Η Ελληνική Οικονομία 2/00

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η Ελληνική Οικονομία 2/00"

Transcript

1 Η Ελληνική Οικονομία 2/00 Τριμηνιαία Έκθεση Αρ. Τεύχους 25, Ιούνιος 2000 Ίδρυμα Οικονομικών & Βιομηχανικών Ερευνών - ΙΟΒΕ

2 Οι Συγγραφείς Η ανάλυση της πορείας της Ελληνικής Οικονομίας αποτελεί προϊόν συλλογικής εργασίας των Ερευνητών του ΙΟΒΕ. Τα κείμενα αυτά είναι ανυπόγραφα και οι απόψεις που εκφράζονται αποτελούν τη συνισταμένη των διαφόρων αντιλήψεων και απόψεων. Επίσης, οι απόψεις που εκφράζονται εδώ δεν ανταποκρίνονται κατ ανάγκη προς αυτές των οργανισμών που υποστηρίζουν, χρηματοδοτούν ή συνεργάζονται με το Ίδρυμα. Το IOBE Το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών είναι ιδιωτικός, μη κερδοσκοπικός, κοινωφελής ερευνητικός οργανισμός. Ιδρύθηκε με σκοπό να προωθεί την επιστημονική έρευνα για τα τρέχοντα και αναδυόμενα προβλήματα της ελληνικής οικονομίας και να παρέχει αντικειμενική πληροφόρηση και να διατυπώνει προτάσεις οι οποίες είναι χρήσιμες στη διαμόρφωση πολιτικής Οι Χορηγοί Η μελέτη αυτή έγινε με την ευγενική χορηγία της A.Β. ΒΑΣΙΛΟΠΟΥΛΟΣ Α.Ε. Copyright 2000 Ίδρυμα Οικονομικών & Βιομηχανικών Ερευνών ISSN Απαγορεύεται η με οιονδήποτε τρόπο ανατύπωση ή μετάφραση οποιουδήποτε μέρους της μελέτης, χωρίς την άδεια του εκδότη. Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (IOBE) Τσάμη Καρατάσου 11, Αθήνα, Tηλ.: ( ), Fax: (01)

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ... 7 Η Ελλάδα στη ζώνη του Ευρώ... 7 Η ΟΝΕ καταλύτης αλλαγών... 7 Οι καθυστερήσεις επιβάλλουν ταχύτερη πορεία... 7 Ονομαστική σύγκλιση και ταχεία ανάπτυξη... 7 Στόχοι της οικονομικής πολιτικής ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ... 9 Τάσεις και Προοπτικές της Διεθνούς Οικονομίας... 9 Διεθνή Επιτόκια: Σε Aνοδική Φάση... 9 Αβεβαιότητα στις Διεθνείς Χρηματαγορές Προβληματισμοί για την Ζώνη του Ευρώ Προβληματισμοί για την Ελληνική οικονομία Η ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΗΝ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Η συμμετοχή στην ΟΝΕ καταλύτης αλλαγών Ένα νέο οικονομικό περιβάλλον Ένα νέο πλαίσιο άσκησης οικονομικής πολιτικής Ένα νέο πλαίσιο άσκησης οικονομικής πολιτικής Επιτεύγματα και καθυστερήσεις Ονομαστική και πραγματική σύγκλιση Σταθεροποίηση και ανάπτυξη Δυνατότητες και προϋποθέσεις ταχείας ανάπτυξης Η οικονομική πολιτική στην ΟΝΕ Στόχοι Το γενικό πλαίσιο Δημοσιονομική Πολιτική Στόχοι της δημοσιονομικής πολιτικής Προτεραιότητες Το κοινωνικό κράτος Νομισματική Πολιτική Πρόσφατες εξελίξεις Βραχυχρόνιες Πληθωριστικές Πιέσεις Η νομισματική Πολιτική στο μέλλον Διαρθρωτική Πολιτική Ενίσχυση του ανταγωνισμού Οι καθυστερήσεις ασύμβατες με τη συμμετοχή στην ΟΝΕ Βραχυχρόνιοι στόχοι Μακροχρόνια στοχεύση ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ... 21

4 7 1.ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ-ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η Ελλάδα στη ζώνη του Ευρώ Η συμμετοχή της Ελλάδας στην ΟΝΕ είναι μια σημαντική εξέλιξη που θα διευκολύνει ουσιαστικά την ενσωμάτωση της ελληνικής οικονομίας στην παγκόσμια αγορά. Η ΟΝΕ δεν είναι αυτοσκοπός. Είναι μέσο, που μπορεί να συμβάλει στην αξιοποίηση των ευκαιριών και την αποτροπή των κινδύνων που δημιουργούνται από τον διαρκώς εντεινόμενο διεθνή ανταγωνισμό. Η ΟΝΕ καταλύτης αλλαγών Η υιοθέτηση του ευρώ θα επιφέρει ουσιαστικές αλλαγές σε τρεις καίριους τομείς τη οικονομικής ζωής. Θα αλλάξει κατ'αρχάς το οικονομικό περιβάλλον καθώς οι συνθήκες λειτουργίας της ελληνικής οικονομίας θα είναι οι ίδιες που θα επικρατούν σε όλες τις χώρες της ευρωζώνης. Θα επηρεάσει τις οικονομικές συμπεριφορές εγκαθιστώντας και στην Ελλάδα την "κουλτούρα της σταθερότητας" και ενθαρρύνοντας τη νοοτροπία του ανταγωνισμού. Θα δημιουργήσει ένα νέο πλαίσιο άσκησης της οικονομικής πολιτικής, η οποία θα καθορίζεται μέσα από μια πολυεπίπεδη διαδικασία λήψης αποφάσεων με στόχους την σταθερότητα, την ανταγωνιστικότητα και την ανάπτυξη. Οι καθυστερήσεις επιβάλλουν ταχύτερη πορεία Η ικανοποίηση των κριτηρίων της σύγκλισης αποτελεί σημαντική επιτυχία της πολιτικής που εφαρμόσθηκε τα τελευταία χρόνια. Υπήρξαν ωστόσο και καθυστερήσεις, οι οποίες εντοπίζονται στο δημοσιονομικό τομέα, στο δημόσιο χρέος και στις διαρθρωτικές αλλαγές. Οι καθυστερήσεις στους τομείς αυτούς οδήγησαν σε υστέρηση της εθνικής ανταγωνιστικότητας και είσοδο της χώρας στην ΟΝΕ με δυσμενέστερες προϋποθέσεις. Αν όμως δοθεί τώρα αποφασιστική ώθηση στις αλλαγές που πρέπει να γίνουν, υπάρχουν περιθώρια για εντυπωσιακά αποτελέσματα, καθώς η Ελλάδα ξεκινά από χαμηλότερο σημείο και θα μπορούσε να αναπτυχθεί ταχύτερα από οικονομίες που συμπλήρωσαν τις διαδικασίες εκσυγχρονισμού πριν από την ένταξη τους στην ΟΝΕ. Ονομαστική σύγκλιση και ταχεία ανάπτυξη Η πορεία των τελευταίων ετών απέδειξε δυο σημαντικά στοιχεία που πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη στο μέλλον: Πρώτον, σταθεροποίηση και ανάπτυξη είναι στόχοι απολύτως συμβατοί και, Δεύτερον, η ιδιωτική οικονομία αντέδρασε άμεσα στη βελτίωση των μακροοικονομικών συνθηκών, οδηγώντας την ελληνική οικονομία σε ταχεία αναπτυξιακή πορεία. Ετσι, περαιτέρω βελτίωση της οικονομικής πολιτικής θα μπορούσε, υπό προϋποθέσεις να οδηγήσει σε ακόμη ταχύτερη ανάπτυξη. Κύρια προϋπόθεση όμως για να συμβεί αυτό είναι η ταχεία διεύρυνση της δυναμικότητας της ελληνικής οικονομίας στο σύνολό της και η δημιουργία νέων ευκαιριών επιχειρηματικής δραστηριότητας. Η πραγματοποίηση των διαρθρωτικών αλλαγών θα συμβάλει ουσιαστικά σ' αυτό, καθώς απελευθερώνει δυνάμεις και ενισχύει την συνολική προσφορά της ελληνικής οικονομίας. Στόχοι της οικονομικής πολιτικής Οι στόχοι της οικονομικής πολιτικής στη νέα περίοδο είναι επιτάχυνση της ανάπτυξης, μείωση της ανεργίας και διατήρηση της σταθερότητας. Για να επιτευχθούν όμως οι στόχοι αυτοί η οικονομική πολιτική πρέπει να επιδείξει ανάλογη προσήλωση με εκείνη που επέδειξε στην περίοδο της ονομαστικής σύγκλισης. Γι' αυτό θεωρείται αναγκαίο να υπάρξουν σαφείς, "εθνικές" αυτή τη φορά, δεσμεύσεις και συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, ιδιαίτερα στις περιοχές εκείνες όπου η άσκηση

5 8 της πολιτικής είναι αποκλειστικά αρμοδιότητα της ελληνικής κυβέρνησης όπως στην περίπτωση των διαρθρωτικών αλλαγών. Η δημοσιονομική πολιτική πρέπει να κινηθεί ταχύτερα για την συγκράτηση των δαπανών και τη δημιουργία μεγαλύτερων πρωτογενών πλεονασμάτων, έτσι ώστε να προσεγγίσει σε λογικό χρονικό διάστημα την τιμή αναφοράς (60% του ΑΕΠ). Η νομισματική πολιτική διατηρεί τον αντιπληθωριστικό της χαρακτήρα για την αντιμετώπιση των πρόσφατων πληθωριστικών πιέσεων μέχρι το τέλος του 2000 και ακολούθως μετατίθεται στην αρμοδιότητα της ΕΚΤ. Κεντρικό το ζήτημα των διαρθρωτικών αλλαγών Σημαντικό είναι το ζήτημα τη προώθησης των διαρθρωτικών αλλαγών. Για δυο λόγους: Πρώτον, διότι χωρίς αυτές δεν μπορεί να επιτευχθεί ταχύτερη ανάπτυξη και πραγματική σύγκλιση και δεύτερον, γιατί στο περιβάλλον της ζώνης του ευρώ, δεν υπάρχουν περιθώρια για καθυστερήσεις, οι οποίες πλέον αφορούν το σύνολο των μελών. Τώρα οι διαρθρωτικές αλλαγές πρέπει να συνοδευθούν από θεσμικές μεταρρυθμίσεις που θα οδηγήσουν στη βελτίωση του ανταγωνισμού. Αμεσοι βραχυχρόνιοι στόχοι είναι: Η επιτάχυνση της εφαρμογής του θεσμικού πλαισίου που ισχύει στην Ε.Ε. Η ένταση των προσπαθειών για την προώθηση των ιδιωτικοποιήσεων. Η απελευθέρωση των αγορών και δημιουργία του θεσμικού πλαισίου που θα επιτρέψει τη λειτουργία του ανταγωνισμού. Σε μια μακροχρονιότερη προοπτική απαιτείται η ουσιαστικότερη προσέγγιση του προβλήματος με διερεύνηση όλων των ε- πιπτώσεων των μεταρρυθμίσεων, καθώς η άγνοια των επιπτώσεων αυτών μεγεθύνει τους φόβους και οδηγεί σε αδράνεια. Τέλος, είναι ανάγκη να προσεγγισθεί το ζήτημα της αναποτελεσματικότητας της δημόσιας διαχείρισης στις ιδιωτικές συναλλαγές.

6 9 2. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Τάσεις και Προοπτικές της διεθνούς Οικονομίας Διεθνή Επιτόκια: Σε Ανοδική Φάση. Η κατά 50 μονάδες βάσης (μ.β.) αύξηση των επιτοκίων από την Κεντρική Τράπεζα των Η.Π.Α. (Fed) την 16η Μαίου, η έκτη κατά σειρά αύξηση σε έντεκα μήνες και η μεγαλύτερη από το 1995, υπογράμμισε τον εντεινόμενο προβληματισμό ότι η Αμερικανική οικονομία ευρίσκεται στο όριο της υπερθέρμανσης. Επιπλέον, τόνισε δύο αλλελένδετα ερωτήματα των οποίων η απάντηση θα προσδιορίσει εν πολλοίς τις βραχυπρόθεσμες προοπτικές της παγκοσμίου οικονομίας και την πιθανότητα αναταραχής στις διεθνείς χρηματαγορές. Πρώτον, πόσο ακόμη πρέπει να αυξηθούν τα Αμερικανικά επιτόκια για να αποθερμανθεί η οικονομία, συμπαρασύροντας κατά πάσα πιθανότητα και τα Ευρωπαϊκά επιτόκια προς τα άνω, και δεύτερον, μήπως οι προσπάθειες της Fed για "ομαλή προσγείωση" ("soft landing") της οικονομίας οδηγήσουν σε "ανώμαλη προσγείωση" ("hard landing"). Σχετικά με το πρώτο ερώτημα, και παρά κάποιες πρόσφατες ενδείξεις ότι η οικονομία των Η.Π.Α. επιβραδύνεται, οι διεθνείς χρηματαγορές --όπως συνάγεται από τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης-- α- ναμένουν τα βραχυ-πρόθεσμα επιτόκια να ξεπεράσουν το 7% έως το τέλος του έτους. Επιπλέον, ο ΟΟΣΑ, στην προκαταρκτική έκδοση του OECD Economic Outlook του Ιουνίου, συνιστά υψηλότερα των παρόντων επιτόκια. Η σύσταση αυτή βασίζεται στην αναθεώρηση των προβλέψεων του οργανισμού για τον ρυθμό ανόδου της ε- σωτερικής ζήτησης των Η.Π.Α.. Συγκεκριμένα, ο ΟΟΣΑ έχει αυξήσει τις προβλέψεις του για τον ρυθμό ανόδου της εσωτερικής ζήτησης στις Η.Π.Α. κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες, από 3.4% τον Δεκέμβριο σε 5.4% τον Ιούνιο. Έχει αυξήσει επίσης τις αντίστοιχες προβέψεις για το Α.Ε.Π. κατά 1.8%, από 3.1% σε 4.9% (Διαγράμματα 1 και 2). % Διάγραμμα 1 ΟΟΣΑ: Προβλέψεις για Άνοδο Εσωτερικής Ζητήσεως Δεκεμβρίου 1999 (ελαφρό χρώμα) & Ιουνίου 2000 (σκούρο χρώμα) Η.Π.Α. Ιαπωνία Ζώνη Ευρώ Έτος Πηγή: OECD Economic Outlook, Δεκεμβρίου 1999 & Ιουνίου 2000 (προκαταρκτική έκδοση). Εν αντιθέσει, η κατά 0.6% αύξηση των προβλέψεων του ΟΟΣΑ για τον ρυθμό α- νόδου του Α.Ε.Π. στην ζώνη Ευρώ το 2000 συνοδεύεται από μόλις 0.2% αύξηση των αντιστοίχων προβλέψεων για την εσωτερική ζήτηση. Αυτό αντανακλά μία προσδοκώμενη βελτίωση του ισοζυγίου αγαθών και υπηρεσιών, στην οποία έχει αναμφίβολα συνεισφέρει το ασθενές Ευρώ. % Διάγραμμα 2 ΟΟΣΑ: Προβλέψεις για Άνοδο Α.Ε.Π. Δεκεμβρίου 1999 (ελαφρό χρώμα) & Ιουνίου 2000 (σκούρο χρώμα) Η.Π.Α. Ιαπωνία Ζώνη Ευρώ Έτος Πηγή: OECD Economic Outlook, Δεκεμβρίου 1999 & Ιουνίου 2000 (προκαταρκτική έκδοση). Σχετικά με το δεύτερο ερώτημα, πολλά εξαρτώνται από τη συμπεριφορά των χρηματιστηρίων των Η.Π.Α.. Όπως αναφέρεται στο OECD Economic Outlook του Ιουνίου, τα Αμερικανικά επιτόκια ίσως χρειασθεί να αυξηθούν κατά πολύ, προκαλώντας ανώμαλη προσγείωση στην οικονομία, εκτός εάν μία παρατεταμένη χρηματιστηριακή διόρθωση μειώσει το "φαινόμενο πλούτου" και περιορίσει τις υπεραισιόδοξες προσδοκίες. Τα δύο τελευταία

7 10 τροφοδοτούν την ιδιωτική κατανάλωση και την εσωτερική ζήτηση. Επί του παρόντος, και παρά την πρόσφατη μεγάλη πτώση στο χρηματιστήριο NASDAQ, μία τέτοια διόρθωση δεν είναι βεβαία: Με την παραμικρή ένδειξη ότι η οικονομία επιβραδύνεται, και ως εκ τούτου τα επιτόκια ίσως να μην αυξηθούν όσο φοβούνται οι αγορές, οι μετοχές του NASDAQ επιδεικνύουν ισχυρή ανοδική τάση. Αβεβαιότητα στις Διεθνείς Χρηματαγορές. Έχοντας σκιαγραφήσει τις ανωτέρω εξελίξεις, και αντλώντας διδάγματα από την προηγούμενη ανοδική φάση των διεθνών επιτοκίων το 1994, η Εκθεση αυτή είχε επισημάνει από τον Μάρτιο την πιθανότητα αβεβαιότητος στις διεθνείς χρηματαγορές. Μία τέτοια αβεβαιότητα θα μπορούσε να έχει αρνητική επίδραση στις "Αναδυόμενες Αγορές" οι οποίες εξαρτώνται από διεθνή κεφάλαια για την κάλυψη των ελλειμμάτων του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών τους. Όσον αφορά την Ελλάδα, θα μπορούσε να οδηγήσει σε εκροές κεφαλαίων και σε αβεβαιότητα στην εγχώρια αγορά ομολόγων, χωρίς, όμως, να υπονομεύσει την προσπάθεια της χώρας να ενταχθεί στη ζώνη Ευρώ τον Ιανουάριο του Οι πρόσφατες εξελίξεις έχουν ουσιαστικά επιβεβαιώσει τις ανωτέρω επισημάνσεις. Παρά την σημαντική βελτίωση της πιστοληπτικής ικανότητος πολλών "Αναδυομένων Αγορών" στην Α. Ευρώπη, Λ. Αμερική και Α. Ασία, το κόστος διεθνούς δανεισμού τους έχει αυξηθεί σημαντικά από τις αρχές Απριλίου, ενώ τα αντληθέντα κεφάλαια έχουν μειωθεί κατά πολύ. Συγκεκριμένα, 1 η διαφορά αποδόσεων του δείκτου Emerging Market Bond Index της J.P. Morgan από τις αποδόσεις κυβερνητικών ομολόγων των μεγάλων βιομηχανικών χωρών αυξήθηκε κατά περίπου 200 μ.β. κατά τη διάρκεια του Απριλίου. Επιπλέον, τα αντληθέντα στις διεθνείς αγορές ομολόγων κεφάλαια μειώθηκαν από $15.7 δίς τον 1 βλ. "Gilts in the emerging markets", Financial Times, 16/5/2000. Μάρτιο σε μόλις $2.4 δίς τον Απρίλιο. Παρότι, δε, οι οικονομίες αυτές είναι σε καλύτερη θέση τώρα από ότι ήταν το 1994 για να αντιμετωπίσουν αυτές τις αρνητικές εξελίξεις, 2 δεν μπορεί να αποκλεισθεί και το ενδεχόμενο μίας κρίσης όπως αυτής του 1994 εάν συνεχισθεί η άνοδος των διεθνών επιτοκίων. Προβληματισμοί για την Ζώνη Ευρώ. Η Ελλάδα δεν είναι η μόνη χώρα της Ε.Ε. η οποία επηρεάσθηκε αρνητικά από την άνοδο των Αμερικανικών επιτοκίων, παράλληλα με την προαναφερθείσα αβεβαιότητα και την παρατεταμένη αδυναμία του Ευρώ έναντι του δολλαρίου. Όπως φαίνεται στο κατωτέρω διάγραμμα, η διαφορά αποδόσεων των δεκαετών ομολόγων αναφοράς της Ιταλίας, Πορτογαλίας και Ισπανίας έναντι του αντιστοίχου Γερμανικού διευρύνθηκε κατά 10 μ.β. περίπου τον Μάϊο. % Διάγραμμα Δεκαετή Κυβερνητικά Ομόλογα Αναφοράς Διαφορά Αποδόσεων (Spread) από Γερμανικά Πορτογαλία Ιταλία Ισπανία 1 /1 / /2 / /3 / /4 / /5 / /6 / Ημερομηνία (Ημέρα/Μήνας/Έτος) Πηγή: Financial Times. Η χαμηλή ισοτιμία του Ευρώ έναντι του δολλαρίου προβλημάτισε ιδιαίτερα όταν έπεσε κάτω του $0.89 για ένα σύντομο διάστημα τον Μάιο. Ο προβληματισμός αυτός που είναι δικαιολογημένος δεν πρέπει ωστόσο να παραβλέπει το γεγονός ότι οι έντονες συναλλαγματικές διακυμάνσεις είναι συνηθισμένο φαινόμενο και, επιπλέον, η ισοτιμία ενός νομίσματος αντανακλά όχι μόνο τα παρόντα οικονομικά μεγέθη -- τα οποία βελτιώνονται στην Ευρώπη-- αλλά και τα αναμενόμενα μελλοντικά. Επίσης, στην παρούσα συγκυρία η εν λόγω 2 βλ. "Emerging sickness", The Economist, 2/6/200.

8 11 χαμηλή ισοτιμία αντανακλά περισσότερο την κυκλική ισχύ του δολλαρίου παρά κάποια θεμελιώδη αδυναμία του Ευρώ. Παρότι οι προβλέψεις συναλλαγματικών ισοτιμιών είναι πολύ παρακινδυνευμένες, η αδυναμία του Ευρώ ίσως συνεχισθεί για κάποιο χρονικό διάστημα. Αυτή η εκτίμηση βασίζεται στην πιθανότητα περαιτέρω διεύρυνσης της διαφοράς μεταξύ των Αμερικανικών και Ευρωπαϊκών επιτοκίων, η οποία παραμένει παρά την κατά 50 μ.β. αύξηση των τελευταίων απο την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) στις 8 Ιουνίου. Ενισχύεται δε από το γεγονός ότι τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (forward rates) προβλέπουν μία ισοτμία γύρω στο $0.97/Ευρώ στο τέλος του έτους. Πάντως, η αύξηση των επιτοκίων από την ΕΚΤ, της οποίας το μέγεθος εξέπληξε τις διεθνείς χρηματαγορές, αποδίδεται εν μέρει στην επιθυμία της να ενισχύσει το Ευρώ έναντι του δολλαρίου. Λαμβάνοντας, όμως, υπ' όψιν ότι η αναμενόμενη επιτάχυνση της οικονομικής επεκτάσεως στην ζώνη Ευρώ οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο ασθενές Ευρώ, η εν λόγω αύξηση ίσως έχει αρνητικές παρενέργειες. Ας σημειωθεί επίσης ότι μία παρατεταμένη διόρθωση στα Αμερικανικά χρηματιστήρια, προκληθείσα από αυξανόμενα επιτόκια, ίσως να μην οδηγήσει --όπως αναμένουν αρκετοί αναλυτές-- σε εκροές κεφαλαίων από τις Η.Π.Α. και μέσω αυτών σε πτώση του δολλαρίου. Ο λόγος είναι ότι οι εισροές κεφαλαίων για επένδυση σε Αμερικανικά ομόλογα --οι οποίες μάλλον θα αυξηθούν εάν ανέβουν τα επιτόκια-- είναι σχεδόν πενταπλάσιες των αντιστοίχων για μετοχές. 3 Όλα τα ανωτέρω συνηγορούν στο ότι η συναλλαγμτική ισοτιμία Ευρώ/$ θα παραμείνει ευμετάβλητη στο ορατό μέλλον. Ένας άλλος προβληματισμός, μάλλον υ- περβολικός αλλά βαρύνων στις αποφάσεις των Ευρωπαίων αξιωματούχων, και ο ο- ποίος σε συνδυασμό με ασθενές Ευρώ θα προσδιορίσει την μελλοντική πορεία των Ευρωπαϊκών επιτοκίων, είναι ο πληθωρισμός. Παρ' ότι στη ζώνη Ευρώ υποχώρησε τον Απρίλιο στο 1.9% ακολουθώντας την πτωτική πορεία της τιμής του πετρελαίου, η (μη αναμενόμενη) άνοδος της τελευταίας τον Μάϊο ίσως ωθήσει τον πληθωρισμό πάνω από 2%, το ανώτατο επιθυμητό όριο της ΕΚΤ, προσωρινά όμως. Προβληματισμοί για την Ελληνική Οικονομία. Η πρόσφατη άνοδος της τιμής του πετρελαίου έχει ενισχύσει τις βραχυπρόθεσμες πληθωριστικές πιέσεις. Επίσης, η άνοδος του δολλαρίου ίσως επιβραδύνει την πρόοδο προς μείωση του ελλείμματος του προϋπολογισμού και του δημοσίου χρέους. Θα πρέπει όμως να τονισθεί ότι τα βραχυχρόνια αυτά προβλήματα, τα οποία οφείλονται σε παράγοντες τους οποίους δεν μπορούν να επηρεάσουν οι Ελληνικές αρχές και οι οποίοι επηρεάζουν όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες, δεν θα πρέπει να αποσπάσουν την προσοχή από τις μεγάλες προκλήσεις τις οποίες θα αντιμετωπίσει η χώρα εντός της Ο.Ν.Ε. και, κυρίως, από την ανάγκη βελτίωσης της ανταγωνιστικότητος της οικονομίας. 3 βλ. "Size & Structure of the World Bond Market: 2000", Merrill Lynch, Απρίλιος 2000.

9 12 3. Η ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Η συμμετοχή στην ΟΝΕ καταλύτης αλλαγών Με την απόφαση του Συμβουλίου Κορυφής της Ε.Ε. στις 20 Ιουνίου η Ελλάδα εισέρχεται από την στη ζώνη του Ευρώ. Η εξέλιξη αυτή θα προκαλέσει σημαντικές μεταβολές σε τρεις κρίσιμους τομείς της οικονομικής ζωής: Πρώτον, θα αλλάξει δραστικά τις συνθήκες μέσα στις οποίες ασκείται η οικονομική δραστηριότητα, δεύτερον, θα επηρεάσει τις συμπεριφορές των οικονομικών παραγόντων και τρίτον, θα καθορίσει ένα νέο πλαίσιο άσκησης της οικονομικής πολιτικής. Ένα νέο οικονομικό περιβάλλον Στο οικονομικό περιβάλλον οι αλλαγές εντοπίζονται συνοπτικά στα ακόλουθα: Η καθιέρωση του ευρώ δίνει ουσιαστική υπόσταση στην Ενιαία Αγορά, της οποίας αποτελεί απαραίτητο συμπλήρωμα. Η ελληνική οικονομία εντασσόμενη σ' αυτή την Ενιαία Αγορά θα λειτουργεί κάτω από τις ίδιες περίπου συνθήκες που θα ισχύουν για όλες τις χώρες της Ευρωζώνης. Δηλαδή: Απρόσκοπτη διακίνηση εμπορευμάτων και υπηρεσιών, νομισματική σταθερότητα, χαμηλά επιτόκια και μείωση του συναλλαγματικού κινδύνου που θα περιορίσουν την αβεβαιότητα, δημιουργία χρηματοπιστωτικών αγορών σε ευρώ, ευχέρεια πρόσβασης των επιχειρήσεων σε εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης. Οι παραπάνω μεταβολές αναμένεται να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, να διευκολύνουν την χρηματοδότηση ε- πενδύσεων και να καταστήσουν τις χώρες της ευρωζώνης ελκυστικότερες για την προσέλκυση ξένων άμεσων επενδύσεων. Αυτονόητο βέβαια είναι ότι καθώς οι συνθήκες αυτές αφορούν όλες τις χώρες της ζώνης του ευρώ ο ενδοευρωπαϊκός ανταγωνισμός θα ενταθεί. Αλλαγές στις οικονομικές συμπεριφορές Οι εξελίξεις αυτές θα επηρεάσουν άμεσα τις συμπεριφορές των οικονομικών φορέων, ιδιαίτερα όσον αφορά τη στάση τους απέναντι στον πληθωρισμό. Η εγκαθίδρυση και στην Ελλάδα μιας "κουλτούρας σταθερότητας" θα συμβάλει θετικά στη διατήρηση της νομισματικής σταθερότητας και θα περιορίσει την αβεβαιότητα επιχειρήσεων, εργαζομένων και καταναλωτών. Παράλληλα, η ανταγωνιστική λειτουργία της ενιαίας αγοράς και το άνοιγμα κλειστών τομέων και επαγγελμάτων θα εμπεδώσει μια νέα ανάλογα ανταγωνιστική νοοτροπία, περιορίζοντας τα αιτήματα για ειδική προστασία ομάδων και ατόμων. Τέλος, η χρησιμοποίηση σε καθημερινή βάση ε- νός νομίσματος που θα είναι κοινό με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης θα σημάνει το ουσιαστικό άνοιγμα της Ελλάδας στον υπόλοιπο κόσμο και θα ενισχύσει την επικοινωνία. Αυτό θα μπορούσε να εξασθενίσει τα ισχυρά αμυντικά αντανακλαστικά σε κάθε νεωτερική πρόταση που παρουσιάζει ένα μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινωνίας και να διευκολύνει την πραγματοποίηση των μεταρρυθμίσεων που απαιτούνται. Ένα νέο πλαίσιο άσκησης οικονομικής πολιτικής Τέλος, όσον αφορά την οικονομική πολιτική θα πρέπει να σημειωθεί ότι το ευρώ δεν μπορεί να διαχωρισθεί από την λογική η οποία οδήγησε στην καθιέρωσή του. Και η λογική αυτή στηρίζεται σ' ένα μείγμα οικονομικής πολιτικής που αποβλέπει στη διατηρησιμότητα της σύγκλισης, την νομισματική σταθερότητα και την πραγματοποίηση διαρθρωτικών αλλαγών. Συμπερασματικά η ένταξη της Ελλάδας στην ζώνη του ευρώ είναι ένα μέσο που μπορεί να διευκολύνει σημαντικά την προϊούσα τάση ενσωμάτωσης της στην παγκόσμια οικονομία. Η τάση αυτή που δεν είναι αντιστρέψιμη εμπεριέχει ευκαιρίες και κινδύνους. Η συμμετοχή μας στο κοινό νόμισμα μπορεί να διευκολύνει την

10 13 εκμετάλλευση των πρώτων και να περιορίσει τους δεύτερους. Το ευρώ μπορεί να δράσει ως καταλύτης για την πραγματοποίηση των μεγάλων αλλαγών που απαιτούνται. Επιτεύγματα και καθυστερήσεις Η ικανοποίηση των κριτηρίων που οδήγησε στην απόφαση της ένταξης αποτελεί επιτυχία της σταθεροποιητικής πολιτικής, η οποία, με κυμαινόμενο βαθμό συνέπειας, εφαρμόσθηκε μια δεκαετία περίπου. Κοινό στοιχείο πάντως της πολιτικής αυτής όλα τα τελευταία χρόνια ήταν ότι υλοποιήθηκε μ' ένα μείγμα, το οποίο έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην νομισματική πολιτική, ενώ η δημοσιονομική προσαρμογή και οι διαρθρωτικές μεταβολές υστέρησαν για ένα μεγάλο διάστημα. Αυτό χρωματίζει και τα αποτελέσματα που επετεύχθησαν, τα οποία συνοψίζονται στα ακόλουθα: Ο πληθωρισμός άρχισε να υποχωρεί αισθητά από το Η πτωτική τάση επιβραδύνθηκε κάπως από την υποτίμηση του 1998, αλλά τον Μάρτιο του 2000 ήταν κάτω από την τιμή αναφοράς. Το έλλειμμα του δημοσίου περιορίσθηκε στο 1,6% του ΑΕΠ κυρίως με τη σημαντική άνοδο των εσόδων τα τελευταία χρόνια, η οποία οφείλεται κατά μεγάλο μέρος στην επιτάχυνση της οικονομικής δραστηριότητας. Δεν υπήρξε όμως ανάλογη πρόοδος στον τομέα του περιορισμού των καταναλωτικών δαπανών. Το δημόσιο χρέος εμφανίζει πτωτική τάση και περιορίζεται το 1999 στο 104,4% του ΑΕΠ. Απέχει όμως από την τιμή αναφοράς του που είναι 60% του ΑΕΠ. Οι καθυστερήσεις στη δημοσιονομική προσαρμογή και στις διαρθρωτικές αλλαγές "ανάγκασαν" τη νομισματική πολιτική να προσλάβει πιο περιοριστικό χαρακτήρα, δίνοντας έμφαση στη πολιτική της σκληρής δραχμής, η οποία είχε αρνητικές επιπτώσεις στην ανταγωνιστικότητα. Τελευταίο επεισόδιο αυτής της πολιτικής ήταν η ανατίμηση της κεντρικής ισοτιμίας της δραχμής έναντι του ευρώ. Στον τομέα των διαρθρωτικών αλλαγών υπήρξαν καθυστερήσεις με σημαντικότερες εξ αυτών στα ζητήματα των αποκρατικοποιήσεων, του ανοίγματος των αγορών και της διαμόρφωσης νέων θεσμικών ρυθμίσεων για τον ανταγωνισμό. Οι καθυστερήσεις που υπήρξαν είχαν συγκριτική σημασία καθώς άλλες ευρωπαϊκές οικονομίες έχουν προχωρήσει ήδη στις α- ναγκαίες μεταρρυθμίσεις. Αυτό σημαίνει υστέρηση της εθνικής ανταγωνιστικότητας και είσοδο της χώρας στην Ενιαία Αγορά με δυσμενέστερες προϋποθέσεις. Από την άλλη πλευρά υποστηρίζεται βάσιμα, ότι αν δοθεί τώρα αποφασιστική ώθηση στις αλλαγές θα υπάρξουν εντυπωσιακά αποτελέσματα καθώς η Ελλάδα ξεκινά από χαμηλότερο σημείο και έχει περισσότερα περιθώρια διεύρυνσης της παραγωγικής της δυναμικότητας, από τις οικονομίες εκείνες που έχουν ήδη συμπληρώσει τις διαδικασίες εκσυγχρονισμού τους. Ονομαστική και πραγματική σύγκλιση Οι νέες συνθήκες που αναμένεται να επικρατήσουν μετά την ένταξη στη ζώνη του ευρώ είναι πιθανόν να τροφοδοτήσουν ταχύτερους ρυθμούς ανάπτυξης της πραγματικής οικονομίας. Η αισιόδοξη όμως αυτή προοπτική υπόκειται σε ισχυρές αβεβαιότητες καθώς το τελικό αποτέλεσμα θα καθορισθεί από την ανταπόκριση της οικονομίας στις νέες αυτές συνθήκες. Επί του προκειμένου δυο είναι οι εξίσου σημαντικοί παράγοντες: Πρώτον, η οικονομική πολιτική που θα εφαρμοσθεί στο μέλλον και το επιχειρηματικό περιβάλλον που θα διαμορφωθεί υπό την επίδραση αυτής της πολιτικής και δεύτερον, η αντίδραση της προσφοράς στα νέα ερεθίσματα. Σταθεροποίηση και ανάπτυξη Οι επιδόσεις της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία χρόνια και οι ρυθμοί ανόδου που επιτεύχθηκαν δείχνουν ότι η βελτίωση των

11 14 μακροοικονομικών συνθηκών ασκεί ισχυρή θετική επίδραση στην πραγματική οικονομία. Ετσι, η πορεία της σταθεροποίησης βάδισε παράλληλα με την επιτάχυνση της οικονομικής ανόδου: από το 1993 όταν έγιναν ορατά τα πρώτα σημεία επιβράδυνσης του πληθωρισμού, οι ρυθμοί α- νόδου του ΑΕΠ άρχισαν να επιταχύνονται. Από δε το 1996 ο ετήσιος ρυθμός του ΑΕΠ στην Ελλάδα είναι ταχύτερος από το μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Αυτό οδήγησε στη σύγκλιση του κατά κεφαλή ΑΕΠ, το οποίο από 60,6 του μέσου ευρωπαϊκού όρου που ήταν το 1991 αυξήθηκε σε 67,2% το * Διάγραμμα 4 Πληθωρισμός και Ανάπτυξη (ετήσιες ποσοστιαίες μεταβολές) Δείκτης Τιμών Καταναλωτή ΑΕΠ Πηγή: Ευρωπαική Κεντρική Τράπεζα, Έκθεση για τη Σύγκλιση 2000 Με βάση τις παραπάνω παρατηρήσεις μπορεί να προβλεφθεί ότι αν η οικονομική πολιτική στο μέλλον οδηγήσει σε περαιτέρω βελτίωση του μακροοικονομικού περιβάλλοντος, η ελληνική οικονομία έχει τη δυνατότητα να αναπτυχθεί με ταχύτερους ρυθμούς. Εκτιμάται ότι το κατά κεφαλή ΑΕΠ μπορεί να προσεγγίσει τον μέσο ευρωπαϊκό όρο σε 10 χρόνια αν ο ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης στην Ελλάδα είναι τουλάχιστον διπλάσιος από τον μέσο όρο ανόδου των 15. Και με δεδομένη την πρόβλεψη ανόδου της ευρωπαϊκής οικονομίας με ετήσιους ρυθμούς της τάξεως του 3% στα επόμενα τρία χρόνια η ελληνική ανάπτυξη θα πρέπει να υπερβαίνει το 5,5%. * Σύμφωνα με τους υπολογισμούς της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το κατά κεφαλή ΑΕΠ μετριέται σε μονάδες ισοδύναμης αγοραστικής δύναμης. Δυνατότητες και προϋποθέσεις ταχείας α- νάπτυξης Το ερώτημα είναι: Είναι εφικτοί οι ρυθμοί αυτοί; Και με ποιες προϋποθέσεις; Η ταχύτερη άνοδος του ΑΕΠ θα μπορούσε να προέλθει από την εκμετάλλευση αργούσας παραγωγικής δυναμικότητας αλλά κυρίως από την ταχεία διεύρυνση της. Οσον αφορά το πρώο, τα περιθώρια φαίνεται πως είναι μικρά καθώς η ελληνική οικονομία κινείται περίπου στα όρια της δυνητικής της ανάπτυξης. Στη βιομχηανία πάντως, για την οποία υπάρχουν στοιχεία, ο βαθμός χρησιμοποίησης κεφαλαιουχικού εξοπλισμού, αυξάνει μεν τα τελευταία χρόνια, παραμένει ωστόσο κάτω του 80% και πιθανή επιτάχυνση της ανόδου στον τομέα αυτό είναι εφικτή. Η αποφασιστική όμως ώθηση για την επίτευξη υψηλών ρυθμών ανάπτυξης στο μέλλον θα προέλθει από την ταχεία διεύρυνση της παραγωγικής δυναμικότητας της ελληνικής οικονομίας στο σύνολο της και την δημιουργία νέων ευκαιριών επιχειρηματικής δραστηριότητας. Απαραίτητη προϋπόθεση για να συμβεί αυτό είναι η άρση των διαρθρωτικών εμποδίων που υ- πάρχουν σήμερα, ειδικότερα στους τομείς του Κράτους, της λειτουργίας των αγορών και των ιδιωτικοποιήσεων. Η άρση των εμποδίων αυτών θα δημιουργήσει ένα ευνοϊκότερο περιβάλλον, που θα επιτρέψει την εντονότερη κινητοποίηση της προσφοράς. Αυτός είναι και ο κύριος λόγος που επίτάσσει την πραγματοποίηση των διαρθρωτικών αλλαγών, όπως επανειλλημμένα έχει αναφερθεί σε προηγούμενες Εκθέσεις του ΙΟΒΕ. Χαρακτηριστικά, το ίδιο το Ε- πικαιροποιημένο Πρόγραμμα Σύγκλισης, υιοθετώντας τους υπολογισμούς του ΟΟ- ΣΑ, εκτιμά ότι η απελευθέρωση των αγορών στους τομείς των τηλεπικοινωνιών, της ενέργειας και των μεταφορών θα ευξήσει τις παραγωγικές δυνατότητες της ελληνικής οικονομίας κατά 5-10%. Η προσέγγιση του κατά κεφαλήν εισοδήματος με τον μέσο ευρωπαϊκό όρο είναι ένα στοιχείο της πραγματικής σύγκλισης. Η έννοια ωστόσο της πραγματικής σύγ-

12 15 κλισης είναι πολύ ευρύτερη. Σε αντίθεση όμως με την ονομαστική σύγκλιση, η οποία ήταν μετρήσιμη με βάση ένα σύνολο προκαθορισμένων και συγκρίσιμων κριτηρίων, δεν υπάρχουν ανάλογα κριτήρια για την πραγματική σύγκλιση. Η απουσία τέτοιων κριτηρίων δεν είναι ένα απλό τεχνικό πρόβλημα. Είναι ουσιαστικό πρόβλημα που θα μπορούσε να επηρεάσει δυσμενώς την αποτελεσματικότητα της οικονομικής πολιτικής. Η οικονομική πολιτική στην ΟΝΕ: Στόχοι Στη νέα περίοδο οι στόχοι της οικονομικής πολιτικής είναι: επιτάχυνση της ανάπτυξης, μείωση της ανεργίας, ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας παράλληλα με τη διατήρηση των κριτηρίων της ένταξης. Οι ε- πιδιώξεις όμως αυτές, με εξαίρεση τη διατηρησιμότητα των κριτηρίων δεν είναι ποσοτικοποιημένες και δεν υπάρχει "έξωθεν" δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα για την ε- φαρμογή τους. Αυτό αφαιρεί πιθανώς από την οικονομική πολιτική την αποτελεσματικότητα που επέδειξε κατά τη διαδικασία της ονομαστικής σύγκλισης και κυρίως την δυνατότητα ελέγχου της αποτελεσματικότητας αυτής στα ενδιάμεσα στάδια. Γι' αυτό θεωρείται αναγκαίο να υπάρξουν σαφείς "εθνικές" αυτή τη φορά δεσμεύσεις και συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, ιδιαίτερα στις περιοχές εκείνες όπου η άσκηση της πολιτικής είναι αποκλειστικά αρμοδιότητα της ελληνικής κυβέρνησης όπως στην περίπτωση των διαρθρωτικών αλλαγών. Το γενικό πλαίσιο Με την ένταξη στη ζώνη του ευρώ το μείγμα οικονομικής πολιτικής που θα εφαρμοσθεί καθορίζεται από μια πολυεπίπεδη διαδικασία λήψεως αποφάσεων: η ενιαία νομισματική πολιτική αποφασίζεται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για τη ζώνη του ευρώ στο σύνολό της. Η δημοσιονομική πολιτική παραμένει ευθύνη των εθνικών κυβερνήσεων, αλλά θα πρέπει να συμβαδίζει με τους όρους που θέτουν τα σύμφωνα σταθερότητας και ανάπτυξης. Οι κοινωνικοί εταίροι καθορίζουν μέσω διαπραγματεύσεων τα επίπεδα των μισθών. Οι διαρθρωτικές πολιτικές παραμένουν αποκλειστική σχεδόν αρμοδιότητα των εθνικών κυβερνήσεων. Σ' αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να ασκηθεί η ελληνική οικονομική πολιτική στο άμεσο μέλλον. Η σημαντικότερη αλλαγή σε σχέση με το παρελθόν αφορά βεβαίως τη νομισματική πολιτική από την οποία αφαιρούνται όπλα όπως η πολιτική των επιτοκίων και η συναλλαγματική πολιτική. Συνεπώς, η έμφαση στο νέο μείγμα οικονομικής πολιτικής που θα ασκηθεί μετατίθεται στη δημοσιονομική προσαρμογή και στις διαρθρωτικές αλλαγές. Η πρόοδος στους δυο αυτούς τομείς θα έχει θετικές επιπτώσεις στη πλευρά της προσφοράς βελτιώνοντας την παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα. Ετσι, και ο πληθωρισμός μπορεί να διατηρηθεί χαμηλά και να επιταχυνθούν οι ρυθμοί ανόδου του ΑΕΠ, συμβάλλοντας στην ταχύτερη αύξηση της απασχόλησης και τη μείωση της ανεργίας. Παράλληλα, αλλάζουν και οι περιοχές στόχευσης της οικονομικής πολιτικής, η οποία ως τώρα ήταν προσηλωμένη σχεδόν μονοσήμαντα σε ένα σαφή, ευδιάκριτο στόχο. Τώρα οι στόχοι διαχέονται σε όλα τα επίπεδα της οικονομικής δραστηριότητας, καθώς η ανταγωνιστικότητα και η α- νάπτυξη επηρεάζονται από πλήθος παραγόντων. Για να εστιασθεί η οικονομική πολιτική σ' αυτούς τους πρωταρχικούς στόχους απαιτείται κάθε μέτρο και απόφαση που λαμβάνεται, πιθανώς για να ικανοποιήσει παράλληλες επιδιώξεις, να εξετάζεται και κατά πόσο επηρεάζει θετικά ή αρνητικά τις κύριες επιλογές. Δημοσιονομική πολιτική Τα τελευταία χρόνια υπήρξε σταδιακή βελτίωση των δημοσιονομικών μεγεθών, η οποία αντικατοπτρίζεται στην ικανοποίηση του κριτηρίου του ελλείμματος. 'Ετσι, τον Νοέμβριο του 1999 το Συμβούλιο της Ε.Ε. ανακάλεσε την απόφαση του σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ελλάδα.

13 16 Η επιτυχία στον τομέα αυτό οφείλεται κυρίως στην άνοδο των εσόδων, τα οποία από 32,5% του ΑΕΠ το 1990 και 36,9% το 1996 έφτασαν το 41,6% του ΑΕΠ το Ειδικότερα, οι άμεσοι φόροι ως ποσοστό του ΑΕΠ παρουσίασαν σημαντική άνοδο (από 5,4% το 1990 σε 9,2% το 1999). Μείωση σημείωσαν την περίοδο αυτή και οι δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ, οι οποίες από 44,7% το 1996 περιορίσθηκαν σε 43,5% το 1997 και έκτοτε παραμένουν στα ίδια σχεδόν επίπεδα. Η μείωση οφείλεται κυρίως στην υποχώρηση των δαπανών για την πληρωμή τόκων, ενώ η δημόσια κατανάλωση παραμένει σταθερά περί το 15%. Το δε πρωτογενές πλεόνασμα από 2,8% του ΑΕΠ το 1996 αυξήθηκε στο 5,8% το Στόχοι της δημοσιονομικής πολιτικής Οι στόχοι της δημοσιονομικής πολιτικής στο μέλλον καθορίζονται αφενός από τις καθυστερήσεις που έχουν υπάρξει ως τώρα στην δημοσιονομική προσαρμογή και αφετέρου από τη γενικότερη επιδίωξη που ε- πιβάλλουν τα σύμφωνα σταθερότητας και ανάπτυξης για ισοσκελισμένους ή πλεονασματικούς ισολογισμούς. Παράλληλα η δημοσιονομική πολιτική θα πρέπει να διαδραματίσει ενεργό και ουσιαστικό ρόλο στην επιδιωκόμενη επιτάχυνση της ανάπτυξης. Προτεραιότητες Η ταυτόχρονη επιδίωξη όλων των παραπάνω στόχων θέτει τις ακόλουθες προτεραιότητες: Συγκράτηση των δαπανών για την δημιουργία μεγαλύτερων πρωτογενών πλεονασμάτων. Μόνο έτσι ο λόγος χρέους μπορεί να "μειώνεται επαρκώς και να πλησιάζει την τιμή αναφοράς". Εκτιμάται ότι για να περιορισθεί το δημόσιο χρέος στο 60% του ΑΕΠ μέχρι το 2010 απαιτείται κάθε χρόνο το συνολικό πλεόνασμα να είναι 0,8% του ΑΕΠ ή το πρωτογενές πλεόνασμα 5,6% του ΑΕΠ. Περιορισμός της μισθολογικής δαπάνης του δημόσιου τομέα. Βελτίωση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού και διεύρυνση της φορολογικής βάσης με περιορισμό της παραοικονομίας. Αναδιάρθρωση του δημόσιου τομέα και προώθηση των αποκρατικοποιήσεων για τη δημιουργία πρόσθετων εσόδων που θα μειώσουν απευθείας το χρέος. Μείωση των φορολογικών συντελεστών για να βελτιωθεί η θέση της χώρας στο διεθνή φορολογικό ανταγωνισμό ο οποίος θα εντείνεται για την προσέλκυση επενδύσεων. Το κοινωνικό κράτος Μέσα σ' αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να εξετασθεί ο στόχος που θέτει η κυβέρνηση για βελτίωση του κοινωνικού κράτους. Η βελτίωση είναι επιθυμητή και αναγκαία. Απαιτεί ωστόσο ένα συγκροτημένο πρόγραμμα που θα απευθύνεται συνολικά σε όλες τις περιοχές που συνιστούν το κοινωνικό κράτος και δεν θα εξαντλείται σε αποσπασματικές παροχές. Αυτό σημαίνει κατ' αρχάς σαφή προσδιορισμό της έννοιας του κοινωνικού κράτους και των κύριων επιδιώξεων της Κυβέρνησης στο τομέα αυτό. Αφού δε, προσδιορισθούν οι σ τοχοι και με δεδομένο ότι οι διαθέσιμοι πόροι θα είναι περιορισμένοι, θα πρέπει να υπάρξουν σαφείς προτεραιότητες και επιλογές που θα λάβουν υπόψη και τις γενικότερες δημοσιονομικές επιδιώξεις. Με άλλα λόγια για να προωθηθεί αποτελεσματικά το κοινωνικό κράτος απαιτείται αναδιάρθρωση όλων των δημοσίων δαπανών, περιορισμό της σπατάλης και εξοικονόμηση πόρων που θα κατευθυνθούν στους τομείς που συναποτελούν το κοινωνικό κράτος: υγεία, εκπαίδευση, κοινωνική προστασία. Νομισματική Πολιτική Πρόσφατες εξελίξεις

14 17 Πρόσφατες εξελίξεις, τις οποίες δεν μπορούν να επηρεάσουν οι Ελληνικές αρχές, περιέπλεξαν το ήδη δύσκολο έργο της Τραπέζης της Ελλάδος στην τελευταία φάση της πορείας προς την ΟΝΕ και τόνισαν πόσο μικρή ευχέρεια κινήσεων έχει στα τελευταία αυτά στάδια η ελληνική νομισματική πολιτική. Ετσι με την ένταξη στην ΟΝΕ η ανάληψη της νομισματικής πολιτικής από την ΕΚΤ δεν θα σημάνει ουσιώδεις μεταβολές, η δε απώλεια συγκεκριμένων εργαλείων πολιτικής όπως της συναλλαγματικής και της πολιτικής επιτοκίων δεν θα είναι μεγάλη. Εκείνο όμως που είναι βέβαιο είναι ότι η νομισματική πολιτική δεν θα μπορεί πλέον να καλύψει τις αδυναμίες και καθυστερήσεις των άλλων πλευρών της οικονομικής πολιτικής. Θετικό εξάλλου στοιχείο είναι και το γεγονός η ένταξη στην Ο.Ν.Ε. θα θωρακίσει την Ελληνική οικονομία έναντι εξωγενών διαταραχών. Οσον αφορά τις τελευταίες εξελίξεις, θα πρέπει να επισημανθεί ότι η πρόσφατη -- και σε μεγάλο βαθμό μη αναμενόμενη-- αναθέρμανση της τιμής του πετρελαίου, σε συνδυασμό με την αδυναμία του Ευρώ έ- ναντι του δολλαρίου, ενέτεινε τις βραχυπρόθεσμες πληθωριστικές πιέσεις και δημιούργησε διλήμματα καθώς η προσπάθεια αντιμετώπισης αυτών των πιέσεων με αύξηση των επιτοκίων, η οποία θα μπορούσε να αποτρέψει τη διολίσθηση της δραχμής έναντι του δολλαρίου, θα ήταν μη συμβατή με την ανάγκη σύγκλισης των Ελληνικών επιτοκίων προς τα χαμηλώτερα Ευρωπαϊκά και της διατήρησης σταθεράς συναλλαγματικής ισοτιμίας έναντι του Ευρώ. Η θέση της Τραπέζης διευκολύνθηκε πάντως από δύο εξελίξεις: Την ανακοίνωση της Επιτροπής την 3η Μαϊου και του Συμβουλίου ECOFIN την 5η Ιουνίου. Η πρώτη επιβεβαίωσε ότι η Ελλάδα πληροί όλα τα κριτήρια της Συνθήκης του Μάαστριχτ, αφαιρώντας ουσιαστικά κάθε αβεβαιότητα σχετικά με τον χρόνο ένταξης στην Ο.Ν.Ε. και συνέβαλε στην ανακοπή της μικρής μεν αλλά συνεχούς διολίσθηση της δραχμής έναντι του Ευρώ η οποία άρχισε στην αρχή του έτους. Ετσι υποχώρησαν και οι όποιες προσδοκίες της αγοράς για πιθανή υποτίμηση της κεντρικής ισοτιμίας της δραχμής. Ως αποτέλεσμα, η προθεσμιακή ισοτιμία (forward) ενός έτους της δραχμής πλησίασε την κεντρική, μετά από τέσσαρις μήνες σημαντικής απόκλισης από την τελευταία. Βραχυχρόνιες Πληθωριστικές Πιέσεις; Η πρόσφατη αύξηση της τιμής του πετρελαίου ενέτεινε τον προβληματισμό των Ελληνικών αρχών σχετικά με την αντιμετώπιση των βραχυχρόνιων πληθωριστικών πιέσεων, πιθανόν εις βάρος του κυρίου στόχου της μακροχρόνιας σταθερότητας. Φαίνεται όμως ότι η κατάσταση της ελληνικής οικονομίας δεν δικαιολογεί υπερβολικούς φόβους για τις βραχυχρόνιες πληθωριστικές πιέσεις. Η Ελλάδα κατ' αρχάς βρίσκεται σε φάση ταχείας ανάπτυξης, με παρόμοιο πληθωρισμό με χώρες-μέλη της Ο.Ν.Ε. οι οποίες έχουν ανάλογους ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης. Υπάρχουν εξάλλου πρόσθετοι παράγοντες που υποδηλώνουν την πιθανή χαλάρωση των πληθωριστικών πιέσεων. Κατ' αρχήν, η παρατεταμένη διόρθωση στο Χ.Α.Α. και η υποχώριση των υπεραισιοδόξων προσδοκιών θα επιδράσει κατά πάσα πιθανότητα αρνητικά στην ιδιωτική κατανάλωση, βοηθώντας έτσι την μείωση των πληθωριστικών πιέσεων. Τέλος, οι πληθωριστικές προσδοκίες έχουν μειωθεί σημαντικά στην Ελλάδα. Περαιτέρω, όπως επισημάνθηκε στην προηγούμενη έκδοση της "Τριμηνιαίας", πληθωριστικές πιέσεις από τη σύγκλιση των Ελληνικών επιτοκίων προς τα χαμηλότερα Ευρωπαϊκά και την συνακόλουθη σύγκλιση της δραχμής προς την κεντρική ισοτιμία φαίνεται ότι και αυτές υποχωρούν. Ε- πιπλέον, η κατά 50 μ.β. αύξηση των Ευρωπαϊκών επιτοκίων από την ΕΚΤ στις 8 Ιουνίου περιόρισε την απαιτούμενη μείωση των Ελληνικών επιτοκίων. 4 Επίσης, η 4 Η απαιτούμενη μείωση περιορίσθηκε επίσης από την μείωση των επιτοκίων από την Τράπεζα Ελλά-

15 18 δραχμή είναι μόλις 1.5% κάτω από την κεντρική ισοτιμία. Μία διολίσθιση αυτής της τάξης θα έχει οριακή επίδραση στον πληθωρισμό. Η νομισματική πολιτική στο μέλλον. Παρά τα προβλήματα και τις προκλήσεις που αντιμετώπισε πρόσφατα η νομισματική πολιτική, τα αποτελέσματα ήταν θετικά. Και μέχρι το τέλος του 2000 η νομισματική πολιτική θα παραμείνει αντιπληθωριστική. Η πολιτική αυτή ασκείται σήμερα μέσα σ' ένα διεθνές περιβάλλον που χρωματίζεται έντονα από την ανατίμηση του δολλαρίου έναντι του ευρώ και την άνοδο των τιμών του πετρελαίου. Οι επιπτώσεις στην Ελλάδα είναι σημαντικές αλλά αντιμετωπίσιμες. Επιβάλλεται όμως η διατήρηση της αντιπληθωριστικής στόχευσης της νομισματικής πολιτικής. Η ένταξη στην Ο.Ν.Ε. θα θωρακίσει την δραχμή έναντι πιθανής αναταραχής στις διεθνείς χρηματαγορές έως την ημέρα ένταξης. Αυτό τουλάχιστον εισηγείται η εμπειρία του Ευρωπαϊκού Νότου της Ε.Ε. κατά τη διάρκεια της κρίσης την οποία προκάλεσε η αδυναμία της Ρωσίας να εξυπηρετήσει τα χρέη της τον Αύγουστο του Έως την ημέρα ένταξης, η δραχμή θα έχει συγκλίνει στην κεντρική ισοτιμία και τα βραχυπρόθεσμα Ελληνικά επιτόκια στα επίπεδα των αντίστοιχων Ευρωπαϊκών. Μέχρι τότε, όμως, η διολίσθηση της δραχμής και η μείωση των Ελληνικών επιτοκίων θα πηγαίνουν "χέρι-χέρι", με την Τράπεζα της Ελλάδος να προσδιορίζει το βήμα και των δύο. Εάν, επί παραδείγματι, η Τράπεζα μειώσει τα Ελληνικά επιτόκια στα επίπεδα των Ευρωπαϊκών σε μία κίνηση, η δραχμή θα κάνει αμέσως άλμα προς δος στις 14 Απριλίου. Με αυτήν, το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων 14 ημερών μειώθηκε από 9.25% σε 8.75%, ενώ τα επιτόκια καταθέσεων μίας ημέρας του πρώτου και του δευτέρου κλιμακίου μειώθηκαν από 8.75 και 8.0% σε αντίστοιχα 8.0 και 7.5%. Τέλος το επιτόκιο Lombard μειώθηκε από σε 9.5%. την κεντρική ισοτιμία. Αυτό δε μπορεί να γίνει οποτεδήποτε από τώρα έως το τέλος Δεκεμβρίου. Εάν, όμως, η Τράπεζα μειώνει τα επιτόκια σταδιακά, η δραχμή επίσης θα διολισθαίνει βαθμιαία προς την κεντρική ισοτιμία. Διαρθρωτική Πολιτική Οι διαρθρωτικές παρεμβάσεις, όπως ήδη αναφέρθηκε,συγκλίνουν σε ένα στόχο από τρεις διαφορετικές πλευρές, απελευθέρωση αγορών επιτάχυνση των ιδιωτικοποιήσεων αποτελεσματικότερη λειτουργία του Δημοσίου με μείωση του κόστους λειτουργίας του. Και στόχος είναι η αναδιάρθρωση της οικονομίας σε μικροοικονομικό επίπεδο ώστε να διευρυνθεί η παραγωγική δυναμικότητα και να βελτιωθεί ο ανταγωνισμός. Ενίσχυση του ανταγωνισμού Στο νέο περιβάλλον οι διαρθρωτικές μεταβολές πρέπει να συνοδεύονται με τη δημιουργία συνθηκών ανταγωνισμού στις αγορές, κάτι που μέχρι πρόσφατα είχε τεθεί στο περιθώριο του προβληματισμού. Ετσι, για ένα μεγάλο διάστημα διατηρήθηκε η δημόσια ιδιοκτησία και διαχείριση στις κυριότερες επιχειρήσεις δικτυακού χαρακτήρα (ηλεκτρισμός, ενέργεια, μεταφορές, τηλεπικοινωνίες, ταχυδρομεία κ.α.), επειδή επικρατούσε η άποψη ότι είναι πιθανό, αν η ιδιωτικοποίηση προηγηθεί της βελτίωσης των ανταγωνιστικών συνθηκών στις συγκεκριμένες αγορές μπορεί να προκύψουν μακροχρόνιες στρεβλώσεις στις δομές των αγορών. Και αντί να αναζητηθούν λύσεις για τον συντονισμό των ελεγχόμενων από τα* κρατικά μονοπώλια αγορών, επελέγει η διατήρηση της δημόσιας περιουσίας και διαχείρισης στις ΔΕΚΟ με μερική μετοχοποίηση και ενίσχυση των κινήτρων αποτελεσματικής διαχείρισης των πόρων στις ΔΕΚΟ. Η λειτουργία του ανταγωνισμού καθίσταται συνεπώς κεντρικό ζήτημα της διαρθρωτικής πολιτικής. Και εδώ έχουν τεθεί τα ακόλουθα ερωτήματα:

16 19 Η έννοια της πολιτικής του ανταγωνισμού στην Ελλάδα σε συνάρτηση με την ιστορία και τη κουλτούρα της, είναι ικανή να υποστηρίξει μια πολιτική διαρθρωτικών αλλαγών με κύριο άξονα τον ανταγωνισμό; Υπάρχει το αναγκαίο νομικό και θεσμικό καθεστώς σε συνάρτηση με τους μηχανισμούς επιβολής του ώστε να προστατεύσει τις αγορές από συνεργασίες, μονοπωλιακές συνθήκες και πρακτικές στη προ και μετά τις διαρθρωτικές παρεμβάσεις περίοδο; Υπάρχει προοπτική το ισχύον θεσμικό πλαίσιο να στηρίξει τις όποιες διαρθρωτικές αλλαγές θα πραγματοποιηθούν στο άμεσο μέλλον ή εκτιμάται ότι αντίθετα θα λειτουργήσει ανασταλτικά; Οι καθυστερήσεις ασύμβατες με τη συμμετοχή στην ΟΝΕ Τα παραπάνω ερωτήματα αναδεικνύουν τη μεγάλη σημασία των θεσμικών μεταρρυθμίσεων, οι οποίες πρέπει να προχωρήσουν και για ένα πρόσθετο λόγο: Σήμερα οι καθυστερήσεις σε ένα κράτος μέλος δεν α- φορούν το ίδιο αποκλειστικά καθώς δημιουργούν και σοβαρές ενδοκοινοτικές διαφορές. Οι οικονομίες λοιπόν που θα αιτούνται, έστω και για πραγματικούς εθνικούς λόγους, την χρονική μετάθεση των θεσμικών μεταρρυθμίσεων, όπως για παράδειγμα την αναδιάρθρωση του φορολογικού συστήματος, δεν θα επηρεάζουν μόνο τις εθνικές τους οικονομίες αλλά θα δημιουργούν δεσμεύσεις και στην μέση εξέλιξη του κοινοτικού οικονομικού γίγνεσθαι. Αυτό επιβάλλει την επιτάχυνση των αλλαγών. Βραχυχρόνιοι στόχοι Οι βραχυχρόνιοι στόχοι των διαρθρωτικών παρεμβάσεων που συμπίπτουν και με τις προτάσεις της Επιτροπής της ΕΕ είναι: Επιτάχυνση της εφαρμογής του ισχύοντος στην ΕΕ θεσμικού πλαισίου με έμφαση στους κανόνες που ισχύουν για τους Διαγωνισμούς του Δημοσίου. Στο θέμα αυτό πρέπει να τονισθεί ότι σε μεγάλο βαθμό στο στάδιο της αξιολόγησης των προσφορών οι βελτιώσεις είναι σημαντικές. Αρκετοί πλέον διαγωνισμοί, ακριβώς επειδή συγχρηματοδούνται από κοινοτικούς πόρους, ακολουθούν και αντίστοιχες διαδικασίες. Οσα όμως συνδέονται με την εκτέλεση και τον ποιοτικό έλεγχο των συμβάσεων οι διαδικασίες απέχουν πολύ από το να θεωρηθούν αποτελεσματικές. Συνέχιση των προσπαθειών σε σχέση με τη ιδιωτικοποίηση. Είναι γεγονός ότι στο θέμα των ιδιωτικοποιήσεων έ- χει παρατηρηθεί μεγάλη καθυστέρηση. Επί του προκειμένου πρέπει να επισημανθούν δυο δεδομένα: Πρώτον, καθυστερεί η άμεση παρέμβαση σε επιχειρήσεις με υψηλή απασχόληση (π.χ. Ο.Α. ΛΑΡΚΟ, Ναυπηγεία) και δεύτερον, τώρα πλέον η όποια ιδιωτικοποίηση απαιτεί και παράλληλη ανάπτυξη ανταγωνιστικών συνθηκών σε επιχειρήσεις δικτύου (συγκοινωνίες, ενέργεια, τηλεπικοινωνίες). Και στα δυο αυτά θέματα πρέπει να υπάρξει σαφής πολιτική απόφαση.. Είναι κατανοητό βέβαια ότι ορισμένες από τις λύσεις που θα ακολουθηθούν είναι και μονοσήμαντες και ενέχουν σημαντικό κόστος όταν εκτιμηθούν αυτόνομα. Όπως όμως έχει διατυπωθεί και σε άλλες Εκθέσεις του ΙΟΒΕ, για τις συγκεκριμένες αποφάσεις το κόστος που συνεπάγεται η μετάθεση της επιλογής των αναγκαίων πολιτικών παρεμβάσεων, πολλαπλάσια υπερκαλύπτεται από τα σωρευτικά ο- φέλη για το σύνολο της οικονομίας. Απελευθέρωση των αγορών και δημιουργία του θεσμικού πλαισίου για τη λειτουργία του ανταγωνισμού. Συναφής με το στόχο αυτό είναι η βελτίωση των μηχανισμών εισόδου νέων επιχειρήσεων στους κλάδους και στροφή του ελέγχου στις συνθήκες λειτουργίας των αγορών. Οι συνθήκες εισόδου στις αγορές διακρίνονται από μία αρκετά μεγάλη πολυπλοκότητα. Όπως προέκυψε και από πρόσφατη μελέτη του ΙΟΒΕ για την επιβολή των κανόνων του ανταγωνισμού, σε αντίθεση με τον πολύπλοκο έ- λεγχο των διαδικασιών εισόδου, ο έλεγ-

17 20 χος των δομών και της λειτουργίας των αγορών είναι μάλλον ουδέτερος. Είναι θετικό λοιπόν το γεγονός ότι αναγνωρίζεται τώρα πως ένας από τους βραχυχρόνιους στόχους της μικροοικονομικής πολιτικής πρέπει να είναι η μετατόπιση του ελέγχου των επιχειρήσεων από τη χρονική στιγμή της εισόδου στην χρονική στιγμή που θα παρατηρούνται παρεκκλίσεις στην αποτελεσματική λειτουργία των αγορών. Μακροχρόνια στόχευση Όσον αφορά τώρα τους μακροχρόνιους στόχους δεν φαίνεται να υπάρχουν προτάσεις έστω κι αν από όλες τις αναλύσεις (ΕΕ, ΟΟΣΑ, ΤτΕ, κ.α.) προκύπτει ότι η βελτίωση της εθνικής ανταγωνιστικότητας θα προέλθει μέσα από την μείωση της επιβάρυνσης που δημιουργεί η αναποτελεσματικότητα της δημόσιας διαχείρισης στις ιδιωτικές συναλλαγές. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί αν τεθούν και επιδιωχθούν οι ακόλουθοι μακροχρόνιο στόχοι: Ο προσδιορισμός και η μελέτη για την άρση των βασικών φυσικών περιορισμών που περιορίζουν την αναπτυ- -ξιακή προσπάθεια. Τυπικοί περιορισμοί αυτού του τύπου είναι όσοι συνδέονται είτε με τις ελλείψεις σε ανθρώπινο κεφάλαιο είτε με τις βασικές υ- ποδομές Η αλλαγή στις μεθόδους ελέγχου που εφαρμόζει το Δημόσιο στην διαχείριση των πόρων του με μετάθεση της έμφασης από προληπτικό σε κατασταλτικό έλεγχο. Η άρση της διακριτικής μεταχείρισης των φυσικών διαχειριστών της δημόσιας, σε σύγκριση με την ιδιωτική περιουσία. Το άνοιγμα ενός πλήθους κλειστών επαγγελμάτων στον ανταγωνισμό. Στα επαγγέλματα αυτά υπάρχει σήμερα πολύ μικρή συγκέντρωση και ο ανταγωνισμός είναι βέβαιο ότι θα ενισχύσει τη συγκέντρωση και την αποτελεσματικότητα. Παράλληλα θα πρέπει να μελετηθούν και οι επιπτώσεις στην απασχόληση Η μελέτη των παρεπόμενων επιπτώσεων που θα προκύψουν από τις διαρθρωτικές παρεμβάσεις σε όλους τους τομείς. Η γνώση των επιπτώσεων αυτών θα ενισχύσει την αποφασιστικότητα των δράσεων. Γιατί η άγνοια των επιπτώσεων μεγεθύνει τους φόβους και τροφοδοτεί την αναποφασιστικότητα.

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Στην Ελλάδα η μη ρεαλιστική πρόβλεψη του ταμειακού ελλείμματος κατά το έτος 2009, εξαιτίας της υπερεκτίμησης των εσόδων και της αύξησης των

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΕΚΤ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΕΚΤ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Πλαίσιο ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εμπειρογνώμονες της κατάρτισαν προβολές για τις μακροοικονομικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, με βάση τα στοιχεία που ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012

Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών. Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Ίδρυµα Οικονοµικών & Βιοµηχανικών Ερευνών Τριµηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονοµία 01-2012 Το διεθνές περιβάλλον επιδεινώνεται 2011 Νέα επιβράδυνση ανάπτυξης παγκόσµιας οικονοµίας στο δ τρίµηνο του

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία

Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Μακροοικονομικές προβλέψεις για την κυπριακή οικονομία Οι μακροοικονομικές προβλέψεις για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω τόσο για το 2012 όσο και για το

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Διάρθρωση Παρουσίασης Α. Γιατί επιδιώκεται η ένταξη στη Ζώνη του Ευρώ από μικρές οικονομίες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ EΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εμπειρογνώμονες του Ευρωσυστήματος κατάρτισαν προβολές για τις μακροοικονομικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ, με βάση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ:

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24 ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Μικροοικονομική Μακροοικονομική και Δημόσια Οικονομική Θέμα 3ο (κληρώθηκε) α) Ποια μέσα διαθέτει η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Κεφαλαιακή Επάρκεια: Ο συνολικός δείκτης κεφαλαιακής επάρκειας διαμορφώνεται στο 8,1% μετά την καταβολή από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας κεφαλαιακής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013 NUNTIUS ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΕΠΕΥ ΤΜΗΜΑ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΕΩΝ ΤΗΛ: 210-3350599 ΦΑΞ: 210-3254846 E-MAIL: nunt12@otenet.gr WEBSITE: www.nuntius.gr Αθήνα, 31/03/2010 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2008-2013

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ

ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Διοίκηση και Διαχείριση Οικονομικών Μονάδων & Οργανισμών (ΔΔΟΜΟ)» με κατεύθυνση τη "Στρατηγική Διοίκηση" Θεματική Ενότητα 2 ΟΙΚΟΝOMIKA ΓΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Ακαδημαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Π.Μ.Σ. ΔΕΣ ερωτήματα στο μάθημα ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ από το βιβλίο των PAUL R. KRUGMAN & «ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Θεωρία και Πολιτική» MAURICE

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ (RSAI, ERSA) Οικονομική Κρίση και Πολιτικές Ανάπτυξης και Συνοχής 10ο Τακτικό Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΟ ΕΛΤΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΟ ΕΛΤΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Ι ΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάµη Καρατάση 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax:210 92 33 977 11 Tsami Karatassi, 117 42 Athens, Greece,

Διαβάστε περισσότερα

Τριμηνιαίο Δελτίο Οικονομικής Συγκυρίας

Τριμηνιαίο Δελτίο Οικονομικής Συγκυρίας Τριμηνιαίο Δελτίο Οικονομικής Συγκυρίας για τον τομέα ΤΠΕ Α Τρίμηνο 1. ΔΕΙΚΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΛΙΜΑΤΟΣ ΤΟΜΕΑ ΤΠΕ 2. ΔΕΙΚΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΡΟΣΔΟΚΙΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΠΕ 3. ΔΕΙΚΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΡΟΣΔΟΚΙΩΝ ΛΙΑΝΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

- Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών

- Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών - Εξέλιξη βασικών μακροοικονομικών δεικτών Σύμφωνα με προσωρινά στοιχεία, το δ τρίμηνο 2014, το βουλγαρικό ΑΕΠ ενισχύθηκε κατά 1,3% σε ετήσια βάση και κατά 0,4% σε τριμηνιαία βάση. Σε ό,τι αφορά το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΕΚΤ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΕΚΤ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Πλαίσιο ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Οι εμπειρογνώμονες της κατάρτισαν προβολές για τις μακροοικονομικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ με βάση τα στοιχεία που ήταν διαθέσιμα

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής

Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Η Ελλάδα δεν είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: Η αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, η κατάρρευση των περιφερειακών οικονομιών και οι επιλογές πολιτικής Ηλίας Κικίλιας Διευθυντής Ερευνών Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάση 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.:210 92 11 200-10, Fax:210 92 33 977 11 Tsami Karatassi, 117 42 Athens, Greece,

Διαβάστε περισσότερα

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM

GREEK AMERICAN NEWS AGENCY. COM ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Βερολίνο, 6/5/2010 Αρ. πρωτ. Φ. 2705/2146 Προς: ΥΠΕΞ Β4 Δ/νση Kοιν.: ΥΠΕΞ - Δ.Γ. κ. ΥΦΥΠΕΞ - Γρ. κ. Γ.Γ. Δ.Ο.Σ. & Α.Σ. - Γρ.

Διαβάστε περισσότερα

Τριμηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονομία Τεύχος 1/03

Τριμηνιαία Έκθεση για την Ελληνική Οικονομία Τεύχος 1/03 Ίδρυμα Οικονομικών & Βιομηχανικών Ερευνών Η Ελληνική Οικονομία 1/03 Τριιμηνιιαίία Έκθεση Αρ.. Τεύχους 36,, ΙΙούνι ιος 2003 ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ--ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΑΑσσθθεεννεεί ίίςς εεννδδεεί ίίξξεει ιιςς ββεελλττί ίίωσσηηςς

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ.

1 Δεκεµβρίου 2012: Ωριµάζει, λήγει, οµόλογο αξίας 250 εκατοµµυρίων Ευρώ. ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΠΟΥ ΕΠΙΤΕΥΧΘΗΚΕ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΝΤ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΣΤΙΣ 26 27 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2012 Α. Οι δόσεις θα καταβληθούν στις 13 Δεκεµβρίου 2012. Οι δόσεις που θα

Διαβάστε περισσότερα

Αγορές. in DEEP ANALYSIS. Μείωση του Συστημικού Κινδύνου στις Διεθνείς Αγορές. Α γ ο ρ έ ς. Κύρια Σημεία

Αγορές. in DEEP ANALYSIS. Μείωση του Συστημικού Κινδύνου στις Διεθνείς Αγορές. Α γ ο ρ έ ς. Κύρια Σημεία Είναι Πράγματι οι Γερμανοί Φτωχότεροι από τους Έλληνες, in DEEP ANALYSIS Αγορές Μείωση του Συστημικού Κινδύνου στις Διεθνείς Αγορές του Στρατή Κωνσταντίνου in DEEP ANALYSIS Η κατανομή του πλούτου μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ

ΠΡΟΣΧΕ ΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Η επιβράδυνση του ρυθµού ανάπτυξης της παγκόσµιας οικονοµίας επηρεάζει άµεσα και τις χρηµαταγορές, οι οποίες χαρακτηρίζονται από έντονη µεταβλητότητα παρά τα αυστηρά δη- µοσιονοµικά µέτρα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ αρ. 30, ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Σύμφωνα με την έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070 ΠΕΡΙΛΗΨΗ (2 ου μέρους κεφαλαίου 12 ( από το 12.4. και μετά, του βιβλίου Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές, του D. Mc Aleese) Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες Βασικά Σημεία : *Κεντρικές Τράπεζες,

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

«Η πορεία της Ελλάδας. πριν και μετά το Μνημόνιο»

«Η πορεία της Ελλάδας. πριν και μετά το Μνημόνιο» ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πτυχιακή εργασία «Η πορεία της Ελλάδας πριν και μετά το Μνημόνιο» Προπτυχιακή φοιτήτρια: ΝΙΚΙΑ ΕΛΕΝΗ Επιβλέπων καθηγητής: ΓΑΡΟΥΦΑΛΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ»

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου στην εκδήλωση του ΚΕΠΠ με θέμα : «Μετά από 10 χρόνια: η Δυναμική του Ευρώ» Αίθουσα Παλαιάς Βουλής Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2009 Με ιδιαίτερη ικανοποίηση μετέχω στη σημερινή συζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

V. Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ

V. Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ V. Η ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ Η εισαγωγή του Ευρώ αναμένεται ότι θα εντείνει τις ανταγωνιστικές πιέσεις στον ευρωπαϊκό τραπεζικό χάρτη, θα επιταχύνει

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. της 12.10.2015. για το σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος της ΙΣΠΑΝΙΑΣ

ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. της 12.10.2015. για το σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος της ΙΣΠΑΝΙΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 12.10.2015 C(2015) 6892 final ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 12.10.2015 για το σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος της ΙΣΠΑΝΙΑΣ EL EL ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 12.10.2015 για το σχέδιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 2010 ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ Διεύθυνση Στρατηγικής και Οικονομικής Ανάλυσης ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΕΛΠΙΔΕΣ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 1 Η οικοδομή έχει εισέλθει σε περίοδο σημαντικής διόρθωσης Η οικοδομική

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ

Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ Κώστας Σημίτης Ομιλία στην εκδήλωση για την αίτηση ένταξης της Ελλάδας στο Ευρώ Ζάππειο Μέγαρο, Αθήνα, 9 Μαρτίου 2000 Σήμερα είναι μια ιστορική στιγμή για την χώρα. Η αίτηση ένταξης στην ΟΝΕ σηματοδοτεί

Διαβάστε περισσότερα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα ΣΥΝΟΨΗ 21 ΣΥΝΟΨΗ Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα 1. Η αναταραχή στην Ευρωζώνη οφείλεται στην παγκόσμια κρίση χρηματιστικοποίησης η

Διαβάστε περισσότερα

1. Ξένα Χρηματιστήρια

1. Ξένα Χρηματιστήρια Ελεγχόμενη από την Ελληνική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς. Αριθμός Αδείας: 3/73/7.5.1996 Κλεισόβης 8, Αθήναι, Tηλ. 210-3899400, Fax. 210-3216574 Τεύχος 804 21/12/2010 ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ 1. Ξένα Χρηματιστήρια Σταθεροποίηση,

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών

Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες. Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών Σχετικά Επίπεδα Τιμών και Συναλλαγματικές Ισοτιμίες Μακροχρόνιοι Προσδιοριστικοί Παράγοντες των Συναλλαγματικών Ισοτιμιών 1 Ισοτιµία Δολαρίου Στερλίνας, 1870-2011 $6.00$$ $5.00$$ $4.00$$ $3.00$$ $2.00$$

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομία και Αγορές. Δημήτρης Μαλλιαρόπουλος 7 Ιουνίου 2007

Διεθνής Οικονομία και Αγορές. Δημήτρης Μαλλιαρόπουλος 7 Ιουνίου 2007 Διεθνής Οικονομία και Αγορές Δημήτρης Μαλλιαρόπουλος 7 Ιουνίου 2007 1 Διεθνής Οικονομία: Ανάπτυξη - Επιτόκια Η παγκόσμια ανάπτυξη θα παραμείνει ισχυρή παρά την επιβράδυνση στις ΗΠΑ (decoupling). Η επιβράδυνση

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική και Παγκόσμια Οικονομία ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ

Διεθνής Οικονομική και Παγκόσμια Οικονομία ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Διεθνής Οικονομική και Παγκόσμια Οικονομία ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Διεθνής Οικονομική 1. Διεθνές εμπόριο, Διεθνής Εμπορική Πολιτική και Διεθνείς Εμπορικές Συμφωνίες και Θεσμοί 2. Μακροοικονομική Ανοικτών

Διαβάστε περισσότερα

Η επικαιρότητα. της μελέτης. Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Υποχώρηση διεθνούς ζήτησης για τουριστικές υπηρεσίες

Η επικαιρότητα. της μελέτης. Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Υποχώρηση διεθνούς ζήτησης για τουριστικές υπηρεσίες Η επικαιρότητα Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της μελέτης 0 Υποχώρηση διεθνούς ζήτησης για τουριστικές υπηρεσίες Συνέχιση της διαρθρωτικής κρίσης του κυπριακού τουρισμού Υιοθέτηση του ευρώ Έλλειμμα στο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Οι δηµοσιονοµικές εξελίξεις στις χώρες της Ε.Ε Γιώργος Σταθάκης Το θέµα το όποιο θα ήθελα να θίξω στην σύντοµη αυτή παρέµβαση αφορά στην εικόνα που παρουσιάζουν οι προϋπολογισµοί των άλλων χωρών της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ 1

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΩΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩ 1 Οι εμπειρογνώμονες του Ευρωσυστήματος κατάρτισαν προβολές για τις μακροοικονομικές εξελίξεις στη ζώνη του ευρώ με βάση

Διαβάστε περισσότερα

ALPHA BANK ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ

ALPHA BANK ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ ALPHA BANK ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΜΗΜΑ ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ Ελληνική Αγορά Ομολόγων Νοέμβριος 2005 TMHMA ΑΝΑΛΥΣΕΩΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ 210 326 2040 Πάνος Ρεμούνδος 210-326 4235 premoundos@alpha.gr

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσµατα του α τριµήνου

Τα αποτελέσµατα του α τριµήνου Τα αποτελέσµατα του α τριµήνου O Όµιλος της ΕΤΕ παρουσίασε καθαρά κέρδη για έκτο συνεχόµενο τρίµηνο τα οποία ανήλθαν σε 181 εκατ. κατά το α τρίµηνο 2014, σε σχέση µε κέρδη 27 εκατ. το α τρίµηνο 2013. Σε

Διαβάστε περισσότερα

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 1. Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της συνολικής ζήτησης 2. H βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά προϊόντος 3. Η βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά περιουσιακών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5.

Αριθμός Εργαζόμενων ΕΛΛΑΔΑ & Δ. ΕΥΡΩΠΗ 3 7 1.162 Η.Π.Α. 2 4 1.715 ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ 5 6 1.629 ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ 3 8 1.031 ΣΥΝΟΛΟ 13 24 5. ΤΙΤΑΝ Α.Ε. ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΟΜΙΛΟ Η ΤΙΤΑΝ Α.Ε. είναι ένας Όμιλος εταιριών με μακρόχρονη πορεία στη βιομηχανία τσιμέντου. Ιδρύθηκε το 1902 και η έδρα του βρίσκεται στα Άνω Πατήσια. Ο Όμιλος

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Προκλήσεις και Ευκαιρίες στην Ελλάδα σήμερα»

Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου. «Προκλήσεις και Ευκαιρίες στην Ελλάδα σήμερα» Ομιλία Γιάννου Παπαντωνίου στην εκδήλωση των ΚΕΠΠ, υπό την αιγίδα του Υπουργείου Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, με θέμα: «Προκλήσεις και Ευκαιρίες στην Ελλάδα σήμερα» Μέγαρο Μουσικής Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Σε σύγκριση με τις περισσότερες άλλες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, η Πολωνία αναμένεται να γνωρίσει ήπια ύφεση.

Σε σύγκριση με τις περισσότερες άλλες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, η Πολωνία αναμένεται να γνωρίσει ήπια ύφεση. IMF Survey ΕΛΕΓΧΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Πολωνία: Ένα φωτεινό σημείο στην πληγείσα από την ύφεση Ευρώπη Ευρωπαϊκό τμήμα του ΝΤ 13 Αυγούστου 2009 Εργοστάσιο στο Rzeszow, Πολωνία, όπου η εγχώρια οικονομία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΙΤΙΑ & ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ. 8 Ιουνίου, 2012

Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΙΤΙΑ & ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ. 8 Ιουνίου, 2012 Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ: ΑΙΤΙΑ & ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ 8 Ιουνίου, 2012 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Διαστάσεις της κρίσης Γενεσιουργές Αιτίες & Συστημικές Αδυναμίες Προσπάθειες Επίλυσης Γιατί η ύφεση είναι τόσο βαθειά & παρατεταμένη;

Διαβάστε περισσότερα

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27

INEK ΠΕΟ Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11. Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο το 2010 ήταν από τις χαμηλότερες σε διεθνή σύγκριση EU 27 Gr Ε Τ Η Σ Ι Α Ε Κ Θ Ε Σ Η 2 0 11 10,5 UK 10,4 E 9,2 P 9,1 SK 7,9 F 7,0 EU 27 6,4 Euro area 6,0 SL 5,6 NL 5,4 CY 5,3 I 4,6 A 4,6 B 4,1 D 3,3 2,7 DK 2,5 FIN Οι δανειακές ανάγκες του δημοσίου στην Κύπρο

Διαβάστε περισσότερα

2009-2011: ΠΤΩΣΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ - ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ

2009-2011: ΠΤΩΣΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ - ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ 2009-2011: ΠΤΩΣΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ - ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ Σύνοψη και συμπέρασμα Αντώνης Τορτοπίδης, οικονομολόγος 1 Φεβρουάριος 2009 Η σημερινή ύφεση της οικοδομικής

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ «Το ΕΒΕΠ θέτει την ανάγκη διαμόρφωσης νέου τοπίου στα επιτόκια χορηγήσεων επιχειρηματικών δανείων»

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ «Το ΕΒΕΠ θέτει την ανάγκη διαμόρφωσης νέου τοπίου στα επιτόκια χορηγήσεων επιχειρηματικών δανείων» Πειραιάς, 10 Ιουνίου 2013 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ «Το ΕΒΕΠ θέτει την ανάγκη διαμόρφωσης νέου τοπίου στα επιτόκια χορηγήσεων επιχειρηματικών δανείων» Στην Ελλάδα, τα επιτόκια χορηγήσεων παραμένουν σε υψηλό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου Κεφάλαιο 6 Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου 6.1 Σύνοψη Στο έκτο κεφάλαιο του συγγράμματος ξεκινάει η ανάλυση της μακροοικονομικής πολιτικής. Περιγράφονται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010. Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010. Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 20 Οκτωβρίου 2010 Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Τον Αύγουστο του 2010 το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών διαμορφώθηκε σε 259 εκατ.

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση αποτελεσμάτων Δείκτη Εμπιστοσύνης Συμβούλων Μάνατζμεντ - GMCCI για το β τρίμηνο του 2015. Με την υποστήριξη των εταιρειών μελών του ΣΕΣΜΑ

Παρουσίαση αποτελεσμάτων Δείκτη Εμπιστοσύνης Συμβούλων Μάνατζμεντ - GMCCI για το β τρίμηνο του 2015. Με την υποστήριξη των εταιρειών μελών του ΣΕΣΜΑ Παρουσίαση αποτελεσμάτων Δείκτη Εμπιστοσύνης Συμβούλων Μάνατζμεντ - GMCCI για το β τρίμηνο του 215 Με την υποστήριξη των εταιρειών μελών του ΣΕΣΜΑ Ιούλιος 215 6 η τριμηνιαία έρευνα στις επιχειρήσεις-μέλη

Διαβάστε περισσότερα

Χρήμα,'Επιτόκια,'Τιμές'και'Συναλλαγματικές' Ισοτιμίες'

Χρήμα,'Επιτόκια,'Τιμές'και'Συναλλαγματικές' Ισοτιμίες' Χρήμα,'Επιτόκια,'Τιμές'και'Συναλλαγματικές' Ισοτιμίες' Βραχυχρόνια'και'Μακροχρόνια'Ανάλυση' Ο Ρόλος του Χρήµατος Μέσο Πληρωµών Μονάδα Μέτρησης Αξιών Μέσο Διακράτησης Πλούτου µε τη µεγαλύτερη ρευστότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΒΕ: Περισσότερο αισιόδοξοι επιχειρηµατίες και καταναλωτές

ΙΟΒΕ: Περισσότερο αισιόδοξοι επιχειρηµατίες και καταναλωτές ΙΟΒΕ: Περισσότερο αισιόδοξοι επιχειρηµατίες και καταναλωτές 1. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ: Άνοδος των επιχειρηµατικών προσδοκιών Ο είκτης Επιχειρηµατικών Προσδοκιών στη Βιοµηχανία καταγράφει αξιοσηµείωτη άνοδο πέντε µονάδων

Διαβάστε περισσότερα

10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές

10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) 11 Μαΐου 2014 10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές Ευαγόρας Λ. Ευαγόρου Λέκτορας

Διαβάστε περισσότερα

(1 ) (1 ) S ) 1,0816 ΘΕΜΑ 1 Ο

(1 ) (1 ) S ) 1,0816 ΘΕΜΑ 1 Ο ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΤΟΜΟΥ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Για τον υπολογισμό της τρέχουσας συναλλαγματικής ισοτιμίας του ( /$ ) θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε τη σχέση ισοδυναμίας των επιτοκίων. Οπότε: Για

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της Περιουσίας των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης

Διαχείριση της Περιουσίας των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης Διαχείριση της Περιουσίας των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης 1. Εισαγωγή Οι προβλεπόμενες υψηλές χρηματοδοτικές ανάγκες του Ελληνικού συστήματος κοινωνικής ασφάλισης στο μέλλον καθιστούν επιτακτική την αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 16 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 16 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ & ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΜΣ: ΔΙΕΘΝΩΝ & ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 12/11/2008 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΓΑΖΩΝΑΣ ΘΩΜΑΣ / ΜΟΥΤΖΟΥΡΗ ΕΛΕΝΗ Α.Μ: 1207Μ065

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θέμα: Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη Νομισματική Πολιτική 2014-15

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θέμα: Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη Νομισματική Πολιτική 2014-15 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 17 Ιουνίου 2015 Θέμα: Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για τη Νομισματική Πολιτική 2014-15 Υποβλήθηκε σήμερα στην Πρόεδρο της Βουλής των Ελλήνων και το Υπουργικό Συμβούλιο η Έκθεση της

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ (008) ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας 12 10 8 6 4 2 0-2 % 1999 Η δυναµική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 11: Διεθνείς Χρηματοδοτικοί Οργανισμοί Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ 1. ιεθνείς οικονοµικές εξελίξεις Το διεθνές οικονοµικό περιβάλλον χαρακτηρίζεται από αστάθεια και αβεβαιότητα, µε προοπτική µεσοπρόθεσµα, την επιβράδυνση της οικονοµικής

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018

Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018 Υπουργείο Οικονομικών Γενικό Λογιστήριο του Κράτους Το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018 Χρήστος Σταϊκούρας Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών Αθήνα, 30 Απριλίου 2014 Το Μεσοπρόθεσμο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Βουλευτή Α Αθηνών κ. Γ. Αλογοσκούφη σε εκδήλωση με θέμα: «Η Ελληνική Οικονομία μετά τη Μεταπολίτευση, η Κρίση και η Οικονομική Πολιτική»

Ομιλία του Βουλευτή Α Αθηνών κ. Γ. Αλογοσκούφη σε εκδήλωση με θέμα: «Η Ελληνική Οικονομία μετά τη Μεταπολίτευση, η Κρίση και η Οικονομική Πολιτική» Ομιλία του Βουλευτή Α Αθηνών κ. Γ. Αλογοσκούφη σε εκδήλωση με θέμα: «Η Ελληνική Οικονομία μετά τη Μεταπολίτευση, η Κρίση και η Οικονομική Πολιτική» Αθήνα, 28 Μαΐου 2009 Η εκδήλωση της διεθνούς κρίσης τον

Διαβάστε περισσότερα

Η Νομισματική Προσέγγιση

Η Νομισματική Προσέγγιση Η Νομισματική Προσέγγιση Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης Η Νομισματική Προσέγγιση Βάση της νομισματικής προσέγγισης είναι το λεγόμενο νομισματικό υπόδειγμα, το οποίο προσδιορίζει τους παράγοντες που επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Διεθνές Εμπόριο και Διανομή του Εισοδήματος Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για τους οποίους το διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

EIΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΖΑΝΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ email: d.tzanas@tecgroup.gr

EIΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΖΑΝΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ email: d.tzanas@tecgroup.gr EIΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΖΑΝΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ email: d.tzanas@tecgroup.gr FOCUS ON THE FIRST LINE!!! Αξιολογήστε την προοπτική του προσδοκώμενου κύκλου εργασιών της υποψήφιας επιχειρηματικής σας ιδέας (1 η γραμμή της ΚΑΧκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Οι εκτιμήσεις της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου στo πλαίσιο της συζήτησης του κρατικού προϋπολογισμού για το 2015.

Οι εκτιμήσεις της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου στo πλαίσιο της συζήτησης του κρατικού προϋπολογισμού για το 2015. Οι εκτιμήσεις της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου στo πλαίσιο της συζήτησης του κρατικού προϋπολογισμού για το 2015. Δήλωση της κυρίας Χρυστάλλας Γιωρκάτζη, Διοικητού της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου, στη

Διαβάστε περισσότερα

Επιτόκια, συνάλλαγµα, οµόλογα

Επιτόκια, συνάλλαγµα, οµόλογα Επιτόκια, συνάλλαγµα, οµόλογα Τρέχουσες τάσεις και προοπτικές Πλάτων Μονοκρούσος Συνθέτοντας το πάζλ Οικονοµία, επιτόκια, συνάλλαγµα Συνθέτοντας το πάζλ Τα θεµελιώδη µεγέθη Ερώτηµα 1 ο - θα συνεχίσει το

Διαβάστε περισσότερα

Ρ. Χάουσμαν: Η λύση βρίσκεται στις εξαγωγές Κέρδος online 10/6/2011 15:26 http://www.kerdos.gr/default.aspx?id=1511781&nt=103 Περισσότερα προβλήματα θα δημιουργούσε παρά θα επέλυε τυχόν έξοδος της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Λευκωσία, 29-03-2010 ΘΕΜΑ: «Το Εξωτερικό Εμπόριο της Κύπρου» Το εξωτερικό εμπόριο της Κύπρου χαρακτηρίζεται από τις δυσανάλογα

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελληνική Οικονομία 3/00

Η Ελληνική Οικονομία 3/00 Η Ελληνική Οικονομία 3/00 Τριμηνιαία Έκθεση Αρ. Τεύχους 26, Οκτώβριος 2000 Ίδρυμα Οικονομικών & Βιομηχανικών Ερευνών - ΙΟΒΕ Οι Συγγραφείς Η ανάλυση της πορείας της Ελληνικής Οικονομίας αποτελεί προϊόν

Διαβάστε περισσότερα

Πτώση στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιούλιο του 2011 για τον χρυσό

Πτώση στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Ιούλιο του 2011 για τον χρυσό Weekly Financial Report Δευτέρα 15- -04-2013 Πτώση 4,1% στο χαμηλότερο επίπεδο από την 1η Ιουλίου του 2011 σημείωσε ο χρυσός καθώς τα στοιχεία για τις λιανικές πωλήσεις και την καταναλωτική εμπιστοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Λευκωσία, 10 Ιουλίου 2015. Frank Hoffer, Bureau for Workers Activities

Λευκωσία, 10 Ιουλίου 2015. Frank Hoffer, Bureau for Workers Activities Μηχανισμός καθορισμού των μισθών στην προσδοκόμενη επανενωμένη Κύπρο Οι οικονομικές επιπτώσεις των ελάχιστων μισθών και της συλλογικής διαπραγμάτευσης : Ένα αμφισβητούμενο πεδίο Λευκωσία, 10 Ιουλίου 2015

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

ICAP: ΕΞΕΛΙΞΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΓΕΘΩΝ 4.462 ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ICAP: ΕΞΕΛΙΞΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΓΕΘΩΝ 4.462 ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πειραιάς, 17 Ιουλίου 2013 (Πηγή: Icap) ICAP: ΕΞΕΛΙΞΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΕΓΕΘΩΝ 4.462 ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Η ελληνική οικονομία εξακολούθησε να λειτουργεί υπό καθεστώς βαθειάς ύφεσης και το 2012, η έκταση της

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών 3 Ισοζύγιο πληρωµών 3.1 Εισαγωγή ιεθνή οικονοµία Ύφεση στην Γερµανία οικονοµίες του Ευρώ Αυξηση των αµερικανικών επιτοκίων διεθνή επιτόκια και δολάριο($) Χρηµατοοικονοµική κρίση στην Ασία Ανοιχτή οικονοµία

Διαβάστε περισσότερα

Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς

Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς Η δύναμη της Ενιαίας Αγοράς Ηδύναμη της Ενιαίας Αγοράς 457 εκατομμύρια κάτοικοι 10,26 τρισεκατομμύρια Ευρώ συνολικό Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν ελεύθερη διακίνηση ανθρώπων, προϊόντων και κεφαλαίων μεγαλύτερες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους

ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ. 1. Σύνθεση του δημόσιου χρέους ΔΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ Οι παράγοντες που εγγυώνται την περαιτέρω ταχεία αποκλιμάκωση του δημοσίου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι δύο: από τη μία πλευρά η επιτυχία της δημοσιονομικής πολιτικής της κυβέρνησης που

Διαβάστε περισσότερα

5. Η αρχή της δημοσιότητας του προϋπολογισμού εξυπηρετεί: α) στην ενημέρωση β) στη διαφάνεια γ) στον εκδημοκρατισμό δ) σε όλα τα παραπάνω

5. Η αρχή της δημοσιότητας του προϋπολογισμού εξυπηρετεί: α) στην ενημέρωση β) στη διαφάνεια γ) στον εκδημοκρατισμό δ) σε όλα τα παραπάνω 1. Το Ελεγκτικό Συνέδριο ελέγχει: α) τη σκοπιμότητα και τη νομιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης β) μόνο τη σκοπιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης γ) μόνο τη νομιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης δ) κανένα από τα πιο

Διαβάστε περισσότερα