Θρησκευτικές ταυτότητες στη Σύρο κατά το 19 Ο αιώνα: η εµπορευµατική τους διύλιση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θρησκευτικές ταυτότητες στη Σύρο κατά το 19 Ο αιώνα: η εµπορευµατική τους διύλιση"

Transcript

1 Θρησκευτικές ταυτότητες στη Σύρο κατά το 19 Ο αιώνα: η εµπορευµατική τους διύλιση Αντώνιος Λ. Σµυρναίος Χρήστος Γκόβαρης Η Ερµούπολη της Σύρου αποτελεί κορυφαία περίπτωση ιδιοπροσωπίας στην Ελλάδα του 19 ου αιώνα. Πόλη ιδιοσύστατη, «γεννηθείσα και αναπτυχθείσα εκ µόνων των περιστάσεων» 1, προϊόν της ανάγκης και της συγκυρίας, πόλη υδροκεφαλική για την κλίµακα του νησιού, πόλη µετέωρο, είναι γεγονός ότι δηµιούργησε µε καταπληκτική µάλιστα ταχύτητα πρωτότυπους θεσµούς και συµπεριφορές, επιτυγχάνοντας εντέλει το σκοπό της: να γίνει µια «Ευρώπη σε νησί της Ανατολής» 2. Μια όψη αυτής της εξαιρετικής ιδιοτυπίας ήταν και η θρησκευτική. Στα πλαίσια λοιπόν αυτής της εισήγησης θα προσπαθήσουµε να ανιχνεύσουµε κάπως τους όρους και τα όρια ενός πρωτότυπου διοµολογιακού συγχρωτισµού που έλαβε χώρα στη Σύρο κατά τη µετεπαναστατική περίοδο, όταν Ορθόδοξοι, Ρωµαιοκαθολικοί και Προτεστάντες συναντήθηκαν και αναµετρήθηκαν εκεί σε µια εξαιρετικά κρίσιµη περίοδο της νεοελληνικής ιστορίας. Είναι γεγονός ότι οι τεταµένες από τη βυζαντινή ήδη εποχή σχέσεις Ορθοδόξων και Ρωµαιοκαθολικών δοκιµάστηκαν καταλυτικά κατά την πρώτη άλωση της Κων/πολης (1204), καθώς και σε όλη τη διάρκεια της λατινικής και της οθωµανικής διακυβέρνησης. Η πολλαπλή σύγκρουση των δύο αυτών κόσµων, όπου όχι µόνο δογµατικοί, αλλά και πολιτικοί, κοινωνικοί και οικονοµικοί παράγοντες συµπλέκονταν στενά για να διαµορφώσουν ένα κλίµα άλλοτε οξείας διαµάχης και άλλοτε πρόσκαιρης ανοχής των διαφορετικοτήτων, είχε µεταφερθεί και στα νησιά του Αιγαίου και ειδικότερα στη Σύρο, που χαρακτηριζόταν ήδη από το 16 ο αιώνα ως «το νησί του Πάπα» 3. Οι προσηλυτιστικές ενέργειες των Ρωµαιοκαθολικών στο νησί και στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, η οποία είχε επιλεγεί ως ιεραποστολικό έδαφος από την Προπαγάνδα της Πίστης (Propaganda de Fidei), είχε ως αποτέλεσµα να δηµιουργηθούν έντονες διενέξεις µεταξύ των δυο κοινοτήτων µέχρι τις αρχές του 19 ου αιώνα. Οι διενέξεις αυτές οδήγησαν πολλές φορές στην αυστηρή περιχαράκωσή τους, µε κορύφωση τη θρησκευτική και οικονοµική ποινικοποίηση που επέβαλλαν οι Λατίνοι επίσκοποι στους πιστούς τους, όταν βάπτιζαν µε το ορθόδοξο τυπικό τα παιδιά που προέρχονταν από µεικτούς γάµους ή όταν είχαν λατρευτική κοινωνία (Communicatio in Sacris) µε τους Ορθοδόξους 4. Επιπλέον, η αυξανόµενη πληθυσµιακή υπεροχή των Ρωµαιοκαθολικών στο νησί και 1 Τιµολέοντος. Αµπελά, Ιστορία της νήσου Σύρου από των αρχαιοτάτων χρόνων µέχρι των καθ ηµάς, Εν Ερµουπόλει 1874, σ Σ. Ν. Αβούρη, Η Σύρος εις την νεοελληνικήν λογοτεχνίαν, Επετηρίς Εταιρείας Κυκλαδικών Μελετών, τόµ. Ε ( ), σ Μάρκος Ν. Ρούσσος Μελιδώνης, Syra Sacra. Θρησκευτική ιστορία της Σύρου, Κίνηση Καθολικών Επιστηµόνων και ιανοουµένων Ελλάδος, Αθήνα 1993, σ Ό. π., σ. 84, 113, 137. Κατά τον Θ. Παπαδόπουλο, οι συνηθέστεροι λόγοι της διαµάχης ήταν οι οικονοµικοί και όχι οι δογµατικοί, διότι οι Καθολικοί ήταν συνήθως πλουσιότεροι, αποτελούσαν το αρχοντολόι των νησιών, µε αποτέλεσµα οι Ορθόδοξοι να τους αντιµάχονταν συνεχώς. Βλ. Θωµά Παπαδόπουλου, Καθολικοί και Ορθόδοξοι στις Κυκλάδες, Επετηρίς Εταιρείας Κυκλαδικών Μελετών, τόµ. ΙΕ (1995), Ανάτυπο, Αθήνα 1996, σ. 171,

2 οι διευκολύνσεις που αποσπούσαν για λογαριασµό τους οι Γάλλοι πρεσβευτές στην Κωνσταντινούπολη, όχι µόνο έναντι των Τούρκων αλλά και έναντι των Ορθοδόξων, είχαν παγιώσει τη διαµάχη 5. Το δυσµενές αυτό κλίµα οξύνθηκε κατά την έκτακτη συνάντηση των Ρωµαιοκαθολικών µε τους χιλιάδες Ορθόδοξους πρόσφυγες από τη Μ. Ασία και τα νησιά του Αιγαίου, που κατέφυγαν στη Σύρο για να αποφύγουν τα τουρκικά αντίποινα µετά την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης του Ο βασικός λόγος για την επιλογή των προσφύγων ήταν η ουδετερότητα που απολάµβανε το νησί κατά τους δυο προηγούµενους αιώνες, εξαιτίας της γαλλικής προστασίας και σύµφωνα µε το καθεστώς των ιοµολογήσεων 6. Η απρόοπτη αυτή εισβολή των Ορθοδόξων σε ένα ουσιαστικά ρωµαιοκαθολικό έδαφος δηµιούργησε πολλές εντάσεις. Από τη µια µεριά, η αιφνίδια έκρηξη της επανάστασης έφερε ένα ισχυρό πλήγµα στη µακροχρόνια αυτάρκεια και αταραξία των Ανωσυριανών, οι οποίοι κλήθηκαν σε ένα εξαιρετικά σύντοµο χρονικό διάστηµα να αναγνωρίσουν την, οπωσδήποτε αµφίβολη µέχρι τότε, νοµιµότητα των επαναστατών οµοεθνών τους. Το δίλληµα αυτό οξύνθηκε και από την απροκάλυπτη επιδίωξη των τελευταίων να τους προσεταιριστούν υποχρεωτικά στον κοινό αγώνα. Επιπλέον, όχι µόνο το αµφίβολο αποτέλεσµα της Επανάστασης, αλλά και η δύσκολα καταπολεµούµενη φήµη για την ιακωβίνικη φύση της, δεν ήταν εύκολο να έχει ευνοϊκή απήχηση σε µια ρωµαιοκαθολική κοινότητα, της οποίας η ίδια η υπέρτατη αρχή, ο πάπας, είχε ιδιαζόντως παιδευθεί κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης και των Ναπολεόντειων πολέµων. Έτσι, οι Ρωµαιοκαθολικοί του Αρχιπελάγους, και ιδιαίτερα της Σύρου, στην προσπάθειά τους να διαχειριστούν τη δύσκολη εκείνη συγκυρία, επιχείρησαν να δηµιουργήσουν τρόπους αποστασιοποίησης από το ιλιγγιώδες αυτό επαναστατικό τόλµηµα, είτε διαπραγµατευόµενοι σκληρά την αυτονοµία τους είτε ακολουθώντας µια Realpolitik ίσων αποστάσεων από τις επαναστατικές αρχές και το Σουλτάνο, αναµένοντας µε προσοχή τις εξελίξεις. Όσον αφορά τις επαναστατικές κυβερνήσεις, υπήρξε η εξαρχής σαφής επιδίωξή τους να ενσωµατώσουν ολόκληρο το νησί στο διοικητικό πλαίσιο του αναδυόµενου ελληνικού κράτους, καθώς, εκτός από την ανάγκη της επείγουσας φορολογικής εκµετάλλευσης των Ρωµαιοκαθολικών για τον αγώνα, δε µπορούσαν να ανεχθούν την αυτονοµία των τελευταίων στη νέα πολιτική κατάσταση που αιµατηρά διαµορφωνόταν, ούτε να εκχωρήσουν ένα διεκδικούµενο ελληνικό έδαφος ακόµη και στο βασιλιά της Γαλλίας. Επιπλέον, η νοοτροπία των προσφύγων, οι οποίοι είχαν βίαια ξενιτευτεί εξαιτίας της προσήλωσής τους στο δεσµό Ορθοδοξίας και Ελληνικότητας, δεν ήταν εύκολο να αποδεχθεί ιδιαίτερα δικαιώµατα σε εκείνους για τους οποίους η διάρρηξη ακριβώς αυτού του δεσµού τους είχε καταστήσει σχεδόν απρόσβλητους από κάθε βίαιη τουρκική ενέργεια. Αλλά τα επανειληµµένα αιτήµατα των επαναστατών αντιµετώπιζαν την πεισµατική άρνηση των Ρωµαιοκαθολικών, οι οποίοι µε τη συµπαράσταση των Γάλλων προξένων αλλά και του κλήρου τους, επικαλούντο την «ουδετερότητα» τους και τη «γαλλική προστασία» 7. Το αποτέλεσµα αυτής της άρνησης ήταν η σκλήρυνση της στάσης των επαναστατών απέναντί τους, και εντέλει ο ένοπλος εξαναγκασµός τους στην τακτική και έκτακτη φορολόγηση. Αυτό όµως έγινε εφικτό µόνο µετά το 5 Ρούσσος Μελιδώνης, Syra Sacra, ό. π., σ. 73, 75, 83, Ιωάννης Ασηµάκης, Η πορεία των σχέσεων Ελλάδος Αγίας Έδρας : Από τη γαλλική προστασία έως τη σύναψη διπλωµατικών σχέσεων, Αποστολικό Βικαριάτο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη 2007, σ Κωνσταντίνου Ι. Μανίκα, Σχέσεις Ορθοδοξίας και Ρωµαιοκαθολικισµού στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της Επαναστάσεως ( ), Αθήνα 2002, σ

3 1823, όταν η ίδια πλέον η γαλλική κυβέρνηση, παρά τα πιεστικά διαβήµατα της ρωµαιοκαθολικής κοινότητας αλλά και της ίδιας της Αγίας Έδρας, άλλαξε προσανατολισµό και επέδειξε µια πιο φιλο-επαναστατική διαγωγή, προσχωρώντας στην ερµηνεία της «προστασίας», όχι πλέον ως πολιτικής, όπως συνέβαινε µέχρι τότε, αλλά ως αποκλειστικά θρησκευτικής κατηγορίας 8. Έτσι, η πρώτη µετεπαναστατική περίοδος βρίσκει το νησί µε έντονες και νωπές τις µνήµες των προστριβών, τις οποίες φρόντισαν οι ελληνικές αρχές να µην οξύνουν περισσότερο, µε στόχο να µην επιβαρυνθεί µε τον τρόπο αυτό η διεθνής θέση της χώρας. Στην περίοδο µάλιστα της διακυβέρνησης από τον Καποδίστρια, η µέριµνα του Κυβερνήτη ήταν να µην ανοίξει κανένα µέτωπο µε τους Ρωµαιοκαθολικούς την κρίσιµη εκείνη εποχή, γι αυτό και οι οδηγίες προς τους υφισταµένους του ήταν πάντοτε προς την κατεύθυνση του ειρηνικού προσεταιρισµού τους, έτσι ώστε να είναι «λιγότερο πειθήνιοι στα εφήµερα θέλγητρα της ξένης προστασίας», όπως χαρακτηριστικά έγραφε 9. Στη Σύρο λοιπόν, «το µοναδικό νησί που άλλαξε ριζικά φυσιογνωµία εξαιτίας της Επανάστασης» 10, η εδραίωση των µετοίκων ανέτρεψε πλήρως τα µέχρι τότε δηµογραφικά, πολιτικά, κοινωνικά και θρησκευτικά δεδοµένα. Η Ερµούπολη που έχτισαν, δραστήριος πλέον κόµβος ενός πλούσιου διαµετακοµιστικού εµπορίου των προϊόντων της υτικής Ευρώπης, της Ρωσίας και της Οθωµανικής Αυτοκρατορίας, µέχρι την κυριαρχία της ατµοπλοΐας στη Μεσόγειο, αναδείχθηκε εξαιρετικά γρήγορα στην «οικονοµική πρωτεύουσα» του νεοσύστατου ελληνικού κράτους 11. Λειτούργησε σαν µια πολύβουη κυψέλη ανθρώπων και ιδεών, ένα σηµείο αναφοράς για τα ποικίλα δίκτυα και τις δραστηριότητες που αναπτύσσονταν µε γοργούς ρυθµούς σε εκείνη την κρίσιµη περίοδο στην περιοχή, µεταδίδοντας τον συνεχώς αυξανόµενο καπιταλιστικό πυρετό της µητρόπολης στην παραδοσιακή ακόµη περιφέρεια. Η σχεδόν πλήρης αυτή επικράτηση της Ερµούπολης στην ελληνική µετεπαναστατική πραγµατικότητα ήταν µοιραίο να καθρεφτιστεί και στη δική της ρωµαιοκαθολική ενδοχώρα, γεγονός το οποίο διευκολύνθηκε από τη συνειδητή επιλογή των ρωµαιοκαθολικών αρχών να εισέλθουν σε µια µακρά περίοδο θρησκευτικής, οικονοµικής και κοινωνικής εσωστρέφειας. Επρόκειτο για µια εσωστρέφεια ριζικότερη µάλιστα από την προεπαναστατική, µε πρώτη συνέπεια την απάρνηση της µακροχρόνιας ιεραποστολικής δραστηριότητας των Ρωµαιοκαθολικών µεταξύ των Ορθοδόξων και την αποφασιστική στροφή τους στην αυστηρή περιχαράκωση του ποιµνίου τους και στη διαφύλαξη των προεπαναστατικών κεκτηµένων. Ήδη από το 1874, ο Τιµολέων Αµπελάς, ο πρώτος ιστορικός της Ερµούπολης, θα συνοψίσει την κοινή αίσθηση που κατείχε τους συντοπίτες του για τη στάση των Ρωµαιοκαθολικών: «Η πόλις των Συρίων δυστυχώς δεν συµπαρακολούθησε την πρόοδον της νέας πόλεως κατά τας οµολογίας δε αυτών των Συρίων η στασιµότης αυτής µικρού δειν µετεβάλλετο εις µαρασµόν. Φρονώ ότι η εκ πολλών λόγων προελθούσα αποµόνωσις αυτών εν τω λόφω του Αγίου Γεωργίου είνε η µόνη αιτία της στασιµότητος, ήτις αντιτιθεµένη προς την έκτακτον κίνησιν της Ερµουπόλεως παρίστατο µέχρις εσχάτων δυσοίωνος. Εάν απ αρχής συνεκοινώνουν και συνεδέοντο δι εµπορικών επιµιξιών και δι επιγαµιών µετά των Ερµουπολιτών θα 8 Ό.π., σ Charles A. Frazee, The Orthodox Church and Independent Greece , Cambridge, Cambridge University Press 1969, σ. 83. Βλ. και Charles Frazee, Catholics, στο: Richard Clogg (ed.), Minorities in Greece: aspects of a plural society, London: Hurst& Company, 2002, σ Ασηµάκης, ό.π., σ Βασίλη Α. Καρδάση, Σύρος, σταυροδρόµι της Ανατολικής Μεσογείου ( ), Μ.Ι.Ε.Τ., Αθήνα 1987, σ

4 ευρίσκοντο εις κρείττονα θέσιν. Απόδειξις τούτου οι ευάριθµοι εν Ερµουπόλει Σύριοι οίτινες κατεστάθησαν ευπορώτεροι και µάλλον ανεπτυγµένοι των µη συγκοινωνησάντων και συνδεθέντων µετά της Ερµουπόλεως» 12. Αυτή η εθελούσια αποχώρηση των Ρωµαιοκαθολικών από το προσκήνιο φαίνεται πως διευκόλυνε την πορεία της εκκοσµίκευσης των Ορθοδόξων, καθόσον συνεργούσε στην, εντελώς χρήσιµη για την πορεία του εκσυγχρονισµού τους, αυτοδικαίωση των Ερµουπολιτών 13, οι οποίοι παρουσίαζαν πλέον τη ρωµαιοκαθολική κοινότητα ως την ευδιάκριτη επιτοµή του θρησκευτικού φανατισµού. Από την άλλη µεριά όµως, αυτή η εσωστρέφεια είχε έκδηλο το χαρακτήρα της ανωτερότητας απέναντι, όχι µόνο στην Ορθόδοξη Εκκλησία, την οποία περιφρονούσαν ως σχισµατική και φανατική, αλλά και στο ίδιο το Ελληνικό κράτος, µε συνέπεια µάλιστα και κάποιες άκοµψες παρεµβάσεις τους 14. Η απευθείας σύνδεση των Ρωµαιοκαθολικών του νησιού µε τη Γαλλία και το Βατικανό, η ανάληψη του επισκοπικού θρόνου από ιερωµένους αποκλειστικά ευρωπαϊκής εθνικότητας, καθώς και η πυκνή κυκλοφορία µοναχών και µοναζουσών όλων σχεδόν των καθολικών ταγµάτων µεταξύ Ευρώπης και Σύρου, επέτρεψαν την, κατά κάποιο τρόπο, υποκατάσταση του πληθωρικού κοσµικού ευρωπαϊσµού της Ερµούπολης µε ένα θρησκευτικού τύπου ευρωπαϊσµό. Σηµαντικό όµως ρόλο στη συµπεριφορά των δύο κοινοτήτων έπαιξαν και οι πολιτειοκρατικές πλέον αντιλήψεις που κυριαρχούσαν στο νεοσύστατο κράτος και ευνοούσαν τον έλεγχο της Εκκλησίας από την Πολιτεία, ο οποίος στην περίπτωση των Ορθοδόξων ήταν περισσότερο στενός, µε µόνη παραχώρηση τη δικαιοδοσία της «επικρατούσας θρησκείας». Την ιδιαίτερη αυτή µεταχείριση των Ορθοδόξων από την Ελληνική Πολιτεία θα σπεύσουν όµως να διεκδικήσουν για λογαριασµό τους και οι Ρωµαιοκαθολικοί, επικαλούµενοι τα προνόµια που απολάµβαναν στα χρόνια της οθωµανικής διακυβέρνησης και την σχεδόν αποκλειστικά φορολογική σχέση τους µε αυτήν 15. ιατείνονταν λοιπόν ότι τα προνόµια εκείνα όφειλαν να µεταβιβαστούν αυτούσια στη µετεπαναστατική εξουσία, όπως υπαγορευόταν από το Πρωτόκολλο 12 Αµπελά, ό.π., σ και 697. Στα τέλη του 19 ου αιώνα, ο άλλος ιστορικός του νησιού, ο Α. Φραγγίδης, θα επιβεβαιώσει την αυστηρή απαγόρευση «του συγχρωτισµού και της συναναστροφής µετά των ορθοδόξων», που είχε επιβληθεί στους Ρωµαιοκαθολικούς από τους επισκόπους τους, συµπεραίνοντας: «διό και ελάχιστοι εισίν οι εξωµόται εν Σύρω». Α. Φραγγίδη, Ιστορία της νήσου Σύρου, Αθήνα 1975², σ Την ίδια όµως διαπίστωση θα κάνουν και νεώτεροι ιστορικοί: «Οι καθολικοί κάτοικοι, δυσαρεστηµένοι από αυτή την εξέλιξη και φοβούµενοι ότι η Ερµούπολη µε το δυναµισµό της θα τους αφοµοιώσει, αναδιπλώθηκαν, οι περισσότεροι, στον οχυρωµένο λόφο τους και ως το τέλος του 19 ου αιώνα τουλάχιστον θα παραµείνουν, ασχολούµενοι κατ εξοχήν µε τη γεωργία και φυλάσσοντας µε ζήλο την πολιτισµική τους ιδιοµορφία, απλοί παρατηρητές των ραγδαίων αλλαγών που συντελούνταν δίπλα τους». Χρήστος Λούκος, Πεθαίνοντας στη Σύρο τον 19 ο αιώνα: Οι µαρτυρίες των διαθηκών, Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο 2000, σ Βλ. για την έγνοια της «αυτο-δικαιολόγησης» σε µια αστική κοινωνία στον Ζακ Ελλύλ, Μεταµόρφωση του αστού, µετ. Βασίλης Τοµανάς, εκδ. Νησίδες, Θεσσαλονίκη 2008, σ Ο επίσκοπος Alberti λ.χ. ζήτησε κάποτε από τον Πάπα να στείλει Ιδιόβουλο προς τον Όθωνα για να αποµακρυνθεί από τη Σύρο ο Ορθόδοξος Μητροπολίτης ανιήλ Κοντούδης ( ), επειδή ο τελευταίος, όπως διατεινόταν, τον εµπόδιζε στο ποιµαντικό του έργο. Ασηµάκης, ό.π., σ Είναι γεγονός ότι παρά τις ελπίδες του Πάπα ότι ο Όθωνας θα ήταν ενεργός υποστηρικτής κάθε αιτήµατος των Ρωµαιοκαθολικών, στην πραγµατικότητα ο Βαυαρός µονάρχης αποστασιοποιήθηκε εγκαίρως, κρατώντας τελικά µια ουδέτερη ή και φιλορθόδοξη στάση, διατεινόµενος πάντοτε ότι πιέζεται από τις κυβερνήσεις και το λαό του. Ασηµάκης, ό.π., σ. 333, Πάντως, ο ίδιος ο επίσκοπος Blancis θα γράψει στη Ρώµη πως «η ορθόδοξη Ιερά Σύνοδος ζητά από την Αντιβασιλεία να επιβληθεί και στην Καθολική Εκκλησία η αναδιοργάνωση που επιβλήθηκε στην ορθόδοξη (κατάργηση µονών, επισκοπών και απαλλοτρίωση εκκλησιαστικής περιουσίας». Ό. π., σ. 295, σηµ

5 του Λονδίνου (1830) 16. Προσπαθούσαν λοιπόν µε τις συνεχείς παρεµβάσεις της Αγίας Έδρας, αλλά και µε την ακαταπόνητη επικουρία των πρεσβευτών της Γαλλίας (και λιγότερο της Αυστρίας), να τροποποιήσουν τους νόµους του κράτους και να επιτύχουν µια ιδιαίτερη µεταχείριση για τον κλήρο και τα µέλη τους. Οι Γάλλοι µάλιστα πρέσβεις έφθαναν στο σηµείο να επιδιώκουν τη δηµιουργία «ενός κράτους µέσα στο κράτος», κατά την έκφραση του Αυστριακού πρέσβη Prokesch-Osten 17. Έτσι, σε µια εποχή κατά την οποία ο Ρωµαιοκαθολικισµός δεχόταν ισχυρά πλήγµατα στην Ευρώπη, εξαιτίας του ανερχόµενου ιταλικού εθνικισµού αλλά και της προϊούσας εκκοσµίκευσης, στην Ελλάδα προσπαθούσε να κερδίσει όσα µπορούσε περισσότερα από τα προεπαναστατικά του δικαιώµατα, εκµεταλλευόµενος την αδυναµία των ελληνικών κυβερνήσεων αλλά και την ποικίλη εξάρτησή τους από τις Μεγάλες υνάµεις 18. Η υποβόσκουσα λοιπόν διαπάλη των δυο αυτών ευρωπαϊσµών στο συριανό έδαφος κράτησε ζωντανή την προϋπάρχουσα θρησκευτική έριδα, στην οποία πλέον έπαιζαν σηµαντικό ρόλο αφενός το αίσθηµα υψηλοφροσύνης κατέναντι του αντιπάλου, που µοιράζονταν και οι δυο κοινότητες, και αφετέρου η επιθυµία αυτεξουσιότητας ενώπιον του νεοελληνικού κράτους που εξίσου τους κατείχε. Πάντως, η αµοιβαία καχυποψία ή περιφρόνηση των δυο κοινοτήτων έψαχνε πάντοτε ευκαιρίες για να εκδηλωθεί. Ο στόχος λ.χ. των Ερµουπολιτών ήταν κυρίως η ρωµαιοκαθολική ιεραρχία 19. Έτσι, κατά καιρούς, δηµοσιεύµατα του τύπου έφερναν στο προσκήνιο την υφιστάµενη διένεξη, διαποµπεύοντας έγκαιρα ακόµη και τις ελάχιστες ενδείξεις για το προσηλυτιστικό ενδιαφέρον των Ρωµαιοκαθολικών ή σχολιάζοντας αρνητικά δηµοσιογραφικές ειδήσεις για τον Πάπα και το Ρωµαιοκαθολικισµό στην Ευρώπη 20. Αντίθετα, οι Ορθόδοξοι ιεράρχες του νησιού, 16 Ο Ασηµάκης θα επισηµάνει ότι µε το πρωτόκολλο αυτό εξυπηρετείτο η Γαλλία και ότι «απώτερος σκοπός της γαλλικής διπλωµατίας ήταν η συνέχιση άσκησης επιρροής στο Ελληνικό κράτος, µέσω των θρησκευτικών ιδρυµάτων της». Ασηµάκης, ό.π., σ Ασηµάκης, ό.π., σ Χαρακτηριστική είναι και η αναφορά του Γάλλου προξένου στη Σύρο προς την κυβέρνησή του (1852), στην οποία αναφέρει: «Η Γαλλία έχει εµπορικό συµφέρον, και τολµώ να πω πολιτικό συµφέρον, να µην αφήσει να µειωθεί η σπουδαιότητα της Σύρου, της οποίας οι καθολικοί κάτοικοι έχουν συνηθίσει να θεωρούν τους εαυτούς τους προστατευόµενους της Γαλλίας, και αυτούς πρέπει να διατηρήσουµε µε όλα τα πρακτικά µέσα για να εξουδετερώσουµε την επιρροή της Ρωσίας, που έχει πολλές συµπάθειες στους Ερµουπολίτες». Καρδάση, ό.π., σ Βλ. και Ασηµάκης, ό.π., σ Έτσι, η εφηµερίδα της Ερµούπολης Αίολος, προσπαθώντας να δικαιώσει τη στάση της θρησκευτικής ελευθερίας που διαπνέει τους Ορθόδοξους έναντι των «Κορυφαίων Συρίων, των κατοίκων δηλαδή της Κορυφής περί την Ερµούπολιν», θα υπαινιχθεί ότι κάποιοι «µονασταί αδελφοί» της Άνω πόλης αντιτίθενται στην ένωση των δύο κοινοτήτων, την οποία η εφηµερίδα διατείνεται ότι επιθυµούν «οι φιλόνοµοι και φρόνιµοι των ορθοδόξων», συντηρώντας έτσι τον «χωρισµόν δια µικράς εκκλησιαστικάς διαφοράς». Συνεχίζοντας µάλιστα τον υπαινιγµό, προτρέπει ότι «προ πάντων δε οι πνευµατικοί αυτών ποιµένες τοιαύτας νουθεσίας και οδηγίας χρεωστούσι να δίδωσιν εις το ποίµνιον». Εφ. Αίολος, αρ. 518, 19 Αυγούστου Επίσης, η εφ. Ένωσις, την ίδια περίοδο, θα κατηγορήσει ευθέως τους «πανούργους ταραξίας Γεζουΐτας» για τον προσηλυτισµό των Ανωσυριανών, και θα εκφράσει το παράπονο των Ορθοδόξων ότι «πολλοί των Λατίνων, φανατικοί όντες, αποστρέφονται αυτούς». Στη συνέχεια όµως, θα υµνήσει το «σεβάσµιο και έµπειρο επίσκοπο αυτών» (τον Ιωσήφ Alberti) για την αγάπη και την εµπιστοσύνη που δείχνει, µαζί µε πολλούς συµπολίτες του, στους Ορθοδόξους, µην παραλείποντας εντέλει να στηλιτεύσει και πάλι όσους Ρωµαιοκαθολικούς «πράττουσι µωρώς και απαισίως κατά διαφόρους περιστάσεις». Εφ. Ένωσις, αρ. 289, 10 Ιουνίου Στην εφ. Ο Άργος (αρ. 70, 18 Οκτωβρίου 1875) παρουσιάζεται καταγγελία για προσηλυτισµό ορθόδοξης από ρωµαιοκαθολικές µοναχές σε σχολείο της Τήνου. Επίσης, η εφ. Ερµούπολη δηµοσιεύει σειρά αρνητικά φορτισµένων άρθρων για την ιστορία του Ιησουϊτισµού (Ιανουάριος Μάρτιος 1865), καθώς και άλλα αντιπαπικά άρθρα, όπως «Οι εκ της νέας πολιτικής του Βατικανού επαπειλούµενοι κίνδυνοι» (αρ. 385, 29 Απριλίου 1872) ή «Και άλλη καλογερική ασέλγεια» (αρ. 438, 26 Μαΐου 1873). Τέλος, στην εφ. Η Μέλισσα της Ερµουπόλεως (τόµ. Α, φυλλάδιο (Οκτώβριος 1879) και Ε 5

6 δεσµευµένοι από την πολιτειακή εξουσία, συνήθως κρατούσαν χαµηλά τον πήχη της διαµάχης. Κάποτε η δογµατική τους αντίθεση θα εκφραστεί µε αντιλατινικά κείµενα, τα οποία όµως θα πάρουν την αντίστοιχη απάντηση από τους Ρωµαιοκαθολικούς θεολόγους 21. Από τη µεριά τους, οι Ανωσυριανοί αναζητούσαν τρόπους εξισορρόπησης των ποικίλων δραστηριοτήτων στις οποίες οι Ορθόδοξοι πρωτοστατούσαν 22. Έτσι, η ανέγερση ορθόδοξων ναών στην Ερµούπολη τους παρότρυνε στην οικοδόµηση εκεί και ρωµαιοκαθολικών ναών, ενέργεια που είχε ως στόχο να «συµβάλλει στην τόνωση της ευλάβειας του λαού και στη µεγαλύτερη δόξα του Καθολικισµού σε ένα νησί όπου εγκαταστάθηκαν πρόσφατα πολλές χιλιάδες Ανατολικοί Έλληνες», όπως έγραφε στην Προπαγάνδα ο ίδιος ο επίσκοπος Blancis 23. Είναι γεγονός όµως ότι στη γενικότερη ακοινωνησία των δυο θρησκευτικών κοινοτήτων συνεισέφερε αποτελεσµατικά και η εντατική θρησκευτική κατήχηση, στην οποία υποβάλλονταν οι κάτοικοι της Άνω πόλης, και ιδιαίτερα η νεολαία, από Ρωµαιοκαθολικούς µοναχούς και µοναχές, συνεχίζοντας µε τον τρόπο αυτό την προεπαναστατική παράδοση. Η δραστηριότητα των Καπουτσίνων, των Ιησουιτών, των οµινικανών, των Αδελφών του Ελέους και του Αγίου Ιωσήφ, των Ουρσουλινών κλπ., ήταν εξαιρετική. Μάλιστα µαρτυρείται ότι στα τέλη του 19 ου αιώνα λειτουργούσαν στο νησί δεκατρείς αδελφότητες, οι οποίες «µόρφωσαν πνευµατικά όλες τις ηλικίες και τάξεις των κατοίκων του» 24, ενώ µια ιερατική σχολή που λειτουργούσε ήδη πριν από την Επανάσταση εφοδίαζε µε ιερείς την ευρύτερη περιοχή 25. Αποτέλεσµα αυτής της προσεκτικά οργανωµένης επιτήρησης του πληθυσµού της άνω Σύρου ήταν η θρησκευτική και ηθική ευδοκίµηση των κατοίκων της, η οποία έφθασε να αναγνωριστεί όχι µόνο από τους Ρωµαιοκαθολικούς, αλλά και από τους Ορθοδόξους και τους Προτεστάντες. Έτσι, στα τέλη της περιόδου που εξετάζουµε, ο Α. Φραγγίδης, δεν θα διστάσει να αντιδιαστείλει κατηγορηµατικά τη θρησκευτικότητα των Ορθοδόξων και των Ρωµαιοκαθολικών του νησιού. Θα επισηµάνει, ως το θεµελιώδες µειονέκτηµα των πρώτων, την έλλειψη «θρησκευτικού αισθήµατος» εξαιτίας των «δεισιδαιµόνων» µητέρων, οι οποίες «αποµιµούνται µόνον της ευσεβείας τα έργα εκ φόβου, αδιαφορούσι δε να διδάξωσι τα τέκνα την προς τον Θεόν πίστιν, την προς τον πλησίον αγάπην και την προς την πατρίδα αυταπάρνησιν». Σε αυτήν την έλλειψη θρησκευτικής, αλλά και εθνικής, κατήχησης των Ορθοδόξων, ο ( εκέµβριος 1879) καταχωρείται άρθρο µε τίτλο «Ο πόλεµος κατά της επιστήµης», όπου καταγγέλλεται η στάση της Ρωµαιοκαθολικής Εκκλησίας. Αντίθετα, η προσπάθεια για την ίδρυση Σχολής από τους Αδελφούς των Χριστιανικών Σχολών (Fréres) για την ρωµαιοκαθολική νεολαία του νησιού ( ) προσέκρουσε σε πολλά εµπόδια από µέρους των Ορθοδόξων, ώσπου µαταιώθηκε µέχρι το Βλ. την αντίδραση της εφ. Αστήρ των Κυκλάδων (αρ. 94, ) στη στάση αυτή των Ορθοδόξων στο: Ρούσσος Μελιδώνης, Syra Sacra, ό. π., σ Έτσι, όταν ο Αλέξανδρος Λυκούργος ( ) δηµοσίευσε τις απόψεις του για το λατινικό βάπτισµα, το παπικό πρωτείο κλπ., ο Ρωµαιοκαθολικός Ιησουΐτης ιερωµένος Βοναβεντούρας Aloisio έσπευσε να τον αντικρούσει εκδίδοντας τους «ιαλόγους» (1869). Μάρκος Ν. Ρούσσος Μελιδώνης, Ιησουΐτες στον ελληνικό χώρο ( ), εκδ. Κ.Ε.Ο., Αθήνα 1991, σ Η αντιπαλότητα θα συνεχιστεί και αργότερα, όταν στην κηδεία του Λυκούργου προξένησε εντύπωση η ψυχρή στάση των ρωµαιοκαθολικών ιερέων, σύµφωνα µε την εφ. Ο Άργος, αρ. 71, 25 Οκτωβρίου Αντίθετα, µετά από πέντε χρόνια, η εφ. Ερµής θα επαινέσει τους Ορθόδοξους κληρικούς που συµµετείχαν στην κηδεία του Ρωµαιοκαθολικού επισκόπου Ιωσήφ Αλβέρτη, εφόσον «οι πάντες τέκνα της αυτής εκκλησίας τυγχάνοµεν» Εφ. Ερµής, αρ. 380, Έτος Στ, 3 Απριλίου Ρούσσος Μελιδώνης, Syra Sacra, ό.π., σ. 176, Ό.π., σ Για την πλούσια οικοδοµική δραστηριότητα του επισκόπου Alberti, ό.π., σ Ρούσσος Μελιδώνης, Ιησουΐτες, ό.π., σ Η Σύρος έχει χαρακτηριστεί ως η «παππαδοµάνα» της ελληνοκαθολικής κοινότητας. Ρούσσος Μελιδώνης, Syra Sacra, ό.π., σ

7 Φραγγίδης θα αντιπαραθέσει την εξαιρετική πλησµονή του θρησκευτικού αισθήµατος των Ρωµαιοκαθολικών, η οποία οµολογεί ότι προερχόταν από την πλησµονή ακριβώς της κατήχησης που επιτελούσαν άοκνα οι ιερείς τους, όντες «εγγράµµατοι, άγαµοι, εν ιδία σχολή κατηρτισµένοι, ηθικοί, αυστηροί, απέχοντες της συχνής επικοινωνίας µετά του ποιµνίου, διδακτικοί, επιβλητικοί, συγκρατούντες υπό την ιεράν αυτών χείρα πάντας και πάσας» 26. Η προτεσταντική τώρα µαρτυρία για την ιδιαίτερη θρησκευτική καρποφορία των Ρωµαιοκαθολικών της Άνω πόλης θα προέλθει από την πέννα του Γερµανού ιεραποστόλου Fr. Hildner ( ). Ο Hildner ήταν απεσταλµένος της αγγλικής Church Missionary Society, η οποία έφτασε απρόσκλητη στο νησί το 1828 και, σε αγαστή συνεργασία µε άλλες αγγλικές και αµερικανικές εταιρείες, προσπάθησε να εκπροτεσταντίσει τους κατοίκους, έτσι ώστε να χρησιµοποιηθούν ως ιεραπόστολοι όχι µόνο της απελευθερωµένης µόλις τότε Ελλάδας, αλλά και ολόκληρης της Οθωµανικής Αυτοκρατορίας. Η προσπάθεια αυτή ήταν µέρος µιας γιγαντιαίας ιεραποστολικής επιχείρησης, η οποία απλωνόταν επίσης στην Ασία, στην Αφρική, στην Αµερική και την Αυστραλία, µε στόχο την επείγουσα παγκόσµια διασπορά του µηνύµατος του Ευαγγελίου, έτσι ώστε να γίνει ολόκληρη «η οικουµένη µια ενορία», ενόψει της επικείµενης ευτέρας Παρουσίας και σύµφωνα, βεβαίως, µε τις χιλιαστικές απόψεις προτεσταντών θεολόγων του 18 ου και του 19 ου αιώνα. Έτσι, ο Γερµανός αυτός ιεραπόστολος θα αναλάβει συντονισµένες προσπάθειες για την επιτυχία αυτής της οικουµενικής αποστολής στην Ερµούπολη, έχοντας να αντιπαλέψει µε τη Σκύλλα της «δεισιδαιµονίας» και τη Χάρυβδη της «αθεΐας», όπως αποκαλούσε ο ίδιος την εκκοσµίκευση των Ορθοδόξων. Θα ασκήσει λοιπόν µια πολύ διαδεδοµένη µέχρι σήµερα ιεραποστολική µεταµφίεση, ιδρύοντας το «Φιλελληνικόν Παιδαγωγείον» 27, ένα εκπαιδευτικό ίδρυµα που περιλάµβανε νηπιαγωγεία, αλληλοδιδακτικά και Ελληνικά σχολεία αγοριών και κοριτσιών, καθώς και Σεµινάρια για την κατάρτιση δασκάλων και δασκαλισσών, εκπαιδεύοντας συνολικά πάνω από 7000 χιλιάδες ελληνόπουλα στα πενήντα περίπου χρόνια της λειτουργίας του ( ). Αρωγός σε αυτή τη εξαιρετικά µεθοδική δραστηριότητα ήταν η τεράστια επίσης διασπορά Βίβλων και προτεσταντικών και σχολικών βιβλίων, τα οποία µοιράστηκαν σε πολλά σχολεία της Ελλάδας αλλά και της Οθωµανικής Αυτοκρατορίας, µε πρωτοβουλία του ίδιου του Γερµανού ιεραποστόλου αλλά και άλλων συναδέλφων του 28. Έτσι, θα µπορούσαµε να ισχυριστούµε ότι, κατά παράδοξο τρόπο, το έργο της συστηµατικής θρησκευτικής κατήχησης, που είχαν αναλάβει οι Ρωµαιοκαθολικοί µοναχοί και µοναχές στην Άνω Σύρο, το ασκούσαν για χάρη των Ορθοδόξων της Ερµούπολης, οι προτεστάντες αυτοί ιεραπόστολοι Φραγγίδη, ό.π., σ Για την ιστορία αυτού του ιδρύµατος βλ. Αντώνη Λ. Σµυρναίου, Στα ίχνη της ουτοπίας: Το Φιλελληνικόν Παιδαγωγείον Σύρου και η προτεσταντική οµογενοποίηση της οικουµένης κατά το 19 ο αιώνα, εκδ. Σύλλογος προς ιάδοσιν Ωφελίµων Βιβλίων, Αθήναι Για κάποιες άλλες όψεις της προτεσταντικής δραστηριότητας στην Ελλάδα βλ. του ιδίου, Μετέωρος Ζήλος: Προτεσταντική προπαιδεία και νεοελληνική εκπαίδευση κατά το 19 ο αιώνα, εκδ. Ψηφίδα, Αθήνα Anthony L. Smyrnaios, Manuals of conversion: Protestant missionary school-books in Greece during the 19 th century, The History of Education and Children s Literature, III, 1(2008), pp Η έλλειψη ενός µοναστικού ισοδύναµου των Ρωµαιοκαθολικών στην Ερµούπολη ήταν εµφανής, µε εξαίρεση το ησυχαστήριο της Αγίας Παρασκευής πάνω από την πόλη, στο οποίο έζησε για δεκαέξι χρόνια ( ) ο Σκιαθίτης ιεροµόναχος ιονύσιος Επιφανειάδης, θείος του Παπαδιαµάντη και του Μωραϊτίδη, επιχειρώντας να διαδώσει την κολλυβαδική κληρονοµιά του στους κατοίκους του νησιού, χωρίς όµως να γνωρίζουµε πολλά για την απήχηση που είχε. 7

8 Αν και οι αναφορές του Hildner για τους Ρωµαιοκαθολικούς ήταν περιορισµένες, µαρτυρεί πάντως ότι επρόκειτο για µια κλειστή κοινότητα µε αυστηρό ποιµενάρχη, ο οποίος έθετε προσκόµµατα στην ελεύθερη διακίνηση των προτεσταντικών βιβλίων στο αλληλοδιδακτικό σχολείο της Άνω πόλης, ενώ λίγοι µόνο πλούσιοι Ανωσυριανοί µπορούσαν να τον αψηφήσουν και να εγγράψουν τα παιδιά τους στο προτεσταντικό «Παιδαγωγείο». Αλλά απογοητευµένος από τη διαρκώς αυξανόµενη εκκοσµίκευση των κατοίκων της Ερµούπολης, ο προτεστάντης ιεραπόστολος θα αναγκαστεί να οµολογήσει ότι τα ήθη των Ρωµαιοκαθολικών, παρά το φανατισµό τους, ήταν υψηλότερα από εκείνα των Ορθοδόξων 30. Πάντως, ο φόβος της ρωµαιοκαθολικής ιεραρχίας για την αφοµοίωση του ποιµνίου της από τους Ορθοδόξους, δεν αφορούσε µόνο το δογµατικό προσεταιρισµό τους αλλά και τη σαγήνη που ασκούσε πάνω τους η εκκοσµίκευση των Ερµουπολιτών, η οποία ήταν δυνατόν να αποτελέσει την κατ εξοχήν απειλή για τους Ρωµαιοκαθολικούς, εφόσον θα διευκόλυνε την αφοµοίωσή τους από τους πρώτους µε τελική συνέπεια και την οµολογιακή τους µεταστροφή. ιότι, στα µέσα πλέον του 19 ου αιώνα η αυτοσυνειδησία των κατοίκων της Ερµούπολης για την ευρωπαϊκή προοπτική της πόλης φαινόταν να διυλίζει µε ευχέρεια τις καταβολές της παραδοσιακής θρησκευτικότητας των πρώην κατατρεγµένων προσφύγων, προσδίδοντάς τους την αύρα µιας µοντέρνας ηθικο-κοινωνικής χρησιµοθηρίας. Η συνεχώς αναπτυσσόµενη κερδοµανία των Ερµουπολιτών διαµόρφωνε πλέον τις στάσεις απέναντι σε αυτήν την παράδοση. Όπως το εχθρικό οθωµανικό παρελθόν είχε γρήγορα επαναπροσδιοριστεί µπρος στην πρόκληση των προσοδοφόρων εµπορευµατικών δικτυώσεων µε την ίδια την Οθωµανική Αυτοκρατορία 31, έτσι και η θρησκευτική κληρονοµιά, χωρίς να χάσει πλήρως τη δυναµική της, άρχιζε και εκείνη να τροποποιείται για να ανταποκριθεί στις καινούργιες απαιτήσεις. Η παλαιά ιερότητα είχε αντικατασταθεί από µια καινούργια, αναδεικνύοντας, για τους εµπόρους τουλάχιστον της πόλης, ως «το ιερώτερόν των πράγµα, τα κατάστιχα του επιτηδεύµατός των» 32. Έτσι, αν και «το να πάρει κανείς τη θρησκευτική θερµοκρασία µιας κοινότητας αν είναι θερµή, ψυχρή ή χλιαρή δεν είναι απλό ζήτηµα» 33, η αστική θρησκευτικότητα των Ερµουπολιτών φαίνεται ότι ήταν πλέον το πλαίσιο µέσα στο οποίο η αναζήτηση του Θεού θεωρείτο επιτρεπτό να λάβει χώρα 34, επιτρέποντας όµως παράλληλα την ισχυρή επιβίωση παραδοσιακών µορφών συµπεριφοράς, κυρίως στις κατώτερες τάξεις. Στη ρίζα αυτής της θρησκευτικότητας βρισκόταν οπωσδήποτε η αστική καταγωγή των περισσοτέρων από τους κατοίκους της Ερµούπολης, οι οποίοι έχοντας κάνει ήδη αρκετά από τα βήµατα του εξευρωπαϊσµού στις πατρίδες τους, υποχρεώθηκαν αίφνης να ζήσουν την εµπειρία της βίαιης ξενιτείας, τον ίλιγγο του τρόµου και της φτώχειας, βυθιζόµενοι αυθόρµητα στις ανοµίες της γρήγορης απόκτησης του πλούτου κατά την Επανάσταση. Μέσα σε αυτόν τον αντιφατικό κυκεώνα, κράτησαν ένα ίζηµα παραδοσιακής θρησκευτικότητας, αξεχώριστο πάντοτε 30 Σµυρναίου, Στα ίχνη της ουτοπίας, ό.π., σ. 192, Χρ. Αγριαντώνη, Οι απαρχές της εκβιοµηχάνισης στην Ελλάδα τον 19 ο αιώνα, έκδ. Ιστορικό Αρχείο, Εµπορική Τράπεζα της Ελλάδος, Αθήνα 1986, σ Καρδάση, ό.π., σ Peter Burke, Ιστορία και κοινωνική θεωρία, µετ. Φώτης Τερζάκης, εκδ. νήσος, Αθήνα, 2002, σ Σύµφωνα µε τον Ζακ Ελλύλ, τα δυο θεµελιώδη χαρακτηριστικά του αστού, η ιδεολογία της ευτυχίας και η αφοµοιωτική του δύναµη, σχετίζονται άµεσα µε την ανάπτυξη της οικονοµικής δραστηριότητας και καθορίζουν τον τρόπο µε τον οποίο προσεγγίζει το Θεό υποβαθµίζοντάς τον σε θρησκεία. Είναι µια θρησκεία που λειτουργεί ως «ο εγγυητής και το κίνητρο της ηθικής», ρυθµίζοντας πάντοτε το ρόλο των «θρησκευτικών καθηκόντων» και «αναγκών» του και αφαιρώντας εντέλει κάθε «αιχµή του απόλυτου». Ελλύλ, ό.π., σ , 47, 50-52, 75-78, 96. 8

9 από το πατριωτικό περίβληµα. Στην καινούργια τους πλέον πατρίδα, αυτοί οι πρόσφυγες φαίνονταν εξωτερικά να αρκούνται στη συµµετοχή τους στις τελετουργίες και στα µυστήρια, συχνά µε θορυβώδη και εµπορικό τρόπο, και να ανταποκρίνονται στην ποιµαντική προσπάθεια που κατά καιρούς κατέβαλλαν οι επίσκοποι και οι ιερείς τους. Ενδιαφέρονταν για την οικοδόµηση περικαλλών ναών, περισσότερο ίσως ως ένδειξη γοήτρου, προέβαιναν σε µια δηµοσιογραφική ρητορική περί ηθικής, ευπρέπειας και ευνοµίας, ενώ παράλληλα προσέτρεχαν ασµένως στις χοροεσπερίδες, στο θέατρο και στα καρναβάλια, γεµίζοντας τα καφενεία από το πρωί της Κυριακής 35. Σηµάδια αυτής της διάχυτης εκκοσµίκευσης θα φανούν και στη µέριµνα για τη µετά θάνατον ζωή, όπως αποτυπώνεται στις διαθήκες 36, καθώς επίσης και στην εµφανή υποχώρηση του θρησκευτικού εντύπου στο β µισό του 19 ου αιώνα, στη µειωµένη προσέλευση των κοριτσιών στον εκκλησιασµό ή στην παραµέληση του εκκλησιασµού από τους άνδρες 37. Παράλληλα, η εγχώρια αυτή θρησκευτικότητα, επιδεικνύοντας τον εκσυγχρονισµό της, έσπευδε να αποβάλλει όλες τις µηορθολογικές διαστάσεις της, καταγγέλλοντας τη «δεισιδαιµονία» 38, στην οποία περιλαµβάνονταν συνήθως οι µετάνοιες (πρβλ. τις «θεοτούµπισσες» του Ροΐδη), η νηστεία, η λατρεία των θαυµατουργών εικόνων, καθώς και η τέλεση αλλά και η διάδοση θαυµάτων. Η σύµπλευση Ορθοδόξων, Ρωµαιοκαθολικών και Προτεσταντών στη Σύρο κατά τη διάρκεια του 19 ου αιώνα ήταν οπωσδήποτε ετεροβαρής. Οι διαφοροποιήσεις µεταξύ τους πολλές. Το γεγονός ότι οι Προτεστάντες, παρά τις προσπάθειές τους, στερούνταν τυπικά αλλά και ουσιαστικά ποιµνίου, φαίνεται, κατ αρχήν, ότι τους έθετε στο περιθώριο του παγιωµένου ανταγωνισµού των άλλων δυο δογµάτων, αν και η δράση τους στο νησί λειτούργησε µάλλον ως αντηχείο στην αντίδραση των Ορθοδόξων προς τους Ρωµαιοκαθολικούς. Είναι γεγονός ότι ο προτεσταντικός εγγραµµατισµός της Ερµουπολίτικης κοινωνίας δεν κατέληξε στη δηµιουργία µιας προτεσταντικής κοινότητας από Έλληνες προσήλυτους, καθώς σχεδόν καµιά µεταστροφή στο Προτεσταντισµό δεν 35 Βλ. το σχόλιο της εφ. Ο Φερεκύδης (αρ. 5 Έτος Α, 24 Αυγούστου 1874) για τις ενέργειες του Αρχιεπισκόπου Κερκύρας να ανοίγονται τα καταστήµατα µετά το τέλος της κυριακάτικης λειτουργίας: «Εν Ερµουπόλει και οι σφόδρα ορθόδοξοι επιτρέπεται να ανοίγωσι τα καταστήµατά των από της 4 ης πρωϊνής ώρας, ή και από του µεσονυχτίου». Επίσης, βλ. το καυστικό σχόλιο της ίδιας εφηµερίδας (αρ. 33, 13 Μαρτίου 1875) για την «αγεληδόν» αποχώρηση του κόσµου από την εκκλησία, όταν ανέβαινε στον άµβωνα ο αρχιµ. Ναθαναήλ, εφόσον οι πιστοί ήταν άνθρωποι που ολόκληρη τη νύχτα χειροκροτούσαν (στο θέατρο) τον Περικλή Περικλέτο και δεν µπορούσαν να αντέξουν ένα «σεµνόν ιεροκήρυκα». Τέλος, βλ. τις περιγραφές του Α. Συγγρού για την κοσµική ζωή της ερµουπολίτικης ελίτ, καθώς και την ανάπλαση αυτής της ζωής που επιχειρεί ο Ε. Ροΐδης στην «Ψυχολογία συριανού συζύγου». Α. Συγγρός, Αποµνηµονεύµατα, τόµ. Α, εκδ. ηµιουργία, χ.χ., σ και Εµµανουήλ Ροΐδη, Άπαντα, Αθήνα 1978, τ. 5, σσ Λούκος, ό.π., σ , 243, 247, 252. Και στην περίπτωση αυτή, οι Ρωµαιοκαθολικοί διαθέτες εκφράζουν µια εντονότερη µέριµνα για τη σωτηρία της ψυχής τους από τους Ορθοδόξους, ίσως και εξαιτίας της διδασκαλίας τους περί του Καθαρτηρίου. 37 Ό.π., σ Βλ. λ.χ. τις καταγγελίες της εφ. Εωσφόρος εναντίον της εφ. Πανόπη για την υποστήριξη που η τελευταία προσέφερε στη στροφή της ερµουπολίτικης κοινωνίας προς την παραδοσιακή θρησκευτικότητα στη δεκαετία του Έτσι, σύµφωνα µε τον Εωσφόρο, η Πανόπη απέβλεπε «εις καλογεροδιδασκαλικήν τινά παντοκρατορίαν, µέλλουσαν να περισφίγξει εν τη εαυτής παλάµη την κοινωνίαν µας» και «υπέρ σχηµατισµού ιησουϊτικού τινός κέντρου, µέλλοντος να διέπη το παν εν Ερµουπόλει», ενώ «εθήλασε έλαιον αντί γάλα». Τέλος, η εφηµερίδα ανήγγειλε ότι «το θεοκρατικόν στάδιον» της Πανόπης είχε λήξει και το «εργοστάσιον θαυµάτων» των «πανοπιστών» είχε πλέον αποτύχει. Βλ. εφ. Εωσφόρος, αρ. 2, έτος Α, 23 Μαρτίου

10 επετεύχθη 39. Παρά τις ελάχιστες ταραχές που σηµειώθηκαν τις δύο πρώτες µετεπαναστατικές δεκαετίες εναντίον της προσηλυτιστικής απόπειρας των ιεραποστόλων, η αποκλειστικά εµπορευµατική στροφή των κατοίκων του νησιού, και ειδικά της άρχουσας τάξης του, κατέστησε τελικά εφικτή τη διύλιση και την αφοµοίωση του προτεσταντικού κηρύγµατος από την ερµουπολίτικη κοινωνία, χωρίς εµφανή επίδραση στη θρησκευτική της διαγωγή. Οι Ορθόδοξοι εκµεταλλεύτηκαν ασυνείδητα µόνο τον εκπαιδευτικό φλοιό του προτεσταντικού µηνύµατος, διατηρώντας το ορθόδοξο τυπικό, επενδυµένο πάντοτε µε την εθνική τήβεννο, χωρίς όµως να προσχωρήσουν σε µια πλήρη υιοθεσία του Προτεσταντισµού, η οποία θα τους έφερνε αντιµέτωπους µε το ισχυρό τότε δεσµό Ορθοδοξίας και Ελληνικότητας. Ο δεσµός αυτός λειτούργησε πράγµατι, από τη µια µεριά, ως, πιθανώς ασυνείδητο, ανάχωµα στους προτεσταντικούς προσηλυτισµούς, και από την άλλη, ως εργαλείο για την κατασκευή της ετερότητας των Ορθοδόξων απέναντι τους Ρωµαιοκαθολικούς. Έτσι, το «Φιλελληνικόν Παιδαγωγείον» αποτέλεσε το εχέγγυο ακριβώς µιας ανοιχτής κοινωνίας, η οποία, επιδιώκοντας ανυπόµονα τον εκσυγχρονισµό της, χρησιµοποίησε το προτεσταντικό εκείνο εγχείρηµα, µαζί µε την πάγια αντιλατινική απέχθεια των Προτεσταντών, ως διαφωτιστικά όπλα απέναντι στους Ρωµαιοκαθολικούς, εξασφαλίζοντας µε τον τρόπο αυτό µια εύθραυστη ισορροπία ανάµεσα στην παράδοση και στον εκσυγχρονισµό. Κατά συνέπεια, οι Ορθόδοξοι της Ερµούπολης έφθασαν στο σηµείο να µην θεωρούν τους Προτεστάντες, τους µόνους που ασκούσαν προσηλυτισµό στο νησί, ως εχθρική χριστιανική Οµολογία, αποστροφή την οποία εξακολουθούσαν να επιφυλάσσουν µόνο για τους Ρωµαιοκαθολικούς της Άνω πόλης 40. Αυτός λοιπόν ο πρωτότυπος διοµολογιακός συγχρωτισµός που έλαβε χώρα στο νησί κατά τη διάρκεια του 19 ου αιώνα διατήρησε αλλά και ανάπλασε την προεπαναστατική και επαναστατική αντιπαλότητα Ορθοδόξων και Ρωµαιοκαθολικών. Μέσα από την εµπορευµατική διύλιση των θρησκευτικών ταυτοτήτων, η οποία εξασφάλισε µια οιονεί συµµαχία Ορθοδόξων και Προτεσταντών απέναντι στους Ρωµαιοκαθολικούς, αναπτύχθηκαν δυναµικές που επέτρεψαν στους Ορθοδόξους, να συγκροτήσουν µια εκµοντερνισµένη ιδιοπροσωπία, µε ισχυρούς όµως θύλακες παραδοσιακότητας, µια ιδιοπροσωπία οδηγό στη συγκρότηση της θρησκευτικότητας ολόκληρης της ελληνικής κοινωνίας κατά τον 20ό αιώνα. 39 Η δεύτερη γυναίκα του Hildner, η δασκάλα του Φιλελληνικού Παιδαγωγείου Αγγελική Γεωργιάδου, µαρτυρείται από τον ίδιο το Γερµανό ιεραπόστολο ως η µοναδική προσήλυτη της Σύρου στον Προτεσταντισµό. Βλ. Σµυρναίου, Στα ίχνη της ουτοπίας, ό.π., σ Ό.π., σ

11 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Αβούρη Σ. Ν., Η Σύρος εις την νεοελληνικήν λογοτεχνίαν, Επετηρίς Εταιρείας Κυκλαδικών Μελετών, τόµ. Ε ( ), σ Αγριαντώνη Χρ., Οι απαρχές της εκβιοµηχάνισης στην Ελλάδα τον 19 ο αιώνα, έκδ. Ιστορικό Αρχείο, Εµπορική Τράπεζα της Ελλάδος, Αθήνα Αµπελά Τιµολέοντος., Ιστορία της νήσου Σύρου από των αρχαιοτάτων χρόνων µέχρι των καθ ηµάς, Εν Ερµουπόλει Ασηµάκης Ιωάννης, Η πορεία των σχέσεων Ελλάδος Αγίας Έδρας : Από τη γαλλική προστασία έως τη σύναψη διπλωµατικών σχέσεων, Αποστολικό Βικαριάτο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη Burke Peter, Ιστορία και κοινωνική θεωρία, µετ. Φώτης Τερζάκης, εκδ. νήσος, Αθήνα, Ελλύλ Ζακ, Μεταµόρφωση του αστού, µετ. Βασίλης Τοµανάς, εκδ. Νησίδες, Θεσσαλονίκη Frazee Charles A., The Orthodox Church and Independent Greece , Cambridge, Cambridge University Press Frazee Charles, Catholics, στο: Richard Clogg (ed.), Minorities in Greece: aspects of a plural society, London: Hurst& Company, 2002, pp Καρδάση Βασίλη Α., Σύρος, σταυροδρόµι της Ανατολικής Μεσογείου ( ), Μ.Ι.Ε.Τ., Αθήνα Λούκος Χρήστος, Πεθαίνοντας στη Σύρο τον 19 ο αιώνα: Οι µαρτυρίες των διαθηκών, Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο Μανίκα Κωνσταντίνου Ι., Σχέσεις Ορθοδοξίας και Ρωµαιοκαθολικισµού στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της Επαναστάσεως ( ), εκδ. Σταµούλη, Αθήνα Παπαδόπουλου Θωµά, Καθολικοί και Ορθόδοξοι στις Κυκλάδες, Επετηρίς Εταιρείας Κυκλαδικών Μελετών, τόµ. ΙΕ (1995), Ανάτυπο, Αθήνα Ροΐδη Εµµανουήλ, Άπαντα, Αθήνα 1978, τ Ρούσσος Μελιδώνης Μάρκος Ν., Ιησουΐτες στον ελληνικό χώρο ( ), εκδ. Κ.Ε.Ο., Αθήνα Ρούσσος Μελιδώνης Μάρκος Ν., Syra Sacra. Θρησκευτική ιστορία της Σύρου, Κίνηση Καθολικών Επιστηµόνων και ιανοουµένων Ελλάδος, Αθήνα Σµυρναίου Αντώνη Λ., Στα ίχνη της ουτοπίας: Το Φιλελληνικόν Παιδαγωγείον Σύρου και η προτεσταντική οµογενοποίηση της οικουµένης κατά το 19 ο αιώνα, εκδ. Σύλλογος προς ιάδοσιν Ωφελίµων Βιβλίων, Αθήναι Σµυρναίου Αντώνη Λ., Μετέωρος Ζήλος: Προτεσταντική προπαιδεία και νεοελληνική εκπαίδευση κατά το 19 ο αιώνα, εκδ. Ψηφίδα, Αθήνα Smyrnaios Anthony L., Manuals of conversion: Protestant missionary schoolbooks in Greece during the 19 th century, The History of Education and Children s Literature, III, 1(2008), pp Συγγρός Α., Αποµνηµονεύµατα, τόµ. Α, εκδ. ηµιουργία, χ.χ. 20. Φραγγίδη Α., Ιστορία της νήσου Σύρου², Αθήνα Εφηµερίδες: Αίολος (1854), Ένωσις (1854), Ερµής (1880), Ερµούπολις (1865, 1872, 1873), Εωσφόρος (1874), Η Μέλισσα της Ερµουπόλεως (1879), Ο Άργος (1875) και Ο Φερεκύδης (1874, 1975). 11

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης 2 η εργασία 2012 13 ΘΕΜΑ: «Στις παραμονές της λεγόμενης βιομηχανικής επανάστασης,

Διαβάστε περισσότερα

Εκτός από τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία που γνωρίσαμε στην προηγούμενη ενότητα, υπάρχει μία ακόμα μεγάλη ομάδα Χριστιανών: οι Προτεστάντες.

Εκτός από τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία που γνωρίσαμε στην προηγούμενη ενότητα, υπάρχει μία ακόμα μεγάλη ομάδα Χριστιανών: οι Προτεστάντες. Οι Προτεστάντες στην εποχή μας ΑΦΟΡΜΗΣΗ Εκτός από τη Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία που γνωρίσαμε στην προηγούμενη ενότητα, υπάρχει μία ακόμα μεγάλη ομάδα Χριστιανών: οι Προτεστάντες. Θα μάθουμε τις βασικές αρχές

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου «Παγκόσμια Ευρώπη: οι Διεθνείς Διαστάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης» Αθήνα 30 Ιανουαρίου 2007 1 Προσφωνήσεις. Αυτή την

Διαβάστε περισσότερα

ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ανάγκη η αγάπη

ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ανάγκη η αγάπη ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Αυξάνονται και πληθύνονται οι χριστιανοί στην Κίνα. Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ο Χάο Τσαν έχει συνηθίσει να προσεύχεται μπροστά

Διαβάστε περισσότερα

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 867 886 912 913

Διαβάστε περισσότερα

Μαθημα 1. Η λατρεία στη ζωή των πιστών σήμερα

Μαθημα 1. Η λατρεία στη ζωή των πιστών σήμερα Μαθημα 1. Η λατρεία στη ζωή των πιστών σήμερα ΣΤΟΧΟΙ: Οι μαθητές να 1. Διατυπώνουν τους προβληματισμούς τους γύρω από τη λατρεία. 2. Υποστηρίζουν με επιχειρήματα ότι στη χριστιανική θρησκεία η λατρεία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ 3 o ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΑΛΑΤΣΙΟΥ Σ.Χ. ΕΤΟΣ 2011-2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΓΕΙΤΟΝΕΣ ΜΑΣ» ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ Εργασία της μαθήτριας:

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους. Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ.

Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους. Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ. Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ. Διαπιστώσεις Α. Δεν εντοπίζονται άμεσοι φιλολογικοί δεσμοί με τους

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Σεπτέμβριος 2015 Α ΤΑΞΗ (Δίωρο πρώτο τετράμηνο) 1.(ΔΕ 2) Το νόημα και η εξέλιξη της χριστιανικής λατρείας. (ΔΕ 3) Ο Χριστός εγκαινιάζει την αληθινή λατρεία. (ΔΕ 4) Με τη λατρεία εκφράζουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794)

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Το πλαίσιο 18 ος αιώνας, Γαλλία: Παλαιό Καθεστώς, δηλ. 3 θεσμοθετημένες τάξεις: Κλήρος (0,5%) Ευγενείς (1,5%) Υπόλοιποι, δηλ. αστοί, αγρότες εργάτες (98%) Κριτήρια ένταξης:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987)

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Διάγραμμα Περιεχομένων ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Εισαγωγικά...23 Ι. Θρησκευτική Ελευθερία...25 Α. Γενικά...25 Β. Ελευθερία της θρησκευτικής

Διαβάστε περισσότερα

Α. Ο εκκλησιασμός των μαθητών των σχολείων Α/θμιας και Β/θμιας

Α. Ο εκκλησιασμός των μαθητών των σχολείων Α/θμιας και Β/θμιας ΘΕΜΑ: "Εκκλησιασμός και πρωινή προσευχή μαθητών" ΣΧΕΤ.: α) ΥΠΕΠΘ, Φ. 200.21/16/136240.26.11.1977 β) ΥΠΕΠΘ, Γ/6251/22-10-1979 γ) ΥΠΕΠΘ, Γ/2875/30-4-1981 δ) Π.Δ. 201/98 Με αφορμή ερωτήματα που τέθηκαν στο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου

ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ. Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ Μαρία Παντελή Γιώργος Βασιλείου ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ Μ. Γκιόλιας, Ο Κοσμάς ο Αιτωλός και η εποχή του, Αθήνα 1972 Ιωάννης Μενούνος, Κοσμά Αιτωλού Διδαχές, Αθήνα 1979 Αρτ. Ξανθοπούλου-Κυριακού, Ο

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Γ. ΕΡΓΑΣΙΕΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Με βάση τα στοιχεία που παρέχει το κεφάλαιο ΚΒ του σχολικού σας βιβλίου (σσ. 73-119) να συντάξετε έναν χρονολογικό πίνακα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΛΥΦΩΝΙΑ ΤΩΝ ΘΡΗΣΚΕΙΩΝ ΚΑΙ ΔΟΓΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΣΤΟΝ ΕΛΛΑΔΙΚΟ ΧΩΡΟ

Η ΠΟΛΥΦΩΝΙΑ ΤΩΝ ΘΡΗΣΚΕΙΩΝ ΚΑΙ ΔΟΓΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΣΤΟΝ ΕΛΛΑΔΙΚΟ ΧΩΡΟ Η ΠΟΛΥΦΩΝΙΑ ΤΩΝ ΘΡΗΣΚΕΙΩΝ ΚΑΙ ΔΟΓΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΣΤΟΝ ΕΛΛΑΔΙΚΟ ΧΩΡΟ Το Διαδίκτυο αποτελεί σήμερα εικόνα του πραγματικού κόσμου. Κάθε σκέψη, δράση και δραστηριότητα του ανθρώπου έχει μεταφερθεί και

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Τα κυριότερα χαρακτηριστικά της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας είναι η συνέχεια στόχων και στρατηγικών επιλογών στη βάση των πολιτικών αντιλήψεων

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ήταν γύρω στον 11 ου αι. στα χρόνια του Αλέξιου Κομνηνού όταν στην Κωνσταντινούπολη ξέσπασε με νέα διαμάχη. Άνθρωποι των γραμμάτων και μη,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 7 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 17 ΚΥΡΙΟΤΕΡΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... 21 ΚΥΡΙΟΤΕΡΕΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ... 37

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 7 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 17 ΚΥΡΙΟΤΕΡΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... 21 ΚΥΡΙΟΤΕΡΕΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ... 37 Περιεχόμενα 11 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 7 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 17 ΚΥΡΙΟΤΕΡΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... 21 ΚΥΡΙΟΤΕΡΕΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ... 37 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Σκοπός και αντικείμενο της εργασίας... 43 2. Ο Άρειος Πάγος...

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ [επιστήμης κοινωνία]

ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ [επιστήμης κοινωνία] ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΡΕΥΝΩΝ [επιστήμης κοινωνία] ειδικές μορφωτικές εκδηλώσεις 2014 2015 www.eie.gr Νέες προσεγγίσεις στην Ιστορία του Νότου της Ρωσικής Aυτοκρατορίας, 1784-1914 ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλή της Μιας Εκκλησίας είναι ο Χριστός (όλες οι τοπικές Εκκλησίες είναι Χριστοκέφαλες). Με τον όρο αυτοκέφαλο αποδίδεται, κατά τους ιερούς

Κεφαλή της Μιας Εκκλησίας είναι ο Χριστός (όλες οι τοπικές Εκκλησίες είναι Χριστοκέφαλες). Με τον όρο αυτοκέφαλο αποδίδεται, κατά τους ιερούς Η αυτοκέφαλη Εκκλησία της Ελλάδας Ο ορισμός του αυτοκεφάλου Κεφαλή της Μιας Εκκλησίας είναι ο Χριστός (όλες οι τοπικές Εκκλησίες είναι Χριστοκέφαλες). Με τον όρο αυτοκέφαλο αποδίδεται, κατά τους ιερούς

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Γάμοι μεταξύ ορθοδόξων και καθολικών πριν τεθεί σε ισχύ ο Αστικός Κώδικας

Θέμα: Γάμοι μεταξύ ορθοδόξων και καθολικών πριν τεθεί σε ισχύ ο Αστικός Κώδικας Αθήνα, 12.05.2010 Α.Π.: 10100/08/2.3 Χειριστής: Λάμπρος Μπαλτσιώτης Τηλ.: 210-7289709 Φαξ: 210-7289643 Διεύθυνση Ιθαγένειας Τμήμα Α Υπουργείο Εσωτερικών Σταδίου 31 ΑΘΗΝΑ Θέμα: Γάμοι μεταξύ ορθοδόξων και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΕΛΛΑΔΑ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΕΙΟ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ 1. ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 1925 Ιδρύεται το Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης. 1942 Αρχίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στο ΠΕΣΥ 29 Οκτωβρίου 2015, με θέμα «Προσφυγικό Μεταναστευτικό»

Ομιλία στο ΠΕΣΥ 29 Οκτωβρίου 2015, με θέμα «Προσφυγικό Μεταναστευτικό» Ομιλία στο ΠΕΣΥ 29 Οκτωβρίου 2015, με θέμα «Προσφυγικό Μεταναστευτικό» Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, Τα γεγονότα που εκτυλίσσονται τούτες τις ημέρες μπροστά στα μάτια μας, με τη θάλασσα της Μεσογείου να

Διαβάστε περισσότερα

Πατρ τ ιάρχης Αλ εξα εξ νδρείας ένας από τους πέντε μεγάλους Πατέρες της Ανατολικής Εκκλησίας

Πατρ τ ιάρχης Αλ εξα εξ νδρείας ένας από τους πέντε μεγάλους Πατέρες της Ανατολικής Εκκλησίας Ο Μέγας Αθανάσιος: αγωνιστής της ορθής πίστης Πατριάρχης Αλεξανδρείας Πατριάρχης Αλεξανδρείας ένας από τους πέντε μεγάλους Πατέρες της Ανατολικής Εκκλησίας των πρώτων χριστιανικών αιώνων (Μέγας Αθανάσιος,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω διεθνών συµφωνιών: α. Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου (1878) β. Σύµφωνο Μολότοφ Ρίµπεντροπ (1939) γ. Συνθήκη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες.

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες. ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ Μάθημα: Μεσαιωνική και Νεότερη Ιστορία Τάξη: Β Γυμνασίου Ενότητα: Οι πρώτοι αιώνες του Βυζαντίου Χρόνος εξέτασης: 45 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος ΤΑΞΗ Δ ΜΑΘΗΜΑ : ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Κύριλλος και Μεθόδιος : Ιεραπόστολοι στους σλαβικούς λαούς. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ 1. Να αντιληφθούν οι μαθητές ότι μέσα από την ιεραποστολή του Κυρίλλου

Διαβάστε περισσότερα

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Επιτροπή των Περιφερειών ιάσκεψη µε θέµα Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Τρίτη (Κοµµουνιστική) ιεθνής εύτερο Συνέδριο 1920. ΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΣΜΟ Κοµµουνιστική Αποχική Φράξια του Ιταλικού Σοσιαλιστικού Κόµµατος

Τρίτη (Κοµµουνιστική) ιεθνής εύτερο Συνέδριο 1920. ΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΣΜΟ Κοµµουνιστική Αποχική Φράξια του Ιταλικού Σοσιαλιστικού Κόµµατος Τρίτη (Κοµµουνιστική) ιεθνής εύτερο Συνέδριο 1920 ΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΣΜΟ Κοµµουνιστική Αποχική Φράξια του Ιταλικού Σοσιαλιστικού Κόµµατος 1. Ο κοινοβουλευτισµός είναι η µορφή πολιτικής εκπροσώπησης

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ 33Οι επιπτώσεις της Βιομηχανικής Επανάστασης 33Η ανάπτυξη της εκπαίδευσης 33Τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ιστορία της τέχνης 3 3 Η Ευρώπη και ο

Διαβάστε περισσότερα

Β Ι Ο - Ε Ρ Γ Ο Γ Ρ Α Φ Ι Α. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και διαμένει στη Θεσσαλονίκη. Είναι έγγαμος με ένα παιδί. ΣΠOYΔEΣ AKAΔHMAΪKOI TITΛOI

Β Ι Ο - Ε Ρ Γ Ο Γ Ρ Α Φ Ι Α. Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και διαμένει στη Θεσσαλονίκη. Είναι έγγαμος με ένα παιδί. ΣΠOYΔEΣ AKAΔHMAΪKOI TITΛOI APIΣTOTEΛEIO ΠANEΠIΣTHMIO ΘEΣΣAΛONIKHΣ ΘEOΛOΓIKH ΣXOΛH TMHMA ΠOIMANTIKHΣ KAI KOINΩNIKHΣ ΘEOΛOΓIAΣ ΤΟΜΕΑΣ ΔΙΚΑΙΟ, ΟΡΓΑΝΩΣΗ, ΖΩΗ ΚΑΙ ΔΙΑΚΟΝΙΑ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΩΤΣΙΟΠΟΥΛΟΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ευρύκλεια Κολέζα ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843)

Ευρύκλεια Κολέζα ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843) μεγάλες εδαφικές απώλειες ενίσχυση ελληνικότητας νέοι θεσμοί πλαίσιο μέσα στο οποίον το Βυζάντιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 9 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 17 ΚΥΡΙΟΤΕΡΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... 19. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Αντικείμενο και πλαίσιο της εργασίας...

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 9 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 17 ΚΥΡΙΟΤΕΡΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... 19. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Αντικείμενο και πλαίσιο της εργασίας... ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 9 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 17 ΚΥΡΙΟΤΕΡΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... 19 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Αντικείμενο και πλαίσιο της εργασίας... 27 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΕΝΝΟΜΗ ΤΑΞΗ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΓΕΩΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ ΣΥΓΚΛΗΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΒΟΥΛΕΥΤΩΝ-Βουλευτές:

ΤΑΞΗ ΣΥΓΚΛΗΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΒΟΥΛΕΥΤΩΝ-Βουλευτές: ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑΣΚΑΙΟΙΠΕΡΙΑΥΤΟΝ ΣΥΓΚΛΗΤΙΚΟΙKAI BOYΛΕΥΤΕΣ (HONESTIORES ΕΝΤΙΜΟΤΑΤΟΙ) - ΣΤΡΑΤΟΣ- ΚΛΗΡΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Αυτοκράτορας: H ανάρρηση στο θρόνο χάρη στο

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Χωρίς αµφιβολία οι αρχαίοι Έλληνες στοχαστές, ποιητές και φιλόσοφοι πρώτοι έχουν αναπτύξει τις αξίες πάνω στις οποίες θεµελιώνεται η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΜΥΣΤΗΡΙΑ- ΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ Χρήσιµες Οδηγίες για την τέλεση του Γάµου Α) ΜΕΤΑΞΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΟΡΘΟ ΟΞΩΝ Όταν και οι δύο Μελλόνυµφοι θέλουν να τελεστεί το Μυστήριον του Γάµου στο Ναό µας,για να εκδοθεί η Άδεια

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΧΕ ΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ Σ ΤΟ Γ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Σ ΧΕ ΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ Σ ΤΟ Γ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Σ ΧΕ ΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ Σ ΤΟ Γ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 142 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ιάρκεια: 1 διδακτική ώρα Θέµατα: 4 1ο ΣΧΕ ΙΟ Ευνοϊκές συγκυρίες για τον Ελληνισµό κατά τον 18 ο αιώνα Ο Νεοελληνικός ιαφωτισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ Οι ερωτήσεις προέρχονται από την τράπεζα των χιλιάδων θεμάτων του γνωστικού αντικειμένου των θεολόγων που επιμελήθηκε η εξειδικευμένη ομάδα εισηγητών των Πανεπιστημιακών Φροντιστηρίων

Διαβάστε περισσότερα

«Θεολογικές Σπουδές και Οικουμένη Με ειδική αναφορά στη συμμετοχή της Ορθόδοξης Εκκλησίας στους διαχριστιανικούς διαλόγους και το μέλλον τους»

«Θεολογικές Σπουδές και Οικουμένη Με ειδική αναφορά στη συμμετοχή της Ορθόδοξης Εκκλησίας στους διαχριστιανικούς διαλόγους και το μέλλον τους» Θεολογίας, Θεολογική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών. Μέλη της Επιστημονικής Επιτροπής ήταν οι καθηγητές του Τμ. Θεολογίας ΕΚΠΑ Σεβ. Μητροπολίτης Μεσσηνίας Χρυσόστομος και Κ. Δεληκωσταντής, καθώς και η Β. Σταθοκώστα,

Διαβάστε περισσότερα

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008) Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Διαβάστε περισσότερα

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι (1886-1964) Καρλ Πολάνυι Ούγγρος διανοητής νομάδας εβραϊκής καταγωγής με έντονη πνευματική και πολιτική δράση, θεμελιωτής του κλάδου της

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ο Σ Υ Ν Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Σ

Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ο Σ Υ Ν Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Σ Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ο Σ Υ Ν Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Σ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΟΥ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑΤΙΚΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Το Υπουργείο Τουρισμού εκπροσωπούμενο από την Υπουργό Τουρισμού,

Διαβάστε περισσότερα

Χ Α Ι Ρ Ε Τ Ι Σ Μ Ο Σ Του Σεβ. Μητροπολίτου ΔΩΔΩΝΗΣ κ. κ. Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Υ ( ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ) Νιώθω ιδιαιτέρα χαρούμενος που σήμερα, κληρικοί και

Χ Α Ι Ρ Ε Τ Ι Σ Μ Ο Σ Του Σεβ. Μητροπολίτου ΔΩΔΩΝΗΣ κ. κ. Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Υ ( ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ) Νιώθω ιδιαιτέρα χαρούμενος που σήμερα, κληρικοί και Χ Α Ι Ρ Ε Τ Ι Σ Μ Ο Σ Του Σεβ. Μητροπολίτου ΔΩΔΩΝΗΣ κ. κ. Χ Ρ Υ Σ Ο Σ Τ Ο Μ Ο Υ ( ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ) Νιώθω ιδιαιτέρα χαρούμενος που σήμερα, κληρικοί και λαϊκοί, «συναχθέντες επί τω αυτώ» φιλοξενούμεθα σε τούτο

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Μασονία. Εμφανίζεται τον Μεσαίωνα στη Δυτική Ευρώπη. Μασονισμός ή τεκτονισμός Ελευθεροτεκτονισμός Free mansory. Παγκόσμια οργάνωση

Μασονία. Εμφανίζεται τον Μεσαίωνα στη Δυτική Ευρώπη. Μασονισμός ή τεκτονισμός Ελευθεροτεκτονισμός Free mansory. Παγκόσμια οργάνωση Μασονία Μασονισμός ή τεκτονισμός Ελευθεροτεκτονισμός Free mansory Παγκόσμια οργάνωση Εμφανίζεται τον Μεσαίωνα στη Δυτική Ευρώπη masson Τεχνίτης ή τέκτονας Σωματεία οικοδόμων Συνθηματική γλώσσα Μυστικά

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ 2014. Together ΔΙΑΛΟΓΟΥ

Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ 2014. Together ΔΙΑΛΟΓΟΥ Α ΚΥΚΛΟΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ 2014 ΚΕΝΤΡΟ διαχριστιανικου διαθρησκειακου διαπολιτισμικου ΔΙΑΛΟΓΟΥ Together ορθοδοξη προσεγγιση της οικουμενικης κινησης ΘΕΟΛΟΓΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΕΝΤΡΟ TOGETHER Βασ. Ηρακλειου 14, 8 ος

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελειώδεις Αρχές Θέσεις της Εκκλησίας της Ελλάδος. για την προστασία των Προσφύγων.

Θεμελειώδεις Αρχές Θέσεις της Εκκλησίας της Ελλάδος. για την προστασία των Προσφύγων. ΘεμελειώδειςΑρχές ΘέσειςτηςΕκκλησίαςτηςΕλλάδος γιατηνπροστασίατωνπροσφύγων. Η Ορθόδοξη Χριστιανική Εκκλησία δείχνει μια ιδιαίτερη ευαισθησία απέναντι στον ξένο. Άλλωστε και ο Ιδρυτής Της, ο Κύριος Ημων

Διαβάστε περισσότερα

4. ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ (1517-1555)

4. ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ (1517-1555) 4. ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ (1517-1555) Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): Ρώμη, Βυζάντιο, βούλλα, συγχωροχάρτι, επιστήμη, Αναγέννηση, Μεσαίωνας, τυπογραφία. Από τα τέλη του

Διαβάστε περισσότερα

2010-2011 ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΛΥΚΕΙΟΥ

2010-2011 ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΛΥΚΕΙΟΥ A ΤΑΞΗ Σεπτέμβριος 2010 Γ ΤΑΞΗ 1. Γνωριμία Παρουσίαση ύλης Εισαγωγή στη Θεία Λειτουργία (σελ. 24-34) 2. Κληρικοί Ιερά άμφια Ιερά λειτουργικά σκεύη (σελ. 35 53) 3. Προετοιμασία για την

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ

ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ Το Δ ευαγγέλιο και η σχέση του με τα Συνοπτικά «Πνευματικό» ευαγγέλιο- «σωματικά» ευαγγέλια Ομοιότητες-διαφορές Δε διασώζει καμία από τις 50 και πλέον παραβολές

Διαβάστε περισσότερα

Στη συνέχεια έκανε αναφορά στην επίσκεψη που είχε την προηγούμενη μέρα στο Κέντρο, όπου ο κ. Μαρτίνοβιτς εξήγησε στον ίδιο και στους συνεργάτες του,

Στη συνέχεια έκανε αναφορά στην επίσκεψη που είχε την προηγούμενη μέρα στο Κέντρο, όπου ο κ. Μαρτίνοβιτς εξήγησε στον ίδιο και στους συνεργάτες του, ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Την Παρασκευή, 20 Ιουνίου, πραγματοποιήθηκε στο Κέντρο Θρησκευτικών Μελετών του Μίνσκ συνάντηση ανάμεσα στο Θεοφιλέστατο Επίσκοπο Καρπασίας κ. Χριστοφόρο και 10 εκπροσώπων Ορθοδόξων Κέντρων

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ

ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΦΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΡΟΥΠΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΤΟΠΤΣΗ ΜΑΡΙΑ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΦΩΤΗΣ ΝΙΦΟΡΑΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Η ΑΓΙΟΓΡΑΦΙΑ Είναι η τέχνη της απεικόνισης ιερών προσώπων ή θρησκευτικών σκηνών Είναι η ζωγραφική παράσταση θρησκευτικών

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση Φύλλο Εργασίας 1. Αφού συμβουλευτείτε τη σελίδα 44 του βιβλίου σας καθώς και το χάρτη που παρατίθεται, να συμπληρώσετε την πιο

Διαβάστε περισσότερα

1. Έκδοση Άδειας Γάμου. 2. Πιστοποιητικό Ελευθερίας. 3. Τέλεση Γάμου - Ενημέρωση. 4. Έκδοση Άδειας Γάμου (Στην αγγλική)

1. Έκδοση Άδειας Γάμου. 2. Πιστοποιητικό Ελευθερίας. 3. Τέλεση Γάμου - Ενημέρωση. 4. Έκδοση Άδειας Γάμου (Στην αγγλική) 1. Έκδοση Άδειας Γάμου 2. Πιστοποιητικό Ελευθερίας 3. Τέλεση Γάμου - Ενημέρωση 4. Έκδοση Άδειας Γάμου (Στην αγγλική) 5. Λύση Γάμου 6. Πιστοποιητικό Τελέσεως Γάμου 7. Επικοινωνία 1.Έκδοση Άδειας Γάμου Α.

Διαβάστε περισσότερα

Β2. β) Πρώτα απ όλα: Αρχικά παράλληλα: ταυτόχρονα εξάλλου: άλλωστε

Β2. β) Πρώτα απ όλα: Αρχικά παράλληλα: ταυτόχρονα εξάλλου: άλλωστε ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α.1 Το συγκεκριμένο κείμενο αναφέρεται στην ανάγκη προσέγγισης των αρχαίων χώρων θέασης και ακρόασης από τους Νεοέλληνες. Επρόκειτο για τόπους έκφρασης συλλογικότητας. Επιπλέον, σ αυτούς γεννήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

1. Καθηγητής στο γνωστικό αντικείμενο Παιδαγωγική-Κατηχητική

1. Καθηγητής στο γνωστικό αντικείμενο Παιδαγωγική-Κατηχητική KOΓΚΟΥΛΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Όνομα πατέρα: Βασίλειος Ημερομηνία γέννησης 1948 Δ/νση κατοικίας Κεραμοπούλου 11 Ταχ. Κώδ.: 546 22 Πόλη:

Διαβάστε περισσότερα

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα Θεοφανώ Παπαζήση Αναπληρώτρια καθηγήτρια ΑΠΘ Από την απελευθέρωση των σεξουαλικών σχέσεων στα τέλη της δεκαετίας του 60 αρχές 70, µετά

Διαβάστε περισσότερα

10. ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ - ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΚΛΗΡΙΚΩΝ

10. ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ - ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΚΛΗΡΙΚΩΝ 10. ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΚΛΗΡΙΚΩΝ Συντονιστής: Πανοσιολογιώτατος Αρχιμανδρίτης π. Συμεών Βολιώτης, Θεολόγος Νομικός, Εφημέριος Ι.Ν. Αγ. Φανουρίου Ιλίου 11. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ Σ Συντονιστής:

Διαβάστε περισσότερα

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ ΘΕΜΑ Α1 ΙΣΤΟΡΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Α1.1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας στο τετράδιό σας τη λέξη Σωστό ή Λάθος δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 α) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ο H ΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 6.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ο H ΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 6.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ο H ΙΕΥΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 6.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μετά από δέκα χρόνια διαπραγµατεύσεις και τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συµβουλίου της Κοπεγχάγης (12-13 εκεµβρίου 2002), η Ευρωπαϊκή Ένωση αναµένει

Διαβάστε περισσότερα

Σεβασμιότατε Μητροπολίτη Θηβών και Λεβαδείας κ. Γεώργιε, Κύριοι εκπρόσωποι των ενόπλων δυνάμενων και των σωμάτων ασφαλείας,

Σεβασμιότατε Μητροπολίτη Θηβών και Λεβαδείας κ. Γεώργιε, Κύριοι εκπρόσωποι των ενόπλων δυνάμενων και των σωμάτων ασφαλείας, 1 Μακαριώτατε, Σεβασμιότατε Μητροπολίτη Θηβών και Λεβαδείας κ. Γεώργιε, Σεβαστοί πατέρες Κύριοι βουλευτές Κύριοι εκπρόσωποι των ενόπλων δυνάμενων και των σωμάτων ασφαλείας, Κύριοι σύμβουλοι, αγαπητοί συνεργάτες,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΜΕΡΟΣ Α - Διαγνωστική ανάλυση SWOT ΜΕΡΟΣ Β - Εξωτερικό περιβάλλον ΜΕΡΟΣ Γ - Όραμα, αποστολή και στρατηγική ΜΕΡΟΣ Α Διαγνωστική ανάλυση SWOT ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ (SWOT) ΓΙΑ ΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΠΡΟΤΕΡΗΜΑΤΑ Ιστορικής,

Διαβάστε περισσότερα

Το Μυστήριο του αγίου Βαπτίσματος

Το Μυστήριο του αγίου Βαπτίσματος Το Μυστήριο του αγίου Βαπτίσματος ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Το άγιο Βάπτισμα είναι το πρώτο Μυστήριο της Εκκλησίας, διά του οποίου ο άνθρωπος αναγεννάται στην αιώνια ζωή, γίνεται μέλος του σώματος του σταυρωμένου και

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές κινήσεις του ΔΕΣΦΑ για την ενίσχυση της ελληνικής οικονομίας

Στρατηγικές κινήσεις του ΔΕΣΦΑ για την ενίσχυση της ελληνικής οικονομίας Στρατηγικές κινήσεις του ΔΕΣΦΑ για την ενίσχυση της ελληνικής οικονομίας Γράφει η Ευσταθία Χρυσοβέργη, Παρασκευή, 26 Σεπτεμβρίου 2014 Το epixeiro.gr εξασφάλισε μια επίσκεψη στα γραφεία ενός από τους καίριους

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιανική Γραμματεία Ι

Χριστιανική Γραμματεία Ι Χριστιανική Γραμματεία Ι Ενότητα 1-B A1-2: Περίοδος Δογματικής Ανασυγκρότησης (313-451) Αναστάσιος Γ. Μαράς, Δρ Θ. Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ Β' ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ Β' ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΑ Β' ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Συγγραφείς 1. Δημήτριος Λ. Δρίτσας, Δρ Θεολογίας, Σχολικός Σύμβουλος 2. Δημήτριος Ν. Μόσχος, Δρ Θεολογίας, Καθηγητής Λυκείου Αναβύσσου 3. Στυλιανός Λ. Παπαλεξανδρόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α.1 Α.1.1 Να δώσετε το περιεχόμενο των ακόλουθων όρων: α. Κλήριγκ β. Οργανισμός γ. Οργανικός Νόμος 1900 ΜΟΝΑΔΕΣ 15 Α.1.2 Να αντιστοιχίσετε κάθε δεδομένο της

Διαβάστε περισσότερα

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας 1. Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή: Αρχίζει την Καθαρά Δευτέρα και τελειώνει την Κυριακή της Αναστάσεως. Είναι η πιο αυστηρή νηστεία όλου του χρόνου (λάδι καταλύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού με απλά λόγια Όλα τα παιδιά έχουν δικαιώματα που προβλέπονται από νόμους και διεθνείς συμβάσεις. Το σημαντικότερο κείμενο για τα δικαιώματα των παιδιών,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΠΡΟΣ. ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014

ΚΥΠΡΟΣ. ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014 ΚΥΠΡΟΣ ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014 ΦΩΤΟ: Κάτια Χριστοδούλου 1974-2014 ΚΥΠΡΟΣ ΑΚΟΜΑ ΥΠΟ ΚΑΤΟΧΗ, ΑΚΟΜΑ ΔΙΑΙΡΕΜΕΝΗ Τα αποτελέσματα της στρατιωτικής εισβολής της Τουρκίας στην Κύπρο το 1974

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 23: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 23: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ Ενότητα 23: Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΚΡΙΤΗΡΙΩΝ ΣΤΗ ΖΩΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5.

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5. ΤΙΤΑΝ Α.Ε. ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΟΜΙΛΟ Η ΤΙΤΑΝ Α.Ε. είναι ένας Όμιλος εταιριών με μακρόχρονη πορεία στη βιομηχανία τσιμέντου. Ιδρύθηκε το 1902 και η έδρα του βρίσκεται στα Άνω Πατήσια. Ο Όμιλος

Διαβάστε περισσότερα

7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ. αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις

7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ. αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις 7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις πώς διαχειρίστηκε ο Ηράκλειος τόσο τους κινδύνους που απειλούσαν τα σύνορα του ανατολικού ρωμαϊκού κράτους όσο και τα σοβαρά προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας.

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας. Αθήνα Μάρτιος 2011 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΦΙΛΕΛΛΗΝΩΝ & ΨΥΛΛΑ 2 105 57 ΑΘΗΝΑ Τηλ 213.16.16.900 Fax 2103246165 Email: adedy@adedy.gr, adedy1@adedy.gr ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Η σύγχρονη εποχή χαρακτηρίζεται από την ένταξη της επιστημονικής γνώσης στη διαδικασία ανάπτυξης προϊόντων. Η έρευνα ενσωματώνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7)

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7) C 326/266 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 26.10.2012 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7) ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΩΝ ΚΑΙ ΑΣΥΛΙΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΑ ΥΨΗΛΑ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ, ΕΠΕΙΔΗ τα άρθρα 343 της Συνθήκης για τη

Διαβάστε περισσότερα

Τα Γλυπτά του Παρθενώνα στο Βρετανικό Μουσείο: Πρόταση για διαμεσολάβηση της UNESCO

Τα Γλυπτά του Παρθενώνα στο Βρετανικό Μουσείο: Πρόταση για διαμεσολάβηση της UNESCO Courtesy translation Προς τον κ. Alfredo Pérez de Armiñán Βοηθό Γενικό Διευθυντή για τον Πολιτισμό Εκπαιδευτική, Επιστημονική και Πολιτιστική Οργάνωση των Ηνωμένων Εθνών Οδός Miollis 1 75732 Παρίσι Cedex

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα: «Φορολογία Οµογενών»

Θέµα: «Φορολογία Οµογενών» Προς :Αξιότιµο Υπουργό Οικονοµικών κ. Ιωάννη Στουρνάρα Βιέννη, 14.12.2012 Αρ. πρωτ.: 29/2012 Κοιν.: Αξ.κ Αντώνη Σαµαρά, Πρωθυπουργό της Ελλάδας Αξ.κ. Γιώργο Μαυραγάνη, Υφυπουργό Οικονοµικών Αξ.κ. Κωνσταντίνο

Διαβάστε περισσότερα

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική»

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» 3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ HILTON PARK 28 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ κ. ΔΗΜΗΤΡΗ ΣΥΛΛΟΥΡΗ 1 Αγαπητέ κύριε

Διαβάστε περισσότερα

Καλωσόρισμα στην Αρχιεπισκοπή, Λευκωσία 10.02.2012

Καλωσόρισμα στην Αρχιεπισκοπή, Λευκωσία 10.02.2012 ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΤΟΥ ΜΑΚΑΡΙΟΤΑΤΟΥ MAR BECHARA BOUTROS RAI ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΑΝΤΙΟΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ ΤΩΝ ΜΑΡΩΝΙΤΩΝ 10-11-12-13 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 Καλωσόρισμα στην Αρχιεπισκοπή, Λευκωσία 10.02.2012

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ

Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΓ Η ΡΩΣΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ - I ΡΥΣΗ ΚΑΙ ΕΞEΛΙΞΗ ΤΗΣ ΣΟΒΙΕΤΙΚHΣ EΝΩΣΗΣ ΩΣ ΤΟ 1941 100 Α. ΚΛΕΙΣΤΕΣ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις διαζευκτικής απάντησης ή του τύπου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΠ11 ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Βυζάντιο και Χριστιανισμός: η δυναμική της θρησκείας στον καθορισμό της φυσιογνωμίας της αυτοκρατορίας και των

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων

Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων Ενότητα 1.2: Ειδική εισαγωγή - Τα συνοπτικά Ευαγγέλια ΙΙ Σωτήριος Δεσπότης Θεολογική Σχολή Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας Τα συνοπτικά Ευαγγέλια ΙΙ (Λουκάς - Πράξεις) 1 Ευαγγέλιο

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία ΞΕΝΙΑ ΑΡΤΑΜΟΝΟΒΑ Κυριακάτικο Σχολείο της Ελληνικής Κοινότητας του Χαρκόβου (Ουκρανία) Οι κοινωνικές αναταραχές του 20 ου αιώνα επηρέασαν και τις ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2ης ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2ης ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΕΛΠ 11: Ελληνική Ιστορία Ακ. Έτος: 2008-9 ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2ης ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΜΑ: Η βυζαντινή αριστοκρατία κατά τους 9 ο έως 12 ο αιώνα: δομή και χαρακτηριστικά, ανάπτυξη και σχέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Παύλεια. digitalarchive

Παύλεια. digitalarchive digitalarchive publishing by tag Γιορτή που διεξάγεται στη Βέροια προς τιμήν του Αποστόλου Παύλου. Τα γιορτάζονται κάθε Ιούνιο, στο Βήμα του Αποστόλου Παύλου, στο σημείο, δηλαδή, από όπου εκείνος μίλησε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α1 Α.1.1.α Το Νοέμβριο του 1919 υπογράφηκε η συνθήκη του Νεϊγύ.πριν από την υπογραφή της συνθήκης) σελ 140 σχ.βιβλ. Β. Κατά

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτημα τρίτο (βαθμοί 2) Να απαντήσετε αιτιολογημένα εάν η εκχώρηση είναι υποσχετική και αιτιώδης σύμβαση.

Ζήτημα τρίτο (βαθμοί 2) Να απαντήσετε αιτιολογημένα εάν η εκχώρηση είναι υποσχετική και αιτιώδης σύμβαση. Γενικό Ενοχικό Δίκαιο Έκτακτη εξεταστική περίοδος Ιουνίου 2014 Καθηγήτρια Κ.Δ.Παντελίδου Ζήτημα πρώτο (βαθμοί 6) Ο ιδιοκτήτης συνεργείου αυτοκινήτων Α ανέλαβε την υποχρεώση να τοποθετήσει με αμοιβή ένα

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ 2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): βιβλιοθήκη, Βαλκανική, ανθρωπιστικός, πανεπιστήμιο, χειρόγραφο, Ιταλική, τυπογραφία, σπάνιος. Η Αναγέννηση και

Διαβάστε περισσότερα