Το περιβάλλον µε άλλα µάτια

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Το περιβάλλον µε άλλα µάτια"

Transcript

1 Το περιβάλλον µε άλλα µάτια Γεωργία Κουρκουνάκη 1, Χριστίνα Μαβίνη 2, Βασιλική Πολυζούλη 3, Σοφία Σίµογλου 4, ΜατούλαΣκαλτσά 5, Μαρία Τριανταφυλλίδου 6, Μάρω Ψύρρα 7 1. Παιδαγωγός-Μουσειολόγος, ΜΑ Μουσειολογίας - ΜΜΣΤ 2. Αρχαιολόγος-Μουσειολόγος, ΜΑ Μουσειολογίας - ΜΜΣΤ 3. Παιδαγωγός, Μaster in Education, - ΜΜΣΤ 4. Παιδαγωγός - ΜΜΣΤ 5. Ιστορικός της Τέχνης-Μουσειολόγος, καθηγήτρια ΑΠΘ - MMΣΤ 6. Αρχιτέκτων-Μουσειολόγος, ΜSc Αποκατάστασης, ΜΑ Μουσειολογίας - MMΣΤ 7. Ιστορικός της Τέχνης, ΜΑ Ιστορίας της Τέχνης, -ΜΜΣΤ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η πολυπρισµατική «ανάγνωση» του όρου «περιβάλλον», µέσα από προσεγγίσεις οι οποίες, εκτός από τη φυσική διάσταση, λαµβάνουν υπόψη και άλλες παραµέτρους του περιβάλλοντος (κοινωνική, εργασιακή, επικοινωνιακή), αποτελεί µία επιλογή µε πολιτική διάσταση, η οποία προϋποθέτει την επίγνωση του εύρους των ατοµικών δυνατοτήτων του µετανεωτερικού ανθρώπου. Η επίγνωση της παραπάνω συνθήκης, συνιστά για µας στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης τη βάση εκκίνησης για τη συγκρότηση των µουσειοπαιδαγωγικών προγραµµάτων, προκειµένου να µη χάσουµε το δάσος στην προσπάθειά µας να επικεντρωθούµε στο δέντρο. Και δεν είναι µόνο τα παιδιά των εκπαιδευτικών εργαστηρίων τέχνης του Σαββατοκύριακου «ΠΑΙΖΩ-ΜΑΘΑΙΝΩ- ΗΜΙΟΥΡΓΩ», τα οποία φέτος επιχειρούν να προσεγγίσουν το θέµα «περιβάλλον» µε τα δικά τους «άλλα µάτια». Η πολυπρισµατική αυτή «θέαση» διέπει όλα τα προγράµµατα που καθηµερινά απευθύνονται σε σχολικές οµάδες και σε άλλες ειδικότερες κατηγορίες κοινού. Ακόµα και τα στοχευµένα γύρω από το δέντρο προγράµµατα που σχεδιάστηκαν για δύο συνεχόµενες χρονιές στο πλαίσιο της εκστρατείας του ΥΠ.ΠΟ., «Το έντρο της Ζωής σε 4 εποχές», επιχειρούν και πάλι µε αφορµή το δέντρο, πολλαπλές αναγνώσεις, πέραν των εικαστικών και φανερά «πράσινων» προσεγγίσεων. Τέλος, µε αυτά τα «άλλα µάτια» αντιµετωπίζουµε την πρόκληση της αξιολόγησης και της συνακόλουθης επανατροφοδότησης των προγραµµάτων µας. ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙ ΙΑ Περιβάλλον, Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, σύγχρονη τέχνη, εννοιολογικός άξονας, πολυπρισµατική ανάγνωση, πολιτική διάσταση, µνήµη, µεταβολή, µουσειοπαιδαγωγικά προγράµµατα, αλληλουχία, κλιµάκωση, άτοµο, οµάδα, ψυχαγωγία, γνώση, δηµιουργία, αξιολόγηση. ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 86

2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Πάνε πάνω από είκοσι χρόνια που οι οικολόγοι-πράσινοι καταλάµβαναν έδρανα στο γερµανικό κοινοβούλιο ως κόµµα µε πολιτικές θέσεις, οι οποίες βέβαια ξεπερνούσαν την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Παρότι όµως σήµερα το περιβάλλον βρίσκεται στο στόµα των περισσοτέρων από µας, δε νοµίζουµε ότι η πολυπρισµατικότητα που το συγκροτεί και η πολιτική διάσταση της θέασης του, έχουν γίνει αντιληπτά στο σύνολό τους. Το περιβάλλον για τη συντριπτική πλειονότητα ταυτίζεται µε το φυσικό, το οποίο µε τη σειρά του περιορίζεται ακόµη περισσότερο ως έννοια, όταν η πλειονότητα επίσης το ταυτίζει µε τη φύση και το ανέγγιχτο από ανθρώπινη δραστηριότητα περιβάλλον. Τέτοιες προσεγγίσεις αφήνουν έξω τόσο το τεχνητό, αστικό και γενικότερα κατοικηµένο περιβάλλον, όσο κυρίως την κοινωνική του διάσταση, η οποία σε συνάρτηση µε την οικονοµική, καθορίζουν το πολιτικό του περιεχόµενο. Όταν µάλιστα σήµερα είµαστε υποχρεωµένοι να αντιλαµβανόµαστε τον κόσµο µας µε όρους παγκοσµιοποιηµένης δράσης, τότε δε µπορούµε παρά να προσπαθούµε να το συλλάβουµε ως ολότητα που τα µέρη της αλληλεπιδρούν µεταξύ τους, επηρεαζόµενα και επιδρώντα σε ένα αξεδιάλυτο όλο. Το καλύτερο παράδειγµα µιας τέτοιας συνθήκης είναι το γνωστό της πεταλούδας που κουνά τα αιθέρια φτερά της κάπου στον βορρά του πλανήτη και της καταστροφικής πληµµύρας που από αυτό το πέταγµα προκαλείται στο νότο του. Βέβαια και αυτό το παράδειγµα αναφέρεται στο φυσικό περιβάλλον, η πρόσφατη όµως οικονοµική κρίση που χτυπάει τις πόρτες όλου του αναπτυγµένου κόσµου, µε το γνωστό σύνδροµο «ντόµινο», ανάλογο αυτού της πεταλούδας, αποτελεί, δυστυχώς το βιωµένο παράδειγµα αποφάσεων και δράσεων που παίρνονταν πολύ µακριά από εµάς και που σε καµία περίπτωση δεν θεωρούσαµε ότι µας αφορούν ή το χειρότερο ότι θα µας επηρεάσουν. Τι ωφελεί όµως να γνωρίσει κανείς και να αντιλαµβάνεται τα πράγµατα στην µακροκλίµακα και στην παγκόσµιά τους διάσταση; Τι ωφελεί να γνωρίζει ότι τα σηµερινά προβλήµατα του µετανεωτερικού ανθρώπου, στο περιβάλλον που ζει, στο περιβάλλον που εργάζεται, στο περιβάλλον που κυκλοφορεί, στο περιβάλλον που αναπνέει, στο περιβάλλον που ερωτεύεται, στο περιβάλλον που βιώνει τη µοναξιά του, στο περιβάλλον που µεγαλώνει τα παιδιά του, ανάγονται ίσως στην πίστη του αναγεννησιακού νεωτερικού ανθρώπου στις ατοµικές του δυνάµεις και στην τοποθέτηση του εαυτού του στο κέντρο του ξεµαγεµένου θεοκρατικού ως τότε κόσµου, του οποίου θεός αναδεικνύεται το άτοµο; Η επίγνωση αυτής της συνθήκης, νοµοτελειακής όπως αποδείχτηκε για τον τρόπο που αντιµετώπισε το περιβάλλον ο δυτικός πολιτισµός, είναι ένα καλό εργαλείο για να σχετικοποιήσουµε τη µοναδικότητα του δυτικού πολιτισµικού µοντέλου και να αναγνωρίσουµε σε «άλλους» πολιτισµούς «περιβαλλοντικές» αντιλήψεις συνολικότερες και πιο ανθρώπινες. Ωφελεί λοιπόν η επίγνωση της µακροκλίµακας, δηλαδή η γνώση του δάσους, όταν πρόκειται να σώσουµε το δέντρο, γιατί αυτός είναι ο τρόπος που καλλιεργείται κριτική σκέψη και διαµορφώνονται συνειδητοποιηµένοι πολίτες. Γιατί αυτός είναι ο τρόπος που οι πολίτες, µε επίγνωση του συνόλου, κατανοούν το µέγεθός τους, αποκτούν συνείδηση του πεδίου εµβέλειάς τους, δεν θεωρούν εαυτούς θεούς και δεν αιθεροβατούν, κοιτούν µε κατανόηση και καταδεκτικότητα το «άλλο» και τα άλλα µικρά που συγκροτούν τον κόσµο µας, «τον ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 87

3 µικρό τον µέγα», αναγνωρίζοντας τελικά την ανάγκη συνεργασίας και κοινής δράσης. Και τότε τέτοιες δράσεις, που προέρχονται από συνειδητή επιλογή και βαθιά γνώση, είναι και µόνιµες και διαρκείς. Και τότε επίσης εθισµένοι στη διαδικασία «σκέφτοµαι γι αυτό υπάρχω», δεν πρόκειται ποτέ να εκπέσουµε στο «καταναλώνω γι αυτό υπάρχω», που εκφράζει τον σύγχρονο γίγαντα του παγκοσµιοποιηµένου καπιταλισµού ο οποίος, όπως αποδείχτηκε, είχε πήλινα πόδια. Με αυτή την έννοια, φτάνοντας εκεί από όπου ξεκινήσαµε, δηλαδή στην πολιτική διάσταση που ενέχει η σφαιρική αντιµετώπιση του περιβάλλοντος, την οποία κάνουµε πράξη µε τα µουσειοπαιδαγωγικά µας προγράµµατα στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, θα σηµειώναµε ότι µόνο αν γνωρίζουµε ποιο είναι το δάσος, θα µπορέσουµε να σώσουµε το «δέντρο». Αλλιώς και το δέντρο δεν θα σώσουµε και το δάσος τελικά θα χάσουµε. ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΕ ΑΛΛΑ ΜΑΤΙΑ Με την οπτική αυτή αντιµετωπίζεται λοιπόν η θεµατική «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» η οποία αποτελεί κατά τη φετινή χρονιά τον εννοιολογικό άξονα γύρω από τον οποίο οργανώνονται οι σχεδιασµοί και τα προγράµµατα των συναντήσεων για τα εργαστήρια «ΠΑΙΖΩ-ΜΑΘΑΙΝΩ- ΗΜΙΟΥΡΓΩ» που πραγµατοποιούνται κάθε Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή στο χώρο του µουσείου. Το σύνολο των 280 παιδιών ηλικίας 4-11 ετών που συµµετέχουν και τις τρεις µέρες στα εργαστήρια αυτά, επισκέπτονται το µουσείο σε εβδοµαδιαία βάση και µε τον τρόπο αυτό, όχι µόνο αποκτούν µία ουσιαστικότερη επαφή και εξοικείωση µε τον ίδιο το χώρο του µουσείου και τα έργα, αλλά έχουν και τη δυνατότητα κάθε φορά να εκφράζονται καλλιτεχνικά στο πλαίσιο των εικαστικών εφαρµογών που πραγµατοποιούν ατοµικά και οµαδικά στο εργαστήριο. Οι δραστηριότητες αυτές, εξασφαλίζουν την εξοικείωση των παιδιών µε εµπειρίες συλλογικής καλλιτεχνικής δηµιουργίας στο πλαίσιο των οποίων η ατοµική δραστηριότητα άρα και ο εαυτόςαλληλεπιδρά, συνδέεται µε ό,τι προηγείται και έπεται, συµπληρώνει και συµπληρώνεται και ως εκ τούτου, αποκτά τη θέση του µέσα σε ένα ευρύτερο σύστηµα-περιβάλλον. Σχήµα 1: Στιγµιότυπο από τα εκπαιδευτικά εργαστήρια «Παίζω-Μαθαίνω- ηµιουργώ». ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 88

4 Ο σχεδιασµός των µουσειοπαιδαγωγικών προγραµµάτων κάθε κύκλου των 12 συναντήσεων, οργανώνεται µε άξονα µια ενιαία θεµατική, κοινή για όλες τις οµάδες του προγράµµατος και η οποία οπωσδήποτε διαπνέει όλες τις συναντήσεις του κάθε κύκλου. Σε προηγούµενους «κύκλους» τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν σε βάθος το έργο και τη διαδροµή του Θεόφιλου, να επεξεργαστούν διηγήµατα ενός σύγχρονου πολυβραβευµένου «παραµυθά», του Χρήστου Μπουλώτη, να διερευνήσουν την ταυτότητα της θάλασσας που τους «περιβάλλει», της Μεσογείου, πραγµατοποιώντας ταξίδια στο χώρο και το χρόνο, µέσα από δρόµους πολιτισµού «τεµνόµενους ή και παράλληλους». Φέτος λοιπόν είναι το ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ που εµπνέει το σύνολο της εργασίας (εννοιολογικής και εικαστικής) των παιδιών στο µουσείο. Και εκτός από την σχεδόν αυτονόητη διάκριση του φυσικού µε το ανθρωπογενές περιβάλλον, τα ίδια τα παιδιά µέσα από την επαφή τους µε τα έργα διερευνούν τις ποικίλες εννοιολογικές προεκτάσεις του όρου «περιβάλλον» και επιχειρούν να αντιληφθούν τα όριά του. Σχήµα 2: Οµαδική εικαστική δηµιουργία των παιδιών του Παίζω-Μαθαίνω- ηµιουργώ µε αφορµή την αλληλεξάρτηση των στοιχείων του περιβάλλοντος. Σχήµα 3: Στιγµιότυπο από εικαστική εφαρµογή των παιδιών µε αφορµή το φυσικό κόσµο. Με όχηµα τα έργα του Ακριθάκη, του Παύλου, του Τσόκλη, του Τάκη, του Warhol και του Θεόφιλου, και αξιοποιώντας πάντα τα προσωπικά τους βιώµατα και προσλαµβάνουσες, τα παιδιά πράττουν και τοποθετούνται γύρω από ζητήµατα που ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 89

5 αφορούν το σπίτι, την πόλη, το µπαλκόνι τους, το δικό τους βιωµένο κόσµο, το δικό τους οικογενειακό, κοινωνικό, αστικό περιβάλλον, ακόµα και εικαστικό-εικονιστικό τους περιβάλλον! Και πάντα µε εργαλείο την τέχνη και την εικαστική δηµιουργία, εφευρίσκουν τους τρόπους να ασκήσουν την κριτική τους µατιά, να διατυπώσουν τη δική τους εκδοχή για την πραγµατικότητα που τους περιβάλλει. Με τον ίδιο ακριβώς τρόπο αξιοποιούνται τα έργα όλων των περιοδικών εκθέσεων: µε αφορµή, για παράδειγµα τα ανθρωπάκια του Γ. Γαΐτη, τα παιδιά µίλησαν για τη συγκέντρωση τόσων ανθρώπων στα µεγάλα αστικά κέντρα, µυήθηκαν στις έννοιες της τυποποίησης και της οµοιοµορφίας, της υπερκατανάλωσης και της συσσώρευσης υλικών αγαθών, ενώ βρήκαν τους τρόπους να παραστήσουν το δυνάστη και τον αντιρρησία και να διαγράψουν τις αναπόφευκτες συνέπειες που έχει η υπερβολή και η κατανάλωση, στο φυσικό και κοινωνικό περιβάλλον. Σχήµα 4: Τα παιδιά των εργαστηρίων «Παίζω-Μαθαίνω- ηµιουργώ», πραγµατοποιούν performance στον εξωτερικό χώρο του ΜΜΣΤ µε αφορµή την αναδροµική έκθεση του Γιάννη Γαΐτη Το σύµβολο της matraque του γλύπτη Θόδωρου, έγινε η αφορµή για την έναρξη ενός διαλόγου γύρω από το ρόπαλο, ως σύµβολο πρωτόγονου εργαλείου επιβίωσης, µέσω του οποίου εξασφαλίζεται η προσαρµογή στο προσφερόµενο περιβάλλον. Παράλληλα η ενέργεια του «χειρισµού» και πρωτίστως του ακόµα πιο επίκαιρου «τηλε-χειρισµού», που θίγεται στο έργο του καλλιτέχνη, έχει άµεση αναφορά στην καθηµερινότητα και τα βιώµατα των παιδιών, αφυπνίζει τη «µατιά» τους απέναντι στο σύγχρονο περιβάλλον και τους προσφέρει τα απαραίτητα εργαλεία, ώστε να το «δουν µε άλλα µάτια». Αντίστοιχα, ερχόµενα σε επαφή µε τα µπουκάλια κρασιού, τα δοχεία λαδιού και τα υπόλοιπα σκεύη οικιακού εξοπλισµού µιας ιδιωτικής συλλογής έργων τέχνης, όλα φιλοτεχνηµένα, κατόπιν παραγγελίας, από γνωστούς σύγχρονους έλληνες καλλιτέχνες, τα παιδιά των εργαστηρίων, βρίσκουν την ευκαιρία να µιλήσουν για το κάθε µπουκάλι ως προσωπικό «περιβάλλον» και δηµιουργία του καλλιτέχνη. Ταυτόχρονα συζητούν για το κρασί ως παράγωγο του αµπελιού και της καλλιέργειάς του, διερευνούν τους συµβολισµούς που σχετίζονται µε αυτό, τις κοινωνικές σχέσεις που αναπτύσσονται κατά τις περιστάσεις οινοποσίας, την έννοια της τελετουργίας, ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 90

6 αλλά και τη λειτουργία του τραπεζιού στην οποία τοποθετείται το µπουκάλι, ή το φλιτζάνι του καφέ, το οποίο πίνει κανείς συνήθως µε παρέα. Ακόµα περισσότερο, οι αποτοιχίσεις της Ρένας Παπασπύρου, µε τις οποίες ήρθαν σε επαφή τα παιδιά κατά την πρόσφατη αναδροµική έκθεση µε τίτλο «FLASHBACK», στάθηκαν αφορµή να µιλήσουν για τα υλικά του αστικού τοπίου (ξύλο, άσφαλτο, λαµαρίνα) και να παρατηρήσουν τα «επεισόδια» της διάβρωσης και της µεταµόρφωσης που επιβάλλει ο χρόνος στην ύλη. Μέσω της διαδικασίας αυτής ανέκυψε το ζήτηµα της µνήµης, η οποία εµπεριέχεται σε καθηµερινές επιφάνειες που µας περιβάλλουν (τοίχους, δάπεδα, κ.α.). Τα παιδιά κλήθηκαν να εντοπίσουν τη δική τους συµµετοχή στη µεταβολή των πραγµάτων και να αναγνωρίσουν σε ποιο βαθµό το φυσικό και το πολιτισµικό περιβάλλον αλληλεπιδρούν, µεταµορφώνονται και ανακυκλώνονται. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ Αντίστοιχη ολιστική προσέγγιση της θεµατικής του «περιβάλλοντος» διατρέχει και το σχεδιασµό των καθηµερινών εκπαιδευτικών προγραµµάτων που απευθύνονται σε οργανωµένες σχολικές, αλλά και σε άλλες ειδικές οµάδες κοινού. Όσοι µαθητές λοιπόν επισκέφθηκαν το µουσείο για να παρακολουθήσουν το πρόγραµµα «Στη χώρα του Γαΐτη», αντιλήφθηκαν την αναφορά της σύγχρονης τέχνης σε συγκεκριµένα κοινωνικά χαρακτηριστικά της καθηµερινότητας καθώς και τον ρόλο της ως µέσου διαµαρτυρίας. Μέσα από την εφαρµογή βιωµατικών δράσεων, αφήγησης και καταγραφής ιδεών, προβληµατίστηκαν σε σχέση µε το φαινόµενο της µαζοποίησης, του καταναλωτισµού, της αποξένωσης, αναζήτησαν τους λόγους που ώθησαν τον καλλιτέχνη στη δηµιουργία του «συµβόλου» του και ευαισθητοποιήθηκαν αναφορικά µε τη σηµασία διατήρησης της προσωπικής ταυτότητας. Σχήµα 5: Μαθητές των µικρότερων τάξεων του ηµοτικού σχολείου παρακολουθούν το πρόγραµµα «Στη Χώρα του Γαΐτη». ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 91

7 Σχήµα 6: Μαθητές της δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης πραγµατοποιούν δράσεις κατά την περιήγησή τους στην αναδροµική έκθεση του Γιάννη Γαΐτη. Αντίστοιχα, µε αφορµή τις αποτοιχισµένες καθηµερινές επιφάνειες της Ρένας Παπασπύρου οι µικρότεροι µαθητές, αντιλήφθηκαν τα ίχνη και τις αποτυπώσεις που αφήνει η ανθρώπινη δραστηριότητα στο υλικό περιβάλλον. Με τη βοήθεια µίας ιστορίας µυθοπλασίας, ξεκίνησαν ένα παιχνίδι αναζήτησης ονειρικών µορφών και φαντασιακών σχηµάτων στους «τοίχους», ανακαλύπτοντας και αποκρυπτογραφώντας σταδιακά τις κρυµµένες ιστορίες που αυτοί αφηγούνται σε όσους ξέρουν να «αφουγκράζονται». Για τα µεγαλύτερα παιδιά το παιχνίδι της αναζήτησης και το πεδίο του προβληµατισµού εστιάστηκε στη συνεχή µεταβολή του περιβάλλοντος, τόσο του αστικού και οικοδοµηµένου, όσο και του κοινωνικού και διαπροσωπικού, ενός περιβάλλοντος που τελικά ολοένα και χάνεται και ξεφτίζει, όπως τα φθαρµένα στρώµατα των τοίχων, τα οποία αποκαλύπτουν πάντα νέες µορφές προς «ανάγνωση». Ταυτόχρονα, ευαισθητοποιήθηκαν σε σχέση µε την υιοθέτηση στάσεων και αξιών µε σκοπό τη διατήρηση της ποιότητας του περιβάλλοντος. ΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΝΤΡΟ Με αφορµή την επανάληψη της πανελλήνιας εκστρατείας του ΥΠ.ΠΟ. «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ Το δέντρο της ζωής σε τέσσερις εποχές», το ΜΜΣΤ σχεδίασε και υλοποιεί για δεύτερη συνεχή χρονιά ειδικότερες δράσεις και προγράµµατα εµπνευσµένα από τους συµβολισµούς της έννοιας «δέντρο», το οποίο όµως προσεγγίζεται και αυτό µε τη σειρά του, µε «άλλα µάτια»! «Τόπος...δέντρο» Το πρόγραµµα µε τίτλο: «Τόπος: δέντρο» απευθύνεται εξατοµικευµένα σε παιδιά προσχολικής και σχολικής ηλικίας που συνοδεύονται από έναν τουλάχιστον ενήλικα κατά την επίσκεψή τους στο µουσείο και η πραγµατοποίησή του είναι δυνατή χωρίς την καθοδήγηση µουσειοπαιδαγωγού. Τα έργα και η αλληλεπίδραση µε αυτά αποτελούν το όχηµα για τη διεύρυνση της οπτικής µιας ήδη βιωµένης σχέσης παιδιού-ενήλικα σε ένα νέο περιβάλλον, το µουσειακό. Στη διάρκεια του προγράµµατος παιδί και συνοδός ενθαρρύνονται να προσεγγίσουν από κοινού τη θεµατική του δέντρου διαδραστικά, ως προς τους ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 92

8 συµβολισµούς και τις εννοιολογικές του προεκτάσεις (δέντρο και οικολογία, το δέντρο της ζωής-γενεαλογικό δέντρο, το δέντρο ως στοιχείο παραµυθιού, ως προσωπική µνήµη) και εικαστικά, ως προς τα υλικά και τις τεχνικές που χρησιµοποιεί ο καθένας από τους καλλιτέχνες των οποίων τα έργα έχουν επιλεγεί από το πρόγραµµα. Κατά την είσοδό τους στο ΜΜΣΤ, οι επισκέπτες λαµβάνουν έντυπο υλικό που περιέχει τη διαδροµή που θα ακολουθήσουν, τις στάσεις σε επιλεγµένα έργα και προτεινόµενες δράσεις για τα παιδιά και τους συνοδούς εικαστικές δραστηριότητες, παιχνίδια παρατήρησης και παιχνίδια δηµιουργικής γραφής. Στο τέλος της διαδροµής, το έντυπο αποκτά τη µορφή προσωπικού βιβλίου µε τον τίτλο που επιλέγουν οι ίδιοι οι επισκέπτες-χρήστες. «Γνωριµία µε τα έργα του Παύλου» Το πρόγραµµα απευθύνεται σε σχολικές οµάδες παιδιών προσχολικής και πρωτοσχολικής ηλικίας, εξακολουθεί ακόµα να υλοποιείται και κατά τη διεξαγωγή του, τα παιδιά προσεγγίζουν τα έργα του Παύλου ( ιονυσόπουλου) µε τρόπο βιωµατικό. Μέσα από την κατασκευή ενός γενεαλογικού δέντρου των έργων του συγκεκριµένου καλλιτέχνη, τα παιδιά παραλληλίζουν τους οικογενειακούς δεσµούς, µε τους δεσµούς του καλλιτέχνη µε τα έργα του, ενθαρρύνονται να αντιληφθούν τα κοινά στοιχεία των έργων ως προς την τεχνική και το υλικό, να κατανοήσουν τον τρόπο µε τον οποίο οικεία και γνώριµα υλικά καθηµερινής χρήσης, όπως το ατσαλόσυρµα ή το χαρτί αφίσας, µπορούν να επαναχρησιµοποιηθούν, να µετασχηµατιστούν σε µία νέα µορφή δηµιουργίας (ένα έργο τέχνης) και µε τον τρόπο αυτό, να αποτελέσουν όχι µόνο τη «γραφίδα» ενός καλλιτέχνη, αλλά και τον κεντρικό άξονα όλου του έργου του. Σχήµα 7: Παιδιά Β τάξης ηµοτικού µπρστά στο έργο του Παύλου «Το άσος», κατά τη διενέργεια του εκπαιδευτικού προγράµµατος «Τόπος δέντρο». Οδηγός στην ανακάλυψη των συγκεκριµένων έργων αποτελεί ένα παιχνίδι αφής όπου τα παιδιά αντιστοιχούν το κατάλληλο υλικό στο έργο που αναζητούν, εξερευνούν τις ιδιότητες των υλικών και προσεγγίζουν τα έργα µέσα από µια σειρά ερωταποκρίσεων. Το πρόγραµµα ολοκληρώνεται µε την επίσκεψη στο εργαστήρι, όπου µετατρέπουν µε το δικό τους προσωπικό τρόπο υλικά καθηµερινής χρήσης σε πρωτότυπες δηµιουργίες. ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 93

9 «Ανθρώπων δέντρα» Απευθύνεται σε µαθητές δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης µε έµφαση σε όσους συµµετέχουν στις οµάδες καινοτόµων δράσεων και ειδικά αυτές της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και των πολιτιστικών θεµάτων. Σχεδιασµένο γύρω από τη θεµατική του δέντρου, το πρόγραµµα «Ανθρώπων. δέντρα» επιχειρεί µία προσοµοίωση του µουσειακού χώρου µε ένα «δάσος έργων τέχνης» και εστιάζει στη διερεύνηση των σχέσεων ανάµεσα στο φυσικό κόσµο και τον κόσµο της σύγχρονης εικαστικής δηµιουργίας. Αξιοποιεί έναν αριθµό ζωντανών έργων τόσο από τις εκθέσεις του µουσείου, αλλά και άλλων έργων της µόνιµης συλλογής (τα οποία παρουσιάζονται σε µορφή ψηφιακής προβολής), για την ανάπτυξη ενός διαλόγου γύρω από ζητήµατα κοινωνικού/περιβαλλοντικού χαρακτήρα µέσα από τον οποίο, αναδεικνύεται οι σχολιασµοί και οι «θέσεις» των καλλιτεχνών που εντοπίζονται σε αυτά. Πώς έβλε ε το ανθρώ ινο µάτι τα δέντρα άλλοτε και τώρα; Πώς σχολιάζεται ησχέση του φυσικού µετο αστικό εριβάλλον στο έργο της φωτογραφίας; Σχήµα 8: είγµατα από τις ψηφιακές διαφάνειες που σχεδιάστηκαν και αξιοποιήθηκαν στο πλαίσιο του προγράµµατος «Ανθρώπων έντρα». Μέσω του προγράµµατος οι µαθητές αποκτούν τη δυνατότητα: Να συνειδητοποιήσουν πως η το φυσικό περιβάλλον παρέχει ενίοτε, τις προσλαµβάνουσες εκείνες οι οποίες χρησιµεύουν ως έµπνευση και απαρχή ακόµα και για τις πιο αφαιρετικές εικαστικές διατυπώσεις. Να διερευνήσουν την παρουσία του φυσικού κόσµου στη σύγχρονη τέχνη και τους τρόπους απόδοσης της σχέσης του σύγχρονου ανθρώπου µε αυτόν. Να «υποψιαστούν» το εύρος των δυνατοτήτων «θέασης», αλλά και τεχνοτροπικής απόδοσης του ίδιου ακριβώς στοιχείου της φύσης (το δέντρο ως υφή, ως σχηµατοποιηµένο µοτίβο, ως σύµβολο). Να συνειδητοποιήσουν ότι το έργο τέχνης φέρει µηνύµατα και αποτελεί µια µορφή έκφρασης και διατύπωσης θέσεων επάνω σε διεθνή γεγονότα και κοινά ζητήµατα. Το πρόγραµµα ολοκληρώνεται µε τη συµµετοχή των µαθητών σε εργαστήριο εικαστικής έκφρασης όπου φιλοτεχνούν τις δικές τους δηµιουργίες µε τη χρήση φυσικών υλικών προερχόµενων από τα δέντρα (κλαδιά, αποξηραµένα φύλλα, καρποί, κοµµάτια φλοιού, χαρτί κ.λ.π.). ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 94

10 ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ: Τη µεγαλύτερη πρόκληση σε ό,τι αφορά στα µουσειοπαιδαγωγικά προγράµµατα του µουσείου, θέτει το ζήτηµα της αξιολόγησης των προγραµµάτων, διαδικασία η οποία κρίνεται αναγκαία προκειµένου να επιτυγχάνεται η συνεχής επανατροφοδότηση και η συνακόλουθη βελτίωσή τους. Ο θεµέλιος λίθος στο όλο εγχείρηµα τέθηκε µε µία επί χάρτου µελέτη και ανάλυση όλων των εµπλεκόµενων στα προγράµµατα παραµέτρων οι οποίες οφείλουν να ληφθούν υπόψη. Μουσειακός χώρος, εκθέσεις, προγράµµατα, εκπαιδευτικά εργαστήρια, θεµατικός άξονας «περιβάλλον», µουσειοπαιδαγωγοί, συνεργάτες, αλλά και προσδοκίες των χρηστών του προγράµµατος (παιδιών και γονέων), αναλύθηκαν όλα στις υποπαραµέτρους τους, συγκροτώντας τελικά ένα ιστόγραµµα-εργαλείο για την εξαγωγή κριτηρίων αξιολόγησης. Λαµβάνοντας στη συνέχεια, υπόψη το όραµα και τους στόχους του µουσείου για τα µουσειοπαιδαγωγικά του προγράµµατα συγκροτήθηκαν σταδιακά: τα πεδία προς αξιολόγηση τα κριτήρια και οι µέθοδοι της διαδικασίας αξιολόγησης τα στάδια αξιολόγησης Για την όσο το δυνατόν αντικειµενικότερη και πληρέστερη ανατροφοδότηση αξιολογείται ο σχεδιασµός των προγραµµάτων, η υλοποίηση τους, αλλά και η µετέπειτα αφοµοίωση των εννοιών από τα παιδιά τόσο σε κάθε συνάντηση, όσο και εξελικτικά καθόλη τη διάρκεια του κύκλου. Κεντρικά στοιχεία που διαµορφώνουν τα κριτήρια αξιολόγησης και στα οποία δίνουµε ιδιαίτερη βαρύτητα είναι: Η όσο το δυνατόν πιο σφαιρική και πολυπρισµατική προσέγγιση της έννοιας «περιβάλλον». Η εννοιολογική σύνδεση των επιλεγµένων έργων του µουσείου µε το θεµατικό άξονα «περιβάλλον». Η αξιοποίηση του εικαστικού εργαστηρίου ως αφετηρία για εµπέδωση, διεύρυνση, προέκταση των εννοιών που διαπραγµατεύεται το πρόγραµµα. Ο σχεδιασµός των προγραµµάτων µε τρόπο ώστε να διασφαλίζεται η αλληλουχία, η διαδοχή και η σταδιακή κλιµάκωση των εννοιών προς ένα τελικό αποτέλεσµα-σύνοψη. Όλα τα προγράµµατα του Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης συλλαµβάνονται, σχεδιάζονται, διεξάγονται και εποπτεύονται από το επιστηµονικό προσωπικό του µουσείου που απαρτίζεται από τέσσερις µουσειοπαιδαγωγούς, όλες µε µεταπτυχιακούς τίτλους σπουδών στην µουσειολογία, στην εκπαίδευση ή στην ιστορία της τέχνης: Γεωργία Κουρκουνάκη, παιδαγωγός-µουσειολόγος, ΜΑ Μουσειολογίας Χριστίνα Μαβίνη, αρχαιολόγος-µουσειολόγος, ΜΑ Μουσειολογίας Βασιλική Πολυζούλη, παιδαγωγός, Μaster in Education Μάρω Ψύρρα, ιστορικός τέχνης, ΜΑ στην Ιστορία της Τέχνης ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 95

11 Στα εργαστήρια τέχνης «Παίζω-Μαθαίνω- ηµιουργώ» απασχολείται επίσης ένα επιτελείο πτυχιούχων ανωτάτων σχολών ιστορικών τέχνης, εικαστικών, µουσειολόγων και παιδαγωγών, καθώς και ένας αριθµός εξωτερικών συνεργατών απαραίτητων για τα προγράµµατα ειδικοτήτων, όπως χαράκτες, κεραµίστες, θεατρολόγοι, µουσικοί κ.ά. Η µουσειοπαιδαγωγική δράση του ΜΜΣΤ, λειτουργεί υπό την εποπτεία του µεταπτυχιακού προγράµµατος «ΜΟΥΣΕΙΟΛΟΓΙΑ» του Α.Π.Θ. και την επιστηµονική καθοδήγηση της καθηγήτριας Ιστορίας Τέχνης και Μουσειολογίας Ματούλας Σκαλτσά, της Μαρίας Τριανταφυλλίδου, αρχιτέκτονα-µουσειολόγου, συµβούλου αποκατάστασης και διευθύντριας του ΜΜΣΤ, καθώς και της εθελόντριας παιδαγωγού Σοφίας Σίµογλου. ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ & Ι ΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙ ΟΥ 96

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Ελένη - Φαίη Σταµάτη ιευθύντρια Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης email: contact@childrensartmuseum.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Το µοντέλο επιµόρφωσης των εκπαιδευτικών πρωτοβάθµιας εκπαίδευσης στο Πρόγραµµα «ΜΕΛΙΝΑ Εκπαίδευση και Πολιτισµός»

Το µοντέλο επιµόρφωσης των εκπαιδευτικών πρωτοβάθµιας εκπαίδευσης στο Πρόγραµµα «ΜΕΛΙΝΑ Εκπαίδευση και Πολιτισµός» Το µοντέλο επιµόρφωσης των εκπαιδευτικών πρωτοβάθµιας εκπαίδευσης στο Πρόγραµµα «ΜΕΛΙΝΑ Εκπαίδευση και Πολιτισµός» εισήγηση του Μένη Θεοδωρίδη που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του Πανελληνίου Συνεδρίου

Διαβάστε περισσότερα

Μουσεία και Εκπαίδευση (υποχρεωτικό 3,4 εξ.) Προσδοκώμενα αποτελέσματα: Στη διάρκεια του μαθήματος οι φοιτητές/τριες

Μουσεία και Εκπαίδευση (υποχρεωτικό 3,4 εξ.) Προσδοκώμενα αποτελέσματα: Στη διάρκεια του μαθήματος οι φοιτητές/τριες Μουσεία και Εκπαίδευση (υποχρεωτικό 3,4 εξ.) Περιγραφή του μαθήματος - στόχοι: Το μάθημα εξετάζει τις κοινωνικές, πολιτισμικές και ιστορικές διαστάσεις της ανάπτυξης του θεσμού του μουσείου και η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον

Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον Σχεδιασµός και υλοποίηση ενός εκπαιδευτικού προγράµµατος ΠΕ για το δάσος και την ανακύκλωση µε αφορµή µία έκθεση τέχνης για το περιβάλλον Έρση Γιαννουλάτου Καλλιτέχνιδα Full Time BA(Ηοns) The Surrey Institute

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΗ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟ ΟΜΗ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΗ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟ ΟΜΗ ΤΙΤΛΟΣ «Ο κύκλος του νερού» ΕΜΠΛΕΚΟΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Το σενάριο µάθησης περιλαµβάνει δραστηριότητες που καλύπτουν όλα τα γνωστικά αντικείµενα που προβλέπονται από το ΕΠΠΣ νηπιαγωγείου. Συγκεκριµένα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ «ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ» Αγγελικής Χατζημιχάλη 6, Πλάκα, τηλ. 2103243987

ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ «ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ» Αγγελικής Χατζημιχάλη 6, Πλάκα, τηλ. 2103243987 ΜΟΥΣΕΙΟ ΛΑΪΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ «ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ» Αγγελικής Χατζημιχάλη 6, Πλάκα, τηλ. 2103243987 Εκπαιδευτικά προγράμματα μουσειακής αγωγής για σχολικές ομάδες Σχολικό έτος 2015 2016 Οι εξειδικευμένες

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ιστορίες δωματίων Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές και οι μαθήτριες μέσα από διάφορες δραστηριότητες που αφορούν στο δωμάτιό τους

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014

Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Ο Μ Α Δ Α Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Μ Α Ρ Τ Ι Ο Σ 2014 Σ Υ Ν Ε Ρ Γ Α Τ Ι Κ Ε Σ Ε Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Ε Σ Δ Ρ Α Σ Ε Ι Σ Σύντομη Περιγραφή Ενότητας Η ενότητα φέρει τον τίτλο «Εγώ, εσύ, εμείς Συνεργατικές

Διαβάστε περισσότερα

Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας. είμαστε όμως ίσοι. και άξιοι να μας σέβονται. Στέφανος Τόκα Δ τάξη

Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας. είμαστε όμως ίσοι. και άξιοι να μας σέβονται. Στέφανος Τόκα Δ τάξη Είμαστε όλοι διαφορετικοί μεταξύ μας είμαστε όμως ίσοι Στέφανος Τόκα Δ τάξη και άξιοι να μας σέβονται Ζήτημα: Διαφορετικότητα Μάθημα: Εικαστική Αγωγή Θεματικές Περιοχές: -Tαυτότητα -Πολιτισμός της Εικόνας

Διαβάστε περισσότερα

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς;

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; Ζωγραφιά: Β. Χατζηβαρσάνης 2014, ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; 95 Οδηγίες για τις δραστηριότητες της Γ φάσης Έχοντας συζητήσει για την κατάσταση της γειτονιάς μας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 6 ΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν.ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 6 ΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν.ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ «Διαχρονικές αξίες στην εκπαίδευση σε ένα περιβάλλον που αλλάζει μέσα από τον ανατρεπτικό οραματιστή καλλιτέχνη Γιάννη Γαΐτη» (Βιωματικό εργαστήριο με την αξιοποίηση του μοντέλου PERKINS) ΜΑΡΙΑ Α. ΔΡΑΚΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Το μουσείο ζωντανεύει με ταξίδι σχολικό! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ποδράσηη

Το μουσείο ζωντανεύει με ταξίδι σχολικό! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ποδράσηη ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 5 ποδράσηη Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Μουσείο Επιστημών και Τεχνολογίας Πανεπιστημίου Πατρών 2ο Δημοτικό Σχολείο Ακράτας Δημοτικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΤΕΧΝΗΣ «ΠΑΙΖΩ-ΜΑΘΑΙΝΩ- ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΤΕΧΝΗΣ «ΠΑΙΖΩ-ΜΑΘΑΙΝΩ- ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ» ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΤΕΧΝΗΣ «ΠΑΙΖΩ-ΜΑΘΑΙΝΩ- ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ» Τα μουσειοπαιδαγωγικά εργαστήρια τέχνης «ΠΑΙΖΩ-ΜΑΘΑΙΝΩ- ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ» διεξάγονται από τον Ιανουάριο του 2004, απευθύνονται σε 3-13 ετών και αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Τα προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών ως προγράµ- σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. µε φορέα υλοποίησης το

Τα προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών ως προγράµ- σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. µε φορέα υλοποίησης το Η δηµιουργία του παρόντος υλικού έγινε στο πλαίσιο της ενέργειας 2.4.3 κατηγορία πράξεων γ του ΕΠΕΑΕΚ 2 µε τίτλο: «Προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Ανανέωση του αντικειµένου Η καλύτερη προσέγγιση θα πρέπει να επιτρέπει τον πειραµατισµό.

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Εισαγωγή Η αλλαγή του κλίματος αποτελεί στις μέρες μας ένα αδιαμφισβήτητο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ Δ.Σ. ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΠΟΥΓΑΡΙΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΤΑΞΗ : Γ ΦΛΩΡΙΝΑ 2014 1 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ : «ΣΕΡΓΙΑΝΙ ΣΤΟΥΣ ΡΟΜΟΥΣ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΝΑΣ» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΟΥΓΑΡΙ ΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ-ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΘΕΜΑΤΟΣ Πρασινίζω το σχολείο µου, πρασινίζω την πόλη µου! Το Εργαστήριο το σχολικό έτος 2004-2005, συνεργάστηκε µε το Πειραµατικό Νηπιαγωγείο Ν. Χηλής στο σχεδιασµό και την ανάπτυξη Προγράµµατος Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη

Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη www.kpe-thess.gr www.facebook.com/kpethess Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Χ. Αθανασίου - Ε. Παπαδημητρίου - Ν. Ριφάκη - Γ. Σλαυκίδης Π. Τσολακίδου - Γ. Υφαντής

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Γιατί ακόμα και όταν η αγάπη είναι δεδομένη, η επικοινωνία είναι κάτι που μαθαίνεται* *Προγράμματα βασισμένα στην «Επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Ι ΑΣΚΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκϖαίδευση αϖό Αϖόσταση ΤΕΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Σχολεία ϖου συµµετέχουν 5ο ηµοτικό σχολείο Κέρκυρας 2ο ηµοτικό σχολείο Νάξου Σχολική χρονιά 2005-2006 ιδακτική µεθοδολογία ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Περίοδος ϖροετοιµασίας Τηλεδιάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική.

Η σταδιακή ανάπτυξη της δοµής του, ήταν και το µοντέλο για όλα τα πρώτα ανάλογα εργαστήρια του Θεοδώρου, τα οποία κινούνταν σε αυτήν την θεµατική. ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ από το 2000 µέχρι σήµερα ένα εργαστήρι σκηνικής έκφρασης και δηµιουργίας, ή µια πρόταση ασκήσεων δηµιουργικής φαντασίας -------------------------------------------- (α) αντικείµενο και ιστορικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1. Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ- ΜΑΘΗΜΑ 1 Όνομα Εκπαιδευτικού: Θεοδοσία Βασιλείου Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείου Καλού Χωριού Λεμεσού Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής: Ανάληψη

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού.

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. 1.ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Συγγραφέας: Μποζονέλου Κωνσταντίνα 1.1.Τίτλος διδακτικού σεναρίου Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Τα «µονοπάτια» του Σκιρώνειου Κέντρου Κηφισιάς

Τα «µονοπάτια» του Σκιρώνειου Κέντρου Κηφισιάς Τα «µονοπάτια» του Σκιρώνειου Κέντρου Κηφισιάς Μάρι Πολυχρονοπούλου 1, Νίκη Αρχοντάκη 2 1. Πρόεδρος Ζωγράφος Σκιρώνειο Μουσείο Πολυχρονόπουλου email: skironio@otenet.gr 2. Γενική Γραµµατέας Συντηρήτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΧΥΡΡΥΘΜΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ ΤΩΝ ΞΕΝΑΓΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

ΤΑΧΥΡΡΥΘΜΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ ΤΩΝ ΞΕΝΑΓΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΤΑΧΥΡΡΥΘΜΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΣΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ ΤΩΝ ΞΕΝΑΓΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ Δευτέρα 17 Φεβρουαρίου 2014 Βασικές έννοιες και αρχές της τουριστικής βιομηχανίας/ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αξονική συµµετρία» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου»

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» 6/Θ ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΙΤΡΟΥΣ ΠΙΕΡΙΑΣ Μαρία Υφαντή (ΠΕ 11) Δαμιανός Τσιλφόγλου (ΠΕ 20) Θέμα: Μύθοι Αισώπου και διδαχές του Τάξη

Διαβάστε περισσότερα

AQUA 2010 Εκπαιδευτικά προγράµµατα Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης για τις Κλιµατικές Αλλαγές και τη Φτώχεια ήµητρα Ντιρογιάννη Υπεύθυνη Αναπτυξιακής

AQUA 2010 Εκπαιδευτικά προγράµµατα Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης για τις Κλιµατικές Αλλαγές και τη Φτώχεια ήµητρα Ντιρογιάννη Υπεύθυνη Αναπτυξιακής AQUA 2010 Εκπαιδευτικά προγράµµατα Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης για τις Κλιµατικές Αλλαγές και τη Φτώχεια ήµητρα Ντιρογιάννη Υπεύθυνη Αναπτυξιακής Εκπαίδευσης H ActionAid είναι ένας διεθνής αναπτυξιακός οργανισµός

Διαβάστε περισσότερα

1.. 2. , 3. : 4. 1. 2. 3. . 5. 1. ( inspiration). 2. ( GoogleEarth ). 3. ( powerpoint ). 4. (word ). 5. ( HotPotatoes).

1.. 2. , 3. : 4. 1. 2. 3. . 5. 1. ( inspiration). 2. ( GoogleEarth ). 3. ( powerpoint ). 4. (word ). 5. ( HotPotatoes). ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο Μέγας Αλέξανδρος και τις εκστρατείες του» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ (2015-2016)

ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ (2015-2016) ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Οίκος Ανδρέου & Μαρίας Καλοκαιρινού Σοφοκλή Βενιζέλου 27 / Λυσιμάχου Καλοκαιρινού 7 71202 Ηράκλειο, Κρήτη Τηλ.: (2810) 283219-288708 Fax: 283754 e-mail: info@historical-museum.gr

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου

Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης: Η Βιβλιοθήκη του ΕΜΣΤ και η ψηφιοποίηση των συλλογών των έργων τέχνης και των αρχείων του Μουσείου Φωτεινή Αραβανή Βιβλιοθήκη Αρχείο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π.Ε. & Δ.Ε. ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 20.06.2014 Δ/ΝΣΗ Π.Ε. Ν.ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση(προσωρινή): Ηλία Ζερβού 10 Ταχ. Κώδικας : 28100

Διαβάστε περισσότερα

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Σοφία Τσιροπούλου Υπεύθυνη Σχολικών Δραστηριοτήτων Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Έβρου softsi@sch.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ιώ Παπαδηµητρίου 757 Σηµείωση: Θα πρέπει εδώ να σηµειωθεί ότι στην προσχολική αγωγή δε συνηθίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Θέατρο Τ 7η Το αρχαίο Θέατρο και οι σύγχρονοι Λαρισαίοι των ρόλων μεταξύ των μαθητών αποφασίστηκε το χρονοδιάγραμμα των γυρισμάτων. Λίγο πριν το γύρισμα της κάθε σκηνής, λαμβάνονταν αποφάσεις για τα πλάνα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΕΙΟ: Δημοτικό Σχολείο Παλώδιας ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2011-2012 Αρ. Μαθητών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα: 38 Αρ. Εκπαιδευτικών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα: 7 Εκπαιδευτικοί:

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Σχεδιασμός εκπαιδευτικών δράσεων για μουσεία

Τίτλος Μαθήματος: Σχεδιασμός εκπαιδευτικών δράσεων για μουσεία Τίτλος Μαθήματος: Σχεδιασμός εκπαιδευτικών δράσεων για μουσεία Κωδικός Μαθήματος: ΚΤ1390 Διδάσκων: Νίκη Νικονάνου, niknik@uth.gr Είδος Μαθήματος: Επιλογής Εξάμηνο: 5ο Μονάδες ECTS: 5 Περιγραφή του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Hot potatoes. Revelation Natural Arts

Hot potatoes. Revelation Natural Arts ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Μέσα µαζικής ενηµέρωσης» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ (2015-2016)

ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ (2015-2016) ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Οίκος Ανδρέου & Μαρίας Καλοκαιρινού Σοφοκλή Βενιζέλου 27 / Λυσιμάχου Καλοκαιρινού 7 71202 Ηράκλειο, Κρήτη Τηλ.: (2810) 283219-288708 Fax: 283754 e-mail: info@historical-museum.gr

Διαβάστε περισσότερα

Τα ταξίδια και οι περιπέτειες του Μεγάλου Αλεξάνδρου

Τα ταξίδια και οι περιπέτειες του Μεγάλου Αλεξάνδρου ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο Μέγας Αλέξανδρος και τις εκστρατείες του» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Τίτλος μαθήματος ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Επιλογής / Ενότητα Τεχνών (ΤΕ) ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΕΙΡΗΝΗ ΝΑΚΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΚΤ1121 ΜΟΝΑΔΕΣ ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών. Πρακτική Άσκηση. Ενότητα 1: Εισαγωγικά

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών. Πρακτική Άσκηση. Ενότητα 1: Εισαγωγικά Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Πρακτική Άσκηση Ενότητα 1: Εισαγωγικά Αν. Καθηγήτρια: Σοφία Αυγητίδου E-mail: saugitidoy@uowm.gr Μέντορες: Βάσω Αλεξίου, Λίζα Θεοδωρίδου, Αγάπη Κοσκοσίδου Παιδαγωγικό Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Φιλαράκος - Το δικό μου μαλακό υφασμάτινο παιχνίδι Βαθμίδα: 1 Τάξη: Β Διάρκεια: 4 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας στη συνέχεια για έκφραση. Οι μαθητές/τριες ανακαλούν εμπειρίες

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014

ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014 ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΑΥΓΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΕΙΣ 2014 Η ΚΘ Εφορεία Προϊστορικών & Κλασικών Αρχαιοτήτων και η Επιστημονική Ομάδα των Ανασκαφών Αυγής οργανώνουν για πέμπτη χρονιά εκπαιδευτικές δράσεις με αφορμή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Τι είναι Οικολογικά Σχολεία Εγγραφή Εφαρμογή του Προγράμματος Αίτηση Αυτοαξιολόγησης Βράβευση Η Περιβαλλοντική Επισκόπηση των Οικολογικών Σχολείων ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε.

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. στην Ελλάδα σχετίζεται καθαρά με τις δραστηριότητες διεθνών οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΠΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΩΝ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΑΝ ΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ-ΕΣΠΑ ΤΟΥ Τ.Ε.Π.Α.Ε.Σ ΣΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΠΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΩΝ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΑΝ ΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ-ΕΣΠΑ ΤΟΥ Τ.Ε.Π.Α.Ε.Σ ΣΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΠΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΩΝ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΑΝ ΤΗΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ-ΕΣΠΑ ΤΟΥ Τ.Ε.Π.Α.Ε.Σ ΣΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΗΜΟΥ ΡΟ ΙΩΝ Η παιδική χαρά Η τραπεζαρία Η κοινή αίθουσα

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

«Η µετάβαση των νηπίων στο ηµοτικό Σχολείο. ράσεις εκπαιδευτικής παρέµβασης και ψυχοπαιδαγωγικής υποστήριξης».

«Η µετάβαση των νηπίων στο ηµοτικό Σχολείο. ράσεις εκπαιδευτικής παρέµβασης και ψυχοπαιδαγωγικής υποστήριξης». ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡ/ΚΗ /ΝΣΗ Π.Ε. &.Ε. ΑΤΤΙΚΗΣ 49 η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Ρ. ΑΝ ΡΕΑΣ Ν. ΖΕΡΓΙΩΤΗΣ Ταχ. /νση : Εθν.

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό!

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! Βιώσιμη διαχείριση αστικού νερού: Βασικές αρχές & καλές πρακτικές σε θέματα επικοινωνίας, διαβούλευσης, εκπαίδευσης Νερό: δημόσιο αγαθό, μοναδικός φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο Ο κ τ ώ β ρ ι ο ς Ν ο έ μ β ρ

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015 ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή Ζωντανά βιβλία, της Ιωάννας Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc, µε ιστορίες που µάς δίνουν το έναυσµα να τις βιώσουµε, δραµατοποιήσουµε, συζητήσουµε, διαβάσουµε, ώστε να µάθουµε και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ανθρωπογενές περιβάλλον» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Το Εθνικό Θεματικό Δίκτυο «Βιώσιμη Πόλη: η πόλη ως πεδίο εκπαίδευσης για την αειφορία»

Το Εθνικό Θεματικό Δίκτυο «Βιώσιμη Πόλη: η πόλη ως πεδίο εκπαίδευσης για την αειφορία» Το Εθνικό Θεματικό Δίκτυο «Βιώσιμη Πόλη: η πόλη ως πεδίο εκπαίδευσης για την αειφορία» Περιγραφή Το Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Βιώσιμη Πόλη: η πόλη ως πεδίο εκπαίδευσης για την

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να:

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΡΟΠΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Ανταποκρίνονται στην ακρόαση του προφορικού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Γενικά Λαμβάνοντας υπόψη τις μέχρι σήμερα Εγκυκλίους για τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ»

ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3 - Οριζόντια Πράξη» «ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ Η ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ» Ενημερωτική Συνάντηση Στελεχών Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΗΣ»

«Η ΕΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΗΣ» «Η ΕΛΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΗΣ» ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ: Η ενασχόληση των κατοίκων του χωριού με το μάζεμα της ελιάς και η σημασία της χρήσης της στην καθημερινότητα μας. ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: Οκτώβριος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ

ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΝΩΣΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΑΞΗ: Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ, Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Μυκηναϊκός Πολιτισμός ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΛΛΙΑΔΟΥ ΜΑΡΙΑ ΘΕΜΑ: «Η καθημερινή ζωή στον Μυκηναϊκό Κόσμο» Οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η έννοια της ανακύκλωσης» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΦΥΣΗ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ:

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΦΥΣΗ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΦΥΣΗ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ: Η αισθητική της Φύσης και της Τέχνης και η Λογική των Μαθηματικών» για όλες τις εκπαιδευτικές βαθμίδες Το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα «ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ»,

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Ο μικρόκοσμος μας Βαθμίδα: 3 Τάξη: Στ Διάρκεια: 3 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Η ενότητα διερευνά τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνονται τα παιδιά τον κόσμο γύρω τους.

Διαβάστε περισσότερα

Ν Η Π Ι Α Γ Ω Γ Ε Ι Ο

Ν Η Π Ι Α Γ Ω Γ Ε Ι Ο ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ «Ο ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ» Ν Η Π Ι Α Γ Ω Γ Ε Ι Ο ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Α. ΣΚΟΠΟΣ ΤΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ Σκοπός του Νηπιαγωγείου είναι να βοηθήσει τα παιδιά να αναπτυχθούν σωματικά, συναισθηματικά,

Διαβάστε περισσότερα

Μουσειοπαιδαγωγική αξιοποίηση Βιοµηχανικών Μουσείων. Η ανάγκη τεκµηρίωσης και διαφύλαξης της σύγχρονης λαογραφικής και εθνογραφικής

Μουσειοπαιδαγωγική αξιοποίηση Βιοµηχανικών Μουσείων. Η ανάγκη τεκµηρίωσης και διαφύλαξης της σύγχρονης λαογραφικής και εθνογραφικής Μουσειοπαιδαγωγική αξιοποίηση Βιοµηχανικών Μουσείων ρ. Αναστασία Π. Βαλαβανίδου αρχιτέκτων µηχ.-µουσειολόγος Εφορεία Νεωτέρων Μνηµείων Κεντρικής Μακεδονίας, ΥΠΠΟΤ Ελένη Χρ. Οικονοµοπούλου αρχιτέκτων µηχ.,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ 2014-2015

ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ 2014-2015 ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Οίκος Ανδρέου & Μαρίας Καλοκαιρινού Σοφοκλή Βενιζέλου 27 / Λυσιμάχου Καλοκαιρινού 7 71202 Ηράκλειο, Κρήτη Τηλ.: (2810) 283219-288708 Fax: 283754 e-mail: info@historical-museum.gr

Διαβάστε περισσότερα

Στη συνέχεια επιχειρήσαμε μία ιστορική αναδρομή της επικοινωνίας ξεκινώντας από τα πρώτα της στάδια όπως η κραυγή και φτάνοντας στην

Στη συνέχεια επιχειρήσαμε μία ιστορική αναδρομή της επικοινωνίας ξεκινώντας από τα πρώτα της στάδια όπως η κραυγή και φτάνοντας στην ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ: Σε μία κοινωνία που κατακλύζεται από πληροφορίες, το παιδί, ανεξαρτήτου ηλικίας, είναι αδύνατο να μείνει ανεπηρέαστο. Καθημερινά γίνεται αποδέκτης πολυπληθών και πολυποίκιλων μηνυμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗ-ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ-ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ- ΣΥΝΕΧΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ Τμήμα Ανθρώπινου Δυναμικού ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ H αντίληψή μας για τον εθελοντισμό Τι προσφέρουν οι εθελοντές Δούναι και λαβείν Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΣ Γεωγραφίας στα πλαίσια του Νέου Σχολείου

ΑΠΣ Γεωγραφίας στα πλαίσια του Νέου Σχολείου ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Με συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε. Κ. Τ.) ΑΠΣ Γεωγραφίας

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης

3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης 3 ο Δημοτικό Σχολείο Κατερίνης Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Διαχείριση απορριμμάτων Τα απομεινάρια μιας ημέρας» Μαθητικές Ομάδες των Τμημάτων Ε1, Ε2, Ε3 Παιδαγωγική Ομάδα: Καραναστάση Άννα, Χαϊλατζίδου

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα