Ο ρόλος των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης στην καρωτιδική στένωση σε διαβητικούς ασθενείς τύπου 2

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο ρόλος των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης στην καρωτιδική στένωση σε διαβητικούς ασθενείς τύπου 2"

Transcript

1 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ORIGINAL PAPER ÁÑ ÅÉÁ ÅËËÇÍÉÊÇÓ ÉÁÔÑÉÊÇÓ 2010, 27(4): Ο ρόλος των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης στην καρωτιδική στένωση σε διαβητικούς ασθενείς τύπου 2 ΣΚΟΠΟΣ Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) αποτελεί ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου εμφάνισης επεισοδίων αρτηριακής θρόμβωσης. Επιπλέον, οι διαβητικοί ασθενείς παρουσιάζουν αυξημένη καρωτιδική στένωση και ιδιαίτερη αύξηση του πάχους του μέσου χιτώνα αυτών των αρτηριών. Οι μεταλλάξεις Leiden (FVL) και G202210A της προθρομβίνης (FIIG20210A) ευθύνονται για επεισόδια φλεβικής κυρίως, αλλά και αρτηριακής θρόμβωσης σε ορισμένες περιπτώσεις. Σε κάποιες εργασίες, οι φορείς των ανωτέρω μεταλλάξεων εμφάνιζαν αυξημένη καρωτιδική στένωση σε σχέση με άτομα που έφεραν το φυσιολογικό γονότυπο. Αναζητήθηκε ο ρόλος των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης στην καρωτιδική στένωση και στην πάχυνση του μέσου χιτώνα σε ασθενείς με ΣΔ τύπου 2. ΥΛΙΚΟ-ΜΕΘΟΔΟΣ Τριακόσια εξήντα δύο ασθενείς με ΣΔ τύπου 2 από τα διαβητολογικά ιατρεία του Γενικού Νοσοκομείου Κιλκίς και της Α Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ ελέγχθηκαν για την ύπαρξη των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης με τη μέθοδο της αλυσιδωτής αντίδρασης πολυμεράσης (PCR) (145 άνδρες και 217 γυναίκες, μέσης ηλικίας 65,8±10 ετών). Ακολούθησε υπερηχοτομογραφικός έλεγχος με triplex των καρωτίδων σε 55 από τα άτομα της μελέτης και, συγκεκριμένα, σε 20 άτομα με το φυσιολογικό γονότυπο, σε 10 άτομα φορείς της μετάλλαξης G20210A της προθρομβίνης, σε 23 άτομα φορείς της μετάλλαξης του παράγοντα V Leiden και σε 2 άτομα φορείς και των δύο μεταλλάξεων. Όλοι αυτοί οι ασθενείς στους οποίους έγινε υπερηχοτομογραφικός έλεγχος είχαν παρόμοιους παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακά επεισόδια. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Έξι άτομα (50%) φορείς της μετάλλαξης G20210A της προθρομβίνης (p=0,258), 6 άτομα (24%) φορείς της μετάλλαξης Leiden (p=0,651) και 6 άτομα (30%) με φυσιολογικό γονότυπο είχαν αυξημένη αθηρωμάτωση στις καρωτίδες, ενώ 6 άτομα (50%) φορείς της μετάλλαξης G20210A της προθρομβίνης, 19 άτομα (76%) φορείς της μετάλλαξης Leiden και 14 άτομα (70%) με φυσιολογικό γονότυπο δεν παρουσίαζαν αυξημένη αθηρωμάτωση στις καρωτίδες αρτηρίες. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η καρωτιδική στένωση και η πάχυνση του μέσου χιτώνα των ίδιων αρτηριών δεν επηρεάζεται από την ύπαρξη των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης στο συγκεκριμένο δείγμα των διαβητικών ασθενών τύπου 2 της παρούσας μελέτης. Copyright Athens Medical Society ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE: ISSN ARCHIVES OF HELLENIC MEDICINE 2010, 27(4): Θ. Φρεγγίδης, 1 A. Θεοδωρίδης, 2 A. Λαμπρόπουλος Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Γενικό Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης ΑΧΕΠΑ, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη 2 Γενικό Νομαρχιακό Νοσοκομείο Κιλκίς, Κιλκίς 3 Εργαστήριο Βιολογίας-Γενετικής, Τμήμα Βιολογικών Επιστημών και Προληπτικής Ιατρικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη The impact of factor V Leiden and G20210A prothrombin mutations on carotid stenosis in type 2 diabetes mellitus Λέξεις ευρετηρίου G20210A προθρομβίνη Θρομβοφιλία Καρωτιδική στένωση Leiden Σακχαρώδης διαβήτης Abstract at the end of the article Υποβλήθηκε Εγκρίθηκε Σε πολλές μελέτες, η πάχυνση του μέσου χιτώνα των καρωτίδων σχετίζεται με την παρουσία περιφερικής αρτηριακής νόσου, στεφανιαίας νόσου, ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου και αυξημένης πιθανότητας θανάτου τα επόμενα χρόνια. 1 6 Ανεξάρτητους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση καρωτιδικής στένωσης αποτελούν η LDL-χοληστερόλη, η αρτηριακή υπέρταση, το κάπνισμα, ο σακχαρώδης διαβήτης και η ηλικία, ενώ προστατευτικό ρόλο φαίνεται να διαδραματίζει η HDL-χοληστερόλη. Ο σακχαρώδης διαβήτης (ΣΔ) σχετίζεται άμεσα με την παρουσία μέτριων έως μεγάλων αθηρωματικών πλακών στις καρωτίδες. 7 Επιπλέον, οι διαβητικοί έχουν τρεις φορές μεγαλύτερο κίνδυνο ανάπτυξης καρωτιδικής στένωσης σε σύγκριση με το γενικό μη διαβητικό πληθυσμό. 8 10

2 644 Θ. Φρεγγίδης και συν Η πήξη του αίματος είναι ένα πολύπλοκο βιολογικό φαινόμενο όπου συμμετέχουν αρκετές ουσίες, οι οποίες διακρίνονται σε δύο κυρίως κατηγορίες: Στους παράγοντες πήξης, που συμβάλλουν στην πήξη του αίματος, και στους αναστολείς της πήξης, που την αναστέλλουν. 11 Η παθολογική κατάσταση κατά την οποία ο οργανισμός εμφανίζει αυξημένη πηκτικότητα του αίματος και εκδηλώνεται με υποτροπιάζουσες φλεβικές ή αρτηριακές θρομβώσεις, που συνοδεύονται ή όχι από πνευμονικές εμβολές, ονομάζεται θρομβοφιλία. Ένα από τα κληρονομικά αίτια αυξημένου σχηματισμού θρόμβων είναι οι μεταλλάξεις του παράγοντα της πήξης V (Leiden) με ή χωρίς αντίσταση στην ενεργοποιημένη πρωτεΐνη C (ΑPCR), καθώς και του παράγοντα ΙΙ G20210A της προθρομβίνης. Η διάγνωση των μεταλλάξεων σε ετεροζυγωτία ή ομοζυγωτία διενεργείται με τη βοήθεια της αλυσιδωτής αντίδρασης της πολυμεράσης (PCR). Η ενεργοποιημένη πρωτεΐνη C ανήκει στο αντιπηκτικό σύστημα του οργανισμού, σκοπός του οποίου είναι η διακοπή της ανεξέλεγκτης αύξησης της πηκτικότητας του αίματος. Η συγκεκριμένη δράση της ανωτέρω πρωτεΐνης εξασκείται μέσω αδρανοποίησης της ενεργού μορφής των παραγόντων πήξης V και VIII. Σε παρουσία του παράγοντα Leiden παρατηρείται αντίσταση στην αδρανοποίηση της ενεργού μορφής του παράγοντα V, δηλαδή ο παράγοντας V απενεργοποιείται δυσκολότερα και σε μεγαλύτερο χρόνο, γεγονός που οδηγεί σε αύξηση της πηκτικότητας του αίματος και σε θρομβοφιλική κατάσταση. Ποσοστό >95% των ατόμων με αντίσταση στην πρωτεΐνη C παρουσιάζουν μετάλλαξη του παράγοντα πήξης V Leiden, η οποία ανακαλύφθηκε το Η μετάλλαξη αυτή οφείλεται σε αντικατάσταση της γουανίνης από αδενίνη στο νουκλεοτίδιο 1691 στο F5 γονίδιο, με αποτέλεσμα κατά τη διάρκεια της μετάφρασης του DNA να παράγεται αργινίνη αντί του γλουταμινικού οξέος στη θέση 506. Απότοκος της ανωτέρω αλλαγής είναι η μεταβολή της τρισδιάστατης διαμόρφωσης του παράγοντα V και η αδυναμία της πρωτεΐνης C να συνδεθεί με αυτόν και να τον απενεργοποιήσει. Οι ετεροζυγώτες της μετάλλαξης παρουσιάζουν 4 8 φορές και οι ομοζυγώτες 80 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο εν τω βάθει φλεβικής θρόμβωσης σε σύγκριση με τα άτομα που φέρουν το φυσιολογικό γονότυπο. 12 Η δεύτερη σε συχνότητα κληρονομήσιμη αιτία φλεβικής θρόμβωσης είναι η μετάλλαξη στο γονίδιο της προθρομβίνης, η οποία ανακαλύφθηκε το 1996 από τον Poort. Η συγκεκριμένη γονιδιακή διαταραχή είναι συχνότερη στην καυκάσια φυλή (0,7 4%) και οφείλεται σε αντικατάσταση της γουανίνης από την αδενίνη στη θέση του γονιδίου της προθρομβίνης, με αποτέλεσμα την αύξηση κατά 30% των επιπέδων στο πλάσμα της προθρομβίνης (είναι γνωστό ότι τα αυξημένα επίπεδα προθρομβίνης συνδέονται με θρομβοφιλία). Σε παρουσία της συγκεκριμένης μετάλλαξης ο κίνδυνος θρόμβωσης αυξάνει κατά 3 6 φορές σε σχέση με το γενικό πληθυσμό. 13 Ο ρόλος των ανωτέρω μεταλλάξεων στην καρωτιδική στένωση και κατ επέκταση στην αθηρωματική διαδικασία δεν έχει ακόμα διευκρινιστεί πλήρως και οι διάφορες μελέτες έχουν καταλήξει σε αντιφατικά αποτελέσματα. Ορισμένοι ερευνητές προτείνουν ότι διάφοροι θρομβοφιλικοί παράγοντες, όπως η μετάλλαξη Leiden και η μετάλλαξη G20210A της προθρομβίνης, παρατηρούνται με αυξημένη συχνότητα σε άτομα με σημαντική καρωτιδική στένωση Αντίθετα, άλλοι ερευνητές καταλήγουν σε ακριβώς αντίθετα συμπεράσματα και υποστηρίζουν ότι ο ρόλος των συγκεκριμένων μεταλλάξεων στην καρωτιδική στένωση δεν είναι σημαντικός. 17,18 Σε ορισμένες εργασίες βρέθηκε ότι η συμβολή των ανωτέρω μεταλλάξεων στην εκδήλωση εμφράγματος του μυοκαρδίου και ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου είναι μικρή, ενώ σε κάποιες άλλες ότι είναι σημαντική και κυρίως σε άτομα μικρότερων ηλικιών Σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν ο έλεγχος των κοινών καρωτίδων και της αρχικής μοίρας των έσω και των έξω καρωτίδων διαβητικών ασθενών που έφεραν τη μία ή την άλλη ή και τις δύο μεταλλάξεις για ενδεχόμενη ύπαρξη αθηρωματικών πλακών και η σύγκριση με το πάχος των καρωτίδων διαβητικών ασθενών παρόμοιας ηλικίας, διάρκειας ΣΔ, και με ίδιους παράγοντες αγγειακής νόσου, χωρίς όμως την παρουσία κάποιας από τις μελετούμενες μεταλλάξεις. ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ Το υλικό της παρούσας μελέτης αποτέλεσαν άτομα που έπασχαν από ΣΔ τύπου 2 (n=362). Από τους 362 ασθενείς που μελετήθηκαν, οι 127 προέρχονταν από το Διαβητολογικό Ιατρείο της Α Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ της Θεσσαλονίκης και οι 235 από το Διαβητολογικό Ιατρείο της Παθολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου Κιλκίς. Συνολικά, συμμετείχαν 145 άνδρες και 217 γυναίκες, με μέση ηλικία 65,8±10 έτη. Οι ασθενείς, επειδή ήταν ηλικίας >45 ετών, ελάμβαναν αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτασίνης (α-μεα) ή αποκλειστή των υποδοχέων της αγγειοτασίνης ΙΙ και ασπιρίνη 100 mg (όσοι παρουσίαζαν δυσανεξία στην ασπιρίνη ελάμβαναν κλοπιδογρέλη), σύμφωνα με τις συστάσεις της Αμερικανικής Διαβητολογικής Εταιρείας, ενώ στατίνες ελάμβαναν όσοι είχαν τιμές LDL >100 mg/dl. Οι μεταλλάξεις Leiden και G20210A της προθρομβίνης εντοπίστηκαν με τη μέθοδο της αλυσιδωτής αντίδρασης της πολυμε-

3 FV-L, FII-G20210A, στένωση καρωτίδων στο ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ράσης (PCR) σε όλους τους διαβητικούς τύπου 2. Αποκλείστηκαν οι διαβητικοί τύπου 1 καθώς και οι ασθενείς που είχαν 1ου και 2ου βαθμού συγγένεια μεταξύ τους, λόγω του κινδύνου λανθασμένων αποτελεσμάτων στην καταγραφή των συχνοτήτων των μελετούμενων μεταλλάξεων και, τελικά, κατάληξης σε εσφαλμένα συμπεράσματα. Ακολούθησε υπερηχοτομογραφικός έλεγχος με triplex των καρωτίδων (κοινών, έξω και έσω) και των σπονδυλικών αρτηριών και μετρήθηκε, όπου ήταν εφικτό, το πάχος του έσω-μέσου χιτώνα, το φάσμα ροής και οι ταχύτητες ροής των αρτηριών. Επιπλέον, αναζητήθηκε η ύπαρξη αθηρωματικών πλακών και υπολογίστηκε, όπου ήταν δυνατόν, ο βαθμός στένωσης στις καρωτίδες. Ελέγχθηκαν 55 άτομα από το μελετούμενο δείγμα διαβητικών ασθενών τύπου 2 και, συγκεκριμένα, 20 άτομα με το φυσιολογικό γονότυπο, 10 άτομα φορείς της μετάλλαξης G20210A της προθρομβίνης, 23 άτομα φορείς της μετάλλαξης του παράγοντα V Leiden και 2 άτομα φορείς και των δύο μεταλλάξεων. Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι τόσο τα άτομα φορείς των μεταλλάξεων όσο και τα άτομα που έφεραν το φυσιολογικό γονότυπο και ελέγχθηκαν με triplex είχαν ίδια κατανομή στο φύλο, ίδια περίπου ηλικία, διάρκεια ΣΔ, περίμετρο μέσης/ισχίων και δείκτη μάζας σώματος, παρόμοιο λιπιδαιμικό προφίλ, παρόμοιες τιμές γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης και αρτηριακής πίεσης και παρόμοιες συνήθειες (π.χ. κάπνισμα) (πίν. 1). Μετά από έλεγχο του πάχους του έσω-μέσου χιτώνα των καρωτίδων, του βαθμού στένωσης και της έκτασης των αθηρωματικών πλακών οι ανωτέρω ασθενείς χωρίστηκαν σε δύο κατηγορίες. Στην πρώτη ομάδα περιλαμβάνονταν τα άτομα με «φυσιολογική» αθηρωματική διαδικασία και στη δεύτερη ομάδα τα άτομα με αυξημένη αθηρωματική εξεργασία. Φυσιολογικό θεωρήθηκε το πάχος του μέσου χιτώνα των καρωτίδων όταν κυμαινόταν από 0,7 1,1 mm, ενώ «φυσιολογική» θεωρήθηκε η αθηρωμάτωση όταν ο αυλός των αρτηριών παρουσίαζε στένωση <50%. Ο καθορισμός του βαθμού στένωσης των καρωτίδων έγινε με βάση τα κριτήρια της μελέτης ΝASCET. 30 Σύμφωνα με την τελευταία, στενώσεις <50% θεωρούνται μικρού ή ενδιάμεσου βαθμού και στην περίπτωση αυτή η χειρουργική αντιμετώπισή τους μπορεί να είναι επιβλαβής. Σε μεγαλύτερης έκτασης στενώσεις (>50%) μπορεί να τεθεί θέμα καρωτιδικής ενδαρτηρεκτομής. 31 Η στατιστική ανάλυση έγινε με το πρόγραμμα SPSS 14.0 με τη μέθοδο x 2. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Από τους 362 διαβητικούς ασθενείς τύπου 2 που μελετήθηκαν, 34 ήταν φορείς της μετάλλαξης Leiden σε ετεροζυγωτία, 20 ήταν φορείς της μετάλλαξης G20210A της προθρομβίνης σε ετεροζυγωτία και 2 ήταν φορείς και των δύο μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης σε ετεροζυγωτία. Έτσι, η μετάλλαξη Leiden ήταν παρούσα σε 36 συνολικά ασθενείς (36/362, ποσοστό 9,94%) και η μετάλλαξη G20210A της προθρομβίνης σε 22 ασθενείς (22/362, ποσοστό 6,07%). Από τους 22 διαβητικούς ασθενείς φορείς της μετάλλαξης G20210A της προθρομβίνης, 12 υποβλήθηκαν σε υπερηχοτομογραφικό έλεγχο με triplex των καρωτίδων και από αυτούς 6 παρουσίαζαν «φυσιολογικό» βαθμό αθηρωμάτωσης στις καρωτίδες αρτηρίες σε σχέση με την ηλικία τους και 6 αυξημένη αρτηριοσκλήρυνση (ποσοστό 50%). Από τους 36 διαβητικούς ασθενείς φορείς της μετάλλαξης Leiden, 25 υποβλήθηκαν σε triplex καρωτίδων και από αυτούς 19 παρουσίαζαν «φυσιολογικό» για την Πίνακας 1. Ηλικία, διάρκεια σακχαρώδους διαβήτη (ΣΔ), φύλο, δείκτης μάζας σώματος (ΒΜΙ), λόγος περιμέτρου μέσης/ισχίων, τιμές λιπιδίων, HbA1c, παρουσία αρτηριακής υπέρτασης και καπνισματικής συνήθειας στις ομάδες διαβητικών φορέων της μετάλλαξης Leiden, διαβητικών φορέων της μετάλλαξης G20210A της προθρομβίνης και διαβητικών με το φυσιολογικό γονότυπο. Ομάδα ασθενών με μετάλλαξη G20210A (n=12) Ομάδα ασθενών με μετάλλαξη Leiden (n=25) Ομάδα ελέγχου με φυσιολογικό γονότυπο (n=20) p (Leiden) p (G20210A) Χοληστερόλη (mg/dl) 212±5 217±7 209±5 0,89 0,44 LDL (mg/dl) 149±5 135±8 125±3 0,95 0,75 HDL (mg/dl) 48±10 50±9 53±8 0,65 0,23 Τριγλυκερίδια (mg/dl) 170±70 150±50 160±60 0,91 0,32 HbA1c (%) 7,42±2 7,77±1,5 7,30±1,7 0,29 0,31 Ηλικία (έτη) 64,5±9 63±7 61,8±5 0,39 0,23 Διάρκεια ΣΔ (έτη) 10,1±9 10,8±8 10,2±7,5 0,16 0,25 ΒΜΙ (mg/kg 2 ) 31,5±5 30,4±5 31±4 0,34 0,25 Λόγος περιμέτρου μέσης-ισχίων 0,97±0,06 0,91±0,1 0,94±0,04 0,31 0,25 Υπέρταση (%) 66 70,5 72,2 0,40 0,35 Κάπνισμα (άτομα) ,61 0,55 Φύλο (άνδρας/γυναίκα) 6/6 13/12 12/8 0,59 0,58

4 646 Θ. Φρεγγίδης και συν ηλικία τους βαθμό αθηρωμάτωσης των καρωτίδων και 6 αυξημένο (ποσοστό 24%). Από τους διαβητικούς που έφεραν το φυσιολογικό γονότυπο, 20 υποβλήθηκαν σε triplex καρωτίδων και από αυτούς 14 δεν παρουσίαζαν μεγάλη έκταση αρτηριοσκλήρυνσης, ενώ 6 είχαν υψηλό για την ηλικία τους βαθμό αθηρωμάτωσης (ποσοστό 30%) (πίν. 2). ΣΥΖΗΤΗΣΗ Η συγκεκριμένη μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι διαβητικοί φορείς των θρομβοφιλικών μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης δεν εμφανίζουν αυξημένη πάχυνση του μέσου χιτώνα των καρωτίδων και αυξημένη καρωτιδική στένωση σε σχέση με διαβητικούς τύπου 2 που φέρουν το φυσιολογικό γονότυπο. Σε παρόμοιο συμπέρασμα κατέληξαν και άλλες εργασίες, 17,18 ενώ, αντίθετα, σε άλλες μελέτες διαπιστώθηκε ότι οι θρομβοφιλικές αυτές διαταραχές ίσως να συμβάλλουν στην καρωτιδική στένωση και στην πάχυνση του μέσου χιτώνα των καρωτίδων Η στένωση και η πάχυνση του μέσου χιτώνα των αρτηριών, όπως προαναφέρθηκε, συνδέεται στενά με την εμφάνιση ισχαιμικών επεισοδίων (έμφραγμα μυοκαρδίου, ισχαιμικό αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, περιφερική αρτηριακή νόσο). Σε ορισμένες εργασίες έχει διαπιστωθεί ότι οι ανωτέρω μεταλλάξεις συμμετέχουν στην εμφάνιση αρτηριακών θρομβωτικών επεισοδίων, ιδιαίτερα σε συγκεκριμένες πληθυσμιακές ομάδες (παιδιά, νέοι ασθενείς ακόμη και χωρίς την παρουσία παραδοσιακών παραγόντων κινδύνου για αρτηριακή θρόμβωση, γυναίκες καπνίστριες ηλικίας <50 ετών) Πίνακας 2. Σύγκριση της συχνότητας της αθηρωμάτωσης των καρωτίδων μεταξύ φορέων των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης και ατόμων με φυσιολογικό γονότυπο. FIIG20210A «Φυσιολογική» αθηρωμάτωση Παθολογική αθηρωμάτωση Τιμή p Ναι 6 (50%) 6 (50%) 0,258 Όχι 14 (70%) 6 (30%) Leiden Ναι 19 (76%) 6 (24%) 0,651 Όχι 14 (70%) 6 (30%) Στην ελληνική και τη διεθνή βιβλιογραφία δεν έχει διεξαχθεί μελέτη που να ελέγχει την επίδραση των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης στην καρωτιδική στένωση στην ομάδα μόνο των διαβητικών ασθενών τύπου 2. Είναι γνωστό ότι οι βλάβες στο αγγειακό δίκτυο των διαβητικών είναι ιδιαίτερα διάχυτες και περισσότερο εκτεταμένες σε σχέση με μη διαβητικά άτομα, οπότε έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον να διερευνηθεί η επίδραση αυτών των θρομβοφιλικών μεταλλάξεων στο ήδη επιβαρυμένο αρτηριακό δίκτυο των διαβητικών ασθενών τύπου 2. Απαραίτητη προϋπόθεση προκειμένου να διαπιστωθεί ο ρόλος των μεταλλάξεων στην καρωτιδική στένωση είναι η εξομοίωση των υπό μελέτη διαβητικών ασθενών ως προς τους λοιπούς γνωστούς παράγοντες κινδύνου εμφάνισης καρωτιδικής στένωσης, κάτι που δεν έγινε σε προγενέστερες μελέτες. Πράγματι, στην παρούσα μελέτη η ομάδα των διαβητικών φορέων των μεταλλάξεων παρουσίαζε ίδια κατανομή στο φύλο, ίδια περίπου ηλικία, διάρκεια διαβήτη, περίμετρο μέσης/ισχίων και δείκτη μάζας σώματος, παρόμοιο λιπιδαιμικό προφίλ, παρόμοιες τιμές γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης και αρτηριακής πίεσης και παρόμοιες συνήθειες (κάπνισμα) με την ομάδα ελέγχου των διαβητικών που έφεραν το φυσιολογικό γονότυπο. Αυτός ήταν και ο λόγος του περιορισμένου αριθμού των ατόμων της ομάδας ελέγχου, επειδή τα άτομα αυτά έπρεπε να έχουν παρόμοιους παράγοντες κινδύνου αθηρωμάτωσης με την ομάδα των διαβητικών φορέων των μεταλλάξεων. Η αθηρωμάτωση χαρακτηρίζεται από μια σταδιακή μείωση του αυλού των αρτηριών με την πάροδο των ετών. Εντοπίζεται κυρίως στις στεφανιαίες αρτηρίες, στην αορτή, στις καρωτίδες, στις λαγόνιες και στις μηριαίες αρτηρίες. Θεωρείται αποτέλεσμα αλληλεπίδρασης μεταξύ γνωστών και άγνωστων προς το παρόν γενετικών παραγόντων και παραγόντων του περιβάλλοντος, η οποία καταλήγει στο σχηματισμό της αθηρωματικής πλάκας, μετά τη ρήξη της οποίας μπορεί να συμβεί αρτηριακή θρόμβωση με τη μορφή του ισχαιμικού αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου, του εμφράγματος του μυοκαρδίου ή της οξείας ισχαιμίας των κάτω άκρων. Όπως προαναφέρθηκε, η στένωση των καρωτίδων συνδέεται στενά με τον κίνδυνο εμφάνισης ισχαιμικού επεισοδίου. Σκοπός της παρούσας εργασίας ήταν να διερευνηθεί αν οι μεταλλάξεις Leiden και G20210A της προθρομβίνης επιταχύνουν την αθηρωματική διαδικασία στις καρωτίδες και κατ επέκταση στο αρτηριακό δίκτυο και οδηγούν στη δημιουργία ακόμη πιο εκτεταμένων αθηρωματικών πλακών. Από τα αποτελέσματα της μελέτης δεν προέκυψε ότι οι θρομβοφιλικές αυτές μεταλλάξεις συμβάλλουν στην ανάπτυξη περισσότερο εκτεταμένων αθηρωματικών βλαβών στις καρωτίδες αρτηρίες στο συγκεκριμένο δείγμα διαβητικών ασθενών τύπου 2. Οι ανωτέρω μεταλλάξεις ενδέχεται να συμμετέχουν στην εμφάνιση ισχαιμικών επεισοδίων με άγνωστο παθοφυσιολογικό μηχανισμό, αφού νέα άτομα φορείς των μεταλλάξεων Leiden ή G20210A της προθρομβίνης που υπέστησαν έμφραγμα του μυοκαρδίου βρέθηκε να έχουν

5 FV-L, FII-G20210A, στένωση καρωτίδων στο ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ φυσιολογική στεφανιογραφία Παρομοίως, με άγνωστο παθοφυσιολογικό μηχανισμό φαίνεται να εμφάνισαν ισχαιμικό αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο νέα άτομα φορείς των θρομβοφιλικών μεταλλάξεων χωρίς παράγοντες κινδύνου για αθηρωμάτωση. 24,30,34 37 Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο επιβάλλεται ο έλεγχος ύπαρξης θρομβοφιλικών μεταλλάξεων σε νέα άτομα που παρουσίασαν ισχαιμικά αγγειακά επεισόδια. Απαιτείται η διεξαγωγή περαιτέρω ερευνών και με μεγαλύτερο αριθμό ασθενών, ώστε να αποσαφηνιστεί καλύτερα ο ρόλος των μεταλλάξεων Leiden και G20210A της προθρομβίνης στην πάχυνση του μέσου χιτώνα των καρωτίδων και κατ επέκταση στην αθηρωματική διαδικασία και στην εμφάνιση αρτηριακών θρομβώσεων στους διαβητικούς ασθενείς τύπου 2. ABSTRACT The impact of factor V Leiden and G20210A prothrombin mutations on carotid stenosis in type 2 diabetes mellitus Τ. Frengidis, 1 A. Theodoridis, 1 A. Lambropoulos 3 1 First Propedeutic Department of Internal Medicine, AHEPA Hospital, Aristotle University of Thessaloniki, Thessaloniki, 2 General Hospital of Kilkis, Kilkis, 3 Department of Molecular Biology, Aristotle University of Thessaloniki, Thessaloniki, Greece Archives of Hellenic Medicine 2010, 27(4): OBJECTIVE Diabetes mellitus (DM) is an independent risk factor for arterial thrombosis. Patients with DM have severe carotid stenosis and increased intima-media thickness (IMT). Factor V (Leiden) and factor II (G20210A prothrombin) mutations are responsible mainly for venous thrombosis, but in some cases for arterial thrombosis also. Studies have concluded that carriers of these thrombophilic mutations present increased carotid stenosis. This is a study of the effect of Leiden and G20210A prothrombin mutations on carotid stenosis and carotid IMT in patients with type 2 diabetes mellitus (T2DM). METHOD A total of 362 patients with T2DM, 145 male and 217 female, mean age 65.8±10 years, from the General Hospital of Kilkis and the AHEPA Hospital of Thessaloniki were examined for Leiden and G20210A prothrombin mutation by polymerase chain reaction (PCR). Ultrasonography (US) was used to measure carotid IMT in 55 of the patients: 20 patients with normal genotype, 10 with factor II G20210A mutation, 23 with factor V Leiden mutation, and 2 who were carriers of both mutations. The diabetic patients on whom US was performed had the same risk factors for development of cardiovascular disease. RESULTS Six carriers of the factor II G20210A mutation (50%, p=0.258), 6 carriers of the factor V Leiden mutation (24%, p=0.651) and 6 patients (30%) with the wild genotype had an increased volume of atherosclerosis in the carotid arteries, while 6 carriers of the factor II G20210A mutation (50%), 19 carriers of the factor V Leiden mutation (76%) and 14 patients (70%) with the wild genotype did not have increased carotid atherosclerosis. CONCLUSIONS The factor V Leiden and factor II G20210A mutations do not appear to have a direct impact on carotid stenosis and carotid IMT in patients with T2DM. Key words: Carotid stenosis, Diabetes mellitus, G20210A prothrombin, Leiden, Thrombophilia Βιβλιογραφία 1. MUDRÍKOVÁ T, SZABOVÁ E, TKÁC I. Carotid intima-media thickness in relation to macrovascular disease in patients with type 2 diabetes mellitus. Wien Klin Wochenschr 2000, 112: Lorenz M, von Kegler S, Steinmetz H, Markus H, Sitzer M. Carotid intima-media thickening indicates a higher vascular risk across a wide age range. Stroke 2006, 37: Yamasaki Y, Kodama M, Nishizawa H, Sakamoto K, Matsuhisa M, Kajimoto Y et al. Carotid intima-media thickness in Japanese type 2 diabetic subjects: Predictors of progression and relationship with incident coronary heart disease. Diabetes Care 2000, 23: Baldassarre D, Amato M, Bondioli A, Sirtori C. Normal clinical practice correlates well with atherosclerosis risk factors carotid artery intima-media thickness measured by ultrasonography. Stroke 2000, 31: Del Sol I, Bots M, Grobbee D, Hofman A, Witteman J. Carotid intima-media thickness at different sites: Relation to incident myocardial infarction. The Rotterdam Study. Eur Heart J 2002, 23: Bots ML, Hoes AW, Koudstaal PJ, Hofman A, Grobbee DE. Com-

6 648 Θ. Φρεγγίδης και συν mon carotid intima-media thickness and risk of stroke and myocardial infarction: The Rotterdam Study. Circulation 1997, 96: Andaluz N, Zuccarello M. Place of drug therapy in the treatment of carotid stenosis. CNS Drugs 2005, 19: De Angelis M, Scrucca L, Leandri M, Mincigrucci S, Bistoni S, Bovi M et al. Prevalence of carotid stenosis in type 2 diabetic patients asymptomatic for cerebrovascular disease. Diabetes Nutr Metab 2003, 16: Taniguchi A, Fukushima M, Kuroe A, Sakaguchi K, Hashimoto H, Yoshioka I et al. Metabolic syndrome, insulin resistance, and atherosclerosis in Japanese type 2 diabetic patients. Metabolism 2007, 56: Pollex RL, Spence JD, House AA, Festers A, Hanley AJ, Zinman B et al. A comparison of ultrasound measurements to assess carotid atherosclerosis development in subjects with and without type 2 diabetes. Cardiovasc Ultrasound 2005, 3: Αποστολάκης M. Γενική Φυσιολογία. 3η έκδοση. Eκδόσεις University Studio, Θεσσαλονίκη, 1993: DahlbaEck B, Carlsson M, Svensson PJ. Familial thrombophilia due to a previously unrecognized mechanism characterized by poor anticoagulant response to activated protein C: Prediction of a cofactor to activated protein C. Proc Natl Acad Sci USA 1993, 90: Poort SR, Rosendaal FR, Reitsma PH, Bertina RM. A common genetic variation in the 3 -untranslated region of the prothrombin gene is associated with elevated plasma prothrombin levels and an increase in venous thrombosis. Blood 1996, 88: Marcucci R, Sofi F, Fedi S, Lari B, Sestini I, Cellai AP et al. Thrombophilic risk factors in patients with severe carotid atherosclerosis. J Thromb Haemost 2005, 3: Kiechl S, Muigg A, Santer P, Mitterer M, Egger G, Oberhollenzer M et al. Poor response to activated protein C as a prominent risk predictor of advanced atherosclerosis and arterial disease. Circulation 1999, 99: Gerdes V, ten Cate H, de Groot E, Kwa V, Prins M, Reitsma P et al. Arterial wall thickness and the risk of recurrent ischemic events in carriers of the prothrombin G20210A mutation with clinical manifestations of atherosclerosis. Atherosclerosis 2002, 163: Garg U, Arnett D, Evans G, Eckfeldt J. No association between factor V Leiden mutation and coronary heart disease or carotid intima media thickness: The NHLBI Family Heart Study. Thromb Res 1998, 89: Agewall S, Wikstrand J, Suurkula M, Tengborn L, Fagerberg B. Carotid artery wall morphology, haemostatic factors and cardiovascular disease. An ultrasound study in men at high and low risk from atherosclerotic disease. Thromb Haemost 1996, 75: Ridker PM, Hennekens CH, Lindpaintner K, Stampfer MJ, Eisenberg PR, Miletich JP. Mutation in the gene coding for coagulation factor V and the risk of myocardial infarction, stroke, and venous thrombosis in apparently healthy men. N Engl J Med 1995, 332: Eskandari MK, Bontempo FA, Hassett AC, Faruki H, Makaroun MS. Arterial thromboembolic events in patients with the factor V Leiden mutation. Am J Surg 1998, 176: Kim RJ, Becker RC. Association between factor V Leiden, prothrombin G20210A, and methylenetetrahydrofolate reductase C677T mutations and events of the arterial circulatory system: A meta-analysis of published studies. Am Heart J 2003, 146: Juul K, Tybjaerg-Hansen A, Steffensen R, Kofoed S, Jensen G, Nordestgaard BG. Factor V Leiden: The Copenhagen City Heart Study and 2 meta-analyses. Blood 2002, 100: Wu AH, Tsongalis GJ. Correlation of polymorphisms to coagulation and biochemical risk factors for cardiovascular diseases. Am J Cardiol 2001, 87: Margaglione M, D Andrea G, Giuliani N, Brancaccio V, de Lucia D, Grandone E et al. Inherited prothrombotic conditions and premature ischemic stroke: Sex difference in the association with factor V Leiden. Arterioscler Thromb Vasc Biol 1999, 19: Rosendaal FR, Siscovick DS, Schwartz SM, Beverly RK, Psaty BM, Longstreth WT Jr et al. Factor V Leiden (resistance to activated protein C) increases the risk of myocardial infarction in young women. Blood 1997, 89: Inbal A, Freimark D, Modan B, Chetrit A, Matetzky S, Rosenberg N et al. Synergistic effects of prothrombotic polymorphisms and atherogenic factors on the risk of myocardial infarction in young males. Blood 1999, 93: Mansourati J, Da COSTA A, Munier S, Mercier B, Tardy B, Ferec C et al. Prevalence of factor V Leiden in patients with myocardial infarction and normal coronary angiography. Thromb Haemost 2000, 83: Van de Water NS, French JK, Lund M, Hyde TA, White HD, Browett PJ. Prevalence of factor V Leiden and prothrombin variant G20210A in patients age less than 50 years with no significant stenoses at angiography three to four weeks after myocardial infarction. J Am Coll Cardiol 2000, 36: Lande G, Dantec V, Trossaert M, Godin JF, Le Marec H. Do inherited prothrombotic factors have a role in myocardial infarction with normal coronary arteriogram? J Intern Med 1998, 244: Rothwell P, Eliasziw M, Gutnikov S, Fox A, Taylor D, Mayberg M et al. Analysis of pooled data from the randomized controlled trials of endarterectomy for symptomatic carotid stenosis. Lancet 2003, 361: European Carotid Surgery Trialists Collaborative Group. Endarterectomy for moderate symptomatic carotid stenosis: Interim results from the MRC European Carotid Surgery Trial. Lancet 1996, 347: Kenet G, Sadetzki S, Murad H, Martinowitz U, Rosenberg N, Gitel S et al. Factor V Leiden and antiphospholipid antibodies are significant risk factors for ischemic stroke in children. Stroke 2000, 31: Doggen CJ, Cats VM, Bertina RM, Rosendaal FR. Interaction of coagulation defects and cardiovascular risk factors: Increased risk of myocardial infarction associated with factor V Leiden or prothrombin 20210A. Circulation 1998, 97: Inbal A, Freimark D, Modan B, Chetrit A, Matetzky S, Rosen-

7 FV-L, FII-G20210A, στένωση καρωτίδων στο ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ berg N et al. Synergistic effects of prothrombotic polymorphisms and atherogenic factors on the risk of myocardial infarction in young males. Blood 1999, 93: Rosendaal FR, Siscovick DS, Schwartz SM. A common prothrombin variant (20210 G to A) increases the risk of myocardial infarction in young women. Blood 1997, 90: Voetsch B, Damasceno BP, Camargo EC, Massaro A, Bacheschi LA, Scaff M et al. Inherited thrombophilia as a risk factor for the development of ischemic stroke in young adults. Thromb Haemost 2000, 83: Longstreth WT Jr, Rosendaal FR, Siscovick DS, Vos HL, Schwartz SM, Psaty BM et al. Risk of stroke in young women and two prothrombotic mutations: factor V Leiden and pro- thrombin gene variant (G20210A). Stroke 1998, 29: De Stefano V, Chiusolo P, Paciaroni K, Casorelli I, Rossi E, Molinari M et al. Prothrombin G20210A mutant genotype is a risk factor for cerebrovascular ischemic disease in young patients. Blood 1998, 91: Gomez Garcia E, van Goor M, Leebeek F, Brouwers G, Koudstaal P, Dippel D. Elevated prothrombin is a risk factor for cerebral arterial ischemia in young adults. Clin Neurol Neurosurg 2002, 104: Corresponding author: T. Frengidis, 1 Spartis str., GR Kilkis, Greece xxxxxxxxxxxxx

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1]

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1] Ολόγοςλεπτίνης/αδιπονεκτίνης ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας 10ετούς καρδιαγγειακού κινδύνου σε ινσουλινοθεραπευόμενους ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1],

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα ά ς ό ς. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Ιούνιος 2011 Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική δυσλειτουργία έ ς ή ς έ. ό. ί ς ός ί ς ί ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία υγιών εθελοντών Κ. Καράτζη, PhD (Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο) Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΤΡΟΣ ΔΡΑΚΑΚΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΓΥΝ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

ΠΕΤΡΟΣ ΔΡΑΚΑΚΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΓΥΝ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΠΕΤΡΟΣ ΔΡΑΚΑΚΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΓΥΝ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΕΧΝΗΤΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΩΟΘΥΛΑΚΙΟΡΡΗΞΙΑΣ ΛΗΨΗ ΩΑΡΙΩΝ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΕΜΒΡΥΟΜΕΤΑΦΟΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ: FRAMINGHAM RISK SCORE vs ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΥ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ: FRAMINGHAM RISK SCORE vs ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΥ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΑΞΙΑΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ: FRAMINGHAM RISK SCORE vs Π. Τσατραφύλλιας, Δ. Θεοδωράκης, Ευδοξία Μπουτμπάρα, Δήμητρα Κεσίδου, Θ. Γεωργιάδης, Σ. Παραστατίδης, Γεωργία Θεοδωροπούλου,

Διαβάστε περισσότερα

Λαμβάνετε Plavix ή Sintrom; cardiotest. Πρόληψη Καρδιαγγειακών Νοσημάτων. Ένα δείγμα σιέλου μπορεί να σώσει ζωές

Λαμβάνετε Plavix ή Sintrom; cardiotest. Πρόληψη Καρδιαγγειακών Νοσημάτων. Ένα δείγμα σιέλου μπορεί να σώσει ζωές Πρόληψη Καρδιαγγειακών Νοσημάτων Λαμβάνετε Plavix ή Sintrom; Το FDA προειδοποιεί: ελέγξτε άμεσα τη φαρμακογενετική σας ταυτότητα Ένα δείγμα σιέλου μπορεί να σώσει ζωές cardiotest Αθηρωμάτωση-Θρομβοεμβολισμός

Διαβάστε περισσότερα

20-40% των ισχαιμικών ΑΕΕ οφείλονται σε νόσο καρωτίδων

20-40% των ισχαιμικών ΑΕΕ οφείλονται σε νόσο καρωτίδων Γ. Μπενέτος 1, Κ. Τούτουζας 1, Μ. Δρακοπούλου 1, Χ. Δεληγιάννη 2, Ι. Κουτάγιαρ 1, Κ. Σταθογιάννης 1, Χ. Γράσσος 1, Κ. Σπέγγος 2, Η. Σιώρης 3, Χ. Στεφανάδης 1 (1) Α Καρδιολογική Κλινική, Ιπποκράτειο Γενικό

Διαβάστε περισσότερα

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις 267 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις Χ. Βέρρας 1, Α. Μελιδώνης 2 1 Τμήμα Γενικής Ιατρικής και 2 Α Παθολογική Κλινική &

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Καρδιαγγειακά νοσήματα

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία νόσος

Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία νόσος Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία νόσος Χαράλαμπος Βλαχόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Καρδιολογίας ΓΝΑ Ιπποκράτειο Υπεύθυνος Μονάδας Υπέρτασης Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία Νόσος Σχέση με τη ΣΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΚΑΙ ΟΜΩΝΥΜΟ (Α' ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΑΙΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ:

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΚΑΙ ΟΜΩΝΥΜΟ (Α' ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΑΙΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΚΑΙ ΟΜΩΝΥΜΟ (Α' ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΑΙΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: Καθηγητής ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟΥΣΟΥΛΗΣ Ο ρόλος του ινωδογόνου

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010)

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Καραγιάννη Δ. 1, Μπάμπα Α. 2, Σουμανίδησ τ. 2, Ρίζοσ Π 2., Μπαλτζήσ Δ. 3, κούτασ Δ., ΚοτςαμίδηΙ.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΧΑΣΑΠΗ ΧΡΥΣΑΝΘΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ Ν.Μ ΝΑΥΠΛΙΟΥ MASTER IN PUBLIC HEALTH(ESDY ATHENS) ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ ΠΜΣ ΔΙΕΘΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ-ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ ΥΓΕΙΑΣ (ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ) ΚΑΠΝΙΣΜΑ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας

Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Καρδιαγγειακά Επεισόδια : Πρώτη αιτία θανάτου στις αναπτυγµένες χώρες Πολλοί παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΤΕΛΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

ΜΟΝΤΕΛΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΜΟΝΤΕΛΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΑΝΤΩΝΗΣ.Ν.ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΦΛΕΒΙΚΗ ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Ο ετήσιος αριθμός των

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΣΟΣ ΤΩΝ ΚΑΡΩΤΙ ΩΝ

Η ΝΟΣΟΣ ΤΩΝ ΚΑΡΩΤΙ ΩΝ Η ΝΟΣΟΣ ΤΩΝ ΚΑΡΩΤΙ ΩΝ ΙΩΑΝΝΗΣ ΒΕΛΙΣΣΑΡΗΣ Αγγειοχειρουργός Κλινική Euromedica Κυανούς Σταυρός Η ΝΟΣΟΣ ΤΩΝ ΚΑΡΩΤΙ ΩΝ Εισαγωγή Το Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο (ΑΕΕ) αποτελεί την τρίτη αιτία θανάτου στις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Θρομβοφιλία. (παθολογική. αιμόσταση). Ο όρος θρομβοφιλία σχετίζεται με επαναλαμβανόμενα ή υποτροπιάζοντα επεισόδια θρομβώσεων (αρτηριακών

Θρομβοφιλία. (παθολογική. αιμόσταση). Ο όρος θρομβοφιλία σχετίζεται με επαναλαμβανόμενα ή υποτροπιάζοντα επεισόδια θρομβώσεων (αρτηριακών «ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΑΝΑΣΤΟΛΕΩΝ ΤΗΣ ΠΗΞΗΣ ΣΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ ΙΙ» Π.Γ.Ν.Θ. ΑΧΕΠΑ Βιοχημικό Εργαστήριο, Αιματολογικό Τμήμα Μικροβιολογικού Εργαστηρίου Θυσιάδου Κ, Ραπτάκη

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe Cardiovascular and Interventional

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΦΡΑΓΓΕΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ

ΝΕΦΡΑΓΓΕΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΝΕΦΡΑΓΓΕΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΠΕΤΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης ΑΙΤΙΑ ΣΤΕΝΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ Αθηρωμάτωση (75%-90%) Ινομυική δυσπλασία (10-15%) Διαχωρισμός

Διαβάστε περισσότερα

Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο

Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ Ι. Ιωαννίδης Παθολόγος Υπεύθυνος ιαβητολογικού Ιατρείου και Ιατρείου Παχυσαρκίας Κωνσταντοπούλειο Συγκρότηµα Γ.Ν.Ν.Ιωνίας«Αγία Όλγα» Προδιαβήτης

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία

Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Χρόνια νοσήματα του ήπατος Το 15% του

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΑΚΧΑΡΟΥ

ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΑΚΧΑΡΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΩΤΙΔΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΑΚΧΑΡΟΥ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΥ ΑΘΗΝΑ 2010 1 ΣΚΟΠΟΣ Η ανάλυση και μελέτη της μοριακής δομής των καρωτίδων αρτηριών με υπέρυθρη φασματοσκοπία. Η εξαγωγή συμπερασμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Απόστολος Ι. Δουγαλής Παθολόγος, Επιµελητής Α Νοσοκοµείο ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ, παράρτηµα ΠΑΝΑΓΙΑ

Δρ. Απόστολος Ι. Δουγαλής Παθολόγος, Επιµελητής Α Νοσοκοµείο ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ, παράρτηµα ΠΑΝΑΓΙΑ Δρ. Απόστολος Ι. Δουγαλής Παθολόγος, Επιµελητής Α Νοσοκοµείο ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ, παράρτηµα ΠΑΝΑΓΙΑ Λογικά επιχειρήµατα: Ηλικία "φαρµακοκινητική / φαρµακοδυναµική " τοξικότητα. "φάρμακα" " "αλληλεπιδράσεις. Παλαιότερες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ Burwell et al, Am J Med 1956 SLEEP BREATHING DISORDERS ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΥΓΟ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΑ ΚΑΡ ΙΑΓΓΕΙΑΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΤΟ ΑΥΓΟ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΑ ΚΑΡ ΙΑΓΓΕΙΑΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΤΟ ΑΥΓΟ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΑ ΚΑΡ ΙΑΓΓΕΙΑΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Το αυγό αποτελεί ένα από τα πλέον αµφιλεγόµενα τρόφιµα των τελευταίων δεκαετιών, καθώς µέχρι τις αρχές της δεκαετίας του 1970, εθεωρείτο τρόφιµο µε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Η αξονική στεφανιογραφία έχει θέση στην πρόληψη των καρδιαγγειακών επεισοδίων

Η αξονική στεφανιογραφία έχει θέση στην πρόληψη των καρδιαγγειακών επεισοδίων Σεμινάριο Ομάδων Εργασίας ΕΚΕ, Φεβρουάριος 2010 Ομάδα Εργασίας Επιδημιολογίας, Πρόληψης και Μεταβολικού Συνδρόμου Η αξονική στεφανιογραφία έχει θέση στην πρόληψη των καρδιαγγειακών επεισοδίων Νικόλαος

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ 1 ο βήμα : Επιλογή θέματος Unsolicited review γενικό μέρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ Λάμπρου Καλλιρρόη Πνευμονολόγος Πανεπιστημιακή Υπότροφος Α Κλινική Εντατικής Θεραπείας ΕΚΠΑ 13 Ο Πνευμονολογικό Συνέδριο Ιωάννινα O Το Σύνδρομο Άπνοιας στον Ύπνο (ΣΑΥ)

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Πάχος έσω-μέσου. χιτώνα ΚΙΜΩΝ ΣΤΑΜΑΤΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

Πάχος έσω-μέσου. χιτώνα ΚΙΜΩΝ ΣΤΑΜΑΤΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Πάχος έσω-μέσου χιτώνα ΚΙΜΩΝ ΣΤΑΜΑΤΕΛΟΠΟΥΛΟΣ ΜΟΝΑ Α ΜΕΛΕΤΗΣ ΕΝ ΟΘΗΛΙΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Πάχος έσω-μέσου χιτώνα Intima-Media Thickness (IMT) Double line

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακές Παθήσεις

Καρδιαγγειακές Παθήσεις Καρδιαγγειακές Παθήσεις Cardiovascular Disease is the Leading Cause of Death Worldwide 1 HIV/AIDS 5 Pulmonary disease 7 Injuries 9 Cancer 13 Infectious and parasitic diseases 19 Cardiovascular disease*

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ ΑΓΓΕΙΑΚΑ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ ΕΠΕΙΣΟΔΙΑ Ι (ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ) ΓΕΩΡΓΙΟΣ Κ. ΤΣΙΒΓΟΥΛΗΣ AΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΑΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο (AEE) είναι κάθε κλινικό σύνδρομο,

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΚΩΤΣΑ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ, ΔΙΑΒΗΤΗ, ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ Α ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ ΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΕΤΟΞΕΩΣΗ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟ ΥΠΕΡΩΣΜΩΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακή*υγεία! Διατροφή!&!Αντιγήρανση! Δημήτρης!Συκιανάκης! Gerontology & Antiaging Medicine!

Καρδιαγγειακή*υγεία! Διατροφή!&!Αντιγήρανση! Δημήτρης!Συκιανάκης! Gerontology & Antiaging Medicine! Καρδιαγγειακή*υγεία Διατροφή&Αντιγήρανση ΔημήτρηςΣυκιανάκης Gerontology & Antiaging Medicine Χτυπώ&χτυπώ,&δίχως&να&σε&πονώ,&μ'&αν&πάψω& να&χτυπώ,&χάθηκες&στο&λεπτό. && &Τι&είναι&; Μαφυσικά ηκαρδιά. -Τοόργανοτης«ζωής»όλωνμας,τοόργανοπουσυμπάσχει&μετοάγχοςμας,

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακή νόσος και νόσος του Alzheimer: κοινοί µοριακοί µηχανισµοί

Καρδιαγγειακή νόσος και νόσος του Alzheimer: κοινοί µοριακοί µηχανισµοί Καρδιαγγειακή νόσος και νόσος του Alzheimer: κοινοί µοριακοί µηχανισµοί Αγγελική Χρόνη Ερευνήτρια Β Ινστιτούτο Βιολογίας, ΕΚΕΦΕ «ηµόκριτος» Ηµερίδα «ΗΣυµβολή των Ερευνητικών Κέντρων στην Έρευνα, την Τεχνολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ Γεωργία Γ. Πίτσιου,, MD, PhD Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Μονάδα Αναπνευστικής Ανεπάρκειας ΑΠΘ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΟΝΑΣ Ανταγωνιστές

Διαβάστε περισσότερα

Ε. Πασχαλίδου¹, Ι. Ευθυμιάδης¹, Σ. Παυλίδου¹, Κ. Μακέδου², Φ. Ντογραματζή³, Α. Χίτογλου- Μακέδου², Απ. Ευθυμιάδης¹

Ε. Πασχαλίδου¹, Ι. Ευθυμιάδης¹, Σ. Παυλίδου¹, Κ. Μακέδου², Φ. Ντογραματζή³, Α. Χίτογλου- Μακέδου², Απ. Ευθυμιάδης¹ Ε. Πασχαλίδου¹, Ι. Ευθυμιάδης¹, Σ. Παυλίδου¹, Κ. Μακέδου², Φ. Ντογραματζή³, Α. Χίτογλου- Μακέδου², Απ. Ευθυμιάδης¹ 1. Ιατρείο Αθηροσκλήρωσης Β Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης

Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης Νίκη Κατσίκη, Μαρία Ρογκώτη, Ιωσήφ Πετρίδης Διαβητολογικό Ιατρείο, Α Παθολογική Κλινική Νοσοκομείο Άγιος Δημήτριος Θεσσαλονίκη Σύνδρομο άπνοιας ύπνου (ΣΑΥ) Είναι μια διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Καρκίνος Παγκρέατος: πρόγνωση Κακή πρόγνωση Συνολική πενταετής επιβίωση 6%.

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Ελένη Αθανασιάδου, Κωνσταντίνος Παλέτας, Μαρία Σαρηγιάννη, Πασχάλης Πάσχος, Ελένη Μπεκιάρη, Απόστολος Τσάπας Β Παθολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της τάξης των μεταλλάξεων του υποδοχέα της LDL-χοληστερόλης στον βαθμό υποκλινικής αθηρωμάτωσης, σε ασθενείς με οικογενή υπερχοληστερολαιμία

Ο ρόλος της τάξης των μεταλλάξεων του υποδοχέα της LDL-χοληστερόλης στον βαθμό υποκλινικής αθηρωμάτωσης, σε ασθενείς με οικογενή υπερχοληστερολαιμία Ε Ρ Ε Υ Ν Η Τ Ι Κ Η Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α O R I G I N A L P A P E R Ελληνική Επιθεώρηση Αθηροσκλήρωσης 4(2):129 138 Hellenic Journal of Atherosclerosis 4(2):129 138 Ο ρόλος της τάξης των μεταλλάξεων του υποδοχέα

Διαβάστε περισσότερα

Γονίδια. τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική" Από. Παρενέργειες. Φαρμακο γονιδιωματική / γενετική.

Γονίδια. τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική Από. Παρενέργειες. Φαρμακο γονιδιωματική / γενετική. Από τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική" Φυσιολογικά Ανθρώπινα Χαρακτηριστικά Ανταπόκριση στο Περιβάλλον Δέσποινα Σανούδου,, PhD FACMG Επίκουρη Καθηγήτρια Molecular Biology Biomedical

Διαβάστε περισσότερα

Εργασιακό stress και στεφανιαία νόσος

Εργασιακό stress και στεφανιαία νόσος Εργασιακό stress και στεφανιαία νόσος Χαράλαμπος Γ. Πλατής (Διοικητής Πρόεδρος ΔΣ ΓΝ Σύρου) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΟΜΑΔΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 18-20 Φεβρουαρίου 2010 1 Εργασιακό stress

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό Σύνδρομο Παχυσαρκία Υπερλιπιδιαμία Υπέρταση Σακχαρώδης Διαβήτης Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό

Διαβάστε περισσότερα

Υπερηχοτομογραφικη. αρθρο ανασκοπησησ

Υπερηχοτομογραφικη. αρθρο ανασκοπησησ Ανδριανάκη Αικατερίνη Ιατρός Ακτινολόγος Ηράκλειο Κρήτης Υπερηχοτομογραφικη απεικονιση του πεουσ αρθρο ανασκοπησησ MEΡΟΣ Α ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η υπερηχοτομογραφία συμπεριλαμβανομένης και της χρήσης του έγχρωμου Doppler,

Διαβάστε περισσότερα

Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ

Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ SGOT 60 IU/l, SGPT 72 IU/l, γgt 92 IU/l, ALP κ.φ., CPK κ.φ., θυρεοειδική λειτουργία κ.φ. Παρουσίαση περιστατικού Άνδρας

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση και Όργανα Στόχος: Εγκέφαλος Οι Βλάβες, η Διάγνωση, η Θεραπεία

Υπέρταση και Όργανα Στόχος: Εγκέφαλος Οι Βλάβες, η Διάγνωση, η Θεραπεία Υπέρταση και Όργανα Στόχος: Εγκέφαλος Οι Βλάβες, η Διάγνωση, η Θεραπεία Βέμμος Κ., Παθολόγος Μονάδα Οξέων Αγγειακών Εγκεφαλικών Επεισοδίων Θεραπευτική Κλινική, Πανεπιστημίου Αθηνών Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα»

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση. Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση. Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Ευεργετικά ωφέλη της θεραπείας µε ανταγωνιστές της αλδοστερόνης 30%

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ Φοινίκη Αλεξάνδρου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη αγγειακής λειτουργίας γυναικών σε πρώιμη εμμηνοπαυσιακή περίοδο - Κλινική σημασία και ρόλος

Μελέτη αγγειακής λειτουργίας γυναικών σε πρώιμη εμμηνοπαυσιακή περίοδο - Κλινική σημασία και ρόλος Μελέτη αγγειακής λειτουργίας γυναικών σε πρώιμη εμμηνοπαυσιακή περίοδο - Κλινική σημασία και ρόλος γενετικών πολυμορφισμών οιστρογονικών υποδοχέων Άρης Μπεχλιούλης, MD Ειδικευόμενος Καρδιολογίας Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό»

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Κυρία Α.Ν, 74 ετών, νοικοκυρά Πολυουρία, πολυδιψία και απώλεια βάρους

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των φυτικών στερολών στη µείωση της κακής χοληστερόλης. Εσείς µήπως ανήκετε στο 16,3% του πληθυσµού που έχει υψηλή χοληστερόλη;

Η επίδραση των φυτικών στερολών στη µείωση της κακής χοληστερόλης. Εσείς µήπως ανήκετε στο 16,3% του πληθυσµού που έχει υψηλή χοληστερόλη; Η επίδραση των φυτικών στερολών στη µείωση της κακής χοληστερόλης Εσείς µήπως ανήκετε στο 16,3% του πληθυσµού που έχει υψηλή χοληστερόλη; Ο σύγχρονος τρόπος ζωής Καθιστική ζωή Γρήγορες λύσεις διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ. Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ. Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ Φώτης Καψιμάλης Αν. Δ/ντής Πνευμονολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν Σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας στον ύπνο ( ΣΑΥ) Συχνή διαταραχή (5%

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ.

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. 14 ο Βορειοελλαδικό Καρδιολογικό Συνέδριο ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. Κ. ΤΣΙΟΥΦΗΣ, Α. ΜΑΝΩΛΗΣ, Ι. ΖΑΡΙΦΗΣ, Ε. ΚΑΛΛΙΣΤΡΑΤΟΣ, Β. ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΥ, Α. ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 «Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Ειδικό φροντιστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Αθηροθρόμβωση και σακχαρώδης διαβήτης. Παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί

Αθηροθρόμβωση και σακχαρώδης διαβήτης. Παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί 22 ο Συνέδριο ΔΕΚΕ, Θεσσαλονίκη, Νοέμβριος 2008 Αθηροθρόμβωση και σακχαρώδης διαβήτης. Παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί Γεώργιος Γιαννόγλου Καθηγητής Καρδιολογίας Ο σακχαρώδης διαβήτης θεωρείται από τους σημαντικότερους

Διαβάστε περισσότερα

Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Νοέμβριος 2011

Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Νοέμβριος 2011 Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Νοέμβριος 2011 Άννα Ι. Κακαφήκα Παθολόγος Υπεύθυνη Ιατρείου Λιπιδίων Βιοκλινική Θεσσαλονίκης Άνδρας 46

Διαβάστε περισσότερα

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Μεταβολισµός

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Μεταβολισµός Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 00 Μεταβολισµός 1 Ενδοκρινολογική Κλινική ΓΝΘ Ιπποκρατείου /ντής αµ. επ. καθηγητής Α. Αβραµίδης 1 υσλιπιδαιµίες Αθηρωµάτωση: Μια σταδιακή διεργασία Φυσιολογικό

Διαβάστε περισσότερα

5. Τελικές συστάσεις, βαθμός τεκμηρίωσης και σύστασης με υποστηρικτικό κείμενο

5. Τελικές συστάσεις, βαθμός τεκμηρίωσης και σύστασης με υποστηρικτικό κείμενο 5. Τελικές συστάσεις, βαθμός τεκμηρίωσης και σύστασης με υποστηρικτικό κείμενο Διάγνωση και διαγνωστικά εργαλεία Πότε συστήνεται έλεγχος για διαλογή Σύσταση 1: Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΜΟΝΗ/ACCOMMODATION. Ξενοδοχείο Crowne Plaza SALZBURG-THE PITTER

ΔΙΑΜΟΝΗ/ACCOMMODATION. Ξενοδοχείο Crowne Plaza SALZBURG-THE PITTER ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ/GENERAL INFORMATION ΔΙΑΜΟΝΗ/ACCOMMODATION Ξενοδοχείο Crowne Plaza SALZBURG-THE PITTER RAINERSTRASSE 6-8, SALZBURG, 5020 AUSTRIA Hotel Front Desk: 43-662-88978 X0 Hotel Fax: 43-662-878893

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Αδαµαντία Α. Πολυδώρου Εδικ. Καρδιολόγος 251 Γ.Ν.Αεροπορίας Τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια σύµφωνα µε την µελέτη Rochester αυξάνουν µε

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης A. Ευθυμιάδης

Γιάννης A. Ευθυμιάδης Γιάννης A. Ευθυμιάδης Καρδιολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Υπεύθυνος Ιατρείου Αθηροσκλήρωσης Β Καρδιολογικής Κλινικής ΑΠΘ Ιπποκράτειου Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης Μετεκπαιδευτής στο Νοσοκομείο Hammersmith

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Κατσάνος, MSc, MD, PhD. Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Πατρών. Δ/ντης Καθ. Δ. Σιαμπλής

Κωνσταντίνος Κατσάνος, MSc, MD, PhD. Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Πατρών. Δ/ντης Καθ. Δ. Σιαμπλής Κωνσταντίνος Κατσάνος, MSc, MD, PhD Κλινικό Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Πατρών Δ/ντης Καθ. Δ. Σιαμπλής Τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια (ΑΕΕ) είναι η πρώτη αιτία μακροχρόνιας αναπηρίας

Διαβάστε περισσότερα

στο Κέντρο Αποθεραπείας Αποκατάστασης(Κ.Α.Α)

στο Κέντρο Αποθεραπείας Αποκατάστασης(Κ.Α.Α) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης και η διαχειρισή του στο Κέντρο Αποθεραπείας Αποκατάστασης(Κ.Α.Α) Σκούτας Δ,Ρηγάδη Ε,Κόκκαλη Α,Μικούδη Κ,Μανιώτα Π, Φλουδάρας Ι, Κωλέτσας Ν,Σιώμος Κ, Μυροφορίδης Α, Μούζα Ε. Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό Σεμινάριο

Εκπαιδευτικό Σεμινάριο Εκπαιδευτικό Σεμινάριο στη Θρόμβωση & την Αντιθρομβωτική Αγωγή 4 & 5 Νοεμβρίου 2011 Ιωάννινα Ξενοδοχείο Epirus Palace ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Οργάνωση: Ινστιτούτο Αγγειακών Παθήσεων (Ι.Α.Π.) Αγγειοχειρουργική

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Τ Ο Π Ι Σ Η Τ Η Σ Σ Τ Υ Τ Ι Κ Η Σ ΔΥ Σ Λ Ε Ι Τ Ο Υ Ρ Γ Ι Α Σ Σ Ε Α Σ Θ Ε Ν Ε Ι Σ Σ ΤΑ Ι Δ Ι Ω Τ Ι Κ Α Φ Α Ρ Μ Α Κ Ε Ι Α

Ε Ν Τ Ο Π Ι Σ Η Τ Η Σ Σ Τ Υ Τ Ι Κ Η Σ ΔΥ Σ Λ Ε Ι Τ Ο Υ Ρ Γ Ι Α Σ Σ Ε Α Σ Θ Ε Ν Ε Ι Σ Σ ΤΑ Ι Δ Ι Ω Τ Ι Κ Α Φ Α Ρ Μ Α Κ Ε Ι Α DETECT- ED ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΓΙΑ ΤΗΝ Ε Ν Τ Ο Π Ι Σ Η Τ Η Σ Σ Τ Υ Τ Ι Κ Η Σ ΔΥ Σ Λ Ε Ι Τ Ο Υ Ρ Γ Ι Α Σ Σ Ε Α Σ Θ Ε Ν Ε Ι Σ Σ ΤΑ Ι Δ Ι Ω Τ Ι Κ Α Φ Α Ρ Μ Α Κ Ε Ι Α Δημήτρης Χατζηχρήστου Καθηγητής Ουρολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ

ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ Κλινικές εφαρμογές 4 Αιμοδυναμική μελέτη Doppler 1. Αγγεία κοιλιάς 2. Περιφερικά αγγεία Κ. Χατζημιχαήλ Υπερηχοτομογραφία Μορφολογική μελέτη Αιμοδυναμική μελέτη Doppler

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Ελευθερία Ελμίνα Λευκού Αιματολόγος. Εξειδικευθείσα στην Αιμόσταση Αιματολογία κυήσεως Στο Guy s & St Thomas hospital, London, UK

Δρ Ελευθερία Ελμίνα Λευκού Αιματολόγος. Εξειδικευθείσα στην Αιμόσταση Αιματολογία κυήσεως Στο Guy s & St Thomas hospital, London, UK ΙΜΕΘΑ Αθήνα 10 12/4/2014 Δρ Ελευθερία Ελμίνα Λευκού Αιματολόγος Εξειδικευθείσα στην Αιμόσταση Αιματολογία κυήσεως Στο Guy s & St Thomas hospital, London, UK Δεν υπάρχουν προοπτικές τυχαιοποιημένες μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος

7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος 7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος polly.michaelidou@gmail.com 1 ΘΕΜΑΤΑ Η σημασία της ιατροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ Α. Γκότσης, Ι. Κερασίδου, Α. Γκαγκάλης, Α. Ρησγγίτς, Α. Κουτσογιάννη, Λ.

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμοί ερευνών. Βαγγέλης Ευαγγέλου

Σχεδιασμοί ερευνών. Βαγγέλης Ευαγγέλου Σχεδιασμοί ερευνών Βαγγέλης Ευαγγέλου Ιεράρχηση των αποδείξεων στην ιατρική έρευνα Figure 2. Box Plots for Total Citation Counts for Various Study Designs for Articles Published in 1991 and 2001 Box length

Διαβάστε περισσότερα

Λιποπρωτεΐνη Lp(a) και αγγειογραφικά δεδομένα στην περιφερική αγγειοπάθεια των κάτω άκρων

Λιποπρωτεΐνη Lp(a) και αγγειογραφικά δεδομένα στην περιφερική αγγειοπάθεια των κάτω άκρων Λιποπρωτεΐνη Lp(a) και αγγειογραφικά δεδομένα στην περιφερική αγγειοπάθεια των κάτω άκρων Μ. Παπασταματίου, Α. Διονυσίου Αστερίου, Ι. Κασκαρέλης, Δ. Χαρδαλούμπας, Η. Μπαστούνης,, Δ. Βελεχέρης. Μορφολειτουργικός

Διαβάστε περισσότερα

Βασίλειος Τάνος M.D Γυναικολόγος Ογκολόγος

Βασίλειος Τάνος M.D Γυναικολόγος Ογκολόγος Οικογενής καρκίνος του μαστού σε Κύπριες ασθενείς Μοντέλο προοπτικού μαζικού ελέγχου για την πρόληψη του καρκίνου του μαστού σε ειδικές πληθυσμιακές ομάδες Βασίλειος Τάνος M.D Γυναικολόγος Ογκολόγος Συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία»

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» Μερόπη Κοντογιάννη Επίκουρη Καθηγήτρια Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής ρ ήμ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Μεσογειακή δίαιτα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ. WWW.dimosthenopoulos.gr ΙΑΙΤΕΣ ΧΑΜΗΛΩΝ Υ ΑΤΑΝΘΡΑΚΩΝ ΚΙΝ ΥΝΟΙ ΚΑΙ ΟΦΕΛΗ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΡ ΙΑΓΓΓΕΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΙΑΤΡΟΦΗ. WWW.dimosthenopoulos.gr ΙΑΙΤΕΣ ΧΑΜΗΛΩΝ Υ ΑΤΑΝΘΡΑΚΩΝ ΚΙΝ ΥΝΟΙ ΚΑΙ ΟΦΕΛΗ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΡ ΙΑΓΓΓΕΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Το άρθρο του µήνα ΙΑΤΡΟΦΗ Χάρης ηµοσθενόπουλος MMedSci.SRD Κλινικός ιαιτολόγος- ιατροφολόγος - Βιολόγος Προϊστάµενος του ιαιτολογικού τµήµατος του Λαϊκού Νοσοκοµείου Αθηνών Επιστηµονικός συνεργάτης ΚΕΝΤΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές συμβουλές για να γλυτώσουμε το έμφραγμα

Πρακτικές συμβουλές για να γλυτώσουμε το έμφραγμα Πρακτικές συμβουλές για να γλυτώσουμε το έμφραγμα Βασίλειος Ν. Σπανός Επεμβατικός Καρδιολόγος, Αν. Διευθυντής Γ' Καρδιολογικής Κλινικής, Ευρωκλινικής Αθηνών, Σύμβουλος του ΕΛ.Ι.ΚΑΡ. Απροσδόκητες απώλειες

Διαβάστε περισσότερα

ιάγνωση και αντιμετώπιση της διαβητικής περιφερικής αρτηριοπάθειας

ιάγνωση και αντιμετώπιση της διαβητικής περιφερικής αρτηριοπάθειας ιάγνωση και αντιμετώπιση της διαβητικής περιφερικής αρτηριοπάθειας Γιώργος Λ Ανθιμίδης Παθολόγος- ιαβητολόγος ΓΝΝ Χαλκιδικής 22 0 Ετήσιο Συνέδριο της Διαβητολογικής Εταιρίας Βόρειας Ελλάδας Θεσσαλονίκη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΕ ΩΝ ΘΝΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΥΡΙΟΤΕΡΩΝ ΑΙΤΙΩΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗΣ ΘΑΝΑΤΟΥ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΟΓΕΝΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ Γεωργία Χαραλάµπους Λεµεσός

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες

ΙΣΤΟΡΙΑ Η χοληστερίνη εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε πέτρες της χολής το 1784.Η σχέση της με τα καρδιαγγειακά νοσήματα ανακαλύφθηκε στις τελευταίες ΧΟΛΗΣΤΕΡΙΝΗ Η χοληστερίνη ή η χοληστερόλη είναι κηρώδης στερόλης που βρίσκεται στη μεμβράνη των κυττάρων όλων των ιστών του σώματος, και στο πλάσμα του αίματος όλων των ζώων. Μικρότερες ποσότητες χοληστερίνης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2009 Τόμος 8 ος, Τεύχος 2 ο, Απρίλιος Μάιος 2009. ισχαιμικής αιτιολογίας. Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2009 Τόμος 8 ος, Τεύχος 2 ο, Απρίλιος Μάιος 2009. ισχαιμικής αιτιολογίας. Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Αγγειακό Εγκεφαλικό Επεισόδιο ισχαιμικής αιτιολογίας Δοκουτσίδου Ελένη 1, Αντωνίου Κωνσταντίνα 2 1. Νοσηλεύτρια, MSc, Ευαγγελισμός 2. Νοσηλεύτρια, MSc, Αρεταίειο ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το Αγγειακό Εγκεφαλικό

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο Δεν είναι ασθένεια αλλά ένα σύμπλεγμα από ιατρικές διαταραχές που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Λουκία Βασιλείου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΗΒΙΚΗ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ: ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ Λουκία Βασιλείου 2010646298 Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

Συνέδριο: Εξελίξεις στην Καρδιαγγειακή Ιατρική 2015

Συνέδριο: Εξελίξεις στην Καρδιαγγειακή Ιατρική 2015 Πρότυπο Κέντρο Καρδιάς και Αγγείων Athens Heart Center Διευθυντής: Καθηγητής Χριστόδουλος. Στεφανάδης Συνέδριο: Εξελίξεις στην Καρδιαγγειακή Ιατρική 2015 Καρδιολογική Κλινική Ι. Γιαλάφος Δ/ντης Κ. Αθανασόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες

Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες Χρήστος Πίτσα6ος Αναπλ. Καθηγητής Καρδιολογίας, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο ν αναρωτηθούμε ποια είναι η νόσος που

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Prognostic groups in 1676 patients with T3 rectal cancer treated without preoperative

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ 1 ο βήμα : καταγραφή δεδομένων Το πιο πρακτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Παρασκευή, 13 Φεβρουαρίου 2015

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Παρασκευή, 13 Φεβρουαρίου 2015 2 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Παρασκευή, 13 Φεβρουαρίου 2015 08:30-08:45 Καλωσόρισμα - Σκοπός του σεμιναρίου Θεωρητικό Mέρος 08:45-10:20 Ενότητα Α Βασικές αρχές υπερηχογραφικής διερεύνησης αγγειακού συστήματος

Διαβάστε περισσότερα

αθηρωμάτωση apo-b apoυπερχοληστερολαιμία υπερχοληστερολαιμία υπερχοληστερολαιμία τριγλυκερίδ βλάβη των αγγείων ΗDL - καλή χοληστερίνη

αθηρωμάτωση apo-b apoυπερχοληστερολαιμία υπερχοληστερολαιμία υπερχοληστερολαιμία τριγλυκερίδ βλάβη των αγγείων ΗDL - καλή χοληστερίνη LDL - κακή χοληστερίνη apo-al ά apo τριγλυκερίδια αθηρωμάτωση βλάβη των αγγείων LDL - κακή χοληστερίνη αθηρωμάτωση βλάβη των αγγείων ΙΑΤΡΕΙΟ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΤΩΝ ΛΙΠΙΔΙΩΝ Β ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΤΙΟΣ 2012. Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ

ΜΑΡΤΙΟΣ 2012. Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ Η ενδιαφέρουσα περίπτωση του μήνα ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 Α Κ Τ Ι Ν Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Β Ο Ρ Ε Ι Ο Υ Ε Λ Λ Α Δ Ο Σ Άντρας, 56 ετών, μετά από πρωτοεμφανιζόμενα και -μέσα σε λίγες ώρεςεπαναλαμβανόμενα επεισόδια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΠΙΠΕΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

ΤΑ ΕΠΙΠΕΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΤΑ ΕΠΙΠΕΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Δρ. Δώρος Γ. Λοΐζου MD Παθολόγος- Διαβητολόγος ΙΑΤΡΟΔΙΑΓΝΩΣΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 15/05/2009 ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ Αποτελεί μια συνάθροιση αλληλοσχετιζόμενων παραγόντων που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ vs ΟΦΕΛΟΣ 3/12/2014. Κλινική φαρμακολογία και θεραπευτική. Νεότερα δεδομένα για την ασφάλεια στην ολοένα και επεκτεινόμενη χρήση των στατινών

ΑΣΦΑΛΕΙΑ vs ΟΦΕΛΟΣ 3/12/2014. Κλινική φαρμακολογία και θεραπευτική. Νεότερα δεδομένα για την ασφάλεια στην ολοένα και επεκτεινόμενη χρήση των στατινών Κλινική φαρμακολογία και θεραπευτική Νεότερα δεδομένα για την ασφάλεια στην ολοένα και επεκτεινόμενη χρήση των στατινών Σερήφ Λεβέντ 2013 Επιβλέπων: Γεώργιος Κολιός, MD PhD Αν. Καθηγητής Φαρμακολογίας,

Διαβάστε περισσότερα