Βασιλικός, ένα δράμα τιμής με αίσιον τέλος. ΕΑΠ ΕΛΠ44 1 Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ( ) ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Βασιλικός, ένα δράμα τιμής με αίσιον τέλος. ΕΑΠ ΕΛΠ44 1 Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ (1600-1940) ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ"

Transcript

1 ΕΑΠ ΕΛΠ44 1 Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ ( ) ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ Βασιλικός, ένα δράμα τιμής με αίσιον τέλος. ΦΟΙΤΗΤΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΣΑΜΠΟΥΚΟΣ ΑΜ.: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΤΑΜΠΑΚΗ ΆΝΝΑ Περιστέρι, 21/11/2011 ΔΡ. ΙΣΤΟΡΙΑΣ & ΠΟΛΙΤΙΣΜΩΝ, ΕΡΕΥΝΗΤΡΙΑ

2 Σχολιάστε το αισθητικό και ιδεολογικό υπόβαθρο του έργου του Αντωνίου Μάτεσι, Ο Βασιλικός, σε συνάρτηση με τα ευρωπαϊκά ρεύματα ιδεών

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... 2 ΕΝ ΕΙΔΕΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ... 7 ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΒΟΛΕΣ... 7 ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΙ ΕΝ ΚΑΤΑΚΛΕΙΔΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

4 Α. Δ. Μάτεσης, Ο Βασιλικός (05/02/1935), Εθνικό Θέατρο: Κεντρική Σκηνή Σκηνοθεσία: Δημήτρης Ροντήρης Γεώργιος Γληνός (Δάρειος Ρονκάλας), Νίκος Παρασκευάς (Γερασιμάκης). Α. Δ. Μάτεσης, Ο Βασιλικός (24/01/1948), Εθνικό Θέατρο: Κεντρική Σκηνή Σκηνοθεσία: Δημήτρης Ροντήρης Ελένη Χαλκούση (Ρονκάλαινα), Ρίτα Μυράτ (Γαρουφαλιά), Νίκος Χατζίσκος (Δραγανίγος), Θεόδωρος Αρώνης (Δάρειος Ρονκάλας)

5 Α. Δ. Μάτεσης, Ο Βασιλικός (28/10/1964), Εθνικό Θέατρο: Κεντρική Σκηνή Σκηνοθεσία: Αλέξης Μινωτής Βέρα Ζαβιτσιάνου (Γαρουφαλιά), Ελένη Χαλκούση (Οβρηά), Ελένη Ζαφειρίου (Ρονκάλαινα). Α. Δ. Μάτεσης, Ο Βασιλικός (22/11/1985), Εθνικό Θέατρο: Κεντρική Σκηνή Σκηνοθεσία: Κώστας Μπάκας Νικήτας Τσακίρογλου (Δάρειος Ρονκάλας), Κώστας Καστανάς (Δραγανίγος), Τόνια Μάνεση (Γαρουφαλιά), Έφη Ροδίτη (Ρονκάλαινα)

6 Α. Δ. Μάτεσης, Ο Βασιλικός (04/11/1999), Εθνικό Θέατρο: Νέα Σκηνή Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος Νίκος Ζορμπάς (Δραγανίγος), Ιωάννα Παγιατάκη (Γαρουφαλιά), Σούλα Αθανασιάδου (Ρονκάλαινα).. Α. Δ. Μάτεσης, Ο Βασιλικός (21/10/2011), Εθνικό Θέατρο: Κεντρική Σκηνή Σκηνοθεσία: Σπύρος Ευαγγελάτος Γιωργής Τσαμπουράκης (Φιλιππάκης), Ευδοκία Ρουμελιώτη (Γαρουφαλιά)

7 «Δάρειο Ρονκάλα, βάστα τὸν νοῦ σου. Πράματα ἀσυνήθιστα διὰ σε. Ὁ λόγος σου δὲν εἶναι πιλιὸ ὡς μιὰ φορὰ σὰν προσταγὴ τοῦ Θεοῦ. Ἀτιμάστηκε τὸ σπίτι σου, τὰ ἴδια σου τὰ παιδία, ἡ ἴδια σου φαμελιὰ ἐπροσπάθησε νὰ τὸ ἀτιμάσῃ. Ποῦ εἶναι ὁ σταθερὸς χαρακτήρας σου; Ποῦ εἶναι οἱ προσταγὲς ποὺ ἔδινες; Ποῦ εἶναι ἐκεῖνοι ἐπαράτρεχαν νὰ τὲς ἐκτελέσουν; Μὰ μοναχὸς ἐγὼ νὰ γκρεμισθῶ; Νὰ μὴν κωλοσύρω κανέναν; Ὤ, ἀδοκίμαστη ἀδημονία!» Ο Βασιλικός, Αντώνης Μάτεσης - 6 -

8 ΕΝ ΕΙΔΕΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ Τη χρονιά που ολοκληρώνει ο Αντώνης Μάτεσης τη συγγραφή του Βασιλικού στην αγγλοκρατούμενη Ζάκυνθο, το 1830, ο λαός στο Παρίσι αγωνίζεται για ελευθερία και κοινωνική δικαιοσύνη με την Ιουλιανή επανάσταση, στο Λονδίνο υπογράφεται το Πρωτόκολλο της Ανεξαρτησίας και αναγνωρίζεται η ύπαρξη ανεξάρτητου ελληνικού κράτους, ενώ ο Ουγκώ στην Τελευταία μέρα ενός κατάδικου εκφράζει την ανθρωπιστική κραυγή ενάντια στη θανατική ποινή. 1 Είναι η χρονιά της μάχης του Ερνάνη, όταν ανεβαίνει το ρομαντικό θεατρικό δράμα του Ουγκώ, Hernani, δημιουργώντας μια πρωτόφαντη σε έκταση διαμάχη ανάμεσα σε ρομαντικούς και κλασικιστές, φιλελεύθερους και βασιλόφρονες. Οι αναταραχές ξέφυγαν από τα όρια του θεατρικού χώρου, με μονομαχίες, γροθιές, αψιμαχίες και δημόσιες συζητήσεις σε όλη τη Γαλλία. Γεγονότα που ανήγαγαν το συγκεκριμένο περιστατικό σε κορυφαίο για το ευρωπαϊκό θέατρο του 19ου αιώνα, παρότι το ίδιο το κείμενο έχει παραμεριστεί εξαιτίας του μελοδραματισμού, της πομπώδης έμπνευσης, της μεγαλόστομης ρητορείας και των αφελών απιθανοτήτων που το χαρακτηρίζουν. 2 Από την άλλη πλευρά ο Βασιλικός, αποτελεί πρόδρομο του αστικού δράματος, γράφεται σε ανύποπτα προγενέστερο χρόνο από αυτόν που θα έπρεπε να ανήκει ειδολογικά και αισθητικά ένα κοινωνικό θέατρο απαλλαγμένο από αυθαιρεσίες και στόμφο, που εκφράζει με αμεσότητα και απλότητα το συνθετικό χαρακτήρα των επιρροών, των αξιών και των ιδεολογημάτων που φέρει, στρατευμένο στην ιδέα του Διαφωτισμού με προχωρημένη αστική φόρμα, που αντίστοιχή της δε συναντάμε όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά ούτε σε ολόκληρη την Ευρώπη της εποχής της παλινόρθωσης. 3 Κι αν για το 1830 είναι ο Ερνάνης το θεατρικό επίτευγμα και όχι ο Βασιλικός, αυτό δε σημαίνει άλλο, παρά το ότι η οικονομία της Ιστορίας δεν ακολουθεί μόνο την αξία αλλά και την τύχη. 4 ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΚΑΤΑΒΟΛΕΣ Ας δούμε εν συντομία την υπόθεση του έργου. Μέσα από το δράμα που ζει η εγκυμονούσα κόρη του άρχοντα Δαρείου Ρονκάλα ο συγγραφέας περιγράφει τη σύγκρουση του φεουδαρχικού κόσμου μιας σαθρής αριστοκρατίας που χάνεται και του νέου προοδευτικού κόσμου, του διαφωτισμού, που εισβάλει. Ο πατέρας, γνήσιος εκπρόσωπος του παλαιού κόσμου, αγνοώντας τα γεγονότα, αλλά και τις προτροπές της γυναίκας του και του γιού του, αρνείται τις επανειλημμένες προτάσεις του Φιλιππάκη, ο οποίος επιθυμεί να αποκαταστήσει την κοπέλα την οποία έχει ερωτευθεί. Γύρω από μια γλάστρα βασιλικό που βρίσκεται στο παραθύρι του αρχοντικού πλέκεται ένας ιστός παρανοήσεων που τελικά οδηγεί στην εντολή του Δαρείου να δολοφονηθεί ο εραστής της κόρης 1 Σαραγά Ε., «Στα χρόνια του Βασιλικού» στο: Ο Βασιλικός του Αντωνίου Μάτεση, επιμ. Έφη Γιαννοπούλου, εκδ. Εθνικό Θέατρο, Αθήνα 2011, σ Μάτεσης Α., Ο Βασιλικός, εισ. Ά. Τερζάκης, εκδ. Ερμής, Αθήνα 1991, σσ. ια -ιβ. 3 Πολενάκης Λέανδρος, «Παραστάσεις δύο», Αυγή, , ημερομηνία πρόσβασης [03/11/2011] από 4 Μάτεσης, ό.π., σ. ιβ

9 του όσο αυτός θα προσπαθεί να κλέψει το φυτό. Η απόπειρα δολοφονίας όμως γίνεται εις βάρος ενός λαϊκού τύπου, ενός ποπολάρου που προσπάθησε να κλέψει το βασιλικό για να ικανοποιήσει δική του ερωτική υπόθεση. Οι παρανοήσεις συνεχίζονται, ο πατέρας ανακοινώνει την πρόθεσή του να κλείσει την κόρη του σε μοναστήρι και συγκρούεται με το γιό του Δραγανίγο ο οποίος προσπαθεί να τον αποτρέψει. Ο υποτιθέμενος θάνατος του επίδοξου γαμπρού ανακοινώνεται, η εγκυμοσύνη αποκαλύπτεται, η σύγκρουση κορυφώνεται, για να καταλήξουμε τελικά στη διαπίστωση ότι ο νέος ζει, η απόπειρα δεν κατάφερε να πλήξει ούτε τον επίδοξο κλέφτη που απλά τραυματίσθηκε κατά την πτώση, ενώ αναγκασμένος από τα γεγονότα ο καταπιεστής πατέρας υποχωρεί επιτρέποντας το γάμο. Στο Βασιλικό συνοψίζονται, συμπυκνώνονται και επικαιροποιούνται τόσο τα πολιτικό-ιδεολογικά μηνύματα και αιτήματα της εποχής, όσο και οι αναζητήσεις για ένα καινούριο δραματικό είδος, μια φόρμα που υπερβαίνει τις παγιωμένες ιεραρχήσεις και την παρωχημένη αισθητική. Ξεκινώντας από αυτές τις αναζητήσεις ας εξετάσουμε το υπόβαθρο στο οποίο στηρίχθηκε ο ζακυνθινός συγγραφέας σε αισθητικό επίπεδο, ώστε να καινοτομήσει σε δραματική μορφή, επιλέγοντας το πρωτότυπο είδος που επεξεργάζεται. Το εγχείρημα όμως της ανακάλυψης των οφειλών και των επιδράσεων που δέχτηκε ο Μάτεσης δυσκολεύεται από την έλλειψη ικανών πληροφοριών για τη λογοτεχνική και θεατρική προπαίδειά του καθώς και για τις επαφές του με την ευρωπαϊκή δραματική θεωρία και τα ευρωπαϊκά ρεύματα. Μια πρώτη ένδειξη, καθόλου ασήμαντη, τουλάχιστον αναφορικά με τη συγγραφική του φυσιογνωμία, είναι η συμμετοχή του στον κύκλο του Διονύσιου Σολωμού και οι επιδράσεις που δέχεται σε θέματα γλώσσας και ποιητικής. 5 Η θεατρική του γλώσσα έχει επαινεθεί από τους μελετητές και τους κριτικούς που πλέκουν εγκώμιο για μια γλώσσα γνήσια δημοτική σε Ζακυνθινό ιδίωμα, πυκνοδουλεμένη αλλά πάντα ρέουσα παρά τους συχνούς ιδιωματισμούς, 6 ποιητική, γεμάτη έξαρση, γλυκιά και ανάλαφρη, 7 εκφραστική και αληθινή, διαφοροποιούμενη ανάλογα την κοινωνική ευχέρεια και την προσωπικότητα του κάθε δραματικού χαρακτήρα, πότε δροσερή και χιουμοριστική και πότε οξεία. 8 Λόγος εύφορος και δυναμικός με ενάργεια, ακρίβεια και εκφραστική πλαστικότητα, που ενώ παρουσιάζει μια ποιητική τάση, απότοκη της σολωμικής «σχολής», εντέλει ξεπερνά τύπους και χαρακτήρες για να υψωθεί στο ύφος του καθολικού. 9 Απορρίπτοντας τις έως τότε πιο λόγιες μορφές της δραματικής γλώσσας και το στίχο, γραμμένο σε αυτή τη γλώσσα που 5 Σπάθης Δ., «Ο Βασιλικός του Α. Μάτεση στο εύφορο χώμα του Διαφωτισμού», Ο Πολίτης, τ.χ. 100 (1989), σσ Λυγίζου Μ., Το Νεοελληνικό πλάϊ στο Παγκόσμιο θέατρο. Δραματική ανάλυση και αισθητική τοποθέτηση, εκδ. Μιχ. Σαλίβερου ΑΕ, Αθήνα 1958, σ Μάτεσι Α., Ο Βασιλικός. Αφιέρωμα στα εκατόχρονα της ενώσεως, , εισ. & επιμ. Σ. Μυλωνά, εκδ. χ.ό., Αθήνα 1964, σ Μάτεσης, ό.π., σ. ις. 9 Πεφάνης Γ., «Ρίζες και άνθη του επτανησιακού θεάτρου. Ο Βασιλικός του Αντωνίου Mάτεσι» στο: Τοπία της δραματικής γραφής. Δεκαπέντε μελετήματα για το ελληνικό θέατρο, εκδ. Ίδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη, Αθήνα 2003, σ

10 περιγράψαμε και σε πεζό λόγο, το έργο του αναδεικνύεται, και για αυτό το λόγο, ως προδρομική μορφή του θεάτρου των Ιδεών. 10 Στη μεταγενέστερη προσπάθεια θεωρητικοποίησης των επιλογών του, στην όψιμη «Προειδοποίηση» που συμπλήρωσε την έκδοση των Απάντων του 1881, 11 ο ίδιος αναφέρεται σχετικά με την τεχνοτροπία του Βασιλικού. Αναγνωρίζει τα δυο στρατόπεδα που χαρακτήρισαν το ευρωπαϊκό δράμα στην εποχή του, το ρομαντισμό της σχολής που κυριαρχεί σε Αγγλία, Ισπανία και Γερμανία απέναντι στον ιταλλικό-γαλλικό κλασικισμό ο ίδιος όμως τοποθετεί το δικό του έργο στον ευρύτερο ρομαντισμό, κρατώντας αποστάσεις από τη ρομαντική αντίδραση για τον κανόνα των τριών ενοτήτων, τον οποίο υπερασπίζεται και υπακούει ώστε να ικανοποιηθεί το αίτημα της αληθοφάνειας. Είναι μάλιστα αξιοπρόσεκτο ότι η συγκεκριμένη θέση του ταυτίζεται με τη θεώρηση του γάλλου εγκυκλοπαιδιστή Ντιντερό, 12 ο οποίος παρά την αντίθεσή του με τον κλασικισμό, αναγνωρίζει την αναγκαιότητα των ενοτήτων δραματικού τόπου και χρόνου για παραπλήσιους λόγους. 13 Με το Ντιντερό ο Μάτεσης, μοιράζεται και την προσπάθεια συγκερασμού του ηθογραφικού στοιχείου με το δραματικό, μέσω δημιουργίας μιας ρεαλιστικής ηθογραφικής απεικόνισης, ένα πολυπρόσωπο tableau de genre που μπορεί να αποτελέσει μια αντιπροσωπευτική γενικότητα. 14 Την ίδια εμμονή για τη δημιουργία tableaux επί σκηνής εκφράζει και ο Ντιντερό αντιμετωπίζοντας τη θεατρική δράση ως ενδεχόμενη πρώτη ύλη εικαστικής σύνθεσης. 15 Είναι γεγονός ότι πέρα από το ιδεολογικό κλίμα, και ο δραματικός πυρήνας του έργου, η τεχνοτροπία του, ορίζονται από την επαναστατική σκέψη του διαφωτισμού. 16 Οι θεωρητικές μελέτες και οι δραματουργικές δοκιμές του Ντιντερό είχαν απηχήσεις με πανευρωπαϊκή διάσταση, και ο αντίκτυπος των ανανεωτικών του θέσεων είναι ορατός, τόσο στη Γερμανία, όσο και στην Ιταλία, μέσω της οποίας, λογικό είναι, να είχε πρόσβαση και ο Μάτεσης. Για τη διαμόρφωση των δραματουργικών του επιλογών, πρέπει λοιπόν να δέχθηκε ερεθίσματα από πηγές που απηχούσαν και την προβληματική του Ντιντερό, με τα πνευματικά ενδιαφέροντα του οποίου εμφανίζει συγκλίσεις, ώστε να εντοπίζουμε κοινές αναφορές στη σχέση του θεάτρου με την κοινωνική πραγματικότητα, στην αμφισβήτηση κανόνων της κλασικιστικής αισθητικής που είδαμε παραπάνω και στην απόρριψη της μυθολογίας και των ηρώων της. Εξάλλου κοινό στοιχείο αναφοράς αποτελεί και η κωμωδία του Λατίνου Τερέντιου Hecyra, η Πεθερά, η οποία μεταφράσθηκε από το Μάτεση επηρεάζοντας τον και στη συγγραφή του Βασιλικού, ενώ είχε ρόλο και στη διαμόρφωση των απόψεων του Γάλλου διαφωτιστή για το δράμα, σε σχέση 10 Πούχνερ Β., Ανθολογία νεοελληνικής δραματουργίας. τομ. β Από την επανάσταση του 1821 ως τη μικρασιατική καταστροφή βιβλίο 1, εκδ. Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, Αθήνα 2006, σ Σύμφωνα με το Σπυρίδωνα Δεβιάζη η συγγραφή της τοποθετείται το 1859, είκοσι εννέα χρόνια μετά τη συγγραφή του ίδιου του Βασιλικού. 12 Denis Diderot ( ), Γάλλος φιλόσοφος, συγγραφέας, εμπνευστής και διευθυντής της συγγραφής της «Εγκυκλοπαίδειας», θιασώτης του διαφωτισμού, άθεος και υλιστής, ενάντιος στη δεισιδαιμονία και τη θρησκοληψία. Έγραψε μυθιστορήματα, θεατρικά έργα και κριτικές εργασίες. 13 Σπάθης, ό.π., σσ Μάτεσι, ό.π., σ Ταμπάκη Ά., Το Νεοελληνικό Θέατρο (18 ος -19 ος αι.). Ερμηνευτικές προσεγγίσεις, εκδ. Δίαυλος, Αθήνα 2005, σσ Σπάθης, ό.π., σ

11 κυρίως με τη μείξη τραγωδίας και κωμωδίας, τη διαμόρφωση ενός ενδιάμεσου είδους, του σοβαρού είδους, με κυρίαρχα στοιχεία το σοβαρό τόνο, την ατμόσφαιρα της καθημερινότητας και το οικογενειακό δράμα. Το νέο είδος όμως δίνει θέση και σε νέους ήρωες, εισάγοντας στη σκηνή πια κάθε κοινωνική τάξη ή επαγγελματική ομάδα, άτομα ταπεινά, ανεξάρτητα οικογενειακής κατάστασης. 17 Αυτό το ανανεωτικό περιβάλλον που δίνει προτεραιότητα στη συγκίνηση του θεατή προσανατολίζοντας το δραματουργικό ενδιαφέρον στα αστικά στρώματα και στη ρεαλιστική απεικόνιση, βρίσκουμε και στο Μάτεση. Αν επιστρέψουμε στην «Προειδοποίηση» θα βρούμε την αμηχανία με την οποία προσπαθεί ο ίδιος να ορίσει το δραματικό είδος όπου ανήκει το έργο του, αμηχανία που δικαιολογείται από τη διαφορετικότητα της πρωτότυπης θεατρικής του σύνθεσης, που δεν ταυτίζεται με τις έως τότε δραματουργικές τάσεις και τα αναγνωρισμένα πρότυπα. Είναι ένα είδος μεικτό αλλά νόμιμο, σε αναλογία με τις παραπάνω θεωρητικές αναζητήσεις, είναι όμως και είδος που ξεπερνά τον τύπο του αστικού δράματος του 18 ου αιώνα, ενώ αξιοποιεί επιλεκτικά και δημιουργικά ορισμένα από τα χαρακτηριστικά και τις καινοτομίες του ρομαντισμού. 18 Όντως, παρά τους όποιους συσχετισμούς με το ρομαντισμό, το θεατρικό κείμενο του Μάτεση αποφεύγει σταθερά και συνειδητά τα προρομαντικά χαρακτηριστικά και την αισθητική του κινήματος «Θύελλα και ορμή», 19 χαρακτηριστικά όπως η παραφορά, τα υπερτονισμένα πάθη, η μεγαλορρημοσύνη, το έντονο ύφος, η αισθηματολογία, ο μελοδραματισμός και οι μηχανορραφίες, στοιχεία που θα ενστερνιστεί το ρομαντικό δράμα και το μελόδραμα, μα δεν θα τα βρούμε εδώ. Αντιθέτως με την εισαγωγή στο δράμα της δευτερεύουσας πλοκής με την κλοπή της γλάστρας του βασιλικού, αναμιγνύεται με απόλυτη φυσικότητα, λειτουργικότητα και αληθοφάνεια το κωμικό και το λαϊκό στοιχείο, διατηρώντας συνάμα τον κυρίαρχο σοβαρό δραματικό τόνο, ενώ επιτυγχάνεται η διεύρυνση του κοινωνικού ορίζοντα, της εμβέλειας της δράσης, της έντασης και έκτασης της σύγκρουσης καθώς και της προβληματικής του έργου. Εύρημα που εξασφαλίζει ποιότητα σύνθεσης σε μια δραματική μορφή που ούτε τραγωδία είναι, ούτε κωμωδία, ενώ συνάμα στοιχειοθετεί για το Μάτεση πρωτόφαντη θεατρική ωριμότητα που ξεπερνά το γάλλο εγκυκλοπαιδιστή, 20 αλλά και δημιουργική απορρόφηση και επεξεργασία των καταβολών του σε μέγιστο βαθμό. 21 Ο Μάτεσης λοιπόν αφομοιώνει δημιουργικά από το Ντιντερό ή από ομοϊδεάτες και συνεχιστές του, τα ουσιαστικότερα των διδαγμάτων τους. Η χρονική απόσταση όμως που τον χωρίζει από εκείνους, του επιτρέπει με ωριμότερο προβληματισμό να διαμορφώσει τη δική του προσωπική και εντελώς πρωτοποριακή εκδοχή ρεαλιστικού κοινωνικού δράματος, απαλλαγμένη από αισθηματολογία και διδακτισμό, χωρίς διάθεση εξιδανίκευσης της αστικής αρετής, αντιπαραθέτοντας με ένταση τις φιλελεύθερες ιδέες και το 17 Στο ίδιο, σσ. 23, Στο ίδιο, σ Sturm und Drang, γερμανικό ρεύμα που προετοίμασε το έδαφος για το ρομαντισμό. 20 Πρβλ. Σπάθης, ό.π., σ. 62, σχετικά με το ζήτημα της δεύτερης πλοκής ή δευτερευόντων επεισοδίων και την ενότητα του θεατρικού έργου. 21 Ό.π., σσ. 56,

12 φεουδαρχικό παρελθόν. Κι ενώ η ανάμειξη δραματικών και κωμικών τόνων ενυπάρχει επίσης στις προθέσεις και στις διακηρύξεις των ρομαντικών, στην πράξη τα αποτελέσματα αυτών ήταν ισχνά και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να συγκριθούν με το Βασιλικό, όπου οι κωμικές σκηνές λειτουργούν ως οργανικό μέρος της αναπαράστασης του κοινωνικού τοπίου. 22 ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΙ Για τον εντοπισμό του ιδεολογικού υπόβαθρου του Βασιλικού και την τοποθέτησή του στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής δραματικής παραγωγής, οι μελετητές στηρίχθηκαν ως επί το πλείστον στη διακειμενικότητα, συγκρίνοντάς τον με έργα που αποτέλεσαν πρότυπα για το ευρωπαϊκό δραματολόγιο και με δραματικούς συγγραφείς που σηματοδότησαν τα ευρωπαϊκά θεατρικά ρεύματα. Ήδη αναφέρθηκε η επίδραση της Πεθεράς του Ταραντίνου από όπου ο Ζακυνθινός συγγραφέας δανείστηκε το μοτίβο της αποπλάνησης και της εγκυμοσύνης, που ενώ εδώ παραμένει σημαντικό μέρος της πλοκής, δεν αποτελεί πια το κεντρικό θέμα. 23 Λιγότερο πιθανοί μπορούν να θεωρηθούν οι ισχυρισμοί ότι ο Μάτεσης γνωρίζει τη Σελεστίνα του Φερνάντο ντε Ρόχας 24 ή ότι έχει δεχθεί επιρροές από το Δον Κάρλο του Σίλερ. 25 Δε συμβαίνει όμως το ίδιο με το Έρωτας και ραδιουργία ή αλλιώς Λουίζα Μίλλερ, αφού θεωρείται εύλογη η γνώση του συγκεκριμένου έργου στο Μάτεση από τις αγγλικές, γαλλικές ή ιταλικές μεταφράσεις του. 26 Ανάμεσα στο Βασιλικό και το ρομαντικό αυτό δράμα του Σίλερ θα βρούμε ομοιότητες στην αντλημένη από τη σύγχρονη πραγματικότητα θεματολογία, αλλά και αναλογίες τόσο σε κύρια όσο και σε δευτερεύοντα πρόσωπα. 27 Επίσης έχει αναγνωρισθεί ως κοινή αισθητική αντίληψη, η μακρά κειμενική έκταση και οι σχοινοτενείς διάλογοι και μονόλογοι, οι τιράντες, που χαρακτηρίζουν αυτά τα δυο έργα. 28 Άλλωστε η γνώση και η μελέτη του σιλερικού έργου από το Μάτεση δεν αμφισβητήθηκε ούτε ακόμα και όταν απορρίφθηκε η ύπαρξη συγκεκριμένων επιδράσεων. 29 Δεν αμφισβητήθηκε και ο συσχετισμός με την πνευματική παρακαταθήκη του Ντιντερό, διακρίνοντας έμμεσες απηχήσεις και εκλεκτικές συγγένειες που ξεπερνάν τη ρεαλιστική γραφή, το θεματικό πλαίσιο, και τις ειδολογικές διερευνήσεις που ήδη διαπιστώσαμε. Συγγένειες ιδεολογικής φύσης που άπτονται των βασικών διεκδικήσεων του διαφωτισμού για ελευθερία, δικαιοσύνη και ισότητα. Στον Οικογενειάρχη 30 λοιπόν θα βρούμε το ισοδύναμο του Δαρείου Ρονκάλα, την προεξάρχουσα δεσποτική μορφή του pater familias, καθοριστικό πρόσωπο τόσο στη διαμόρφωση των σχέσεων εντός και εκτός του οικογενειακού πυρήνα, όσο και στη δραματική εξέλιξη. Μπορεί οι κοινωνικές προεκτάσεις της ενδοοικογενειακής αντιπαράθεσης να είναι εδώ περισσότερο 22 Στο ίδιο, σσ. 60, Πεφάνης, ό.π., σ Μάτεσης, ό.π., Εισαγωγή, σσ. ιζ -ιη. 25 Λυγίζου, ό.π., σ Πεφάνης, ό.π., σ Ταμπάκη, ό.π., σσ Σιδέρης Γ., «Ο Βασιλικός του Μάτεση. Ένα έξοχο νεοελληνικό έργο», Θέατρο, 14 (1964), σσ Μάτεσης, ό.π., σ. ια. 30 Denis Diderot, Le Père de famille,

13 υπαινικτικές και λιγότερο εξαγγελτικές από ότι στο Βασιλικό, αλλά παραμένουν παρούσες. Ένα άλλο κοινό στοιχείο είναι το μοτίβο του εγκλεισμού σε μοναστήρι και στο Βασιλικό θα βρούμε τον απόηχο του συγκεκριμένου ρομαντικού δράματος όταν ο Δραγανίγος περιγράφει κι αυτός ως ενταφιασμό το μοναστικό περιορισμό, σὰν νὰ τὴν ἔχωναν ζωντανὴν και ν ἀκούσῃ νὰ κλεισθῇ ἐπάνω της ἡ πλάκα τοῦ τάφου της (Ε,4). 31 Η αναφορά στο μοναστικό βίο ως καταπίεση που περιφρονεί τις στοιχειώδεις ανθρώπινες διεκδικήσεις και ακόμα περισσότερο την ίδια την ανθρώπινη φύση, ταυτίζεται με τη θεώρηση των διαφωτιστών όπως εκφράζεται όχι μόνο στον Οικογενειάρχη, αλλά και στο μυθιστόρημα η καλόγρια. 32 Μια άλλη σχετική έκφραση του Δραγανίγου, ἡ μοναστικὴ ζωὴ ἔχει μόνον θέλγητρα διὰ τοὺς ἐνθουσιαμένους εἶναι ἀδιάφορη διὰ τὸν φιλόσοφον (Ε,4), 33 κουβαλά εντός της, τις θεωρήσεις του διαφωτισμού και τις απόψεις του Ντιντερό σχετικά με ακανθώδη θέματα που αφορούν τη θρησκεία. 34 Κάθε σελίδα του Βασιλικού πάλλεται από τις ιδέες του αιώνα των Φώτων και ο προβληματισμός του πραγματεύεται μια σύγκρουση με ιδεολογικό περισσότερο περιεχόμενο, παρά συναισθηματικό. Οι αναφορές του έχουν στόχο τις κοινωνικές διαφορές ανάμεσα στους ευυπόληπτους και ηθικούς αστούς και τους διεφθαρμένους αριστοκράτες, αναπτύσσοντας θέματα που άπτονται την οικογενειακή, ανδρική και γυναικεία τιμή, αλλά και την καταπολέμηση των προλήψεων και των δεισιδαιμονιών. Σε κοινωνικό επίπεδο έχουμε τη διαμάχη ανάμεσα στη φεουδαρχική αριστοκρατία και την αστική κοινωνική οργάνωση. Σε ιδεολογικό επίπεδο όμως, υπάρχει ένα ακόμα δεύτερο δίπολο. Στη μια πλευρά ο αυταρχικός προγονόπληκτος πατέρας, ένας σκληρός αλαζόνας σατράπης που με έπαρση και προσήλωση υπερασπίζεται την περιφρούρηση ενός απαρχαιωμένου, αυθαίρετου και άδικου κόσμου που βρίσκεται σε αποσύνθεση και παρακμή. Στην απέναντι πλευρά τοποθετείται και αναμετράται ο φωτισμένος μετριοπαθής γιός, εμφορημένος με ανθρωπιστικές και προοδευτικές ιδέες, εκφράζοντας την πραγματικότητα της νέας κατάστασης, την αυγή μιας νέας εποχής. Ο Δραγανίγος, ο φορέας νέων αξιών και εκφραστής των ιδεών του διαφωτισμού, σε ρόλο raisonneur θα αναπτύξει μέσα από το χαρακτήρα του και τη δράση του, τους ιδεολογικούς προσανατολισμούς του συγγραφέα, σχολιάζοντας, ασκώντας κριτική ακόμα και συγκρουόμενος με ό,τι είναι ανήθικο, απάνθρωπο και άδικο. 35 Αν ο πατέρας του αποδέχεται μόνο τη δύναμη της εξουσίας και εκφράζοντας σκοταδισμό απορρίπτει την αξία της μόρφωσης, θὰ ἰδῶ, δύστυχε, τί καρπὸ θὰ λάβῃς ἀπ ἀυτὰ τὰ φυλλολοΐσματα δὲν βλέπω ποὺ ὄλοι σὲ περιγελοῦν κ ἐμπρός σου (Ε,3), 36 ο ίδιος εξαίρει τη σημασία της παιδείας και θαυμάζει τους μορφωμένους, ενώ ὅταν βάνεται νὰ φυλλολογάῃ τὰ χαρτιά του και νὰ μουρμουρίζῃ, δὲν τελειώνει ποτέ (Β,1). 37 Με την ίδια δύναμη που 31 Μάτεσης, ό.π., σ Denis Diderot, La Religieuse, Μάτεσης, ό.π., σ Σπάθης, ό.π., σσ Πούχνερ, ό.π., σσ Μάτεσης, ό.π., σ Στο ίδιο, σ

14 αγαπά την παιδεία, στηλιτεύει τις προλήψεις, που προξενᾷ τὰ περισσότερα δυστυχήματα εἰς τὲς φαμελιές (Β,3). 38 Ο Μάτεσης καυτηριάζοντας τις απαρχαιωμένες αντιλήψεις περί γυναικείας τιμής βρίσκει ευκαιρία να αποτυπώσει με ρεαλισμό την παραδοσιακή κοινωνική κατάσταση της γυναίκας, που είναι παθητικά υποταγμένη, χωρίς δική της γνώμη, μοιρολατρική, ενίοτε σε απόγνωση, με φόβο απέναντι στην απόλυτη εξουσία του δεσπότη πατέρα ή συζύγου. 39 Αν ο Δάρειος και η εποχή του πρεσβεύει ότι οἱ γυναῖκες δὲν ἔχουν μερτικό και κατὰ δυστυχία ἤθελε γεννηθοῦν πολλὰ θηλυκά (Ε,3), 40 ο γιός του διαφοροποιείται και υιοθετεί τις νέες θέσεις περί κοινωνικής δικαιοσύνης και ισότητας των γυναικών, εκφράζοντας ορθολογικότερη αντίληψη για την ιδέα και την αξία της γυναικείας τιμής και της αγνότητας, ὄχι Γαρουφαλιά μου, δὲν εἶναι μεγάλο τὸ πταῖσμα σου (Β,3). 41 Η σύγκρουσή του με τον πατέρα θα έλθει άλλωστε στην προσπάθειά του να διεκδικήσει για την αδελφή του την αξίωση να ζήσει μια φυσική ζωή, το δικαίωμα της ελεύθερης επιλογής που πιστεύει ότι έχει κάθε γυναίκα. 42 Στο Βασιλικό εντοπίζουμε ακόμα και επιδράσεις του Βολταίρου, τον οποίο μετέφρασε ο Μάτεσης, βρίσκοντας τον απόηχο της διδασκαλίας του περί ανεξιθρησκίας στην αναφορά για το πρόβλημα των Εβραίων, για τους εμπαιγμούς και τις αδικίες που αυτοί υποφέρουν. Η αντισημιτική δράση των φεουδαρχών, με το διωγμό που εξαπέλυσαν ώστε να λεηλατηθούν τα μαγαζιά του γκέτο και να τους αφαιρεθεί κάθε οικονομική δύναμη, θίγεται έντονα, περισσότερο από μια φορά, με αποκορύφωση τον ευρηματικό διάλογο της Οβριάς, ενός θεατρικού χαρακτήρα απολαυστικά πολυδιάστατου, σκιαγραφημένου με εκπληκτική οικονομία. 43 Από τις νέες φιλελεύθερες ιδεολογικές θέσεις και αρχές της εποχής του ορθού λόγου ξεπηδά και η καταγγελία της κατάχρησης εξουσίας σε όλα τα επίπεδά της. Ξεκινά από την κορυφή, τον Προβλεπτή που υποθάλπει έριδες προς όφελός του, με την κατάδειξη της διεφθαρμένης δικαιοσύνης που υπηρετεί τον πλειοδότη και είναι έτοιμη να ρίξει τὸ ἔγκλημα ἐπάνω εἰς ἄλλους ἄν ἔχῃς κανένα τοιοῦτον, ποὺ νὰ σοῦ χρησιμεύῃ νὰ πέσῃ ἐπάνω του ἡ κατηγορία, πρόβαλέ τον, και θέλει σοῦ εὐκολύνω τὰ μέσα (Ε,5). 44 Συνεχίζει με τη διακωμώδηση των καπουλίνων, των στρατιωτών που είναι εντεταλμένοι για την τήρηση της τάξης, καυτηριάζοντας την αδράνεια, την κωλυσιεργία και την αδιαφορία τους, ἄν ἔχῃς βιά, κουμπὰρε, ἐγῶ δὲν ἔχω παντελῶς, ἄν ἦταν και χίλιοι σκοτωμένοι ἀπὸ τὸ δικό σου παννί (Γ,5). 45 Αποδοκιμάζει επίσης την πολιτική ασυδοσία και την παραβίαση των νόμων εκ μέρους των ευγενών, που αυθαιρετούν ανεμπόδιστοι και προστάζουν όχι μόνο να ξεκωλώσουν και ἀμπέλι και λιοστάσι, και νὰ τοῦ γκρεμίσουν και τὸ καλύβι (Ε,3) 46 για να πετύχουν το στόχο τους, αλλά ακόμα 38 Στο ίδιο, σ Ταμπάκη, ό.π., σσ Μάτεσης, ό.π., σ Στο ίδιο, σ Σπάθης, ό.π., σ Πεφάνης, ό.π., σ Μάτεσης, ό.π., σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ

15 και φόνο, διατάζοντας μπράβους να ρίξουν τη μπάλλα, ποὺ τοῦ ἐσκρόπισε τὰ μυαλά και δὲν τὸν ἀφίνει πλιὸ νὰ γυρεύῃ γάμους ἐκεῖ ποὺ δὲν τοῦ βγαίνουν (Ε,4). 47 Επικρίνει τέλος τον εκφυλισμό κάθε αισθήματος δικαίου και τα σκάνδαλα στους κόλπους του κλήρου, αφού ένα κοινός δολοφόνος μπορεί με την κατάλληλη υποστήριξη να κληρονομήσει την κερδοφόρα θέση ενός ιερέα, ἄν μοῦ βολέσῃ νὰ γένω παπᾶς, μοῦ το ταξε ὁ ἀφέντης, και ὅ,τι τάξει, στέκει στὸ λόγο του (Δ,2). 48 Ακόμα και ο χαρακτήρας του Δραγανίγου παραπέμπει στις επιταγές των νέων καιρών και στην πίστη του Ρουσσώ για την κατά βάση καλή φύση του ανθρώπου. Ο γιος που παρά την έντονη σύγκρουση με τον πατέρα του δεν παύει να δείχνει το σεβασμό απέναντί του, επικαλείται την καλή φύση και την έμφυτη στοργή που πιστεύει ότι ένας πατέρας πάντα διαθέτει, 49 γνωρίζω πὼς ἄν ἐλευθερώσῃς τὸν νοῦν σου και τὴν καρδία σου ἀπὸ τέτοια μιαρὰ γεννήματα τῆς βαρβαρότητος, ἡ καρδία σου και ὁ νοῦς σου δύνανται νὰ δεχθοῦν κάθε ἀληθινὰ εὐγενικὸν αἴσθημα, διατὶ ἔχει καλὴ διάθεσιν ἡ ψυχή σου (Ε,4). 50 Στις πνευματικές καταβολές του Ρουσσώ ανήκει και η αντίληψη του νέου για την ιδιοκτησία ως πηγή ανισότητας μεταξύ των ανθρώπων. Εδώ η συγκεκριμένη θεωρία εικονογραφείται με εξαιρετική παραστατικότητα στο πρόσωπο του Δαρείου, ο οποίος θεωρεί περιουσία του όχι μόνα τα περιουσιακά στοιχεία, αλλά και την οικογένειά του, και τις αντιλήψεις του, και την οικογενειακή καταγωγή του. Γνώμονας της ζωής του είναι η υπεράσπιση της τιμής του, τιμή που αναφέρεται στην περιουσία του με όλες τις παραπάνω συνδηλώσεις. 51 Η κατανόηση που δείχνει ο Δραγανίγος στην αδελφή του οφείλεται σε μια αντίληψη που αξιολογεί θετικά τα ανθρώπινα πάθη, τα οποία αντιλαμβάνεται ως ουσιαστικούς παράγοντες κοινωνικής και ιστορικής προόδου. Με βάση αυτή την πεποίθηση αναγνωρίζει και στον έρωτα τη δύναμη να βελτιώσει τους ανθρώπους, και για αυτό βλέπει στο μελλοντικό γαμπρό του τὰ ἐλαττώματα ποὺ ἔχει ἄλλα άπαράτησε και ἄλλα έλπίζω πὼς ὀλίγον κατ ὀλίγον θέλει παραιτήσει (Β,3). 52 Η άποψη αυτή μας θυμίζει τις ιδέες του Giambattista Vico 53 ο οποίος μάλιστα αντιλαμβάνεται την ιστορική εξέλιξη ως σύγκρουση αριστοκρατών με τις λαϊκές τάξεις, με επικράτηση της ατομικής ελευθερίας, των δημοκρατικών θεσμών και της κοινωνικής ισότητας, όπως ακριβώς διαγράφεται και στον ιδεολογικό ορίζοντα του Βασιλικού. 54 Την επιθυμία του Μάτεση να αναπαραστήσει το χαρακτήρα, τα ήθη και τα έθιμα της εποχής, μπορούμε να την αναγάγουμε εξάλλου στις γενικότερες ωσμώσεις που ενδεχομένως αφομοίωσε σε μια εποχή που αρκετοί στοχαστές προτάσσουν την ανάγκη για θεματολογία που άπτεται του εθνικού χαρακτήρα. 55 Επιστρέφοντας στη διακειμενικότητα μπορούμε να εντοπίσουμε 47 Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Ταμπάκη, ό.π., σ Μάτεσης, ό.π., σ Στο ίδιο, σ. ιθ -κ. 52 Στο ίδιο, σ Giovanni Battista Vico ή Vigo ( ), Ιταλός πολιτικός φιλόσοφος, ρήτορας, ιστορικός και νομικός. 54 Πεφάνης, ό.π., σσ Ταμπάκη, ό.π., σσ

16 και άλλες αναφορές με την αρχική ειδυλλιακή σκηνή του δρόμου να παραπέμπει στον Κουρέα της Σεβίλλης του Πιερ-Ωγκυστέν Καρόν ντε Μπωμαρσαί. Οι μισθοί που χρωστά ο Φιλιππάκης στον υπηρέτη του, θυμίζουν ανάλογα περιστατικά στο θέατρο του Μολιέρου, 56 η παράλογη συμπεριφορά του Δαρείου το Φιλάργυρο 57 και το μοραΐτικο τραγουδάκι των ποπολάρων (Α,6) είναι δάνειο από το ο Γιατρός με το στανιό. 58 Ο Μάτεσης τέλος, έχει μελετήσει και τον έτερο μεγάλο της ευρωπαϊκής κωμωδιογραφίας, τον Κάρλο Γκολντόνι, 59 που αναφέρεται στις υποσημειώσεις της έκδοσης του Άλλωστε και ο Γκολντόνι αμφισβητώντας τα τυποποιημένα θεατρικά στερεότυπα, μετέφερε στη σκηνή σημαντικούς κοινωνικούς προβληματισμούς, εκφρασμένους από ζωντανούς χαρακτήρες σε μια αληθινή φυσική γλώσσα. Κοινές αναφορές θα βρούμε στους άσωτους ερωτευμένους νεαρούς, στη συμπάθεια και στο ενδιαφέρον για τους λαϊκούς τύπους καθώς και στον παρασιτισμό της παρηκμασμένης αριστοκρατίας. Ο βενετσιάνος συγγραφέας στοχεύοντας σε μια σοβαρή κωμωδία, καταρρίπτει τα στεγανά ανάμεσα στα είδη, σε μια αντίστοιχη αλλά διαφορετική διαδικασία μίξης από αυτή του Μάτεση. Σε κάθε περίπτωση, με τις θεματικές και υφολογικές καινοτομίες του προετοιμάζει και αυτός το αστικό δράμα. 60 ΕΝ ΚΑΤΑΚΛΕΙΔΙ Ο κατάλογος των ιδεολογικών και κοινωνικών μηνυμάτων που μπορούμε να αποθησαυρίσουμε στο Βασιλικό είναι μακρύς και περιλαμβάνει την εξάλειψη των κοινωνικών διακρίσεων, τη στηλίτευση της μισαλλοδοξίας, την υπεράσπιση της ανεξιθρησκίας, τη διακήρυξη της ισότητας των πολιτών, την ανάγκη ορθολογισμού στη διαχείριση των δημοσίων υποθέσεων, τη διεκδίκηση για αδέκαστη και ανεξάρτητη δικαστική εξουσία, την εκτίμηση των ανθρωπίνων παθών αλλά και της λογικής ως κινητήριες δυνάμεις του ανθρώπινου γίγνεσθαι, το σεβασμό της γυναίκας και τον επαναπροσδιορισμό της κοινωνικής της θέσης, την πίστη στο φύσει καλό άνθρωπο. 61 Γίνεται λοιπόν αντιληπτό, ότι στη συγγραφή του Βασιλικού, ο Μάτεσης αφομοίωσε, με εξαίρετη δημιουργικότητα, μια πολυσύνθετη πνευματική ατμόσφαιρα, ένα σύνολο επιρροών και επιδράσεων που συνεργούν, άλλοτε σε μεγαλύτερο και άλλοτε σε μικρότερο βαθμό, στη διαμόρφωση του θεατρικού του λόγου, επιτρέποντας στο πρωτόλειο έργο του μια απρόσμενη ωριμότητα. 62 Επεξεργάστηκε κριτικά τις κατακτήσεις του διαφωτισμού, εμπλουτίζοντάς τον με τις γονιμότερες καινοτομίες του ρομαντισμού, σε μια πρωτότυπη, προσωπική σύνθεση, προβάλλοντας με ένταση και θεατρική ευγλωττία την αντιαπολυταρχική ιδεολογία της εποχής του. Διασχίζοντας τις φιλελεύθερες τάσεις του ρομαντικού κινήματος και τα ιδεώδη του διαφωτισμού, στέκεται στο 56 Μάτεσης, ό.π., σ. ις. 57 Πούχνερ, ό.π., σ Ταμπάκη, ό.π., σσ Carlo Osvaldo Goldoni ( ), Ιταλός κωμωδιογράφος, ανανεωτής της ιταλικής κωμωδίας, απομάκρυνε τις χοντροκομμένες φάρσες, δημιουργώντας την «κωμωδία χαρακτήρων». 60 Σπάθης, ό.π., σσ Πεφάνης, ό.π., σ Ταμπάκη, ό.π., σ

17 μεταίχμιο, χαράζοντας το δρόμο που οδηγεί στο ρεαλιστικό κοινωνικό δράμα, κατέχοντας για αυτό το λόγο ξεχωριστή θέση στις εξελίξεις του ευρωπαϊκού θεάτρου. 63 Και όλα αυτά με μια θεατρική μορφή που ξεπερνά την εποχή του και είναι πολύ πλούσια για τα θεατρικά δεδομένα του ελλαδικού χώρου, εκεί όπου η πορεία της σκηνικής τέχνης ήταν φτωχή για να δικαιολογήσει ένα έργο όπως αυτό. Η άμεση συνάφεια με την ελληνική συμπεριφορά και νοοτροπία συνάμα οριοθετεί τα όποια δυτικά πρότυπα σε δεύτερη μοίρα. 64 Αν λοιπόν μπορούμε να είμαστε σίγουροι για κάποιες από τις πηγές της δημιουργίας του, αυτές είναι τα προσωπικά του διαβάσματα, το εξαιρετικό του ταλέντο που δυστυχώς βρήκε την έκφρασή του μόνο σε αυτό το έργο, την ιστορική του συνείδηση και το μοναδικό πνευματικό του περίγυρο Σπάθης, ό.π., σ Vitti M., Ιστορία της νεοελληνικής λογοτεχνίας, εκδ. Οδυσσέας, Αθήνα , σ Πεφάνης, ό.π., σ

18 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Λυγίζου Μήτσου, Το Νεοελληνικό πλάϊ στο Παγκόσμιο θέατρο. Δραματική ανάλυση και αισθητική τοποθέτηση, εκδ. Μιχ. Σαλίβερου ΑΕ, Αθήνα Μάτεσης Αντώνιος, Ο Βασιλικός, εις. Άγγελος Τερζάκης, εκδ. Ερμής, Αθήνα Μάτεσι Αντωνίου, Ο Βασιλικός. Αφιέρωμα στα εκατόχρονα της ενώσεως, , εισ. & επιμ. Σπύρου Μυλωνά, εκδ. χ.ό., Αθήνα Πεφάνης Γιώργος, «Ρίζες και άνθη του επτανησιακού θεάτρου. Ο Βασιλικός του Αντωνίου Mάτεσι» στο: Τοπία της δραματικής γραφής. Δεκαπέντε μελετήματα για το ελληνικό θέατρο, εκδ. Ίδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη, Αθήνα 2003, σσ Πολενάκης Λέανδρος, «Παραστάσεις δύο», Αυγή, , ημερομηνία πρόσβασης [03/11/2011] από Πούχνερ Βάλτερ, Ανθολογία νεοελληνικής δραματουργίας. τομ. β Από την επανάσταση του 1821 ως τη μικρασιατική καταστροφή, βιβλίο 1, εκδ. Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, Αθήνα Σαραγά Εύα, «Στα χρόνια του Βασιλικού» στο: Ο Βασιλικός του Αντωνίου Μάτεση, επιμ. Έφη Γιαννοπούλου, εκδ. Εθνικό Θέατρο, Αθήνα 2011, σσ Σιδέρης Γιάννης, «Ο Βασιλικός του Μάτεση. Ένα έξοχο νεοελληνικό έργο», Θέατρο, 14 (1964), σσ Σπάθης Δημήτρης, «Ο Βασιλικός του Α. Μάτεση στο εύφορο χώμα του Διαφωτισμού», Ο Πολίτης, τ.χ. 100 (1989), σσ Ταμπάκη Άννα, «Αντώνιος Μάτεσις», στο Το Νεοελληνικό Θέατρο (18 ος -19 ος αι.). Ερμηνευτικές προσεγγίσεις, εκδ. Δίαυλος, Αθήνα 2005, σσ Vitti Mario, Ιστορία της νεοελληνικής λογοτεχνίας, εκδ. Οδυσσέας, Αθήνα

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 1.α. Από τον Πρόλογο στο Επεισόδιο: Η Ελένη, μαζί με τις γυναίκες που αποτελούν το Χορό του δράματος, μπαίνουν μέσα στο παλάτι προκειμένου να ζητήσουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

Ελισάβετ Μουτζά(ν) Μαρτινέγκου «Αυτοβιογραφία»

Ελισάβετ Μουτζά(ν) Μαρτινέγκου «Αυτοβιογραφία» Ελισάβετ Μουτζά(ν) Μαρτινέγκου «Αυτοβιογραφία» Η πρώτη Ελληνίδα συγγραφέας γεννήθηκε στη Ζάκυνθο το 1801 Είχε ιδιαίτερη έφεση στα γράµµατα και κατάφερε να µορφωθεί σχεδόν µόνη της Ξεχωρίζει από τους δασκάλους

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ»

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Ειρηάννα Δραγώνα Θεατροπαιδαγωγός- Εμψυχώτρια Θεάτρου [ Το κείμενο βασίστηκε στις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Γρηγόριος Ξενόπουλος, απόπειρα παρουσίασης της ζωής και του έργου του.

Γρηγόριος Ξενόπουλος, απόπειρα παρουσίασης της ζωής και του έργου του. Γρηγόριος Ξενόπουλος, απόπειρα παρουσίασης της ζωής και του έργου του. Στοιχεία για τη ζωή του Ο Γ. Ξενόπουλος γεννήθηκε στο Φανάρι της Κωνσταντινούπολης το 1867 και πέθανε στην Αθήνα το 1951. Καταγόταν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για ένα τόσο εξαιρετικά σημαντικό θέμα που αγγίζει και αφορά

Διαβάστε περισσότερα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Νέα Αθηναϊκή Σχολή Λογοτεχνία Β Λυκείου Εισαγωγή Επιμέλεια: Τ. Γιακουμάτου www.netschoolbook.gr 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Εσωτερική αναδιάρθρωση κράτους-στόχος

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120)

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ , ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Λ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΝΤΑ ΚΑΤΣΙΚΗ - ΓΚΙΒΑΛΟΤ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΠΟΡΕΙΑ ΑΘΗΝΑ 2001 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η οριοθέτηση της παιδικής λογοτεχνίας σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΑΣΠΑΙΤΕ ΕΠΑΙΚ 2013-2014 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΜΑΥΡΙΚΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ «Ο ΕΝΣΤΕΡΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΞΙΩΝ-ΕΝΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ» ΣΤΑΜΑΤΑΚΗ ΜΑΡΙΑ ΤΣΕΜΕΚΙΔΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΥΝΤΥΧΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων

Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING. Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly. Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων 1 Οµιλία του Προέδρου Valéry GISCARD d ESTAING Στα εγκαίνια της λατείας Jacqueline de Romilly Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο Παρισίων Αθήνα --- ευτέρα 16 Σε τεµβρίου 2013 2 Κύριε ήµαρχε, Κυρία Πρόεδρε του

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία

ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ. 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία ΚΕΙΜΕΝΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 22/5/2012 INTERNATIONAL SCHOOL OF ATHENS Κεφαλληνού Λουκία Γιώργος Θεοτοκάς Κωνσταντινούπολη 1905- Αθήνα 1966 Αργώ (Θέλω γράμματα) 1 Γραμματολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική

Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 25/01/2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Περίληψη Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική κυβέρνηση έχει υποσχεθεί

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά,

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, http://www.amis-kazantzaki.gr./ Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, ταξιδιωτικά Τα πιο γνωστά του έργα: Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ

ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ 1. Να γράψετε ένα κείµενο, όπου θα αναφέρετε τα στοιχεία που συναγάγουµε για τη δοµή και τη λειτουργία της αθηναϊκής πολιτείας από τον «Ὑπὲρ Μαντιθέου» λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15

Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15 Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: α. Ανόρθωση (1910) β. Κλήριγκ γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15 Α2. Γιατί δεν προέκυψαν ταξικά κόμματα στην Ελλάδα το τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα; Μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Α. Κείμενο Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας Στην αρχή τα μέσα ενημέρωσης αντικατέστησαν τον τελάλη που ενημέρωνε μια μικρή κοινότητα για το τι είχε συμβεί ή για αυτά που θα γίνονταν στο

Διαβάστε περισσότερα

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 ΑΡΧΕΣ https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 Όλο το καταστατικό 2.1 Άμεσης Δημοκρατίας 2.2.1 Άμεσης Δημοκρατίας Μαζική αλλαγή. Οι αλλαγές στο 2.1 και 2.2.1 είναι στις

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο

Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Η Ελλάδα στα Βαλκάνια και στον κόσµο χθες, σήµερα και αύριο Χωρίς αµφιβολία οι αρχαίοι Έλληνες στοχαστές, ποιητές και φιλόσοφοι πρώτοι έχουν αναπτύξει τις αξίες πάνω στις οποίες θεµελιώνεται η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής Ενότητα 8 Παρωδία Ι: Θεωρητική προσέγγιση Κατερίνα Κωστίου Τμήμα Φιλολογίας ενότητα 8 «Βατραχομυομαχία»: Σχέδιο του Γιώργου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΙ ΑΡΕΤΕΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΙ ΑΡΕΤΕΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A') ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 3 ΙΟΥΛΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η πρώτη λέξη του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ Η κοινωνία μας περνά ένα στάδιο ταχύτατων μεταλλαγών και ανακατατάξεων, όπου αμφισβητούνται αξίες και θεσμοί. Σήμερα οι θεσμοί έχουν γίνει πολύμορφοι και σύνθετοι, ενώ ταυτόχρονα όσοι άντεξαν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ. συγγραφέας ΓΙΑΝΝΑ ΦΙΛΑΟΥ

ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ. συγγραφέας ΓΙΑΝΝΑ ΦΙΛΑΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ (ψυχοκοινωνική προσέγγιση) συγγραφέας ΓΙΑΝΝΑ ΦΙΛΑΟΥ Στο βιβλίο με τίτλο ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ, η συγγραφέας Γιάννα Φιλάου καταγράφει και αναλύει τις ανθρώπινες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Κυριακή 18 Νοεμβρίου 2012 Α. Το κείμενο αναφέρεται στη σχέση του τύπου με τη δημοκρατία. Κατά το συγγραφέα, ο τύπος πρέπει να είναι αμερόληπτος,

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Οιδίποδας Τύραννος Σοφοκλής. Σπύρος Αντωνέλλος ΕΜΕ

Οιδίποδας Τύραννος Σοφοκλής. Σπύρος Αντωνέλλος ΕΜΕ Οιδίποδας Τύραννος Σοφοκλής Σπύρος Αντωνέλλος ΕΜΕ 2 μαθήματα πριν την ανάλυση της τραγωδίας του Σοφοκλή«Οιδίποδας Τύραννος» Προϋπoθέσεις: Οι μαθητές: 1)Να γνωρίζουν το περιεχόμενο της συγκεκριμένης τραγωδίας.

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΚΕΤΙΔΕΣ» ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ 1ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΆΡΓΟΥΣ

«ΙΚΕΤΙΔΕΣ» ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ 1ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΆΡΓΟΥΣ «ΙΚΕΤΙΔΕΣ» ΤΟΥ ΑΙΣΧΥΛΟΥ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΤΟΥ 1ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΆΡΓΟΥΣ Ο μύθος των Δαναΐδων, ο γενέθλιος μύθος του Άργους, αναβίωσε στο αρχαίο θέατρο της πόλης, από τη Θεατρική Ομάδα του 1ου Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΔΙΚΟΣ Κ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

ΚΑΤΑΔΙΚΟΣ Κ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΤΑΔΙΚΟΣ Κ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Το έργο αποτελεί μία ηθογραφική ψυχογραφία με κοινωνικό περιεχόμενο. Οι ήρωες του μας θυμίζουν ήρωες από τα έργα του Τολστόι (Πόλεμος και Ειρήνη αγροτικές εργασίες)

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

5. Στίχοι 100-161 (από µετάφραση)

5. Στίχοι 100-161 (από µετάφραση) 5. Στίχοι 100-161 (από µετάφραση) 5.1. Ερµηνευτικές ερωτήσεις ανοικτού τύπου (ανάπτυξης και σύντοµης απάντησης) 1. Μετά τον πρόλογο ακολουθεί η είσοδος του χορού, η πάροδος. α) Με ποια διάταξη και από

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 123 127, έκδοση 2014 : σελίδες 118 122 ) 3.3 ιεύθυνση 3.3.1 Ηγεσία Βασικές έννοιες Οι επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ο πουπουλένιος Κ. Μαρκουλάκης, Ν. Κουρής, Οδ. Παπασπηλιόπουλος, Γ. Πυρπασόπουλος Αν και

Ο πουπουλένιος Κ. Μαρκουλάκης, Ν. Κουρής, Οδ. Παπασπηλιόπουλος, Γ. Πυρπασόπουλος Αν και Ο πουπουλένιος Κοινωνικό του Μάρτιν ΜακΝτόνα Διαρκεια : 125 ' Σκηνοθ.-μετάφρ.: Κ. Μαρκουλάκης Ερμηνεύουν: Κ. Μαρκουλάκης, Ν. Κουρής, Οδ. Παπασπηλιόπουλος, Γ. Πυρπασόπουλος. Σκην.-κοστ.: Αθ. Σμαραγδή, Φ.

Διαβάστε περισσότερα

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Καλλιτεχνική επιμέλεια εξωφύλλου ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ Σχεδιασμός & δημιουργία εξωφύλλου ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΚΡΑΚΗΣ [www.alpha2.gr] ISBN έντυπης έκδοσης: 978-960-7948-46-5 ISBN ηλεκτρονικής

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 1.ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ,ΓΕΝΙΚΑ Ο σύγχρονος πολιτισμός αναπτύσσεται με κέντρο και σημείο αναφοράς τον Άνθρωπο. Η έννομη τάξη, διεθνής και εγχώρια, υπάρχουν για να υπηρετούν

Διαβάστε περισσότερα

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός»

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Η Αφροδίτη Βακάλη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και είναι εκπαιδευτικός. Σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 2: Κοινωνιολογία - πολιτισμός - κουλτούρα. Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα"

Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο Σκανταλόπετρα Ημερομηνία 24/11/2015 Μέσο Συντάκτης Link achaianews.gr Κατερίνα Σαμψώνα http://bit.ly/1qtceq0 Ο Σωτήρης Σαμπάνης μιλάει για το νέο του βιβλίο "Σκανταλόπετρα" Η Σκανταλόπετρα είναι το νέο βιβλίο του Σωτήρη

Διαβάστε περισσότερα

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα Θεοφανώ Παπαζήση Αναπληρώτρια καθηγήτρια ΑΠΘ Από την απελευθέρωση των σεξουαλικών σχέσεων στα τέλη της δεκαετίας του 60 αρχές 70, µετά

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων.

Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων. Σκέψη και ονειροπόληση της μητέρας Η δραστηριότητα της σκέψης ήταν στην προέλευσή της, διαδικασία εκτόνωσης της ψυχής, από υπερχείλισμα ερεθισμάτων. Ο Bion εμπνεόμενος από το άρθρο του Freud του 1911,

Διαβάστε περισσότερα

OPMH. κοντά στο µαθητή!

OPMH. κοντά στο µαθητή! ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Β ) ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΕΒΡΑΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ»

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΕΒΡΑΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» 1 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ «ΕΒΡΑΙΚΟΙ ΤΟΠΟΙ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΗΣ ΕΒΡΑΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΟΙ ΣΧΟΛΕΣ «ΓΚΑΤΕΝΙΟ» ΚΑΙ «ΤΑΛΜΟΥΝΤ ΤΟΡΑ ΧΑΓΚΑΔΟΛ» ΩΣ ΧΩΡΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΒΡΑΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Συμμαθητές, συμμαθήτριες, Στα πλαίσια της συζήτησής μας για την τέχνη, θα παρουσιαστούν περιληπτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ: ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ 1.α. Το κείμενο: Ο Μακρυγιάννης άρχισε να γράφει τα Απομνημονεύματα στις 26 Φεβρουαρίου του 1829 στο Άργος όπου είχε οριστεί Γενικός Αρχηγός της Εκτελεστικής Δυνάμεως

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΝΙΚΑ Για τη δημοκρατία έγιναν κινήματα, εξεγέρσεις, επαναστάσεις, εμφύλιοι πόλεμοι. διώχθηκαν, βασανίστηκαν άνθρωποι και τιμήθηκαν τυραννοκτόνοι. Αποτέλεσε όχι μόνο το σκοπό κοινωνικών και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΘΕΟΤΟΚΗΣ (1872-1923)

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΘΕΟΤΟΚΗΣ (1872-1923) ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΘΕΟΤΟΚΗΣ (1872-1923) Η ΝΕΟΤΕΡΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ (1880-1930) Ανθεί το ηθογραφικό διήγημα μυθιστόρημα, όπου εκφράζεται η αγάπη και ο σεβασμός για τους απλούς και ταπεινούς

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 19341 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 4\12\2014 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Πυρίδου Κωνσταντίνα ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1 Α. Σχεδιαγραμματική απεικόνιση της περίληψης ΘΕΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της γυναίκας στο ισλάμ και στο χριστιανισμό. PROJECT 1 Υπεύθυνος καθηγητής Παπαγιάννης Γεώργιος ΠΕ01

Η θέση της γυναίκας στο ισλάμ και στο χριστιανισμό. PROJECT 1 Υπεύθυνος καθηγητής Παπαγιάννης Γεώργιος ΠΕ01 Η θέση της γυναίκας στο ισλάμ και στο χριστιανισμό PROJECT 1 Υπεύθυνος καθηγητής Παπαγιάννης Γεώργιος ΠΕ01 ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑ ΟΜΑΔΑ Α PROJECT 3 Οι Γυναίκες Στον Ισλάμ Και Στον Χριστιανισμό ΟΜΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164)

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Αφού µελετήσετε τη διήγηση του Κολοκοτρώνη

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ. 3 η Ομάδα. Συγγραφική Ομάδα

ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ. 3 η Ομάδα. Συγγραφική Ομάδα ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ 3 η Ομάδα Συγγραφική Ομάδα Λάμπος Δημήτρης, Μπαμπάτσικος Άρης, Νικολουτσόπουλος Διονύσης, Παναγιωτοπούλου Ιόλη, Παπαδημητρίου Αλέξανδρος, Παπαδημήτρης Δημήτρης 1. γωγή 2. Ορισμός του Ρατσισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ. Συντάκτριες - ηµιουργοί: Αγγέλου ήµητρα Ζορµπά Βασιλική

ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ. Συντάκτριες - ηµιουργοί: Αγγέλου ήµητρα Ζορµπά Βασιλική ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ Συντάκτριες - ηµιουργοί: Αγγέλου ήµητρα Ζορµπά Βασιλική ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΕΡΕΟΤΥΠΑ ΤΑΥΤΟΤΗΤΕΣ ΦΥΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ ΒΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΡΟΛΟΙ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Μανιαδάκη Πόπη

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Μανιαδάκη Πόπη ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 19291 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 2.11.2014 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Μανιαδάκη Πόπη Α Παρ. 1 η : Η αμφισβήτηση της κριτικής στάσης του τηλεθεατή και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 2014

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 2014 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 2014 Α1. Το έργο του Βιζυηνού χαρακτηρίζεται, μεταξύ των άλλων και για τη θεατρικότητά του. Θα μπορούσαν λοιπόν να επισημανθούν τα ακόλουθα στοιχεία, που είναι κοινά,

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth. Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307 Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο και 2 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18897 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Πολέντα Έλενα ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Θεματικό κέντρο κειμένου : Το κείμενο αναφέρεται στο αίτημα της

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου - 2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18497 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 01/12/14 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΑΓΡΟΓΙΑΝΝΗ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ Α. ΘΕΜΑ: Η ραγδαία εξάπλωση των σύγχρονων μέσων επικοινωνίας και οι αναδιαρθρώσεις

Διαβάστε περισσότερα

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία 4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Πώς συλλαµβάνει ο Χέγκελ τη σχέση ιστορίας και πνεύµατος και ποιο ρόλο επιφυλάσσει στο πνεύµα; 2. Τι

Διαβάστε περισσότερα

«Εφηβεία από το Α έως το Ω» Μια Ακαδημία για Γονείς

«Εφηβεία από το Α έως το Ω» Μια Ακαδημία για Γονείς «Εφηβεία από το Α έως το Ω» Μια Ακαδημία για Γονείς Ξενοδοχείο President 18 Νοεμβρίου 2015 1 η Συνάντηση Άρτεμις Κ. Τσίτσικα Επικ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Εφηβικής Ιατρικής Επιστ. Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής

Διαβάστε περισσότερα