να επιτευχθεί μέχρι το Οι τελευταίοι υπολογισμοί δείχνουν ότι με το σημερινό ρυθμό υλοποίησης μόνο το ήμισυ του στόχου θα επιτευχθεί. Για να υποστηριχθούν οι παραπάνω στόχοι ενεργειακής αποδοτικότητας τέθηκε σε εφαρμογή η οδηγία 2006/32/ΕΕ περί ενεργειακών υπηρεσιών, η οποία στο Άρθρο 5 απαιτεί οι αγοραστές του δημόσιου τομέα να προμηθεύονται ενεργειακά αποδοτικά προϊόντα και υπηρεσίες. 5

8 Πηγή: 2012, CEPS, Η υιοθέτηση πράσινων δημόσιων συμβάσεων στην ΕΕ των 27 Από τότε, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε διάφορες πρωτοβουλίες σχετικά με τις ΠΔΠ. Το 2008, τέθηκε ο στόχος για 50% πράσινες προμήθειες για το έτος 2010, δημοσιεύτηκε η εργαλειοθήκη των ΠΔΠ και θεσπίστηκαν ποικίλες νομοθετικές απαιτήσεις: Κανονισμός Αρ 106/2008: Κανονισμός Ενεργειακού Αστεριού (Energy Star ) Οδηγία 2009/33/ΕΕ: Οδηγία Καθαρών Οχημάτων (2009) Οδηγία 2010/30/ΕΕ: Οδηγία Επισήμανσης Κατανάλωσης Ενέργειας (2010) Οδηγία 2010/31/ΕΕ: Οδηγία Ενεργειακής Απόδοσης Κτιρίων (2010) Ακόμα, η στρατηγική της Ευρώπης για το 2020 έχει αναγνωρίσει τις δημόσιες προμήθειες σαν το κλειδί για την επίτευξη έξυπνης, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης. Τον Οκτώβριο του 2011, η Επιτροπή της ΕΕ εξέδωσε το Εγχειρίδιο Πράσινων Αγορών που παρέχει μια εισαγωγή για τις ΠΔΠ. Οι προμήθειες κατέχουν ιδανική θέση στους δημόσιους οργανισμούς και τις ιδιωτικές εταιρείες ώστε να διαδραματίσουν κεντρικό ρόλο μεταξύ προμηθευτών και αγοραστών, όταν οι προμηθευτές θεωρηθούν ως πηγές καινοτομιών. Οι δημόσιες αρχές ξοδεύουν περίπου δύο τρισεκατομμύρια Ευρώ ετησίως, το ισοδύναμο περίπου του 19% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της ΕΕ. Η συχνή ζήτηση οικολογικά αποδοτικών προϊόντων θα δώσει κίνητρο στους προμηθευτές να προσφέρουν περισσότερα προϊόντα και υπηρεσίες, που τηρούν τη σύγχρονη ποιότητα και τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις. Οι συμβάσεις με καινοτόμα χαρακτηριστικά θα αποτελέσουν μια από τις βασικές ικανότητες των εταιριών ώστε να διατηρούν αρκετά υψηλό ρυθμό καινοτομίας, σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο κόσμο. Οι πράσινες προμήθειες βοηθούν στην επίλυση περιβαλλοντικών θεμάτων, μειώνοντας τις 6

9 εκπομπές τοξικών αερίων και αερίων θερμοκηπίου. Επιλέγοντας πράσινα προϊόντα και υπηρεσίες, απελευθερώνονται λιγότερο επιβλαβείς ουσίες και διατηρούνται οι φυσικοί πόροι. Η μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων οδηγεί, κατά γενική ομολογία, σε μικρότερες βλάβες της υγείας. Η σύμβαση προμηθειών είναι επίσης ένα ισχυρό εργαλείο, το οποίο οι δημόσιες αρχές αλλά και οι ιδιωτικές εταιρείες μπορούν να χρησιμοποιήσουν, προκειμένου να μειώσουν τις εκπομπές τους σε CO 2 και να συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων τους που αφορούν στην κλιματική αλλαγή. Αν και μερικές φορές τα φιλικά προς το περιβάλλον προϊόντα είναι πιο δαπανηρά τη στιγμή της αγοράς τους, μπορούν να αποδειχθούν φθηνότερα σε βάθος χρόνου. 4. Στοχοθετημένα προϊόντα και σχετικά κριτήρια Γιατί να αγορασθεί ενεργειακά αποδοτικός και φιλικός προς το περιβάλλον γραφειακός εξοπλισμός; Οι πιθανοί λόγοι για να λάβει κανείς υπόψη περιβαλλοντικά κριτήρια ή κριτήρια ενεργειακής αποδοτικότητας στις διαδικασίες προμήθειας γραφειακού εξοπλισμού, είναι πολλαπλοί. - Η ενεργειακή αποδοτικότητα και η προστασία του περιβάλλοντος είναι, de facto, δύο αναπόσπαστα κομμάτια της πολιτικής της ΕΕ που διέπει την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, την αλλαγή του κλίματος και άλλων τομέων. Τα κράτη μέλη της ΕΕ πρέπει επομένως να ενσωματώνουν και τις ενεργειακές και τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις για την προμήθεια γραφειακού εξοπλισμού στις εθνικές τους πολιτικές. Η ΕΕ έχει εκδώσει μια υπενθύμιση ότι 15 εκατομμύρια υπολογιστές πωλούνται κάθε χρόνο στην Ευρώπη. Η ανάλυση κύκλου ζωής (ΑΚΖ) ενός υπολογιστή δείχνει ότι οι φάσεις κατασκευής και τέλους του κύκλου ζωής του αποτελούν τις σοβαρότερες περιβαλλοντικές οχλήσεις. - Tα ΑΗΗΕ (Απόβλητα Ηλεκτρικού και Ηλεκτρονικού Εξοπλισμού) είναι τα ταχύτερα αυξανόμενα απόβλητα στην Ε.Ε. και αναμένεται να αυξηθούν κατά 4% το χρόνο περίπου. Στη χώρα μας η ετήσια παραγωγή αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού εκτιμάται στους τόνους ετησίως και έχουν προσδιοριστεί από την ελληνική νομοθεσία ως ρεύμα αποβλήτων προτεραιότητας 2. - Ο κανονισμός Energy Star της ΕΕ (EC) αριθ. 106/2008 απαιτεί την αγορά ενεργειακά αποδοτικού γραφειακού εξοπλισμού. Από άποψη ενεργειακών χαρακτηριστικών και τιμής αγοράς του γραφειακού εξοπλισμού, ο δημόσιος τομέας έχει το πλεονέκτημα της μη απαίτησης κορυφαίας απόδοσης σχετικά με τις γραφικές απεικονίσεις και επομένως, θεωρητικά, καταναλώνει λιγότερη ενέργεια. Γενικά, τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του γραφειακού εξοπλισμού για το δημόσιο τομέα είναι η ασφάλεια, η συνδεσιμότητα και η συμβατότητα. Η σημαντική διείσδυση των ΤΠΕ σε όλο τον κόσμο προκαλεί μεγάλες περιβαλλοντικές προκλήσεις όπως αναφέρθηκε προηγουμένως. Αυτές οι επιπτώσεις γίνονται πρωτίστως αισθητές κατά τη διάρκεια της κατασκευής ενός προϊόντος και της διάθεσής του στο τέλος του κύκλου ζωής του, ενώ πρέπει να αναφερθούν και οι κοινωνικές επιπτώσεις που προκύπτουν από την παραγωγή τους στις αναδυόμενες χώρες. Οι ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές περιέχουν μια ποικιλία στοιχείων και υλικών. Οι εκπομπές που απελευθερώνονται κατά τη διάρκεια της κατασκευής ή της αποσυναρμολόγησης ορισμένων μερών τους είναι ιδιαίτερα επιβλαβείς τόσο για τους εργαζόμενους των 2 Ελληνικός οργανισμός ανακύκλωσης: 7

10 εργοστασίων όσο και για το περιβάλλον. Παρακάτω δίνεται ένα δείγμα των ουσιών που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή υπολογιστών: Οθόνες: βάριο, μόλυβδος Καλώδια και σύρματα: μόλυβδος (κατά τη συγκόλληση) Πλαίσιο: πολυβινυλοχλωρίδιο (PVC) (απελευθέρωση διοξινών κατά την καύση). Η ευρωπαϊκή οδηγία για τον περιορισμό επικίνδυνων ουσιών (RoHS) περιορίζει, χωρίς πλήρως να απαγορεύει, τις ποσότητες που μπορούν να περιέχονται σε ηλεκτρονικό εξοπλισμό για τις έξι ακόλουθες ουσίες: υδράργυρος, μόλυβδος, κάδμιο, εξασθενές χρώμιο, πολυβρωμοδιφαινύλια (PBB), και πολυβρωμοδιφαινυλαιθέρας (PBDE). Η ποσότητα των παραγόμενων ΑΗΗΕ αυξάνεται γρηγορότερα από την ικανότητά μας να ανακυκλώσουμε ή να επανεπεξεργαστούμε αυτά τα υλικά 3. Αυτή η κατάσταση εντείνει σοβαρές ανησυχίες, δεδομένου ότι τα ΑΗΗΕ αποτελούν μια σημαντική πηγή ρύπανσης και μείωσης των μη ανανεώσιμων πόρων. Η έλλειψη υποδομής επεξεργασίας ΑΗΗΕ έχει οδηγήσει σε εξαφάνιση μεγάλων ποσοτήτων χαλκού, χρυσού, ασημιού, παλλάδιου 17, ίνδιου και άλλων πολύτιμων πόρων. Η Ευρωπαϊκή πρωτοβουλία πράσινων δημόσιων προμηθειών, (ΠΔΠ) έχει ορίσει ότι οι κύριες περιβαλλοντικές επιπτώσεις των υπολογιστών είναι: - κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας και κατά συνέπεια εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO 2 ) - ρύπανση αέρα, εδάφους και νερού, σχηματισμός όζοντος (αιθαλομίχλη), βιοσυσσώρευση ή μόλυνση της τροφικής αλυσίδας και επιδράσεις στους υδρόβιους οργανισμούς, που όλα προέρχονται από τη χρήση επικίνδυνων ουσιών, π.χ. υδράργυρος από οθόνες υγρών κρυστάλλων (LCD) και ορισμένους επιβραδυντές φλόγας - αρνητικός αντίκτυπος στην υγεία των εργαζομένων, λόγω του θορύβου που δημιουργείται, ο οποίος προκαλεί πίεση σε άτομα ευαίσθητα σε τέτοιους ήχους περιβάλλοντος - χρήση μη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, και οι επικίνδυνες εκπομπές που παράγονται κατά τη διάρκεια της κατασκευής τους - παραγωγή αποβλήτων, συμπεριλαμβανομένης της συσκευασίας και της διάθεσης μετά το τέλος κύκλου ζωής. Υπολογιστές γραφείου Η κατανάλωση ενέργειας από τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές έχει αλλάξει ριζικά τα τελευταία χρόνια. Αυτή η εξέλιξη οφείλεται όχι μόνο στη λειτουργία του κύριου επεξεργαστή, αλλά και των επιμέρους στοιχείων του όπως οι μονάδες δίσκου, οι κάρτες γραφικών και η κεντρική μονάδα επεξεργασίας (ΚΜΕ). Η αυξανόμενη χρήση των ανεμιστήρων στα συστήματα υπολογιστών, με σκοπό την αποφυγή της υπερθέρμανσης της ΚΜΕ, παρέχει μια ένδειξη αυτής της αυξανόμενης ζήτησης ενέργειας. Επιπλέον, στις περισσότερες περιπτώσεις, η μονάδα δίσκου και η μονάδα CD-ROM σπάνια λειτουργούν και επομένως η επιρροή τους στη γενική ζήτηση ενέργειας είναι περιορισμένη. 3 GreenIT.fr, 2010, με βάση τις εκθέσεις που παρουσιάστηκαν από την ADEME (2006, 2008 and 2009). Υπολογισμοί για δεδομένα του έτους ?utm_source=feedburner&utm_medium=feed&utm_campaign=Feed%3A%20GreenIT%20%28GreenIT%29&utm_content=Goo gle%20reader 8

11 Για την κατασκευή ενός υπολογιστή γραφείου απαιτούνται πρώτες ύλες φορές περισσότερες από το βάρος του ενώ παράγεται χημική ρύπανση μεγαλύτερη από το βάρος του τελικού προϊόντος 5 : 164 κιλά αποβλήτων, εκ των οποίων τα 24 κιλά θεωρούνται ιδιαιτέρως τοξικά. Στο τέλος του κύκλου ζωής τους, πάρα πολλοί υπολογιστές καταλήγουν σε χωματερές. Τα τοξικά προϊόντα που περιέχουν, κυρίως βαριά μέταλλα, περνούν, μέσω του εδάφους, στον υδροφόρο ορίζοντα και τελικά στην τροφική αλυσίδα. Υπολογιστής Σε Ενεργοποιημένος γραφείου αναμονή Απενεργοποιημένος Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Διάρκεια χρήσης [ώρες/έτος] 2,279 3,196 3, Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] Πίνακας 1: Μέσες τιμές για υπολογιστή γραφείου εξοπλισμένου με 3 GΗz (ή ισοδύναμο) επεξεργαστή, ενσωματωμένη κάρτα γραφικών, 512 ΜΒ μνήμης (RAM) και σκληρό δίσκο 80-Gbyte, 2007, IVF Industrial Research and Development Corporation 6. Φορητοί υπολογιστές Η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας των φορητών υπολογιστών είναι αισθητά πιο μικρή από αυτή των υπολογιστών γραφείου. Η μειωμένη αυτή κατανάλωση οφείλεται σε μια πιο ενεργειακά αποδοτική αρχιτεκτονική, η οποία επιτρέπει μεγάλες περιόδους λειτουργίας χωρίς σύνδεση με το ηλεκτρικό δίκτυο. Η προσαρμογή της συχνότητας λειτουργίας προκειμένου να πληρούνται τα πρότυπα χρήσης μειώνει τη γενική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, ωστόσο, η πολυπλοκότητα της δομής του επεξεργαστή τους συνεπάγεται υψηλότερες δαπάνες κατασκευής. Όταν οι φορητοί υπολογιστές χρησιμοποιούνται για να αντικαταστήσουν τους υπολογιστές γραφείου, ο χρόνος χρήσης τους είναι περίπου ίδιος. Ωστόσο, οι φορητοί υπολογιστές βρίσκονται συχνότερα σε κατάσταση αναμονής. Φορητός υπολογιστής Ενεργοποιημένος Σε αναμονή Απενεργοποιημένος Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Διάρκεια χρήσης [ώρες/έτος] 2,613 2,995 3, Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] Πίνακας 2: Μέσες τιμές για έναν φορητό υπολογιστή με 1.7 GHz επεξεργαστή (ή ισοδύναμο), αξιόλογες ικανότητες σε 3D γραφικά, 15" οθόνη, 512 MB μνήμη (RAM) και 60-GB σκληρό δίσκο, 2007 [IVF] Συγκρίνοντας τα 30 W που καταναλώνονται από ένα φορητό υπολογιστή (εξοπλισμένο πχ. με μια οθόνη LCD) με τα 120 W από έναν προσωπικό υπολογιστή συν 80 W από μια οθόνη καθοδικού σωλήνα (CRT), προκύπτει ότι είναι δυνατό να εξοικονομηθεί μέχρι και το 80% της ενέργειας που απαιτείται για τη λειτουργία ενός υπολογιστή γραφείου, επιλέγοντας φορητό. 4 "Computer and the Environment", United Nations University, Eric Williams and Ruediger Kuehr, October Science & Vie, June

12 Ακόμα κι αν ο φορητός υπολογιστής, που προορίζεται να αντικαταστήσει έναν προσωπικό υπολογιστή, έχει εξοπλιστεί με μια μεγαλύτερη οθόνη (μέχρι 16" ή 17") και ένα λιγότερο αποδοτικό σύστημα διαχείρισης παροχής ηλεκτρικού ρεύματος, η εξοικονόμηση θα μπορούσε εύκολα να φτάσει το 50%, σύμφωνα με το Energy Star. Οθόνες Στην αγορά διατίθενται δύο διαφορετικών τεχνολογιών οθόνες. Παλαιότερα ο δημοφιλέστερος τύπος ήταν αυτός του καθοδικού σωλήνα (CRT), ο οποίος σπάνια πωλείται στις μέρες μας, με εξαίρεση τους γραφίστες (λόγω της καλύτερης αποτύπωσης των χρωμάτων). Στην πλειονότητά τους έχουν αντικατασταθεί από τις οθόνες LCD (υγρών κρυστάλλων). Φωτογραφίες: Οθόνη LCD Οθόνη CRT 17" οθόνη LCD (λογικής τιμής) Ενεργοποιημένη Σε αναμονή Απενεργοποιημένη Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Διάρκεια χρήσης [ώρες/έτος] 2,586 3,789 2, Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] " οθόνη CRT Ενεργοποιημένη Αναμονή Απενεργοποιημένη Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Διάρκεια χρήσης [ώρες/έτος] 2,586 3,789 2, Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] Πίνακας 3: Μέσες τιμές για κανονικές οθόνες το 2009 [Energy Star] 10

13 Εκτυπωτές Στον τομέα του γραφειακού εξοπλισμού, δύο τύποι εκτυπωτών είναι κυρίαρχοι: Οι ψεκασμού μελάνης και οι λέιζερ. Αν και οι εκτυπωτές λέιζερ γίνονται ολοένα και πιο δημοφιλείς, η ενέργεια που καταναλώνουν είναι υψηλότερη από αυτή των εκτυπωτών μελάνης. Οι εκτυπωτές λέιζερ χρησιμοποιούνται κυρίως σε δίκτυα με μεγάλο όγκο εκτυπώσεων. Προσφέρουν υψηλή ποιότητα εκτύπωσης με άμεσα μετρήσιμο, σχετικά χαμηλού επιπέδου, λειτουργικό κόστος (γραφίτης), γεγονός που εξηγεί, εν μέρει, την επιτυχία τους. Η συνεχής θέρμανση του κάδου κατά την τοποθέτηση του εκτυπωτή σε κατάσταση αναμονής και ενεργοποίησης αποτελεί την μεγαλύτερη πηγή κατανάλωσης ενέργειας. Η σταθεροποίηση της μελάνης πάνω στην πλάκα εκτύπωσης πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη. Η πτώση της θερμοκρασίας του κάδου, όταν ο εκτυπωτής τοποθετείται σε λειτουργία εξοικονόμησης ενέργειας στην κατάσταση αναμονής, θα μπορούσε να εξυπηρετήσει χαμηλότερα κόστη ενέργειας. Οι εκτυπωτές ψεκασμού μελάνης συχνά χρησιμοποιούνται για έγχρωμη εκτύπωση ή ως ειδικοί εκτυπωτές εργασίας. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών έχει παρατηρηθεί μια σημαντική πτώση των τιμών γι αυτή την κατηγορία εκτυπωτών. Λόγω των πιέσεων προς τους κατασκευαστές για χαμηλό κόστος, τα κουμπιά απενεργοποίησης έχουν, ως επί το πλείστον, ενσωματωθεί στην ηλεκτρική τροφοδοσία χαμηλής τάσης (γεγονός που στην πραγματικότητα εμποδίζει τις συσκευές στην είσοδό τους σε κατάσταση αναμονής). Για το λόγο αυτό, οι συσκευές αυτές παραμένουν ενεργειακά μη αποδοτικές, όταν βρίσκονται σε κατάσταση αναμονής, και η ενέργεια που καταναλώνουν σε αυτή την κατάσταση αντιπροσωπεύει μεγάλο ποσοστό της συνολικής τους κατανάλωσης σε ηλεκτρική ενέργεια. Εκτυπωτής μελάνης, 11/4 εικόνες ανά λεπτό Ενεργοποιημένος Σε αναμονή Απενεργοποιημένος Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Βαθμός χρήσης [σελίδες/έτος] Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] 3,000 ασπρόμαυρες 1,000 έγχρωμες Εκτυπωτής laser, 32 εικ./λεπτό, α/μ Ενεργοποιημένος Σε αναμονή Απενεργοποιημένος Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Βαθμός χρήσης [σελίδες /έτος] 100,000 ασπρόμαυρες Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] Πίνακας 4: Παραδείγματα μέσων τιμών ηλεκτρικής ισχύος και κατανάλωσης ενέργειας εκτυπωτών, 2009 [Πηγή: Energy Star] 11

14 Πολύ-λειτουργικές συσκευές Οι πολύ-λειτουργικές συσκευές είναι συσκευές επεξεργασίας εικόνων διαθέσιμες σε καταστήματα λιανικής πώλησης είτε ως ολοκληρωμένα συστήματα είτε ως συνδυασμός λειτουργικά ολοκληρωμένων στοιχείων. Οι συσκευές αυτές είναι σε θέση να εκτελούν δύο τουλάχιστον από τις ακόλουθες λειτουργίες: φωτοτύπωση, εκτύπωση, ψηφιοποίηση ή λειτουργία τηλεομοιοτυπίας (φαξ). Η λειτουργία ως φωτοτυπικό, όπως εννοείται από τον ορισμό, διαφέρει από την "πρόχειρη" λειτουργία αντιγραφής μεμονωμένων σελίδων μέσω φαξ. Αυτές οι συσκευές είναι σε θέση να αντλούν ενέργεια απευθείας από το ηλεκτρικό δίκτυο ή μέσω θύρας USB. Υπό κανονικές συνθήκες, μια συσκευή εκτύπωσης, σάρωσης, φαξ ή φωτοτύπωσης καταναλώνει η κάθε μια μόνης της λιγότερη ενέργεια από μια πολύ-λειτουργική συσκευή που διαθέτει παρόμοια χαρακτηριστικά. Από την άλλη όμως, η κατανάλωση ενέργειας μιας πολύλειτουργικής συσκευής είναι 50% μικρότερη από την αθροιστική κατανάλωση αυτών των τεσσάρων συσκευών. Αυτός ο γενικός κανόνας δεν ισχύει μόνο για μικρές εργασίες, που μπορούν να εκτελούνται από αυτές τις «όλα σε ένα» μηχανές, σε σπίτια ή σε μικρού μεγέθους γραφεία εταιρειών, αλλά επεκτείνεται και για μεγάλο όγκο παραγωγής, χαρακτηριστικού λειτουργίας μεγάλης κλίμακας γραφείων. Σε κατάσταση αναμονής, η κατανάλωση ενέργειας μιας πολύ-συσκευής είναι σημαντικά μικρότερη από το άθροισμα της κατανάλωσης και των τεσσάρων συσκευών, εφόσον ληφθούν ξεχωριστά. Ωστόσο, εάν θεωρείται μία μόνο λειτουργία αναγκαία, τότε θα πρέπει να αγοραστεί μια μεμονωμένη συσκευή προκειμένου να μειωθεί το κόστος και η συνολική κατανάλωση ενέργειας [Energy Star]. Πολυσυσκευή, διπλής λειτουργίας, 6 έως 12 εικ./λεπτό Ενεργοποιημένη Σε αναμονή Απενεργοποιημένη Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Βαθμός χρήσης [σελίδες /έτος] Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] 5,000 ασπρόμαυρες 1,000 έγχρωμες Πίνακας 5: Παραδείγματα μέσων τιμών ηλεκτρικής ισχύος και κατανάλωσης ενέργειας για μια τυπική πολύ-συσκευή, 2009 [Πηγή: Energy Star] Συσκευές τηλεομοιοτυπίας (φαξ) Οι συσκευές φαξ περιλαμβάνονται στα μέσα επικοινωνίας που βρίσκονται σε ένα γραφείο. Ο μέσος χρόνος χρήσης τους είναι συνήθως πολύ μικρός, καθιστώντας κυρίαρχη κατάσταση λειτουργίας τους την αναμονή. Κατά τη διάρκεια της ηλεκτροστατικής φόρτισης και αποτύπωσης της μελάνης καταναλώνεται μεγάλη ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας. Ακόμα στην κατάσταση αναμονής, κατά την οποία η μονάδα αποτύπωσης της μελάνης συνεχώς θερμαίνεται, καταναλώνεται περισσότερη ενέργεια από αυτή που καταναλώνεται σε κατάστασης ενεργοποίησης. Συσκευές που διαθέτουν επιλογή εξοικονόμησης ενέργειας είναι δυνατό να εξοικονομήσουν σημαντική ποσότητα ενέργειας. Όταν αυτές οι συσκευές είναι απενεργοποιημένες δεν καταναλώνεται ενέργεια. 12

15 Πολυσυσκευή + Φαξ, 6-12 (Εικ./λεπτό) (Έγχρωμο laser, 6-12 Εικ./λεπτό) Ενεργοποιημένη Σε αναμονή Απενεργοποιημένη Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] Βαθμός χρήσης [σελίδες/έτος] 5,000 α/μ Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] 1,000 έγχρωμες Πίνακας 6: Παραδείγματα μέσων τιμών για μια συσκευή φαξ, 2009 [Πηγή: Energy Star] Φωτοαντιγραφικές μηχανές Όσον αφορά στην κατανάλωση ενέργειας από φωτοαντιγραφικές μηχανές, οι πιο κρίσιμες παράμετροι είναι το μέγεθος του κάδου μελάνης και η θέρμανσή του σε κατάσταση αναμονής. Το μέγεθος του κάδου επηρεάζει την αντιγραφική ισχύ, ενώ η θέρμανση, σε κατάσταση αναμονής, χρησιμεύει για να αποφευχθεί η χρονοβόρα αναμονή κατά τη διάρκεια της προθέρμανσης του κάδου. Επιλογές εξοικονόμησης ενέργειας σε κατάσταση αναμονής επιτρέπουν τη διατήρηση της ελάχιστης θερμοκρασίας του κάδου, ώστε να αποφευχθούν απώλειες θερμότητας με παράλληλη μείωση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας. Ωστόσο, αυτή η λειτουργία μπορεί να έχει το μειονέκτημα της επέκτασης του χρόνου προθέρμανσης, ταλαιπωρώντας το χρήστη. Συνεπώς, οι λειτουργίες για εξοικονόμηση ενέργειας συχνά καταστρατηγούνται ή απενεργοποιούνται. Υπολογίζεται ότι περίπου μόνο ένα στα τέσσερα μηχανήματα μπαίνει στην πράξη σε κατάσταση αναμονής, με αποτέλεσμα υψηλότερη κατανάλωση ενέργειας 7. Ενεργειακά αποδοτικές και καινοτόμες φωτοαντιγραφικές μηχανές έχουν μια καλή ισορροπία μεταξύ χαμηλότερης κατανάλωσης σε κατάσταση αναμονής και μικρότερων χρόνων προθέρμανσης. Μια ψηφιακή αντιγραφική συσκευή είναι μια συσκευή επεξεργασίας εικόνων που πωλείται ως ένα εντελώς αυτοματοποιημένο σύστημα αντιγραφής, η οποία χρησιμοποιεί την μέθοδο αντιγραφής με μεμβράνη και παράλληλα τη λειτουργία της ψηφιακής αναπαραγωγής [Energy Star]. Φωτοαντιγραφικό, διπλή Σε Ενεργοποιημένη λειτουργία αναμονή Απενεργοποιημένη Σύνολο Ηλεκτρική ισχύς [W] 1, Βαθμός χρήσης [σελίδες/έτος] 80,000 α/μ 20,000έγχρωμες -- Κατανάλωση ενέργειας [kwh/έτος] Πίνακας 5: Παραδείγματα μέσων τιμών για φωτοαντιγραφικό μηχάνημα, 2009 [Energy Star] 7 Fraunhofer ISI: 13

16 Σαρωτές Σήμερα, τα δημοφιλέστερα μοντέλα σαρωτών είναι οι επίπεδοι σαρωτές. Το πρωτότυπο έγγραφο τοποθετείτε σε γυάλινη πλάκα παρόμοια με εκείνη ενός φωτοτυπικού μηχανήματος. Στη συνέχεια ψηφιοποιείται με ένα συνδυαστικό σύστημα, το οποίο περιλαμβάνει ένα λαμπτήρα και έναν αισθητήρα. Στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων, οι συσκευές αυτές πωλούνται χωρίς κουμπί απενεργοποίησης προκειμένου να διατηρούνται οι τιμές πώλησής τους χαμηλές, με αποτέλεσμα να λειτουργούν συνεχώς σε κατάσταση αναμονής. Ως εκ τούτου, εμφανίζουν μεγάλες απώλειες ενέργειας όταν βρίσκονται σε λειτουργία «μη σάρωσης», χωρίς αυτό να σχετίζεται με την περιορισμένη συχνότητα χρήσης τους. Επιπλέον, όλες σχεδόν οι πολυλειτουργικές συσκευές έχουν ενσωματωμένη αυτή τη λειτουργία ψηφιοποίησης. Σε μια γαλλική μελέτη μετρήθηκε η μέση κατανάλωση 20 περίπου σαρωτών γραφείου η οποία ήταν 95 kwh/έτος και η οποία μειώθηκε σε 48 kwh/έτος, όταν απομακρύνθηκαν οι δυο λιγότερο αποδοτικές συσκευές 8. Τηλεφωνικά συστήματα Αν και τα κινητά τηλέφωνα, παρά τις διάφορες μελέτες σχετικά με τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της κινητής τηλεφωνίας, χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο τόσο στο δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα, ο αριθμός των γραφείων που είναι εξοπλισμένα με επίγειες γραμμές παραμένει σε υψηλά επίπεδα. Πολύ λίγες πληροφορίες είναι διαθέσιμες σχετικά με την κατανάλωση ενέργειας των επίγειων δικτύων. Όσον αφορά τη χρήση κινητών τηλεφώνων, ο μεγάλος αριθμός τους καθώς και η διεύρυνση των λειτουργιών τους έχουν προκαλέσει κάποιες ανησυχητικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Κάθε χρόνο πάνω από ένα δισεκατομμύριο κινητά τηλέφωνα πωλούνται ανά τον κόσμο 9. Ακόμη και αν το ποσό της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας παραμένει αμελητέο 10 η κατασκευή ενός κινητού τηλεφώνου αντιπροσωπεύει σήμερα το 79% της συνολικής ενέργειας που καταναλώνεται καθ 'όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του. Για να μειωθεί το ενεργειακό αποτύπωμα ενός κινητού τηλεφώνου, ο κύκλος ζωής του πρέπει να επεκταθεί όσο το δυνατόν περισσότερο, με τη συνετή και αποτελεσματική φόρτισή του και με τη σωστή διάθεση της συσκευής μέσω της διαδικασίας επαναχρησιμοποίησης και ανακύκλωσης. Νέες τεχνολογίες και μελλοντικές τάσεις: Δεδομένου ότι η αγορά γραφειακού εξοπλισμού έχει σχεδόν κορεστεί και οι τεχνολογικές επιδόσεις έχουν φτάσει σχεδόν στα όριά τους, δεδομένης της τρέχουσας τεχνογνωσίας (καθώς η απόδοση έχει σχεδόν μεγιστοποιηθεί), μόνο μια μικρή μείωση στην κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από τον εξοπλισμό γραφείου αναμένεται μακροπρόθεσμα. Από την άλλη πλευρά, ελάχιστη ποσότητα αυτής της κατανάλωσης μπορεί να αποφευχθεί μέσω της τεχνολογικής ανάπτυξης, η οποία θα αφορά στη βελτιωμένη λειτουργική διαχείριση του εν λόγω εξοπλισμού με βελτιστοποίηση, για παράδειγμα, του τρόπου τερματισμού ή λειτουργιάς σε κατάσταση 8 bureautique%20et%20eclairage%20bureaux.pdf 9 Topten Guide: Guide for an eco-responsible information system, Report on ICT and Sustainable development, 2008: 14

17 αναμονής [Fraunhofer ISI]. 5. Σήμανση στην ενέργεια και το περιβάλλον Τα σήματα παίζουν σημαντικό ρόλο για τον εντοπισμό των προϊόντων που έχουν το μικρότερο αντίκτυπο στο περιβάλλον κατά τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους. Τα σήματα αυτά κατατάσσονται σε 3 κατηγορίες από τον ISO (Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης) ως εξής: Επίσημα οικολογικά σήματα (Τύπος I - ISO 14024:1999): απονέμονται από ανεξάρτητο φορέα μετά την επιθεώρηση των προϊόντων, με σημείο αναφοράς τα κριτήρια που απαιτούνται από το σύστημα πιστοποίησης. Περιβαλλοντικές δηλώσεις (Τύπος II - ISO 14021:1999): περιβαλλοντικές πληροφορίες που παρέχονται από τον κατασκευαστή και/ή το διανομέα, χωρίς καμία ανεξάρτητη εποπτεία Οικολογικό προφίλ (Τύπος III ISO 14025:2006): παροχή τυποποιημένης πληροφορίας για ένα συγκεκριμένο προϊόν, με έμφαση στην ανάλυση του κύκλου ζωής. Σημείωση: Ο επίσημος χαρακτήρας των οικολογικών σημάτων τύπου Ι προσδίδει μεγαλύτερη αξία, αναγνωρίζοντας ειδικά την ανεξάρτητη διαδικασία πιστοποίησης. Προϊόντα απονεμημένα με ετικέτα οικολογικού σήματος τύπου Ι, είναι σπανιότερα από αυτά με ετικέτα είτε τύπου ΙΙ ή ΙΙΙ. Εκτός από τις τρεις αυτές κατηγορίες προϊόντων υπάρχει και μια ξεχωριστή «οικολογική ετικέτα», η οποία αν και δεν αναγνωρίζεται ως επίσημο οικολογικό σήμα έχει μεγάλη αξιοπιστία και, ως εκ τούτου, έχει κερδίσει το σεβασμό των αρχών. Τα οικολογικά σήματα για την ενέργεια και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, προσφέρουν την καλύτερη εγγύηση για τα χαρακτηριστικά που μειώνουν την κατανάλωση ενέργειας και περιορίζουν τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Επιπλέον, τα σήματα αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την επίτευξη πρακτικών και ρεαλιστικών στόχων στον τομέα της ενεργειακής απόδοσης ή/και της προστασίας του περιβάλλοντος. Επιπλέον, ορισμένες ετικέτες, όπως η TCO και το Ευρωπαϊκό οικολογικό σήμα, λαμβάνουν υπόψη μια σειρά ευρύτερων κριτηρίων, όπως η εργονομία, η χαμηλή έκθεση στην ακτινοβολία, η διάρκεια ζωής ή ακόμα και η υποβάθμιση του περιβάλλοντος που προκαλείται από διάφορα συστατικά. Κλείνοντας αυτή την ενότητα, αξίζει να σημειωθεί ότι η ανάκτηση μετά το τέλος του κύκλου ζωής των αποβλήτων υπολογιστών γραφείου, μέσω ανταγωνιστικών προσφορών, σε εταιρείες κοινωνικής ενσωμάτωσης, μπορεί να συμβάλλει στην εφαρμογή περιβαλλοντικών και ενεργειακών στρατηγικών με μια κοινωνική διάσταση, μέσω της λογικής της αειφόρου ανάπτυξης. Εάν είχε απονεμηθεί μόνο στο 5% των υπολογιστών που πωλούνται κάθε χρόνο στην Ευρώπη κάποιου είδους οικολογικό σήμα, τότε θα μπορούσε να εξοικονομηθεί ενέργεια που αντιστοιχεί σε τόνους εκπεμπόμενου CO 2 ετησίως. Οι εκπομπές αυτές είναι ισοδύναμες με τις εκπομπές ενός αυτοκινήτου που κάνει τον γύρο του πλανήτη φορές! The Direct and Indirect Benefits of the EU Eco-label», AEAT, ADEME,

18 5.1 Ενεργειακό Αστέρι (Energy Star) (Τύπος II) Ιστοσελίδα: Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Ο γραφειακός εξοπλισμός που φέρει αυτό το σήμα είναι πλέον πολύ διαδεδομένος στην Ευρώπη. Το σήμα αυτό απευθύνεται αποκλειστικά στη βαθμολόγηση της ενεργειακής απόδοσης συγκεκριμένου γραφειακού εξοπλισμού που περιλαμβάνει: - Συσκευές επεξεργασίας εικόνων (εκτυπωτές, σαρωτές, μηχανές φαξ, φωτοαντιγραφικά μηχανήματα, κτλ.) - Προσωπικοί υπολογιστές, φορητοί υπολογιστές - Εξυπηρετητές (servers) - Οθόνες Στόχος του Energy Star είναι να επισημάνει το 25% του πιο αποδοτικού εξοπλισμού που διατίθεται σήμερα. Οι νέες απαιτήσεις έχουν συμπεριλάβει συγκεκριμένα τη συνολική κατανάλωση σε ενέργεια όταν ο εξοπλισμός βρίσκεται σε κατάσταση απενεργοποίησης, αναμονής ή σε κατάσταση «νάρκης». Η ετικέτα «Energy Star» έχει φτάσει σε σημείο καθολικής αναγνώρισης και παρέχεται σε ένα μεγάλο αριθμό υλικών υπολογιστών. Τα κριτήρια του «Energy Star» συνιστώνται ως ελάχιστη προδιαγραφή στις απαιτήσεις των αγορών, με το σύνολο των κριτηρίων να επιβάλλονται σε όλες τις δημόσιες συμβάσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες. Επιπλέον, στην ιστοσελίδα του Energy Star προτείνεται, ένα εργαλείο υπολογισμού ενεργειακής αποδοτικότητας ( ) για τα συστήματα προσωπικών υπολογιστών, εκτύπωσης εικόνων και συλλογής και καταγραφής δεδομένων. Το εργαλείο αυτό σκοπεύει να επιδείξει ότι ο εξοπλισμός υψηλών επιδόσεων ενεργειακής απόδοσης παράγει μικρότερη θερμότητα κατά τη λειτουργία του, έχει μεγάλο κύκλο ζωής και χαμηλότερο κόστος δροσισμού. Άλλα υπολογιστικά χαρακτηριστικά του εργαλείου βοηθούν στη σημαντική εξοικονόμηση χώρου, όχι μόνο για τη διαμόρφωση ενός γραφείου, αλλά και σχολείων, νοσοκομείων, αστυνομικών τμημάτων, κλπ Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Το «Energy Star» είναι ένα πρόγραμμα που ξεκίνησε το 1992 από το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ και της Υπηρεσία Περιβαλλοντικής Προστασίας (ΥΠΠ). Το πρόγραμμα αυτό υιοθετήθηκε και στην Ευρώπη από το 2002, μετά από διεθνή συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της ΥΠΠ, κατόπιν προσαρμογής που οδήγησε σε μια σειρά από τυποποιημένα κριτήρια. Εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης η συμμετοχή στο πρόγραμμα Energy Star είναι εθελοντική και απαιτείται η υποβολή αίτησης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Μηχανισμοί ελέγχου Τα προϊόντα που φέρουν το σήμα Energy Star δοκιμάζονται αρχικά στους χώρους του αιτούντος Κόστος Η συμμετοχή στο πρόγραμμα Energy Star δεν υπόκειται σε ειδική χρέωση. Το κόστος προκύπτει από τις χρεώσεις από τους διάφορους οργανισμούς πιστοποίησης, τα εργαστήρια δοκιμών και τις εγκαταστάσεις προσομοίωσης. 16

19 Το αρχικό κόστος της πιστοποίησης για μια ολόκληρη γραμμή παραγωγής ενός προϊόντος, που περιλαμβάνει το πλήρες σύνολο των προσομοιώσεων, δοκιμών και επαληθεύσεων, κυμαίνεται από έως Το ετήσιο κόστος πιστοποίησης συνήθως ανέρχεται σε περίπου ανά σειρά προϊόντος. Οι δαπάνες πιστοποίησης μπορεί να είναι σημαντικά χαμηλότερες εφόσον είναι αποδεκτός ο εσωτερικός έλεγχος και η προσομοίωση των αποτελεσμάτων από τον οργανισμό πιστοποίησης Διαθεσιμότητα αγοράς Ένα εκτεταμένο παγκόσμιο πρόγραμμα σήμανσης βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε εφαρμογή. Βλέπε για παράδειγμα τη λίστα του πιστοποιημένου με «Energy Star» εξοπλισμού: (Υπενθύμιση: Οι κατάλογοι αυτοί ενημερώνονται τακτικά) - Για προσωπικούς υπολογιστές: (http://www.eu-energystar.org/el/database/?cmd=selectform;table=ce_desktop ) - Για φορητούς υπολογιστές: (http://www.eu-energystar.org/el/database/?cmd=selectform;table=ce_notebook ) - Για οθόνες: (http://www.eu-energystar.org/el/database/?cmd=selectform;table=monitor ) 5.2 Ευρωπαϊκό οικολογικό σήμα «Ecolabel» (Τύπος I) Ιστοσελίδα: Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Η ετικέτα αυτή απονέμεται αποκλειστικά σε προϊόντα που όχι μόνο παρουσιάζουν το μικρότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα, αλλά επίσης δείχνουν τη δυνατότητα να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις και στα πρότυπα των τεχνικών επιδόσεων που θέλει ο καταναλωτής. Από το 2012, η ετικέτα περιλαμβάνει 26 πολύ διαφορετικές κατηγορίες προϊόντων, μεταξύ των οποίων τηλεοράσεις, προσωπικούς και φορητούς υπολογιστές. Τα κριτήρια που χρησιμοποιούνται για τη μέτρηση της απόδοσης του γραφειακού εξοπλισμού (http://ec.europa.eu/environment/ecolabel/products-groups-and-criteria.html) εστιάζονται σε ένα ευρύ φάσμα περιβαλλοντικών παραμέτρων: - Καταναλώνει λιγότερη ενέργεια κατά τη λειτουργία του καθώς και όταν είναι σε κατάσταση αναμονής - Περιέχει λιγότερες επικίνδυνες ουσίες για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον - Μπορεί να συλλεχθεί δωρεάν από τον προμηθευτή του στο τέλος της ωφέλιμης ζωής του - Μπορεί εύκολα να αποσυναρμολογηθεί και να ανακυκλωθεί - Ο κύκλος ζωής του επεκτείνεται από πιθανή εφαρμογή διαθέσιμων ενημερώσεων λογισμικού - Χρησιμοποιεί λιγότερο ρυπογόνους μπαταρίες Ανεξάρτητα από τον τύπο του προϊόντος ή της υπηρεσίας, τα κριτήρια δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (http://eur-lex.europa.eu/el/index.htm ). Προκειμένου ένα προϊόν να λάβει το οικολογικό σήμα της ΕΕ, πρέπει να ικανοποιεί το σύνολο των κριτηρίων που απαιτούνται. 17

20 5.2.2 Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Αυτή η ετικέτα, που θεσπίστηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έχει ισχύ σε όλες τις χώρες της ΕΕ καθώς και σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες από το Ειδικές δημόσιες αρχές είναι υπεύθυνες για τη χορήγηση του σήματος σε κάθε χώρα. Αυτές οι αρχές είναι αρμόδιες για τη διεκπεραίωση των αιτήσεων που λαμβάνουν από κατασκευαστές, μεταπωλητές, οργανισμούς παροχής υπηρεσιών και εισαγωγείς. Αίτημα πιστοποίησης: Ο κατασκευαστής, εισαγωγέας, πάροχος υπηρεσιών, έμπορος ή πωλητής (οι δύο τελευταίοι όταν πωλούν κάτω από τη δική τους επωνυμία) έρχεται σε επαφή με την αρμόδια εθνική αρχή στην οποία το προϊόν παράγεται ή εισάγεται. Αίτηση αξιολόγησης: Η αρμόδια εθνική αρχή αξιολογεί την αίτηση, με βάση τις πληροφορίες, από τις δοκιμές και τα αποτελέσματα (εξάγονται από ανεξάρτητο εργαστήριο), που παρέχονται από τον αιτούντα και επαληθεύονται ως προς το αν το προϊόν είναι συμβατό με τα οικολογικά κριτήρια που καθορίζονται από το οικολογικό σήμα. Απονομή οικολογικού σήματος Ο αρμόδιος φορέας ολοκληρώνει τη διαδικασία με σύναψη σύμβασης με τον αιτούντα, που αφορά ειδικά τους όρους χρήσης του σήματος. Το οικολογικό σήμα ισχύει μέχρι τη λήξη των κριτηρίων που επαληθεύτηκαν. Το οικολογικό σήμα χορηγείται σε ευρωπαϊκό επίπεδο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το Οικολογικό Σήμα (EUCEL) και στο επίπεδο του κάθε κράτους μέλους, από τις αρμόδιες εθνικές αρχές. Στην Ελλάδα, η ευθύνη αυτή βαρύνει το Ανώτατο Συμβούλιο Απονομής Οικολογικού Σήματος (ΑΣΑΟΣ) Μηχανισμοί ελέγχου Στις λειτουργίες του οικολογικού σήματος περιλαμβάνονται: η προετοιμασία και η δημιουργία νέων κριτηρίων, η χορήγηση του σήματος στα σχετικά προϊόντα ή υπηρεσίες, η αναθεώρηση και επέκταση των υφιστάμενων κριτηρίων Κόστος Ο αρμόδιος φορέας στον οποίο υποβάλλεται αίτηση επιβάλλει τέλος που αντιστοιχεί στις πραγματικές διοικητικές δαπάνες για τη διεκπεραίωση της αίτησης. Η χρήση του σήματος προϋποθέτει επίσης την καταβολή ετήσιου τέλους από τον χρήστη: Σύμφωνα με Απόφαση της Επιτροπής, την 25 η Νοεμβρίου του 2009, το ελάχιστο τέλος αίτησης ορίζεται σε 200, με μέγιστο το ποσό των Στην περίπτωση των μικρομεσαίων και των επιχειρήσεων αναπτυσσόμενων χωρών, το ανώτατο τέλος αίτησης δεν υπερβαίνει τα 600. Στην περίπτωση των μικροεπιχειρήσεων, το μέγιστο τέλος αίτησης είναι 350. Ο αρμόδιος φορέας δύναται να απαιτεί από κάθε αιτούντα, στον οποίο έχει απονεμηθεί οικολογικό σήμα της ΕΕ, να καταβάλλει ετήσιο τέλος χρήσης του σήματος το οποίο δεν υπερβαίνει τα Στην περίπτωση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των επιχειρήσεων αναπτυσσόμενων χωρών, το προαναφερθέν ανώτατο τέλος αίτησης δεν υπερβαίνει τα 750. Στην περίπτωση των μικροεπιχειρήσεων, το μέγιστο τέλος αίτησης είναι 350. Το συλλογικό σύστημα απονομής του οικολογικού σήματος έχει προβλέψει διάφορους τρόπους προκειμένου να πληρώνονται λιγότερα τέλη. Ένα παράδειγμα είναι η εύνοια μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, όπως φαίνεται παραπάνω ή εταιρειών που έχουν ήδη πιστοποιηθεί με κριτήρια ISO ή EMAS (Σύστημα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης και Ελέγχου). 18

21 5.2.5 Διαθεσιμότητα αγοράς Το ευρωπαϊκό οικολογικό σήμα χρησιμοποιείται από το Αντιπροσωπεύει μια περιβαλλοντικής προσέγγισης πιστοποίηση που παραμένει προαιρετική για τους κατασκευαστές, τους μεταπωλητές ή τους παρόχους υπηρεσιών. Το οικολογικό σήμα αποτελεί ένα ισχυρό κίνητρο για την εφαρμογή περιβαλλοντικών κριτηρίων. Ο κύκλος για απονομή οικολογικού σήματος είναι αρκετά εκτεταμένος, περιλαμβάνοντας τις παρακάτω χώρες: Αυστρία, Βέλγιο, Δανία, Φινλανδία, Γαλλία, Γερμανία, Ελλάδα, Ολλανδία, Ιταλία, Πορτογαλία, Ισπανία, Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Δυστυχώς, οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές που διατίθενται σήμερα δεν είναι πιστοποιημένοι με οικολογικό σήμα περιορίζοντας τις δυνατότητες επιλογής του καταναλωτή (π.χ. 45 μάρκες τηλεοράσεων, αλλά ούτε ένας υπολογιστής ή laptop). Άλλες προτάσεις και κατηγορίες προϊόντων (εξοπλισμός όπως εκτυπωτές, φωτοτυπικά μηχανήματα, φαξ και σαρωτές) που προετοιμάζονται να περιληφθούν στο οικολογικό σήμα μπορούν να ανεβρεθούν στο σύνδεσμο: 5.3 TCO (Τύπος I) Ιστοσελίδα: Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Αυτή η ετικέτα, σουηδικής προέλευσης, η οποία ενσωματώνει περιβαλλοντικά κριτήρια και κριτήρια εργονομίας, επικεντρώνεται αποκλειστικά στον εξοπλισμό των υπολογιστών γραφείου. Στα κριτήριά της περιλαμβάνονται η εργονομία, η κατανάλωση ενέργειας (σε συμφωνία με τα κριτήρια του Energy Star), οι εκπομπές ηλεκτρομαγνητικών πεδίων και η οικολογία (βαρέα μέταλλα, επικίνδυνες ουσίες που βρίσκονται στη συσκευασία). Προτεραιότητα αποδίδεται στην ασφάλεια στο χώρο εργασίας. 1. Οργάνωση 2. Κλίμα Τομέας Περιγραφή Κριτήρια προσανατολισμένα γύρω από τη φάση της παραγωγής, την περιβαλλοντική διαχείριση και την κοινωνική ευθύνη Ενεργειακή κατανάλωση συμβατή με το ισχύον πρότυπο του Energy Star 3. Επικίνδυνες ουσίες Βαρέα μέταλλα, επιβραδυντικά φλόγας, πλαστικά 4. Κύκλος ζωής προϊόντος Παράγοντες που συμβάλλουν στην παρατεταμένη διάρκεια ζωής του προϊόντος 5. Προετοιμασία για ανακύκλωση Παράγοντες που ενισχύουν τις πρακτικές ανακύκλωσης 6. Συσκευασία Επικίνδυνες ουσίες και ανακύκλωση Πηγή: CNRS 19

22 Το 1999 (TCO'99), όλος σχεδόν ο εξοπλισμός γραφείου μπορούσε να λάβει σήμανση. Από τότε, τα κριτήρια έχουν γίνει πολύ πιο αυστηρά, ενώ ο κατάλογος των επιλέξιμων προϊόντων έχει μεγαλώσει και περιλαμβάνει: - Οθόνες LCD (TCO'03) - Κινητά τηλέφωνα (TCO'01) - Φορητούς υπολογιστές, σταθμούς εργασίας γραφείου και υπολογιστές παλάμης (TCO'05) - Υπολογιστές «Όλα-σε-ένα» πολλαπλών λειτουργιών (Πιστοποίηση TCO για Όλα σε ένα υπολογιστή) - Οθόνες πολλαπλών λειτουργιών και τηλεοράσεις (TCO'06) - Βιντεοπροβολείς (TCO πιστοποιημένοι προβολείς) - Ακουστικά (TCO'07). Προκειμένου να μειωθεί το περιβαλλοντικό αντίκτυπο, το οικολογικό σήμα «TCO Certified Edge» επιβάλλει πρόσθετα κριτήρια για το σύνολο των προϊόντων που φέρουν το σήμα «TCO Certified» Φορείς πιστοποίησης σήμανσης H σουηδική αρχή TCO Development είναι υπεύθυνη για τη διαδικασία πιστοποίησης Μηχανισμοί ελέγχου Η αρχή πιστοποίησης με TCO είναι υπεύθυνη για τον καθορισμό και την αναθεώρηση των κριτηρίων πιστοποίησης. Ο κατασκευαστής αναλαμβάνει την ευθύνη για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης του προϊόντος με τα κριτήρια TCO. Το στάδιο της επαλήθευσης πρέπει να πραγματοποιείται μέσα σε ένα διαπιστευμένο εργαστήριο, και μια πρόσθετη δοκιμή είναι απαραίτητη στην περίπτωση που κάποιο στοιχείο του εξοπλισμού υπόκειται σε σημαντική αλλαγή Κόστος Το κόστος πιστοποίησης με TCO μπορεί να ποικίλει σημαντικά, ανάλογα με τον τύπο του εξοπλισμού, αρκετά προϊόντα υπάρχουν ως αναφορά, με το εάν έχει ήδη εκδοθεί προηγούμενη πιστοποίησή του, κλπ. Για τον υπολογισμό του συνολικού κόστους απαιτείται αξιολόγηση των επιμέρους κοστών πιστοποίησης. Για παράδειγμα, το κόστος πιστοποίησης μιας οθόνης είναι 5.700, με ετήσια τέλη Επιπλέον 500 θα χρεωθεί κάποιος για την αναθεώρηση του προϊόντος ή θα πρέπει να καταβάλλει ένα πρόσθετο φόρο, πέραν του τυπικού των 3-ετών, προκειμένου να παραταθεί η πιστοποίησή του. 20

23 5.3.5 Διαθεσιμότητα αγοράς Η αρχική επισήμανση με TCO χρονολογείται από το 1992 με τις πρώτες απαιτήσεις να αποσκοπούν στη μείωση των ηλεκτρικών και μαγνητικών πεδίων και παράλληλα στην αύξηση της ενεργειακής απόδοσης και ασφάλειας. Το 1995, το πρωτόκολλο επισήμανσης επεκτάθηκε για όλα τα υλικά ενός υπολογιστή και εισήχθησαν νέα οικολογικά, εργονομικά και χρηστικά κριτήρια. Τα κριτήρια αυτά έγιναν ακόμη πιο αυστηρά και το 1999 προστέθηκαν και άλλα. Το σήμα TCO έχει απονεμηθεί σε πάνω από 100 κατασκευαστές σε ολόκληρο τον κόσμο και πάνω από 900 οθόνες έχουν πιστοποιηθεί σήμερα με TCO'92, ενώ σε περισσότερες από έχει απονεμηθεί το σήμα TCO'95. Ένας μεγάλος αριθμός των οθονών, σημαντικά λιγότερες CPU (Κεντρικές Μονάδες Επεξεργασίας) και μόνο ένα πληκτρολόγιο φέρουν το σήμα TCO'99. Το συνολικό ποσοστό οθονών με ετικέτα TCO που βρίσκονται στην παγκόσμια αγορά ανέρχεται περίπου στο 50%. Προς το παρόν, μόνο οι οθόνες είναι επιλέξιμες για το πρόσθετο οικολογικό σήμα «TCO Certified Edge». 5.4 Σήμανση CE Ιστοσελίδα: Η σήμανση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (ΕΚ) «CE» δεν είναι περιβαλλοντική ή ενεργειακή ετικέτα. Ορίζει απλώς ότι η συγκεκριμένη συσκευή έχει αξιολογηθεί πριν την διανομή της στο εμπόριο και επιπλέον, ότι πληροί όλες τις απαιτήσεις στους τομείς της ασφάλειας, της υγείας και της προστασίας του περιβάλλοντος (π.χ. για τον εξοπλισμό γραφείου, ιδίως σε σχέση με την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία, σύμφωνα με την οδηγία 2004/108/ΕΚ). Αυτή η σήμανση είναι υποχρεωτική για όλους τους κατασκευαστές εξαρτημάτων υπολογιστών. Επεξεργαστές, πληκτρολόγια, ποντίκια, οθόνες και εκτυπωτές, μαζί με τη συσκευασία τους, πρέπει να φέρουν τη σήμανση αυτή και τα επιμέρους συστατικά πρέπει να σέβονται το σύνολο των προδιαγραφών. Η σήμανση επίσης υποχρεώνει, σε συμμόρφωση με τις ευρωπαϊκές μεθόδους, μέτρησης για τον υπολογισμό της κατανάλωσης ενέργειας. Οι κατασκευαστές εξοπλισμού απαιτείται να τοποθετούν οι ίδιοι τη σήμανση CE. Προγραμματισμένοι και τυχαίοι έλεγχοι διενεργούνται για τη διασφάλιση της χρήσης του σήματος. Οι κατασκευαστές πρέπει επίσης να δηλώνουν τη συμμόρφωση των προϊόντων τους με όλες τις σχετικές ευρωπαϊκές οδηγίες. Επιπλέον, εντός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 2005/32/ΕΚ (προϊόντα που καταναλώνουν ενέργεια), βρίσκονται σε εξέλιξη μελέτες για τον καθορισμό της πλέον ενδεδειγμένης μεθόδου μέτρησης του γραφειακού εξοπλισμού. 21

24 5.5 Μπλε Άγγελος (Blue Angel) (Τύπος I) Ιστοσελίδα: Στοχοθετημένο προϊόν / υπηρεσία Το Blue Angel είναι το πρώτο και το παλαιότερο περιβαλλοντικό σήμα παγκοσμίως για προϊόντα και υπηρεσίες. Δημιουργήθηκε το 1977 στη Γερμανία, κατ 'εντολή του γερμανικού υπουργείου Περιβάλλοντος. Μόνο τα προϊόντα με τη λιγότερη περιβαλλοντική επίπτωση αναγνωρίζονται από αυτή την ετικέτα. (http://www.blauer-engel.de/en/products_brands/search_products/search_for_products.php). Στόχος του είναι να διαδώσει εναλλακτικές λύσεις, φιλικές προς το περιβάλλον που συμβάλουν έτσι στη βελτίωση του γενικότερου περιβάλλοντος Φορείς πιστοποίησης σήμανσης Η περιβαλλοντική ετικέτα Blue Angel είναι ιδιοκτησία του γερμανικού Ομοσπονδιακού Υπουργείου Περιβάλλοντος, Προστασίας του Περιβάλλοντος και Πυρηνικής Ασφάλειας. Το πρόγραμμα αυτό χρηματοδοτείται μέσω της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Περιβάλλοντος και του Ινστιτούτου Ποιοτικού Ελέγχου και Σήμανσης Προϊόντων (RAL). Όλες οι τεχνικές πτυχές που συνδέονται με την απονομή της ετικέτας ελέγχονται από μια ανεξάρτητη κριτική επιτροπή. Το ινστιτούτο RAL απονέμει την ετικέτα σε συνεργασία με τον Οργανισμό Περιβάλλοντος και τις αρχές του κράτους, όπου βρίσκονται τα γραφεία της έδρας του αιτούντος Μηχανισμοί ελέγχου Η ετικέτα χορηγείται από μια κριτική επιτροπή που αποφασίζει σε συνδυασμό με διεθνείς εμπειρογνώμονες και τη γερμανική Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Περιβάλλοντος. Εφαρμόζεται σε περισσότερες από 20 χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίας, των Ηνωμένων Πολιτειών, της Αυστρίας, της Ελβετίας και της Ολλανδίας. Για την πλειοψηφία του εξοπλισμού ηλεκτρονικών υπολογιστών γραφείου, εκτός από τους σαρωτές, έχουν καθοριστεί κριτήρια τα οποία και ενημερώνονται, με βάση τις σημερινές γνώσεις, σε διάστημα 2 έως 4 χρόνων. Τα κριτήρια αυτά λαμβάνουν υπόψη: την ανακύκλωση από το σχεδιασμό του προϊόντος, τον περιορισμό της ρύπανσης κατά τη διάρκεια της κατασκευής, τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας (η κατάσταση αναμονής λαμβάνεται ιδιαίτερα υπόψη), τις εκπομπές χημικών ουσιών, τις εκπομπές σε θόρυβο και τέλος, τη διάθεση των ηλεκτρονικών υπολογιστών στο τέλος του κύκλου ζωής τους. Η περίοδος ισχύος για κάθε κριτήριο εξαρτάται από την κατηγορία του προϊόντος. Κατά το χρόνο της αναθεώρησης των κριτηρίων, όλες οι εγκρίσεις λήγουν αυτομάτως Κόστος Το κόστος διεκπεραίωσης της αίτησης σήματος καλύπτεται με το τέλος των 250. Επιπλέον διαμορφώνεται ένα ετήσιο τέλος, το ύψος του οποίου εξαρτάται από τα ετήσια έσοδα των πωλήσεων που προκύπτουν από την ετικέτα του προϊόντος (με ελάχιστο τα 270 αν τα έσοδα των πωλήσεων είναι λιγότερα από , μέχρι το ποσό των πωλήσεις με έσοδα άνω των 25 εκατ. Ευρώ) Διαθεσιμότητα αγοράς Ένα ευρύ φάσμα προϊόντων και υπηρεσιών σε όλο τον κόσμο φέρει, στις μέρες μας, αυτό το σήμα. 22

Εκπαιδευτικό εργαλείο Buy Smart+

Εκπαιδευτικό εργαλείο Buy Smart+ Εκπαιδευτικό εργαλείο Buy Smart+ Πράσινες Συμβάσεις- Εισαγωγή - 1. Ποιο θα πρέπεινα είναι το πρώτο στάδιο των διαδικασιών σύναψης πράσινων συμβάσεων; - α) Καθορισμός των κριτηρίων ανάθεσης - β) Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Buy Smart+ Πράσινες προμήθειες στην Ευρώπη. Ηλεκτρονικός Εξοπλισμός Γραφείου. Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Μπογδάνου Θάλεια MSc Περιβαλλοντολόγος

Buy Smart+ Πράσινες προμήθειες στην Ευρώπη. Ηλεκτρονικός Εξοπλισμός Γραφείου. Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Μπογδάνου Θάλεια MSc Περιβαλλοντολόγος Buy Smart+ Πράσινες προμήθειες στην Ευρώπη Ηλεκτρονικός Εξοπλισμός Γραφείου Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Μπογδάνου Θάλεια MSc Περιβαλλοντολόγος Περιεχόμενα Εισαγωγή Σήμανση γραφειακού εξοπλισμού Χρήσιμες

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ!

ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ! ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ! ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ: Η ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΑΞΙΑ ΠΟΥ ΜΟΙΡΑΖΕΤΑΙ - Μια εταιρία δεν μπορεί να θεωρείται «πράσινη» αν δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Δεύτερη διετής έκθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο της Σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για τις κλιματικές μεταβολές

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Δεύτερη διετής έκθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο της Σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για τις κλιματικές μεταβολές ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 15.12.2015 COM(2015) 642 final ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Δεύτερη διετής έκθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο της Σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για τις κλιματικές μεταβολές

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική καινοτομία. Περιβαλλοντικοί προβληματισμοί για εξυπνότερες επιχειρηματικές αποφάσεις

Περιβαλλοντική καινοτομία. Περιβαλλοντικοί προβληματισμοί για εξυπνότερες επιχειρηματικές αποφάσεις Περιβαλλοντική καινοτομία Περιβαλλοντικοί προβληματισμοί για εξυπνότερες επιχειρηματικές αποφάσεις Η περιβαλλοντική καινοτομία μάς αφορά όλους Με το 53% των ηγετικών στελεχών των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ECODESIGN ROHS ENERGY EFFICIENCY ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΙΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ

ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ECODESIGN ROHS ENERGY EFFICIENCY ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΙΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ECODESIGN ROHS ENERGY EFFICIENCY ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΙΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ Ατμοσφαιρική Ρύπανση Υλικά. Η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να διαβρώσει τα υλικά και να καταστρέψει

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή -οικολογική σήμανση

Ενεργειακή -οικολογική σήμανση Ενεργειακή -οικολογική σήμανση Λευτέρης Γιακουμέλος Τμήμα Εκπαίδευσης ΚΑΠΕ email: egiakou@cres.gr Εισαγωγή Τα προϊόντα που καταναλώνουν ενέργεια (υπολογιστές, τηλεοράσεις, πλυντήρια) κάνουν τη ζωή των

Διαβάστε περισσότερα

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 191/35

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 191/35 23.7.2009 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 191/35 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. 641/2009 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Ιουλίου 2009 σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας 2005/32/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό

02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό Κεφάλαιο 02-04 σελ. 1 02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό Όπως επισημάνθηκε στο κεφάλαιο 01-04, η πρώτη ύλη για τα «ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας είναι μη επικίνδυνα απόβλητα, κυρίως παραγόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Οι ευρωπαϊκοί λαµπτήρες γίνονται ενεργητικά αποδοτικότεροι

Οι ευρωπαϊκοί λαµπτήρες γίνονται ενεργητικά αποδοτικότεροι Οι ευρωπαϊκοί λαµπτήρες γίνονται ενεργητικά αποδοτικότεροι Η ΕΕ όρισε νέες απαιτήσεις για τη ενεργειακή απόδοση τις οποίες θα πρέπει να ικανοποιούν οι λαµπτήρες που παράγονται για την αγορά της ΕΕ από

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση έργου SELINA Νομοθεσία Ευρωπαϊκά Παραδείγματα μέτρων

Παρουσίαση έργου SELINA Νομοθεσία Ευρωπαϊκά Παραδείγματα μέτρων Τρίτη 28 Σεπτεμβρίου 2010 Ημερίδα : «Εξοικονόμηση Ενέργειας στην Ηλεκτρική κατανάλωση: Επιλογή Ενεργειακά Αποδοτικού Εξοπλισμού Έξυπνα Συστήματα Ενεργειακής Διαχείρισης Παροχή Ενεργειακών Υπηρεσιών» Παρουσίαση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 2.12. COM() 614 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ για την ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Οι Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις (GPP/ΠΔΣ) αποτελούν προαιρετικό μέσο. Το παρόν έγγραφο παρέχει τα κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ, τα οποία έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Εισαγωγή

Περιεχόμενα. Εισαγωγή GreenS Green public procurement supporters for innovative and sustainable institutional change Υποστηρικτικές Δομές για τις Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις για μία καινοτόμα θεσμική αλλαγή ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα του εξοπλισμού γραφείου ΤΠ

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα του εξοπλισμού γραφείου ΤΠ Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα του εξοπλισμού γραφείου ΤΠ Οι πράσινες δημόσιες συμβάσεις (GPP/ΠΔΣ) αποτελούν προαιρετικό μέσο. Υπάρχει, ωστόσο, μια συμφωνία σε επίπεδο ΕΕ που προβλέπει ότι οι κεντρικές

Διαβάστε περισσότερα

Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;»

Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Λέξεις κλειδιά: Απορρίμματα, ανακύκλωση, ρύπανση, υγεία, προστασία περιβάλλοντος, ΧΥΤΥ, ΧΑΔΑ Εισαγωγή Απόβλητα ένα επίκαιρο ζήτημα, που αποτελεί διαχρονικά

Διαβάστε περισσότερα

- Η μείωση κατανάλωσης ενέργειας και άλλων πηγών (όπως π.χ. το νερό)

- Η μείωση κατανάλωσης ενέργειας και άλλων πηγών (όπως π.χ. το νερό) Οικιακές Συσκευές Διάφορες οικιακές συσκευές χρησιμοποιούνται εκτός από τον οικιακό τομέα και σε άλλους φορείς, εταιρείες, οργανισμούς και ιδρύματα. Για παράδειγμα, οι πλήρως εξοπλισμένες κουζίνες συναντούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ. Χ. Κορωναίος

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ. Χ. Κορωναίος AUT/ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Χ. Κορωναίος Εργαστήριο Μετάδοσης Θερμότητας και Περιβαλλοντικής Μηχανικής, Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης/

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή σήμανση. Πληροφοριακό υλικό για κατασκευαστές, προμηθευτές και εμπόρους λιανικής πώλησης. Γιατί είναι σημαντική η ενεργειακή ετικέτα;

Ενεργειακή σήμανση. Πληροφοριακό υλικό για κατασκευαστές, προμηθευτές και εμπόρους λιανικής πώλησης. Γιατί είναι σημαντική η ενεργειακή ετικέτα; Γιατί είναι σημαντική η ενεργειακή ετικέτα; Ενεργειακή σήμανση Η ενεργειακή ετικέτα δεν είναι μόνο κλιματιστικών συσκευών αλλά μία νομική υποχρέωση, που επιβάλλεται και ελέγχεται από αρμόδιες εθνικές υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

Την αρωγή του κλάδου Τεχνολογιών

Την αρωγή του κλάδου Τεχνολογιών ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΛΟΝ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΤΕΧΟΝΟΛΟΓΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Προστασία του Περιβάλλοντος με τη χρήση Την αρωγή του κλάδου Τεχνολογιών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Τομείς εφαρμογής ενεργειακά αποδοτικών δημόσιων προμηθειών Φωτισμός Ηλεκτρονικός εξοπλισμός γραφείου

Τομείς εφαρμογής ενεργειακά αποδοτικών δημόσιων προμηθειών Φωτισμός Ηλεκτρονικός εξοπλισμός γραφείου Τομείς εφαρμογής ενεργειακά αποδοτικών δημόσιων προμηθειών Φωτισμός Ηλεκτρονικός εξοπλισμός γραφείου Μυρτώ Θεοφιλίδη Χημικός Μηχανικός, MSc Τμήμας Ανάπτυξης Αγοράς Διεύθυνση Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι Σύνεδροι,

Κυρίες και Κύριοι Σύνεδροι, Ομιλία της Υπουργού Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Τίνας Μπιρμπίλη, στο 14 ο Εθνικό Συνέδριο Ενέργειας του Ινστιτούτου Ενέργειας Νοτιοανατολικής Ευρώπης Την Τρίτη 10 Νοεμβρίου 2009 Κυρίες

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση έργου Buy Smart+ «Πράσινες Συμβάσεις στην Ευρώπη»

Παρουσίαση έργου Buy Smart+ «Πράσινες Συμβάσεις στην Ευρώπη» Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών Παρουσίαση έργου Buy Smart+ «Πράσινες Συμβάσεις στην Ευρώπη» Ανθή Χαραλάμπους Διευθύντρια Ενεργειακού Γραφείου Κυπρίων Πολιτών Ημερίδα έργου Buy Smart+ στην Κύπρο 8 Μαρτίου

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα. Ενέργεια, Περιβάλλον & Εξοικονόμηση Ενέργειας. Αθήνα, πρώην ανατ. αερολιμένας, 11 Απριλίου 2008 ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΣΗΜΑΝΣΗ ΔΟΜΙΚΩΝ

Διημερίδα. Ενέργεια, Περιβάλλον & Εξοικονόμηση Ενέργειας. Αθήνα, πρώην ανατ. αερολιμένας, 11 Απριλίου 2008 ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΣΗΜΑΝΣΗ ΔΟΜΙΚΩΝ Έκθεση Διημερίδα Ενέργεια, Περιβάλλον & Εξοικονόμηση Ενέργειας Αθήνα, πρώην ανατ. αερολιμένας, 11 Απριλίου 2008 ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΣΗΜΑΝΣΗ ΔΟΜΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Ανδρέας Ανδρουτσόπουλος Τμήμα Κτιρίων Διεύθυνση Ενεργειακής

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική αντιμετώπισης της Κλιματικής Αλλαγής

Στρατηγική αντιμετώπισης της Κλιματικής Αλλαγής Στρατηγική αντιμετώπισης της Κλιματικής Αλλαγής Κείμενο θέσεων και πολιτικής του Ομίλου ΤΙΤΑΝ ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Κατά τα τελευταία 100 χρόνια η συγκέντρωση CO2 στην ατμόσφαιρα έχει αυξηθεί κυρίως λόγω της χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Περιβαλλοντικά Θέµατα

Γενικά Περιβαλλοντικά Θέµατα Γενικά Περιβαλλοντικά Θέµατα Α/Α ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΟΡΙΑ ΚΑΙ ΙΑΤΑΞΕΙΣ ΚΥΡΙΟ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝ ΓΙΑ 1. 2001/761/ΕΚ Κανονισµός 761/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου της 19ης Μαρτίου 2001 για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2)

ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2) ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΩΣ ΤΟ 2050 (WETO-H2) ΒΑΣΙΚΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ Στο πλαίσιο της µελέτης WETO-H2 εκπονήθηκε σενάριο προβλέψεων και προβολών αναφοράς για το παγκόσµιο σύστηµα ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ

Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ Η ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΕΣΤΙΑΣΗΣ ΤΟ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ Πράσινο Εστιατόριο είναι εκείνη η επιχείρηση εστίασης που σταδιακά μειώνει το ανθρακικό της αποτύπωμα βάσει ενός βιώσιμου σχεδίου εξέλιξης και στη συνέχεια,

Διαβάστε περισσότερα

Η Εκστρατεία Procura+: Μια καινοτόμος προσέγγιση για δημόσιες συμβάσεις

Η Εκστρατεία Procura+: Μια καινοτόμος προσέγγιση για δημόσιες συμβάσεις Η Εκστρατεία Procura+: Μια καινοτόμος προσέγγιση για δημόσιες συμβάσεις Αλέξης Χατζημπίρος Διεύθυνση Ανάπτυξης Περιβαλλοντικών & Ενεργειακών Έργων Εθνικός εταίρος Τι είναι οι πράσινες ή οικολογικές συμβάσεις;

Διαβάστε περισσότερα

Βιώσιμη κατανάλωση και παραγωγή

Βιώσιμη κατανάλωση και παραγωγή Βιώσιμη κατανάλωση και παραγωγή Η βιώσιμη ανάπτυξη είναι ένας από τους βασικούς στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Καθώς βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια παγκόσμια έλλειψη φυσικών πόρων, η κύρια πρόκληση για

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικός Εξοπλισµός: Βασικά Κριτήρια Procura + - Αναλυτική έκδοση

Ηλεκτρονικός Εξοπλισµός: Βασικά Κριτήρια Procura + - Αναλυτική έκδοση Ηλεκτρονικός Εξοπλισµός: Βασικά Κριτήρια Procura + - Αναλυτική έκδοση 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1 2 ΒΑΣΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ PROCURA+ - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ (ΙΤ) 3 3 ΠΡΟΣΘΕΤΕΣ Ι ΕΕΣ 4 4 ΣΧΕΤΙΚΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΗΜΑΤΑ 8 1 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτική διαχείριση στερεών απορριμμάτων. Αδαμάντιος Σκορδίλης Δρ Χημικός Μηχανικός

Εναλλακτική διαχείριση στερεών απορριμμάτων. Αδαμάντιος Σκορδίλης Δρ Χημικός Μηχανικός 1 Εναλλακτική διαχείριση στερεών απορριμμάτων Αδαμάντιος Σκορδίλης Δρ Χημικός Μηχανικός Η διαχείριση των στερεών απορριμμάτων αποτελεί ένα σύνθετο πρόβλημα, δεν είναι μόνο περιβαλλοντικό, αλλά πολιτικό,

Διαβάστε περισσότερα

(Πράξεις εγκριθείσες δυνάμει των συνθηκών ΕΚ/Ευρατόμ των οποίων η δημοσίευση δεν είναι υποχρεωτική) ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

(Πράξεις εγκριθείσες δυνάμει των συνθηκών ΕΚ/Ευρατόμ των οποίων η δημοσίευση δεν είναι υποχρεωτική) ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ 28.3.2009 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 82/3 ΙΙ (Πράξεις εγκριθείσες δυνάμει των συνθηκών ΕΚ/Ευρατόμ των οποίων η δημοσίευση δεν είναι υποχρεωτική) ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 -1-

Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2012 -1- ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Σύντομο Ενημερωτικό Υλικό Μικρών Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα Πως οι μικρές εμπορικές επιχειρήσεις επηρεάζουν το περιβάλλον και πως μπορούν

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Θεσµικό πλαίσιο για τις Πράσινες ηµόσιες Συµβάσεις

Ελληνικό Θεσµικό πλαίσιο για τις Πράσινες ηµόσιες Συµβάσεις Ελληνικό Θεσµικό πλαίσιο για τις Πράσινες ηµόσιες Συµβάσεις Ηµερίδα «Πράσινες Προµήθειες στην Ευρώπη» Θεσσαλονίκη, 30 Νοεµβρίου 2012 Κων/νος Τζανετόπουλος Απόφοιτος Ε.Σ.. Πράσινες ηµόσιες Συµβάσεις Νοµολογία.Ε.Κ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ Μέρος πρώτο: Η πορεία προς μία κοινή ενεργειακή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ανάγκη για

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες: Στρατηγικές, Πολιτικές και Εφαρμογές στην Ευρώπη και την Ελλάδα

Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες: Στρατηγικές, Πολιτικές και Εφαρμογές στην Ευρώπη και την Ελλάδα Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες: Στρατηγικές, Πολιτικές και Εφαρμογές στην Ευρώπη και την Ελλάδα Σωκράτης Φάμελλος Αντιδήμαρχος Θέρμης Λαμία, 20 Μαρτίου 2014 Περιεχόμενα Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες Ευρωπαϊκές

Διαβάστε περισσότερα

Oικο-καινοτομία: ένας εφικτός στόχος ένα αειφόρο μέλλον

Oικο-καινοτομία: ένας εφικτός στόχος ένα αειφόρο μέλλον ΗΜΕΡΙΔΑ «Καινοτομία, Έρευνα και Ανάπτυξη στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Περιφερειακής Πολιτικής» Oικο-καινοτομία: ένας εφικτός στόχος ένα αειφόρο μέλλον Μανώλης Αγγελάκας Ευρωβουλευτής ΕΛΚ-Ε Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO 19thRoundtable with the Government of Greece-The Economist Kυρίες και Κύριοι Πριν ξεκινήσω

Διαβάστε περισσότερα

Καλές πρακτικές σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μυρτώ Θεοφιλίδη

Καλές πρακτικές σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μυρτώ Θεοφιλίδη Καλές πρακτικές σε ευρωπαϊκό επίπεδο Μυρτώ Θεοφιλίδη ΚΑΠΕ, Τμήμα Ανάπτυξης Αγοράς 10 Μαρτίου 2010 Χώρα των Βάσκων, Ισπανία Μέσω της Δημόσιας Υπηρεσίας της για την Προστασία του Περιβάλλοντος (IHOBE), η

Διαβάστε περισσότερα

4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09

4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09 4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09 Ξεν. Holliday Inn, Αττική, 23-24 Οκτωβρίου 2009 ΠΡΑΣΙΝΑ ΚΤΙΡΙΑ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Δρ. Γ. Αγερίδης, Α. Ανδρουτσόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

Θεσμικό πλαίσιο και χρηματοδοτικά εργαλεία για Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες. Εκπαιδευτικό Σεμινάριο έργου ProEE 10 Μαρτίου 2010, Αθήνα

Θεσμικό πλαίσιο και χρηματοδοτικά εργαλεία για Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες. Εκπαιδευτικό Σεμινάριο έργου ProEE 10 Μαρτίου 2010, Αθήνα Θεσμικό πλαίσιο και χρηματοδοτικά εργαλεία για Πράσινες Δημόσιες Προμήθειες Εκπαιδευτικό Σεμινάριο έργου ProEE 10 Μαρτίου 2010, Αθήνα ΕΕ & ΠΔΠ Κατευθυντήριες γραμμές και θεσμικό πλαίσιο Οδηγίες για Δημόσιες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΣΗ ΣΤΑ ΚΤΙΡΙΑ

ΕΘΝΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΣΗ ΣΤΑ ΚΤΙΡΙΑ Συνέδριο ΟΠΕ - ΣΒΒΕ Ποιότητα, Προδιαγραφές, Πιστοποίηση, Έλεγχος Αγοράς στον κλάδο των οµικών Υλικών Ξεν. Hyatt Regency, Θεσσαλονίκη, 2 εκεµβρίου 2008 ΕΘΝΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΣΗ ΣΤΑ ΚΤΙΡΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτες Ενεργειακής Έντασης

Δείκτες Ενεργειακής Έντασης ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ΑΠΕ) Σειρά Πληροφοριακού και Εκπαιδευτικού Υλικού Δείκτες Ενεργειακής Έντασης ΠΑΤΡΑ, 2016 ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ ΗΛΙΟΣ ΗΛΙΟΣ - Τοπικό σχέδιο για την απασχόληση ανέργων στην κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτες Ενεργειακής Έντασης

Δείκτες Ενεργειακής Έντασης 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Σειρά Πληροφοριακού και εκπαιδευτικού υλικού Δείκτες Ενεργειακής Έντασης 10 11 - Τοπικό σχέδιο για την απασχόληση ανέργων στην κατασκευή και τη συντήρηση έργων Α.Π.Ε. με έμφαση στις δράσεις

Διαβάστε περισσότερα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα 2005D0341 EL 19.12.2008 001.001 1 Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα B ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 11ης Απριλίου 2005 περί καθορισμού οικολογικών κριτηρίων και

Διαβάστε περισσότερα

Πακέτο εργαλείων του έργου «OPTIMES»

Πακέτο εργαλείων του έργου «OPTIMES» Πακέτο εργαλείων του έργου «OPTIMES» Περιεχόμενα 1/ Περιβαλλοντική κατάσταση ανά περιοχή... 2 2/ Ευρωπαϊκοί και εθνικοί κανονισμοί... 2 2.1 Ευρωπαϊκοί κανονισμοί... 2 2.1.1 Διαχείριση των αποβλήτων...

Διαβάστε περισσότερα

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών [ 1 ] [ 1 ] Υδροηλεκτρικός Σταθμός Κρεμαστών - Ποταμός Αχελώος - Ταμιευτήρας >> H Περιβαλλοντική Στρατηγική της ΔΕΗ είναι ευθυγραμμισμένη με τους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 13 Ολοκληρωμένη Πολιτική Προϊόντων

Κεφάλαιο 13 Ολοκληρωμένη Πολιτική Προϊόντων Κεφάλαιο 13 Ολοκληρωμένη Πολιτική Προϊόντων Σύνοψη Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζεται το γενικότερο πλαίσιο της Ολοκληρωμένης Πολιτικής Προϊόντων (ΟΠΠ) που αποσκοπεί στην εδραίωση ενός νέου μοντέλου ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Το energy condition των κλιματιστικών

Το energy condition των κλιματιστικών Το energy condition των κλιματιστικών Πώς διαβάζουμε τις νέες ενεργειακές ετικέτες των κλιματιστικών και τι πρέπει να γνωρίζουμε πριν την αγορά και τη χρήση της κάθε είδους συσκευής για να πετύχουμε τη

Διαβάστε περισσότερα

στο Δήμο Αμαρουσίου» 5 Νοεμβρίου 2008 Ενιαίο Τμήμα Προμηθειών Λιναρδάτος Ευθύμιος

στο Δήμο Αμαρουσίου» 5 Νοεμβρίου 2008 Ενιαίο Τμήμα Προμηθειών Λιναρδάτος Ευθύμιος «Πράσινες Προμήθειες στο Δήμο Αμαρουσίου» 5 Νοεμβρίου 2008 Ενιαίο Τμήμα Προμηθειών Λιναρδάτος Ευθύμιος 1 Περιεχόμενα Ο Δήμος Αμαρουσίου και το περιβάλλον Το Ενιαίο Τμήμα Προμηθειών του Δήμου Αμαρουσίου

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών και Περιβάλλον: Μπορούμε όλοι να συμβάλλουμε (για την οικολογικότερη εφαρμογή τους)

Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών και Περιβάλλον: Μπορούμε όλοι να συμβάλλουμε (για την οικολογικότερη εφαρμογή τους) Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών και Περιβάλλον: Μπορούμε όλοι να συμβάλλουμε (για την οικολογικότερη εφαρμογή τους) Ανδρέας Σουρής Ηλεκτρονικός Μηχανικός, M.Sc., e-tee Ειδικός Σύμβουλος ΤΠΕ Λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

ενεργειακό περιβάλλον

ενεργειακό περιβάλλον Προστατεύει το ενεργειακό περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 Το ΕΠΠΕΡΑΑ δημιουργεί ένα βιώσιμο Ενεργειακό Περιβάλλον βελτιώνει την

Διαβάστε περισσότερα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα 2005D0343 EL 19.12.2008 001.001 1 Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθημα τεκμηρίωσης και δεν δεσμεύει τα κοινοτικά όργανα B ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 11ης Απριλίου 2005 για τον καθορισμό οικολογικών κριτηρίων

Διαβάστε περισσότερα

Ecolabels & Ανταγωνιστικότητα. Vitex 11.03.2015

Ecolabels & Ανταγωνιστικότητα. Vitex 11.03.2015 Ecolabels & Ανταγωνιστικότητα Vitex 11.03.2015 Ιστορία της Vitex 1932 Στεγανωτικά και μονωτικά υλικά 1965 Επέκταση της γκάμας παραγόμενων προϊόντων νερού και διαλύτου 1988 Εξαγορά της Syntex A.E. 2000

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η κλιματική αλλαγή? Ποιά είναι τα αέρια του θερμοκηπίου?

Τι είναι η κλιματική αλλαγή? Ποιά είναι τα αέρια του θερμοκηπίου? Ενημερωτικό Υλικό Μικρομεσαίων Εμπορικών Επιχειρήσεων για το Ανθρακικό Αποτύπωμα Πως επηρεάζουν το Περιβάλλον και πως μπορούν να μετρούν το Ανθρακικό τους Αποτύπωμα? Τ ι είναι? Τι είναι η κλιματική αλλαγή?

Διαβάστε περισσότερα

Χτίζοντας Το Μέλλον. Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής

Χτίζοντας Το Μέλλον. Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη. Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Χτίζοντας Το Μέλλον Ένα Πρόγραμμα για τα Βιώσιμα κτίρια και την Πράσινη Ανάπτυξη Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας ΚΑΠΕ ΥΠΕΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ακολουθεί το πρότυπό µας, το οποίο ελπίζουµε να βρείτε χρήσιµο. ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ

Ακολουθεί το πρότυπό µας, το οποίο ελπίζουµε να βρείτε χρήσιµο. ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Προτάσεις του WWF Ελλάς για το περιεχόµενο του Εθνικού Σχεδίου ράσης Ενεργειακής Απόδοσης σύµφωνα µε την Οδηγία 2006/32/ΕΚ για την ενεργειακή απόδοση κατά την τελική χρήση και τις ενεργειακές υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

ενεργειακή επανάσταση ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΡΙΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ

ενεργειακή επανάσταση ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΡΙΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ενεργειακή επανάσταση 3 ΜΙΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΡΙΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ Ενεργειακή Επανάσταση Τεχνική έκθεση που δείχνει τον τρόπο με τον οποίον εξασφαλίζεται ενεργειακή επάρκεια παγκοσμίως

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα και Επιχειρηματικότητα Τρίτη, 19 Μάϊου 2014

Πρότυπα και Επιχειρηματικότητα Τρίτη, 19 Μάϊου 2014 Πρότυπα και Επιχειρηματικότητα Τρίτη, 19 Μάϊου 2014 Αγγελική Λοϊζου Λειτουργός Τυποποίησης Κυπριακός Οργανισμός Τυποποίησης (CYS) Αυτόνομος Οργανισμός Λειτουργεί με βάση το Ιδιωτικό Δίκαιο Πλήρως αναγνωρισμένος

Διαβάστε περισσότερα

Κρατικές ενισχύσεις: κατευθυντήριες γραµµές σχετικά µε τις κρατικές ενισχύσεις για το περιβάλλον συχνές ερωτήσεις (βλ.

Κρατικές ενισχύσεις: κατευθυντήριες γραµµές σχετικά µε τις κρατικές ενισχύσεις για το περιβάλλον συχνές ερωτήσεις (βλ. MEMO/08/31 Βρυξέλλες, 23 Ιανουαρίου 2008 Κρατικές ενισχύσεις: κατευθυντήριες γραµµές σχετικά µε τις κρατικές ενισχύσεις για το περιβάλλον συχνές ερωτήσεις (βλ. επίσης IP/08/80) Είναι αναγκαία η έκδοση

Διαβάστε περισσότερα

3. Πρώτες Ύλες και Απόβλητα

3. Πρώτες Ύλες και Απόβλητα Ε. Ελέγχουμε την κατανάλωση ρεύματος στα Καταστήματα Το πρόγραμμα ανακατασκευής των καταστημάτων μας το 1, είχε ως αποτέλεσμα, τη μείωση της κατανάλωσης ρεύματος στα καταστήματά μας, η οποία μειώθηκε το

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακά Αποδοτικές Δημόσιες Προμήθειες: θεσμικό πλαίσιο. Ερμούπολη, Λουΐζα Παπαμικρούλη

Ενεργειακά Αποδοτικές Δημόσιες Προμήθειες: θεσμικό πλαίσιο. Ερμούπολη, Λουΐζα Παπαμικρούλη Ενεργειακά Αποδοτικές Δημόσιες Προμήθειες: θεσμικό πλαίσιο Ερμούπολη,10.04.2013 Λουΐζα Παπαμικρούλη Νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Πολιτική Κύριος στρατηγικός στόχος -> Μείωση των αερίων θερμοκηπίου κατά 20%

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμησης Ενέργειας

Εξοικονόμησης Ενέργειας Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Πράσινη Επιχειρηματικότητα στον τομέα της Ενέργειας Γ. Βουγιουκλάκης Υπ. Τμήματος Ανάπτυξης Αγοράς ΚΑΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝ.

Διαβάστε περισσότερα

Ενθάρρυνση για την έναρξη των Πράσινων ηµόσιων Συµβάσεων

Ενθάρρυνση για την έναρξη των Πράσινων ηµόσιων Συµβάσεων Ενθάρρυνση για την έναρξη των Πράσινων ηµόσιων Συµβάσεων ηµήτρης Γιάκος Περιβαλλοντολόγος, MSc Τι είναι οι Πράσινες ηµόσιες Συµβάσεις Ο όρος πράσινες ή οικολογικές δηµόσιες συµβάσεις αναφέρεται στη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Το energy condition των κλιματιστικών Πώς διαβάζουμε τις νέες ενεργειακές ετικέτες των κλιματιστικών και τι πρέπει να γνωρίζουμε πριν την αγορά και τη χρήση της κάθε είδους συσκευής για να πετύχουμε τη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ

ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ Γεωργίου- Τσιάκαλου Ναταλία ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΑΣ, ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ορισμός Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις (ΠΔΣ) σημαίνει τη συμπερίληψη

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακά Αποδοτικές Δημόσιες Προμήθειες: θεσμικό πλαίσιο

Ενεργειακά Αποδοτικές Δημόσιες Προμήθειες: θεσμικό πλαίσιο Ενεργειακά Αποδοτικές Δημόσιες Προμήθειες: θεσμικό πλαίσιο Μυτιλήνη, 17.04.2013 Λουΐζα Παπαμικρούλη ΚΑΠΕ - Τμήμα Ανάπτυξης Αγοράς Διεύθυνση Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγία ErP Συμμόρφωση με τις Κοινοτικές ιατάξεις. Τι πρέπει να προσέξουμε;

Οδηγία ErP Συμμόρφωση με τις Κοινοτικές ιατάξεις. Τι πρέπει να προσέξουμε; Οδηγία ErP Συμμόρφωση με τις Κοινοτικές ιατάξεις Τι πρέπει να προσέξουμε; Ποια είναι η Ευρωπαϊκή Οδηγία ErP; Η Οδηγία ErP (ΕΕ) 622/2012 που εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση και αφορά όλα τα προϊόντα που

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις και απαντήσεις σχετικά µε την πολιτική της ΕΕ για ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά απορρίµµατα

Ερωτήσεις και απαντήσεις σχετικά µε την πολιτική της ΕΕ για ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά απορρίµµατα MEMO/05/248 Βρυξέλλες, 11 Αυγούστου 2005 Ερωτήσεις και απαντήσεις σχετικά µε την πολιτική της ΕΕ για ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά απορρίµµατα 1) Ποιο είναι το πρόβληµα µε τα ηλεκτρικά και τα ηλεκτρονικά απορρίµµατα;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 22.4.2015 COM(2015) 178 final ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ σχετικά με το εθελοντικό σύστημα οικολογικού σχεδιασμού για τις κονσόλες

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 1.8.2014 L 230/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 834/2014 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας Ιουλίου 2014 για τη θέσπιση κανόνων σχετικά με την εφαρμογή του κοινού πλαισίου

Διαβάστε περισσότερα

EURECO (2000 2002) (2004)

EURECO (2000 2002) (2004) Ηµερίδα ΚΑΠΕ & ήµου Κερατέας «Τρόποι ενσωµάτωσης Ανανεώσιµων Πηγών και Εξοικονόµησης Ενέργειας σε τοπικό επίπεδο» 30 Ιουνίου 2010 Εξοικονόµησης Ηλεκτρικής Ενέργειας στον Οικιακό Τοµέα Αργυρώ Γιακουµή Φυσικός,

Διαβάστε περισσότερα

εσμεύσεις Ευρωπαϊκών πόλεων με Πράσινο Ψηφιακό Χάρτη

εσμεύσεις Ευρωπαϊκών πόλεων με Πράσινο Ψηφιακό Χάρτη εσμεύσεις Ευρωπαϊκών πόλεων με Πράσινο Ψηφιακό Χάρτη Ο χάρτης δεσμεύσεων που ακολουθεί κάνει λόγο για τις προσπάθειες αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής μέσα από προσπάθειες και πρωτοβουλίες των Ευρωπαϊκών

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΕΡΙ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2002

Ο ΠΕΡΙ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2002 Ε.Ε. Παρ. III(I) 313 Κ.Δ.Π. 82/2003 Αρ. 3679, 31.1.2003 Αριθμός 82 Οι περί Στερεών και Επικίνδυνων Αποβλήτων (Ηλεκτρικές Στήλες ή Συσσωρευτές) Κανονισμοί του 2003, οι οποίοι εκδόθηκαν από το Υπουργικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΔΗΜΟ ΛΕΒΑΔΕΩΝ

ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΔΗΜΟ ΛΕΒΑΔΕΩΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΔΗΜΟ ΛΕΒΑΔΕΩΝ Τεύχη ενδεικτικού προϋπολογισμού & τεχνικών προδιαγραφών για την προμήθεια Μηχανογραφικού Εξοπλισμού έτους 201 6 για το ΔΗΜΟ ΛΕΒΑΔΕΩΝ ΜΑΡΤΙΟΣ 2016

Διαβάστε περισσότερα

Διαρθρωτικά Ταμεία για την περίοδο 2014-2020

Διαρθρωτικά Ταμεία για την περίοδο 2014-2020 Διαρθρωτικά Ταμεία για την περίοδο 2014-2020 Πρακτικός Οδηγός Πώς να σχεδιάσετε ένα πολυταμειακό επιχειρησιακό πρόγραμμα για την ενεργειακά αποδοτική ανακαίνιση του κτιριακού δυναμικού Σχεδιάζετε τα επιχειρησιακά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΗ ΗΜΕΡΙΔΑ "Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Αναβάθμιση Δημόσιων Χώρων: Καινοτόμες Μέθοδοι και Προοπτικές

ΑΝΟΙΚΤΗ ΗΜΕΡΙΔΑ Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Αναβάθμιση Δημόσιων Χώρων: Καινοτόμες Μέθοδοι και Προοπτικές ΑΝΟΙΚΤΗ ΗΜΕΡΙΔΑ "Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Αναβάθμιση Δημόσιων Χώρων: Καινοτόμες Μέθοδοι και Προοπτικές Στυλιανός Διαμαντίδης, Γενικός Γραμματέας του Δήμου Πειραιά Δήμος Πειραιά Πειραιάς, 20 Μαρτίου

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα Greenbuilding, 2 Ιουλίου 2009 - Αθήνα

Ημερίδα Greenbuilding, 2 Ιουλίου 2009 - Αθήνα Εναρμόνιση της Οδηγία 2006/32/ΕΚ για την ενεργειακή απόδοση κατά την τελική χρήση και τις ενεργειακές υπηρεσίες 1 ο Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ενεργειακή Απόδοση ΙΑΤΡΙΔΗΣ ΜΗΝΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εξοπλισμός Γραφείου - Τεχνικό Εγχειρίδιο

Εξοπλισμός Γραφείου - Τεχνικό Εγχειρίδιο ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ GREENBUILDING Εξοπλισμός Γραφείου - Τεχνικό Εγχειρίδιο Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...2 2. Καταγραφή συστημάτων... 2 3. Εκτίμηση τεχνικών μέτρωνεξοικονόμησης ενέργειας... 4 4. Σχέδιο

Διαβάστε περισσότερα

Επιλέξιμες κατηγορίες προϊόντων & κριτήρια επιλογής για Δημόσιες Προμήθειες Ενεργειακά Αποδοτικών Προϊόντων

Επιλέξιμες κατηγορίες προϊόντων & κριτήρια επιλογής για Δημόσιες Προμήθειες Ενεργειακά Αποδοτικών Προϊόντων Επιλέξιμες κατηγορίες προϊόντων & κριτήρια επιλογής για Δημόσιες Προμήθειες Ενεργειακά Αποδοτικών Προϊόντων Προϊόντα & εξοπλισμός παράμετροι για εξοικονόμηση ενέργειας Συνεχή χρήση Βαθμός Ενεργειακής αποδοτικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτική Διαχείριση A.H.H.E. Δήμος Κερατσινίου - Δραπετσώνας 2014

Εναλλακτική Διαχείριση A.H.H.E. Δήμος Κερατσινίου - Δραπετσώνας 2014 Εναλλακτική Διαχείριση A.H.H.E. Δήμος Κερατσινίου - Δραπετσώνας 2014 Δουζίνας Άκης Εναλλακτική Διαχείριση Αποβλήτων Ηλεκτρικού και Ηλεκτρονικού Εξοπλισμού Το χρονικό δημιουργίας του συλλογικού συστήματός

Διαβάστε περισσότερα

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση

Συμπεράσματα από την ανάλυση για την Ευρωπαϊκή Ένωση Ενεργειακή πολιτική για την Ελλάδα: σύγκλιση ή απόκλιση από την Ευρωπαϊκή προοπτική; Π. Κάπρου, Καθηγητή ΕΜΠ Εισαγωγή Πρόσφατα δημοσιεύτηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση Ενέργειας, η έκδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ

ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου, 7 42 Αθήνα, Tηλ.: 20 92 200-0, Fax: 20 92 33 977, www.iobe.gr Tsami Karatassou, 7 42 Athens, Greece, Tel.: +30 20-92 200-0, Fax: +3020-9233

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL. Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2015/0276(COD) της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL. Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2015/0276(COD) της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας 2015/0276(COD) 17.5.2016 ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Βιομηχανίας, Έρευνας και Ενέργειας προς την Επιτροπή Περιβάλλοντος,

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Ενότητα I.

Εκπαιδευτική Ενότητα I. Εκπαιδευτική Ενότητα I. ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΣΕΑ Εισαγωγικά Έργο Transparense Intelligent Energy Europe ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΝΟΤΗΤΩΝ I. ΣΕΑ Εισαγωγικά II. ΣΕΑ Διαδικασία από τον Προσδιορισμό

Διαβάστε περισσότερα

ZA4983 Flash Eurobarometer 256 (Europeans attitudes towards the issue of sustainable consumption and production)

ZA4983 Flash Eurobarometer 256 (Europeans attitudes towards the issue of sustainable consumption and production) ZA4983 Flash Eurobarometer 256 (Europeans attitudes towards the issue of sustainable consumption and production) Country Specific Questionnaire Greece FLASH 256 SUSTAINABLE CONSUMPTION & PRODUCTION Q1.

Διαβάστε περισσότερα

Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις

Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις Πολιτικές προώθησης Θέρμανσης & Ψύξης από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας: Παραδείγματα καλών πρακτικών και μελλοντικές προκλήσεις Συγγραφείς: Austrian Energy Agency: Nina Pickl, Johannes Schmidl, Lorenz Strimitzer

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. Οι πέντε διαστάσεις της Ενεργειακής Ένωσης: παρατηρήσεις σε θέματα πολιτικής σε επίπεδο κρατών μελών και ΕΕ.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. Οι πέντε διαστάσεις της Ενεργειακής Ένωσης: παρατηρήσεις σε θέματα πολιτικής σε επίπεδο κρατών μελών και ΕΕ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 1.2.2017 COM(2017) 53 final ANNEX 2 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Οι πέντε διαστάσεις της Ενεργειακής Ένωσης: παρατηρήσεις σε θέματα πολιτικής σε επίπεδο κρατών μελών και ΕΕ στην ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις από τον οικιακό χώρο

Οι περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις από τον οικιακό χώρο Οι περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις από τον οικιακό χώρο Κ. Αμπελιώτης, Λέκτορας Τμ. Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Οι επιβαρύνσεις συνοπτικά Κατανάλωση φυσικών πόρων Ρύπανση Στην

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του κ. Νίκου Χατζηαργυρίου, Προέδρου και ΔΝΣ ΔΕΔΔΗΕ στο Συνέδριο «Investment & Growth: Building a National Plan»

Ομιλία του κ. Νίκου Χατζηαργυρίου, Προέδρου και ΔΝΣ ΔΕΔΔΗΕ στο Συνέδριο «Investment & Growth: Building a National Plan» Ομιλία του κ. Νίκου Χατζηαργυρίου, Προέδρου και ΔΝΣ ΔΕΔΔΗΕ στο Συνέδριο «Investment & Growth: Building a National Plan» 1.Πρόλογος Κυρίες και κύριοι, αξιότιμε κύριε Γενικέ Γραμματέα, καλησπέρα σας. Θα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΜΕΝΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΝΩΣΗ. στην

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΜΕΝΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΝΩΣΗ. στην ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 18.11.2015 COM(2015) 572 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΜΕΝΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΝΩΣΗ στην ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ,

Διαβάστε περισσότερα

Buy Smart+ Πράσινες Προµήθειες στην Ευρώπη. Πράσινη Ηλεκτρική Ενέργεια

Buy Smart+ Πράσινες Προµήθειες στην Ευρώπη. Πράσινη Ηλεκτρική Ενέργεια Buy Smart+ Πράσινες Προµήθειες στην Ευρώπη Πράσινη Ηλεκτρική Ενέργεια Περιεχόµενα Γενικό Πλαίσιο Σήµανση Πράσινης Ηλεκτρικής Ενέργειας Χρήσιµες Συµβουλές Ακαθάριστη κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στην

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Κρήτης Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε.

ΤΕΙ Κρήτης Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. ΤΕΙ Κρήτης Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. "ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ" 3 η διάλεξη: Πράσινη Επιχειρηματικότητα Εργαστηριακός Συνεργάτης: Σαββάκης Νικόλαος,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;»

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Λέξεις κλειδιά: Απορρίμματα, ανακύκλωση, ρύπανση, υγεία, προστασία περιβάλλοντος, ΧΥΤΥ, ΧΑΔΑ Εισαγωγή Απόβλητα ένα επίκαιρο ζήτημα, που αποτελεί διαχρονικά ένα κρίσιμο περιβαλλοντικό, κοινωνικό και οικονομικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΟΔΗΓΙΑ../ /ΕΕ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. της 18.10.2013

ΚΑΤ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΟΔΗΓΙΑ../ /ΕΕ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. της 18.10.2013 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 18.10.2013 C(2013) 6782 final ΚΑΤ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΟΔΗΓΙΑ../ /ΕΕ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 18.10.2013 για την τροποποίηση, με σκοπό την προσαρμογή στην τεχνική πρόοδο, του παραρτήματος

Διαβάστε περισσότερα

Α/Α Περιγραφή / Προδιαγραφές. Απαίτηση Απάντηση Παραπομπή. 1 Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές. 1.1 Ποσότητα 15 ΝΑΙ

Α/Α Περιγραφή / Προδιαγραφές. Απαίτηση Απάντηση Παραπομπή. 1 Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές. 1.1 Ποσότητα 15 ΝΑΙ Α/Α Περιγραφή / Προδιαγραφές Απαίτηση Απάντηση Παραπομπή 1 Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές 1.1 Ποσότητα 15 1.2 Να αναφερθεί ο 1.3 Επεξεργαστής: INTELCOREI3 4 ης γενιάς 3.1GHZ αντίστοιχο ή ανώτερο 1.4 Σκληρός

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινες Συμβάσεις στην Ευρώπη

Πράσινες Συμβάσεις στην Ευρώπη Buy Smart+ Πράσινες Συμβάσεις στην Ευρώπη Οικιακές Συσκευές Περιεχόμενα Ομάδες προϊόντων Σήμανση Κριτήρια Συμβουλές Οικιακές Συσκευές στις οποίες αναφέρεται το έργο Μεγάλες Οικιακές Συσκευές: Ψυκτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΥΔΑΤΟΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΥΔΑΤΟΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΥΔΑΤΟΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ Σχέδιο Δράσης για την Εφαρμογή της Πολιτικής των Πράσινων Δημόσιων Συμβάσεων 2007-2009 Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις (ΠΔΣ) σημαίνει τη συμπερίληψη περιβαλλοντικών παραμέτρων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΑΙΡΙΚΗ * ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ * ΕΥΘΥΝΗ

ΕΤΑΙΡΙΚΗ * ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ * ΕΥΘΥΝΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Η εταιρική κοινωνική ευθύνη αναφέρεται στις ενέργειες των επιχειρήσεων που αποσκοπούν στην συμβολή αντιμετώπισης περιβαλλοντικών και κοινωνικών ζητημάτων. Η Βασιλείου

Διαβάστε περισσότερα