Η προνοιακή περιθωριοποίηση των μεταναστευτικών πληθυσμών από τους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η προνοιακή περιθωριοποίηση των μεταναστευτικών πληθυσμών από τους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας"

Transcript

1 Κοινωνική Συνοχή και Ανάπτυξη (1), Social Cohesion and Development (1), Η προνοιακή περιθωριοποίηση των μεταναστευτικών πληθυσμών από τους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας Χριστόφορος Σκαμνάκης, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Welfare marginalization of immigrant population and social protection mechanisms Skamnakis Christoforos, Democritus University of Thrace ΠΕΡIΛΗΨΗ Η ανάπτυξη νέου γραφειοκρατικού ήθους των εργαζόμενων στις κοινωνικές υπηρεσίες φαίνεται ότι λειτουργεί συμπληρωματικά στην απορύθμιση του συστήματος κοινωνικής πολιτικής και της αποδόμησης των μηχανισμών του. Η ήδη πολωμένη λειτουργία του επιτείνεται και καθίσταται μηχανισμός προνοιακής περιθωριοποίησης, ειδικά για τα μέλη των μεταναστευτικών πληθυσμών. Η προσέγγιση του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνονται και υλοποιούν το ρόλο τους οι ίδιοι οι εργαζόμενοι αποτελεί εργαλείο εξαιρετικής σημασίας για τη μελέτη της λειτουργίας των μηχανισμών που συγκροτούν το σύστημα κοινωνικής πολιτικής. Η έμφαση του ερευνητικού ενδιαφέροντος στο μικρο-επίπεδο είναι καίρια προκειμένου να οδηγήσει σε συμπεράσματα ασφαλή αναφορικά με τις πρακτικές και τις μεθόδούς που μετέρχονται οι εργαζόμενοι και να αποκαλύψει το περιεχόμενο του νέου γραφειοκρατικού ήθους το οποίο αποτελεί και την αφετηρία της προνοιακής περιθωριοποίησης. Η τελευταία τροφοδοτεί την περαιτέρω πόλωση του Ελληνικού συστήματος κοινωνικής προστασίας. ΛΕΞΕΙΣ-ΚΛΕΙΔΙΑ: Προνοιακή περιθωριοποίηση, πολωμένη λειτουργία κράτους πρόνοιας, νέες πιέσεις, νέο γραφειοκρατικό ήθος, μετανάστευση και ένταξη ABSTRACT The development of new bureaucratic ethos in social services seems that has additional effects on deregulation of welfare state and on deconstruction of its mechanisms. The already polarized welfare state is intensified and gradually become mechanism of welfare marginalization, especially for vulnerable groups as migrants. The study of the way that front-line officers in social services implement their duties is an analytical instrument of significant importance in the area of welfare state s analysis. The accent of research interest in micro-level analysis is vitally in order to conduct to reliable conclusions about front-line officers everyday practices and reveal the context of the new bureaucratic ethos as starting point of welfare marginalization. The latter broaden the polarization of the Greek welfare regime. KEYWORDS: Welfare marginalization, polarization of welfare state, new pressures, new bureaucratic ethos, immigration and integration

2 [128] ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 1. Εισαγωγή λειτουργία των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας απέναντι στη συμμετοχή νέων ομάδων χρηστών βρίσκεται στο επίκεντρο τόσο θεωρητικών όσο και εμπειρικών προσεγγίσεων. Η παρου- Η σία νέων ομάδων χρηστών συσχετίζεται εδώ από την οπτική της θέσης τους στο χώρο της εργασίας και με την προώθηση της κοινωνικής ένταξής τους από τους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας. Η διερεύνηση των πρακτικών υλοποίησης των πολιτικών σε συνδυασμό με την ανάλυση του περιβάλλοντος της λειτουργίας των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας επιχειρείται με επίκεντρο τις νέες μεταναστευτικές ομάδες και στοχεύει να καταδείξει τις αδυναμίες του συστήματος κοινωνικής πολιτικής και να φωτίσει τα σημεία της στρέβλωσής του. Οι μεταναστευτικές ομάδες εισέρχονται στο φάσμα της κοινωνικής προστασίας ως ομάδες νέες των οποίων τα δικαιώματα προκύπτουν κατά κύριο λόγο από την εργασία τους. Στην ελληνική περίπτωση η ποικιλία των επιπέδων προστασίας είναι δεδομένο στοιχείο του συστήματος ως συνόλου. Δηλαδή, ενώ ορισμένες ομάδες έχουν αποσπάσει σημαντικά προνόμια ταυτόχρονα άλλες δεν απολαμβάνουν επαρκή επίπεδα στήριξης. Οι εργαζόμενοι μετανάστες υπηρετούν -και υφίστανταιμια ζώνη όπου κυριαρχούν άτυπες και κατακερματισμένες εργασιακές σχέσεις και η οποία βρίσκεται στο περιθώριο της ευρείας αγοράς εργασίας. Εξαιτίας αυτού δεν είναι σε θέση να αποσπάσουν προνόμια ενώ αντιθέτως υπόκεινται σε πρακτικές εκτοπισμού από σημαντικές παροχές με συνέπεια κυρίως τον εγκλωβισμό τους σε αυτή την γκρίζα περιοχή της άτυπης εργασίας χωρίς πλήρη δικαιώματα και τελικώς στην απώθησή τους από το σύστημα κοινωνικής προστασίας. Στο πλαίσιο του Ελληνικού Συστήματος Κοινωνικής Πολιτικής η ένταξη των μεταναστευτικών ομάδων συντελέστηκε σε μια περίοδο διεύρυνσης της απορύθμισης των λειτουργιών του και έντασης των αδυναμιών του. Η πολωμένη λειτουργία των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας φαίνεται να επιβαρύνεται περαιτέρω υποβαθμίζοντας την προοπτική κοινωνικής ένταξης των μελών των μεταναστευτικών ομάδων. Μάλιστα προϊόν αυτής της διαδικασίας πόλωσης είναι η πρακτική απομόνωσης των μεταναστών από σημαντικό φάσμα των δικαιωμάτων τους σε παροχές και υπηρεσίες και η «προνοιακή περιθωριοποίησή» τους (Ψημμένος, Σκαμνάκης, 2008:33) στη βάση του σύγχρονου περιεχομένου άσκησης των δημόσιων πολιτικών και της ανάπτυξης ενός νέου γραφειοκρατικού ήθους. Η μικρό-ανάλυση των κοινωνικών υπηρεσιών με έμφαση στις καθημερινές πρακτικές υλοποίησης του ρόλου τους από την πλευρά των εργαζομένων αποκαλύπτει τα βασικά αίτια της «προνοιακής περιθωριοποίησης» και θέτει τα θεμέλια για την ερμηνεία των χαρακτηριστικών της κοινωνικής προστασίας των πλέον ευάλωτων κοινωνικών ομάδων από το ίδιο το κράτος πρόνοιας. 2. Η προνοιακή περιθωριοποίηση ως προϊόν του νέου γραφειοκρατικού ήθους Η προνοιακή περιθωριοποίηση περιγράφει την αποθάρρυνση και την πρακτική εκτόπιση από τη χρήση υπηρεσιών και παροχών των μελών ευάλωτων κοινωνικά ομάδων του πληθυσμού. Η διαδικασία αυτή αφορά τη σταδιακή και μη οργανωμένη ύφανση άτυπων κατά κύριο λόγο- πρακτικών, οι οποίες παράγουν πλήθος ουσιαστικών εμποδίων πρόσβασης στις υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας και σημαντικά προσκόμματα στη χρήση του κράτους (βλ Ψημμένος στο παρόν τεύχος). Συνεπεία των παραπάνω τροφοδοτούνται και αναπαράγονται πρακτικές ευρύτερης κοινωνικής περιθωριοποίησης και εγκλωβισμού σε ένα περιβάλλον άτυπων σχέσεων οι οποίες με αφετηρία το επάγγελμα επεκτείνονται σε ολόκληρο το φάσμα της κοινωνικής παρουσίας και προφανώς θέτουν ανυπέρβλητα εμπόδια στην κοινωνική ένταξη των μελών αυτών των ομάδων.

3 SOCIAL COHESION AND DEVELOPMENT [129] Η προσέγγιση της διαδικασίας αυτής αφορά τη μελέτη της διαδικασίας ανάπτυξης εμποδίων προσπελασιμότητας στις βασικές υπηρεσίες του κοινωνικού κράτους. Η οπτική αυτή στην παρούσα προσπάθεια- περιορίζεται στην πλευρά των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας στους οποίους εντοπίζονται στοιχεία περιορισμού και άτυπης υποβάθμισης της δυνατότητας πρόσβασης ενός τμήματος του πληθυσμού. Η προνοιακή περιθωριοποίηση προβάλλει τον υπολειμματικό χαρακτήρα των υπηρεσιών και τη διεύρυνση του κατακερματισμού των χρηστών σε διαφορετικές, άτυπες, στις παρυφές των επίσημων, ομάδες οι οποίες απολαμβάνουν διαφορετικά επίπεδα προνομίων και υπηρεσιών. Αναφορικά με τα μέλη των μεταναστευτικών ομάδων, οι καθημερινές πρακτικές των εργαζομένων συχνά δημιουργούν μικρότερα ή σημαντικά προσκόμματα πρόσβασης (Psimmenos, Kassimati, 2003: Κασιμάτη, Ψημμένος, 2004: 477). Τα μέλη των μεταναστευτικών ομάδων υφίστανται πλήθος τυπικών αλλά και άτυπων διακρίσεων και πρακτικών περιορισμών στις υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας και περιθωριοποιούνται σε μια γενική ομάδα με τις εσωτερικές της διαφορές- η οποία απολαμβάνει ενός περαιτέρω αδύναμου και υπολειμματικού φάσματος προστασίας (Skamnakis, 2007). Ωστόσο, δεν είναι η παρουσία των μεταναστευτικών ομάδων που την προκαλεί την ανάπτυξη αυτών των εμποδίων τα οποία αθροιζόμενα ωθούν προς την προνοιακή περιθωριοποίηση. Η ήδη ολωμένη λειτουργία του ελληνικού συστήματος κοινωνικής πολιτικής (Ferrera, 2005) έχει συμβάλει στην εμπέδωση της ύπαρξης διαφορετικών επιπέδων κοινωνικής προστασίας σε ολόκληρο το φάσμα των χρηστών με αναφορές κατά κύριο λόγο σε διαφορές που προκύπτουν από το επάγγελμα. Το σύνολο των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας στην ελληνική περίπτωση χαρακτηρίζεται από σημαντικά κενά στην κοινωνική προστασία και σημαντικές διαφορές στην κάλυψη των αναγκών διαφορετικών κοινωνικοοικονομικών ομάδων όπως αναφέρει η Πετμεζίδου η οποία επίσης επισημαίνει την περιορισμένη εφαρμογή καθολικού χαρακτήρα υπηρεσιών (Πετμεζίδου, 2003: ). Η έλευση των μεταναστευτικών ομάδων και η σταδιακή κατοχύρωση δικαιωμάτων κοινωνικής προστασίας φαίνεται ότι διαμορφώνει σταδιακά ακόμα μία ομάδα με «ασθενή πρόσβαση» στις υπηρεσίες. Δηλαδή, στις παρυφές των λιγότερο ωφελημένων ομάδων του ούτως ή άλλως, πολωμένου συστήματος κοινωνικής προστασίας σχηματίζεται μια ακόμα η οποία υφίσταται αθροιστικά ένα εξαιρετικά περιορισμένο φάσμα παροχών και υπηρεσιών. Η ήδη δυσχερής θέση των μελών των μεταναστευτικών ομάδων διαμορφώνει τους όρους μιας αμφίδρομης, είναι η αλήθεια, σχέσης. Τα μέλη των μεταναστευτικών ομάδων ακόμα και όταν πληρούν τις τυπικές προϋποθέσεις- προσέρχονται στις υπηρεσίες ήδη με δεδομένη τη θέση τους στην εργασία και στο σύνολο του μεταναστευτικού πληθυσμού (Psimmenos, 2007: 19). Όπως προκύπτει από τη βιβλιογραφική έρευνα, αλλά και τα εμπειρικά στοιχεία, των οποίων ακολούθως γίνεται χρήση, η προνοιακή περιθωριοποίηση αναπτύσσεται και τροφοδοτείται από θεσμικά εμπόδια και από άτυπες πρακτικές ωστόσο δεν μπορεί να αιτιολογηθεί ως αποκλειστικό τους προϊόν. Η διαμεσολάβηση των εργαζόμενων οι οποίοι είναι επιφορτισμένοι με την εξυπηρέτηση και τη διαχείριση των αιτημάτων των χρηστών (front line officers) είναι ένα διακριτό επίπεδο όπου διαμορφώνονται στην πράξη τα όρια του κράτους πρόνοιας και συνεπώς εντοπίζεται η αφετηρία της προνοιακής περιθωριοποίησης των μεταναστευτικών ομάδων. Ο καθοριστικός ρόλος των υπηρεσιών και τα χαρακτηριστικά της διανομής των παροχών και των υπηρεσιών έχει βρεθεί στο επίκεντρο του προβληματισμού ήδη από την έκθεση των Γετίμη και Πετρινιώτη (2003), εντοπίζεται στις ετήσιες εκθέσεις και τα υπομνήματα του Συνηγόρου του Πολίτη, όπως και στην έρευνα του Παύλου (2004), καθώς και στο βιβλίο των Ψημμένου - Σκαμνάκη (2008). Η κυριαρχία στερεοτυπικών αντιλήψεων οι οποίες καθορίζουν τις καθημερινές πρακτικές των εργαζομένων στο φάσμα των κοινωνικών υπηρεσιών όπως εντοπίζεται και από το ερευνητικό πρόγραμμα IAPASIS ( ) είναι καθοριστικού

4 [130] ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ χαρακτήρα αλλά δεν μπορούμε να υποθέσουμε ότι αναπτύσσεται στο κενό και προφανώς δεν είναι αρκετή ώστε να της αποδοθεί η προνοιακή περιθωριοποίηση. Η τρέχουσα φάση της απορρύθμισης του συστήματος κοινωνικής πολιτικής και της συρρίκνωσης του κράτους πρόνοιας φωτίζει ένα τμήμα της υπολειμματικής παροχής υπηρεσιών στα πλέον αδύναμα τμήματα του πληθυσμού. Για τους μεταναστευτικούς πληθυσμούς, όπως άλλωστε και για κάθε άλλη ομάδα εργαζομένων, καθοριστικός παράγοντας της ευρύτητας των δικαιωμάτων τους καθώς και της σχέσης τους με τις υπηρεσίες είναι το επάγγελμα, το είδος της απασχόλησης αλλά και το φύλο, (Ψημένος, 2007: 69) ακόμα και η εθνική καταγωγή (Ψημένος-Σκαμνάκης, 2008: 404). Ωστόσο, θα μπορούσε κανείς να εντοπίσει μια παράμετρο η οποία διατρέχει κάθε προσέγγιση και η οποία τείνει να αποκτήσει στοιχεία μονιμότητας καθώς και να εμπεδώσει στους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας χαρακτηριστικά επιπλέον (άτυπης) κατάτμησης των χρηστών, απειλώντας σημαντικές αριθμητικά ομάδες με προνοιακή περιθωριοποίηση. Η παράμετρος αυτή αναφέρεται στην ανάπτυξη ενός νέου γραφειοκρατικού ήθους διακρίσεων το οποίο αναπαράγει και πολλαπλασιάζει την προνοιακή περιθωριοποίηση των πλέον αδύναμων ομάδων που καλύπτουν οι μηχανισμοί του κράτους πρόνοιας. Το νέο γραφειοκρατικό ήθος εκδηλώνεται κυρίως με την ανάπτυξη μιας σειράς άτυπων καθημερινών πρακτικών διάκρισης σε βάρος συγκεκριμένων ομάδων χρηστών και οι οποίες έρχονται να προστεθούν στις ήδη υπάρχουσες ομάδες επιτείνοντας τον χαρακτήρα της πολωμένης λειτουργίας του κράτους πρόνοιας στην Ελλάδα. Το νέο αυτό γραφειοκρατικό ήθος τροφοδοτεί και υποστηρίζει τα εμπόδια πρόσβασης στο φάσμα των παροχών τονίζοντας την κατάτμηση των ομάδων που απευθύνονται στις υπηρεσίες του κράτους πρόνοιας. Η ανάπτυξή του και η εμπέδωση των πρακτικών που το εκφράζουν στους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας έχει ως αποτέλεσμα να καταστεί ως μόνιμο και γενικό χαρακτηριστικό του συστήματος κοινωνικής πολιτικής και να παράγει εξίσου μόνιμα αποτελέσματα όπως υπό-εξυπηρετούμενες ομάδες οι οποίες οδηγούνται σταδιακά αλλά σταθερά σε προνοιακή περιθωριοποίηση. Ο άτυπος χαρακτήρας των διακρίσεων αυτών τις καθιστά μη ορατές στις αναλύσεις του θεσμικού πλαισίου του συστήματος κοινωνικής πολιτικής. Για τον εντοπισμό των διακρίσεων και του νέου γραφειοκρατικού ήθους που τις υποστηρίζει καθώς και την προσέγγιση των επιπτώσεων που έχει τόσο στη μορφή και την ποιότητα της κοινωνικής προστασίας όσο και στους ίδιους τους χρήστες, περισσότερο χρήσιμη αποδεικνύεται η διερεύνηση με ποιοτικές ερευνητικές μεθόδους μικρό-ανάλυσης. Η προσέγγιση αυτή είναι σε θέση να φωτίσει τις δυσδιάκριτες πτυχές των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας και να αποκαλύψει σημαντικά στοιχεία για τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζονται στην πράξη οι πολιτικές και διανέμονται οι υπηρεσίες του κράτους πρόνοιας. Προκειμένου να μελετηθούν και να γίνουν κατανοητές σε βάθος οι δημόσιες πολιτικές είναι κρίσιμο να μελετηθούν οι καθημερινές πρακτικές και οι εμπειρίες των εργαζόμενων στις υπηρεσίες όπως ο Lipsky σημειώνει ήδη από το 1980 (Lipsky, 1980: xii). Οι τρόποι με τους οποίους αντιμετωπίζουν τη ζήτηση των υπηρεσιών και οι συστηματοποιημένες διαδικασίες που καθημερινά ακολουθούν προκειμένου να ανταποκριθούν στους ρόλους τους, σταδιακά καθορίζει το ίδιο το περιεχόμενο των δημόσιων πολιτικών (Lipsky, 1980: 4). Με αφετηρία την παραπάνω παρατήρηση διαμορφώνεται ένας ερευνητικός χώρος για το καθοριστικό στάδιο αναφορικά με τον χαρακτήρα των δημόσιων πολιτικών, αυτό της διερεύνησης των αντιλήψεων και των αιτίων των καθημερινών πρακτικών των εργαζομένων (front-line ή και streetlevel) στις υπηρεσίες. Στο επίπεδο αυτό αναπτύσσεται μια καθοριστική για το είδος των υπηρεσιών γραφειοκρατία (street-level bureaucracy) η οποία προσδιορίζει το περιεχόμενο του γραφειοκρατικού ήθους (bureaucratic ethos). Το τελευταίο αποτελεί το πλαίσιο εντός του οποίου λαμβάνουν χώρα οι χειρισμοί των εργαζομένων, πάντοτε εντός του θεσμικού τους ρόλου και των δυνατοτήτων

5 SOCIAL COHESION AND DEVELOPMENT [131] που τους παρέχονται από αυτόν (Morris, 2002). Οι εργαζόμενοι καθημερινά βρίσκονται μπροστά σε ένα δίλημμα όπου η μια επιλογή αφορά την εφαρμογή των πολιτικών που θεσμικά προσδιορίζονται και η άλλη αφορά την παροχή υπηρεσιών τις οποίες κρίνουν οι ίδιοι ως απαραίτητες ή δίκαιες με βάση τις προσωπικές τους αντιλήψεις. (Skamnakis, 2007). Όπως γίνεται αντιληπτό τα χαρακτηριστικά της διανομής των παροχών και των υπηρεσιών καθορίζουν σε ένα μεγάλο βαθμό την ποιότητα της υπηρεσίας και τελικώς είναι σε θέση να διαμορφώνουν άτυπα όρια και ομάδες προνοιακής περιθωριοποίησης. Αν και οι εργαζόμενοι στις υπηρεσίες οχυρώνονται πίσω από τις παραδοσιακές αξίες των θεωρητικά ισότιμα παρεχόμενων δημόσιων πολιτικών και οι οποίες περιγράφονται από τους ίδιους ως απολύτως κατοχυρωμένες απέναντι σε μεροληπτικές κρίσεις και επιλογές, από την εμπειρική έρευνα προκύπτει ότι αυτή η γραμμή άμυνας αποδομείται (Ψημένος Σκαμνάκης, 2008). Η οικουμενικότητα των υπηρεσιών είναι αυτή που θίγεται με την ανάπτυξη του νέου γραφειοκρατικού ήθους το οποίο βρίσκεται στον αντίποδα του περιεχομένου της γραμμής άμυνας. Ενώ δηλαδή η γραμμή άμυνας ενσωματώνει την ελεύθερη πρόσβαση στις υπηρεσίες του συστήματος και την αμεροληψία των εργαζομένων εκεί, το νέο γραφειοκρατικό ήθος αποτελεί τη θρυαλλίδα για την ανάπτυξη εκτεταμένων μεροληπτικών πρακτικών και άτυπων στρατηγικών στο επίπεδο των μονάδων παροχής υπηρεσιών και καταληκτικώς της προνοιακής περιθωριοποίησης. Αναπτύσσονται στο επίπεδο της μονάδας - χωρίς ωστόσο να περιορίζονται σε αυτή- νέου χαρακτήρα οργανωτικά σχήματα τα οποία παρά τον άτυπο χαρακτήρα τους είναι σε θέση να καθορίζουν τον προσανατολισμό και τις δυνατότητες του συστήματος κοινωνικής προστασίας. Η διάσταση του νέου έγκειται στη σχετικά νέα παρουσία των μεταναστευτικών ομάδων στο σύστημα κοινωνικής προστασίας και στις κρίσεις των εργαζομένων για την εξυπηρέτησή τους από τους μηχανισμούς του συστήματος κοινωνικής πολιτικής. Φαίνεται και από την εμπειρική έρευνα, απόσπασμα της οποίας ακολουθεί, ότι σταδιακά διαμορφώνονται οι συνθήκες ώστε οι νέες αυτές ομάδες χρηστών να εγκλωβίζονται σε μια ιδιότυπη σχέση με τους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας η οποία ρυθμίζεται από τους ίδιους τους εργαζόμενους στη βάση του αναπτυσσόμενου νέου γραφειοκρατικού ήθους. Το νέο γραφειοκρατικό ήθος τροφοδοτεί τις διαδικασίες άτυπου διαχωρισμού και τις καθημερινές πρακτικές των εργαζομένων στο ρόλο τους ως διαχειριστών της ζήτησης και ως θυροφυλάκων (gatekeepers) απέναντι στις νέες ομάδες χρηστών. Ο αποφασιστικός ρόλος των εργαζόμενων στις υπηρεσίες δεν αφορά μόνο το αν έχουν ή δεν έχουν δικαίωμα πρόσβασης, αυτό καθορίζεται κυρίως από το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των μηχανισμών της κοινωνικής προστασίας. Η διάσταση της υπό-εξυπηρέτησης (undeserving) είναι αυτή η οποία καθορίζει τα άτυπα όρια του περιθωρίου για τις αδύναμες ομάδες των χρηστών των υπηρεσιών. Σε ένα σύστημα κοινωνικής πολιτικής το οποίο χαρακτηρίζεται από την άνιση κατανομή των πόρων του σε διαφορετικές ομάδες οι υπό-εξυπηρετούμενοι βρίσκονται και διαμορφώνουν ένα χώρο (προνοιακού) περιθωρίου. Αυτή η διάσταση του νέου γραφειοκρατικού ήθους πρακτικά συνεπάγεται μια υπόρρητη, αλλά σαφώς διαφορετική, αντιμετώπιση των νέων ομάδων χρηστών. Τα μέλη των μεταναστευτικών ομάδων είναι ευάλωτα σε μια διακριτή αντιμετώπιση η οποία ξεπερνά τα όρια του ελέγχου των εκάστοτε τυπικών προϋποθέσεων και περιλαμβάνει την «ποιοτική» ανάλυσή τους προκειμένου να γίνουν δεκτά ή να απορριφθούν τα σχετικά τους αιτήματα (Sales and Hek, 2004: 67). Η ποιοτική αυτή ανάλυση στηρίζεται σε στερεότυπες αντιλήψεις των εργαζόμενων στις υπηρεσίες αναφορικά τόσο με την παρουσία των μεταναστών στο φάσμα της κοινωνικής προστασίας όσο και ευρύτερα στην ελληνική κοινωνία. (Skamnakis, 2007). Το νέο γραφειοκρατικό ήθος εκφράζει τη νομιμοποίηση των αντιλήψεων διάκρισης και τη διεύρυνση του προνοιακού περιθωρίου. Η συγκρότηση άτυπων πρακτικών συνδέεται με αυθαίρετες κρίσεις αναφορικά με το δικαίωμα πρόσβασης και αντίστοιχα αυθαίρετες κρίσεις για τη διαπίστωση της ανάγκης ειδικότερα σε περιό-

6 [132] ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ δους και περιπτώσεις συρρίκνωσης των παροχών και ελλείψεως πόρων του συστήματος κοινωνικής πολιτικής (Duvell and Jordan, 2000). Η υπολειμματική λειτουργία του συστήματος κοινωνικής πολιτικής στο πλαίσιο της απορύθμισης καθιστά τα όρια των διακρίσεων περισσότερο σαφή. Ο άτυπος κατακερματισμός των χρηστών του κράτους πρόνοιας εμφανίζεται ως χαρακτηριστικό με δυναμική διεύρυνσης η οποία είναι δύσκολο να ανακοπεί καθότι πηγάζει από δομικά στοιχεία των μηχανισμών του συστήματος κοινωνικής πολιτικής. Οι ηθικές αναφορές για τους εκτός και για τους εντός του συστήματος βαραίνουν αυτούς που έρχονται σε άμεση επαφή με όσους απευθύνονται στις υπηρεσίες και προφανώς στις κρίσεις τους σχετικά με το ρόλο και της δυνατότητες των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας, την ανάγκη ύπαρξης καθολικού χαρακτήρα υπηρεσιών κ.λπ. (Humphries, 2004). Τελικώς φαίνεται ότι στο σύγχρονο κοινωνικό και οικονομικό περιβάλλον αναδύονται και νέες μορφές ανισότητας οι οποίες ξεπερνούν τα όρια που θέτουν οι δημόσιες πολιτικές και κατασκευάζονται νέες νομιμοποιημένες κατηγοριοποιήσεις σε βάρος των πλέον αδύναμων τμημάτων του πληθυσμού (Thernborn, 2006). Βεβαίως και στο σημείο αυτό είναι απαραίτητο να επισημανθεί ότι δεν πρόκειται για ένα φαινόμενο νέο. Οι ανισότητες οι οποίες αναπαράγονται από το ίδιο το σύστημα κοινωνικής πολιτικής Στο ελληνικό σύστημα κοινωνικής πολιτικής όπου η καθολικότητα των παροχών είναι αδύναμη και ελλιπής η κατάτμηση του φάσματος των παροχών δεν περιορίζεται σε θεσμικού χαρακτήρα ομαδοποιήσεις και διακρίσεις. Η ψευδής καθολικότητα (false universalism) (Πετμεζίδου, 2003: 497) δεν μπορεί παρά να τροφοδοτεί την προνοιακή περιθωριοποίηση των πλέον αδύναμων ομάδων των χρηστών. Οι μη-θεσμικές διακρίσεις προκύπτουν σε μεγάλο βαθμό ως αποτελέσματα των κρίσεων και των αντιλήψεων των εργαζομένων αναφορικά με τους δυνάμει χρήστες- στις υπηρεσίες οι οποίοι τελικών λειτουργούν ως θυροφύλακες (gatekeepers) για το σύστημα κοινωνικής προστασίας. Στην πραγματικότητα αναπαράγουν την ήδη δυσμενή θέση των ομάδων αυτών, όχι μόνο στο σύστημα κοινωνικής προστασίας, αλλά ευρύτερα στον κοινωνικό χώρο. Η διάσταση του ελέγχου εισόδου στο φάσμα των υπηρεσιών του κράτους πρόνοιας λειτουργεί στην πράξη ως μια διαδικασία άτυπου περιορισμού της πρόσβασης. Ο περιορισμός αυτός σταδιακά αποκλείει τα πλέον αδύναμα τμήματα των χρηστών, όπως τα μέλη των μεταναστευτικών ομάδων, και επιδεινώνει τον κίνδυνο κοινωνικού αποκλεισμού τους. Η απώθησή των ευάλωτων μεταναστευτικών ομάδων από το σύστημα κοινωνικής προστασίας σε συνδυασμό με τους όρους και τις συνθήκες εργασίας τους, διαμορφώνει τους όρους ώστε η προνοιακή τους περιθωριοποίηση να εξελίσσεται σε κοινωνική περιθωριοποίηση και αποκλεισμό, με συμμετοχή στη σχετική ευθύνη μάλιστα των ίδιων των επίσημων μηχανισμών κοινωνικής προστασίας. Ο προβληματισμός αναφορικά με την προνοιακή περιθωριοποίηση αφορά ολόκληρο το φάσμα των χρηστών του συστήματος κοινωνικής πολιτικής. Είναι προφανές ότι η παρουσία νέων ομάδων στο σύστημα κοινωνικής προστασίας δεν προκαλεί αυτόματα και ως μοναδικό αίτιο την εμφάνιση νέων χαρακτηριστικών και δυσλειτουργιών. Συνεπώς δεν υποστηρίζεται ότι η προνοιακή περιθωριοποίηση είναι ένα νέο στοιχείο. Αντιθέτως προϋπήρχε ως χαρακτηριστικό της λειτουργίας των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας. Ωστόσο φαίνεται ότι η αύξηση στη ζήτηση των υπηρεσιών όσο και η οικοδόμηση ενός νέου, σε περιεχόμενο και πρακτικές, γραφειοκρατικού ήθους απέναντι σε συγκεκριμένες ομάδες των χρηστών διαμορφώνει νέα δεδομένα στη διανομή των υπηρεσιών. Ειδικότερα, όταν η οπτική περιορίζεται σε ομάδες με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά σκιαγραφούνται με σαφή όρια τόσο οι ειδικές αδυναμίες του συστήματος όσο και οι επιπτώσεις τους στην προνοιακή περιθωριοποίηση των επιμέρους ομάδων. Μάλιστα σε ένα σύστημα κοινωνικής πολιτικής το οποίο χαρακτηρίζεται από την πολυδιάσπαση των παροχών του και την ύπαρξη επίσημων και ανεπίσημων ομάδων οι οποίες διαφοροποιούνται αναφορικά με τα επίπεδα κάλυψης και τις

7 SOCIAL COHESION AND DEVELOPMENT [133] υπηρεσίες που απολαμβάνουν, η προσέγγιση αυτή αποκτά επιπλέον ενδιαφέρον συνδέοντας άμεσα πλέον τις άτυπες πρακτικές με τα χαρακτηριστικά των ομάδων αυτών. Αναφερόμενοι λοιπόν στις μεταναστευτικές ομάδες και ειδικά σε αυτές οι οποίες απασχολούνται σε επαγγέλματα χαμηλού κύρους κυρίως στο πεδίο της ανεπίσημης εργασίας εντοπίζουμε μια ευρεία προνοιακή περιθωριοποίηση με την απροθυμία του συστήματος κοινωνικής πολιτικής να λειτουργήσει προς την κοινωνική ένταξη των ομάδων αυτών (Ψημένος και Σκαμνάκης, 2008). 3. Η γραμμή άμυνας ενάντια στην προνοιακή περιθωριοποίηση Η προνοιακή περιθωριοποίηση και η αναπαραγόμενη κοινωνική απομόνωση για τους μεταναστευτικούς πληθυσμούς λειτουργεί ως μηχανισμός ελέγχου της παρουσίας και της ένταξής τους στην κοινωνία υποδοχής. Συγκεκριμένα συμβάλει καθοριστικά στη δημιουργία των απαραίτητων προϋποθέσεων οι οποίες οδηγούν τα μέλη των μεταναστευτικών ομάδων να αντιμετωπίζουν απροσπέλαστα εμπόδια ισότιμης συμμετοχής στην αγορά εργασίας, στη συμμετοχή τους στην κοινωνία της χώρας υποδοχής και να παραμένουν τελικώς εγκλωβισμένα στην προσωρινότητα της εγκατάστασής τους (Geddes, 2001 και 2003). Η κατάσταση αυτή συνδέεται κατά κύριο λόγο με την παραμονή τους στο εργατικό δυναμικό που καλύπτει θέσεις εργασίας από τις οποίες δεν προκύπτουν σαφή δικαιώματα και κυρίως οι προϋποθέσεις κινητικότητάς τους προς περισσότερο ασφαλείς και καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας. Το ζήτημα της προνοιακής περιθωριοποίησης αναδύεται από τη μελέτη του εμπειρικού υλικού που συγκεντρώθηκε με διεξαγωγή συνεντεύξεων με ημι-δομημένα ερωτηματολόγια σε υπηρεσίες οι οποίες εντάσσονται στους μηχανισμούς του κράτους πρόνοιας. Η μελέτη της πλευράς των εργαζομένων στις υπηρεσίες αποκαλύπτει την αφετηρία των πρακτικών διάκρισης των χρηστών και την ουσιαστική περιθωριοποίηση των πλέον αδύναμων ομάδων από το φάσμα των παροχών στις οποίες φαίνεται ότι έχουν εξασφαλίσει τις τυπικές προϋποθέσεις πρόσβασης. Η ανάπτυξη πρακτικών διάκρισης αναλύονται προκειμένου να καταδειχθεί ότι αυτές διαμορφώνουν ομάδες χρηστών με κριτήριο το άθροισμα χαρακτηριστικών όπως είναι η εθνικότητα και το επάγγελμα. Η υπολειμματική λειτουργία του κράτους πρόνοιας τονίζεται και η διάσπασή του σε ομάδες διαφορετικών δικαιωμάτων πρόσβασης εμπλουτίζεται με ομάδες που υφίστανται άτυπους περιορισμούς πρόσβασης και οδηγούνται στην προνοιακή περιθωριοποίηση. Με την ανάλυση του εμπειρικού υλικού διαγράφεται η γραμμή άμυνας των εργαζόμενων στο σύστημα κοινωνικής πολιτικής οι οποίοι προβάλουν ως θεμελιώδη αξία την οικουμενικότητα των παροχών και την τήρηση των κανόνων όπως αυτοί ορίζονται από το θεσμικό πλαίσιο. Ο παραπάνω συνδυασμός διασφαλίζει την ομαλή λειτουργία του συστήματος και την βέλτιστη απόδοσή του σύμφωνα με τη γραμμή άμυνας των εργαζόμενων. Ωστόσο όπως η μελέτη του εμπειρικού υλικού αποκαλύπτει οι καθημερινές πρακτικές και το πλαίσιο του τρόπου με τον οποίο οι ίδιοι οι εργαζόμενοι επιτελούν το ρόλο τους παρέχει τις προϋποθέσεις για την προνοιακή περιθωριοποίηση και τον εγκλωβισμό των πλέον αδύναμων ατόμων και ομάδων σε ρόλο παρία του συστήματος κοινωνικής πολιτικής αλλά και ευρύτερα του κοινωνικού συνόλου. Η αξία των οικουμενικών δημόσιων πολιτικών παραμένει ως σύμβολο για το ήθος των δημόσιων πολιτικών (public service ethos). Εντούτοις η διανομή των δημόσιων πολιτικών οργανώνεται από νέους κανόνες, άτυπου κατά κύριο λόγο χαρακτήρα. Τίθενται νέα όρια και η ίδια η βάση της οικουμενικότητας αποδεικνύεται κενή περιεχομένου καθώς αποδομείται σταδιακά από την ανάδυση του νέου γραφειοκρατικού ήθους των διακρίσεων και των άτυπων κατηγοριοποιήσεων. Η ελεύθερη πρόσβαση και η εξυπηρέτηση όσων έχουν ανάγκη ή δικαίωμα προβάλλεται ως ο γενικός κανόνας

8 [134] ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ λειτουργίας των υπηρεσιών. Με χαρακτηριστικότερη την περίπτωση της παροχής υπηρεσιών υγείας όπου το ακόλουθο απόσπασμα εκφράζει την κυρίαρχη αντίληψη:...η ασθένεια τους αντιμετωπίζεται. Δε διώκεται (σημ.:διώχνεται) κανένας, δηλαδή σήκω φύγε και πήγαινε αλλού ή δεν ξέρω τι θα κάνεις, ας πεθάνει. Όλοι αντιμετωπίζονται. (γιατρός σε νοσοκομείο) Η αξία της ανθρώπινης ζωής κυριαρχεί ως εγγύηση της οικουμενικότητας του συστήματος και της προστασίας όσων προσφεύγουν σε αυτό. Η μη-διάκριση προκύπτει από το περιεχόμενο της αποστολής των δημόσιων λειτουργών οι οποίοι είναι εντεταλμένοι να διανέμουν τις υπηρεσίες τυπικώς και αδιακρίτως σε όλους τους δικαιούχους. Αντίστοιχες είναι οι περιγραφές εργαζομένων στο ΙΚΑ και στις δομές προσχολικής αγωγής. Οι κατηγοριοποιήσεις των χρηστών ωστόσο είτε διατυπώνονται σαφώς είτε υπόρρητα διαγράφονται, είναι υπαρκτές και χαρακτηρίζουν τις υπηρεσίες και τελικώς ολόκληρο το σύστημα κοινωνικής πολιτικής. Βεβαίως η κατηγοριοποίηση δεν καταγράφεται μόνο με την άρνηση της παροχής των όποιων υπηρεσιών. Αφορά αντιθέτως ένα ευρύ φάσμα πρακτικών, αποφάσεων ή συμπεριφορών οι οποίες αθροιστικά θέτουν τα όρια των άτυπων ομάδων χρηστών και θεμελιώνουν τους όρους της υπό-εξυπηρέτησης ατόμων και ομάδων χρηστών. Αν και στο παραπάνω απόσπασμα υποστηρίζεται ότι το αίτημα (η ασθένεια εν προκειμένω) αντιμετωπίζεται ανεξάρτητα από ατομικά χαρακτηριστικά στη συνέχεια η περιγραφή είναι χαρακτηριστική της διάκρισης: υπάρχει πολλές φορές η αντίληψη έλα μωρέ, αυτός είναι Αλβανός ή αυτή είναι Αλβανή. Δηλαδή η λέξη Αλβανός ταυτίζεται πλέον με την είναι ταυτόσημη με το όριο της κοινωνικής ομάδας, με το περιθώριο μάλλον. Παρ όλο που πρόκειται πολλές φορές για κάποιους ανθρώπους, οι οποίοι είναι πολύ καλύτεροι κι από τους Έλληνες. Υπάρχει προκατάληψη, πρώτον. Δεύτερον, υπάρχει αυθάδεια απέναντι στους αλλοδαπούς. Πήγαινε εδώ, πήγαινε εκεί. Από τραυματιοφορείς, από σεκιουριτάδες, από γιατρούς. Υπάρχει. Δηλαδή, ενώ σε κάποια Ελληνίδα, η οποία φοράει το καλό το παλτό ή το καλό το παντελόνι ή το καλό το παπούτσι θα της μιλήσουν στον πληθυντικό, όταν δουν τη μαύρη ή τον Αλβανό ή οτιδήποτε θα τους μιλήσουν κατευθείαν στον ενικό. (γιατρός σε νοσοκομείο) Η κατηγοριοποίηση των χρηστών «διασπά» τη γραμμή άμυνας αφού διαμορφώνει ομάδες διαφορετικών δικαιωμάτων στην πράξη. Το στοιχείο αυτό δεν αρκεί για την προνοιακή περιθωριοποίηση των ομάδων αυτών. Δηλαδή δεν τους οδηγεί αυτόματα εκτός του φάσματος της κοινωνικής προστασίας που παρέχει το υφιστάμενο σύστημα κοινωνικής πολιτικής, αν και αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση. Η κατάτμηση του συστήματος σε ομάδες είναι, όπως είδαμε και παραπάνω, κεντρικό χαρακτηριστικό της κοινωνικής προστασίας στην Ελλάδα, στηρίζεται όμως σε τυπικού χαρακτήρα ρυθμίσεις οι οποίες έχουν ρίζες στις συνθήκες οργάνωσης και λειτουργίας του κράτους ευρύτερα. Η χρήση άτυπων κριτηρίων διευρύνει το χαρακτηριστικό αυτό προσθέτοντας νέες κατηγορίες. Μάλιστα στο άτυπο αυτό πλαίσιο προστίθεται και το χαρακτηριστικό της ασάφειας των παροχών και των υπηρεσιών ειδικά για τις συγκεκριμένες ομάδες των χρηστών. Αυτό συμβαίνει αφού οι άτυπες διακρίσεις δεν είναι απαραίτητο ότι υφίστανται με τον ίδιο τρόπο και την ίδια ένταση παντού. Τα στερεότυπα τα οποία συνοδεύουν τις διάφορες εθνικές ομάδες καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις κατηγοριοποιήσεις. Τα στερεότυπα αυτά βρίσκονται σε μια σχέση αλλήλο-τροφοδότησης με το επαγγελματικό και κοινωνικό κύρος των μελών των ομάδων. Το αποτέλεσμα αφορά τη θέση τους στο σύστημα κοινωνικής πολιτικής και την αντιμετώπιση των αιτημάτων τους από τους εργαζόμενους στους μηχανισμούς του συστήματος.

9 SOCIAL COHESION AND DEVELOPMENT [135] Με αφετηρία τη δεδομένη πλέον διάκρισή τους ως ομάδας η οποία στην πράξη αντιμετωπίζει σημαντικά εμπόδια πρόσβασης στο σύστημα, συγκροτούνται και αποκτούν χαρακτήρα μονιμότητας διακρίσεις οι οποίες μεταφράζονται σε υπό-εξυπηρέτηση. Τα μέλη των μεταναστευτικών ομάδων, τα οποία ούτως ή άλλως δεν βρίσκονται στην πλευρά των ευνοημένων ομάδων από το σύστημα κοινωνικής προστασίας, υφίστανται περαιτέρω υποβάθμιση της κάλυψης των αναγκών τους και αδυναμία του συστήματος να λειτουργήσει ως μηχανισμός, όχι μόνο κοινωνικής προστασίας, αλλά και κοινωνικής ένταξης. Η περιθωριοποίηση των σχετικά νέων χρηστών του συστήματος κοινωνικής πολιτικής σε ένα γκρίζο πεδίο υπό-εξυπηρέτησης, στη βάση άτυπων πρακτικών, τροφοδοτεί και τροφοδοτείται από την ευρύτερη κοινωνική τους περιθωριοποίηση. Ακόμη και μικρές αποκλίσεις από ότι θεσμικώς προβλέπεται είναι σε θέση να λειτουργούν πολλαπλασιαστικά στο πεδίο της κοινωνίας. Η προνοιακή περιθωριοποίηση οικοδομείται μέσω των ίδιων των μηχανισμών της κοινωνικής προστασίας και αναπαράγεται από αυτούς. Το ακόλουθο απόσπασμα αποτυπώνει χαρακτηριστικά τον άτυπο τρόπο με τον οποίο εξωθούνται στα περιθώρια της κοινωνικής προστασίας τα μέλη των μεταναστευτικών πληθυσμών....δύο νηπιαγωγεία ήταν πολύ κοντά το ένα με το άλλο, στο ένα είχε συμπληρωθεί ο αριθμός και είπε ο προϊστάμενος να πάνε κάποια παιδιά στο άλλο και έστειλε μόνο παιδιά μεταναστών στο άλλο σχολείο.... Ή τώρα... μια κοπέλα πήγε να δουλέψει σε ένα νηπιαγωγείο την προηγούμενη χρονιά και η προϊσταμένη της έδωσε μια τάξη που είχε μόνο παιδιά μεταναστών (εργαζόμενη σε νηπιαγωγείο) Όταν οι διακρίσεις δεν είναι μόνον ακραία παραδείγματα αλλά αποκτούν μόνιμο χαρακτήρα, το σύστημα κοινωνικής πολιτικής αποκτά ακόμη μια αδυναμία η οποία προστίθεται στις ήδη υπάρχουσες. Όπως έδειξε η παρούσα εμπειρική έρευνα οι πρακτικές διακρίσεις έχουν πολλές εκφράσεις και απαντώνται σε πλήθος περιπτώσεων. Οι καθημερινές πρακτικές των εργαζομένων στο σύστημα κοινωνικής προστασίας ενσωματώνουν τις διάφορες ταξινομήσεις και διαμορφώνουν το περιεχόμενο του νέου γραφειοκρατικού ήθους. Η ταξινόμηση των χρηστών παράγει άτυπα εμπόδια πρόσβασης τα οποία εξωθούν σταδιακά κάποιες ομάδες στην περιφέρεια του συστήματος κοινωνικής προστασίας. Αυτή η άτυπη περιθωριοποίηση εδράζεται σε μια σημαντικά διαδεδομένη άποψη που εντοπίστηκε στο πλαίσιο της εμπειρικής έρευνας. Αυτή έχει να κάνει με το δικαίωμα των εργαζόμενων μεταναστών να κάνουν χρήση των υπηρεσιών και των παροχών του συστήματος κοινωνικής προστασίας. Το απόσπασμα που ακολουθεί αναδεικνύει την αφετηρία αυτής της αντίληψης....είναι το θέμα των παιδικών σταθμών. Οι παιδικοί σταθμοί έχουνε τις αλλοδαπές οι οποίες παρουσιάζουνε μια υποτυπώδη δήλωση με ένα ποσό 2000 ευρώ ετήσιο εισόδημα ή 3 και το παρουσιάζουνε στον παιδικό σταθμό και αυτός τους παίρνει τα παιδιά και της Ελληνίδας επειδή έχει 5 και 10 χιλιάδες ευρώ ετήσιο εισόδημα, το οποίο είναι και το φυσιολογικό....αυτές παρουσιάζουν ένα υποτυπώδες εισόδημα ετήσιο και τις προτιμούν οι παιδικοί σταθμοί, σαν άποροι, σαν λιγότερο προνομιούχοι και παίρνουνε τα παιδιά τους οι παιδικοί σταθμοί και των Ελληνίδων είναι έξω....τα πηγαίνουν τα παιδιά στο σταθμό για να τρώνε, για να είναι ελεύθερες και για να κάθονται.... Δηλαδή δεν υπάρχει αυτό που σας έλεγα προηγουμένως μια τάξη, ένας έλεγχος.., (εργαζόμενη σε νηπιαγωγείο) Θίγεται λοιπόν το ηθικό δικαίωμα της πρόσβασης και μάλιστα σε αντιδιαστολή με τις τυπικές ρυθμίσεις του συστήματος. Αυτές αμφισβητούνται αναφορικά με την ορθότητά τους αλλά και τη

10 [136] ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ δυνατότητά τους να ελέγξουν ποιοι είναι αυτοί που έχουν πραγματική ανάγκη και άρα θα έπρεπε να προηγούνται. Η τομή μεταξύ του γηγενούς πληθυσμού και των μεταναστών είναι ένα σαφές όριο διαφορετικών αναγκών. Οι αυθαίρετες αυτές κρίσεις αποτελούν τη βάση επί της οποίας οικοδομούνται οι πρακτικές διάκρισης και αναπτύσσεται μέσω αυτών το νέο γραφειοκρατικό ήθος στις υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας. Η εμπειρική έρευνα δεν κάνει άλλο από το να ενισχύει τη διαπίστωση για την ύπαρξη πρακτικών οι οποίες εξωθούν τους χρήστες των υπηρεσιών σε υπό-εξυπηρετούμενες άτυπες κατηγορίες και την ανάλυση των επιπτώσεών τους στην οργάνωση και τη διανομή των δημόσιων πολιτικών. Η επιπλέον κατάτμηση των χρηστών του συστήματος γίνεται στη βάση αυθαίρετων κρίσεων με αφετηρία το κοινωνικό και επαγγελματικό τους κύρος, αναπαράγοντας αδυναμίες και στρευλώσεις του συστήματος κοινωνικής πολιτικής. Οι πλέον αδύναμες ομάδες συναντούν εμπόδια εισόδου και χρήσης των υπηρεσιών και των παροχών που δικαιούνται και τα οποία μάλιστα προκύπτουν ως αποτελέσματα των καθημερινών πρακτικών των εργαζόμενων. Αποτέλεσμα είναι η υπό-εξυπηρέτηση, η εκτόπιση στην περιφέρεια της κοινωνικής προστασίας και τελικά η προνοιακή περιθωριοποίηση των μεταναστευτικών ομάδων. 4. Συμπέρασμα Ο προβληματισμός που εδώ αναπτύχθηκε αφορά το ίδιο το σύστημα κοινωνικής προστασίας το οποίο εμφανίζεται εξαιρετικά αδύναμο να απαντήσει στις απαιτήσεις του σύγχρονου κοινωνικού και οικονομικού περιβάλλοντος. Αφορά ταυτόχρονα την κοινωνική προστασία ομάδων και ατόμων τα οποία εξαιτίας των προσωπικών τους χαρακτηριστικών και ειδικότερα της θέσης που έχουν στο πεδίο της εργασίας, υφίστανται τις αδυναμίες του συστήματος κοινωνικής πολιτικής και της μορφής υλοποίησης των δημόσιων πολιτικών. Οι νέες ομάδες χρηστών του συστήματος δεν είναι αυτές που καθορίζουν τη λειτουργία του. Η συμμετοχή νέων χρηστών απλώς αναδεικνύει εμπεδωμένες αδυναμίες. Η εστίαση στο πεδίο της εφαρμογής της κοινωνικής πολιτικής φωτίζει τις δεδομένες ελλείψεις αλλά κυρίως θέτει στο επίκεντρο του προβληματισμού τις άτυπες κατηγοριοποιήσεις. Η ήδη πολωμένη λειτουργία του συστήματος κοινωνικής πολιτικής επιτείνεται με αφετηρία τον τρόπο με τον οποίο υλοποιούνται οι δημόσιες πολιτικές στο περιβάλλον της απορύθμισης με ταυτόχρονη μάλιστα αύξηση της ζήτησης για υπηρεσίες και παροχές. Το ίδιο το σύστημα κοινωνικής πολιτικής έχει αφομοιώσει στη δομή του σημαντικό τμήμα των κοινωνικών ανισοτήτων και αυτό αποτυπώνεται στον τρόπο λειτουργίας του. Οι κοινωνικές διαφορές αναπαράγονται από τους μηχανισμούς της κοινωνικής προστασίας οι οποίοι αδυνατούν να υποστηρίξουν ουσιαστικά την κοινωνική ένταξη των μεταναστευτικών ομάδων. Θεσμικές και κυρίως άτυπες πρακτικές διαμορφώνουν ένα νέο γραφειοκρατικό ήθος διακρίσεων οι οποίες λειτουργούν σε βάρος των ευάλωτων ομάδων. Οι ομάδες αυτές χαρακτηρίζονται από τη θέση των μελών τους στο πεδίο της εργασίας. Στο πλαίσιο των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας οργανώνονται άτυπα αλλά καθοριστικά εμπόδια πρόσβασης στο φάσμα των υπηρεσιών και των παροχών για τα μέλη των πλέον αδύναμων ομάδων. Το στοιχείο αυτό δεν είναι νέο για το ελληνικό σύστημα κοινωνικής πολιτικής, ωστόσο διαφάνηκε η σταδιακή εμπέδωση των χαρακτηριστικών τα οποία τροφοδοτούν το νέο γραφειοκρατικό ήθος με συνέπειες τη διεύρυνση του φαινομένου της προνοιακής περιθωριοποίησης. Στο πλαίσιο των μηχανισμών κοινωνικής προστασίας αναπτύσσονται και εμπεδώνονται μια σειρά πρακτικών αποκλεισμού από τις υπηρεσίες και τις παροχές κοινωνικά ευάλωτων ομάδων του πληθυσμού. Οι επίσημοι φορείς δεν κατορθώνουν να οργανώσουν αποτελεσματικούς μηχανισμούς

11 SOCIAL COHESION AND DEVELOPMENT [137] κοινωνικής προστασίας. Αντιθέτως, χαρακτηρίζονται από την οικοδόμηση πρακτικών εμποδίων για τις πλέον ευάλωτες ομάδες θέτοντάς τες εκτός του φάσματος της προστασίας. Η προνοιακή περιθωριοποίηση την οποία υφίστανται οι ομάδες αυτές υποστηρίζει τον εγκλωβισμό τους σε ρόλο παρία όχι μόνο για το σύστημα κοινωνικής προστασίας αλλά και στο πεδίο του επαγγέλματος και τελικώς στο σύνολο του κοινωνικού περιβάλλοντος. Βιβλιογραφικές αναφορές Γετίμης Π. και Πετρινιώτη Ξ., (2003), Έρευνα για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν στελέχη του Δημοσίου στην εξυπηρέτηση των Μεταναστών-Παλιννοστούντων- Προσφύγων Τελική Έκθεση, Αθήνα, ΚΕ.Μ.ΜΕ.ΠΑ.Π / ΥΦΑΙΣΤΟΣ. Düvell F. and Jordan B., (2000), How Low Can You Go? Dilemmas of Social Work with Asylum Seekers in London, Exeter, Department of Social Work. du Gay P., ( 1996), Consumption and Identity at Work, London: Sage. Gans H., (1995), The War against the Poor: The Underclass and Antipoverty Policy, New York, Basic Books. Geddes A., (2003), The Politics of Migration and Immigration in Europe, London: Sage Publications. Geddes A., (2000), "Denying Access: Asylum Seekers and Welfare State Benefits in the UK", in: Bommes M. and Geddes A. (eds), Immigration and Welfare: Challenging the Borders of the Welfare State, London: Routledge Humphries B., (2004), "The Construction and Reconstruction of Social Work", in: Hayes D. and Humphries B. (eds), Social Work, Immigration and Asylum: Debates, Dilemmas and Ethical Issues for Social Work and Social Care Practice, London: Jessica Kingsley. Lipsky M., (1980), Street-Level Bureaucracy: Dilemmas of the Individual in Public Services, Russell Sage Foundation. INE-ΓΣΕΕ (2004), Έρευνα για τις Μορφές Κοινωνικής Ένταξης των Οικονομικών Μεταναστών στην Περιφέρεια Αττικής, Αθήνα, ΙΝΕ/ΓΣΕΕ. Κασιμάτη Κ. και Ψημμένος Ι., (2004), «Οργανωτική κουλτούρα και κοινωνικός αποκλεισμός», στο: Μ. Πετμεζίδου και Χρ. Παπαθεοδώρου (επιμ.) Φτώχεια και Κοινωνικός Αποκλεισμός, Αθήνα, Εξάντας Επιστημονική Εταιρεία Κοινωνικής Πολιτικής, σ.σ Morris L., (2002), Managing Migration: Civic Stratification and Migrant s Rights, London, Routledge. Μπάγκαβος Χ., Παπαδοπούλου Δ. και Συμεωνάκη Μ. (επιμ.) (2008), "Μετανάστευση και παροχή υπηρεσιών σε μετανάστες στην Ελλάδα", Μελέτες ΙΝΕ/ΓΣEΕ-ΑΔΕΔΥ αρ. 29. Αθήνα: ΙΝΕ/ ΓΣEΕ-ΑΔΕΔΥ. Παύλου Μ., (2003), "Οι μετανάστες «σαν κι εμάς»: οι όψεις της απόκρισης στο Μεταναστευτικό φαινόμενο στην Ελλάδα", στο: Μ.Παύλου, Δ. Χριστόπουλος (επιμ.) Η Ελλάδα της Μετανάστευσης, Κοινωνική συμμετοχή, Δικαιώματα και ιδιότητα του Πολίτη, Αθήνα, Κριτική, σ.σ Psimmenos I., (2007), "Work Culture and Migrant Women s Welfare Marginalization", in: K. Kassimati, L. Moussourou, I. Sakellis, The Greek Review of Social Research, National Centre for Social Research.

12 [138] ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Psimmenos I. and Kassimati K., (2003), "Immigration Control Pathways: Organisational Culture and Work Values of Greek Welfare Officers", Journal of Ethnic and Migration Studies, vol. 29, no 2, March p.p Sales R. and Hek R., (2004), "Dilemmas of Care and Control: The Work of an Asylum Team in a London Borough", in: D. Hayes and B. Humphries, (eds), Social Work, Immigration and Asylum: Debates, Dilemmas and Ethical Issues for Social Work and Social Care Practice, London: Jessica Kingsley. Psimmenos I., (2005), "Welfare Management and Social Exclusion: the issue of immigration", στο: M. Petmesidou and E. Mossialos (eds), Social Policy Developments in Greece, Aldershot, Ashgate, σ.σ Skamnakis Ch., (2007), Migrant groups in a deficient system of social protection. Informal practices of social services employees as an element in accessibility, The Greek Review of Social Research, special issue on Gender and Migration: Aspects of Social Integration and Social policy, vol.124 (c): Ψημμένος Ι. και Σκαμνάκης Χ., (2008), Οικιακή εργασία των μεταναστριών και κοινωνική προστασία: Η περίπτωση των γυναικών από την Αλβανία και την Ουκρανία, Αθήνα, Παπαζήσης. Ψημμένος Ι., (2000), «Εργασία και Ρατσισμός. Κοινωνική Διαχείριση και Μεταναστευτικό Εργατικό Δυναμικό», στο: Κ. Κασιμάτη, (επιμ.), Φαινόμενα Κοινωνικής Παθογένειας και Ομάδες Κοινωνικού Αποκλεισμού, Αθήνα, Υπουργείο Εξωτερικών, ΓΓΑΕ, Πάντειο Πανεπιστήμιο, σ.σ Therborn G., (2006), Meaning, Mechanisms and Patterns and Forces: An Introduction, in: G. Therborn, (ed.), Inequalities of the World. New theoretical frameworks, multiple empirical approaches, London, Verso, p.p Τσιώλης Γ., (2005), "Προς μια Νέα Ηθική της Εργασίας; Μια Ποιοτική Διερεύνηση Φορέων Συμβουλευτικής για την Ένταξη στην Απασχόληση", Μελέτες Νο 23, Αθήνα: Ινστιτούτο Εργασίας ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ.

διαστάσεις του θέματος δύναται να προστεθεί η πρόσφατη κοινωνιολογική

διαστάσεις του θέματος δύναται να προστεθεί η πρόσφατη κοινωνιολογική Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών, 130 Γ', 2009, 123-133 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΩΝ Ψημμένος Ιορδάνης και Σκαμνάκης Χριστόφορος, 2008, Οικιακή εργασία των μεταναστριών και κοινωνική προστασία: η περίπτωση

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Πρόσβαση των Υπηκόων Τρίτων Χωρών στις Υπηρεσίες, η συµβολή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Τετάρτη 15 Μαΐου 2013 Καβάλα

ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Πρόσβαση των Υπηκόων Τρίτων Χωρών στις Υπηρεσίες, η συµβολή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Τετάρτη 15 Μαΐου 2013 Καβάλα ΔΙΑΚΡΑΤΙΚΟ ΘΕΜΑΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Πρόσβαση των Υπηκόων Τρίτων Χωρών στις Υπηρεσίες, η συµβολή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης Τετάρτη 15 Μαΐου 2013 Καβάλα Η Δράση 4.1.Β/11 Ανάπτυξη δικτύου συνεργασίας µεταξύ εκπροσώπων

Διαβάστε περισσότερα

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη

Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής συνοχής και ένταξης των µεταναστών για µια βιώσιµη Ευρώπη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Επιτροπή των Περιφερειών ιάσκεψη µε θέµα Απασχόληση και πολιτισµός, πυλώνες κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης: «Φτώχεια και Εργασία: Μια Ολοκληρωμένη Προσέγγιση Διερεύνησης και Άμβλυνσης του Φαινομένου»

Σχέδιο Δράσης: «Φτώχεια και Εργασία: Μια Ολοκληρωμένη Προσέγγιση Διερεύνησης και Άμβλυνσης του Φαινομένου» Σχέδιο Δράσης: «Φτώχεια και Εργασία: Μια Ολοκληρωμένη Προσέγγιση Διερεύνησης και Άμβλυνσης του Φαινομένου» «Με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης» «To άρθρο αυτό έχει παραχθεί με

Διαβάστε περισσότερα

Ναταλία Σπυροπούλου. Υποψήφια Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας.

Ναταλία Σπυροπούλου. Υποψήφια Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας. Ναταλία Σπυροπούλου Κοινωνιολόγος Ειδικός Λειτουργικός Επιστήμων Γ Βαθμίδας Επικοινωνία Γραφείο 5.5, τηλ. 210-7491714, e-mail nspyropou@ekke.gr Σπουδές Υποψήφια Διδάκτωρ, Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Ο συγγραφέας αναφέρεται στην ανεργία των ντόπιων που οφείλεται στη μετανάστευση αλλοδαπών, γεγονός

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ»

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» Σίμος Δανιηλίδης Δήμαρχος Συκεών, Μέλος Δ.Σ. ΚΕΔΚΕ Με ιδιαίτερη χαρά συμμετέχω στη 4 η Γενική Συνέλευση αποδήμων Αιρετών της Αυτοδιοίκησης. Γνωρίζετε

Διαβάστε περισσότερα

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου.

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου. Ομιλία της Συνηγόρου του Πολίτη Καλλιόπης Σπανού στη Διεθνή Συνδιάσκεψη της ΟΚΕ στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης με θέμα: «Μια ολοκληρωμένη και κοινή μεταναστευτική

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Δικτύου Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης Εργαζομένων

Ανάπτυξη Δικτύου Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης Εργαζομένων Ανάπτυξη Δικτύου Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης Εργαζομένων 1. Περίληψη του έργου 2. Τι είναι το Δίκτυο Υπηρεσιών Πληροφόρησης, Συμβουλευτικής Υποστήριξης και Ενδυνάμωσης

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

1. Γυναίκα & Απασχόληση

1. Γυναίκα & Απασχόληση 1. Γυναίκα & Απασχόληση Παρά τα βήματα προόδου τα οποία έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια, τόσο σε θεσμικό επίπεδο (νομοθετικό έργο), όσο και στην ανάπτυξη «ειδικευμένων πολιτικών και δράσεων» καταπολέμησης

Διαβάστε περισσότερα

Ναταλία Σπυροπούλου. Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας, Υποψήφια Διδάκτωρ

Ναταλία Σπυροπούλου. Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών, Τμήμα Κοινωνιολογίας, Υποψήφια Διδάκτωρ Ναταλία Σπυροπούλου Κοινωνιολόγος Ειδικός Λειτουργικός Επιστήμων Γ Βαθμίδας Επικοινωνία Γραφείο 5.5, τηλ. 210-7491714, e-mail: nspyropou@ekke.gr Σπουδές Πανεπιστήμιο Αιγαίου, Σχολή Κοινωνικών Επιστημών,

Διαβάστε περισσότερα

Το παρόν άρθρο εξετάζει τη συμβολή της οικιακής εργασίας στην προνοιακή περιθωριοποίηση 1

Το παρόν άρθρο εξετάζει τη συμβολή της οικιακής εργασίας στην προνοιακή περιθωριοποίηση 1 Κοινωνική Συνοχή και Ανάπτυξη 2009 4 (1), 139-154 Social Cohesion and Development 2009 4 (1), 139-154 Η συμβολή της οικιακής εργασίας στην προνοιακή περιθωριοποίηση των μεταναστριών Ιορδάνης Ψημμένος,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ, ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΣΕΕ ΤΟΜΕΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ / ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ : 8-9 ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ Σκοπός του σεμιναρίου που διεξήχθη στο κεντρικό κτίριο του Ε.Κ.Κ.Α., στις 8-9 Ιουλίου, ώρες 17:00-20:00, ήταν η πληροφόρηση

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ

ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ Νομοθεσία απασχόλησης για θέματα αναπηρίας Η εργασία είναι δικαίωμα όλων των ανθρώπων συμπεριλαμβανομένου των ανθρώπων με αναπηρία όπως αυτό ορίζεται και προστατεύεται

Διαβάστε περισσότερα

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου

Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Κεφάλαιο 2 Έννοια, ρόλος και επιμέρους κατηγοριοποιήσεις των στελεχών του Τραπεζικού κλάδου Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Προκειμένου να προσδιορίσουμε τον πληθυσμό, τον οποίο θα κάλυπτε η συγκεκριμένη έρευνα,

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1 ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» στις Θέματα Συνάντησης Ολοκλήρωση προτάσεων για την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για ένα τόσο εξαιρετικά σημαντικό θέμα που αγγίζει και αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Το παράδοξο της κοινωνικής πολιτικής στην Ελλάδα: Γιατί η αύξηση των δαπανών για κοινωνική προστασία δεν μείωσε τη φτώχεια;

Το παράδοξο της κοινωνικής πολιτικής στην Ελλάδα: Γιατί η αύξηση των δαπανών για κοινωνική προστασία δεν μείωσε τη φτώχεια; Ποσοστό (%) φτώχειας ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΙΟΥΛΙΟΣ 2 Κείμενα Πολιτικής (Policy Briefs) / Το παράδοξο της κοινωνικής πολιτικής στην Ελλάδα: Γιατί η αύξηση των δαπανών για κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr

Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Journal Odysseus Environmental & Cultural Sustainability of the Mediterranean Region: 5 (2013): 9-14. http://www.jodysseus.gr Δράση 07: Γιώργος Πιερράκος, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Διοίκησης Μονάδων Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Φόρουµ ΙΙΙ: Κοινωνική ικαιοσύνη και Συνοχή Οµάδα εργασίας: Π. Ζέϊκου, Κ. Νάνου, Ν. Παπαµίχος, Χ. Χριστοδούλου.

Φόρουµ ΙΙΙ: Κοινωνική ικαιοσύνη και Συνοχή Οµάδα εργασίας: Π. Ζέϊκου, Κ. Νάνου, Ν. Παπαµίχος, Χ. Χριστοδούλου. Φόρουµ ΙΙΙ: Κοινωνική ικαιοσύνη και Συνοχή Οµάδα εργασίας: Π. Ζέϊκου, Κ. Νάνου, Ν. Παπαµίχος, Χ. Χριστοδούλου. Εισηγητής: Καθ. Ν. Παπαµίχος, Τοµέας Χωροταξίας, Πολεοδοµίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣΚΑΙΣΥΣΤΗΜΑΤΑΔΙΑΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ. Δια βίου Μάθηση και Πιστοποίηση Προσόντων: Εθνικό και ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣΚΑΙΣΥΣΤΗΜΑΤΑΔΙΑΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ. Δια βίου Μάθηση και Πιστοποίηση Προσόντων: Εθνικό και ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων ΠΟΛΙΤΙΚΕΣΚΑΙΣΥΣΤΗΜΑΤΑΔΙΑΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δια βίου Μάθηση και Πιστοποίηση Προσόντων: Εθνικό και ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων Σκοπός Αποτελείηεξοικείωσημεμιασειράεννοιών, όρωνκαιθεσμικών εργαλείων τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Ο εθελοντικός τομέας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής πολιτικής. Ιστορικά προηγείται του κράτους πρόνοιας, ενώ συνυπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

«ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΜΒΛΥΝΣΗΣ»

«ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΜΒΛΥΝΣΗΣ» «ΦΤΩΧΕΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑ: ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΜΒΛΥΝΣΗΣ» «με τη συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης» «To άρθρο αυτό έχει παραχθεί με την οικονομική υποστήριξη της

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ EΡΓΟ MMWD ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

ΤΟ EΡΓΟ MMWD ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΩΝΤΑΣ ΤΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ - MMWD Εργαλεία Πολιτικής για το στρατηγικό σχεδιασμό των περιφερειών και των πόλεων της Νοτιοανατολικής Ευρώπης ΤΟ EΡΓΟ MMWD ΜΙΑ ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Γεράσιμος

Διαβάστε περισσότερα

Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις

Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις LOGO Γεωτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας Παράρτημα Ανατολικής Μακεδονίας Σέρρες, 17/10/2010 Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις Δρ. Γεώργιος A. Κουλαουζίδης Μαθηματικός

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 4: Κοινωνικές Τάξεις & Κοινωνικές Ανισότητες στην Ύπαιθρο (1/2) 2ΔΩ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

Η διαφορετικότητα είναι μια σύνθετη έννοια, η οποία δεν θα πρέπει να συγχέεται με την έννοια της ποικιλομορφίας.

Η διαφορετικότητα είναι μια σύνθετη έννοια, η οποία δεν θα πρέπει να συγχέεται με την έννοια της ποικιλομορφίας. Diversity Διαφορετικότητα Ο σεβασμός στην διαφορετικότητα του άλλου καθώς και η έμπρακτή αποδοχή της, συμβάλει στην δημιουργία κοινωνιών οι οποίες χαρακτηρίζονται από ιδέες ισότητας, αλληλοσεβασμού και

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένας Δορυφόρος Λογαριασμός Τουρισμού (Δ.Λ.Τ.) ;

Τι είναι ένας Δορυφόρος Λογαριασμός Τουρισμού (Δ.Λ.Τ.) ; Τι είναι ένας Δορυφόρος Λογαριασμός Τουρισμού (Δ.Λ.Τ.) ; Ένας δορυφόρος λογαριασμός (Δ.Λ.) είναι ένα εργαλείο για την οργάνωση όλης της ποσοτικής πληροφόρησης που σχετίζεται και απορρέει από ένα συγκεκριμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΑΣΠΑΙΤΕ ΕΠΑΙΚ 2013-2014 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΜΑΥΡΙΚΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ «Ο ΕΝΣΤΕΡΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΞΙΩΝ-ΕΝΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ» ΣΤΑΜΑΤΑΚΗ ΜΑΡΙΑ ΤΣΕΜΕΚΙΔΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΥΝΤΥΧΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Ποιότητας & Σ.Ο.Π.Ε.Π Αξιολόγηση Έργου

Πολιτική Ποιότητας & Σ.Ο.Π.Ε.Π Αξιολόγηση Έργου Πολιτική Ποιότητας & Σ.Ο.Π.Ε.Π Αξιολόγηση Έργου Σύνταξη Δημήτριος Τσέλιος Πρακτική Άσκηση ΤΕΙ Λάρισας Υποέργο 02 Ε 2.21 Περιεχόμενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2 Ι. ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ Π.Α 2

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

Θεματικός Οδηγός για την πρόσβαση στις Κοινωνικές Υπηρεσίες, ο ρόλος των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών. Συμπεράσματα θεματικού εργαστηρίου Καβάλας

Θεματικός Οδηγός για την πρόσβαση στις Κοινωνικές Υπηρεσίες, ο ρόλος των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών. Συμπεράσματα θεματικού εργαστηρίου Καβάλας Θεματικός Οδηγός για την πρόσβαση στις Κοινωνικές Υπηρεσίες, ο ρόλος των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών. Συμπεράσματα θεματικού εργαστηρίου Καβάλας Μεθοδολογική προσέγγιση ανάπτυξης των Θεματικών Οδηγών

Διαβάστε περισσότερα

``Η ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΩΣ ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ

``Η ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΩΣ ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ``Η ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΩΣ ΑΤΟΜΙΚΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ``Ο ρόλος της δια βίου μάθησης στη διαμόρφωση ενός σύγχρονου αναπτυξιακού και κοινωνικού μοντέλου: ΜιαπρότασηγιατοΝομόΚοζάνης Εισηγητής: Χριστόφορος Κορυφίδης ΔΙΑΒΙΟΥΜΑΘΗΣΗ(ΔβΜ):

Διαβάστε περισσότερα

Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός.

Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός. Mονογραφίες υπό έκδοση 2007-10 1. Ευθυμίου, Η., Βιτσιλάκη, Χ. (2007). Φύλο και Νέες Τεχνολογίες: Εμπειρικές Προσεγγίσεις. Επιστημονική Σειρά Σπουδών Φύλου, Διευθύντρια Σειράς: Χρυσή Βιτσιλάκη. Αθήνα: Ατραπός.

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Στρατηγική

Περιφερειακή Στρατηγική ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Περιφερειακή Στρατηγική Κοινωνικής Ένταξης, Καταπολέμησης της Φτώχειας και κάθε Μορφής Διακρίσεων Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου ΙΟΥΛΙΟΣ 2015 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αμφιθέατρο της. Ελληνοαμερικάνικης Ένωσης. www.palladianconferences.gr

Αμφιθέατρο της. Ελληνοαμερικάνικης Ένωσης. www.palladianconferences.gr Athens Women Forum 2015 η palladian communications specialists διοργανώνει το athens women forum 2015, με σκοπό τη δημιουργία ενός ετήσιου θεσμού συνάντησης, διαλόγου και διαβούλευσης, με επίκεντρο τη

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτιστική και Δημιουργική Βιομηχανία

Πολιτιστική και Δημιουργική Βιομηχανία Πολιτιστική και Δημιουργική Βιομηχανία Πολιτιστικές βιομηχανίες, ως όρος εισάγεται στις αρχές του εικοστού αιώνα, Αρχικά εμφανίστηκε από τους Μαξ Χορκ-χάιμερ και Τίοντορ Αντόρνο (Μax Horkheimer, Theodor

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS) 137 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS) Στα προηγούµενα κεφάλαια πραγµατοποιήθηκε αναλυτική παρουσίαση και ανάλυση του εσωτερικού

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013

ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013 ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ 2013 Βασικές Νομοθετικές & Θεσμικές παρεμβάσεις (Οικονομική Διαχείριση) Θέμης Λιακόπουλος Σύμβουλος Επιχειρησιακής Ανάπτυξης OTS. Βασικές Νομοθετικές & Θεσμικές παρεμβάσεις (Οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

Ιατρικός Σύλλογος. Ηρακλείου. Συνέντευξη τύπου

Ιατρικός Σύλλογος. Ηρακλείου. Συνέντευξη τύπου Ιατρικός Σύλλογος Ηρακλείου Συνέντευξη τύπου 01.02.2010 Η πολιτεία τα τελευταία τριάντα χρόνια αδυνατεί ή δεν θέλει, να λάβει αποφάσεις, να κάνει τομές, να δώσει λύσεις σε θέματα που αφορούν την Υγεία.

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργαζόμαστε για μια

Συνεργαζόμαστε για μια NEWSLETTER 2 ο Ειδικό Αφιέρωμα Συνεργαζόμαστε για μια ανοιχτή, πολυπολιτισμική κοινωνία ΣΥΜΒΟΥΛΙΑ ΕΝΤΑΞΗΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ Με μεγάλη επιτυχία και ουσιαστικά αποτελέσματα ολοκληρώθηκε το Έργο 4.1.β/12: «Ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Δήμητρα Κονδύλη, ερευνήτρια ΕΚΚΕ Καλαμάτα 6/6/2010 Η Ευρωπαϊκή Εμπειρία στον τομέα ένταξης μεταναστών Το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο για τη μετανάστευση

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση της ιαφορετικότητας και Ίσων Ευκαιριών στον Εργασιακό Χώρο

ιαχείριση της ιαφορετικότητας και Ίσων Ευκαιριών στον Εργασιακό Χώρο ιαχείριση της ιαφορετικότητας και Ίσων Ευκαιριών στον Εργασιακό Χώρο ΠρόκλησηγιατηνΑγοράΕργασίας Οικονοµική Ευκαιρία για τις Επιχειρήσεις Αθήνα, 16.12.2009 Ερευνητικό πρόγραµµα πουχρηµατοδοτήθηκε από την

Διαβάστε περισσότερα

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (πηγές) 1. ΕΛΣΤΑΤ : πληθυσμιακά μεγέθη και ηλικιακή δομή Απογραφές πληθυσμού 2001, 2011 (Σύνολο Χώρας, NUTS2-επίπεδο περιφέρειας)

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΦΥΛΩΝ Β. Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΦΥΛΩΝ Β. Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΦΥΛΩΝ Β. Η ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΑΘΗΝΑ 2004 1 2 Απασχόληση και ανεργία των γυναικών: το χάσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΗ Α. Σ

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΤΗ Α. Σ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΝΕΥΡΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΑΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ, ΑΠΘ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΕ ΤΗ ΛΗΞΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χαρά Στρατουδάκη. Κοινωνιολόγος Ειδικό Επιστηµονικό Προσωπικό του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών

Χαρά Στρατουδάκη. Κοινωνιολόγος Ειδικό Επιστηµονικό Προσωπικό του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών Χαρά Στρατουδάκη Κοινωνιολόγος Ειδικό Επιστηµονικό Προσωπικό του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών Επικοινωνία Γραφείο 6.6, τηλ. 210-7491.648, e-mail: hstrat@ekke.gr Σπουδές ιδακτορικό ίπλωµα, Πάντειο

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία:

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Επιπτώσεις στη συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες και τις οικογένειές τους Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών vpavlop@psych.uoa.gr http://www.psych.uoa.gr/~vpavlop

Διαβάστε περισσότερα

1η Ελληνο - Γαλλική & Διεθνής Συνάντηση, SD-MED:

1η Ελληνο - Γαλλική & Διεθνής Συνάντηση, SD-MED: Ε ΘΝΙΚΟ Μ ΕΤΣΟΒΙΟ Π ΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΑΓΡΟΝΟΜΩΝ & ΤΟΠΟΓΡΑΦΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 1η Ελληνο - Γαλλική & Διεθνής Συνάντηση, SD-MED: «Πολιτικές χωρικού σχεδιασμού και διευθέτησης

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 2. Δομολειτουργισμός

Ενότητα 2. Δομολειτουργισμός Ενότητα 2 Λειτουργισμός και θεωρίες κοινωνικής σύγκρουσης Δομολειτουργισμός ΗΠΑ, δεκαετία του 50 και μετά Επιρροές: λειτουργισμός, και ιδίως το έργο του Durkheim, και οργανικισμός Μελέτη μακρο- επιπέδου

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της δια βίου µάθησης στην καταπολέµηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων

Ο ρόλος της δια βίου µάθησης στην καταπολέµηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων Ο ρόλος της δια βίου µάθησης στην καταπολέµηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων 1. μαθητές)». 37,8% που φοίτηση, όμως, ανέρχεταιστο27,2% (15.841 «Αναφερόμενοι τουτους Κέντρου βρίσκονται αναλογεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Δια βίου Εκπαίδευση και διάγνωση επιμορφωτικών αναγκών: Μια σχεδιασμένη παρέμβαση για την ενίσχυση των δυνάμεων της εργασίας H ΔΒΜ προϋποθέτειτοστρατηγικόσχεδιασμό,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης& Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ Ο ΠΥΛΩΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ & ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Τέλης Τύμπας (Πανεπιστήμιο Αθηνών, Swedish Institute for Disability Research; tympas@phs.uoa.gr)

Τέλης Τύμπας (Πανεπιστήμιο Αθηνών, Swedish Institute for Disability Research; tympas@phs.uoa.gr) Εισήγηση στην Ημερίδα Η Πολιτική για την Αναπηρία, Η Αναπηρία για την Πολιτική που συνδιοργάνωσε η ευρωβουλευτίνα του ΣΥΡΙΖΑ Κωνσταντίνα Κούνεβα, το Τμήμα ΑΜΕΑ του ΣΥΡΙΖΑ και το Ινστιτούτο Νίκος Πουλαντζάς

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Πρόσκληση κάλεσμα της Υπουργού Εργασίας για τη στήριξη άνεργων νέων και την καταπολέμηση της παιδικής φτώχιας

Θέμα: Πρόσκληση κάλεσμα της Υπουργού Εργασίας για τη στήριξη άνεργων νέων και την καταπολέμηση της παιδικής φτώχιας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ημερομηνία: ευτέρα, 28 Φεβρουαρίου 2011 Θέμα: Πρόσκληση κάλεσμα της Υπουργού Εργασίας για τη στήριξη άνεργων νέων και την καταπολέμηση

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Χρόνου Το πιο σημαντικό σε θέματα αποτελεσματικότητας είναι όχι μόνο να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα αλλά και τι επίδραση είχε στους

Διαχείριση Χρόνου Το πιο σημαντικό σε θέματα αποτελεσματικότητας είναι όχι μόνο να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα αλλά και τι επίδραση είχε στους Η σωστή διαχείριση του χρόνου είναι πολύ σημαντική γιατί μας βοηθά στο να γίνουμε αποτελεσματικοί. Πράγματι από τις βασικές δραστηριότητες του management είναι ο χρόνος. Συγκεκριμένα οι βασικές συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Αναπληρώτριας Υπουργού Ράνιας Αντωνοπούλου. στην εκδήλωση για την Κοινωνική Οικονομία στον Κεραμεικό

Ομιλία Αναπληρώτριας Υπουργού Ράνιας Αντωνοπούλου. στην εκδήλωση για την Κοινωνική Οικονομία στον Κεραμεικό ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου Αθήνα, 17-12-2015 Ομιλία Αναπληρώτριας Υπουργού Ράνιας Αντωνοπούλου στην εκδήλωση για την Κοινωνική Οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Η κοινωνική ασφάλιση των ΕΒΕ: ΟΑΕΕ 2014. Τομέας Κοινωνικής Πολιτικής ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ

Η κοινωνική ασφάλιση των ΕΒΕ: ΟΑΕΕ 2014. Τομέας Κοινωνικής Πολιτικής ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ Η κοινωνική ασφάλιση των ΕΒΕ: ΟΑΕΕ 2014 Τομέας Κοινωνικής Πολιτικής ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ Βασικότερος και παράλληλα αναπόφευκτος κίνδυνος όλων των κοινωνιών αποτελεί η γήρανση του πληθυσμού. Για την αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΚΟΙΝΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΟΥ ΤΟΡΙΝΟ, ΣΧΟΛΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ, ΤΕΙ ΑΘΗΝΩΝ, ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΚΟΙΝΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΗΓΕΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΑΛΒΑΝΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ

ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΑΛΒΑΝΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Η ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΣΤΗ ΗΜΟΣΙΑ ΖΩΗ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ (Αθήνα, Ξενοδοχείο ΤITANIA, 31-05-2007) ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΑΛΒΑΝΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Eda GEMI

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΠΑ 1.1.5: «ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ»

ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΠΑ 1.1.5: «ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ» 2012 ΑΝΑΘΕΤΟΥΣΑ ΑΡΧΗ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΕΡΓΟ: «ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΗΣ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑΣ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΖΗΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΟΥ ΓΗΡΑΝΣΗΣ» ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΠΑ 1.1.5: «ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ»

«ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ» ΕΠΙΤΑΓΗ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Α.Ε.Ι. ΚΑΙ Τ.Ε.Ι. «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ» Βασικός στόχος του προγράμματος είναι

Διαβάστε περισσότερα

8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός. 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ. Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά:

8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός. 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ. Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά: 8 Ο στρατηγικός σχεδιασμός 8.1 Ο χαρακτήρας του στρατηγικού μάνατζμεντ Οι στρατηγικές αποφάσεις έχουν τα εξής χαρακτηριστικά: Σχετίζονται με τους σκοπούς και την αποστολή του οργανισμού. Αναφέρονται στη

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς Θεσσαλονίκη, Σεπτέμβριος 2010 2 3 4 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ

ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΥΛΗ ΚΑΙ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛ. ΕΤΟΣ 2014-15 ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ Από το βιβλίο «Ευκλείδεια Γεωμετρία Α και Β Ενιαίου Λυκείου» των Αργυρόπουλου Η., Βλάμου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Τομέας Έρευνας ΚΕΘΕΑ Η ποιοτική έρευνα επιχειρεί να περιγράψει, αναλύσει, κατανοήσει, ερμηνεύσει κοινωνικά φαινόμενα, έννοιες ή συμπεριφορές επιχειρεί να απαντήσει το γιατί

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό Σεμινάριο. Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις

Επιμορφωτικό Σεμινάριο. Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ. «Διημερίδα Επιμόρφωσης και Ευαισθητοποίησης σε θέματα Γυναικείας Μετανάστευσης» Αθήνα 8-9 Ιουνίου 2015

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ. «Διημερίδα Επιμόρφωσης και Ευαισθητοποίησης σε θέματα Γυναικείας Μετανάστευσης» Αθήνα 8-9 Ιουνίου 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ» «Διημερίδα Επιμόρφωσης και Ευαισθητοποίησης σε θέματα Γυναικείας Μετανάστευσης» ΠΡΑΞΗ: «Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση

Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Το Peer Review for EQAVET ως εργαλείο Διασφάλισης της Ποιότητας στην Επαγγελματική Εκπαίδευση και Κατάρτιση Facilitating a European Quality Assurance through Peer Review for VET Το σχέδιο αυτό χρηματοδοτήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ (Τ.Α)

ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ (Τ.Α) ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ (Τ.Α) Στέργιος Κεχαγιάς, Δάσκαλος, Δημοτικός Σύμβουλος Δήμου Παγγαίου Η εκπαίδευση αποτελεί στην ουσία και στην πράξη μια βασική λειτουργία της κοινωνίας,

Διαβάστε περισσότερα

Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ): Η ατελής λειτουργία ενός σημαντικού θεσμού για την αυτοδιοίκηση

Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ): Η ατελής λειτουργία ενός σημαντικού θεσμού για την αυτοδιοίκηση Κοινωνική Συνοχή και Ανάπτυξη 2013 8 (2), 165-176 Social Cohesion and Development 2013 8 (2), 165-176 Συμβούλια Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ): Η ατελής λειτουργία ενός σημαντικού θεσμού για την αυτοδιοίκηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ για το 1 Ο θέμα της Αντιπροσωπείας του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ στις 5 Ιουλίου 2014: «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ»

ΕΙΣΗΓΗΣΗ για το 1 Ο θέμα της Αντιπροσωπείας του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ στις 5 Ιουλίου 2014: «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ» 1 ΕΙΣΗΓΗΣΗ για το 1 Ο θέμα της Αντιπροσωπείας του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ στις 5 Ιουλίου 2014: «ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ» ΝΟΜΙΚΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ Με την ψήφιση του Νόμου 4254/2014 επιχειρείται εξομοίωση μεταξύ ΑΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Χριστίνα Παπασολομώντος Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Μέλος Ομάδας Συντονισμού για Ευρωπαϊκή Κοινωνική Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης

Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του παρόντος είναι να παρουσιάσει τον τρόπο δημιουργία και λειτουργίας Γραφείου Επαγγελματικού Προσανατολισμού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης

Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Καταγραφή αναγκών στελεχών της δημόσιας διοίκησης Ειρήνη Ρήγου Εισαγωγή Για να επιτευχθεί μια Διοικητική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα, δεν αρκεί μόνο το να σχεδιάζονται πολιτικές σε εθνική κλίμακα παρακολουθώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΤΧ. «Λεμεσός: Μια πόλη, ο κόσμος όλος!» ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΑΡΧΟΥ ΑΝ ΡΕΑ ΧΡΙΣΤΟΥ 6 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΤΧ. «Λεμεσός: Μια πόλη, ο κόσμος όλος!» ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΑΡΧΟΥ ΑΝ ΡΕΑ ΧΡΙΣΤΟΥ 6 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΤΧ «Λεμεσός: Μια πόλη, ο κόσμος όλος!» ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΑΡΧΟΥ ΑΝ ΡΕΑ ΧΡΙΣΤΟΥ 6 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 Με ιδιαίτερη ικανοποίηση σας παρουσιάζουμε σήμερα τους στόχους και το περιεχόμενο του πρώτου

Διαβάστε περισσότερα

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά

Νότια Ευρώπη. Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός. Ελληνικά Νότια Ευρώπη Οικονομική Κρίση: Αγροτικές/αστικές ανισότητες, περιφερειακή σύγκλιση, φτώχεια και κοινωνικός αποκλεισμός Η πρόσφατη οικονομική κρίση επηρέασε εκατομμύρια Ευρωπαίων πολιτών με πολλούς να χάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα