ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ / ΕΘΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΩΝ 101. Σύρος και Ερμούπολη. Συμβολές στην ιστορία του νησιού, 15 ς-20 ζ αι.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ / ΕΘΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΩΝ 101. Σύρος και Ερμούπολη. Συμβολές στην ιστορία του νησιού, 15 ς-20 ζ αι."

Transcript

1 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ / ΕΘΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΩΝ 101 Σύρος και Ερμούπολη Συμβολές στην ιστορία του νησιού, 15 ς-20 ζ αι. Επιμέλεια Χριστίνα Αγριαντώνη, Δημήτρης Δημητρόπουλος ΑΘΗΝΑ 2008

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Πασχάλη Μ. Κιτρομηλίδη 9 Σημείωμα των επιμελητών 11 Α. Ο χώρος - Οι άνδρωποι ΓΙΏΡΓΟΣ ΤΟΛΙΑΣ, Γύρω από έναν στίχο του Βιργιλίου. Η Σύρος στα Νησολόγια, 15 Ç-17 Ç αιώνας 15 ΙΌΛΗ ΒΙΓΓΟΠΟΥΛΟΥ, Η Σύρος στους περιηγητές; Οι περιηγητές για τη Σύρο; Εξαιρέσεις και μικροϊστορίες 39 ΔΗΜΉΤΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ, Ένα Συριανό Κτηματολόγιο του 19 ου αιώνα 55 ΑΓΓΕΛΙΚΉ ΦΕΝΕΡΛΗ, Νέα στοιχεία για την πρώτη εγκατάσταση των προσφύγων στην Ερμούπολη 77 ΘΩΜΆΣ ΔΡΙΚΟΣ, Πολιτικές έριδες στην Ερμούπολη της Σύρου επί Δημαρχίας Δημητρίου Βαφιαδάκη 87 ΧΡΉΣΤΟΣ ΛΟΥΚΟΣ, Μερικές επισημάνσεις για τους κατοίκους της Ερμούπολης τον 19 αιώνα: γεωγραφική προέλευση, εγκατάσταση στο χώρο, επαγγέλματα, κοινωνικές σχέσεις 105 Β. Οικονομικές λειτουργίες ΚΑΤΕΡΊΝΑ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, Επικοινωνία και ταχυδρομεία στη Σύρο τον 19 αιώνα 127 ΜΑΡΊΑ ΧΡΙΣΤΊΝΑ ΧΑΤΖΗΙΩΑΝΝΟΥ, «Σύρος, το Λίβερπουλ της Ελλάδος». Συγκρότηση και ανάπτυξη δυο εμπορικών λιμανιών του 19 ου αιώνα 135

3 8 ΠΕΡΙΕΧΌΜΕΝΑ ΧΡΙΣΤΊΝΑ ΑΓΡΙΑΝΤΩΝΗ, Προσαρμογές του επιχειρηματικού κόσμου της Ερμούπολης στο δεύτερο μισό του 19 ου αιώνα 143 ΛΉΔΑ ΠΑΠΑΣΤΕΦΑΝΑΚΗ, ΤΟ «πατρικό ενδιαφέρον» των βιομηχάνων και η διαχείριση της εργασίας στην κλωστοϋφαντουργία Καρέλλα (Ερμούπολη, πρώτο μισό του 20 ου αιώνα) 155 ΜΑΡΊΑ ΜΑΥΡΟΕΙΔΗ, Εισαγόμενη και εγχώρια τεχνολογία στη βιομηχανία της Ερμούπολης την περίοδο του Μεσοπόλεμου..187 Γ. Λογοτέχνες του τόπου - Ο τόπος στη λογοτεχνία ΑΛΈΞΗΣ ΠΟΛΊΤΗΣ, Ποίηση στην Ερμούπολη, Από την ισχνή έξαρση στη σταδιακή εξαφάνιση 201 ΝΑΣΙΑ ΓΙΑΚΩΒΑΚΗ, Δημήτριος Βικέλας/Ενας Ερμουπολίτης; Σκέψεις για την πρώτη γενιά Ελλήνων πολιτών 251 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ, Όψεις της Ερμούπολης στην πεζογραφία. Ελληνικότητα ή κοσμοπολιτισμός; 263

4 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ ΟΨΕΙΣ ΤΗΣ ΕΡΜΟΎΠΟΛΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΖΟΓΡΑΦΊΑ. ΕΛΛΗΝΙΚΌΤΗΤΑ Ή ΚΟΣΜΟΠΟΛΙΤΙΣΜΌΣ; Η Ερμούπολη της Σύρου με το λιμάνι της, διαμετακομιστικό, εμπορικό και ναυτιλιακό κέντρο, με καθοριστικές για τη διαμόρφωση της προσμίξεις πληθυσμών από ελληνικά νησιά, αλλά και τόπος κατοικίας αλλοεθνών, Γάλλων, Γερμανών, Ιταλών και άλλων, με σημαντική οικονομική αλλά και πολιτιστική ανάπτυξη, ήταν κατά τον 19 αιώνα εκτός από σημείο συνάντησης εμπόρων και επιχειρηματιών και ένα σημείο συνάντησης διαφόρων κοινωνιών και πολιτισμών. Το ερώτημα «ελληνικότητα ή κοσμοπολιτισμός» για την Ερμούπολη του 19ου αιώνα και των αρχών του 20 ου, προέκυψε ως υπόθεση εργασίας, με δεδομένη τη δημογραφική ιδιαιτερότητα της νεότευκτης πόλης και με άξονα ανάλογα δείγματα άλλων πόλεων του ευρύτερου ελλαδικού χώρου (Αλεξάνδρεια, Σμύρνη, Κωνσταντινούπολη, Θεσσαλονίκη) που παρουσίαζαν αντίστοιχα ανοίγματα προς την οικονομική και εμπορική ανάπτυξη αλλά και προς την προσέγγιση ξένων πολιτισμών. Η χρονική τοποθέτηση της αναζήτησης αυτής, μέσα στο πλαίσιο πάντα μιας υπόθεσης εργασίας, παρακολουθεί την Ερμούπολη στα χρόνια της μεγάλης της ανάπτυξης αλλά και της διαμόρφωσης των εθνικισμών, αλλά και αργότερα, στα χρόνια του μεσοπολέμου, περίοδος η οποία κατ'εξοχήν έθεσε με οξύτητα το ζήτημα της «ελληνικότητας» σε αντιδιαστολή με τον «κοσμοπολιτισμό», το ζήτημα της ελληνικής ταυτότητας και ιδιοσυστασίας σε αντιπαράθεση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Εργαλείο στην αναζήτηση αυτή είναι τα λογοτεχνικά κείμενα και ειδικότερα η πεζογραφική παραγωγή με θέμα την πόλη της Ερμούπολης αλλά και το νησί της Σύρας. 1 Η χρήση της λογοτεχνίας ως εργαλείου για τη διερεύνηση πολιτισμικών φαινομένων βασίζεται στην άποψη ότι η λογοτεχνία, μέσα από τις συμβολικές αναπαραστάσεις της πραγματικότητας, τη βιωματική πρόσληψη του χώρου και της κοινωνίας, ακόμη και μέσα από τη μύθοι. Πολύ χρήσιμη είναι η συναγωγή κειμένων για τη Σύρα του Μιχαήλ Π. Χατξηγεωργίου, Η Σύρα και οι νεοέλληνες λογοτέχνες , Ερμούπολη Επίσης, η ανθολογία Ερμούπολη, σειρά: Μια πόλη στη λογοτεχνία, Επιλογή Κειμένων: Μάνος Ελευθερίου, Αθήνα 2003.

5 264 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ πλαστική αναβίωση της ιστορίας, μπορεί να αποβεί ένας σημαντικός εκφραστής τάσεων, ατομικής ή και συλλογικής οπτικής, διαμόρφωσης κοινωνικών ή και εθνικών στερεοτύπων αλλά και να αποκαλύψει αθέατες όψεις της κοινωνίας και των πολιτισμικών διεργασιών που την καθορίζουν. Η λογοτεχνία διαμορφώνεται άλλωστε μέσα στην κοινωνία και δεν μπορεί παρά να απηχεί τα κοινωνικά φαινόμενα και τις ιδεολογικές τους συνιστώσες. 2 Είναι σαφές ωστόσο ότι το υλικό είναι ποικίλο και οδηγεί προς πολλές και διαφορετικές μεταξύ τους κατευθύνσεις. Έναν κεντρικό άξονα σε μια τέτοια προσέγγιση θα μπορούσαν να αποτελούν οι διάφορες εκδοχές της αναζήτησης ή της έκφρασης μιας ταυτότητας αναφορικά με τον γενικότερο γεωγραφικό αλλά και τον εθνικό χώρο. Τα έργα που γεννιούνται, για παράδειγμα, με αφορμή ένα ταξίδι, τα έργα που στηρίζονται στην επικοινωνία και στην επαφή, που περιγράφουν τον χώρο ως δικό τους ή ως ξένο, που περιγράφουν τις σχέσεις με τον «άλλο», ή ακόμη και τα έργα που απορρέουν από την εμπειρία του εκπατρισμένου, μετανάστη ή εξόριστου, συχνά θέτουν το ζήτημα της ταυτότητας, εθνικής και πολιτισμικής, ατομικής και συλλογικής. Μία τέτοιου τύπου προσέγγιση της λογοτεχνίας θα ήταν δυνατόν να αποκαλύψει τη ροή αντιλήψεων και στερεοτύπων σε μια συγχρονική ή και διαχρονική οπτική στο πλαίσιο της ιστορίας των ιδεών και του πολιτισμού. 3 Κατά τη διάρκεια του 19 ου αιώνα το ερώτημα «κοσμοπολιτισμός ή ελληνικότητα» δεν έχει ακόμη διατυπωθεί με αυτούς ακριβώς τους όρους αλλά κυρίως εκφράζει αφενός τον εκσυγχρονισμό με το άνοιγμα προς τα ευρωπαϊκά πρότυπα και αφετέρου την ξενοφοβία και τον ελληνοκεντρισμό. 4 Το ερώτημα, ή το δίλημμα, προϋποθέτει άλλωστε τη διαμορφωμένη συνείδηση και των δύο όρων του. Η έννοια του ελληνισμού διαχωρίστηκε από την αρχαία σημασία της μόλις κατά τον 19 αιώνα και πήρε σχήμα κυρίως με την Ιστορία του ελληνικού Έδνους του Κωνσταντίνου Παπαρρηγόπουλου. Τότε, ο ελληνισμός ανάγεται σε μια «ηθική και πνευματική ενότητα του διχοτομημένου έθνους σε ελεύθερους και υπόδουλους Έλληνες», βασίζεται στη γλώσσα και στη συνείδηση εθνικής ταυτότητας. 5 Η πολιτισμι- 2. Βλ. σχετικά, Andrew Milner, Literature, Culture and Society, Λονδίνο Για ένα σχετικό προβληματισμό, βλ. André Karatson και Jean Bessière, Déracinement et Littérature, Université de Lille III, Βλ. σχετικά Δημήτρης Τξιόβας, Κοσμοπολίτες και αποσυνάγωγοι. Μελέτες για την ελληνική πεζογραφία και κριτική ( ), «Εισαγωγή», Αδήνα 2003, σ. 11 κ.ε. 5. Δημήτρης Τξιόβας, Οι μεταμορφώσεις του εδνισμού και το ιδεολόγημα της ελληνικότητας στο μεσοπόλεμο, Αθήνα 1989, σ. 33.

6 Η ΕΡΜΟΎΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΠΕΖΟΓΡΑΦΊΑ 265 κή και ιδεατή αυτή ενοποίηση του ελληνισμού σαφώς υπερβαίνει τα στενά γεωγραφικά όρια του ελληνικού κράτους και συνυφαίνεται με τη Μεγάλη Ιδέα, ενώ συγχρόνως με το περιεχόμενο που αποκτά προσεγγίζει τη λίγο μεταγενέστερη έννοια της ελληνικότητας. 6 Ας θυμίσουμε επίσης ότι το 1880, έγινε στην Ελλάδα η μετάφραση της Νανάς του Emile Zola από τον Ιωάννη Καμπούρογλου με το ψευδώνυμο Φλοξ, 7 η οποία ξεσήκωσε θύελλα αντιδράσεων και συζητήσεων. 8 Στην έκδοση του κειμένου του Zola δημοσιεύθηκε και η γνωστή «Επιστολιμαία διατριβή αντί προλόγου», 9 που υπογράφει ο Α[γησίλαος] Γιαννόπουλος] Η[πειρώτης], νεαρός λόγιος, έμπορος από το Μπάρι της Ιταλίας. Στο κείμενο του αυτό, ο Γιαννόπουλος σκιαγραφεί την αμφιταλάντευση της ελληνικής κοινωνίας γύρω από το δίπολο ελληνοκεντρισμός ή / και ευρωπαϊσμός - κοσμοπολιτισμός, που ταλάνιζε ήδη την πνευματική ζωή. «Παρά τοις πλείστοις των λαών η ζωή σήμερον προσκτάται κοσμοπολιτικήν τίνα χροιάν, ηθικόν φαινόμενον γενικού τίνος αισθήματος, εις ο υπείκει η ανθρωπότης, και όπερ τείνει να καταστήση την ιδέαν της πατρίδος ευρείαν όσον ο κόσμος.» Για τον Γιαννόπουλο, ο κοσμοπολιτισμός είναι φαινόμενο ηθικό, όπου η ηθική είναι άμεσα συνδεδεμένη με την έννοια της πατρίδας και της εθνικής παράδοσης. Εδώ εντοπίζεται ωστόσο ο πάγιος και διττός φόβος της νεοελληνικής κοινωνίας: από τη μια είναι ο φόβος για την αλλοίωση του εθνικού χαρακτήρα από τις ευρωπαϊκές επιδράσεις, από την άλλη όμως είναι ο φόβος για τον εθνικό απομονωτισμό, για την απομάκρυνση από την πρόοδο και τη σύγχρονη ευρωπαϊκή σκέψη. 10 Ο Γιαννόπουλος τελικά τοποθετείται σαφώς υπέρ του ανοίγματος προς τα ευρωπαϊκά ρεύματα, επιμένοντας ωστόσο ότι οι ελληνικές δημιουργίες είναι και πρέπει να παραμείνουν γνήσια ελληνικές: «Αδύνατον ημείς να περικλεισθώμεν εν τη ιδία ημών 6. Για το δέμα αυτό βλ. αναλυτικά: Τξιόβας, Οι μεταμορφώσεις του εδνισμού, ο Αιμίλιος Ζολά, Νανά. Μυθιστόρημα πολύκροτον της φυσιολογικής σχολής, μεταγλωττισδεν εις την ελληνικήν υπό Φλοξ, Αθήνα, Εκ του Τυπογραφείου της Φιλοκαλίας, Η μετάφραση πρωτοδημοσιεύδηκε σε συνέχειες στην εφημερίδα Ραμπαγάς το Η πρώτη έντονη αρνητική αντίδραση σημειώδηκε από τον Άγγελο Βλάχο που δημοσίευσε αμέσως επιστολή στο περιοδικό Εστία, με τίτλο: «Η φυσιολογική σχολή και ο Ζολά. Επιστολή προς επαρχιώτην. Τω κυρίω Χ**, εις Σύρον. Εν Αδήναις, τη 26 Νοεμβρίου 1879». 9. Την «Επιστολιμαία διατριβή αντί προλόγου» αναδημοσιεύει ο Π. Δ. Μαστροδημήτρης, σε Παράρτημα, στο: Ο ζητιάνος του Καρκαβίτσα, Εισαγωγή-κείμενο-γλωσσάριο, Αδήνα 1996, σ Για τη συζήτηση αυτή και για τη γενική αμφιδυμία που τη διακρίνει, βλ. Τξιόβας, Κοσμοπολίτες και αποσυνάγωγοι, «Εισαγωγή», σ

7 266 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ ατμόσφαιρα, να ζήσομεν μόνοι και δι' ίδιον μόνον λογαριασμόν, να σταματήσωμεν εν τω παρόντι, όπως καλλίτερον συνδέσωμεν την χθες προς την αύριον. [...] Πρέπει να ζήσωμεν εν τω κόσμω και μετά του κόσμου, πυρέσσοντες ή χασμώμενοι ως αυτός, σκεπτόμενοι και μελετώντες υπέρ αυτού [...] Ό,τι όμως είναι Ελληνικόν, οφείλει ν' απομείνη και 9' απομείνη αιωνίως τοιούτον, ως φέρον εν εαυτώ τα στοιχεία του φωτός και του αέρος, άτινα διαυγέστερα, λεπτότερα, ήττον υλικά, ούτως ειπείν, επί της γης ταύτης απλούνται και προσπνέουσιν». 11 Τελικά, η γενιά του 1880 διαμορφώνεται και μέσα από τον τρόπο με τον οποίο η ελληνική πνευματική ζωή άντλησε από την ευρωπαϊκή, προκειμένου να βρει τα απαραίτητα ιδεολογικά επιχειρήματα αλλά και τα εργαλεία για να χαράξει, μέσα από τον συγκερασμό των τάσεων, τον δρόμο της προς μια νέα εδνική ταυτότητα. Τα διλήμματα φυσικά δεν έπαψαν να υπάρχουν, ο ευρωπαϊσμός δεν σταμάτησε να θεωρείται απειλή για την ελληνική πολιτισμική συνοχή ενώ το ζήτημα της γλώσσας δίχαζε, με μορφή και ένταση κοινωνικού κινήματος, εκσυγχρονιστές και παραδοσιακούς. Κεντρική συνισταμένη είναι όμως πάντα το εθνικό ζήτημα, κοινό μέλημα είναι η συγκρότηση της εθνικής αυτοσυνειδησίας και βέβαια η δημιουργία μιας απόλυτα εθνικοποιημένης λογοτεχνίας. 12 Τον ρόλο αυτό, κατά την τελευταία εικοσαετία του 20ού αιώνα, έπαιξε η ηθογραφία. Το ζήτημα της σχέσης του ελληνικού πολιτισμού με τον ευρωπαϊκό αποκρυσταλλώθηκε θεωρητικά αρκετά χρόνια αργότερα, με το έργο της γενιάς του τριάντα. Η σχέση αυτή διατυπώθηκε ως ένα αίτημα για την υπέρβαση των διαφορών, για την υπέρβαση του ηθογραφικού τοπικισμού και για τη διεκδίκηση του «ελεύθερου πνεύματος» ευρύτερης εμβέλειας, ικανού όχι μόνο να αφομοιώσει τα ρεύματα της Ευρώπης, μέρος της οποίας αποτελεί και η Ελλάδα, αλλά και να παρουσιάσει έργα οικουμενικά, χωρίς εθνικό προβληματισμό αλλά γενικότερα ανθρωπιστικό. Το Ελεύδερο Πνεύμα του Γιώργου Θεοτοκά, δημοσιευμένο το 1929, διεκδίκησε ένα ελεύθερο πνεύμα δημιουργίας, απαλλαγμένο από εθνικούς προσδιορισμούς και περιορισμούς, προσανατολισμένο στα οικουμενικά προβλήματα του ανθρώπου. Στην πράξη όμως, κατά τα πρώτα τρία τέταρτα του 19 ου αιώνα, την εποχή της ανάπτυξης των εθνικισμών, ο κοσμοπολιτισμός εκφράζεται μέσα 11. «Επιστολιμαία διατριβή αντί Προλόγου», στο Μαστροδημήτρης, ό.π., σ Για το ζήτημα αυτό βλ. Αλέξης Πολίτης, «Λογοτεχνία και διανόηση. 1880: μια καινούργια γενιά στο προσκήνιο», Ιστορία του Νέου Ελληνισμού, Επιμέλεια: Β. Παναγιωτόπουλος, τ. 5, Αδήνα 2004, σ και ειδικότερα σ

8 Η ΕΡΜΟΎΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΠΕΖΟΓΡΑΦΊΑ 267 από πολυπολιτισμικές συνδήκες διαβίωσης που επιτρέπουν την προσέγγιση με το ξένο, την αποδοχή και αφομοίωση ξένων τρόπων ζωής. Τέτοιες συνδήκες υπήρχαν σε πολυεθνικά αστικά κέντρα όπως η Σμύρνη, η Αλεξάνδρεια, η Θεσσαλονίκη αλλά και η Ερμούπολη της Σύρου. Εκφράζεται επίσης μέσα από ατομικές περιπτώσεις, από τη ζωή, δηλαδή, κάποιων ανθρώπων, επιχειρηματιών και εμπόρων που μετακινούνταν συνεχώς για την ανάπτυξη της περιουσίας τους που εδραιώνεται όχι τόσο στην Ελλάδα αλλά κυρίως σε κέντρα του εξωτερικού. Επιχειρηματίες που έρχονται σε επαφή με ξένους λαούς, ζουν στα μεγάλα κοσμοπολίτικα κέντρα του εξωτερικού και απομακρύνονται πολιτισμικά από τον τόπο προέλευσης τους, χωρίς ωστόσο να αποποιούνται την εθνική τους ταυτότητα. 13 Ο κοσμοπολιτισμός δηλαδή τον 19 αιώνα, δεν εκφράστηκε τόσο ως η φιλοσοφική ή και ηθική κοσμοθεωρία του πολίτη του κόσμου αλλά ως υπέρβαση των εθνικών ορίων μέσα από ένα γενικότερα εξευρωπαϊσμένο τρόπο ζωής, επιβεβλημένο κατά κύριο λόγο από την οικονομία και τις ιστορικές συνδήκες. Μέσα στο πλαίσιο αυτό, η απάντηση στο ερώτημα ελληνικότητα ή κοσμοπολιτισμός για την περίπτωση της Ερμούπολης, είναι ούτε το ένα ούτε το άλλο. Η περίπτωση ωστόσο της Ερμούπολης είναι ιδιότυπη και ξεχωριστή στην ελληνική πραγματικότητα της εποχής και η ιδιοτυπία της αυτή εκφράζεται καθαρά μέσα από τα κείμενα. «Η Ερμούπολη είχε άνθηση, αλλά άνθηση υλική και περιστασιακή» παρατηρούσε ο ερμουπολίτης Κωστής Μπαστιάς το Η φράση αυτή του Κ. Μπαστιά υπογραμμίζει το γεγονός ότι κεντρικός μοχλός στην ανάπτυξη της Ερμούπολης υπήρξε η οικονομική της ευμάρεια, μια ευμάρεια όμως περιστασιακή, χωρίς παράδοση και χωρίς αντίστοιχη συνέχεια. Η υλική και περιστασιακή άνδηση της Ερμούπολης πράγματι εκφράζεται στα κείμενα και αιτιολογεί την ιδιότυπη εικόνα της τοπικής κοινωνίας στις γραπτές της περιγραφές. Τόσο τα κείμενα της μυθοπλασίας, εκείνα (τα λιγοστά) δηλαδή που τοποθετούν την πλοκή τους στην πόλη της Ερμούπολης, όσο και τα κείμενα της μαρτυρίας, δεν πιστοποιούν ούτε μια ξεκάθαρη ελληνοκεντρική προσέγγιση, μια προσέγγιση δηλαδή που θα τοποθετούσε οργανικά την Ερμούπολη στο εθνικό και πολιτισμικό πλαίσιο του ελληνισμού, ούτε αναδεικνύουν ένα ξεκάθαρο κοσμοπολίτικο πνεύμα, έναν κο- 13. Τξιόβας, Κοσμοπολίτες και αποσυνάγωγοι, «Εισαγωγή», σ Στεριές και δάλασσες, Αδήνα Αναφέρεται από τον Χατξηγεωργίου, ΗΣύρα και οι νεοέλληνες λογοτέχνες, ο. 225.

9 268 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ σμοπολιτικό τρόπο ξωής, εννοούμενο όχι σαν μια κοσμοθεωρία με φιλοσοφικές διαστάσεις, αλλά κυρίως ως αποδοχή της διαφορετικότητας, εύκολη προσαρμογή προς τις εκτός συνόρων κοινωνίες και υιοθέτηση των πολιτισμικών προτύπων των πολυεθνικών κυρίως μεγαλουπόλεων. 15 Η εικόνα που κυριαρχεί στα κείμενα είναι η ίδια η Ερμούπολη με τις αντιφάσεις της: με τη δική της πληθυσμιακή ποικιλότητα και πολιτισμική ιδιαιτερότητα, με τη δική της δυνατότητα διατήρησης ή αμφισβήτησης των τοπικών παραδόσεων αλλά και με την πολύβουη ζωντάνια του νέου εξευρωπαϊσμένου αστικού εμπορικού κέντρου. Η κοινωνία της Ερμούπολης είχε διαμορφωθεί γύρω από την επιχειρηματικότητα, την οικονομική ανάπτυξη, το κέρδος και συνεπώς γύρω από τη σύνεση και το πρακτικό πνεύμα. Ο Νικόλαος Δραγούμης έξησε στη Σύρα δύο χρόνια, γύρω στο 1837, και επισκέφτηκε ξανά την Ερμούπολη το Έγραψε σχετικά στο περιοδικό Πανδώρα το 1865 (δημ. 1866): «Διατρίψας εν Σύρα άλλοτε έτη δύο, ηγάπησα τους κατοίκους αυτής και διά την προς τους νόμους υποταγήν, και την περί της τάξεως μέριμναν, και την περί τα του δήμου προθυμίαν, και μάλιστα διά την προς τον πρακτικόν βίον ροπήν, ροπήν αξιάγαστον, πορίξουσαν μεν ύπαρξιν ανεξάρτητον, καθιστάσαν δε μετριοπαθείς τας περί των κοινών κρίσεις και αποστρεφομένην τας βιαίας μεταβολάς. Την κλίσιν ταύτην επανεύρον εν Ερμουπόλει και είκοσιν έτη μετά ταύτα, το 1857, ότε επεσκέφθην αυτήν, τρεις μόνον ημέρας διατρίψας εκεί... Τούτο λοιπόν εθαύμασα εν Ερμουπόλει ότι οι πατέρες, εκπαιδεύοντες τα ίδια τέκνα, φροντίξουσιν ταυτοχρόνως να διευθύνωνται και αι καρδίαι αυτών προς ελλόγους επιθυμίας, και να μην υπερπηδώσιν ωρισμένον τινά κύκλον, ον χαράττουσι πέριξ αυτών. Διό, σπανίως μαθητής του εν Σύρα Γυμνασίου προσέρχεται εις το Πανεπιστήμιον. Πάντες, αποφοιτώντες, αποδύονται εις το στάδιον του πρακτικού βίου, γινόμενοι ούτω χρησιμότεροι προς τε εαυτούς και την πατρίδα». 16 Μπορεί πράγματι η συντηρητική κοινωνία της Ερμούπολης που περιγράφει ο Δραγούμης να αποστρέφεται τις μεταβολές και να διδάσκει στη νεολαία τη μετριοπάθεια, την εσωστρέφεια και τη σύνεση, ωστόσο η ευμάρεια και οι ποικίλες επαφές των Ερμουπολιτών με το εξωτερικό, είχαν παράλληλα σαν αποτέλεσμα την αστικοποίηση του τρόπου ζωής τους και φαι- 15. Πέτρος Κουλμάσης, Οι πολίτες του κόσμου. Ιστορία του κοσμοπολιτισμού, μετάφραση Κωστής Παπαγιώργης, Αθήνα 1997, σ. 364 κ.ε. 16. Νικόλαος Δραγούμης, Πανδώρα 16 (1866), Αναφέρεται από τον Χατξηγεωργίου, ό.π., σ. 28.

10 Η ΕΡΜΟΎΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΠΕΖΟΓΡΑΦΊΑ 269 νόμενα μιμητισμού των προτύπων κοινωνικής συμπεριφοράς των ευρωπαϊκών μεγαλουπόλεων. Η μόδα στην ενδυμασία και η μόδα στους χορούς έμειναν παροιμιώδεις και αποτυπώθηκαν στα κείμενα με διάχυτη σατιρική διάθεση. Ο ποικίλης προέλευσης πληθυσμός της Ερμούπολης, με διαφορετικές αλλά ακόμη ζωντανές παραδόσεις και καταβολές, καθώς και η πολύ σύντομη διάρκεια της αναπτυξιακής της περιόδου δεν επέτρεψαν την πραγματική αφομοίωση των ξένων προτύπων συμπεριφοράς που παρέμειναν σε ένα επιφανειακό επίπεδο. Ο Εμμανουήλ Ροΐδης στο «Ψυχολογία συριανού συζύγου» καυτηριάζει τέτοια φαινόμενα μιμητισμού, μέσα όμως από μια έμμεσα αξιολογική προσέγγιση που αντιμετωπίζει την κοινωνία της Σύρου αφενός ως ένα επαρχιακό κακέκτυπο της προηγμένης Ευρώπης και αφετέρου με τις ηθικές καταβολές μιας συντηρητικής κοινωνίας που ακόμη ανθίσταται στα ελευθεριάζοντα δυτικότροπα ήθη. Ο Ιάκωβος Πιτζιπίος ή Πιτσιπιός, άνθρωπος της μετακίνησης και των πολλαπλών αναζητήσεων, στο πέρασμα του από τη Σύρο, δημοσιεύει στην Ερμούπολη τον Πίδηκο Ξουδ) 1 το 1848, σε επτά συνέχειες, στο περιοδικό που εξέδιδε ο ίδιος, την Αποδήκη των Ωφελίμων και Τερπνών Γνώσεων. Ίσως το κοινωνικό περιβάλλον της Ερμούπολης στα 1848 να έπαιξε ένα κάποιο ρόλο ως προς το γεγονός ότι ο πίθηκος Ξουθ, ο μεταμορφωμένος περιηγητής Μπαρτόλντυ, μέσα από τη σάτιρα και την παρωδία, μεταξύ άλλων ασκεί κριτική και στον μιμητισμό-πιθηκισμό των Ελλήνων που υιοθετούν με επιπόλαιο τρόπο, δυτικού και ευρωπαϊκού τύπου συμπεριφορές. Ο Ανδρέας Συγγρός, ο οποίος εγκαταστάθηκε στη Σύρο με την οικογένεια του το 1840, γράφει στα απομνημονεύματα του για τις συνήθειες ακριβώς εκείνης της εποχής κατά την οποία διαδραματίζεται και ο Πίθηκος Ξουθ: «Εν ω, ως είπον, η φειδώ περί την τροφήν έφθανε μέχρις υπερβολής, ως προς την περιβολήν, και μάλιστα των Κυριών, αι δαπάναι ήσαν δυσανάλογοι προς τα μέσα των κατοίκων. Οι συρμοί της Εσπερίας παρηκολουθούντο, ούτως ειπείν, κατά βήμα και πλείσται των εν Σύρω δεσποίνων εκόμιζον τους ιματισμούς και τα 'καπελλίνα' και τα της υποδήσεως ακόμη εκ της Εσπερίας, οι μεν μεγαλέμποροι διά των εκεί ανταποκριτών αυτών, οι δε ναυτικοί διά των πλοίων των. Η μεσαία τάξις επρομηθεύετο εξ αυτών των εν Σύρω 'εμπορικών', των οποίων οι προϊστάμενοι, εκμεταλλευόμενοι φυσικώς την αδυναμίαν των κατοίκων, επλούτιζον τα καταστήματα αυτών εισκομίζοντες 17. Ιάκωβος Γ. Πιτξιπίος, Η Ορφανή της Χίου ή ο θρίαμβος της αρετής. Ο Πίδηκος Ξουδ ή τα ήδη του αιώνος, Εισαγωγή και φιλολογική επιμέλεια: Δημήτρης Τξιόβας, Νεοελληνική Βιβλιοθήκη -Ίδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη, Αθήνα 1995.

11 270 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ παντοία είδη πολυτελείας, των οποίων εύρισκον αφδόνους αγοραστός και εκ των οποίων και πολλοί εσχημάτισαν σπουδαίας περιουσίας». 18 Πρόκειται γι' αυτό που ο Εμμανουήλ Ροΐδης, στο διήγημα του «Ιστορία μιας γάτας» αποκάλεσε «μετασχηματισμό των Συριανών εις Ευρωπαίους, τον οποίον ωνόμαξον, με συμπάσειο, 'ξεβράκωμα'. Αι φέσσαι και αι βράκαι εξηφανίξοντο αλλεπάλληλοι, ως τα πρωινά άστρα, υπό τας ακτίνας του εσπερίου πολιτισμού». 19 Στο «κοσμοπολίτικο» αυτό πνεύμα συμβάλλουν και οι ξένοι κάτοικοι της Σύρου, γάλλοι οικοδιδάσκαλοι και πληθώρα Ιταλών που συνέρευσαν στο νησί μετά την αποτυχία της επανάστασης του Η παρουσία τους ωστόσο, έτσι όπως περιγράφεται από τον Ροΐδη στο διήγημα του «Ιστορία ενός σκύλου», μάλλον λίγα προσφέρει στην προσπάθεια εξευρωπαϊσμού των Ερμουπολιτών: «Οι Ιταλοί ήσαν οι πλείστοι ακονηταί ξυραφιών, καοαρισταί κηλίδων, συγκολληταί σπασμένων πινακίων, ανακαινισταί παλαιών υποδημάτων, διακοσμηταί των νεκρικών φέρετρων, ευνουχισταί πετεινών, υπαίθριοι τηγανιστοί σμαρίδων και πάντες ανεξαιρέτως οι ζωγράφοι, λιδοξόοι, χοροδιδάσκαλοι και μουσικοί. Αι αξιώσεις των καλλιτεχνών τούτων περιωρίξοντο εις το να μην αποδάνωσι της πείνης, ο δε βίος δεν ήτο τότε όπως σήμερον ακριβώς». 20 Μολονότι την εποχή αυτή μεταφράζονται και εκδίδονται στην Ερμούπολη ξενόγλωσσα έργα, μολονότι τα γαλλικά και τα αγγλικά διδάσκονται στα σχολεία, 21 η επαφή ωστόσο με το σύγχρονο ευρωπαϊκό στοιχείο παραμένει επιφανειακή. Η Αμάλδεια της Σμύρνης, σύμφωνα πάντα με τον Ανδρέα Συγγρό, ήταν η μόνη εφημερίδα του εξωτερικού που μπορούσε κανείς να διαβάσει την εποχή αυτή, ενώ «μόνον κατά το 1843 εγένετο η δυσία της εισαγωγής εις το αναγνωστήριον [της Χιακής Λέσχης] του Semaphore de Marseille, της εβδομαδιαίας εκδόσεως». 22 Ο «συριανός πολιτισμός» όπως τον έχει χαρακτηρίσει ο Κωστής Μπαστιάς, «στα καλύτερα χρόνια του στάθηκε κακέκτυπη μίμηση μεγαλοαστικής ξωής με προσα- 18. Ανδρέας Συγγρός, Απομνημονεύματα, Επιμέλεια: Άλκης Αγγέλου, Μαρία Χριστίνα Χατξηιωάννου, τόμος Α', Ασήνα 1998, σ Εμμανουήλ Ροίδης, «Ιστορία μιας γάτας», Αφηγήματα, εκδόσεις Νεφέλη, Ασήνα 1988, σ Εμμ. Ροίδης, «Ιστορία ενός σκύλου», Αφηγήματα, σ Βίκυ Πάτσιου, «"Εξωτερικά σημεία φραγκισμού και σπουδή της γαλλικής" στην αναπτυσσόμενη Ερμούπολη», Συριανά Γράμματα 16 (1990), Συγγρός, ό.π., σ. 65.

12 Η ΕΡΜΟΎΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΠΕΖΟΓΡΑΦΊΑ 271 νατολισμούς προς τις Τουγιερύ και τις Βερσαλίες, χωρίς έρμα ουσίας». 23 Ο Δημήτριος Βικέλας, στο εισαγωγικό μέρος του διηγήματος «Φίλιππος Μάρδας», είχε ήδη αποτυπώσει κριτικά τον εξευρωπαϊσμό αυτό της Ερμούπολης: «Αλησώς ο αποκτήσεις ούτως εξευρωπαϊσμός έφερε τον διπλούν τύπον και της βίας με την οποίαν μετηνέχδη έξωδεν, και της ανεπαρκείας των μέσων δια των οποίων επραγματοποιείτο η εφαρμογή του. Οι νέοι εκείνοι Ευρωπαίοι εφαίνοντο μη λαβόντες εισέτι τον καιρόν να συνηδίσουν εις τα ξένα ήδη και εις τα νέα φορέματα των». 24 Το αποτέλεσμα της τάσης αυτής ήταν η Ερμούπολη να διαμορφώσει μια ιδιαίτερη κοινωνία που όμοια της δεν υπήρχε πουδενά αλλού στην ελληνική επικράτεια. Ο Νικόλαος Δραγούμης, στο άρδρο του στην Πανδώρα, το 1865 έγραφε: «Οι ενταύδα διάγουσι βίον όλως διάφορον του των άλλων κατοίκων της Ελλάδος διό η κοινωνία της Ερμουπόλεως κατέστη εντός της άλλης ελληνικής κοινωνίας une société à part». 25 Και ο Βικέλας διαπιστώνει και αυτός ότι «ο ερχόμενος εκ των άλλων μερών της Ελλάδος εις Σύραν, έβλεπεν εκεί εξωτερικά σημεία φραγκισμού, τα οποία εις μάτην ήδελε τότε αναζητήσει αλλαχού [...] Εν συνόλω, εις την κοινωνίαν εκείνην, της οποίας τα συστατικά ήσαν ετερογενή και ποικίλα, αι δε περιστάσεις ανώμαλοι και εισέτι δυσχερείς, υπήρχε τι το ασυνάρτητον, το ιδιόρρυδμον, δος δ' ειπείν και το αλλόκοτον». 26 Πολύ αργότερα, στα χρόνια του Μεσοπολέμου, ο Μ. Καραγάτσης δα πει περίπου τα ίδια πράγματα: «Κάτω όμως από τούτη τη βιτρίνα, τα πάδη που γεννάει η έλλειψη βαδύτερης καλλιέργειας σαλεύουν παντοδύναμα. Δεύτερη συνέπεια της γνωστικής φτώχιας, είναι ένας άκρατος μοντερνισμός κι ένας αδιάλλαχτος κοσμοπολιτισμός, που φυτρωμένοι σ' ένα έδαφος ανέτοιμο να τους δεχτή δημιουργούν στενόχωρες τραγελαφικότητες». 27 Για να εκτιμήσουμε ωστόσο πληρέστερα τις κρίσεις που διατυπώδηκαν, δα πρέπει να πούμε ότι ο κοσμοπολιτισμός στο τέλος του 19 ου αιώνα, εννοούμενος ως μια ανοικτή και αφομοιωτική οπτική προς τον ευρωπαϊκό αστικό τρόπο ζωής, αρχίζει στην Ελλάδα να αποκτά μια ιδεολογική χροιά, που 23. Κωστής Μπαστιάς, Στεριές και δάλασσες, Αδήνα Αναφέρεται από τον Χατςηγεωργίου, ό.π., σ Δημήτριος Βικέλας, «Φίλιππος Μάρθας», στο Λουκής Λάρας και διηγήματα, Επιμέλεια: Βαγγέλης Αθανασόπουλος, Νεοελληνική Βιβλιοθήκη/Ιδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη, Ασήνα 2000, σ Αναφέρεται από τον Χατςηγεωργίου, ό.π., σ Βικέλας, «Φίλιππος Μάρδας», σ Αναφέρεται από τον Χατζηγεωργίου, ό.π., σ. 259.

13 272 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ τον αποκηρύσσει ως μιμητισμό και τον φέρνει αντιμέτωπο με το οξύ αίσθημα και αίτημα φιλοπατρίας. Στην «Επιστολιμαία Διατριβή», ο Αλκιβιάδης Γιαννόπουλος γράφει: «Έχουσιν δίκαιον όσοι δια τους λόγους τούτους κηρύσσονται εχδροί κατά παντός ό,τι εκ της Εσπερίας παρ' ημίν εισάγεται, αλλοιούν κατά μικρόν τον ημέτερον εδνικόν χαρακτήρα και οιονεί τάφρον τινά ανασκάπτον μεταξύ των παραδόσεων της χθες και του βίου της σήμερον, μεταξύ των ημετέρων γονέων και ημών αυτών, οίτινες προσόμοιοι εκείνοις οφείλομεν δια των αυτών μέσων να εξακολουδήσωμεν το ατελές έτι έργον». 28 Στην Ερμούπολη ωστόσο, που κατοικείται από πρόσφυγες διαφόρων προελεύσεων, πολλοί από τους οποίους δα την εγκαταλείψουν για άλλους πλέον κερδοφόρους τόπους, ο εδνικός χαρακτήρας παραμένει κάπως ασαφής ενώ οι προγονικές και τοπικές παραδόσεις δύσκολα διατηρούνται. Ο Δημήτριος Βικέλας εξηγεί στον «Φίλιππο Μάρδα» ότι «οι συνοικισταί της Ερμουπόλεως, εκριξωδέντες των εστιών των από τον ανεμοστρόβιλον της Επαναστάσεως και μεταφερδέντες επί νέου εδάφους, ηδύναντο δι'αυτό τούτο να μεταβάλωσιν, ευκολώτερον των άλλων Ελλήνων, τα προγονικά ήδη και έδιμα». 29 Έτσι, σε γενικές γραμμές, οι όψεις που παρουσιάζει η Ερμούπολη στα κείμενα του 19 ου αιώνα είναι οι όψεις του εμπορίου, της προκοπής, της οικονομικής ανάπτυξης και της μιμητικής υιοδέτησης ξένων προτύπων συμπεριφοράς. Στις περιγραφές τής Ερμούπολης κυριαρχεί η πολύβουη ξωή του λιμανιού και της αγοράς. Η ελληνικότητα της πόλης ασφαλώς δεν αμφισβητείται αλλά ούτε προβάλλεται. Η Ερμούπολη δεν αναδεικνύει έναν υπερτοπικό ελληνικό χαρακτήρα και δεν συνιστά τυπικό εδνικό δείγμα πολιτισμού αλλά ούτε μοναδικό και ιδιότυπο παράδειγμα προς μίμηση, ένα παράδειγμα αστικής και εμπορικής ευμάρειας και προκοπής. Τα ίδια αυτά δεδομένα ωστόσο, γύρω στα 1940, όταν πια η Ερμούπολη δα έχει ήδη χάσει την ακμή της, ο Μ. Καραγάτσης στη λίεγάλη Χίμαιρα, δα τα δει ως νομοτελειακούς παράγοντες ηδικής παρακμής. «Δεν ήταν πολιτεία αυτή ήταν κάτι σαν ακλόνητη απόδειξη γεωμετρικού δεωρήματος* σα δογματική σύλληψη μεταφυσικού στοχασμού, εφαρμοσμένη πάνω σ' έναν ξερό βράχο, που αντλούσε χάρη κι ομορφιά από το ψέμα ενός μαγικού φωτός». 30 Για τη γαλλίδα ηρωίδα του μυδιστορήματος, η Σύρα και η 28. «Επιστολιμαία διατριβή αντί Προλόγου», στο Μαστροδημήτρης, ό.π., σ Βικέλας, «Φίλιππος Μάρδας», σ Αναφέρεται από τον Χατξηγεωργίου, ό.π., σ. 256.

14 Η ΕΡΜΟΎΠΟΛΗ ΣΤΗΝ ΠΕΖΟΓΡΑΦΊΑ 273 Ερμούπολη 9α παραμείνουν ένας ξένος τόπος στον οποίο δεν 9α κατορθώσει ποτέ να ενσωματωθεί. Την εποχή του Μεσοπολέμου, αλλά και αργότερα, όταν οι ταξιδιωτικές εντυπώσεις των λογοτεχνών που αναζητούν ενδείξεις της ελληνικότητας τους στις ελληνικές δάλασσες και στα νησιά, κατακλύζουν τον εκδοτικό χώρο, το βλέμμα όσων επισκέπτονται και τη Σύρα παραμένει σταδερά καλυμμένο από τον ίσκιο της άλλοτε ακμάζουσας Ερμούπολης. Η εικόνα που κυριαρχεί είναι εκείνη της απουσίας και του μαρασμού. Η εικόνα του παρόντος διαμορφώνεται αποκλειστικά μέσα από τη μακρινή αντανάκλαση του παρελθόντος. Άλλωστε, όπως το έχει σημειώσει και ο Κωστής Μπαστιάς, το «Σίτυ της εμπορικής ναυτιλίας» ή το «Μάντσεστερ του Αιγαίου» μετά από την ανάπτυξη του Πειραιά, 5α διατηρήσει μόνο το εξωτερικό του κάλλος. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Ι. Μ. Παναγιωτόπουλος διαλέγει να περιγράψει μια νυχτερινή εικόνα της Ερμούπολης: «Τα όμορφα σπίτια και τα μεγάλα, μουδιασμένα, ναρκωμένα, αφώτιστα, τα κοίμιζε στην αγκαλιά της η σιωπή. [...] Επήρα μαζί μου την εντύπωση ενός χώρου ονείρου, που τον κυβερνούσε η απουσία». 31 Ο Αντρέας Καραντώνης σημειώνει: «Αλλά μια ήρεμη δλίψη αναβλύζει απ' όλη αυτή την καλοδιατηρημένη μα σαν ακατοίκητη αρχοντιά. Η δλίψη της εσωτερικής μεταβολής». 32 Ο Κώστας Ουρανής μιλάει για την «παλιά καθολική Σύρο» αποστρέφοντας το βλέμμα από την Ερμούπολη, που είναι «μια πόλη ευπρόσωπη - και ξεπεσμένη», μια «σύγχρονη πόλη, εμπορική και νεοπλουτική». Με ρομαντικές καταβολές, αναζητώντας το παρελθόν που χάθηκε, «τον ίσκιο μιας εποχής που πέρασε», ο Κώστας Ουρανής αγάπησε «την παλιά καθολική Σύρο, που πεθαίνει σιγανά κάτω από τον ίσκιο της γέρικης μητρόπολης της - αγνάντια στη θάλασσα που δεν τη διαπλέουν πια οι γαλέρες της Βενετίας και της Γένοβας [...] η παλιά Σύρος απομένει σιωπηλή και σχεδόν σκοτεινή. Ίσως να ήταν μια εποχή που η ζωή της νέας πολιτείας να τη γέμιζε ζήλεια και πικρία. Σήμερα όμως αισθάνεται κανείς ότι την αφήνει αδιάφορη. Έχει την υπέρτατη αδιαφορία των ανθρώπων που, χωρίς ακόμα να έχουν πεθάνει, έχουν παύσει ν' ανήκουν στη ζωή...». 33 Οι λογοτέχνες που διασχίζουν το Αιγαίο ανιχνεύοντας τα σημάδια του αρχαίου και νεώτερου ελληνικού πολιτισμού, που αναζητούν στην κυκλαδί- 31. Ι. Μ. Παναγιωτόπουλος, Μορφές της ελληνικής γης, Α9ήνα (α έκδοση Αθήνα 1959), στο Ερμούπολη. Μια πόλη στη λογοτεχνία, σ Αντρέας Καραντώνης, «Στην Ερμούπολη», Ελληνικοί χώροι, Αθήνα 1979, σ Κώστας Ουρανής, Ταξίδια. Ελλάδα, Αδήνα , σ

15 274 ΟΥΡΑΝΊΑ ΠΟΛΥΚΑΝΔΡΙΩΤΗ τικη αισθητική και στο θαλασσινό τοπίο την πεμπτουσία της ελληνικότητας τους, δεν είναι δυνατόν να φορτίσουν με μια τέτοια ιδεολογική χροιά την πόλη του Ερμή και του εμπορίου. Απλώς την παρακάμπτουν. Εξαίρεση αποτελεί ο Αντρέας Καραντώνης: «Όταν μελετηθεί κάποτε η νεοελληνική ιστορία και οι φάσεις της αναπτύξεως της ζωής σ' όλη την Ελλάδα, δα τονιστεί χωριστά το πώς ξεπετάχτηκε αυτή η πολιτεία και πώς σκέπασε συμμετρικά αυτούς τους λόφους τους γυμνούς, το πώς άνθισε αυτή η ζωή μέσα από ένα έρημο νησί». Μια «παράξενη έκφραση ζωής και πολιτισμού» είναι για τον Αντρέα Καραντώνη η εικόνα της Ερμούπολης από τη θάλασσα. Το ηχητικό πλαίσιο της εικόνας αυτής είναι από τη μια μεριά ένα φορτηγό πλοίο που το σφυροκοπούν οι εργάτες μες στο μεσημέρι και από την άλλη η φωνή των «πουλητάδων του συριανού λουκουμιού», ό,τι απόμεινε δηλαδή «για να θυμίζει την παλιά οικονομική και εμπορική δόξα της Σύρας». 34 Αυτά τα περασμένα μεγαλεία αναζητά στους δρόμους της Ερμούπολης και διαβάζει στα αρχοντικά της την ιστορία της αλλαγής, την πορεία από το λαμπρό παρελθόν στο παρόν της αξιοπρέπειας και της αρχοντιάς, σαν μια ανθρώπινη περιπέτεια, σαν ένα δείγμα ανθρωπιάς. Και επειδή ο Αντρέας Καραντώνης ανήκει στη γενιά των λογοτεχνών του Αιγαίου και είναι ένας άνθρωπος του καιρού του, θα βρει τελικά στη Σύρα τον δρόμο της ελληνικότητας μέσα από αυτήν ακριβώς την ανθρωπιά της αλλαγής και της ιστορικής μεταβολής. Μέσα στο καφενείο «Η Άνδρος» της Ερμούπολης αναλογίζεται τη σημασία «της ύπαρξης ισχυρού εθνικού χαρακτήρα με εσωτερική ενότητα, διαμορφωμένου από τις ιστορικές περιπέτειες και τις πολυαίωνες δοκιμασίες του Γένους. Αυτός ο χαρακτήρας διατηρεί το άτομο στα αληθινά μέτρα του ανθρώπου που έχει συνείδηση της ανθρωπιάς του, του εαυτού του, της διαφοράς του από τους άλλους, και που μπορεί να 'διαλέγεται' ακόμη με τους διπλανούς του, σαν αρχαίος Έλληνας, ήρεμα και μετρημένα. Εκείνη τη στιγμή, μέσα στο «Καφενείον η Άνδρος» της Σύρας, ο εθνικός μας χαρακτήρας παίρνει στα μάτια μου μια θαυμαστή καθαρότητα. Και παραγγέλνω άλλο ένα ούζο» Καραντώνης, «Μπροστά στη Σύρα», Ελληνικοί χώροι, ο Καραντώνης, «Στην Ερμούπολη», σ. 374.

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ / ΕΘΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΩΝ 101. Σύρος και Ερμούπολη. Συμβολές στην ιστορία του νησιού, 15 ς-20 ζ αι.

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ / ΕΘΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΩΝ 101. Σύρος και Ερμούπολη. Συμβολές στην ιστορία του νησιού, 15 ς-20 ζ αι. ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ / ΕΘΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΩΝ 101 Σύρος και Ερμούπολη Συμβολές στην ιστορία του νησιού, 15 ς-20 ζ αι. Επιμέλεια Χριστίνα Αγριαντώνη, Δημήτρης Δημητρόπουλος ΑΘΗΝΑ 2008 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα και συγγραφείς της νεοελληνικής λογοτεχνίας

Κείμενα και συγγραφείς της νεοελληνικής λογοτεχνίας Κείμενα και συγγραφείς της νεοελληνικής λογοτεχνίας 1830-1880 Διδάσκων: Αναπλ. Καθηγητής Ιωάννης Παπαθεοδώρου 1 η ενότητα: «Εισαγωγή στα ρομαντικά χρόνια» Ρομαντισμός. Η ανάδυση του μυθιστορήματος. Χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ Σχ. Έτος ΟΜΑΔΑ: Κατερίνα Αραπίτσα Κατερίνα Βίτση Ειρήνη Γκραμόζι Σοφία Ντασιώτη

ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ Σχ. Έτος ΟΜΑΔΑ: Κατερίνα Αραπίτσα Κατερίνα Βίτση Ειρήνη Γκραμόζι Σοφία Ντασιώτη ΓΕΛ ΑΛΙΑΡΤΟΥ Σχ. Έτος 2015-2016 ΟΜΑΔΑ: Κατερίνα Αραπίτσα Κατερίνα Βίτση Ειρήνη Γκραμόζι Σοφία Ντασιώτη Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η ΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΚΑΒΑΦΗ Η ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ ΣΤΗΝ ΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΑΒΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΑΙΤΙΑ

ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΑΙΤΙΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ ΓΕΝΙΚΑ Η παγκοσμιοποίηση έχει διαταράξει την παραδοσιακή διεθνή κατάσταση. Σαρωτικές αλλαγές, οικονομικές και κοινωνικές συντελούνται ήδη, η ροή των γεγονότων έχει επιταχυνθεί και η πολυπλοκότητα

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Κείμενο [Η επίδραση της τηλεόρασης στην ανάγνωση] Ένα σημαντικό ερώτημα που αφορά τις σχέσεις τηλεόρασης και προτιμήσεων του κοινού συνδέεται

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΝΔΟΦΡ/ΚΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 14 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια

Μεταξία Κράλλη! Ένα όνομα που γνωρίζουν όλοι οι αναγνώστες της ελληνικής λογοτεχνίας, ωστόσο, κανείς δεν ξέρει ποια Δευτέρα, Ιουνίου 16, 2014 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΞΙΑΣ ΚΡΑΛΛΗ Η Μεταξία Κράλλη είναι ένα από τα δημοφιλέστερα πρόσωπα της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας. Μετά την κυκλοφορία του πρώτου της βιβλίου, "Μια φορά

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Λογοτεχνίας

Διδακτική της Λογοτεχνίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική της Λογοτεχνίας Ενότητα 1: Σκοποί της διδασκαλίας της λογοτεχνίας l Βενετία Αποστολίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 2 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 2 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 2 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α. Να γράψετε την περίληψη του κειμένου σε 90-100 λέξεις Ο Μπαμπινιώτης υποστηρίζει ότι η Ενωμένη Ευρώπη διαμορφώνει μια νέα πραγματικότητα που επιβοηθεί τον επαναπροσδιορισμό

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση

12 Ο ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ στην εκπαιδευση προλογοσ Το βιβλίο αυτό αποτελεί καρπό πολύχρονης ενασχόλησης με τη θεωρητική μελέτη και την πρακτική εφαρμογή του παραδοσιακού χορού και γράφτηκε με την προσδοκία να καλύψει ένα κενό όσον αφορά το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ. Ον\μο 9 Α Λυκείου 23\11\2014 Κείμενο: Η γλώσσα μας σήμερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ. Ον\μο 9 Α Λυκείου 23\11\2014 Κείμενο: Η γλώσσα μας σήμερα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ Είμαστε τυχεροί που είμαστε δάσκαλοι Ον\μο 9 Α Λυκείου 23\11\2014 Κείμενο: Η γλώσσα μας σήμερα Η ελληνική γλώσσα με τον λεξιλογικό πλούτο και με την εκφραστική δύναμή της δημιούργησε

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ 2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): βιβλιοθήκη, Βαλκανική, ανθρωπιστικός, πανεπιστήμιο, χειρόγραφο, Ιταλική, τυπογραφία, σπάνιος. Η Αναγέννηση και

Διαβάστε περισσότερα

Τζ. Τζόυς, «Έβελιν» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Β11, σ. 248)

Τζ. Τζόυς, «Έβελιν» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Β11, σ. 248) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τζ. Τζόυς, «Έβελιν» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Β11, σ. 248) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Πώς εµφανίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Γ. ΕΡΓΑΣΙΕΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Με βάση τα στοιχεία που παρέχει το κεφάλαιο ΚΒ του σχολικού σας βιβλίου (σσ. 73-119) να συντάξετε έναν χρονολογικό πίνακα

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Οµάδα... Ονόµατα::...... ραστηριότητα 1 η Από το βιβλίο Ιστορίας της Νεότερης Ελλάδας χάθηκε το κεφάλαιο του Μικρασιατικού πολέµου. Εσείς αναλαµβάνετε να το γράψετε.

Διαβάστε περισσότερα

Το Μεταναστευτικό ζήτημα στην Ελλάδα. Τμήμα Project 3 1 ο ΕΠΑ.Λ. Άνω Λιοσίων Μαθητές Α Τάξης ΕΠΑ.Λ. Εκπαιδευτικός : Στάμος Γ.

Το Μεταναστευτικό ζήτημα στην Ελλάδα. Τμήμα Project 3 1 ο ΕΠΑ.Λ. Άνω Λιοσίων Μαθητές Α Τάξης ΕΠΑ.Λ. Εκπαιδευτικός : Στάμος Γ. Το Μεταναστευτικό ζήτημα στην Ελλάδα Τμήμα Project 3 1 ο ΕΠΑ.Λ. Άνω Λιοσίων Μαθητές Α Τάξης ΕΠΑ.Λ. Εκπαιδευτικός : Στάμος Γ. ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΚΟΠΟΣ Καλλιέργεια στους μαθητές της ΔΕΞΙΟΤΗΤΑΣ της Διαπολιτισμικής

Διαβάστε περισσότερα

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Γενικά Δημήτρης Χατζής Περιεχόμενα «Το διπλό βιβλίο» Περίληψη Ιστορικό πλαίσιο Τίτλος του έργου Δομή

Διαβάστε περισσότερα

Συντάχθηκε απο τον/την Άννα Φραγκουδάκη - Τελευταία Ενημέρωση Κυριακή, 26 Σεπτέμβριος :28

Συντάχθηκε απο τον/την Άννα Φραγκουδάκη - Τελευταία Ενημέρωση Κυριακή, 26 Σεπτέμβριος :28 Άννα Φραγκουδάκη Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος (Και το απαραίτητο μεσογειακό περιεχόμενό της) Είναι σημαντική προϋπόθεση για τη δημοκρατία και το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ , ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Λ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΝΤΑ ΚΑΤΣΙΚΗ - ΓΚΙΒΑΛΟΤ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΠΟΡΕΙΑ ΑΘΗΝΑ 2001 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η οριοθέτηση της παιδικής λογοτεχνίας σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ»

Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ» 1.1 Βασικές κατευθύνσεις Η αξιολόγηση ενός μαθήματος είναι αρχικά θέμα προσδιορισμού και κατανόησης της ταυτότητάς του. Θέματα όπως είναι ο τίτλος του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

ΟΜΙΛΟΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ WΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΟΜΙΛΟΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Υπεύθυνη Ομίλου: Όλγα Μούσιου-Μυλωνά Σχολική Σύμβουλος 1ης Εκπαιδευτικής Περιφέρειας Φλώρινας, Μέλος ΕΠ.Ε.Σ. Πρότυπου Πειραματικού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού

Κριτική για το βιβλίο της Άννας Γαλανού Όταν φεύγουν τα σύννεφα εκδ. Διόπτρα, από τη Βιργινία Αυγερινού Ημερομηνία 20/5/2016 Μέσο Συντάκτης Link vivlio-life.gr Βιργινία Αυγερινού http://vivlio-life.gr/%ce%ba%cf%81%ce%b9%cf%84%ce%b9%ce%ba%ce%ae- %CE%B3%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%BF-%CE%B2%CE%B9%CE%B2%CE%BB%CE%AF%CE%BF-

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος)

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) Ενότητα 13: Παιδαγωγική και παιδαγωγικά περιοδικά A.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ ΑΘΗΝΑ : ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΠΟΥ ΑΓΑΠΩ

ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ ΑΘΗΝΑ : ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΠΟΥ ΑΓΑΠΩ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013 2014 ΑΘΗΝΑ : ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΠΟΥ ΑΓΑΠΩ Κατά το τρέχον σχολικό έτος, οι μαθητές των Δ1 και ΣΤ τάξεων του σχολείου μας, στα πλαίσια της υλοποίησης προγραμμάτων σχολικών δραστηριοτήτων,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

18/ Λογοτεχνία για παιδιά πολλαπλοί φωτισμοί πολλών θεμάτων. "Πιάσε το τιμόνι, Γίγαντα" [εκδόσεις Ψυχογιός], του Μάνου Κοντολέων

18/ Λογοτεχνία για παιδιά πολλαπλοί φωτισμοί πολλών θεμάτων. Πιάσε το τιμόνι, Γίγαντα [εκδόσεις Ψυχογιός], του Μάνου Κοντολέων 18/04 2017 "Πιάσε το τιμόνι, Γίγαντα" [εκδόσεις Ψυχογιός], του Μάνου Κοντολέων Γράφτηκε από τον Μάνος Κοντολέων Ο Μάνος Κοντολέων είναι συγγραφέας. Λογοτεχνία για παιδιά πολλαπλοί φωτισμοί πολλών θεμάτων

Διαβάστε περισσότερα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Νέα Αθηναϊκή Σχολή Λογοτεχνία Β Λυκείου Εισαγωγή Επιμέλεια: Τ. Γιακουμάτου www.netschoolbook.gr 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Εσωτερική αναδιάρθρωση κράτους-στόχος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ A1. Στο κείμενο ο αρθρογράφος αναπτύσσει την προβληματική του σχετικά με το φαινόμενο της ξενοφοβίας, τις επιπτώσεις του σε μια κοινωνία και εξερευνά τα βαθύτερα

Διαβάστε περισσότερα

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος»

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» «Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» 1 Είναι σημαντική προϋπόθεση για τη δημοκρατία και το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής ταυτότητας δίπλα στις εθνικές ταυτότητες των πολιτών

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Λογοτεχνία. Β Λυκείου

Νεοελληνική Λογοτεχνία. Β Λυκείου Νεοελληνική Λογοτεχνία Β Λυκείου Γεώργιος Βιζυηνός (1849-1896) 1896) (Νέα Αθηναϊκή Σχολή) Έλληνας πεζογράφος, ποιητής και λόγιος. Θεωρείται από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της νεοελληνικής λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 1 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2017 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 1 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2017 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΑΒΒΑΤΟ 1 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2017 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Κείμενο Η γλώσσα ως αξία Μιλώντας για τη γλώσσα ως αξία-πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ Η Ν Ι

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων 1 Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων Αθήνα --- ευτέρα 16 Σε τεµβρίου 2013 2 Κύριε ήµαρχε, Κυρία Πρόεδρε του

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα

Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα Χρήστος Τερζίδης: Δεν υπάρχει το συναίσθημα της αυτοθυσίας αν μιλάμε για πραγματικά όνειρα 21/04/2015 Το φως της λάμπας πάνω στο τραπέζι αχνοφέγγει για να βρίσκουν οι λέξεις πιο εύκολα το δρόμο τους μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΕΣ ΕΜΦΑΝΣΗΣ ΤΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ-ΔΙΑΥΛΩΝ. Βιβλίο-Δίαυλος 1: Η ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

ΜΟΡΦΕΣ ΕΜΦΑΝΣΗΣ ΤΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ-ΔΙΑΥΛΩΝ. Βιβλίο-Δίαυλος 1: Η ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΜΟΡΦΕΣ ΕΜΦΑΝΣΗΣ ΤΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ-ΔΙΑΥΛΩΝ Βιβλίο-Δίαυλος 1: Η ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ Ι. Συνοπτική παρουσίαση του Βιβλίου-Διαύλου Η Ψυχική Υγεία: Η Ψυχική Υγεία εγγυάται τη συνοχή ομοειδών ιδιοτήτων και χαρακτηριστικών

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαία ελληνική τέχνη: τι είναι και σε τι χρησιμεύει;

Αρχαία ελληνική τέχνη: τι είναι και σε τι χρησιμεύει; ΕΘΝΙΚΟN ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟN ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟN ΑΘΗΝΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα: Ἱστορίης Ἐπίσκεψις Αρχαία ελληνική τέχνη: τι είναι και σε τι χρησιμεύει; Δημήτρης

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης 2ο Γυμνάσιο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Ελληνικού Εδώ κι εκεί Εγώ

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ42 / Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ42 / Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ42 / Αρχαιολογία στον Ελληνικό Χώρο Σχολή ΣΑΚΕ Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών ΕΛΠΟΛ Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό Θεματική Ενότητα ΕΛΠ42

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΑΓΕΣ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗΣ ΠΑΤΗΣΙΩΝ

ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΑΓΕΣ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΣΤΗΝ ΠΛΑΤΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗΣ ΠΑΤΗΣΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΑΝΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ο φόβος του εγκλήματος Η εγκληματικότητα στην Ελλάδα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΙΔΙΑΙΤΕΡΩΝ ΓΝΩΡΙΣΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΤΩΝ ΠΑΤΗΣΙΩΝ (ΠΛΑΤΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗΣ) Πολεοδομική

Διαβάστε περισσότερα

Οι συγγραφείς του τεύχους

Οι συγγραφείς του τεύχους Οι συγγραφείς του τεύχους Οι συγγραφείς του τεύχους [ 109 ] Ο Θανάσης Αγάθος είναι λέκτορας Νεο ελληνικής Φιλολογίας στο Τμήμα Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα επικεντρώνονται

Διαβάστε περισσότερα

ENA, Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών Ζαλοκώστα 8, 2ος όροφος T enainstitute.org

ENA, Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών Ζαλοκώστα 8, 2ος όροφος T enainstitute.org Ιδρυτική Διακήρυξη 1. 2. 3. Το Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών - ΕΝΑ ενεργοποιείται σε μια κρίσιμη για την Ελλάδα περίοδο. Σε μια περίοδο κατά την οποία οι κοινωνικοί και πολιτικοί θεσμοί λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Η τρίτη κίνηση της Γης

Η τρίτη κίνηση της Γης Η τρίτη κίνηση της Γης Copyright 2006, Χρήστος Κηπουρός Μαυρομιχάλη 13 Διδυμότειχο xkipuros@otenet.gr Εικόνα εξώφυλλου: Σύνθεση συγγραφέα. Oι δύο μητέρες, Πηγή: Αρχείο του ίδιου. Photo: Jean Dieuzaide,

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

Με ιδιαίτερη χαρά ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΡΙΑΝΩΝ παρουσιάζει το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ

Με ιδιαίτερη χαρά ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΡΙΑΝΩΝ παρουσιάζει το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ Ημερολόγιο 2017 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Με ιδιαίτερη χαρά ο ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΣΥΡΙΑΝΩΝ παρουσιάζει το ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ του, για το έτος 2017. Η φετινή έκδοση με τοπία, όλα επιλεγμένα από την ΠΡΩΤΟΠΟΡΟ ΕΡΜΟΥΠΟ- ΛΗ, δεν

Διαβάστε περισσότερα

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 1.α. Από τον Πρόλογο στο Επεισόδιο: Η Ελένη, μαζί με τις γυναίκες που αποτελούν το Χορό του δράματος, μπαίνουν μέσα στο παλάτι προκειμένου να ζητήσουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

Β2. β) Πρώτα απ όλα: Αρχικά παράλληλα: ταυτόχρονα εξάλλου: άλλωστε

Β2. β) Πρώτα απ όλα: Αρχικά παράλληλα: ταυτόχρονα εξάλλου: άλλωστε ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α.1 Το συγκεκριμένο κείμενο αναφέρεται στην ανάγκη προσέγγισης των αρχαίων χώρων θέασης και ακρόασης από τους Νεοέλληνες. Επρόκειτο για τόπους έκφρασης συλλογικότητας. Επιπλέον, σ αυτούς γεννήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Το μαγικό βιβλίο. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια νεράιδα που πετώ στον ουρανό.

Το μαγικό βιβλίο. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια νεράιδα που πετώ στον ουρανό. Το μαγικό βιβλίο Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια νεράιδα που πετώ στον ουρανό. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και είμαι μια γοργόνα μέσα στα καταγάλανα νερά. Σαν διαβάζω ένα βιβλίο λες και γίνομαι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ. Φθινόπωρο-Χειμώνας Χώρος εκδηλώσεων: Αμφιθέατρο Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ. Φθινόπωρο-Χειμώνας Χώρος εκδηλώσεων: Αμφιθέατρο Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ Φθινόπωρο-Χειμώνας 2011 Χώρος εκδηλώσεων: Αμφιθέατρο Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα Διοικητικό Συμβούλιο: Αλέξης Δημαράς Σάββας Κονταράτος Χρυσάνθη Μωραΐτη-Καρτάλη

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Ενότητα 1: Παγκοσμιοποίηση και πολυπολιτισμικές κοινωνίες; Χρήστος Παρθένης Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Παγκοσμιοποίηση και Πολυπολιτισμικές Κοινωνίες; 1.

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνικός Πολιτισμός

Νεοελληνικός Πολιτισμός ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 10: Η Ελλάδα στο κατώφλι του 21 ου αιώνα: Κρίσεις και διαμάχες (σύνοψη-συμπεράσματα) Γρηγόρης Πασχαλίδης, Αναπληρωτής Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης Δημήτρης Πλάντζος κλασική αρχαιολογία και τοπίο: ο αρχαιοελληνικός κόσμος ως ενεργό μέλος διαδραστικών και πολυεστιακών μεσογειακών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ Τουρανάκου Κατερίνα Ψαλλίδα Δήμητρα Καλαμπαλίκης Παντελής Γεννάτος Άκης Χαλίδας Γιάννης ΝΙΚΟΣ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ Η ΖΩΗ ΤΟΥ Ο Νίκος Εγγονόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Αθανάσιος Σκορδάς, Υφυπουργός Ανάπτυξης «Αναπόσπαστο Κομμάτι του Σύγχρονου Επιχειρείν η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη»

Περιεχόμενα. Αθανάσιος Σκορδάς, Υφυπουργός Ανάπτυξης «Αναπόσπαστο Κομμάτι του Σύγχρονου Επιχειρείν η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη» Περιεχόμενα 6 Αθανάσιος Σκορδάς, Υφυπουργός Ανάπτυξης «Αναπόσπαστο Κομμάτι του Σύγχρονου Επιχειρείν η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη» 9 11 Μαργαρίτα Αντωνάκη, Γενική Διευθύντρια ΕΑΕΕ, «Η Κοινωνική Ευθύνη Αναπόσπαστο

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτιστική και Δημιουργική Βιομηχανία

Πολιτιστική και Δημιουργική Βιομηχανία Πολιτιστική και Δημιουργική Βιομηχανία Πολιτιστικές βιομηχανίες, ως όρος εισάγεται στις αρχές του εικοστού αιώνα, Αρχικά εμφανίστηκε από τους Μαξ Χορκ-χάιμερ και Τίοντορ Αντόρνο (Μax Horkheimer, Theodor

Διαβάστε περισσότερα

Προτεινόμενες λύσεις. Θεματικό κέντρο: Σημασία και αξιοποίηση των αρχαίων χώρων θεάτρου και διαβούλευσης

Προτεινόμενες λύσεις. Θεματικό κέντρο: Σημασία και αξιοποίηση των αρχαίων χώρων θεάτρου και διαβούλευσης Πανελλήνιες 2015 Προτεινόμενες λύσεις ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 18/5/2015 Α1. Νοηματικοί άξονες περίληψης Θεματικό κέντρο: Σημασία και αξιοποίηση των αρχαίων χώρων θεάτρου και διαβούλευσης 1

Διαβάστε περισσότερα

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία]

[Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 16536 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 04/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΒΙΤΣΟΥ ΛΙΛΙΑΝΝΑ [Πώς παρουσιάζουν τα ΜΜΕ τα άτομα με αναπηρία] Α. Η συγγραφέας αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ

2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ 2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ [94] ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΟΙ ΑΞΙΕΣ ΜΕΤΑΒΙΒΑΖΟΝΤΑΙ υλικές-οικονομικές πολιτικές πνευματικές ηθικές κοινωνικές αισθητικές θρησκευτικές ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΦΟΡΕΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ Οικογένεια

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ

37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ 37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Η ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΑΦΙΕΡΩΝΕΤΑΙ ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΠΑΠΑΚΩΣΤΟΥΛΑ-ΓΙΑΝΝΑΡΑ 18-20 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος)

Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Παιδαγωγοί και παιδαγωγική σκέψη στον ελληνόφωνο χώρο (18ος αιώνας- Μεσοπόλεμος) Ενότητα 10: Η Παιδαγωγική στο Αθηνών (19ος αι.) Ε. Αβτζή,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ.. ΤΜΗΜΑ. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΒΑΘΜΟΣ

ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ.. ΤΜΗΜΑ. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΒΑΘΜΟΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ.. ΤΜΗΜΑ. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΒΑΘΜΟΣ 2 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ «ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΠΑΙΔΕΙΑΣ» 1. Ότι οι πολίτες που θα μορφώνονται στη σχολική μας εκπαίδευση είναι, έκτος απροόπτου προορισμένοι να ζήσουν σε μιαν

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης

Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Σχολή Ανθρωπιστικών Σπουδών Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης Πειραιώς 211, Ταύρος Σάββατο, 23 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς International Conference Facilitating the Acquisition and Recognition of Key Competences ΑΡΧΙΚΗ ΙΔΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Προβληματισμός αναφορικά

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορική μνήμη: Πόσο ανάγκη την έχει ο σημερινός Έλληνας;

Ιστορική μνήμη: Πόσο ανάγκη την έχει ο σημερινός Έλληνας; Ιστορική μνήμη: Πόσο ανάγκη την έχει ο σημερινός Έλληνας; Μνήμη είναι η διατήρηση στη συνείδησή μας διαφόρων πληροφοριακών στοιχείων, η εύκολη ανάκληση στη συνείδησή μας στοιχείων μαθήσεως. Η συγκράτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

Σ ένα συνοριακό σταθμό

Σ ένα συνοριακό σταθμό Σ ένα συνοριακό σταθμό - Αντώνη Σαμαράκη Σχεδιασμός πρότασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Δημιουργία κλίματος δεκτικότητας Προβάλλονται εικόνες σχετικές με σταθμούς και τρένα με μουσική υπόκρουση και

Διαβάστε περισσότερα

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Σχολική Χρονιά 2012-2013 Κ ε ί μ ε ν α Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κείμενα προς συνανάγνωση συνεξέταση Έριχ Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

II29 Θεωρία της Ιστορίας

II29 Θεωρία της Ιστορίας II29 Θεωρία της Ιστορίας Ενότητα 2: Αντώνης Λιάκος Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας - Αρχαιολογίας Ερωτήσεις Μαθήματος 1 Ιστορία μου, αμαρτία μου, λάθος μου μεγάλο Είσαι αρρώστια μου, στενοχώρια μου, και

Διαβάστε περισσότερα

Σε μια εποχή που όλα αλλάζουν, διαφοροποιούνται, αλλοιώνονται μέσα στα πλαίσια της παγκοσμιοποίησης, όπου οι τοπικές κοινωνίες τείνουν να χάσουν τα

Σε μια εποχή που όλα αλλάζουν, διαφοροποιούνται, αλλοιώνονται μέσα στα πλαίσια της παγκοσμιοποίησης, όπου οι τοπικές κοινωνίες τείνουν να χάσουν τα Σε μια εποχή που όλα αλλάζουν, διαφοροποιούνται, αλλοιώνονται μέσα στα πλαίσια της παγκοσμιοποίησης, όπου οι τοπικές κοινωνίες τείνουν να χάσουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους και την πολιτιστική τους

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Σ Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ω Ν

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Σ Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ω Ν ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΜΝΕΣ ΝΕΦ 206. Νεοελληνική πεζογραφία (1914 σήμερα) Διδάσκων: Μιχ. Γ. Μπακογιάννης Εαρινό εξάμηνο 2010-2011 Ιστορία της νεοελληνικής πεζογραφίας

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική της Π.Ν.Α για τον Τουρισμό « Έτος Πολιτισμού»

Στρατηγική της Π.Ν.Α για τον Τουρισμό « Έτος Πολιτισμού» ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Στρατηγική της Π.Ν.Α για τον Τουρισμό «2014 - Έτος Πολιτισμού» Ελευθερία ΦΤΑΚΛΑΚΗ Αντιπεριφερειάρχης Ν.Αιγαίου Τρία Κομβικά σημεία προβληματισμού για την δημιουργία ενός δημιουργικού

Διαβάστε περισσότερα

Σκοποί της παιδαγωγικής διαδικασίας

Σκοποί της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί της παιδαγωγικής διαδικασίας Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Η παιδαγωγική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

φιλολογικές σελίδες, ιστορία κατεύθυνσης γ λυκείου

φιλολογικές σελίδες, ιστορία κατεύθυνσης γ λυκείου Το προσφυγικό ζήτημα στην Ελλάδα Δ. Η αποζημίωση των Ανταλλάξιμων και η ελληνοτουρκική προσέγγιση (σελ. 160-162) 1. Η αποζημίωση των Ανταλλάξιμων Σύμβαση Ανταλλαγής προβλέπει την αποζημίωση των προσφύγων

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ .1 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Τηλεόραση & Φιλαναγνωσία ΚΕΙΜΕΝΟ Ένα σηµαντικό ζήτηµα που αφορά τις σχέσεις τηλεόρασης και προτιµήσεων του κοινού συνδέεται µε τις επιδράσεις των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2016 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ (ΠΑΛΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2016 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ (ΠΑΛΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2016 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ (ΠΑΛΑΙΟ ΣΥΣΤΗΜΑ) Α1. Από τον ιδιαίτερο και πολύ προσωπικό χαρακτήρα γραφής του Ιωάννου δε θα μπορούσαν να απουσιάζουν και κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ»

Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ» Η ΤΑΞΗ ΩΣ «ΛΕΣΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ» «ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ» Στόχοι: Η καλλιέργεια της φιλαναγνωσίας, η ανάπτυξη, δηλαδή, μέσα στην τάξη-λογοτεχνικό εργαστήρι εσωτερικών κινήτρων, ώστε να εδραιωθεί μια σταθερότερη

Διαβάστε περισσότερα

Το Αληθινό, το Όμορφο και η απόλυτη σχέση τους με την Νοημοσύνη και τη Δημιουργία Σελ.1

Το Αληθινό, το Όμορφο και η απόλυτη σχέση τους με την Νοημοσύνη και τη Δημιουργία Σελ.1 Το Αληθινό, το Όμορφο και η απόλυτη σχέση τους με την Νοημοσύνη και τη Δημιουργία Σελ.1 (ΕΠΙΦΥΛΛΙΔΑ - ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ) Μια σύνοψη: Κατανοώντας ορισμένες λέξεις και έννοιες προκύπτει μια ανυπολόγιστη αξία διαμορφώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο

Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο ΣΧΟΛΗ Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ω Ν Μ Η Χ Α Ν Ι Κ Ω Ν Τ Ο Μ Ε Α Σ Π Ο Λ Ε Ο Δ Ο Μ Ι Α Σ Κ Α Ι Χ Ω Ρ Ο Τ Α Ξ Ι Α Σ Πατησίων 42, 10682 Αθήνα τηλ. 30(1) 772 3818

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας.

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας. ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ Λεμεσός, πόλη μας αγαπημένη. Η πόλη που γεννηθήκαμε, η πόλη που μεγαλώνουμε. Πόλη που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ, ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ, ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ, ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μάθημα: «Επιχειρηματικότητα» Εξάμηνο: 8 ο Κουτούγερα Άννα Λίτου Ζωή Διαδικτυακή, φιλολογικού περιεχομένου εφαρμογή για κινητά και ηλεκτρονικές ταμπλέτες (tablets).

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑ.Λ. Β 18 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑ.Λ. Β 18 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΠΑ.Λ. Β 18 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Στο παραπάνω κείµενο ο συγγραφέας αναφέρεται στους χώρους θέασης και ακρόασης ως δηµιουργίες της ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Γαληνού: Τους ήρωες μου ποτέ δεν τους ξεχνώ

Ελένη Γαληνού: Τους ήρωες μου ποτέ δεν τους ξεχνώ Ημερομηνία 22/11/2016 Μέσο Συντάκτης Link lionnews.gr Τίνα Πανωρίου https://lionnews.gr/%ce%b5%ce%bb%ce%ad%ce%bd%ce%b7- %ce%b3%ce%b1%ce%bb%ce%b7%ce%bd%ce%bf%cf%8d- %cf%84%ce%bf%cf%85%cf%82-%ce%ae%cf%81%cf%89%ce%b5%cf%82-

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα