«Η νομιμότητα των εμπόλεμων ζωνών»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "«Η νομιμότητα των εμπόλεμων ζωνών»"

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Πτυχιακή Εργασία «Η νομιμότητα των εμπόλεμων ζωνών» Συγγραφέας: Βασιλειάδη Συλβάνα- Νίκη Επιβλέπων: Σούσιουρας Πέτρος ΧΙΟΣ

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΜΠΟΛΕΜΩΝ ΖΩΝΩΝ ΜΕΡΟΣ 1: 1 ΠΡΟΩΡΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΑΜΥΝΤΙΚΩΝ ΖΩΝΩΝ 2 Ο ΠΡΩΤΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Α. Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΗΣ ΖΩΝΙΚΗΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ Β. ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ: Η ΑΝΕΞΕΛΕΓΚΤΗ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΩΝ U-ΠΛΟΙΩΝ Γ. Η ΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑ: TO ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΤΩΝ ΕΜΠΟΛΕΜΩΝ ΑΝΤΙΠΟΙΝΩΝ Δ. Η ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΥΠΟΒΡΥΧΙΑΣ ΕΧΘΡΟΠΡΑΞΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ 3 Ο ΙΣΠΑΝΙΚΟΣ ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ 4 Ο ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ 5 Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΗΣ ΚΟΡΕΑΣ 6 Ο ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΟΥ ΒΙΕΤΝΑΜ 7 Η ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΙΝΔΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΚΙΣΤΑΝ 8 Η ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΑΡΑΒΙΑΣ ΚΑΙ ΙΣΡΑΗΛ 9 Η ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΤΩΝ ΝΗΣΙΩΝ ΦΟΚΛΑΝΤ ΚΑΙ ΤΩΝ ΝΗΣΙΩΝ ΤΩΝ ΜΑΛΒΙΝΩΝ 10 Η ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΝΑΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΚΑΙ Η ΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΙΡΑΝΙΚΟΥ ΑΕΡΟΣΚΑΦΟΥΣ 11 ΖΩΝΕΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΙΑ ΠΡΟΣΦΑΤΗ ΕΞΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΩΝ Η.Ε ΜΕΡΟΣ 2: 1 Η ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΟΥ ΛΟΝΔΙΝΟΥ ΤΟΥ ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΤΗΣ ΟΞΦΟΡΔΗΣ ΤΟΥ ΟΙ ΝΟΜΟΙ ΤΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΤΟΥ Η ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΠΡΟΣΧΕΔΙΟΥ ΕΡΕΥΝΑΣ(1939) 5 ΤΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΤΟΥ ΛΟΝΔΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΡΟΣΦΑΤΟΙ ΕΘΝΙΚΟΙ ΝΑΥΤΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ 7 ΑΛΛΕΣ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΕΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΕΣ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 2

3 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Οι εμπόλεμες ζώνες έχουν πάψει από καιρό να είναι μια καινοτομία, αλλά παραμένουν ένα νομικό αίνιγμα. Αν και υπάρχουν για σχεδόν έναν αιώνα, το ζήτημα παραμένει άλυτο, καθώς τροφοδοτεί μια παρατεταμένη νομική κερδοσκοπία. Ο όρος των εμπόλεμων ζωνών, καθώς εξελίχθηκε, έγινε κατανοητός ως συνώνυμο της σκηνής των ναυτικών επιχειρήσεων. Αυτή η σκηνή μπορεί να ερμηνευθεί, σαν μια γενική έννοια, ως το σύνολο των θαλάσσιων περιοχών όπου οι εμπόλεμοι στόλοι μπορούν νομίμως να επεκταθούν και τελικά οι εχθρότητες λαμβάνουν χώρα. Δεδομένης αυτής της έννοιας, «το ξέσπασμα του ναυτικού πολέμου μετατρέπει αυτόματα όλες τις ανοικτές θάλασσες σε μια ζώνη πολέμου». Στην αρχική του μορφή, ο όρος ήταν περιγραφικός των γεωγραφικών συντεταγμένων των θαλάσσιων εχθροπραξιών, είτε ήταν ενδεχόμενες είτε πραγματικές. Όσο περνούσε ο καιρός, η αντίληψη των εμπόλεμων ζωνών ενσωμάτωσε μια νομική σχέση, που συνίστατο στο υποτιθέμενο δικαίωμα ενός εμπολέμου να αναστείλει τη θαλάσσια κυκλοφορία μέσα σε μια οριζόμενη περιοχή, και στην αντίστοιχη υποχρέωση μιας ουδέτερης περιοχής, στην οποία δεν θα μπορούσε να σαλπάρει προς αποφυγή βύθισης σκαφών. Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος σφράγισε αυτόν τον βαθμιαίο εκφυλισμό της έννοιας των εμπόλεμων ζωνών, δηλώνοντας μια γεωγραφικώς καλά καθορισμένη και περιορισμένη περιοχή για τις ναυτικές επιχειρήσεις με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ασφάλεια των μη εμπόλεμων εμπορικών πλοίων, και απεικονίζοντας απέραντες θαλάσσιες περιοχές, όπου η ναυτιλία θα μπορούσε να υπόκειται στην ουσιαστικά απροειδοποίητη επίθεση και την άνευ διακρίσεως καταστροφή. Μια εμπόλεμη ζώνη είναι ουσιαστικά μια ζώνη ελευθέρων πυρών. Η εισαγωγή αυτού του είδους ζώνης έγινε στις 4 Νοεμβρίου 1914, όταν η Βρετανική κυβέρνηση ανακήρυξε ολόκληρη τη Βόρεια Θάλασσα στρατιωτική περιοχή και ορίστηκε ως ένα μέρος όπου η εμπορική ναυτιλία, οι έμποροι όλων των χωρών, τα αλιευτικά και όλα τα λοιπά σκάφη θα εκτίθονταν σε σοβαρούς κινδύνους λόγω της απαραίτητης ναρκοθέτησης και λόγω της έρευνας των πολεμικών πλοίων νυχθημερόν για τυχόν ύποπτα σκάφη. Τρεις μήνες αργότερα, στις 4 Φεβρουαρίου 1915, η Γερμανία δημοσίευσε ένα διάταγμα σύμφωνα με το οποίο τα ύδατα γύρω από τη Μεγάλη Βρετανία ανακηρύχτηκαν εμπόλεμη ζώνη, καθορίζοντας μια περιοχή όπου όλα τα εχθρικά εμπορικά σκάφη, που θα συναντιόνταν σε αυτά τα νερά, θα καταστρέφονταν, ακόμα κι αν δεν ήταν πάντα εφικτό να σωθούν τα πληρώματα και οι επιβάτες τους. Επιπλέον, προειδοποίησαν τα ουδέτερα σκάφη ότι δεν θα μπορούσαν πάντα να τα προστατεύουν από τα δεινά των επιθέσεων, που προορίζονταν για τα εχθρικά πλοία. Με άλλα λόγια, εισήγαγαν και απαίτησαν τη νομιμότητα των ζωνών ελευθέρων πυρών λόγω των εμπόλεμων αντίποινων. Το μόνο που θα μπορούσε να προκύψει από μια τέτοια έκβαση είναι η αυξανόμενη απανθρωπιά και η ανεξέλεγκτη κλιμάκωση των εχθροπραξιών. Αρκετά ήταν τα θλιβερά περιστατικά, που συνδέθηκαν με τις εμπόλεμες ζώνες, όπως η βύθιση του Lusitania, στις αρχές Μαΐου του 1915, με οποίο χάθηκαν ανθρώπινες ζωές. Αν και ο φόρος θανάτου δεν ήταν συγκρίσιμος με αυτόν του Lusitania, 3

4 ο τορπιλισμός των πλοίων Arabic και Hesperian πυροδότησε εκ νέου την αγανάκτηση του κόσμου, που έβλεπε τις εμπόλεμες ζώνες να ξετυλίγονται μπροστά του στην σκληρότερη μορφή τους. Και μόλις λίγους μήνες αργότερα, η εστίαση μετατοπίστηκε στη Μεσογειακή σκηνή, όπου τα Ancona και Persia βυθίστηκαν μαζί με εκατοντάδες των επιβατών τους σε ένα νέο ξέσπασμα βαναυσότητας. Όσον αφορά στο θέμα της ευθύνης, οι Γερμανοί διοικητές των U-πλοίων καθοδηγήθηκαν για να επιτεθούν και να δραπετεύσουν χωρίς να ανέβουν στην επιφάνεια και χωρίς παρουσίαση της σημαίας τους, κάτι που προσέφερε φυσικά την απίστευτη ευκολία στο Γερμανικό Ναυαρχείο να αρνηθεί την ανάμειξη τους σε οποιαδήποτε ανεπίκαιρη επίθεση. Η εισαγωγή του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου απέδειξε κάτι πεζά επαναλαμβανόμενο: οι εμπόλεμοι δε δίστασαν να προσφέρουν τετριμμένες υποσχέσεις, ότι θα παρέμεναν πιστοί στις διεθνείς δεσμεύσεις τους, δηλώνοντας αφοσίωση στο κράτος δικαίου, ενώ στην πραγματικότητα περίμεναν μια ευκαιρία για να απελευθερωθούν από τους περιορισμούς του. Σε αυτό το σημείο έγγυται μια αξιοπρόσεχτη διαφορά στον τρόπο που οι εμπόλεμες ζώνες δικαιολογήθηκαν κατά τη διάρκεια των δύο Παγκόσμιων Πολέμων. Κατά την έναρξη του πολέμου τακτικής των U- πλοίων το 1915 η Γερμανική κυβέρνηση έκανε αποκλειστική αναφορά στα αντίποινα ως μια επιβληθείσα πορεία συμπεριφοράς λόγω των υποτιθέμενων παράνομων μεθόδων εχθροπραξίας, που εισήχθησαν από τις Συμμαχικές Δυνάμεις. Σε όλα τα ανακοινωθέντα, που ακολούθησαν, η επίκληση του δικαιώματος της ανταπόδοσης έγινε ένα καταχρασμένο στερεότυπο. Το Βρετανικό πολεμικό γραφείο δεν επιδίωξε τίποτα λιγότερο για να νομιμοποιήσει ανάλογες πολεμικές τακτικές μέσω του δόγματος της αντεκδίκησης. Κατά γενική ομολογία, η πρακτική των εμπόλεμων ζωνών, στη δεκαετία του '40, δεν προκάλεσε τον ίδιο κατακλυσμό διαμαρτυριών μεταξύ των ουδετέρων όπως συνέβη είκοσι πέντε έτη νωρίτερα. Επιπλέον, οι κάτοικοι των ουδέτερων χωρών, και πιο συγκεκριμένα των Ηνωμένων Πολιτειών, μόλις μπήκαν στον πόλεμο, προσέφυγαν σε άνευ διακρίσεως, απεριόριστες καταστροφές με πολύ λιγότερο δισταγμό από ό, τι στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Το θέμα των εμπόλεμων ζωνών εμφανίστηκε για άλλη μια φορά στη δεκαετία του '80 και στιγματίστηκε από ένα τραγικό γεγονός: στις 2 Μαΐου 1982, το Αργεντινό ταχύπλοο σκάφος Belgrano τορπιλίστηκε και βυθίστηκε με άτομα στο κατάστρωμα, ενώ έπλεε στα περίπου 36 n.m. έξω από το νοτιοδυτικό σημείο της 200 n.m ζώνης αποκλεισμού. Το ταχύπλοο σκάφος ήταν ο στόχος μιας αιφνιδιαστικής επίθεσης από δύο τορπίλες και βυθίστηκε μέσα σε 30 λεπτά. Το επεισόδιο τόνισε, με τον πιο τραγικό τρόπο, πόσο περιττές και προκλητικές είναι όλες αυτές οι παραλλαγές των ζωνών. Τι παραπάνω μπορεί να ειπωθεί από το γεγονός ότι πέντε μέρες μετά από τη βύθιση του ταχύπλοου σκάφους Argentine, η Βρετανική κυβέρνηση κατήργησε ουσιαστικά τη στρατηγική της εμπόλεμης ζώνης... Το περιστατικό του Belgrano έφερε τη Βρετανική κυβέρνηση πολύ κοντά σε μια κατηγορία που αφορούσε λίγο- πολύ την προδοσία ή ακόμα και ένα σκόπιμο φόνο. Αλλά όλες οι κινήσεις της κυβέρνησης ήταν καλά προσεγμένες και όλες οι δηλώσεις επιμελώς δομημένες προκειμένου να επιδείξουν μια καταπληκτική συνέπεια με τον νόμο της αυτοάμυνας. «Λόγω των ενδείξεων ότι το Belgrano αποτελούσε απειλή για την ομάδα αποστολής, η ακριβής θέση και πορεία του τη στιγμή που βυθίστηκε, δεν είναι σχετικές.» Το γενικό συμπέρασμα είναι ότι, με την καθιέρωση και την επιβολή αυτών των ζωνών, η Μεγάλη Βρετανία προσπάθησε να θέσει νέες «πορείες» για την ήδη αμφίβολη έννοια της προληπτικής αυτοάμυνας. Ο Lawrence 4

5 Freedman σχολιάζει, «οποιαδήποτε στρατιωτική δραστηριότητα, η οποία δεν είναι για αμυντικούς λόγους, ακόμα κι αν είναι προληπτική, καταντάει προσβολή.» Ο Αύγουστος του 1986 θεωρείται ως μια άλλη κρίσιμη καμπή όσον αφορά στη σκηνή των ναυτικών επιχειρήσεων. Στις 12 Αυγούστου, το Ιράκ οργάνωσε την πρώτη επίθεσή του ενάντια στον Ιρανικό τερματικό σταθμό πετρελαίου στο νησί Sirri, προσθέτοντας μια νέα διάσταση στη ναυτική διαμάχη. Το Σεπτέμβριο, συνολικά δέκα έξι σκάφη έπαθαν ζημιές μόνο μέσα σε μια εβδομάδα. Το Μάρτιο του 1988, ως επακόλουθο μιας αψιμαχίας με τις Ιρανικές δυνάμεις, το Κουβέιτ απείλησε για πρώτη φορά να λάβει αντεκδικητικά μέτρα. Τον Απρίλιο του ίδιου χρόνου, Αμερικανικές δυνάμεις κατέστρεψαν με βομβαρδισμό τις Ιρανικές πλατφόρμες πετρελαίου Sassan και Sirri, και εμπλάκησαν με αρκετά Ιρανικά θωρηκτά, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς «σε απάντηση μιας επίθεσης από την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν ενάντια σε ένα ναυτικό σκάφος των Ηνωμένων Πολιτειών». Παρά τον προφανή αντεκδικητικό χαρακτήρα της, η Αμερικανική δράση κρύφτηκε πίσω από τη δικαιολογία της αυτοάμυνας. Το ζήτημα των εμπόλεμων ζωνών θα έκανε και πάλι την εμφάνισή του τον Ιούλιο του 1988, λόγω της κατάρριψης ενός επιβατηγού αεροσκάφους από ένα Αμερικανικό ταχύπλοο πάνω από το στενό του Hormuz. Στις 3 Ιουλίου 1988, η Ιρακινή πτήση 655 από το Bandar Abbas στο Ντουμπάι έληξε λίγα λεπτά μετά από την απογείωση, καθώς το Ιρανικό αεροσκάφος εξερράγη στον αέρα αφότου αντιμετώπισε δύο πυραύλους, που εκτοξεύθηκαν από το USS Vincennes. Οι 290 επιβάτες και το πλήρωμα, συμπεριλαμβανομένων περισσότερων από 100 γυναικών και παιδιών, χάθηκαν στο τραγικό περιστατικό. Σύμφωνα με την κυβέρνηση των ΗΠΑ, το Vincennes κατά την διάρκεια του γεγονότος εμπλεκόταν με μικρά Ιρανικά περιπολικά σκάφη, μετά από μια αψιμαχία που περιελάμβανε ένα Ιρανικό κανονιοφόρο και το ελικόπτερο του Vincennes. Κατά την απάντηση των ΗΠΑ, το Vincennes πυροβόλησε για αυτοάμυνα αυτό που θεώρησε εχθρικό Ιρανικό στρατιωτικό αεροπλάνο, αφού είχε στείλει επαναλαμβανόμενες προειδοποιήσεις. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ronald Reagan αποκάλεσε την κατάρριψη του Ιρανικού αεροσκάφους ως μια «φοβερή ανθρώπινη τραγωδία», αλλά παρ όλα αυτά, τίποτα παραπάνω από «μια καθαρά αμυντική πράξη». Κάνοντας μια αναδρομή... στο Προσχέδιο της Συνθήκης του 1939 υποστηρίχθηκε ότι κανένα κράτος δεν ήταν υπέρ της νομιμότητας των εμπόλεμων ζωνών ή των περιφραγμένων περιοχών. Ακόμη και οι ουδέτεροι διαμαρτυρήθηκαν ενάντια στην καθιέρωση τέτοιων ζωνών. Ο Παγκόσμιος Πόλεμος δεν παρήγαγε ουσιαστικά στοιχεία υπέρ της νομιμότητας τέτοιας εμπόλεμης φιλοδοξίας. Επιπλέον, το Εγχειρίδιο του San Remo καθιστά αρκετά σαφές, αν και είναι διατυπωμένο σε κάπως μπερδεμένους όρους, ότι οι ζώνες αποκλεισμού είναι και θα παραμείνουν παράνομες και επιβεβαιώνει το καθιερωμένο εμπόλεμο δικαίωμα ελέγχου των ουδέτερων σκαφών και αεροσκαφών στην άμεση εγγύτητα των ναυτικών επιχειρήσεων. Εάν εξετάσουμε τη νομιμότητα μιας εμπόλεμης ζώνης θα βρούμε να εξαρτάται από τις προσταγές της λογικής. Κατ' αρχάς, η έννοια της λογικής, ανεξάρτητα από το πόσο βαθειά ριζωμένη είναι σε νομικά, θεωρητικά και νομιμολογικά συστήματα, συνεχίζει να ενσωματώνει κάτι διανοητικώς ατίθασο ή απρόσιτο. Λαμβάνοντας υπόψη τη φύση της έννοιας της λογικότητας, ένα πλήθος σοβαρών παρανομιών θα μπορούσε να απαιτήσει την αδιατήρητη νομιμότητα στο όνομα της στερεότυπης «λογικής». Τις περισσότερες φορές, λειτουργούσε ως κάτι το ουτοπικό, συμβάλλοντας στη σύγχυση, 5

6 εάν όχι στο χάος. Σχεδόν οποιαδήποτε νοερή τακτική θα μπορούσε να εφαρμοστεί, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, ως ένα σχεδιάγραμμα λογικότητας. Πώς μπορεί κάποιος να αναλύσει λογικά την καθιέρωση και την επιβολή μιας εμπόλεμης ζώνης αντιμετωπίζοντάς την ως ανάμειξη μιας νομικώς προστατευόμενης αρχής; Η λογική δεν είναι μια υλοποιημένη έννοια από μόνη της. Προϋποθέτει ένα νομικό συλλογισμό αρχών, που της δίνουν ζωή και μια υλική αίσθηση σε αυτό που ειδάλλως θα παρέμενε ένας νομικός χείμαρρος. Το διεθνές δίκαιο πάσχει χρόνια από τέτοιες αμελείς έννοιες, οι οποίες, αν και ανακοινώνουν νέες δυνατότητες για τα στάσιμα προβλήματα, έχουν φτάσει τελικά να πολλαπλασιάζουν τα αδιέξοδα. Η υιοθέτηση των συγκεχυμένων εννοιών με την προσδοκία της διευκρίνισης των νομικών αρχών ηχεί κάπως παράδοξο. Άραγε το πνεύμα πρέπει να πειστεί, για ακόμη μια φορά, ότι είναι ένας νόμος, που προοδεύει και που παρ όλα αυτά, προστατεύει το αβέβαιο; «Πρέπει να καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι το σύστημα των εμπόλεμων ζωνών είναι αντίθετο προς το νόμο, όταν εφαρμόζεται ενάντια σε ουδετέρους, αλλά και στις σχέσεις μεταξύ των εμπολέμων.» Εκτός κι αν κάποιος είναι έτοιμος να παραβλέψει ολόκληρα κεφάλαια των κλασσικών πολεμικών νόμων, εκτός κι αν δε δώσει σημασία στη διάκριση μεταξύ του εμπορικού ναυτικού και των ναυτικών δυνάμεων, ή, εκτός κι αν προβλέψει την έννοια της ουδετερότητας ως ντε φάκτο καταργημένης, η έννοια των εμπόλεμων ζωνών θα πρέπει να παραμείνει έξω από τα όρια της νομιμότητας. «Υπάρχει μια σαφής διάκριση μεταξύ του δικαιώματος ενός εμπολέμου να καταστρέψει ένα εχθρικό εμπορικό σκάφος και του δικαιώματος να καταστρέψει τις ζωές των αμάχων και των ουδετέρων, που μπορεί να υπάρχουν εν πλω. Το πρώτο, υπό ορισμένους όρους, είναι νόμιμο, το τελευταίο δεν είναι ποτέ δικαιολογημένο.» 6

7 ΜΕΡΟΣ 1: ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι ζώνες πολέμου έχουν πάψει από καιρό να είναι μια καινοτομία, αλλά παραμένουν ένα νομικό αίνιγμα. Αν και υπάρχουν για σχεδόν έναν αιώνα, το ζήτημα παραμένει άλυτο, καθώς τροφοδοτεί μια παρατεταμένη νομική κερδοσκοπία. Το θέμα της νομιμότητας της στρατηγικής των ζωνών πολέμου απεικονίζει το είδος των νομικών διαμαχών τις οποίες θα πρέπει να αντιμετωπίσει μια πιθανή προσπάθεια κωδικοποίησης των νόμων της ναυτικής εχθροπραξίας. Το πρόβλημα προκύπτει, όταν ένας πεπαλαιωμένος νομικός οργανισμός επικαλύπτει την αναπτυσσόμενη κρατική πρακτική, γεγονός που έρχεται σε αντίθεση με τις προσταγές του, όταν νέα δεδομένα ανατρέπουν τις θεμελιώδεις αρχές του ανθρωπιστικού νόμου. Από την έννοια και την εξέλιξή του αρχικά, ο όρος έγινε κατανοητός ως συνώνυμο της σκηνής των ναυτικών διαδικασιών. Η σκηνή των ναυτικών διαδικασιών μπορεί να ερμηνευθεί, σαν μια γενική έννοια, ως το σύνολο των θαλάσσιων περιοχών όπου οι εμπόλεμοι στόλοι μπορούν νομίμως να επεκταθούν και τελικά οι εχθρότητες λαμβάνουν χώρα υπό αυτή την έννοια, «το ξέσπασμα του ναυτικού πολέμου μετατρέπει αυτόματα όλες τις ανοικτές θάλασσες σε μια ζώνη πολέμου». Αλλά μπορεί επίσης να ερμηνευτεί, με ένα πιο αυστηρό ορισμό, ως ο τομέας των πραγματικών ή επικείμενων ναυτικών δεσμεύσεων. Σε αυτήν την τελευταία αντίληψη, μια ζώνη πολέμου είναι περιορισμένη στις θαλάσσιες εκτάσεις, που είναι προσιτές μέσα στην ακτίνα των όπλων ενός εμπόλεμου στόλου, ο οποίος δεσμεύει ή προσεγγίζει εχθρικές μονάδες. Οι πολεμικές ζώνες έχουν συνδεθεί με τους ευρείς καθώς και με τους στενούς προσδιορισμούς της σκηνής των ναυτικών διαδικασιών. Επομένως, η έννοια στην αρχική μορφή της, ήταν περιγραφική των γεωγραφικών συντεταγμένων των εχθροτήτων εν πλω, είτε ήταν ενδεχόμενες είτε πραγματικές. Προφανώς, τέτοιου είδους εκδηλώσεις ίσχυαν μόνο την περίοδο που η ναυτική εχθροπραξία δεν απεικονιζόταν ως τίποτα άλλο πέρα από κύρια πλοία που αντάλλαζαν υπεκφυγές. Η εμφάνιση της οικονομικής εχθροπραξίας στη θάλασσα και το φοβερό δημιούργημα της ναυτικής εχθροπραξίας, δηλαδή το υποβρύχιο, ήρθαν να αλλάξουν δραστικά την έννοια της ναυτικής δέσμευσης, και η ιδέα μιας πολεμικής ζώνης επηρεάστηκε εξίσου. Αυτό που είναι αξιοσημείωτο στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, παραδείγματος χάριν, είναι η εντυπωσιακή αδράνεια των εμπόλεμων στόλων επιφάνειας, ειδικότερα του Βρετανικού «Μεγάλου Στόλου» με εξαίρεση τη διάσημη Μάχη της Γιουτλάνδης, σε αντίθεση με την εκπληκτική Γερμανική εκστρατεία των U-πλοίων, που σύντομα κέντρισε το ενδιαφέρον του παγκόσμιου ναυτιλιακού εμπορίου. Πώς μπορεί κάποιος να υπολογίσει, πόσο μάλλον να καθορίσει, τον τομέα των πραγματικών ή επικείμενων ναυτικών δεσμεύσεων κάτω από τέτοιες συνθήκες; Παρ όλα αυτά, με βάση τη στενότερη αντίληψη της σκηνής των ναυτικών επιχειρήσεων, συναντάμε μια ανίσχυρη νομική επίπτωση, όπου, δεδομένου ότι η ναυτική δέσμευση αφορά αποκλειστικά τα εμπόλεμα θωρηκτά, οι κάτοικοι μιας ουδέτερης χώρας θα πρέπει να υποκύψουν στην εμπόλεμη φιλοδοξία της αντιμετώπισης ενός απρόσκοπτου εχθρού, δηλαδή στον αποκλεισμό της παρέμβασης τρίτων σκαφών. Η ιδέα του να βλέπουν κατά κύριο λόγο τα άγρια λημέρια των στόλων αντίστασης ως περιοχές 7

8 ενδεχομένως επικίνδυνες στην ουδέτερη ναυτιλία, είχε δώσει τόπο στην ιδέα της δημιουργίας μιας σταθερής ζώνης, ανεξάρτητα από τη θέση της ναυτικής δέσμευσης, με σκοπό την υπεράσπιση των στρατηγικών παραλιακών περιοχών. Αυτό που ήταν νέο ήταν η ιδέα της καθιέρωσης μιας σταθερής ζώνης με ακριβή γεωγραφικά όρια. Υπό αυτήν τη μορφή, θα μπορούσε να υπάρξει μια ανακοίνωση, έτσι ώστε όλοι να γνωρίζουν την ακριβή έκτασή της. Μια υβριδική αντίληψη προέκυψε σύντομα, συνδέοντας την ιδέα της εγγύτητας των ναυτικών δεσμεύσεων με αυτή των αμυντικών θαλάσσιων περιοχών. Η έννοια της εγγύτητας των πραγματικών ή επικείμενων ναυτικών δεσμεύσεων ενέπνευσε την αντίληψη του περιορισμού της περιοχής συγκρούσεων, ώστε να μειωθούν οι απώλειες μεταξύ των αθώων ουδέτερων σκαφών, ενώ η έννοια των αμυντικών θαλάσσιων περιοχών προώθησε την ιδέα της πιστοποίησης μιας ζώνης σταθερών ορίων. Σε αυτή την περίπτωση μια εμπόλεμη ζώνη σήμαινε αυτοπεριορισμό στον τομέα των επιχειρήσεων, ένας συνειδητός εντοπισμός της σύγκρουσης μαζί με μια προσπάθεια να αποφευχθεί, όσο το δυνατόν περισσότερο, οποιαδήποτε παράπλευρη ζημιά, που επιβλήθηκε στα αθώα, ουδέτερα σκάφη. Ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος ανέτρεψε αυτήν τη νοοτροπία, υπό την έννοια ότι οι πολεμικές ζώνες αποσυνδέθηκαν από την προσπάθεια να ελαχιστοποιηθεί η ουδέτερη παράπλευρη ζημιά και αντί αυτού δήλωσαν την προκηρυγμένη υποχρέωση να επιβληθεί η πιο καταστρεπτική ζημιά που θα μπορούσε να γίνει στην ουδέτερη ζώνη ναυτιλιακού εμπορίου με τον εχθρό. Ακολουθώντας τη λογική, που κρύβεται πίσω από τις Γερμανικές ζώνες πολέμου, οι οποίες καθιερώθηκαν για τους σκοπούς της εκστρατείας U-πλοίων, η ουδέτερη εμπορική ναυτιλία παρουσιάστηκε με την πιο στενή έννοια της ως ο αναπόφευκτα άμεσος στόχος της υποβρύχιας εχθροπραξίας. Κατά συνέπεια, η αντίληψη των πολεμικών ζωνών ενσωμάτωσε τελικά μια νομική σχέση, που συνίσταται στο υποτιθέμενο δικαίωμα ενός εμπολέμου να αναστείλει τη θαλάσσια κυκλοφορία συνολικά μέσα σε μια οριζόμενη περιοχή, και στην αντίστοιχη υποχρέωση μιας ουδέτερης περιοχής, όπου δεν θα μπορεί να σαλπάρει προς αποφυγή βύθισης των σκαφών. Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος σφράγισε αυτόν τον βαθμιαίο εκφυλισμό της έννοιας των πολεμικών ζωνών, δηλώνοντας μια γεωγραφικά καλά καθορισμένη και περιορισμένη περιοχή για τις ναυτικές επιχειρήσεις με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ασφάλεια των μη εμπόλεμων εμπορικών πλοίων, και απεικονίζοντας, τις περισσότερες φορές, απέραντες θαλάσσιες περιοχές, όπου η ναυτιλία θα μπορούσε να υπόκειται στην ουσιαστικά απροειδοποίητη επίθεση και την άνευ διακρίσεως καταστροφή. Στο δεύτερο μισό του αιώνα μας, η έννοια των εμπόλεμων ζωνών έχει επιδείξει τη διαρκή συνάφεια με το πρότυπο των Παγκόσμιων Πολέμων. Στην εποχή του Καταστατικού Χάρτη των Η.Ε, ωστόσο, η ζώνη πολέμου χρειάστηκε μια νέα αιτιολόγηση, συμβατή με το όραμα της διακρατικής, αφανισμένης βίας. Με την αυτοάμυνα να είναι η μόνη αναγνωρισμένη περίπτωση επιτρεπτής καταφυγής στη βία των όπλων των διεθνών σχέσεων και την προνοητική αυτοάμυνα να είναι η θλιβερή παρωδία της αξιωματικής απαγόρευσης για να χρησιμοποιήσουν βία, οι πολεμικές ζώνες ήρθαν να διευκρινήσουν τα όρια όπου αυτή η τελευταία «ανάγκη» του να επιτεθούν προνοητικά, θα μπορούσε να εφαρμοστεί. Κάτω από την πίεση ενός θετικού προσδιορισμού μιας εχθρικής μονάδας, και λαμβάνοντας υπόψη την προβληματική διάκριση μεταξύ της εχθρικής πράξης και της εχθρικής πρόθεσης, ο μηχανισμός των πολεμικών ζωνών κέρδισε τη διάκριση στα σύγχρονα ναυτικά δόγματα. Οι Γερμανοί δηλώνουν ότι, λόγω της ακραίας ευπάθειάς τους, τα U-πλοία αναγκάστηκαν να βυθίσουν 8

9 όλα τα εχθρικά εμπορικά πλοία, που συναντούσαν, αντί της επίσκεψης και έρευνας των φορτίων τους. Μια αξίωση, που προωθήθηκε κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου και απεικονίζεται μέχρι και σήμερα στην «πεποίθηση» ότι τα παρόντα σκάφη δεν φτιάχνονται για να αντέξουν τη ζημιά, αλλά θα πρέπει να προλαμβάνουν ένα θανατηφόρο πρώτο χτύπημα βασιζόμενοι σε εικασίες. Μια σύγχρονη ζώνη πολέμου αντιπροσωπεύει ουσιαστικά μια τέτοια εικασία. Ο Αγγλοαργεντινός πόλεμος στο Νότιο Ατλαντικό το 1982 αποτέλεσε χαρακτηριστικό παράδειγμα της νέας υποδήλωσης μιας πολεμικής ζώνης, ως μια γεωγραφικώς συγκεκριμένη περιοχή της προνοητικής αυτοάμυνας, επίσης γνωστή ως αποκλειστική ζώνη. Οποιοδήποτε σκάφος ή αεροσκάφος βρισκόταν μέσα στη σταθερή περίμετρο γύρω από τις Νήσους Φόλκλαντ, θεωρούνταν εχθρικό και έτοιμο για επίθεση από δυνάμεις που αποκρίνονταν υποθετικά σε μια επικείμενη απειλή. Οι ζώνες πολέμου, πέρα από τις στομφώδεις προσδοκίες ή τις ακαδημαϊκές δομές, έχουν ορίσει ένα καθορισμένο περιεχόμενο προς πράξη. Αυτό που πρέπει να επισημανθεί, επομένως, είναι η κεντρική έννοια όπως πλάστηκε στα χέρια των νομικών υπηρεσιών, των διπλωμάτων, των πολεμικών αρμοδίων και των ανώτερων υπαλλήλων του ναυτικού, καθ' όλη τη διάρκεια αυτού του αιώνα. Γι'αυτό η αναζήτηση των θεωρητικών ορισμών πρέπει να ξεκινήσει από αυτό το σημείο. Το στοιχείο της επίθεσης χωρίς προειδοποίηση, που, δεδομένου ότι δεν είναι πιθανό να προηγηθεί οποιαδήποτε προσπάθεια θετικής αναγνώρισης, διαφέρει ελάχιστα από μια άνευ διακρίσεως επίθεση, θεωρείται ότι έχει γίνει έμφυτο στις έννοιες της ζωνικής απαγόρευσης. Η ανάλυση που ακολουθεί, χτίζεται πάνω στην κατανόηση ότι μια ζώνη πολέμου, πέρα από προφάσεις, ελπιδοφόρες επιβεβαιώσεις και ευχολογίες, είναι ουσιαστικά μια ζώνη ελεύθερων πυρών, που έχει ως σκοπό ιστορικά να χρησιμοποιηθεί ώστε να νομιμοποιήσει, ή τουλάχιστον να παραμερίσει την ευθύνη για την άνευ διακρίσεως επίθεση στα εχθρικά ή ουδέτερα εμπορικά σκάφη. Αν και διάφοροι μελετητές υποστηρίζουν την άποψη του Maxwell Jenkins ότι «σαφώς μια ζώνη αποκλεισμού αυτή καθ' εαυτή, πρέπει να αξιολογηθεί χωριστά», 2 σύγχρονες πρακτικές έχουν εξυπηρετήσει στην ελαχιστοποίηση, εάν όχι στην εξάλειψη, οποιασδήποτε πρακτικής διαφοράς μεταξύ των αμυντικών/λειτουργικών και πολεμικών ή ζωνών αποκλεισμού, οι οποίες έχουν τυχόν υπάρξει εγκύρως στο παρελθόν. Τα 5 ναυτικά μίλια αμυντικών «φυσαλίδων», για παράδειγμα, γύρω από τα Αμερικανικά θωρηκτά, που επεκτείνονταν στον Περσικό Κόλπο προς το τέλος της δεκαετίας του '80, θα φαίνονταν να αντιπροσωπεύουν μια επιχειρηματική/επιθετική ρύθμιση. Παρ όλα αυτά, κατά συνέπεια του τραγικού Ιρανικού αεροπλανικού γεγονότος, ποιος θα μπορούσε να υποστηρίξει ότι δεν ήταν μια πραγματική ζώνη αποκλεισμού στην ουσία; Ο Karl Zemanek πρόσφατα έγραψε ότι «ο κοινός παρονομαστής όλων των πολεμικών ζωνών είναι η αξίωση της εμπόλεμης δήλωσης να αναστείλει στη ζώνη μερικούς ή όλους τους κανόνες του ναυτικού πολέμου. Πώς μπορεί ο νόμος, επομένως, να δεχτεί κάτι που είναι πέρα από την προσιτότητά του, κάτι ομολογουμένως άναρχο; Η επείγουσα ανάγκη για μια αναπροσαρμογή των νόμων της ναυτικής εχθροπραξίας ομολογείται συνήθως, αλλά η ερώτηση παραμένει: με ποιο κόστος, σεβόμενοι ποιες βασικές αρχές και εξυπηρετώντας ποια τεχνολογία; 9

10 ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΗΣ ΑΝΟΜΙΑΣ: ΑΠΟ ΤΟ LUSITANIA ΣΤΟ ΙΡΑΝΙΚΟ ΑΕΡΟΠΛΑΝΟ 1 ΠΡΟΩΡΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΑΜΥΝΤΙΚΩΝ ΖΩΝΩΝ Συχνά υποστηρίζεται ότι ο Ρωσσοϊαπωνικός Πόλεμος του εμπλούτισε διπλά την τέχνη της ναυτικής εχθροπραξίας, εισάγοντας την απασχόληση στις πολεμικές ζώνες και μια μεγάλης κλίμακας ναρκοθέτησης στη θάλασσα. Αυτή η κοινοτυπία επαναλαμβάνεται συστηματικά μέχρι τις μέρες μας, αν και ισχύει μόνο εν μέρει. Η ναρκοβολή ασκήθηκε αποτελεσματικά κατά τη διάρκεια του Αμερικανικού Εμφύλιου Πολέμου του από τις Ομοσπονδίες, όμως είχε ουσιαστικά αμυντικό χαρακτήρα. Από εκείνη την άποψη, επομένως, η δυσάρεστη εκστρατεία των ναρκών από το Port Arthur μπορεί να θεωρηθεί ως πρωτόγνωρη, αλλά όσον αφορά στις εμπόλεμες ζώνες, δεν πρέπει κανείς να οδηγείται σε λανθασμένα συμπεράσματα. Οι αμυντικές θαλάσσιες περιοχές, που αναδείχθηκαν προς επιδίωξη της αυτοκρατορικής διάταξης Νο 11 της 23ης Ιανουαρίου 1904, είναι ελλειπείς ακόμη και κατά την πιο μακρινή σχετικότητα στη σύγχρονη στρατηγική του αποκλεισμού ζωνών. Η ελευθερία κινήσεων των ουδέτερων σκαφών περιορίστηκε σημαντικά και η ρύθμισή τους ήταν αυστηρή, αλλά όχι και εντελώς απαγορευμένη. Καμία επίθεση δεν προβλέφθηκε για τους παραβάτες. Ήταν μάλλον ένας αμυντικός αυτοαποκλεισμός, υπό την έννοια οτι η Ιαπωνία προσπάθησε να εξασφαλίσει τον απόλυτο έλεγχο της μετάβασης των ξένων σκαφών μέσω της θάλασσιας προσέγγισης. Η κύρωση που προβλεπόταν για τους εισβολείς, δεν ποίκιλλε από τον κλασσικό κίνδυνο σύλληψης και κατάσχεσης, που συνδέονταν από μέτρα αποκλεισμού. Το ιαπωνικό παράδειγμα το υιοθέτησαν οι Ηνωμένες Πολιτείες με το που μπήκαν στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Διάφορες αμυντικές θαλάσσιες περιοχές πιστοποιήθηκαν, το μέγιστο πλάτος των οποίων ήταν περίπου 13 n.m. Πάλι ο μικρός έλεγχος στην ξένη ναυτιλία, που προσπάθησε να αποκλείσει την πρόσβαση στους κύριους λιμένες ή τις στρατηγικές τοποθεσίες, ήταν ο δηλωμένος στόχος και ο αμυντικός χαρακτήρας της αντιδιαμάχης. 2 Ο ΠΡΩΤΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Α Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΗΣ ΖΩΝΙΚΗΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ Η επέκταση των πολεμικών ζωνών προοριζόταν για να κερδίσει μια σαφή διάκριση με το ξέσπασμα του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Έκτοτε, η έννοια των στρατιωτικών, φραγμένων ή επικίνδυνων περιοχών ριζώνει στο ναυτικό ιδίωμα και απεικονίζει τα νέα δεδομένα, που οι σύγχρονες στρατηγικές έπρεπε να αντιμετωπίσουν. Ανέλαβαν ή απείλησαν τόσες πολλές διαφορετικές ναυτικές επιχειρήσεις κάτω από την ενδυμασία της επιβολής μιας πολεμικής ζώνης, που η έννοια σύντομα απέκτησε μια παραπαίουσα ελαστικότητα και μετατράπηκε σε ένα πολεμικό κώδικα πρόσβασης για κάθε χρήση. Η αλυσίδα των γεγονότων αναθεωρήθηκε σε εξαντλητικό σημείο και σε 10

11 διάφορα επίπεδα, έτσι ώστε πιθανώς μόνο μερικά καίρια σημεία να απαιτούνταν. Η μετάβαση από την πρακτική εξοπλισμού των αμυντικών ναρκοπεδίων στην εγγύτητα των τρωτών παράκτιων περιοχών, ως την πρακτική της τοποθέτησης τεράστιων «φραγμάτων ναρκών» στις απέραντες περιοχές, επικίνδυνες για τη ναυτιλία, ή ακόμα και του τορπιλισμού σκαφών της γραμμής επιβατών χωρίς ειδοποίηση, ήταν αιφνιδιαστικά σύντομη. ΤΟ ΠΡΟΟΙΜΙΟ ΕΧΘΡΟΠΡΑΞΙΑΣ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΝ Από τα τέλη του Σεπτεμβρίου του 1914 η Μεγάλη Βρετανία είχε εξαγγείλει την πρόθεσή της να κλείσει διάφορα λιμάνια της Ανατολικής Ακτής στην Ολλανδική ναυτιλία και να προστατεύσει τις θαλάσσιες προσεγγίσεις της με το να ναρκοθετήσει ορισμένα τμήματα των χωρικών υδάτων της. Η Βρετανική Διάταξη της 28ης Σεπτεμβρίου 1914, αναφέρεται στα «εξαιρετικά μέτρα», ή τα «ειδικά μέτρα ελέγχου», και προβάλλει ότι «οποιοδήποτε ουδέτερο αλιευτικό σκάφος, που βρίσκεται στη Ανατολική Ακτή της Μεγάλης Βρετανίας... πρέπει να αντιμετωπίζεται με υποψία συμμετοχής σε ναρκοβολή», ενώ «τα πληρώματα (αλιευτικών πλοιαρίων, που συμμετέχουν στην παράνομη ναρκοβόληση, ή σκαφών, που αντιστέκονται της σύλληψης ή που προσπαθούν να δραπετεύσουν), όντας αναρμόδιοι πολεμιστές, θα είναι υποχρεωμένα να αντιμετωπιστούν ως πολεμικοί εγκληματίες και θα πυροβολούνται μετά από δίκη από το δικαστήριο Martial. Πρώτες ημέρες του Οκτωβρίου Το στενό του Ντόβερ ναρκοθετήθηκε σε ένα σημείο έξω από τη Βελγική ακτή. Το Βρετανικό Ναυαρχείο δήλωσε τα αρμόζοντα όρια αυτού που αποδείχθη να είναι μια απειλούμενη ζώνη, ενώ δεν παρέλειψε να πει ότι η ναυτιλία δεν πρέπει να θεωρείται λιγότερο επισφαλής πέρα από αυτά τα όρια. Εντός ολίγων ημερών το Γαλλικό Υπουργείο Ναυτιλίας δήλωσε την καθιέρωση μιας ζώνης επικίνδυνης στη ναυσιπλοΐα προς τη Μεσόγειο, την οποία οι Γαλλικές ναυτικές δυνάμεις υλοποίησαν ναρκοθετώντας τα χωρικά ύδατα του Αυστροουγγρικού Βασιλείου και τα κανάλια μεταξύ των νησιών κατά μήκος της Δαλματικής ακτής. Η πράξη αυτή έγινε για να αντισταθμιστεί με παρόμοια μέτρα, που είχαν παρθεί από το Αυστροουγγρικό ναυτικό στην Αδριατική. Αμέσως μετά από την τοποθέτηση του Βρετανικού ναρκοπεδίου στο Στενό του Ντόβερ έξω από τη Βελγική ακτή και τα Γαλλικά μέτρα στην Αδριατική, οι Ρωσικές ναυτικές αρχές προειδοποίησαν για παρόμοιες επικίνδυνες ζώνες για τη ναυσιπλοΐα γύρω από το αρχιπέλαγος Aaland στην είσοδο του κόλπου Riga. Αυτό το προοίμιο της εχθροπραξίας ναρκών κατά τη διάρκεια των ανοικτών περιόδων του Ευρωπαϊκού πολέμου απαιτεί τρεις παρατηρήσεις. Κατ' αρχάς, όλα τα μέτρα λήφθηκαν, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, προκειμένου να απαντήσουν αποφασιστικά σε παρόμοια δράση από μέρους του εχθρού. Ο πόλεμος υπαινίσσεται το εξαιρετικό δικαίωμα της ανταπόδοσης, ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα, που κατά τη διάρκεια του τετραετούς πολέμου, θα υποστεί μια συνεχή υποτροπή. Τα αντίποινα έκαναν, επομένως, μια πρόωρη είσοδο σε μια σύγκρουση, που προορίστηκε για να πολεμηθεί όχι ως προς συμμόρφωση σε ένα σύνολο κανόνων, αλλά σε μια αναγνωρισμένη περιφρόνηση όλων των κανόνων. Δεύτερον, η διάκριση μεταξύ των αμυντικών και επιθετικών επιχειρήσεων σχετικοποιήθηκε και έγινε σύντομα προφανές ότι αυτές οι αρχικές ζώνες κινδύνου θα τροποποιούνταν ή θα εξαπλώνονταν προς αναζήτηση νέων καταστάσεων. Τρίτον, ο κίνδυνος, που σχετιζόταν με αυτές τις 11

12 προειδοποιητικές ζώνες, δηλ. η σιωπηλή τοποθέτηση ναρκών κατέστησε την έννοια πραγματικά συνδεμένη με την άνευ διακρίσεως εχθροπραξία. Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΩΝ ΖΩΝΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΠΥΡΩΝ Πριν λίγο καιρό, εντούτοις, η έννοια των επικίνδυνων ζωνών απέρριψε την ιδέα μιας φαινομενικά αμυντικής στο χαρακτήρα και περιορισμένης εκστρατείας ναρκών και πήρε μια νέα σημασία. Αν και οι εγγενείς ιδιότητες του γενικού αποκλεισμού και της αδυσώπητης καταστροφής παρέμειναν αμετάβλητες, η έννοια υποβλήθηκε σε τροποποίηση στο γεωγραφικό εύρος. Στις 4 Νοεμβρίου 1914, η Βρετανική κυβέρνηση ανακήρυξε ολόκληρη τη Βόρεια Θάλασσα στρατιωτική περιοχή, που ορίστηκε ως μέρος όπου η «εμπορική ναυτιλία όλων των ειδών, έμποροι όλων των χωρών, αλιευτικά και όλα τα λοιπά πλοία θα εκτεθούν στους σοβαρότερους κινδύνους λόγω των ναρκών που ήταν απαραίτητο να τοποθετηθούν και λόγω της έρευνας θωρηκτών άγρυπνα τη νύχτα και την ημέρα για τυχόν ύποπτα σκάφη». Τρεις μήνες αργότερα, στις 4 Φεβρουαρίου 1915, η Γερμανία δημοσίευσε ένα διάταγμα σύμφωνα με το οποίο τα νερά γύρω από τη Μεγάλη Βρετανία ανακυρήχθηκαν πολεμική ζώνη, καθορίζοντας μια περιοχή όπου «όλα τα εχθρικά εμπορικά σκάφη, που συναντώνται σε αυτά τα νερά, θα καταστρέφονται, ακόμα κι αν μπορεί να μην είναι πάντα δυνατό να σωθούν τα πληρώματα και οι επιβάτες τους». Επιπλέον, τα ουδέτερα σκάφη προειδοποιήθηκαν ότι «δεν θα μπορούν πάντα να αποτρέπονται από τα δεινά των επιθέσεων, που προορίζονται για τα εχθρικά σκάφη». Το Βρετανικό Ναυαρχείο προχώρησε σε μια λεπτομερή περιγραφή της επικίνδυνης περιοχής με το σχεδιασμό μιας γραμμής από το βόρειο σημείο του Hebrides μέσω των Νήσων Φαρόι στην Ισλανδία. Το διέταξε έτσι ώστε να αναγκαστούν τα εμπορικά σκάφη να παρεκκλίνουν και να πλεύσουν μέσω των στενών θαλασσών του Αγγλικού Καναλιού. Η γερμανική απάντηση εξέδωσε εξίσου ακριβή όρια για το σύμπλεγμα των Βρετανικών νησιών, έχοντας ως στρατηγικό στόχο της να κάνει το αντίστροφο από τους Βρετανούς, δηλαδή, να κρατήσουν τις προσεγγίσεις προς τη Βόρεια Θάλασσα ανοικτές, ελέγχοντας τη ναυσιπλοΐα μέσω του Αγγλικού Καναλιού. ΟΙ ΟΥΔΕΤΕΡΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ Η συγκλονιστική καινοτομία ότι οι ζώνες ελευθέρων πυρών εμφανίστηκαν για να επιβληθούν στο ναυτικό πολεμικό κώδικα δεοντολογίας, εμμέσως σχολιάστηκε στο Αμερικανικό Διάταγμα της 10ης Φεβρουαρίου 1915, που απευθυνόταν στη Γερμανική κυβέρνηση «το να δηλώσουμε ή να ασκήσουμε το δικαίωμα να επιτεθούμε και να καταστρέψουμε οποιοδήποτε σκάφος, που μπαίνει σε μια ορισμένη περιοχή των ανοικτών θαλασσών χωρίς πρώτα να καθορίζει την εμπόλεμη υπηκοότητά του και το χαρακτήρα παράνομης διακίνησης του φορτίου του, θα ήταν μια πράξη τόσο πρωτοφανής στη ναυτική εχθροπραξία, που αυτή η κυβέρνηση είναι απρόθυμη να πιστέψει ότι η Αυτοκρατορική Κυβέρνηση της Γερμανίας τη συλλογίζεται ως πιθανή σε αυτήν την περίπτωση». Στο μυαλό του Ολλανδού Υπουργού, η μόνη έννοια που βρίσκεται στο νόμο των εθνών και η οποία θα μπορούσε να έχει κάποια ομοιότητα με τη Βρετανική στρατιωτική περιοχή ή τη Γερμανική πολεμική ζώνη, ήταν αυτή της σφαίρας της άμεσης δράσης των 12

13 εμπόλεμων επιχειρήσεων, και πρότεινε ότι η νομιμότητα των νέων μέτρων πρέπει να αξιολογηθεί σύμφωνα με την τελευταία έννοια. Η Ολλανδική διαμαρτυρία της 16ης Νοεμβρίου 1914, ενάντια στη Βρετανική προκύρηξη δηλώνει εν μέρει: σύμφωνα με το Ανθρώπινο Δίκαιο μόνο ο τομέας της άμεσης δράσης των στρατιωτικών επιχειρήσεων των εμπολέμων αποτελεί την στρατιωτική ζώνη, όποπυ το αστυνομικό δικαίωμα ενός εμπόλεμου μπορεί να ασκηθεί. Μια θάλασσα τέτοιας σπουδαιότητας όπως είναι η Βόρεια Θάλασσα δεν μπορεί να αντιληφθεί σε όλη της την έκταση, όπως γίνεται με την περιοχή της άμεσης δράσης των επιχειρήσεων των εμπολέμων. Η Γερμανική κυβέρνηση δεν αμφισβήτησε ποτέ το γεγονός ότι η βύθιση και μόνο κατά την θέαση ενός σκάφους αποτέλεσε μια νέα μορφή θαλάσσιου πολέμου. Ο βασικός ισχυρισμός της ήταν ότι η καθιέρωση μιας ζώνης πολέμου ήταν μια απόφαση, που ουσιαστικά επιβλήθηκε λαμβάνοντας υπόψη τον πόλεμο πείνας της Μεγάλης Βρετανίας ή ήταν μια δικαιολογήσιμη αντεκδικητική πράξη ενάντια στις Βρετανικές παρανομίες. Η Γερμανική απάντηση, της 18ης Φεβρουαρίου 1915, στις κριτικές που εκφράστηκαν πέρα από τον Ατλαντικό, εκφράζουν τα εξής: λαμβάνοντας υπόψη αυτήν την κατάσταση η Γερμανική κυβέρνηση βλέπει τον εαυτό της αναγκασμένο μετά από έξι μήνες υπομονής και προσεκτικής αναμονής, να συμβιβαστούν με τη δολοφονική μέθοδο της Αγγλίας, που κηρύσσει θαλάσσιο πόλεμο με δραστικά αντιθετικά μέτρα... Η Γερμανία στην ανάγκη στην οποία έχει αναγκαστεί άνομα να υποπέσει, πρέπει να κάνει τα μέτρα της αποτελεσματικά για να αναγκάσει τον αντίπαλό της να διευθύνει τη θαλάσσια εχθροπραξία σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και έτσι να επανεγκαθιδρύσει την ελευθερία των θαλασσών. Με άλλα λόγια, ο εξαιρετικός χαρακτήρας χειρισμού μιας ζώνης πολέμου ελεύθερου πυρός αναγνωρίστηκε άμεσα και επανειλημμένα. Ήταν απλώς λόγω των εμπόλεμων αντίποινων που η νομιμότητα απαιτήθηκε για σημαντικότερες διαμαρτυρίες και για την εχθρική τακτική που η Γερμανία επιδίωξε να επανορθώσει με την προσφυγή στην απεριόριστη υποβρύχια εχθροπραξία με τη σχεδόν κατάργηση της διάκρισης μεταξύ της απόλυτης και υπό όρους παράνομης διακίνησης, την αμέλεια των Διακηρύξεων του Παρισιού και του Λονδίνου, τη συνιστώμενη χρήση των ψεύτικων σημαιών, τον εξοπλισμό των εμπορικών πλοίων και την παρότρυνση να εμβολίσουν τα Γερμανικές U-πλοία, την παράσπονδη τακτική των Q-σκαφών και τέλος τη μετατροπή ολόκληρης της Βόρειας Θάλασσας σε στρατιωτική περιοχή. Η ΑΥΞΑΝΟΜΕΝΗ ΚΛΙΜΑΚΩΣΗ Τίποτα άλλο από αυξανόμενη απανθρωπιά και ανεξέλεγκτη κλιμάκωση θα μπορούσαν να προκύψουν από μια τέτοια παροδική ανταλλαγή των αντίποινων και των αντίθετων αντίποινων. Ακόμη και η άσκηση των διοικητών των U-πλοίων να δίνουν λίγα συμβολικά λεπτά για προειδοποίηση πριν τορπιλίσουν τα εμπορικά σκάφη διήρκησε, αλλοίμονο, μόνο μερικές εβδομάδες. Η άγρια βύθιση του Lusitania στάθηκε ως παράδειγμα του μέτρου και του είδους της καταστροφής και συνδέθηκε με τις εμπόλεμες ζώνες, που ο κόσμος επρόκειτο να βιώσει τα υπόλοιπα τρία έτη του πολέμου. Με τη Διαταγή του Συμβουλίου της 11ης Μαρτίου 1915, η Βρετανική «κυβέρνηση διατήρησε μόνο μια ελάχιστη επαφή με τον κλασσικό νόμο της παράνομης διακίνησης, δηλώνοντας ότι οποιαδήποτε αγαθά θα ήταν κατασχέσιμα εφ' όσον ήταν θεωρούμενου εχθρικού προορισμού, ιδιοκτησίας ή προέλευσης.» Με αυτόν τον τρόπο τέθηκαν οι οδηγίες για το 13

14 νεωτεριστικό μεγάλης απόστασης αποκλεισμό. Από τον Οκτώβριο του 1915, το αναλογικό σύστημα χρησιμοποιήθηκε αρχικά εφεδρική διαδικασία προκειμένου να καταστήσουν τον οικονομικό αποκλεισμό των Κεντρικών Δυνάμεων πιο αυστηρό. Έχοντας απομακρυνθεί πολύ από τα γραπτά και το πνεύμα της ανεπικύρωτης Διακήρυξης του Λονδίνου του 1909, το Λονδίνο καθώς και το Παρίσι αποφάσισαν να την εγκαταλείψουν επίσημα στις 7 Ιουλίου Από το Φεβρουάριο του 1917, η Γερμανία αρνήθηκε επίσης όλα τα προσχήματα και εξαπέλυσε μια ανεξέλεγκτη υποβρύχια εκστρατεία. Μειώνοντας τις σαρωτικές πολεμικές πολιτικές στα μόλις λακωνικά ανακοινωθέντα, ανακοινώθηκε ότι «όλη η θαλάσσια κίνηση αντιτάχτηκε αμέσως με τη βοήθεια ναρκών και υποβρυχίων». Η άποψη του James Garner σχετικά με το θέμα ταιριάζει καλύτερα για να ολοκληρωθεί η εισαγωγή για την τακτική των εμπόλεμων ζωνών: «υπάρχει μια σαφής διάκριση μεταξύ του δικαιώματος ενός εμπολέμου να καταστρέψει ένα εχθρικό εμπορικό σκάφος και του δικαιώματος να καταστρέψει τις ζωές των αμάχων και των ουδετέρων, που μπορεί να υπάρχουν εν πλω. Το πρώτο, υπό ορισμένους όρους, είναι νόμιμο, το τελευταίο δεν είναι ποτέ δικαιολογημένο. Β ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ: Η ΑΝΕΞΕΛΕΓΚΤΗ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΤΩΝ U-ΠΛΟΙΩΝ Η ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΤΟΥ LUSITANIA Η Γερμανική υποβρύχια πολιτική εχθροπραξίας εισήλθε σε μια κρίσιμη, δοκιμαστική περίοδο αφότου έγινε ενεργή στα μέσα Φεβρουαρίου του 1915, και καθ' όλη τη διάρκεια εκείνου του έτους. Η προφανής παρανομία της απρόκλητης και της άνευ διακρίσεως επίθεσης αποκαλύφθηκε με την τρομερή αιφνιδιαστική βύθιση μερικών επιβατηγών πλοίων με την συχνή απώλεια αθώων ζωών. Ο κακόφημος τορπιλισμός του υπερατλαντικού σκάφους γραμμής, Lusitania, στις αρχές Μαΐου του 1915, στο οποίο άνθρωποι χάθηκαν, στέκεται πρώτο σε μία σειρά χτυπημάτων, που κατέδειξαν την ουσία μιας εμπόλεμης ζώνης στην σκληρότερη μορφή της. Τα πλοία Arabic και Hesperian, που βυθίζονται αντίστοιχα τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο του ίδιου χρόνου, αν και ο φόρος θανάτου δεν ήταν συγκρίσιμος με αυτόν του Lusitania, πυροδότησαν εκ νέου την αγανάκτηση του κόσμου. Κατά τη διάρκεια των μακρόχρονων ανταλλαγών διπλωματικών αντιπροσώπων, η Γερμανία βεβαίωσε τη κυβέρνηση των Η.Π.Α. οι διοικητές των U-πλοίων είχαν λάβει νέες διαταγές να απέχουν από βυθίσεις επιβατηγών πλοίων χωρίς προειδοποίηση. Έχοντας να αντιμετωπίσουν μια μετριασμένη, αλλά σταθερή διπλωματία Wil-sonian, οι Γερμανοί αισθάνθηκαν ότι έπρεπε να δώσουν περισσότερη ικανοποίηση από αυτή. Στις αρχές Οκτωβρίου, η Γερμανική κυβέρνηση αποκήρυξε τη βύθιση του Arabic ως πράξη που δεν συμμορφώνεται με τις σταθερές ναυτικές οδηγίες και ανήγγειλε την πρόθεσή της να αποζημιώσει τους Αμερικανικούς πολίτες, που σκοτώθηκαν στο ατύχημα. Επιπλέον, έδωσε διαβεβαιώσεις ότι θα απέχει από περαιτέρω απροειδοποίητες επιθέσεις ενάντια στα εμπορικά σκάφη, και ότι θα συνέχιζε την υποβρύχια εκστρατεία της, αλλά θα την περιόριζε αυστηρά στις καθιερωμένες διαδικασίες επίσκεψης και αναζήτησης. Ένας βραχύβιος και εύθραυστος τρόπος συμφωνίας (modus vivendi), ως εκ τούτου, επιτεύχθηκε μετά από έξι μήνες σκληρών διαπραγματεύσεων με τον οποίο έπρεπε νς σέβονται τους Αμερικανούς, που 14

15 βρίσκονταν σε εχθρικά σκάφη της γραμμής, και οι Αμερικανοί έμποροι θα ήταν απρόσβλητοι από απροσδόκητη υποβρύχια επίθεση. Όποια κι αν ήταν τα πολιτικά κίνητρα που κρύβονταν πίσω από τη Γερμανική ανάκληση, το γεγονός παραμένει ότι η πολιτική της λειτουργίας μιας ζώνης ελεύθερου πυρός φάνηκε να είναι, ακόμα και για τη Γερμανία, δικαιολογήσιμη. Κατά τη διάρκεια των τελευταίων δύο μηνών του 1915, η εστίαση μετατοπίστηκε στη Μεσογειακή σκηνή. Τα Ancona και Persia βυθίστηκαν μαζί με εκατοντάδες των επιβατών τους σε ένα νέο ξέσπασμα βαναυσότητας. Υπάρχουν δύο ιδιαίτερα σημαντικές πτυχές αυτών των γεγονότων. Κατ' αρχάς, καμία ζώνη πολέμου με οποιαδήποτε περιγραφή δεν ήταν δηλωμένη στη Μεσόγειο πριν από τις επιθέσεις, και εν δευτέροις, η ευθύνη για τις πράξεις δεν φάνηκε ποτέ να τέθηκε ως ερώτημα. Η πρώτη παρατήρηση θα μπορούσε να είχε δηλώσει την έκλειψη της έννοιας της πολεμικής ζώνης υπό αυτήν τη μορφή. Η βύθιση των Ancona και Persia έκανε νύξη για μια παρούσα κατάσταση που δεν θα έπρεπε να γίνει μια υιοθετημένη πολιτική πριν από το Φεβρουάριο του 1917, δηλαδή απεριόριστη υποβρύχια εχθροπραξία. Όσον αφορά στο θέμα της ευθύνης, οι Γερμανοί διοικητές των U-πλοίων καθοδηγήθηκαν για να επιτεθούν και να δραπετεύσουν χωρίς να ανέβουν στην επιφάνεια και χωρίς παρουσίαση της σημαίας τους, κάτι που προσέφερε φυσικά την απίστευτη ευκολία στο Γερμανικό Ναυαρχείο να αρνηθεί την ανάμειξη σε οποιαδήποτε ανεπίκαιρη επίθεση. ΥΨΗΛΕΣ ΔΙΑΚΥΒΕΥΣΕΙΣ Το Γερμανικό πολεμικό γραφείο σε ένα υπόμνημα της 10ης Φεβρουαρίου 1916, ανήγγειλε ότι όλα τα οπλισμένα εμπορικά σκάφη θα αφομοιώνονταν στα εχθρικά θωρηκτά και θα αντιμετωπίζονταν αναλόγως από την 1η Μαρτίου Έγινε σύντομα προφανές, εντούτοις, ότι τα Γερμανικά υποβρύχια δεν είχαν οποιοδήποτε πρόβλημα στο να ελέγξουν την ύπαρξη ή μη ενοχοποιητικών όπλων στα πλοία, που συνάντησαν. Τα συμβάντα των Tubantia και Sussex έκαναν ξεκάθαρη την πρόθεση της Γερμανίας να είναι η εκστρατεία αδιάκριτη όσο ποτέ. Αμέσως μετά από αυτές τις επιθέσεις, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Wilson, σε ένα υπόμνημα της 20ής Απριλίου 1916, απαίτησε την άμεση διακοπή της υποβρύχιας εχθροπραξίας ενάντια στην εμπορική ναυτιλία, απειλώντας τη ρήξη των διπλωματικών σχέσεων. Το Wilhelmstrasse, που απαντά σε αυτό το τελεσίγραφο αρνήθηκε να συμβιβαστεί και να μη συνεχίσει την υποβρύχια εχθροπραξία, αλλά αντί αυτού εμφανίστηκε διατεθειμένο να προσφέρει πλήρη ικανοποίηση σχετικά με το Sussex. Μέχρι το τέλος του 1916, το υποβρύχιο αναγνωρίστηκε ως αναμφισβήτητος επικεφαλής του Γερμανικού πολεμικού προγραμματισμού. Ο υπολογισμός, αν και μπορεί να ακουγόταν απλοϊκός, ήταν εντελώς σαφής και ρεαλιστικός. Ο ναύαρχος von Holtzendorff στο υπόμνημά του ήταν σχεδόν επιγραμματικός στην πρόβλεψη του τρόπου που η Γερμανία θα νικούσε: Η Αγγλία σιτιζόταν και έπαιρνε προμήθειες περίπου από 103/4 εκατομμύρια τόνους της Βρετανικής και ουδέτερης ναυτιλίας. Τα Γερμανικά U-πλοία, που λειτουργούσαν χωρίς περιορισμούς και τορπίλιζαν μόλις αντίκριζαν κάτι, θα μπορούσαν να καταστρέψουν τόνους της ναυτιλίας το μήνα... Στο τέλος πέντε μηνών η Μεγάλη Βρετανία θα έχανε 39 τοις εκατό της χωρητικότητας, που χρησιμοποιούσε για τη μεταφορά των ουσιαστικών προμηθειών της, και η απώλεια θα ήταν τελική και 15

16 αναντικατάστατη. Φθάνω, επομένως, στο συμπέρασμα ότι ένας απεριόριστος πόλεμος U- πλοίων, που αρχίζει στην κατάλληλη στιγμή, θα επιφέρει την ειρήνη πριν από την περίοδο συγκομιδής του καλοκαιριού του 1917, το οποίο είναι πριν την 1η Αυγούστου. Η διακοπή με την Αμερική πρέπει να γίνει αποδεκτή. Δεν έχουμε καμία άλλη επιλογή από το να το κάνουμε. Ο υπολογισμός του Holtzendorff επαληθεύτηκε ουσιαστικά την άνοιξη του Ο ναύαρχος Jellicoe, ο πρώτος Λόρδος Θαλάσσης του Βρετανικού Ναυαρχείου, στο υπόμνημά του στην κυβέρνηση, στα τέλη Απριλίου, δεν έκανε τίποτα άλλο από το να παρουσιάσει την ανησυχητική, εάν όχι απελπιστική κατάσταση. Ο Michelsen, του οποίου η στρατιωτική αφήγηση των γεγονότων παραμένει μια από τις ακριβέστερες εργασίες μεταξύ των γερμανικών έργων, έχει σχηματοποιήσει την απόδοση των U-πλοίων καθ όλη τη διάρκεια του Παγκοσμίου Πολέμου, διακρίνοντας τρεις φάσεις: στη φάση της περιορισμένης υποβρύχιας εχθροπραξίας, που άρχισε στις 22 Φεβρουαρίου 1915, και τελείωσε στις 24 Απριλίου Η Γερμανική Ναυτική Διοίκηση εξέδωσε σταδιακά πιο περιοριστικές διαταγές, οι οποίες κυκλοφόρησαν μετά τα επακόλουθα των συμβάντων στα Lusitania, Arabic και Sussex, και κατέληξαν σε αναστολή των υποβρύχιων επιχειρήσεων. Η δεύτερη φάση, που διήρκησε από τον Απρίλιο του 1916 μέχρι το φθινόπωρο του ίδιου έτους, οδήγησε στην απόλυτη αναστολή των Γερμανικών υποβρύχιων επιχειρήσεων. Με τα λόγια του Michelsen, αυτή ήταν η περίοδος της υποβρύχιας εχθροπραξίας, που συντελέστηκε σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες. Η τρίτη και τελευταία φάση ήταν η περίοδος της απεριόριστης υποβρύχιας εχθροπραξίας, που άρχισε τον Ιανουάριο του 1917 και συνέχισε ακούραστα μέχρι το τέλος του πολέμου. Γ. Η ΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑ: ΤΟ ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΟ ΘΕΜΑ ΤΩΝ ΕΜΠΟΛΕΜΩΝ ΑΝΤΙΠΟΙΝΩΝ Οι εμπόλεμοι στη μακροχρόνια ανταλλαγή κατηγοριών και η διπλωματική επικοινωνία τους με τις ουδέτερες δυνάμεις αναγνώρισαν το φρέσκο χαρακτήρα των υιοθετημένων πρακτικών. Η Μεγάλη Βρετανία αναφέρθηκε στα «εξαιρετικά μέτρα, κατάλληλα για το νέο όρο κάτω από τον οποίο αυτός ο πόλεμος διεξάγεται», ενώ η Γερμανία δεν αρνήθηκε ότι οι ναυτικές στρατηγικές της «αποτελούν νέες μορφές θαλάσσιου πολέμου, όπως έχει συμβεί έως τώρα και με τα Αγγλικά μέτρα». Αυτό δεν συνέβη φυσικά για να υπονοήσει, ή όχι ακριβώς έτσι, ότι αναγνώρισαν την ξεκάθαρη παρανομία των αντίστοιχων πράξεών τους, αλλά περιέχει τουλάχιστον μια ειλικρινή και έγκαιρη ομολογία ότι η περάτωση των ανοικτών θαλασσών με τη βοήθεια «τυφλών» (νάρκες) ή «εθελότυφλων» (υποβρύχια) όπλων ήταν μακριά από μορφές μέχρι τότε αποδεκτές από το νόμο. Το μοναδικό γεγονός ότι η υπεράσπιση τέτοιων μέτρων εξαντλήθηκε στον τομέα του δικαιώματος ανταπόδοσης και η θεωρία ενδιαφερόντων ζωτικής σημασίας δείχνουν ότι οποιαδήποτε επιχειρηματολογία για μερικούς άλλους λόγους ήταν ελάχιστα πειστική ή απλά ανύπαρκτη. Όπως έχει σημειωθεί, «κανένα συμβαλλόμενο μέρος δεν υποστήριξε ότι τα νέα όπλα και η τακτική είχαν δώσει την αφορμή, ως θέμα ανάγκης, για την εμφάνιση ενός συνήθους κανόνα, που δικαιολογούσε 16

17 τις απαγορευμένες ζώνες τους. Επιπλέον, κάθε πλευρά υποστήριξε ότι τα αντίποινα των άλλων (δηλαδή θαλάσσια ζώνη αποκλεισμού) ήταν παράνομα ακόμη και ως αντίποινα. Οι Γερμανοί, συγκεκριμένα, είχαν καταδείξει από καιρό ένα δισταγμό για να προσφύγουν στην απεριόριστη υποβρύχια εχθροπραξία. Αυτός ο δισταγμός μεταφράστηκε σε μια απρόθυμη εκστρατεία ενάντια στην ουδέτερη εμπορική ναυτιλία. Η διακοπή της απεριόριστης υποβρύχιας εχθροπραξίας και των ταλαντευόμενων διαταγών στους υποβρύχιους ανώτερους υπαλλήλους, η ασυμβίβαστη θέση της Γερμανικής διπλωματίας σχετικά με την επιδιόρθωση των ζημιών και των ανθρώπινων απωλειών, που ήταν το αποτέλεσμα μιας τέτοιας εχθροπραξίας, και η πληθώρα των υποχρεώσεων προσέφεραν χρόνο επανειλημμένως προκειμένου να κατευναστούν τα πνεύματα στον Ατλαντικό όλα υπηρετούσαν την ανικανότητα της Γερμανικής εξωτερικής πολιτικής να παρουσιάσει μια περίπτωση, υποστηρίξιμη από το νόμο, ενάντια στην παγκόσμια αντίθεση. Ο Michelsen θίγει εκείνο το θέμα, χωρίς να ρίχνει την ευθύνη στη Γερμανική πολιτική, που δεν είχε υιοθετήσει μια πιο αποφασιστική θέση από την αρχή: Αυτή (η Γερμανική διπλωματία) δεν είχε παρουσιαστεί συχνά σε μια μορφή πιο χαλαρωτική και ταπεινή; Υπάρχουν άραγε αιτιολογίες για την Αμερική για ένα υποβρύχιο πόλεμο; Δεν έχει προσφέρει πάντα καλά λόγια στους άλλους ουδέτερους για τον τορπιλισμό και τις βλάβες που υπέστησαν; Αντί να στέκεται στο στέρεο έδαφος του νόμου, θεωρεί όλο και περισσότερο αυτόν τον πόλεμο, από όλες αυτές τις διαπραγματεύσεις, κάτι το παράνομο και απαγορευμένο. Η εξαιρετικά σημαντική Γερμανική ανησυχία ήταν φυσικά πώς να κερδίσει τον πόλεμο εν πλω χωρίς την υπερβολική ενόχληση των ενδιαφερόντων της μεγάλης Αμερικανικής δύναμης και με αυτό τον τρόπο να συμβιβάζεται με την ουδέτερη θέση της. Πέρα από αυτήν την σημαντική πολιτική ανησυχία, εντούτοις, βρέθηκε σε ένα νομικό αδιέξοδο ήταν απλά αδύνατο να βρεθεί η παραμικρή νομική επικύρωση, είτε στην κρατική πρακτική είτε στο τρέχον δόγμα, για τη βύθιση χωρίς προειδοποίηση και αδιαφορώντας για τη μοίρα των ουδέτερων, μη μάχιμων ατόμων. Το Wilhelmstrasse, στην επίσημη απάντησή του, δεν αμφισβήτησε ποτέ την ισχύ των αρχών του διεθνούς δικαίου, που περιλαμβανόταν στις Αμερικανικές διπλωματικές επικοινωνίες, σχετικά με την συμπεριφορά λόγω των άοπλων εμπόρων και των αθώων πολιτών που βρίσκονταν εν πλω. Υπάρχουν αποσπάσματα από Γερμανικές ή Αυστροουγγρικές σημειώσεις που περιλαμβάνουν μερικές σαφείς και ανεπιφύλακτες επιβεβαιώσεις, που επικρατούν στις διεθνείς αρχές, όπως υποστηρίχτηκαν από τη μεγάλη πλειοψηφία της ουδέτερης διεθνής ναυτιλίας. Από στις αρχές του 1917, εντούτοις, εμφανίζεται μια νέα τάση, που συνίσταται στο μετριασμό της έκκλησης των αντίποινων, επιλέγοντας αντ' αυτού την απόλυτη ανάγκη. Η Γερμανική δήλωση της 31ης Ιανουαρίου 1917, για παράδειγμα, υποστηρίζει ότι η νέα, εκτενής διευθέτηση των πολεμικών ζωνών πρέπει να επικυρωθεί ως μέσο συνέχειας μιας προσπάθειας προκειμένου να υπερασπιστούν την ύπαρξη του Γερμανικού κράτους, και πιέζει τις ξένες κυβερνήσεις να παραχωρήσουν τα κίνητρα και την ανάγκη που υπαγόρευσαν μια τέτοια απόφαση. 17

18 Δ. Η ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΥΠΟΒΡΥΧΙΑΣ ΕΧΘΡΟΠΡΑΞΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ Σύμφωνα με το άρθρο 228 της συνθήκης ειρήνης των Βερσαλλιών, η νικημένη Γερμανική κυβέρνηση θα πρέπει «να παραδώσει στις Σύμμαχες και Συνέταιρες δυνάμεις... όλα τα πρόσωπα που κατηγορούνται ότι έχουν διαπράξει παραβίαση του νόμου και των αρχών του πολέμου». Η παράδοση περίπου 900 πολεμικών εγκληματιών απαιτήθηκε στη συνέχεια από τη Μεγάλη Βρετανία, το Βέλγιο, τη Γαλλία, την Ιταλία, την Πολωνία και τη Ρουμανία. Ο ναύαρχος von Tirpitz φιγουράριζε μεταξύ των επιθυμητών εχθρών. Επιπλέον, η δεκαπέντε-μελής Επιτροπή για την Ευθύνη των Συντακτών του Πολέμου και την Επιβολη Ποινικών Ρητρών δημιουργήθηκε με σκοπό την έρευνα των πολεμικών ευθυνών και την υποβολή έκθεσης σχετικά με «τα γεγονότα ως προς τις παραβιάσεις των νόμων και των αρχών του πολέμου, που έγιναν από τις δυνάμεις της Γερμανικής Αυτοκρατορίας και των Συμμάχων, στην ξηρά, τη θάλασσα, και στον αέρα κατά τη διάρκεια του πολέμου». Η Έκθεση της Επιτροπής της 29ης Μαρτίου 1919, υιοθετήθηκε ομόφωνα παρά τις επιφυλάξεις των Αμερικανών και Ιαπώνων αντιπροσώπων. Μεταξύ των καταγραμμένων εγκλημάτων συμπεριλήφθηκε η «καταστροφή των εμπορικών σκαφών και των επιβατηγών σκαφών χωρίς προειδοποίηση και χωρίς παροχή για την ασφάλεια των επιβατών και του πληρώματος». Ολόκληρη η επιχείρηση της εφαρμογής των συστάσεων της Επιτροπής τελείωσε με πλήρη αποτυχία, αλλά αυτό σε καμία περίπτωση δε μειώνει τη σημασία του συμπεράσματος της Επιτροπής ότι «ο πόλεμος διεξάχθηκε από τις Κεντρικές Αυτοκρατορίες μαζί με τους συμμάχους τους, την Τουρκία και τη Βουλγαρία, με βάρβαρες και παράνομες μεθόδους, παραβιάζοντας τους καθιερωμένους νόμους και τις αρχές του πολέμου, καθώς και τους στοιχειώδεις νόμους της ανθρωπότητας». 3. Ο ΙΣΠΑΝΙΚΟΣ ΕΜΦΥΛΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Στις 9 Αυγούστου 1936, η Ισπανική κυβέρνηση κήρυξε το Ισπανικό Μαρόκο, τα Κανάρια νησιά, το Rio de Oro, και δύο μέρες αργότερα, τις ακτές Huelva, Cadize, Lugo, Corunna, Ponteverda και τις Βαλεαρίδες Νήσους εμπόλεμες ζώνες υποκείμενες σε μέτρα αποκλεισμού. Τελικά, η Ισπανική κυβέρνηση διακήρυξε μια εμπόλεμη ζώνη σχετικά με όλα τα λιμάνια της χερσονήσου. Στις 17 Νοεμβρίου 1936, οι επαναστατικές δυνάμεις υπό τον στρατηγό Φράνκο ανταποκρίθηκαν ανακοινώνοντας την πρόθεσή τους να κλείσουν το λιμάνι της Βαρκελώνης σε όλη τη θαλάσσια κυκλοφορία, που προσέφερε υποστήριξη στις νομοταγείς στρατιωτικές δυνάμεις. Όμως, το Νοέμβριο του 1937, τα ανακοινωθέντα ήταν ακόμη περισσότερο απαγορευτικά «οι ουδέτερες ζώνες που έχουν καθιερωθεί στη Βαλένθια και τη Βαρκελώνη αναστέλλονται. Από τη δημοσίευση αυτής της ειδοποίησης και μετά θα επιτιθέμεθα στους ναυτικούς των σκαφών, που πλέουν σε αυτά τα νερά.» Αυτές ήταν οι πρώτες πράξεις μιας ναυτικής εκστρατείας που προωθήθηκε στα νερά της Μεσογείου, με απρόβλεπτες συνέπειες, και που προορίστηκε για να προβάλλει την έκταση μιας πολιτικής διαμάχης πέρα από τα καθιερωμένα. Οι διακεκριμένες και απρόκλητες επιθέσεις στην εμπορική ναυτιλία, που ακολούθησαν, εγκατέστησαν και χρησιμοποίησαν τη γλώσσα της συμφωνίας της Lyon του 1937, «πράξεις αντίθετες με τις πιο στοιχειώδεις προσταγές της ανθρωπότητας, οι οποίες θα πρέπει να αντιμετωπιστούν ως πράξεις πειρατείας». Αμέσως μετά, το Συμβούλιο της 18

19 Ένωσης των Εθνών δήλωσε ότι «όλες οι επιθέσεις αυτού του είδους σε οποιοδήποτε εμπορικό σκάφος είναι ενάντια στη συνείδηση των εκπολιτισμένων εθνών». Στις 2 Φεβρουαρίου 1938, μια συνεδρίαση Βρετανών, Γάλλων και Ιταλών αντιπροσώπων συγκλήθηκε στο Υπουργείο Εξωτερικών με πρωτοβουλία της Βρετανικής κυβέρνησης, και αποφασίστηκε ότι τα θωρηκτά, που συνθέτουν τη Διεθνή Ναυτική Περίπολο θα πρέπει να έχουν οδηγίες για να επιτεθούν και, αν είναι δυνατόν, να καταστρέψουν, μέσα στις ορισμένες ζώνες τους, οποιοδήποτε καταδυόμενο υποβρύχιο, που μπορεί να συναντήσουν. Από τις 3 Φεβρουαρίου 1938, ολόκληρη η δυτική Μεσόγειος μετατράπηκε σε μια απέραντη αντι-υποβρυχιακή ζώνη αποκλεισμού. Οι νέες οδηγίες, εντούτοις, δεν εξετάστηκαν ποτέ, αφού κανένα υποβρύχιο δεν πιάστηκε από τις διεθνείς ναυτικές δυνάμεις μετά από εκείνη την ημερομηνία. Το γεγονός ότι η διαταγή επίθεσης κατά θέαση αφορούσε αποκλειστικά τα θωρηκτά και πιο συγκεκριμένα τα υποβρύχια κατέστησε το περιστατικό της παράπλευρης ζημιάς, που υπέστησαν τα εμπορικά πλοία, ιδιαίτερα απίθανο. Σε κάθε περίπτωση, ο Ισπανικός Εμφύλιος Πόλεμος έγινε μάρτυρας τη δημιουργία για πρώτη φορά μιας ειδικής ζώνης αποκλεισμού που επιβλήθηκε μόνο ενάντια στα υποβρύχια. Σχεδιάστηκε ως λειτουργική συσκευή, που δεν είχε καμία σύνδεση με την οικονομική εχθροπραξία, και η οποία τέθηκε στα πλαίσια μιας συνθήκης και επεδίωξε να είναι ένα συλλογικό μέτρο ενάντια στην πειρατεία. Εάν κάποιος προσθέσει σε αυτήν την περιγραφή την συγχέουσα λεπτομέρεια ότι ανέλαβαν ολόκληρη την επιχείρηση με το όνομα «της μη-επέμβασης», ο ακριβής χαρακτήρας της εκστρατείας γίνεται ακόμα λιγότερο ξεκάθαρος. 4. Ο ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Η εισαγωγή του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου απέδειξε κάτι πεζά επαναλαμβανόμενο: οι εμπόλεμοι ήταν γρήγοροι στο να προσφέρουν τετριμμένες υποσχέσεις, ότι θα παρέμεναν πιστοί στις διεθνείς δεσμεύσεις τους, δηλώνοντας αφοσίωση στο κράτος δικαίου, ενώ στην πραγματικότητα περίμεναν μια ευκαιρία για να απελευθερωθούν από τους περιορισμούς του. Η Ιστορία προσφέρει καλές ευκαιρίες... Η Γερμανική Ανώτερη Διοίκηση εισήχθη στον πόλεμο προχωρώντας προσεκτικά «σε όλες τις εκφάνσεις του πρωτοκόλλου του Λονδίνου του 1936 σχετικά με την υποβρύχια εχθροπραξία, η οποία εκτός των άλλων ενσωματώθηκε κατά λέξη στο άρθρο 74 του Γερμανικού Διατάγματος. Ο εξοπλισμός των Βρετανικών εμπορικών σκαφών, εντούτοις, έβαλε σε στρατιωτικό δίλημμα τα Γερμανικά υποβρύχια και κατέστησε ένα τέτοιο εγχείρημα σχεδόν αδύνατο. Ο Γερμανικός ισχυρισμός ήταν ότι, από την πρώτη ημέρα του πολέμου, οι Βρετανοί εμπορικοί ναυτικοί καθοδηγήθηκαν για να αναφέρουν την τοποθεσία των υποβρυχίων, που συναντούσαν, για να χρησιμοποιήσουν βομβαρδισμούς και πυρομαχικά, και, από στις την 1η Οκτωβρίου 1939, για να εμβολίσουν, αν ήταν δυνατόν, όλα τα Γερμανικά υποβρύχια. Μέχρι τις 4 Οκτωβρίου 1939, οι Γερμανοί διοικητές των υποβρυχίων είχαν λάβει διαταγές να επιτεθούν σε όλα τα εχθρικά, οπλισμένα εμπορικά πλοία χωρίς προειδοποίηση. 19

20 Η ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΧΘΡΟΠΡΑΞΙΑΣ Η ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΑΧΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΓΕΡΜΑΝΙΚΕΣ ΖΩΝΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Στις 24 Νοεμβρίου 1939, η Γερμανική κυβέρνηση άρχισε αυτό που θα γινόταν ένας νέος κύκλος καλπάζουσας κλιμάκωσης. Σε μια Διακοίνωση που απευθυνόταν σε διάφορα ουδέτερα κράτη, η Γερμανία προειδοποίησε ότι τα νερά γύρω από τα Βρετανικά νησιά και κοντά στη Γαλλική ακτή δεν θα μπορούσαν πλέον να θεωρηθούν ασφαλή για την ουδέτερη ναυτιλία. Μερικές εβδομάδες πριν, ο Πρόεδρος των Η. Π. Α. είχε εκδώσει μια προκήρυξη αποκλείοντας τους Αμερικάνους πολίτες, τα πλοία και τα αεροσκάφη από μια περιοχή μάχης. που κάλυπτε ένα μεγάλο χώρο του Ατλαντικού Ωκεανού έξω από την Ευρωπαϊκή ήπειρο. Η Γερμανική διπλωματία σκέφτηκε ότι η αναπαραγωγή της πολεμικής Αμερικανικής ζώνης θα καθιστούσε την υποβρύχια περιοχή επιχειρήσεων πιο σύμφωνη με τη συναίνεση των τρίτων κρατών. Αυτό που παρουσιάστηκε ως μέτρο πρόληψης για την ασφάλεια των Αμερικανών πολιτών και την προστασία της Αμερικανικής ουδετερότητας διαδόθηκε εύκολα από τους Γερμανούς ως σιωπηρή συγκατάθεση στην πρακτική των εμπόλεμων ζωνών ελεύθερου πυρός. Μέσα σε αυτήν την ευρύτερη προειδοποίηση το Νοέμβριο του 1939, η Γερμανία ήρθε αργότερα για να υποδείξει διάφορες ζώνες πολέμου. Η πρώτη δηλώθηκε στις 6 Ιανουαρίου 1940 και αφορούσε τα νερά βορειο-ανατολικά της Σκωτίας, των νησιών Orkneys και Shetlands. Στα τέλη Μαΐου του 1940, η ουδέτερη ναυτιλία αποκλείστηκε από μια θαλάσσια περιοχή ακτίνας 60 έως 100 μιλίων κατά μήκος των Γαλλικών και Βρετανικών ακτών. Τα επιβατηγά σκάφη της γραμμής, τα Δανέζικα πλοία «Malteser» και τα εμπορικά σκάφη εκείνων των ουδετέρων χωρών, που ήταν φιλικές προς τη Γερμανία (δηλ. Ιταλία, Ιαπωνία, Σοβιετική Ένωση, Ισπανία) ήταν τα μόνα που απαλλάσσονταν. Παρ όλα αυτά, η κλιμακωτή επέκταση του υποβρυχίου στον παραδοσιακό guerre de course (στρατηγική του ναυτικού πολέμου) ρόλο του επικρίθηκε ειδικά μεταξύ των μελών του ναυτικού. Ο ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΜΠΟΛΕΜΩΝ ΖΩΝΩΝ Δεν ήταν πριν τις 17 Αυγούστου 1940, που μια ζώνη επιχειρήσεων δηλώθηκε. Η νέα εκδοχή δεν ήταν για να κηρύξει κάποια ιδιαίτερη συμπόνοια για τα επιβατηγά πλοία της γραμμής, ξαναζωντανεύοντας έτσι τις τρομακτικές μνήμες του γεγονότος του Lusitania. Ολόκληρη η περιοχή μάχης, που υποδείχθηκε στην Αμερικανική προκήρυξη της 4ης Νοεμβρίου 1939, είχε τώρα σφραγιστεί ως μια περιοχή επιχειρήσεων χωρίς περιορισμούς. Σύμφωνα με τα λόγια του Δρ Krartzbuhler, που υποστήριξε την υπόθεση του ναυάρχου Donitz στο Διεθνές Στρατοδικείο στη Νυρεμβέργη, «από αυτήν τη στιγμή η περιοχή χρησιμοποιείται πλήρως και η άμεση χρήση των όπλων ενάντια στα πλοία, που συναντιούνται σε αυτή, επιτράπηκε σε όλες τις ναυτικές και αεροπορικές δυνάμεις.» Εν τω μεταξύ, οι Βρετανοί, που επανεξέταζαν τις μεθόδους πολέμου τους, χαλάρωσαν ομοίως τους περιορισμούς στις υποβρύχιες επιθέσεις. Στις 9 Απριλίου 1940, η Βρετανική κυβέρνηση διέταξε πως όλα τα Γερμανικά εμπορικά σκάφη πρέπει να βυθιστούν χωρίς προειδοποίηση, εάν βρίσκονταν να διαπλέουν ανατολικά 8 E, ενώ το Μάιο του 1940, το Βρετανικό πολεμικό γραφείο ανήγγειλε ότι σε ένα περιορισμένο 20

Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού

Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού 19 Ιανουαρίου 2006 Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού Εγκαίνια της έκθεσης «Τα μάρμαρα του Παρθενώνα» στην αίθουσα Schwanenhalle του Δημαρχείου της Φραγκφούρτης. Σας καλωσορίζω

Διαβάστε περισσότερα

ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη

ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού σε σχέση με την ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη Υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ και άνοιξε για υπογραφή, κύρωση και

Διαβάστε περισσότερα

Παρέμβαση Α/ΓΕΕΘΑ στο Συμπόσιο «Energy Security and Defense»

Παρέμβαση Α/ΓΕΕΘΑ στο Συμπόσιο «Energy Security and Defense» Παρέμβαση Α/ΓΕΕΘΑ στο Συμπόσιο «Energy Security and Defense» ΘΕΜΑ: Η Θέση των Ενόπλων Δυνάμεων στο Νέο Περιβάλλον Ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου Προκλήσεις και Απαντήσεις Κύριε Υπουργέ, κύριε πρόεδρε,

Διαβάστε περισσότερα

Η Γενική Συνδιάσκεψη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας,

Η Γενική Συνδιάσκεψη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, Διεθνής Σύμβαση Εργασίας Νο. 182 για την απαγόρευση των χειρότερων μορφών εργασίας των παιδιών και την άμεση δράση με σκοπό την εξάλειψή τους [όπως κυρώθηκε με το Ν. 2918/2001 «Κύρωση της Διεθνούς Σύμβασης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ....3 ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 1. Ακαθάριστος κύκλος εργασιών....4 2. Λειτουργικό Κέρδος....7 3. Άποψη για την οικονομική κρίση... 10 4. Τα περισσότερο σημαντικά επιχειρησιακά

Διαβάστε περισσότερα

i-size το νέο πρότυπο της ΕΕ για την ασφάλεια των καθισμάτων αυτοκινήτου

i-size το νέο πρότυπο της ΕΕ για την ασφάλεια των καθισμάτων αυτοκινήτου Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για το i-size το νέο πρότυπο της ΕΕ για την ασφάλεια των καθισμάτων αυτοκινήτου Πίνακας περιεχομένων Ένα νέο πρότυπο ασφαλείας για τα παιδικά καθίσματα αυτοκινήτου πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω διεθνών συµφωνιών: α. Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου (1878) β. Σύµφωνο Μολότοφ Ρίµπεντροπ (1939) γ. Συνθήκη

Διαβάστε περισσότερα

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»*

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Η ΥΠΟΘΕΣΗ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ» 13 Αντί Εισαγωγής Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Στο διάστημα από τον Οκτώβριο του 2009 μέχρι το Μάιο του 2010, η Ελλάδα δέχτηκε μια πρωτοφανή χρηματοπιστωτική επίθεση, που οδήγησε

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Η SCA δεσμεύεται για τη δημιουργία αξιών για τους υπαλλήλους, τους πελάτες, τους καταναλωτές, τους μετόχους καθώς και για τους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2004 ««««««««««««2009 Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων 13.6.2007 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σχετικά με τη διπλωματική και προξενική προστασία των πολιτών

Διαβάστε περισσότερα

14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης

14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης 14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης Υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης στο Στρασβούργο

Διαβάστε περισσότερα

XRTC ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ 2015 ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΜΕ ΕΤΑΙΡΙΕΣ

XRTC ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ 2015 ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΜΕ ΕΤΑΙΡΙΕΣ XRTC ΔΗΜΟΣΚΟΠΗΣΗ 2015 ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΜΕ ΕΤΑΙΡΙΕΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2015 ΕΡΩΤΗΣΗ: Ποια είναι η μέση αύξηση του κόστους των ναυτιλιακών δανείων της τράπεζάς σας σε σχέση με το 2013; (A.Αμετάβλητη / B.0%-50%

Διαβάστε περισσότερα

Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση

Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση Τακτικές και Κόλπα κατά την Διαπραγμάτευση Τακτική της Τμηματοποίησης Αν σκοπεύεις να διαπραγματευτείς ένα π.χ. συμβόλαιο τριών ετών, διαπραγματεύσου σκληρά για ένα συμβόλαιο ενός έτους μόνο. Όταν η διαπραγμάτευση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis)

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23 ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχοντας παρουσιάσει τις βασικές έννοιες των ελέγχων υποθέσεων, θα ήταν, ίσως, χρήσιμο να αναφερθούμε σε μια άλλη περιοχή στατιστικής συμπερασματολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΙΝ ΥΝΕΥΣΗ, ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΟ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις

ΙΑΚΙΝ ΥΝΕΥΣΗ, ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΟ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις ΙΑΚΙΝ ΥΝΕΥΣΗ, ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΟ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΟ ΝΕΦΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 1. Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α ( ιά ιεραρχία ΓΕΕΘΑ) ΓΕΕΘΑ/Γραφείο Νοµικού Συµβούλου Αθήνα, 15 Φεβ 2007

Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α ( ιά ιεραρχία ΓΕΕΘΑ) ΓΕΕΘΑ/Γραφείο Νοµικού Συµβούλου Αθήνα, 15 Φεβ 2007 Ρυµούλκηση στο Αιγαίο Κανονισµός 3577/92 της ΕΕ ιαφορά σε σχέση µε το SAR Λοιπές συναφείς επισηµάνσεις * Βασιλείου Γ. Μακρή, Στρατιωτικού ικαστή, Νοµικού Συµβούλου Γ.Ε.ΕΘ.Α * Το κείµενο που ακολουθεί συντάχθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΝΤΕΡΝΕΤ ΚΩΣΤΗΣ ΚΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ Α 2

ΤΟ ΙΝΤΕΡΝΕΤ ΚΩΣΤΗΣ ΚΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ Α 2 ΤΟ ΙΝΤΕΡΝΕΤ ΚΩΣΤΗΣ ΚΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ Α 2 ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ INTERNET Το Internet είναι ένα πλέγμα από εκατομμύρια διασυνδεδεμένους υπολογιστές που εκτείνεται σχεδόν σε κάθε γωνιά του πλανήτη και παρέχει τις υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ)

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 1 ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ 3. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, ΣΥΝΕΛΘΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ,

ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, ΣΥΝΕΛΘΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ, ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΑΞΙΩΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΓΕΙΡΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ ΚΑΤΑ ΚΡΑΤΟΥΣ ΜΕΛΟΥΣ ΓΙΑ ΖΗΜΙΕΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΟΥ ΣΤΟΙΧΕΙΟΥ Ι ΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΤΟΥ, ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕΝΟΥ Η ΧΕΙΡΙΖΟΜΕΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

H ANEK σε μια ματιά: 12 Ιδιόκτητα πλοία 16 υπό διαχείρηση. 50 Λιμάνια σε προσέγγιση. >100 διαφορετικοί προορισμοί και εξυπηρετούμενες γραμμές.

H ANEK σε μια ματιά: 12 Ιδιόκτητα πλοία 16 υπό διαχείρηση. 50 Λιμάνια σε προσέγγιση. >100 διαφορετικοί προορισμοί και εξυπηρετούμενες γραμμές. Παρουσίαση έργου, Χανιά 10 Μαΐου 2012 H ANEK σε μια ματιά: Ο Όμιλος εταιρειών ΑΝΕΚ LINES ασχολείται, κυρίως, με τη διαχείριση ιδιόκτητων και ναυλωμένων πλοίων επιβατηγού και φορτηγού ναυτιλίας για 44 και

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΘΕΜΑ: ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΘΕΜΑ: ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Αγνή XIONOY του Κωνσταντίνου (Α. Μ. 032/02) Επιβλέπων:

Διαβάστε περισσότερα

H ANEK σε μια ματιά: 12 Ιδιόκτητα πλοία 13 υπό διαχείρηση. 50 Λιμάνια σε προσέγγιση. >100 διαφορετικοί προορισμοί και εξυπηρετούμενες γραμμές.

H ANEK σε μια ματιά: 12 Ιδιόκτητα πλοία 13 υπό διαχείρηση. 50 Λιμάνια σε προσέγγιση. >100 διαφορετικοί προορισμοί και εξυπηρετούμενες γραμμές. Παρουσίαση έργου, Πάτρα 2 Οκτωβρίου 2012 H ANEK σε μια ματιά: Ο Όμιλος εταιρειών ΑΝΕΚ LINES ασχολείται, κυρίως, με τη διαχείριση ιδιόκτητων και ναυλωμένων πλοίων επιβατηγού και φορτηγού ναυτιλίας για 44

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Ιατρική Ένωση

Παγκόσμια Ιατρική Ένωση Δράση: «Κατάρτιση δημοσίων λειτουργών (ιατρικών λειτουργών, ψυχολόγων κτλ) για διαπίστωση βασανιστηρίων και ανίχνευση ειδικών αναγκών σε θύματα βασανιστηρίων» Εκπαιδευτής: Dr. Thomas Wenzel Medical University

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΔΡΑΣΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑΣ 2013-2014

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΔΡΑΣΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑΣ 2013-2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΔΡΑΣΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑΣ 2013-2014 1 Συνολική παρουσία Υπουργείου Εξωτερικών ανά τον κόσμο ΓΡΑΦΕΙΑ ΟΕΥ ΠΡΕΣΒΕΙΕΣ/ ΓΕΝ. ΠΡΟΞΕΝΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση µε αφορµή την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα για τις σχέσεις Ελλάδος Ηνωμένων Πολιτειών

Έρευνα για τις σχέσεις Ελλάδος Ηνωμένων Πολιτειών Έρευνα για τις σχέσεις Ελλάδος Ηνωμένων Πολιτειών στα πλαίσια της εκδήλωσης What s Next Κεφαλαιοποιώντας τον θετικό αντίκτυπο της πρόσφατης επίσκεψης του Πρωθυπουργού στην Washington 23 Μαρτίου 2010 Βασικά

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ιανουαριος 2015 Κωνσταντίνα Μοσχοτά Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ανεξάρτητη, µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική οργάνωση. Όραµά µας η καταπολέµηση κάθε µορφής κακοποίησης εις βάρος των γυναικών. Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ 22.8.2014 L 248/1 II (Μη νομοθετικές πράξεις) ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΚΑΤ' ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΗ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 913/2014 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 21ης Αυγούστου 2014 σχετικά με τη θέσπιση προσωρινών έκτακτων μέτρων στήριξης

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό Σημείωμα: ΑΣΦΑΛΕΙΑ & ΦΥΛΑΞΗ ΛΙΜΕΝΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ

Ενημερωτικό Σημείωμα: ΑΣΦΑΛΕΙΑ & ΦΥΛΑΞΗ ΛΙΜΕΝΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Ενημερωτικό Σημείωμα: ΑΣΦΑΛΕΙΑ & ΦΥΛΑΞΗ ΛΙΜΕΝΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Το ΚΔΒΜ (ΚΕΚ) Practica, πιστοποιημένο κέντρο επαγγελματικής κατάρτισης με πιστοποίηση ΕΚΕΠΙΣ & ΚΕΜΕΑ, απαντώντας στις σύγχρονες και πραγματικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΡΙΤΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ ΗΘΙΚΗΣ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΡΙΤΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ ΗΘΙΚΗΣ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΡΙΤΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ ΗΘΙΚΗΣ 1. Πρόλογος 2. Σύγκρουση συμφερόντων 3. Γενικοί Κανόνες 4. Κανόνες συμπεριφοράς 5. Καταγγελίες κατά τη διάρκεια ενός Διαγωνισμού 6. Άλλες καταγγελίες 7. Πειθαρχικές

Διαβάστε περισσότερα

Πάνος Καρβούνης, Επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα

Πάνος Καρβούνης, Επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα «Ενεργειακά δίκτυα στην Ευρώπη η υλοποίηση ενός οράματος» The Economist «Η Θάλασσα της Ευρώπης: Σκιαγραφώντας τον χάρτη της οικονομικής ανάπτυξης» Θεσσαλονίκη, 17 Φεβρουαρίου 2014 Πάνος Καρβούνης, Επικεφαλής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Τίτλος: Η ιστορία επαναλαμβάνεται. Μπορεί η Ελλάδα να διδαχθεί από την ιστορία του παρελθόντος; [στα πλαίσια της οικονομικής ύφεσης] ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η ιστορία κάνει συνεχώς κύκλους.

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα της CISCO για τους Εργαζόµενους από Απόσταση Αποκαλύπτει την Ανάγκη για Μεγαλύτερη Προσοχή σε θέµατα Ασφάλειας

Έρευνα της CISCO για τους Εργαζόµενους από Απόσταση Αποκαλύπτει την Ανάγκη για Μεγαλύτερη Προσοχή σε θέµατα Ασφάλειας Υπεύθυνη Τύπου Σιλβάνα Θεοδωροπούλου Τηλ: +30 210 6381457 e-mail: stheodor@cisco.com Έρευνα της CISCO για τους Εργαζόµενους από Απόσταση Αποκαλύπτει την Ανάγκη για Μεγαλύτερη Προσοχή σε θέµατα Ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους;

Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Τί ισχύει στις άλλες χώρες της Ε.Ε. σχετικά µε την κτήση ιθαγένειας από τέκνα αλλοδαπών που γεννιούνται και/ή ανατρέφονται στην επικράτειά τους; Με το ν.3838/2010 εισήχθησαν στην ελληνική έννοµη τάξη ρυθµίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ

ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ & ΣΚΑΦΩΝ ΥΠΟΕΠΙΤΡΟΠΗ HULL, LIABILITY & ΠΛΗΡΩΜΑΤΩΝ «Αρθρογραφία» ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ Του Νίκου Κλήμη Στη χώρα μας, με τα αμέτρητα νησιά

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΘΥΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ

Η ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΘΥΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ CENTRE FOR EUROPEAN CONSTITUTIONAL LAW THEMISTOKLES AND DIMITRIS TSATSOS FOUNDATION Victims Protection eu Protecting Victims Rights in the EU: The theory and practice of diversity of treatment during the

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΟΥ ΚΑΤΑΡΤΙΣΤΗΚΑΝ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΟΥ ΚΑΤΑΡΤΙΣΤΗΚΑΝ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΟΥ ΚΑΤΑΡΤΙΣΤΗΚΑΝ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΤΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ I. Γενικά II. Πρωτόκολλο της 13 ης Απριλίου 1962 για την ίδρυση

Διαβάστε περισσότερα

Το νέο παγκόσμιο κέντρο εξουσίας και η πρόταση βόμβα για την Ελλάδα

Το νέο παγκόσμιο κέντρο εξουσίας και η πρόταση βόμβα για την Ελλάδα Το νέο παγκόσμιο κέντρο εξουσίας και η πρόταση βόμβα για την Ελλάδα Φεβρουαρίου 12, 2015 ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ Το τελευταίο διάστημα γίνεται πιο συχνά λόγος για την μετατόπιση του κέντρου βάρους των νέων παγκόσμιων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΑΚΤΟΠΛΟΪΑΣ ΚΑΙ CABOTAGE ΜΑΘΗΜΑ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΣΑΛΙΚΙΔΟΥ ΟΛΥΜΠΙΑ ΤΣΟΓΚΑ ΜΑΡΙΑ 30/10/2009

ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΑΚΤΟΠΛΟΪΑΣ ΚΑΙ CABOTAGE ΜΑΘΗΜΑ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΣΑΛΙΚΙΔΟΥ ΟΛΥΜΠΙΑ ΤΣΟΓΚΑ ΜΑΡΙΑ 30/10/2009 ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΑΚΤΟΠΛΟΪΑΣ ΚΑΙ CABOTAGE ΜΑΘΗΜΑ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΣΑΛΙΚΙΔΟΥ ΟΛΥΜΠΙΑ ΤΣΟΓΚΑ ΜΑΡΙΑ 30/10/2009 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ - ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Έννοια ακτοπλοΐας: ακτοπλοΐα είναι η μετακίνηση επιβατών και φορτίου

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Ποιοι είμαστε Οι διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις που προσυπογράφουμε τον Καταστατικό Χάρτη Αυτοδέσμευσης Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ. 5.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ. 5.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ 5.1 Εισαγωγή Στην ενότητα αυτήν θα παρουσιάσουµε µία αναλυτική περιγραφή της γνώµης των Ευρωπαίων πολιτών σχετικά µε τα ναρκωτικά. Καθώς είναι γνωστό, στις µέρες

Διαβάστε περισσότερα

Χημικά και βιολογικά όπλα

Χημικά και βιολογικά όπλα Χημικά και βιολογικά όπλα ΑNAZHTΩNTAΣ τους λόγους για τους οποίους η ιστορία βρίθει παραδειγμάτων χρήσης χημικών και βιολογικών όπλων, φτάνει κανείς εύκολα στο συμπέρασμα ότι οι λόγοι αυτοί παραμένουν

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική για την Υγεία, την Ασφάλεια και το Περιβάλλον

Πολιτική για την Υγεία, την Ασφάλεια και το Περιβάλλον Πολιτική για την Υγεία, την Ασφάλεια και το Περιβάλλον Παγκόσμια Πολιτική της Novartis 1 Μαρτίου 2014 Έκδοση HSE 001.V1.EL 1. Εισαγωγή Στη Novartis, ο στόχος μας είναι να είμαστε ηγέτες στην Υγεία, την

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Η προστασία και ασφάλεια των προσωπικών δεδομένων και των πληροφοριών υγείας είναι πρωταρχικής σημασίας για την εταιρεία Outcome Sciences, Inc.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ

ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΔΑΠ ΝΔΦΚ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ( σελ 173) Ο ΙΜΟ (International Maritime Organization)

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση κρίσεων στο χώρο των μεταφορών: Σχέσεις αντανάκλασης και αμφιθυμίας μεταξύ της ναυτιλιακής και δημοσιογραφικής οικογένειας

Διαχείριση κρίσεων στο χώρο των μεταφορών: Σχέσεις αντανάκλασης και αμφιθυμίας μεταξύ της ναυτιλιακής και δημοσιογραφικής οικογένειας Διαχείριση κρίσεων στο χώρο των μεταφορών: Σχέσεις αντανάκλασης και αμφιθυμίας μεταξύ της ναυτιλιακής και δημοσιογραφικής οικογένειας Του Ηλία Μπίσια, Δικηγόρου, Εκδότη Ναυτικών Χρονικών H χρονική περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες: Τηλέφωνο: 210 4064616-4191521 -4191178-4191878 Ρ3χ: 210 4191561/3 Θ-ΙΤΟΪΙ: άρη5@γβπ.αγ; ά^εοφγεη.απ ά6ρ@νθη.αγ: άίή5@ν6η.

Πληροφορίες: Τηλέφωνο: 210 4064616-4191521 -4191178-4191878 Ρ3χ: 210 4191561/3 Θ-ΙΤΟΪΙ: άρη5@γβπ.αγ; ά^εοφγεη.απ ά6ρ@νθη.αγ: άίή5@ν6η. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ & ΑΙΓΑΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΙΓΑΙΟΥ Πειραιάς, 19 Δεκεμβρίου 2012 ΔΝΠΑ 3 - ΔΟΣ 3 - ΚΕΕΠ/ΔΕΠ-ΔΚΕΟ Αρ. Πρωτ.:3139.Α.7 Αρ. Σχεδίου: 415 Ταχ. Δ/νση: Ακτή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΟΟΑΠ ΣΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ Οικονομικά στοιχεία Προβλήματα Οφέλη. Σωτήρης Βλάχος Πολ.Μηχ/κος, τ. Δήμαρχος Παρελίων

ΤΑ ΣΧΟΟΑΠ ΣΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ Οικονομικά στοιχεία Προβλήματα Οφέλη. Σωτήρης Βλάχος Πολ.Μηχ/κος, τ. Δήμαρχος Παρελίων ΤΑ ΣΧΟΟΑΠ ΣΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ Οικονομικά στοιχεία Προβλήματα Οφέλη Σωτήρης Βλάχος Πολ.Μηχ/κος, τ. Δήμαρχος Παρελίων Θα μου επιτρέψετε για οικονομία του χρόνου να μην σταθώ στην αναγκαιότητα του χωροταξικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΖΑΧΑΡΗΣ Α.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ 34 ΘΕΣ/ΝΙΚΗ ΤΗΛ: 2310/ 296.509. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 14.10.2010.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΖΑΧΑΡΗΣ Α.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ 34 ΘΕΣ/ΝΙΚΗ ΤΗΛ: 2310/ 296.509. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 14.10.2010. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΖΑΧΑΡΗΣ Α.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ 34 ΘΕΣ/ΝΙΚΗ ΤΗΛ: 2310/ 296.509. ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 14.10.2010. ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Ν ο 5411/10. ΜΕΙΟΔΟΤΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ EΜΠΟΡΕΥΜΑΤΟΚΙΒΩΤΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΙΕΡΑ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ Μια μοναδική ευκαιρία για την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών. Sail Training International σε συνεργασία με την

ΚΑΡΙΕΡΑ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ Μια μοναδική ευκαιρία για την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών. Sail Training International σε συνεργασία με την ΚΑΡΙΕΡΑ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ Μια μοναδική ευκαιρία για την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών Sail Training International σε συνεργασία με την Η επίσκεψη των μεγάλων διεθνών ιστιοφόρων εκπαιδευτικών πλοίων (Sail Training

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία μάς διδάσκει ότι όποτε η Ελλάδα κλυδωνίζεται, μαζί της κλυδωνίζεται και η Ευρώπη.

Η ιστορία μάς διδάσκει ότι όποτε η Ελλάδα κλυδωνίζεται, μαζί της κλυδωνίζεται και η Ευρώπη. The Economist 19 th Roundtable with Government of Greece EUROPE: THE COMEBACK? GREECE: HOW RESILIENT? Brainstorming with the new Greek government and world leaders Ξενοδοχείο InterContinental, 14-15/5/2015

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη για την Ένταση και τη Διεύθυνση των Ανέμων στη Θαλάσσια Περιοχή της Μεσογείου.

Μελέτη για την Ένταση και τη Διεύθυνση των Ανέμων στη Θαλάσσια Περιοχή της Μεσογείου. Μελέτη για την Ένταση και τη Διεύθυνση των Ανέμων στη Θαλάσσια Περιοχή της Μεσογείου. Στο πλαίσιο του προγράμματος INTERRREG IIIb/WERMED (Weatherrouting dans la Méditerranée Occidentale) το Εθνικό Αστεροσκοπείο

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL

Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Πίνακας αποτελεσμάτων της Ένωσης για την Καινοτομία το 2015. Σύνοψη Γλωσσική έκδοση ΕL Εσωτερική Αγορά, Βιομηχανία, Επιχειρηματικότη τα και ΜΜΕ ΣΥΝΟΨΗ Πίνακας επιδόσεων της Ένωσης για την Καινοτομία το

Διαβάστε περισσότερα

Αναθεωρημένες Προβλέψεις για τον Εισερχόμενο Τουρισμό στην Ελλάδα το 2010 μετά την Κρίση του Απριλίου και τα Γεγονότα του Μαΐου

Αναθεωρημένες Προβλέψεις για τον Εισερχόμενο Τουρισμό στην Ελλάδα το 2010 μετά την Κρίση του Απριλίου και τα Γεγονότα του Μαΐου Αθήνα, 2 Ιουλίου 2010 Δελτίο Τύπου Παρουσιάστηκε, σήμερα στις 2 Ιουλίου 2010 στο ξενοδοχείο St.George Lycabettus, το τέταρτο τεύχος της Εξαμηνιαίας Έκθεσης Ανάλυσης των Τουριστικών Τάσεων με τις προβλέψεις

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Leonardo da Vinci A EUROPEAN OBSERVATORY OF THE USE OF ICT-SUPPORTED LIFELONG LEARNING BY SMES, MICRO-ENTERPRISES & THE SELF-EMPLOYED IN RURAL AREAS ΠΑΚΕΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 3: ΕΡΕΥΝΑ ΦΟΡΕΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ, ΑΠΟ ΕΚΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 1999 Επιτροπή Αναφορών 2004 22 Ιουλίου 2004 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Αναφορά 893/2003 του Antonio Cecoro ιταλικής ιθαγένειας σχετικά µε περιβαλλοντικό ζήτηµα που αφορά την ακτή της

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα II Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την ανάκληση ή την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας και λεπτομερής αιτιολόγηση των αποκλίσεων από τη σύσταση της PRAC 69 Επιστημονικά πορίσματα

Διαβάστε περισσότερα

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική»

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» 3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ HILTON PARK 28 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ κ. ΔΗΜΗΤΡΗ ΣΥΛΛΟΥΡΗ 1 Αγαπητέ κύριε

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΝΕΑΣ ΑΡΤΑΚΗΣ. Γεωργίου Μιμίκου 1 Νέα Αρτάκη Τ.Κ. 34600 Τηλ. 6977719074 e-mail: nonartakis@gmail.com web: www.nonartakis.

ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΝΕΑΣ ΑΡΤΑΚΗΣ. Γεωργίου Μιμίκου 1 Νέα Αρτάκη Τ.Κ. 34600 Τηλ. 6977719074 e-mail: nonartakis@gmail.com web: www.nonartakis. ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΝΕΑΣ ΑΡΤΑΚΗΣ Γεωργίου Μιμίκου 1 Νέα Αρτάκη Τ.Κ. 34600 Τηλ. 6977719074 e-mail: nonartakis@gmail.com web: www.nonartakis.gr ΑΛΜΥΡΟΠΟΤΑΜΟΣ 2014 ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΑΓΩΝΑ 1. ΟΡΓΑΝΩΤΗΣ ΟΜΙΛΟΣ Ο Ναυτικός

Διαβάστε περισσότερα

1. Tο «Ενιαίο Κέντρο Συντονισμού Έρευνας & Διάσωσης» (ΕΚΣΕΔ), έχει ως αποστολή την προστασία της ανθρώπινης ζωής στη

1. Tο «Ενιαίο Κέντρο Συντονισμού Έρευνας & Διάσωσης» (ΕΚΣΕΔ), έχει ως αποστολή την προστασία της ανθρώπινης ζωής στη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Λιμενικό Σώμα προτάσσει καθημερινά την ασφάλεια της ανθρώπινης ζωής στη θάλασσα και την προστασία των συνόρων μας. Σε συνεργασία με άλλους φορείς στο πλαίσιο της διακλαδικότητας και διεθνείς

Διαβάστε περισσότερα

για έρευνα και διάσωση στο Αιγαίο

για έρευνα και διάσωση στο Αιγαίο 1 6 Μαΐου 2011 www.geostrategy.gr Οι Τούρκοι αµφισβητούν τα δικαιώµατά µας για έρευνα και διάσωση στο Αιγαίο Του Χρήστου Μηνάγια Από 3 έως 5 Μαΐου 2011 οι τουρκικές ένοπλες δυνάµεις πραγµατοποίησαν τη

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3831, 5/4/2004 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΝΟΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΖΩΝΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3831, 5/4/2004 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΝΟΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΖΩΝΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΝΟΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΖΩΝΗΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: Συνοπτικός τίτλος. 1. O παρών Νόμος θα αναφέρεται ως ο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου.

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου. Ομιλία της Συνηγόρου του Πολίτη Καλλιόπης Σπανού στη Διεθνή Συνδιάσκεψη της ΟΚΕ στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης με θέμα: «Μια ολοκληρωμένη και κοινή μεταναστευτική

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β2

Ερευνητική Εργασία Β2 ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΛ ΠΑΤΡΑΣ Ερευνητική Εργασία Β2 Σχολικό έτος 2014-15 Β τετράμηνο Θέμα: «Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και επαγγελματική αποκατάσταση» Ερευνητικό υποερώτημα: «Ποια τα Κριτήρια για την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Α.Ε. Το Ακίνητο

Ελληνικό Α.Ε. Το Ακίνητο Ελληνικό Α.Ε. Το Ακίνητο Η Θέση του Aκίνητου στην περιοχή της Μεσογείου Σημείωση: Η ακτίνα χρόνου πτήσης είναι ενδεικτική. Η θέση του Ακινήτου στην Ελλάδα Σημείωση: Η ακτίνα χρόνου πτήσης είναι ενδεικτική.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α1 Να δώσετε το περιεχόμενο των ακόλουθων όρων: α. Εξαρχία β. Σοβιέτ γ. Δόγμα Τρούμαν Μονάδες 15 ΘΕΜΑ Α2 Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 1. Ταυτότητα, Παιδική Ηλικία, Ελευθερία Έκφρασης. Άρθρο 1 : Ορισμός του Παιδιού Άρθρο 7 : Όνομα και εθνικότητα Άρθρο 8 : Κατοχύρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Οι ενεργειακοί πόροι της Κύπρου και τα νέα δεδοµένα στην Ανατολική Μεσόγειο»

ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Οι ενεργειακοί πόροι της Κύπρου και τα νέα δεδοµένα στην Ανατολική Μεσόγειο» ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Οι ενεργειακοί πόροι της Κύπρου και τα νέα δεδοµένα στην Ανατολική Μεσόγειο» 26 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ κ. ΗΜΗΤΡΗ ΣΥΛΛΟΥΡΗ 1 Αγαπητή κυρία Υπουργέ Αγαπητοί φίλοι

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Διακήρυξη των Δικαιωμάτων και Ευθυνών των Εθελοντών Συμμετέχω Διαμορφώνω Συμμετέχω Έχω ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 1 Σκοπός. Άρθρο 2 Ερμηνεία

Άρθρο 1 Σκοπός. Άρθρο 2 Ερμηνεία BGBl. III - Ausgegeben am 15. Juni 2015 - Nr. 78 1 von 10 ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΜΕΤΑΞΥ ΤΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΚΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΑΥΣΤΡΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΜΟΙΒΑΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΔΙΑΒΑΘΜΙΣΜΕΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθηµα τεκµηρίωσης και δεν δεσµεύει τα κοινοτικά όργανα

Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθηµα τεκµηρίωσης και δεν δεσµεύει τα κοινοτικά όργανα 1997R2027 EL 30.05.2002 001.001 1 Το έγγραφο αυτό συνιστά βοήθηµα τεκµηρίωσης και δεν δεσµεύει τα κοινοτικά όργανα B M1 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (EΚ) αριθ. 2027/97 ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 9ης Οκτωβρίου 1997 για την ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Το πρώτο πλοίο του στόλου µας που σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε εδικά για την Greenpeace.

Το πρώτο πλοίο του στόλου µας που σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε εδικά για την Greenpeace. Rainbow Warrior III Το πρώτο πλοίο του στόλου µας που σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε εδικά για την Greenpeace. Αυτό σηµαίνει ότι το Rainbow Warrior δεν είναι µόνο ένα από τα πιο φιλικά προς το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2014-2019 Έγγραφο συνόδου 11.2.2015 B8-0000/2015 ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ εν συνεχεία της ερώτησης για προφορική απάντηση B8-000/2015 σύμφωνα με το άρθρο 128, παράγραφος 5, του

Διαβάστε περισσότερα

INCOFRUIT - (HELLAS)

INCOFRUIT - (HELLAS) Αριθ. Πρωτ. 251/ Σελ 1 Αθήνα 16.4,2008 1 Προς ΟΛΑ ΤΑ ΜΕΛΗ Κε Συνάδελφε Θέµα: Ενηµερωτικό δελτίο για την αγορά αγροτικών προϊόντων στη Γερµανία Παραθέτουµε συνηµµένα το πρώτο ενηµερωτικό δελτίο µε ειδήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-...

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΙΑΝΟΜΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ ΜΕ ΑΡΙΘΜΟ ΔΔ-... ΕΡΓΟ: «Πιλοτικό Σύστηµα Τηλεµέτρησης και ιαχείρισης της Ζήτησης Παροχών Ηλεκτρικής Ενέργειας Οικιακών

Διαβάστε περισσότερα

Ναυτικό Δίκαιο Ευθύνη του θαλάσσιου μεταφορέα στη Διεθνή και εθνική μεταφορά 1974) Καπετάνος Βασίλης Κυριαζή Ηλιάννα Κυριαζής Δημήτρης

Ναυτικό Δίκαιο Ευθύνη του θαλάσσιου μεταφορέα στη Διεθνή και εθνική μεταφορά 1974) Καπετάνος Βασίλης Κυριαζή Ηλιάννα Κυριαζής Δημήτρης Ναυτικό Δίκαιο Ευθύνη του θαλάσσιου μεταφορέα στη Διεθνή και εθνική μεταφορά προσώπων(δ.σ.αθηνών 1974) Καπετάνος Βασίλης Κυριαζή Ηλιάννα Κυριαζής Δημήτρης ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1)Ιστορική αναδρομή : -αφορμή ατύχημα

Διαβάστε περισσότερα

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου

Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου 1 Η στρατηγική πολύ µικρής κρατικής δύναµης: Η περίπτωση της Κύπρου Στο διεθνές σύστηµα δεν υπάρχουν µόνο οι µεγάλες δυνάµεις αλλά επίσης υπάρχουν µεσαίες, µικρές ή και πολύ µικρές δυνάµεις. Βέβαια η διαµόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ενότητα 10: Αντιαποικιοκρατικά Κινήματα και Αραβικός Εθνικισμός Δημήτριος Σταματόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α1 Να δώσετε το περιεχόµενο των ακόλουθων όρων: α. Εξαρχία β. Σοβιέτ γ. όγµα Τρούµαν Μονάδες 15 ΘΕΜΑ Α2 Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Ναυτικός Όμιλος Καβάλας

Ναυτικός Όμιλος Καβάλας Ναυτικός Όμιλος Καβάλας Τμήμα Ιστιοπλοΐας Ανοικτής Θαλάσσης ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ Φθινοπωρινό Κύπελλο Ν.Ο.Κ. 2015 1. ΟΡΓΑΝΩΤΗΣ ΟΜΙΛΟΣ Ο Ναυτικός Όμιλος Καβάλας προκηρύσσει το Φθινοπωρινό Κύπελλο Ν.Ο.Κ. 2015. 2. ΤΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για τον μήνα Ιούλιο 2012 - Πηγή Eurostat - ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για

Διαβάστε περισσότερα

Απάντηση. Γερμανική Ομοσπονδιακή Βουλή Ομοσπονδιακό Έντυπο 18/451. 18η κοινοβουλευτική περίοδος 06/02/2014

Απάντηση. Γερμανική Ομοσπονδιακή Βουλή Ομοσπονδιακό Έντυπο 18/451. 18η κοινοβουλευτική περίοδος 06/02/2014 Γερμανική Ομοσπονδιακή Βουλή Ομοσπονδιακό Έντυπο 18/451 18η κοινοβουλευτική περίοδος 06/02/2014 Απάντηση της Ομοσπονδιακής Κυβέρνησης στην Μικρή Επερώτηση των βουλευτών Ulla Jelpke, Jan Korte, Sevim Dağdelen

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

Βραβείο Πρωτοποριακής Δημιουργίας Γιάννος Κρανιδιώτης,

Βραβείο Πρωτοποριακής Δημιουργίας Γιάννος Κρανιδιώτης, Βραβείο Πρωτοποριακής Δημιουργίας Γιάννος Κρανιδιώτης, Εκδήλωση απονομής του Βραβείου για το 2014 στην Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και στο Γραφείο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην Κύπρο Ομιλία:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ 2009 ΔΗΛΩΣΗ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΤΟ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ

ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ 2009 ΔΗΛΩΣΗ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΤΟ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ 2009 ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ 2009 ΑΡΧΗ 1: Οι επιχειρήσεις οφείλουν να υποστηρίζουν και να σέβονται την προστασία των διεθνώς διακηρυγμένων ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Επιδιώκουμε συστηματικά την αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

να αντικατασταθεί με τον νεαρό Richard Starkey, ο οποίος έγινε γνωστός ως Ringo Starr.

να αντικατασταθεί με τον νεαρό Richard Starkey, ο οποίος έγινε γνωστός ως Ringo Starr. Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥΣ Καμία μπάντα δεν επηρέασε ποτέ την ποπ κουλτούρα όπως οι Beatles. Για πολλούς, η μουσική τους ήταν ένα από τα καλύτερα πράγματα που συνέβησαν τον 20 ο αιώνα. Ενσάρκωναν απόλυτα το στυλ των

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών 29.6.2011 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ για την εφαρμογή της οδηγίας 2005/36/ΕΚ σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Όροι Παροχής Υπηρεσιών Εφαρμογών Ογκομέτρησης Δεξαμενών

Όροι Παροχής Υπηρεσιών Εφαρμογών Ογκομέτρησης Δεξαμενών Όροι Παροχής Υπηρεσιών Εφαρμογών Ογκομέτρησης Δεξαμενών Τελευταία ενημέρωση: 06/06/2014 Οι υπηρεσίες που σας παρέχει η Εφαρμογή Ογκομέτρησης Δεξαμενών ( ΕΟΔ ) υπόκεινται στους ακόλουθους Όρους Παροχής

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Λιµενικής Εγκατάστασης Θέµατα Αξιολόγηση Ασφάλειας Λιµενικών Εγκαταστάσεων

Ασφάλεια Λιµενικής Εγκατάστασης Θέµατα Αξιολόγηση Ασφάλειας Λιµενικών Εγκαταστάσεων Στοιχείο # "ISPS Μέρος/ Ενότητα Αναφοράς" Ασφάλεια Λιµενικής Εγκατάστασης Θέµατα Αξιολόγηση Ασφάλειας Λιµενικών Εγκαταστάσεων ΜΕΡΟΣ Α - ISPS ΝΑΙ ΟΧΙ Σχετικά Έγγραφα Παρατηρήσεις Ασφάλεια Λιµενικής Εγκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για το μήνα Φεβρουάριο 2012 - Πηγή Eurostat -

ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (27), με χώρες εκτός αυτής, για το μήνα Φεβρουάριο 2012 - Πηγή Eurostat - ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ Τετάρτη, 18 Απριλίου ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟΥ & ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΕΤΡΑΚΗ 16 Τ.Κ. 105 63 - ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ: 210.32.59.198 FAX: 210.32.59.229 ΘΕΜΑ: Εκτίμηση του εμπορικού ισοζυγίου

Διαβάστε περισσότερα

Η συνύπαρξη βιολογικών με συμβατικούς αμπελώνες θα επιτρέπεται αρκεί να υπάρχει επαρκής διαχωρισμός των δύο.

Η συνύπαρξη βιολογικών με συμβατικούς αμπελώνες θα επιτρέπεται αρκεί να υπάρχει επαρκής διαχωρισμός των δύο. Αθήνα, 3 Ιουλίου 2015 1. ΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΚΡΑΣΙ Συμφωνία στο πλαίσιο του Συμβουλίου Υπουργών: Στις 16 Ιουνίου το Συμβούλιο Υπουργών κατέληξε σε συμφωνία σχετικά με κείμενο του νέου κανονισμού για τους βιολογικούς

Διαβάστε περισσότερα

Η Οδηγία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στον τομέα των ηλεκτρονικών

Η Οδηγία για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στον τομέα των ηλεκτρονικών ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ «ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ» Το Συμβούλιο της Ευρώπης το 1995 εξέδωσε Σύσταση για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στον τομέα των τηλεπικοινωνιών,

Διαβάστε περισσότερα

GLOBALGAP (EUREPGAP)

GLOBALGAP (EUREPGAP) GLOBALGAP (EUREPGAP) Το Διεθνές Σχήμα Πιστοποίησης Κώδικας Ορθής Γεωργικής Πρακτικής GLOBALGAP, λειτουργεί ως αντικειμενικό εργαλείο αξιολόγησης του βαθμού συμμόρφωσης με τις σχετικές απαιτήσεις για όλες

Διαβάστε περισσότερα

Λιμάνι Πατρών: Ολοκληρωμένος πολυτροπικός διάδρομος στο Διευρωπαϊκό Δίκτυο Μεταφορών

Λιμάνι Πατρών: Ολοκληρωμένος πολυτροπικός διάδρομος στο Διευρωπαϊκό Δίκτυο Μεταφορών Λιμάνι Πατρών: Ολοκληρωμένος πολυτροπικός διάδρομος στο Διευρωπαϊκό Δίκτυο Μεταφορών Το λιμάνι της Πάτρας από τον 11 ο π.χ. αιώνα έχει συνδεθεί με την ιστορική ανάπτυξη της Πάτρας και της ευρύτερης περιφέρειας.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Αναφορών 28.11.2014 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Θέμα: Αναφορά 0824/2008, του Kroum Kroumov, βουλγαρικής ιθαγένειας, η οποία συνοδεύεται από 16 υπογραφές, σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα