Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ ΤΩΝ ΦΛΑΜΙΝΓΚΟ ΜΕ ΤΟΥΣ ΒΙΟΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΑΒΙΟΤΙΚΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΑΚΡΩΤΗΡΙΟΥ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ ΤΩΝ ΦΛΑΜΙΝΓΚΟ ΜΕ ΤΟΥΣ ΒΙΟΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΑΒΙΟΤΙΚΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΑΚΡΩΤΗΡΙΟΥ"

Transcript

1 Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ ΤΩΝ ΦΛΑΜΙΝΓΚΟ ΜΕ ΤΟΥΣ ΒΙΟΤΙΚΟΥΣ ΚΑΙ ΑΒΙΟΤΙΚΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΑΚΡΩΤΗΡΙΟΥ 1

2 ΠΕΡΙΟΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ Ι: ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ Υγροβιότοπος Ακρωτηρίου Η Αλυκή Ακρωτηρίου Χλωρίδα-Πανίδα Υγρότοποι Φασουρίου Ιστορικά στοιχεία Αναπτυξιακές πιέσεις στον υγρότοπο Ακρωτηρίου Καθεστώς προστασίας της περιοχής Τα σηµαντικότερα οικολογικά χαρακτηριστικά της περιοχής Ακρωτηρίου Η ανάγκη για διαχείριση-το διαχειριστικό σχέδιο ΜΕΡΟΣ ΙΙ: ΤΑ ΦΛΑΜΙΝΓΚΟ Η βιολογία των φλαµίνγκο Τα φλαµίνγκο στην Κύπρο Τρόπος µελέτης των µετακινήσεων των µεταναστευτικών πουλιών: ακτυλιώσεις Μεταναστευτική πορεία των φλαµίνγκο Τρόπος πλοήγησης των µεταναστευτικών πουλιών ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ: Η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ Έρευνα πρώτης χρονιάς: Εισαγωγή Υπόθεση Πειραµατική διαδικασία Αποτελέσµατα Συµπέρασµα 2

3 Έρευνα δεύτερης χρονιάς: Εισαγωγή Υπόθεση Πειραµατική διαδικασία Αποτελέσµατα Συµπέρασµα Συζήτηση Ευχαριστίες Παιδιά που συµµετέχουν στο πρόγραµµα «Χρυσοπράσινο Φύλλο» Πηγές 3

4 ΜΕΡΟΣ Ι: ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ Υγροβιότοπος είναι η περιοχή που καλύπτεται εποχιακά ή και µόνιµα από ξέβαθα νερά. Ο βυθός του µπορεί να είναι χώµα, άµµος, χαλίκια ή συνδυασµός αυτών. Η ποικιλότητα των ειδών και οι πυκνότητες των πληθυσµών είναι οι λόγοι που οι υδροβιότοποι έχουν µεγάλη οικολογική σηµασία. Πέραν από την οικολογική τους αξία, οι υγροβιότοποι έχουν επιστηµονική, υδρευτική, αρδευτική, κτηνοτροφική και εκπαιδευτική αξία Υγροβιότοπος Ακρωτηρίου Τον υγρότοπο του Ακρωτηρίου αποτελούν ένα σύνολο από βιότοπους και περιλαµβάνει την Αλυκή Ακρωτηρίου, τις υφάλµυρες λίµνες, τους υγροτόπους γλυκού νερού ή αλλιώς Λιβάδι Φασουρίου, τις αλοφητικές κοινωνίες και το δάσος maquis. Αυτά είναι τα σηµαντικότερα οικοσυστήµατα στην Κύπρο, όπου υπάρχει µεγάλη βιοποικιλότητα, η οποία είναι γνωστή σε όλο τον κόσµο, γιατί υπάρχουν παρά πολλά είδη υδρόβιας πανίδας και χλωρίδας. Η αλυκή Ακρωτηρίου Η Αλυκή Ακρωτηρίου είναι ο πιο σηµαντικός βιότοπος της χερσονήσου Ακρωτηρίου. Πολλά υδρόβια πουλιά έρχονται κάθε χρόνο στη λίµνη κατά το ταξίδι τους από τις χώρες του βορρά προς τις χώρες του νότου, ή αντίστροφα, αναζητώντας ένα πιο θερµό και κατάλληλο περιβάλλον, για να ξεκουραστούν ή και να ξεχειµωνιάζουν. Αυτό εξαρτάται από το αν οι καιρικές συνθήκες είναι καλές και αν υπάρχει αφθονία στην τροφή. Βρίσκεται στα όρια των Βρετανικών βάσεων και καλύπτει µεγάλη έκταση της χερσονήσου Ακρωτηρίου. Οι γεωγραφικές συντεταγµένες της λίµνης είναι Καλύπτει έκταση 9.4 τ.χµ. όταν καλύπτεται πλήρως από νερό το χειµώνα, ενώ το καλοκαίρι ξηραίνεται. Το χειµώνα µε καλή βροχόπτωση µπορεί να περιέχει περίπου 8 εκ. κυβικά µετρά νερού, έχοντας µέγιστο επίπεδο νερού 1.7 µ. κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. Το βαθύτερο σηµείο της λίµνης είναι 2.7µ κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, εποµένως το βάθος του νερού είναι 1µ. Ακόµη και στο µέγιστο σηµείο το 50% της επιφάνειας της λίµνης καλύπτεται µε νερό που είναι λιγότερο από 30 εκατοστά βάθος. Αυτό κάνει το οικοπεριβάλλον ιδανικό για άγρια πουλιά. Το τοπίο αυτό είναι γνωστό µέρος της Κύπρου και της Ανατολικής Μεσογείου στο οποίο συγκεντρώνονται πάρα πολλά πουλιά κατά τη διάρκεια της Οκτωβριανής µετανάστευσης. Η Αλυκή του Ακρωτηρίου βρίσκεται σε µια από τις 8 µεγαλύτερες διαδροµές µετανάστευσης πουλιών από την Ευρώπη την Ασία και την Αµερική. Το τοπίο παρουσιάζει µεγάλη ποικιλία στη χλωρίδα και στο οικοσύστηµα και αυτό είναι πολύ σηµαντικό. Τα οικοσυστήµατα αυτά είναι πολύ σηµαντικά για τη µετανάστευση, την αναπαραγωγή και τη διαχείµανση πολλών υδρόβιων πουλιών όπως ο ερωδιός, οι κύκνοι και τα φλαµίνγκο. Η σχέση που παρουσιάζουν τα φλαµίνγκο µε τους βιοτικούς και αβιοτικούς παράγοντες της αλυκής Ακρωτηρίου αποτελεί και το θέµα της έρευνάς µας. 4

5 Χλωρίδα-Πανίδα Τα πιο γνωστά από τα είδη πουλιών που επισκέπτονται τη λίµνη Ακρωτηρίου είναι τα φλαµίνγκο Phoenicopterus ruber. Υπολογίζεται ότι περίπου φλαµίνγκο έρχονται κάθε χειµώνα στην Αλυκή, καθώς επίσης και µια µεγάλη ποικιλία από πάπιες. Την άνοιξη ερωδιοί, γλάροι κλπ. χρησιµοποιούν τους υγροβιότοπους ως διαµετακοµιστικό σταθµό, ενώ τα νεραλδίκια, τα αγριοπετείναρα και οι καραπαττάδες αναπαράγονται εκεί. Περίπου 345 είδη φυτών έχουν αναφερθεί πως ανήκουν σε 59 διαφορετικές οικογένειες πολλές από τις οποίες δεν είναι µόνο σπάνιες αλλά και ενδηµικές στην Κύπρο. Αυτές περιλαµβάνουν πολλές ορχιδέες όπως η ORCHIS PALUSTRIS, η οποία µεγαλώνει µόνο σε αυτό το µέρος. Η Αλυκή του Αρωτηρίου είναι επίσης ο µόνος τόπος αναπαραγωγής του δενδρόβιου βατράχου. Ένα φύκoς είναι η βάση για την παραγωγικότητα της λίµνης ο Dunaniella viridis. Τα φύκη της λίµνης είναι η τροφή για µια µικρή γαρίδα που ονοµάζεται Branchinella spinosa. Αυτή η γαρίδα γίνεται τροφή για µεγαλύτερα ζώα και πουλιά. Όταν η αλατόµητα του νερού είναι χαµηλή η γαρίδα αυτή αναπαράγεται γεννώντας ζωντανές προνύµφες, ενώ σε νερά µε υψηλή αλατότητα, γεννούν αυγά µε σκληρό περίβληµα που επιπλέουν και ξεβράζονται στις όχθες της λίµνης. Τα αυγά αυτά είναι ανθεκτικά και µπορούν να επιβιώνουν σε ξηρασία. Την εποµένη υγρή περίοδο τα αυγά αυτά, όταν υπάρχουν οι κατάλληλες συνθήκες, εκκολάπτονται και συνεχίζουν τον κύκλο της ζωής στη λίµνη. Το Τµήµα Αλιείας έκανε µια πειραµατική µελέτη, για να προσδιοριστούν οι κατάλληλες συνθήκες εκκόλαψης της Branchinella. Τα αποτελέσµατα έδειξαν ότι η αλατότητα που είναι κατάλληλη για την εκκόλαψη της είναι γύρω στα 20%. Οι γαρίδες αυτές είναι η βασική τροφή των φλαµίνγκο που ξεχειµωνιάζουν στην Αλυκή, µαζί µε πάπιες διαφόρων ειδών. Τη γαρίδα Artemia που διαφέρει ελάχιστα από την Branchinella spinosa τη βρίσκουµε στις υφάλµυρες λίµνες που βρίσκονται γύρω από την Αλυκή Λάρνακας. Αλµυρά λιβάδια µε χαρακτηριστικά φυτά βρίσκονται γύρω από την αλυκή. Μερικά από αυτά τα φυτά είναι τα αλµυρίδια Salicornia fruticosa, τα Juncus spp., η Inula crithmoides και τα Suaeda spp. Αυτά τα φυτά ονοµάζονται αλόφυτα και δηµιουργούν ζώνες γύρω από την αλυκή. Συνήθως ακολουθούν την αλµυρότητα του εδάφους. Στην Αλυκή και στις γύρω υφάλµυρες λίµνες έχει βρεθεί και ένα σπάνιο είδος ψαριού, το Aphanius fasciatus της οικογενείας Cyprinodontidae. Αυτό το ψάρι προσαρµόζεται τέλεια στις συνθήκης που επικρατούν στα οικοσυστήµατα σαν της Αλυκής, δηλ. εναλλαγή υγρής-ξηρής περιόδου και έτσι αποτελεί αντικείµενο έρευνας. 5

6 Υγρότοποι Φασουρίου Γύρω από την Αλυκή Ακρωτήριου υπάρχουν υγρότοποι γλυκού και αλµυρού νερού. Οι σηµαντικότεροι και πιο γνωστοί είναι αυτοί στο Λειβάδι Φασουρίου και βρίσκονται στα βορειοδυτικά της Αλυκής. Οι υγρότοποι αυτοί µαζεύουν νερό κατά τη χειµερινή περίοδο, η ποσότητα των οποίων εξαρτάται από τη στάθµη του νερού στο υδροφόρο στρώµα. Σε περίπτωση ανοµβρίας και ελάττωσης των αποθεµάτων νερού του υδροφορέα ακρωτηρίου, το ισοζύγιο ρυθµίζεται µε µεταφορά νερού και τεχνητού εµπλουτισµού υδάτων από το φράγµα του Κούρη. Ιστορικά στοιχεία Η Αλυκή του Ακρωτηρίου δηµιουργήθηκε πριν από 2000 χρόνια περίπου, σε σχετικά πρόσφατους χρόνους στη γεωλογική κλίµακα, κατά τη Ρωµαϊκή εποχή. Το Ακρωτήρι µέχρι τότε ήταν ένα µικρό νησί νότια της Κύπρου που ενώθηκε µε τη νότια ακτή της Κύπρου. Ο ποταµός Κούρρης παλαιότερα έφτανε στη θάλασσα µέσω δύο εκβολών, η µια ήταν στη σηµερινή περίπου θέση των εκβολών του ποταµού αυτού και η δεύτερη διοχέτευε τα νερά του ποταµού, ή µέρος τους στην περιοχή που σήµερα είναι η αλυκή του Ακρωτηρίου. Η άµµος και τα χαλίκια που µετέφερε ο ποταµός στην παραλία δηµιούργησαν ένα τόµπολο που ένωσε τελικά το νησί του Ακρωτηρίου µε την κυρίως Κύπρο. Τόµπολο ονοµάζουµε τη λωρίδα άµµου που ενώνει ένα νησί µε ένα άλλο νησί ή το κύριο µέρος της ξηράς. Τα υλικά που µετέφερε ο ποταµός προήλθαν από τη διάβρωση της ενδοχώρας. Με την κάθοδο του ανθρώπου στο νησί, τη νεολιθική περίοδο, άρχισε να αυξάνεται δραµατικά η διάβρωση. Κύριος παράγοντας διάβρωσης ήταν η εισαγωγή στο νησί της κατσίκας και η εντατική βόσκηση. Άλλος κύριος παράγοντας ήταν και η εντατική υλοτοµία των δασών. Η ξυλεία ήταν απαραίτητη για τη ναυπήγηση των στόλων των διάφορων κατακτητών του νησιού, αλλά και ως καύσιµο για την εξόρυξη του χαλκού από τον πυρίτη, για την κεραµουργεία αλλά και τις καθηµερινές ανάγκες των κατοίκων. Το αποτέλεσµα ήταν η δραστική µείωση των εκτεταµένων δασών που προστάτευαν το έδαφος από τη ραγδαία διάβρωση. Τόσο η υπερβόσκηση όσο και η αποψίλωση των δασών, ευνοούσαν τη διάβρωση και παράλληλα τη δηµιουργία παραλιακών υγροβιότοπων. Τα εκτεταµένη έλη στο δέλτα του Κούρρη και η δηµιουργία της αλυκής του Ακρωτηρίου µαρτυρούν τα γεγονότα αυτά. Το ανατολικό τόµπολο που ενώνει το Ακρωτήρι µε την υπόλοιπη Κύπρο δηµιουργήθηκε πιο πρόσφατα µε το υλικό που µετέφερε ο ποταµός Γαρίλλης. Παρόµοια έλη υπήρχαν και αλλού, όπως στο Συριανοχώρι και στη περιοχή της Αµµοχώστου. Με την εκστρατεία κατά της µαλάριας, λίγο πριν και µετά το εύτερο Παγκόσµιο Πόλεµο και µε την πίεση για περισσότερη γεωργική γη στην περιοχή, µεγάλο µέρος των υγροτόπων αυτών, δηλαδή των ελών αποξηράνθηκαν. Φυτείες από εσπεριδοειδή κάλυψαν την εύφορη γη που αποστραγγίστηκε. Ένα δάσος από ευκαλύπτους φυτεύτηκε βόρεια της Αλυκής έτσι που να 6

7 χαµηλώσει η στάθµη των υπόγειων νερών. Οι ευκάλυπτοι όπως και οι ακακίες, είναι είδη που εισήχθησαν επί Αγγλοκρατίας από την Αυστραλία και την Αφρική. Ένα πλέγµα από κανάλια κατασκευάστηκε έτσι, ώστε η περιοχή να αδειάζει µέσα στην Αλυκή. Τα κανάλια αυτά φαίνονται ακόµα και σήµερα στην περιοχή. Τα αποµεινάρια των ελών αυτών, το Λειβάδι δηλαδή, είναι σήµερα ένας από τους πιο πολύτιµους και ευαίσθητους βιότοπους του νησιού. Είναι ο µοναδικός εκτενής, φυσικός υγροβιότοπος µε γλυκό νερό στην Κύπρο. Αναπτυξιακές πιέσεις στον υγρότοπο Ακρωτηρίου Η κατασκευή του φράγµατος του Κούρρη επηρέασε τους υγροβιότοπους. Το νερό του ποταµού που στην αρχή τροφοδοτούσε το Λιβάδι άλλαξε την πορεία του λόγω της κατασκευής του φράγµατος του Κούρρη και είχε καταστροφικά αποτελέσµατα. Έτσι η επιβίωση των υγροβιότοπων αυτών, εξαρτάται από τη σωστή διαχείριση του υδατικού ισοζυγίου της περιοχής. Οι αρµόδιες υπηρεσίες µελετάνε ένα διαχειριστικό σχέδιο για τους υγροβιότοπους της περιοχής. Σαν ένα ολοκληρωµένο σύστηµα που οποιαδήποτε αλλαγή στο υδατικό ισοζύγιο ενός µέρους επηρεάζει και τα υπόλοιπα αποτελούν: η Αλυκή Ακρωτηρίου, o υδροβιότοπος Φασουρίου και τα οικοσυστήµατα που το αποτελούν, ο υδροφορέας του Ακρωτηρίου, ο ποταµός Κούρρης και το οµώνυµο φράγµα. Ξένοι εµπειρογνώµονες σε συνεργασία µε κυπριακή εταιρεία µελέτησαν τις πιθανές επιπτώσεις στο οικοσύστηµα από την κατασκευή του φράγµατος στον ποταµό Κούρρη, και εισηγήθηκαν µέτρα για την αποφυγή αυτών των επιπτώσεων. Άλλα µεγάλα προβλήµατα και κίνδυνοι υπάρχουν από τις διάφορες αποχετεύσεις που εισρέουν ή µπορούν να εισρεύσουν στη λίµνη, την τουριστική ανάπτυξη της ανατολικής ακτής του Ακρωτηρίου, την κοπή των καλαµιώνων του Λιβαδιού που αποτελούν σηµαντικούς αναπαραγωγικούς βιότοπους πολλών ειδών κ.α. α) Σχέδιο αποξήρανσης της Αλυκής Ακρωτηρίου και των υγροβιότοπων που βρίσκονται γύρω της καθώς και η µετατροπή τους σε αρδευόµενη γη. Λόγω της κατασκευής του Υδατοφράκτη Κούρρη µειώθηκε η εισροή νερού προς το έλος Φασουρίου. β) Εγκατάσταση του εργοστασίου επεξεργασίας λυµάτων του αποχετευτικού συστήµατος Λεµεσού στη βόρεια περιφέρεια της Αλυκής Ακρωτηρίου. γ) Από τις βιοµηχανίες συσκευασίας τροφίµων (παρασκευή κοµποστών, µαρµελάδων, χυµών, κλπ), τα ανεπεξέργαστα απόβλητά τους διοχετεύονται είτε στην Αλυκή είτε στις γύρω περιοχές. δ) Τα λιπάσµατα και διάφορα αγροχηµικά διοχετεύονται στη αλυκή από τις αγροτικές περιοχές που βρίσκονται βόρεια, της περιοχής έλους Φασουρίου και της περιοχής εντός των περιβολιών της Μητρόπολης νότια της Αλυκής. ζ) Τα σχέδια του δήµου Λεµεσού για τη διοχέτευση των όµβριων της περιοχής δυτικά και βορειοδυτικά του νέου λιµανιού στην ευρύτερη περιοχή της Αλυκής. 7

8 η) Τα προβλήµατα της κτηνοτροφίας και της βόσκησης εστιάζονται στην περιοχή του υδροβιότοπου Φασουρίου και στο δάσος νότια της Αλυκής. Στην πρώτη περίπτωση οι εγκαταστάσεις των υποστατικών για τις αγελάδες είναι πολύ πρόχειρες και ακαλαίσθητες. Στη δεύτερη περίπτωση έχει αυξηθεί ο αριθµός των κτηνοτροφικών ειδών που εκτρέφονται. Παλαιότερα εκτρέφονταν αιγοπρόβατα, ενώ σήµερα παρατηρείται εκτροφή πουλερικών και αγελάδων. θ) Ενοικίαση δασικής γης σε ιδιωτική εταιρεία για τη δηµιουργία γηπέδου γκολφ, βορειοανατολικά της Αλυκής. Μερική αξιοποίηση του Μερρά Ζακακίου, από το ήµο Λεµεσού, για τη δηµιουργία γηπέδου γκολφ και εκµετάλλευσης των αµµοχάλικων που υπάρχουν στο Μερρά. ι) Αίτηση ιδιώτη για την παραχώρηση 1000 σκαλών στην περιοχή Μερρά Ακρωτηρίου για την δηµιουργία εκτροφείου γαρίδων. Οι αρµόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος ζήτησε να ετοιµαστεί µελέτη για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις του παραπάνω αιτήµατος. Από τον Αύγουστο του 1993 δεν υπάρχει συνέχεια στο θέµα αυτό. κ) Στη περιοχή επιτρέπεται το κυνήγι που αυτό δε συνάδει µε τα σχέδια για την προστασία της περιοχής. λ) Και οι δύο περιοχές είναι τόποι ξεκούρασης και αναψυχής και τα επισκέπτεται πολύς κόσµος (ντόπιοι και ξένοι) µε αποτέλεσµα να δηµιουργούνται προβλήµατα από τη στάθµευση των αυτοκινήτων, καθώς και από την ανεξέλεγκτη ρίψη σκουπιδιών των επισκεπτών. µ) Την ευαίσθητη αυτή περιοχή επισκέπτονται οδηγοί µε µεγάλα οχήµατα 4Χ4 ν) Άλλα αναπτυξιακά έργα είναι το αθλητικό κέντρο, πάρκο, τεχνητή λίµνη, ιχθυοτροφείο, καζίνο, κυµατοθραύστης και αποβάθρα, εξώρυξη αµµοχάλικων. ξ)υπάρχουν εξωτικά είδη φυτών όπως Acacia saligna, Eucalyptus sp., Casuarina sp. ο) Σύστηµα κεραιών ανατολικά και δυτικά του δρόµου Φασουρίου-Ακρωτηρίου µε προοπτική τη δηµιουργία νέας κεραίας PLUTO II (90µ. ύψος και 196µ. µήκος) που µαζί µε την ήδη υπάρχουσα PLUTO I (58µ. ύψος και 113µ. µήκος) θα βρίσκονται ανατολικά του παραπάνω δρόµου προς την αλυκή. Καθεστώς προστασίας της περιοχής Η προστασία του υδροβιότοπου Ακρωτηρίου αποτελεί νοµική υποχρέωση της Κυπριακής ηµοκρατίας, γιατί έχει επικυρώσει δύο ιεθνείς Συµβάσεις. Η πρώτη είναι η Σύµβαση της UNESCO: η σύµβαση για την Προστασία της Παγκόσµιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονοµιάς. Επικυρώθηκε στις Η δεύτερη σύµβαση είναι η Σύµβαση της Βέρνης : H σύµβαση για τη ιατήρηση της Ευρωπαϊκής Άγριας Ζωής και των Φυσικών Οικοτόπων. Επικυρώθηκε στις Η Κύπρος: Περιλαµβάνεται στις σηµαντικές περιοχές της Ευρώπης για τα πουλιά σαν περιοχή προτεραιότητας για τη διατήρηση. Περιλαµβάνεται στον κατάλογο προστατευµένων περιοχών του Μεσογειακού Προγράµµατος ράσης µε τη Συνθήκη της Βαρκελώνης. 8

9 Έχει κριθεί από την επιστηµονική µελέτη της σκόπιµη η ανακήρυξή της ως Ειδική Ζώνης Προστασίας του Ευρωπαϊκού ικτύου Φύση Τα σηµαντικότερα οικολογικά χαρακτηριστικά της περιοχής Ακρωτηρίου: Περιλαµβάνεται στον κατάλογο των περιοχών ιεθνούς σηµασίας για τα πουλιά. Είναι προτεινόµενη περιοχή για περίληψη στο ίκτυο Natura Έχει προταθεί να αναγνωριστεί ως Εθνικό Πάρκο. Πληροί τα επιστηµονικά κριτήρια για να συµπεριληφθεί στη Σύµβαση Ραµσάηρ ως υδροβιότοπος διεθνούς σηµασίας. Στηρίζει πάνω από 32 είδη πουλιών, που περιλαµβάνονται στο παράρτηρα 1 της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για τα πουλιά. Στηρίζει πάνω του 1% πληθυσµού των φλαµίνγκος της Ανατολικής Μεσογείου. Στηρίζει σηµαντικό αριθµό σπάνιων και σε κίνδυνο ενδηµικών ειδών χλωρίδας και πανίδας. Στηρίζει πάνω από 32 είδη πουλιών, που περιλαµβάνονται στο παράρτηµα 1 της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για τους οικοτόπους. Στηρίζει δύο τύπους οικοτόπων που περιλαµβάνονται στο παράρτηµα ΙΙ της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για τους οικοτόπους. Φιλοξενεί σηµαντικούς αριθµούς µεταναστευτικών πουλιών. Φιλοξενεί περίπου 50% του Αφρικανικού πληθυσµού του Demoiselle Crane. H ανάγκη για διαχείριση Το διαχειριστικό σχέδιο 1. Να γίνουν λεπτοµερείς καταµετρήσεις των υδρόβιων πτηνών ειδικά κατά την περίοδο διαχείµανσης και φωλεοποίησης. 2. Να παταχθεί η λαθροθηρία σε συνεργασία µε την αστυνοµία των Βρετανικών βάσεων. 3.Να τοποθετηθούν τεχνητές φωλιές για νυκτόβια αρπακτικά πτηνά στην περιοχή του έλους Φασουρίου, βόρεια και νότια της αλυκής. Ο σκοπός αυτού του παγκύπριου προγράµµατος είναι αφ ενός, να αυξηθεί η βιοποικιλότητα και αφ ετέρου, ο βιολογικός έλεγχος των τρωκτικών. 9

10 ΜΕΡΟΣ II: ΤΑ ΦΛΑΜΙΝΓΚΟ Η βιολογία των φλαµίνγκο Τα φλαµίνγκος πήραν το όνοµα τους από τη λατινική και ισπανική λέξη << flamenco>> που σηµαίνει φωτιά και σχετίζεται µε το λαµπρό χρώµα των φτερών τους. Είναι πολύ εντυπωσιακά, ντελικάτα πουλιά. Η ψηλή και λεπτοκαµωµένη κορµοστασιά του, µε το µακρύ λαιµό σε σχήµα σίγµα και τα πανύψηλα ροδόχρωµα πόδια, κάνει την αναγνώριση του πολύ εύκολη. Το φτέρωµα στα ώριµα πουλιά είναι άσπρο µε µια ρόδινη απόχρωση. Τα ανήλικα πουλιά είναι επίσης άσπρα, αλλά έχουν λίγο µαύρο χρώµα στις φτερούγες τους. Τα φλαµίνγκος είναι πολύ κοινωνικά πουλιά που ζουν σε αποικίες δηλαδή συµβιώνουν και µπορούν να ανέρχονται σε χιλιάδες. Αυτές οι µεγάλες αποικίες πιστεύεται ότι εξυπηρετούν τρεις βασικούς σκοπούς: την αποφυγή της θήρευσης, τη µεγιστοποίηση της πρόσληψης τροφής και την αξιοποίηση των ανεπαρκών και λιγοστών θέσεων στις οποίες µπορούν να φωλιάσουν. Η πιο σταθερή ωστόσο κοινωνική µονάδα των φλαµίνγκο είναι τα ζεύγη που αναπτύσσονται ανάµεσα σε ένα αρσενικό και ένα θηλυκό φλαµίνγκο. Τα πτηνά αυτά είναι µονογαµικά. Στα ζεύγη τόσο το θηλυκό όσο και το αρσενικό συµβάλλουν στο κτίσιµο της φωλιάς για το αυγό τους όσο και στην υπεράσπισή του. Αν το αυγό χαθεί από θηρευτές ή αλλο λόγο δε θα γεννήσουν άλλο για να το αντικαταστήσουν. Το θηλυκό είναι εκείνο που επιλέγει τη θέση για το κτίσιµο της φωλιάς στο λασπότοπο, η οποία δεν είναι τίποτα παραπάνω από µια στιβάδα λάσπης, και κατά τη διάρκεια της οικοδόµησης της φωλιάς λαµβάνει χώρα κι η συνουσία ανάµεσα σε αυτά. Μέτα από την εκκόλαψη των νεογνών η µόνη γονεϊκή ευθύνη είναι η σίτιση. Τα φλαµίνγκος λοιπόν παράγουν γάλα, όπως ακριβώς και τα περιστέρια, που οφείλεται στη δράση µιας ορµόνης που ονοµάζεται προλακτίνη. Και οι δύο οι γονείς προσέχουν το νεογνό που τρέφεται µε το γάλα αυτό που είναι πλούσιο σε λίπος, πρωτεΐνες καθώς επίσης και σε ερυθρά αλλά και σε λευκά αιµοσφαίρια. Μετά από 7-12 µέρες οι νεοσσοί αρχίζουν να εξερευνούν τον περίγυρό τους κι έτσι σχηµατίζονται σταδιακά οµάδες νεοσσών στις οποίες οι γονείς αφήνουν τα µικρά τους. Οι νεοσσοί που δεν ενσωµατώνονται στις οµάδες αυτές διατρέχουν µεγάλο κίνδυνο από θηρευτές. Τα φλαµινγκός τρέφονται µε µικροσκοπικές γαρίδες την branchiella spinosa και artemia salina καθώς και µε πράσινα φύκη dunaniella viridis και dunaniella salina. Το παράδοξο σχήµα στο ράµφος τους αποτελεί µια ειδική προσαρµογή που τα βοηθά στο να φιλτράρουν και να διαχωρίσουν τη λάσπη από τις γαρίδες και τα φύκη µε τα οποία τρέφονται γι αυτό και κατά τη διάρκεια της ηµέρας έχουν το ράµφος τους για ώρες γερµένο προς τα κάτω. Το ροζ ή κοκκινωπό χρώµα των φλαµίνγκο προέρχεται από τις καροτενοειδείς πρωτεΐνες τις οποίες λαµβάνουν µέσω της τροφής τους, ενώ κανονικά θα ήταν λευκά. Τα φλαµίνγκο που κρατούνται σε αιχµαλωσία όπως σε ζωολογικούς κήπους και τρέφονται µε άλλη τροφή χάνουν το κοκκινωπό-ροζ χρώµα τους. Σε αυτές τις περιπτώσεις παραχωρείται µια συνθετική ουσία για αποκατάσταση του χρώµατος. 10

11 Τα φλαµίνγκο στην Κύπρο Στο τόπο µας, τα φλαµίνγκο (Phoenicopterus ruber) αποτελούν ένα σύνηθες µετανάστη και επισκέπτη στις δύο αλυκές της Λάρνακας και Ακρωτηρίου κατά τη χειµερινή περίοδο. Περιστασιακά τα φλαµίγνκος επισκέπτονται και άλλους υγροβιοτόπους, όπως η λίµνη του Παραλιµνίου. Η µετανάστευση λαµβάνει χώρα από τον Οκτώβριο µέχρι τον Απρίλιο. Οι ετήσιοι αριθµοί τους, καθώς και οι ηµεροµηνίες άφιξης και αναχώρησης τους ποικίλλουν σηµαντικά, εν µέρει ως αποτέλεσµα της στάθµης του νερού στις αλυκές. Τα πρώτα πουλιά το χειµώνα στο Ακρωτήρι συνήθως φτάνουν το Νοέµβριο και κατά καιρούς τον Οκτώβριο. Ο αριθµός τους φτάνει στο µέγιστο κατά την περίοδο εκεµβρίου-φεβρουάριου και κυµαίνεται ανάµεσα σε 5000 µε πουλιά. Μέχρι το Μάρτιο παραµένουν περιστασιακά µέχρι και 3000 πουλιά και σταδιακά ο αριθµός αυτός µειώνεται ακόµη περισσότερο. Στην Κύπρο δεν έχει παρατητηθεί η διαδικασία της αναπαραγωγής των φλαµίνγκο. Στο πιο κάτω πίνακα καταγράφονται οι οµάδες ταξινόµησης των φλαµίνγκο. Συστηματική ταξινόμηση Βασίλειο: Ζώα (Animalia) Συνομοταξία: Χορδωτά (Chordata) Ομοταξία: Πτηνά (Aves) Τάξη: Φοινικοπτερόμορφα (Phoenicopteriformes) Fürbringer Οικογένεια: Φοινικοπτερίδες (Phoenicopteridae) Charles Lucien Jules Laurent Bonaparte Γένος: Φοινικόπτερος (Phoenicopterus) και Phoenicoparrus Linnaeus Είδη Μεγάλο φλαμίνγκο (Φοινικόπτερος ο ρόδινος) - 11

12 Phoenicopterus roseus Μικρό φλαμίνγκο (Φοινικόπτερος ο ελάσσων) - Phoenicopterus minor Χιλιανό φλαμίνγκο (Φοινικόπτερος ο χιλιανός) - Phoenicopterus chilensis Φλαμίνγκο του Τζέιμς (Φοινικόπτερος του Τζέιμς) - Phoenicopterus jamesi Φλαμίνγκο των Άνδεων (Φοινικόπτερος των Άνδεων) - Phoenicopterus andinus Αμερικανικό φλαμίνγκο (Φοινικόπτερος ο ερυθρός) - Phoenicopterus ruber Τρόποι µελέτης των µετακινήσεων των µεταναστευτικών πουλιών: ακτυλιώσεις Η µετανάστευση των πουλιών είναι ένα από τα πιο εντυπωσιακά φαινόµενα του φυσικού κόσµου. εν υπάρχει κάποιος µήνας κατά τον οποίο να µην πραγµατοποιείται κάποια µετανάστευση πουλιών κάπου στη Γη. Σήµερα γνωρίζουµε αρκετά για το πώς τα πουλιά πραγµατοποιούν τις µετακινήσεις τους, τους προορισµούς τους, τη διάρκεια της ζωής τους κ.ά., χάρη στην εφαρµογή διαφόρων ερευνητικών µεθόδων που αναπτύχθηκαν ειδικά γι αυτό το σκοπό. Όµως η πλέον γνωστή και διαδεδοµένη µέθοδος για τη µελέτη της µετανάστευσης των πουλιών είναι η δακτυλίωση. Η δακτυλίωση είναι µια πολύ παλιά µέθοδος για τη µελέτη των άγριων πουλιών. Στην αρχή, η δακτυλίωση χρησιµοποιήθηκε για την παρακολούθηση των µετακινήσεων των πουλιών. Σήµερα, βρίσκει πολύ ευρύτερες εφαρµογές στη µελέτη της δυναµικής των πληθυσµών, της οικολογίας και των µετακινήσεων των άγριων πουλιών. Μπορούµε να µάθουµε πόσο ζουν τα πουλιά, πόσο γρήγορα µετακινούνται, αν είναι «πιστά» στον τόπο αναπαραγωγής ή διαχείµανσης τους, σε ποιο ποσοστό επιβιώνουν τα νεαρά ή τα ενήλικα άτοµα κ.ά. Όσον αφορά τη µετανάστευση, η δράση συµπεριλαµβάνει τη σύλληψη των πουλιών και τη µετέπειτα σήµανσή τους µε µεταλλικά δακτυλίδια, που τοποθετούνται στο πόδι του πουλιού (ταρσός). Κάθε µεταλλικό δακτυλίδι φέρει ένα µοναδικό συνδυασµό αριθµών και γραµµάτων, καθώς και τα στοιχεία του Κέντρου ακτυλίωσης της εκάστοτε χώρας ή περιοχής. Ο µοναδικός 12

13 συνδυασµός κάθε δακτυλιδιού, επιτρέπει στους ερευνητές να υπολογίσουν µεταναστευτικές µετακινήσεις, κατεύθυνση µετανάστευσης αλλά και τη διάρκεια ζωής των πουλιών, εφόσον κάποια πουλιά επανασυλληφθούν ή βρεθούν σε κάποια άλλη περιοχή. Επιπλέον, κατά την διάρκεια της δακτυλίωσης, µπορούν να ληφθούν και άλλα βιοµετρικά στοιχεία, τα οποία, συγκρινόµενα από χρονιά σε χρονιά, βοηθούν στην εξαγωγή συµπερασµάτων, τόσο για το φαινόµενο της µετανάστευσης, όσο και για την κατάσταση του περιβάλλοντος στις περιοχές διαχείµασης και αναπαραγωγής. Μεταναστευτική πορεία των φλαµίνγκο Τα φλαµίνγκο µπορεί να τα βρειs σε πολλές χώρες στην Κεντρική και Νότια Αµερική, στην Αφρική, στην Ασία αλλά και σε λιγότερους αριθµούς στην Ευρώπη. Από παρατηρήσεις που έχουν κάνει Γάλλοι φυσιοδίφες βγαίνει το συµπέρασµα ότι αυτά τα πουλιά αναπαράγονται, µεν, στη Γαλλία και Ισπανία αλλά το χειµώνα πάνε κυρίως στην Αφρική και ένας µεγάλος αριθµός γύρω στις έρχονται στην Κύπρο και άλλα τόσα στην Ελλάδα. Τρόπος πλοήγησης των µεταναστευτικών πουλιών Τα πουλιά συνήθως προσανατολίζονται 1. Από τον ήλιο π.χ.τα πουλιά έχουν ένα ρολόι µέσα τους που τους επιτρέπει να γνωρίζουν που πρέπει να βρίσκεται κάθε ώρα ο ήλιος και να ρυθµίζουν την πορεία τους 2. Τους αστερισµούς π.χ. Όταν τα πουλιά ταξιδεύουν τη νύχτα ακολουθούν τον πολικό αστέρα, όταν είναι Άνοιξη και θέλουν να πετάξουν προς το Βορρά. 3. Το µαγνητικό πεδίο της γης π.χ.όταν ο ήλιος κρυφτεί πίσω από τα σύννεφα. 4. Τον άνεµο π.χ Τα πουλιά µπορούν να πετούν µεγαλύτερες αποστάσεις, όταν έχουν µαζί τους τον άνεµο. 5. Όταν φτάσουν στη σωστή περιοχή χρησιµοποιούν την όσφρηση και την ακοή, για να βρουν αυτά την τροφή ή τους ήχους που ήδη γνωρίζουν. 13

14 ΜΕΡΟΣ III: Η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ Εισαγωγή. Σε ένα οικοσύστηµα, όπως αυτό του Ακρωτηρίου, υπάρχει µια αλληλεπίδραση και αλληλεξάρτηση µεταξύ βιοτικών και αβιοτικών παραγόντων. Οι βιοτικοί παράγοντες είναι όλοι οι ζωντανοί οργανισµοί όπως τα φύκη, οι γαρίδες τα φλαµίνγκο κ.α.. Οι αβιοτικοί παράγοντες είναι η ποσότητα νερού στον υγρότοπο, η θερµοκρασία του νερού, η αλατότητα του νερού, η οξύτητα του νερού κ.α. Τα φλαµίνγκο Phoenicopterus roseus που επισκέπτεται την Κύπρο για διαχείµανση χρειάζονται να βρουν τους κατάλληλους βιοτικούς παράγοντες (στην αλυκή Ακρωτηρίου) δηλαδή την τροφή τους που είναι τα φύκη dunaniella viridis και οι γαρίδες branchinella spinosa. Οι αριθµοί των δύο οργανισµών είναι αποτέλεσµα των αβιοτικών παραγόντων στην αλυκή. Στόχος της παρούσας µελέτης είναι να αναγνωρίσουµε τη σχέση που υπάρχει µεταξύ των βιοτικών-αβιοτικών παραγόντων και των αριθµό των φλαµίνγκο σε κάθε χρονική περίοδο. Έρευνα πρώτης χρονιάς: Παρατήρηση. Τα φλαµίγκο εµφανίζονται στην Κύπρο κατά τους τελευταίους µήνες του φθινοπώρου και του πρώτους µήνες του χειµώνα. Μήπως η ποσότητα της βροχόπτωσης επηρεάζει τον αριθµό των φλαµίγκο που ξεχειµωνιάζουν στην αλυκή Ακρωτηρίου; Υπόθεση. Πειραµατική διαδικασία. Ζητήθηκαν από τον Πτηνολογικό Σύνδεσµο Κύπρου οι αριθµοί των φλαµίνγκο που καταµετρήθηκαν στην αλυκή Ακρωτηρίου τα τελευταία χρόνια. Η ποσότητα βροχόπτωσης στην περιοχή Λεµεσού πάρθηκε από την ιστοσελίδα της Μετεωρολογικής Υπηρεσίας Κύπρου. ument. Αποτελέσµατα. Τα στοιχεία που µαζεύτηκαν καταγράφηκαν σε πίνακες της EXCEL, ώστε να δηµιουργηθούν οι γραφικές παραστάσεις για σύγκριση των παραµέτρων και την εξαγωγή συµπερασµάτων. 14

15 Συµπέρασµα. Από τις πιο πάνω παραστάσεις φαίνεται καθαρά ότι ο αριθµός των φλαµίνγκο έχει θετική συσχέτηση µε τα χιλιοστά βροχόπτωσης. Τα φλαµίνγκο παρουσιάζονται στην Κύπρο σε µεγάλους αριθµούς τους χειµερινούς µήνες, εκέµβρη, Γενάρη και Φλεβάρη. Έρευνα δεύτερης χρονιάς: Παρατήρηση. Η ποσότητα νερού που υπάρχει µέσα στην αλυκή αυξοµειώνεται κατά την περίοδο που φιλοξενούνται τα φλαµίνγκο. Υπόθεση. Μήπως η ποσότητα νερού, η θερµοκρασία του, η οξύτητα, η αλατότητα επηρεάζουν την ποσότητα τροφής που βρίσκουν τα φλαµίνγκο οπότε καθορίζουν και τους πληθυσµούς των πουλιών; Πειραµατική διαδικασία. Ζητήθηκαν και στάληκαν από τον Πτηνολογικό Σύνδεσµο Κύπρου οι αριθµοί των φλαµίγκο που καταµετρήθηκαν στην αλυκή Ακρωτηρίου τα τελευταία 20 χρόνια καθώς και από το Επαρχιακό Γραφείο του Ταµείου Θήρας. Οι καταµετρήσεις της ποσότητας 15

16 νερού, της οξύτητας, της θερµοκρασίας του νερού και της αλατότητας ζητήθηκαν και στάληκαν από το Τµήµα Αλιείας και Θαλάσσιων Ερευνών. Αποτελέσµατα. Τα στοιχεία που µαζεύτηκαν καταγράφηκαν σε πίνακες της EXCEL, ώστε να δηµιουργηθούν οι γραφικές παραστάσεις για σύγκριση των παραµέτρων και εξαγωγή συµπερασµάτων. Πίνακας 1: Περιγραφικά στατιστικά για τους παράγοντες της εργασίας. Θερμοκρασία PH Αλατότητα Βάθος Αριθμός Νερού cm Φλαμίνγκο Μέσος Όρος 19,15 8,01 28,17 23, ,50 Διάμεσος 19,13 8,00 25,13 17, ,00 Επικρατούσα Τιμή 25,00 8,00 34,00 3, ,00 Τυπική Απόκλιση 5,15 0,52 22,97 16, ,48 Ελάχιστο 9,75 6,74 0,83 3,00 0,00 Μέγιστο 28,30 9,07 84,50 60, ,00 Παρατηρείται ότι ο µέσος όρος θερµοκρασίας νερού είναι 19,15 βαθµούς κελσίου, ενώ ο µέσος όρος της οξύτητας (PH) είναι 8,01. Ο µέσος όρος της Αλατότητα είναι 28,17, ενώ του βάθους είναι 23,21 cm. Ο µέσος αριθµός των φλαµίνγκο είναι 2321,50. Η διάµεσος του αριθµού των φλαµίνγκο είναι 1500, δηλαδή στις µισές περιπτώσεις (50%) είχαµε περισσότερα από 1500 φλαµίνγκο, ενώ στις άλλες µισές περιπτώσεις λιγότερα από 1500 φλαµίνγκο. Η επικρατούσα τιµή των φλαµίνγκο είναι 2000, δηλαδή τις περισσότερες φορές έχουν παρατηρηθεί 2000 φλαµίνγκο. Ο ελάχιστος αριθµός φλαµίνγκο ήταν 0 ενώ ο µεγαλύτερος αριθµός φλαµίνγκο που παρατηρήθηκαν ήταν 8640, ενώ η τυπική απόκλιση ήταν 2570,48. 16

17 Figure 1: Σκεδασμογράφημα της θερμοκρασία του νερού και του αριθμού των φλαμίνγκο. Παρατηρείται σηµαντική αρνητική γραµµική συσχέτιση ανάµεσα στη θερµοκρασία του νερού και στον αριθµό των φλαµίνγκο. ηλαδή, όσο αυξάνεται η θερµοκρασία του νερού της λίµνης, παρατηρείται µείωση του αριθµού των φλαµίνγκο. 17

18 Figure 2: Σκεδασμογράφημα της οξύτητας και του αριθμού των φλαμίνγκο. Παρατηρείται σηµαντική αρνητική γραµµική συσχέτιση ανάµεσα στην οξύτητα του νερού και τον αριθµό των φλαµίνγκο. ηλαδή, όσο αυξάνεται η οξύτητα του νερού της λίµνης, τόσο παρατηρείται µείωση του αριθµού των φλαµίνγκο. 18

19 Figure 3: Σκεδασμογράφημα της αλατότητας και του αριθμού των φλαμίνγκο εν παρατηρείται σηµαντική γραµµική συσχέτιση ανάµεσα στη αλατότητα του νερού και του αριθµό των φλαµίνγκο. ηλαδή, όσο αυξάνεται ή µειώνεται το ποσοστό της αλατότητας του νερού της λίµνης, δεν παρατηρείται ούτε µείωση αλλά ούτε και αύξηση του αριθµού των φλαµίνγκο. 19

20 Figure 4: Σκεδασμογράφημα του βάθους και του αριθμού των φλαμίνγκο Παρατηρείται αρνητική συσχέτιση ανάµεσα στο βάθος του νερού και του αριθµό των φλαµίνγκο. ηλαδή, όσο αυξάνεται το βάθους του νερού της λίµνης, παρατηρείται µείωση του αριθµού των φλαµίνγκο. 20

21 Πίνακας 2: Συντελεστής γραμμικής συσχέτισης Pearson Θερµοκρασία Αριθµός Οξύτητα Αλατότητα Βάθος Νερού Φλαµίνγκο Pearson Correlation 1,117,349 -,303 -,447 * Θερµοκρασία Νερού Sig. (2-tailed),552,069,117,017 N Pearson Correlation 1,132,226 -,246 Οξύτητα Αλατότητα Βάθος Αριθµός Φλαµίνγκο Sig. (2-tailed),502,247,207 N Pearson Correlation 1 -,231,130 Sig. (2-tailed),236,511 N Pearson Correlation 1 -,150 Sig. (2-tailed),446 N Pearson Correlation 1 Sig. (2-tailed) N 28 Στον πιο πάνω Πίνακα 2, παρουσιάζεται ο συντελεστής γραµµικής συσχέτισης Pearson. Παρατηρείται στατιστικά σηµαντική αρνητική συσχέτιση ανάµεσα στη θερµοκρασία του νερού και του αριθµού των φλαµίνγκο (r=-0,447, p-value=0,017<0,05). ηλαδή, αποδεικνύεται ότι όσο αυξάνεται η θερµοκρασία του νερού της λίµνης, παρατηρείται µείωση του αριθµού των φλαµίνγκο. Επίσης παρατηρείται ότι οι άλλοι παράγοντες δεν επηρεάζουν σηµαντικά τον αριθµό των φλαµίνγκο. Συµπέρασµα. Από τις πιο πάνω παραστάσεις φαίνεται καθαρά ότι ο αριθµός των φλαµίνγκο έχει αρνητική συσχέτιση µε τη θερµοκρασία του νερού, την οξύτητα και το βάθος του νερού.η αλατότητα δεν φαίνεται να έχει µεγάλη σηµασία. Η οξύτητα δεν παρουσιάζει µεγάλες διακυµάνσεις, είναι µεταξύ 7 και 8. Το βάθος του νερού υποστηρίζει την παρουσία των φλαµίνγκο κυρίως µεταξύ 3-30 εκατοστά. Ο πιο κρίσιµος αβιοτικός παράγοντας είναι η θερµοκρασία του νερού που όσο αυξάνεται µειώνεται ο αριθµός των φλαµίνγκο, ιδιαίτερα, όταν η θερµοκρασία ξεπεράσει τους 20 βαθµούς Κελσίου. 21

22 Συζήτηση. Η πιο σηµαντική διαπίστωση είναι ότι µε την αύξηση της θερµοκρασίας του νερού µειώνεται ο αριθµός των φλαµίνγκο που υποδεικνύει ότι µε την αύξηση της θερµοκρασίας του νερού αρχίζει να µειώνεται ο αριθµός των γαρίδων. Οι γαρίδες θα έχουν ιδανική θερµοκρασία για την παραγωγή προνύµφων που είναι το απαιτούµενο για τη συνεχόµενη παρουσία της γαρίδας στα νερά της Αλυκής ακόµα και για την πιθανότητα παραµονής και αναπαραγωγής των φλαµίνγκο. Κατά συνέπεια για να ενθαρρυνθούν τα φλαµίνγκο να παραµείνουν για αναπαραγωγή στην Αλυκή Ακρωτηρίου θα πρέπει να δηµιουργηθούν φυσικά ή τεχνητά σκίαστρα σε κοµµάτι της Αλυκής που να διατηρά τη θερµοκρασία του νερού σε ιδανικά επίπεδα. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ: Η ομάδα του «Χρυσοπράσινου Φύλλου» ευχαρασιστεί τους καθηγητές του Τσιρείου Γυμνασίου Γιώργο Αλετράρη, Κουμή Φίλιππο, Αριέττα Σταυρίδου, Σοφία Γιαννέλη και Χρίστο Παναγή για την καθοδήγηση τους στα 2 χρόνια της διάρκειας του Προγράμματος. Ιδιαίτερες ευχαριστίες προς τον καθηγητή Ηρακλή Αριστείδου για τη βοήθεια του στη στατιστική ανάλυση των δεδομένων, καθώς και στο Ταμείο Θύρας, στο Τμήμα Αλιείας και Θαλάσσιων Ερευνών και στον Πτηνολογικό Σύνδεσμο Κύπρου για την παροχή των δεδομένων. Επίσης, οφείλονται ευχαριστίες προς τη Διευθύντρια του Τσιρείου Γυμνασίου, κυρία Ανδρεανή Στυλιανίδου και τη Β.Δ. κυρία Περσεφόνη Χρίστου για τη δική τους συμβολή στην επιτυχία του Προγράμματος. Ομάδα μαθητών/τριών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα «Χρυσοπράσινο Φύλλο»: 1. Δήμος Μαυρίδης Β1 2. Αντρέας Προκοπίου Β2 3. Κωνσταντίνος Κωνσταντίνου Β2 4. Κυριακή Χατζηχαμπή Β3 5. Κατερίνα Μιλτιάδους Β4 6. Ανδρονίκη Τοππουζή Β6 7. Κωνσταντίνος Παπαμιχαήλ Β6 8. Κυριάκος Φωτίου Β6 9. Παναγιώτης Πέτρου Β6, 10. Στυλιανός Καϊσής Β6 11. Ηλίας Κυριακίδης Γ2 12. Κατερίνα Σαρκά Γ2 13. Σοφοκλέους Βασιλική Γ3 14. Πολυξένη Παπαγεωργίου Γ4 15. Γιώργος Χατζηκυριάκου Γ4 16. Μαρίνα Παναγιώτου Γ7 17. Μάριος Γαβριελάτος Γ7 18. Φανή Φιλλίπου Γ7 19. Αναστασία Χριστοφόρου Γ7 22

23 20. Ανδριανός Μιχαήλ Γ7 21. Κλέα Κωνσταντίνου Γ4 22. Σάρα Αντωνιάδου Β4 23. Παπαμιλτιάδους Κατερίνα Β4 Πηγές: Πουλιά της Κύπρου, του Λουκά Χριστοφόρου, AFIAP, 1998 Ηλεκτρονική εγκυκολοπαίδεια Wikipedia The first evidence for the breeding of the Greater Flamingo Phoenicopterus ruber on Cyprus (2002). By E. Hadjisterkotis and M. Charalambides

24 Η ΑΛΥΚΗ ΑΚΡΩΤΗΡΙΟΥ ΤΑ ΦΛΑΜΙΝΓΚΟ ΖΟΥΝ ΣΕ ΑΠΟΙΚΙΕΣ 24

25 Ο Φύκος- Dunaniella viridis Η γαρίδα Branchinella spinosa 25

26 Φλαµίνγκο µε δακτυλίδι Η χερσόνησος Ακρωτηρίου 26

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων ΚοτυχίουΚοτυχίου Στροφυλιάς Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Ορφανού,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER ΣΥΝΟΨΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή στο δίκτυο NATURA 2000 2. Βασικά υδρολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη

Η Λίμνη. Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Η Λίμνη Κείμενο: Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση: Ελίζα Βαβούρη Κείμενο Μαρίνα Μιχαηλίδου - Καδή Εικονογράφηση Ελίζα Βαβούρη Γραφιστική επιμέλεια Χριστιάνα Χαραλάμπους Επιμέλεια κειμένου και εικόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Τι είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου Φαινόµενο του θερµοκηπίου ονοµάζεται η φυσική διαδικασία κατά την οποία η ατµόσφαιρα ενός πλανήτη συµβάλει στην θέρµανσή του. Ανακαλύφθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Η περιοχή εφαρμογής του πιλοτικού προγράμματος αφορά

Διαβάστε περισσότερα

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο

LIFE10 NAT/CY/000717. Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο JUNIPERCY LIFE10 NAT/CY/000717 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης του οικότοπου προτεραιότητας 9560* στην Κύπρο 3ο ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ Ιούνιος 2014 2 JUNIPERCY ΤΟ ΕΡΓΟ JUNIPERCY Το έργο «Βελτίωση της κατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ Θ. Παπαδημητρίου, Π. Σιδηρόπουλος, Δ. Μιχαλάκης, Μ. Χαμόγλου, Ι. Κάγκαλου Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΛΙΜΝΗ ΤΗΣ ΟΡΟΚΛΙΝΗΣ

Η ΛΙΜΝΗ ΤΗΣ ΟΡΟΚΛΙΝΗΣ Το έργο συγχρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα LIFE+ της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ΛΙΜΝΗ ΤΗΣ ΟΡΟΚΛΙΝΗΣ Φορείς υλοποίησης έργου: Η παρουσίαση αποτελεί μέρος του εκπαιδευτικού πακέτου «Εκπαιδευτικό υλικό για τη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από τα μέσα της δεκαετίας του 50 μέχρι σήμερα, έχουν κατασκευαστεί από τη ΔΕΗ Α.Ε. και βρίσκονται σε λειτουργία, 15 μεγάλα και 9 μικρά Υδροηλεκτρικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus)

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus) ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙ Η ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ (Monachus monachus) Η Μεσογειακή Φώκια είναι το µόνο είδος φώκιας που συναντάται στη Μεσόγειο και αποτελεί ένα από τα πλέον απειλούµενα είδη θαλάσσιων θηλαστικών στον

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Ε. Μπακέας, 2013 Πηγή: Α. Βαλαβανίδης «Οικοτοξικολογία και Περιβαλλοντική Τοξικολογία», Τµήµα Χηµείας, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2007, Κεφ.11. Οι κυριότεροι τοµείς οικοτοξικολογικών

Διαβάστε περισσότερα

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Σχολική χρονιά 2013-2014 αγρινό: Είναι το μεγαλύτερο χερσαίο θηλαστικό και ενδημικό είδος στην Κύπρο. Χαρακτηρίζεται ως ο σημαντικότερος εκπρόσωπος της πανίδας

Διαβάστε περισσότερα

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Η κατάσταση των υγροτόπων Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Ερευνητικό πρόγραμμα: Προστασία των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας Οι νησιωτικοί υγρότοποι της Ελλάδας -προϋπάρχουσα γνώση- Η πρώτη συστηματική

Διαβάστε περισσότερα

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ Το Εθνικό Πάρκο Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στην Αττική και στην πεδιάδα του Μαραθώνα, στην ομώνυμη περιοχή. Το δάσος του Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στο Β.Α. τμήμα της Αττικής, σε απόσταση 45χλμ. από την

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Σωτήρης Ορφανίδης Δρ. Βιολόγος-Αναπληρωτής Ερευνητής Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) Ινστιτούτο Αλιευτικής

Διαβάστε περισσότερα

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή Επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και την άγρια ζωή Η παγκόσµια κλιµατική αλλαγή θεωρείται ως η σηµαντικότερη τρέχουσα απειλή για τη βιοποικιλότητα του πλανήτη. Παραδείγµατα από την Κυπριακή Φύση Μερικές από

Διαβάστε περισσότερα

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ Το κλίμα της Ευρώπης Το κλίμα της Ευρώπης Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ και ΚΛΙΜΑ Καιρός: Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν σε μια περιοχή, σε

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΥΠΟ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΖΕΠ "ΚΟΣΙΗ-ΠΑΛΛΟΥΡΟΚΑΜΠΟΣ

ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΥΠΟ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΖΕΠ ΚΟΣΙΗ-ΠΑΛΛΟΥΡΟΚΑΜΠΟΣ ΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΣΤΟΧΩΝ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ (ΖΕΠ) ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΚΑΘΟΡΙΣΤΕΙ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΠΤΗΝΑ (2009/147/ΕΚ) - ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ροή του νερού μεταξύ των άλλων καθορίζει τη ζωή και τις λειτουργίες των έμβιων οργανισμών στο ποτάμι. Διαμορφώνει το σχήμα του σώματός τους, τους

Διαβάστε περισσότερα

Ε λ Νίνιο (El Niño) ονοµάζεται το θερµό βόρειο θαλάσσιο ρεύµα που εµφανίζεται στις ακτές του Περού και του Ισηµερινού, αντικαθιστώντας το ψυχρό νότιο ρεύµα Humboldt. Με κλιµατικούς όρους αποτελει µέρος

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι

Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι 1 Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΠΕΡΙ ΛΙΜΝΟΘΑΛΑΣΣΩΝ Δρ. Γεώργιος Χώτος Καθηγητής «Η Ιχθυοπανίδα των λιμνοθαλασσών» Στις λιμνοθάλασσες

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ

Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Περιεχόµενα Γενικά στοιχεία...- 3 Τι είναι υγρότοπος και ποιοι τύποι υπάρχουν...- 3 Ποια η κατάσταση των υγροτόπων στην Ελλάδα...- 5 Τι µας προσφέρουν οι υγρότοποι...-

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς Τεύχος 1 Σεπτέμβριος 2014 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς LIFE12NAT/CY/000758 Περιεχόµενα Περισσότερες πληροφορίες www.life-rizoelia.eu

Διαβάστε περισσότερα

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο)

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο) Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο Αιγαίο) Δρ. Σοφία Γαληνού-Μητσούδη Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Τεχνολογίας Αλιείας

Διαβάστε περισσότερα

ACTION 3: RIVER BASIN FUNCTIONS AND VALUES ANALYSIS AND WATER QUALITY CRITERIA DETERMINATION

ACTION 3: RIVER BASIN FUNCTIONS AND VALUES ANALYSIS AND WATER QUALITY CRITERIA DETERMINATION ACTION 3: RIVER BASIN FUNCTIONS AND VALUES ANALYSIS AND WATER QUALITY CRITERIA DETERMINATION Giannouris Ε. & Manolaki P. giannouris.epaminondas@gmail.com manolaki@upatras.gr ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΔΗΓΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1

41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1 41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1 Φώκια Μονάχους- Μονάχους Η μεσογειακή φώκια Monachus monachus πήρε το όνομά της είτε εξαιτίας του σχήματος του πάνω μέρους του κεφαλιού της που μοιάζει σαν

Διαβάστε περισσότερα

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς WWW.KINDYKIDS.GR Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς Το υλικό αυτό αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του KindyKids.gr και διανέμεται δωρεάν. ΖΩΑ ΠΟΥ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Μελιάδου Βαρβάρα: Μεταπτυχιακός Τμημ. Γεωγραφίας Πανεπιστημίου Αιγαίου Μελιάδης Μιλτιάδης: Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ NATURA 2000 ΚΑΙ LIFE+ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ 369 370 371 ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ.

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης

Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ Καθηγητής Χάρης Κοκκώσης Τουρισµός Κλιµατική Αλλαγή Επιπτώσεις της Κλιµατικής Αλλαγής στον Τουρισµό Πράσινη Οικονοµία και Τουρισµός ράσεις Προσαρµογής Τουρισµός µ Η Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Σχινιά Μαραθώνα. Συνοπτικά συμπεράσματα των αποτελεσμάτων της υλοποίησης του Προγράμματος Ελέγχου/Φύλαξης.

Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Σχινιά Μαραθώνα. Συνοπτικά συμπεράσματα των αποτελεσμάτων της υλοποίησης του Προγράμματος Ελέγχου/Φύλαξης. Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Σχινιά Μαραθώνα Συνοπτικά συμπεράσματα των αποτελεσμάτων της υλοποίησης του Προγράμματος Ελέγχου/Φύλαξης. ΦΟΔΕΠΑΣΜ: Ολυμπιακό Κωπηλατοδρόμιο Σχινιά 2294099158, 6936660412

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006

Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο. Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Εθνικό Σχέδιο Στρατηγικής Αγροτικής Ανάπτυξης της Ελλάδας για την 4η προγραµµατική περίοδο Σχόλια του WWF Ελλάς στο 3 ο προσχέδιο Μάιος 2006 Γενικά σχόλια Το κείµενο παρουσιάζεται σε γενικές γραµµές ικανοποιητικό

Διαβάστε περισσότερα

Καθορισμός υδρολογικών χαρακτηριστικών λίμνης Ορόκλινης στα πλαίσια του έργου LIFE OROKLINI (LIFE10 NAT/CY/716)

Καθορισμός υδρολογικών χαρακτηριστικών λίμνης Ορόκλινης στα πλαίσια του έργου LIFE OROKLINI (LIFE10 NAT/CY/716) Καθορισμός υδρολογικών χαρακτηριστικών λίμνης Ορόκλινης στα πλαίσια του έργου LIFE OROKLINI (LIFE10 NAT/CY/716) Συνοπτική παρουσίαση υδρολογικής μελέτης στα ελληνικά Λευκωσία, 2012 Το έργο LIFE OROKLINI

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΓΑΛΑΖΟΥΛΑΣ: ΓΕΩΛΟΓΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά

3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά 3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά Στάδια Προγράμματος Καθορισμός Θέματος Ομάδων εργασίας Συλλογή υλικού σχετικού με το

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ. Παρουσίαση του προβλήματος της λαθρομετανάστευσης στην Κύπρο:

Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ. Παρουσίαση του προβλήματος της λαθρομετανάστευσης στην Κύπρο: Η ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ Ο όρος μετανάστευση (migration), τόσο στις κοινωνικές επιστήμες όσο και στο Διεθνές Δίκαιο αναφέρεται στην, για διάφορους λόγους, γεωγραφική μετακίνηση ανθρώπων είτε μεμονωμένα είτε κατά

Διαβάστε περισσότερα

Πόσα αβγά γεννούν τα ψάρια;

Πόσα αβγά γεννούν τα ψάρια; Πόσα αβγά γεννούν τα ψάρια; Περιγραφή πειράματος Αποστολούδα Ο. 1,Ιωακειμίδου Α. 1, Κάλλου Σ. 1, Βακουφτσής Δ 2, Βαρελτζής Γ. 2, Γαβρίδης Δ. 2 Γεροντίδης Δ. 2, Δρακάκης Ε. 2, Ζαχαριάδης Σ. 2, Θεοδοσιάδης

Διαβάστε περισσότερα

Νερό και φύση ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΝΕΡΟΥ. Η χηµική σύσταση του νερού. Οι ιδιότητες του νερού. Στόχοι. Πληροφορίες

Νερό και φύση ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΝΕΡΟΥ. Η χηµική σύσταση του νερού. Οι ιδιότητες του νερού. Στόχοι. Πληροφορίες 03 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΝΟΤΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΝΕΡΟΥ Στόχοι Πληροφορίες Η χηµική σύσταση του νερού Να κατανοήσουν και να συνειδητοποιήσουν οι µαθητές: Tη σύσταση

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα υπογείων υδάτων στην Ελεύθερη Αμμόχωστο

Ποιότητα υπογείων υδάτων στην Ελεύθερη Αμμόχωστο Ποιότητα υπογείων υδάτων στην Ελεύθερη Αμμόχωστο Περίπου εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού υπεραντλήθηκαν τα τελευταία πενήντα χρόνια από τον υδροφορέα μας. Μια ποσότητα δεκατρείς φορές περισσότερη από τη

Διαβάστε περισσότερα

TEI ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΙΧΘΥΟΚΟΜΙΑΣ - ΑΛΙΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ &

TEI ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΙΧΘΥΟΚΟΜΙΑΣ - ΑΛΙΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ & TEI ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΙΧΘΥΟΚΟΜΙΑΣ - ΑΛΙΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ & ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΥΔΑΤΩΝ Ηλεκρονικές σημειώσεις για την Παραγωγή Ιχθύων Γλυκού Νερού Επιμέλεια Περδικάρης Κώστας Ναθαναηλίδης Κοσμάς Γκούβα

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Η ανάγκη διατήρησης-παρακολούθησης-ανάδειξης των υγροτόπων της Αττικής Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Υπεύθυνος έργου από πλευράς ΕΛΚΕΘΕ: Δρ. Σταμάτης Ζόγκαρης zogaris@ath.hcmr.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Μαρούσι, 8-9 -2011 Αριθ. Πρωτ. :101837 /Γ2 Βαθµός Προτερ.: ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΩΝ ΠΑΡΟΧΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΛΑΨΙΣΤΑ ΤΟΥ Ν. ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΩΝ GIS.

ΘΕΜΑ : ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΩΝ ΠΑΡΟΧΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΛΑΨΙΣΤΑ ΤΟΥ Ν. ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΩΝ GIS. ΘΕΜΑ : ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΩΝ ΠΑΡΟΧΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΛΑΨΙΣΤΑ ΤΟΥ Ν. ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΩΝ GIS. Σέρρες Φεβρουάριος 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος...σελ.4 Περίληψη...σελ.5 Κεφάλαιο 1 ο - Γενικά...σελ.7 1.1

Διαβάστε περισσότερα

Νήσος Κύπρος. Κλίµα Ηµίξηρο Υ ΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑ ΡΟΜΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ. 9251 km. Πιο έντονα τοπογραφικά χαρακτηριστικά

Νήσος Κύπρος. Κλίµα Ηµίξηρο Υ ΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑ ΡΟΜΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ. 9251 km. Πιο έντονα τοπογραφικά χαρακτηριστικά Υ ΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑ ΡΟΜΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΩΝ Υ ΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ρ.κυριάκος Κύρου Ανώτερος Υδραυλικός Μηχανικός Τµήµα Αναπτύξεως Υδάτων Νήσος Κύπρος 3 ο µεγαλύτερο νησί της Μεσογείου έκταση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ ΓΕΝΙΚΑ Oι πρώτες προσπάθειες για την ανάπτυξη του τομέα των θαλασσοκαλλιεργειών

Διαβάστε περισσότερα

LIFE OROKLINI. Βιοποικιλότητα και το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE+

LIFE OROKLINI. Βιοποικιλότητα και το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE+ LIFE OROKLINI LIFE10 NAT/CY/000716 Αποκατάσταση και Διαχείριση της λίμνης Ορόκλινης Βιοποικιλότητα και το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ LIFE+ Απρίλης, 2014 Ελενα Στυλιανοπούλου Τομέας Προστασίας της Φύσης και Βιοποικιλότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΝΑΛΜΠΑΝΤΗΣ, ΕΛΕΝΗ ΧΕΙΜΑΡΙΟΥ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΣΤΑΔΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ

ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ Δημιουργήθηκε το 1932, όταν έγινε φράγμα στην περιοχή Λιθότοπου, με ώστε να συγκρατεί τα νερά του Στρυμόνα Το 1982 κατασκευάστηκε

Διαβάστε περισσότερα

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2 78 ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΦΥΤΙΚΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ (μακροφύκη φυτοπλαγκτόν) ΠΡΩΤΟΓΕΝΕΙΣ ΠAΡΑΓΩΓΟΙ ( μετατρέπουν ανόργανα συστατικά σε οργανικές ενώσεις ) φωτοσύνθεση 6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12

Διαβάστε περισσότερα

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς.

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. 3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. Πρόκειται για οικισµό στο µυχό ενός κλειστού κόλπου που

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΙΧΜΑΛΩΤΑ ΑΓΡΙΑ ΖΩΑ ΖΩΟΛΟΓΙΚΟΙ ΚΗΠΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ» Άνθρωποι και Ζώα: Συγκάτοικοι στην ίδια πόλη

«ΑΙΧΜΑΛΩΤΑ ΑΓΡΙΑ ΖΩΑ ΖΩΟΛΟΓΙΚΟΙ ΚΗΠΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ» Άνθρωποι και Ζώα: Συγκάτοικοι στην ίδια πόλη «ΑΙΧΜΑΛΩΤΑ ΑΓΡΙΑ ΖΩΑ ΖΩΟΛΟΓΙΚΟΙ ΚΗΠΟΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ» Άνθρωποι και Ζώα: Συγκάτοικοι στην ίδια πόλη ΚΠΕ Κορδελιού Θεσσαλονίκη, 22-23 Νοεμβρίου 2013 Ο άνθρωπος αιχμαλωτίζει άγρια ζώα εδώ και χιλιάδες χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

Αγορά εύτερης Κατοικίας

Αγορά εύτερης Κατοικίας Αγορά εύτερης Κατοικίας Rhodes Tourism Forum 2006 10-11 Νοεµβρίου Θάλεια ρουσιώτου 1 Η Αγορά της εύτερης Κατοικίας στην Ευρώπη Ιστορικό Χρονολογείται από τη δεκαετία του 70 και συνδέεται άµεσα µε την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ασογεωργικά συστήµατα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης

ασογεωργικά συστήµατα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης ασογεωργικά συστήµατα: Παράδοση και νέες προοπτικές ανάπτυξης και διαχείρισης της γεωργικής γης Κ. Μαντζανάς Εργαστήριο Λιβαδικής Οικολογίας Σχολή ασολογίας και Φ. Περιβάλλοντος Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του.

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ανανεώσιμος πόρος και αποτελεί ζωτικό στοιχείο για την επιβίωση του ανθρώπου, της πανίδας, της χλωρίδας και τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος. Η ύπαρξη και η επάρκειά του είναι

Διαβάστε περισσότερα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα

Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια της νέας ΚΑΠ και οι προοπτικές εφαρμογής του στην Ελλάδα ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, ΓΕΩΤΕΕ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ, ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΓΡΟΔΑΣΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ Η Αγροδασοπονία στα Πλαίσια της Νέας ΚΑΠ 2014 2020 Αθήνα, 26 Φεβρουαρίου 2014 Το αγροδασικό μέτρο στα πλαίσια

Διαβάστε περισσότερα

Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης. 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3

Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης. 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3 Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3 Πώς προσαρμόζονται οι οργανισμοί στις αλλαγές του περιβάλλοντος (τροφή, κλίμα κ. ά.); Κληρονομώντας ευνοϊκά

Διαβάστε περισσότερα

Πες μου για τα ζώα που κάνουν αυγά μεγάλα και μικρά

Πες μου για τα ζώα που κάνουν αυγά μεγάλα και μικρά Πες μου για τα ζώα που κάνουν αυγά μεγάλα και μικρά Όλα τα πουλιά γεννούν αυγά. Δεν είναι όμως μόνο αυτά! Και άλλα από τα ζώα κάνουνε αυγά. Θα σου πω για μερικά Η κότα Κάθε μέρα η κότα γεννάει ένα με δύο

Διαβάστε περισσότερα

----------------------------------

---------------------------------- Αθήνα, 18 Ιουλίου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ Π αράρτημα Ανατολικής Στερεάς ---------------------------------- Διδότου 26, 106 80 Αθήνα ΤΗΛ.: 210 3618118-3605579, FAX: 210

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος του εναλλακτικού τουρισμού ως μοχλός ανάπτυξης των ορεινών αγροτικών περιοχών Αναφορά στο Δήμο Ζαρού δυτικής Μεσαράς Κρήτης.

Ο ρόλος του εναλλακτικού τουρισμού ως μοχλός ανάπτυξης των ορεινών αγροτικών περιοχών Αναφορά στο Δήμο Ζαρού δυτικής Μεσαράς Κρήτης. Ο ρόλος του εναλλακτικού τουρισμού ως μοχλός ανάπτυξης των ορεινών αγροτικών περιοχών Αναφορά στο Δήμο Ζαρού δυτικής Μεσαράς Κρήτης. Αντικείμενο. Το αντικείμενο της εργασίας αυτής είναι να διερευνήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ-ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Διατριβή Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ

ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ Αναστάσιος Λεγάκις Ζωολογικό Μουσείο, ΤΜ. Βιολογίας, Πανεπ. Αθηνών Διημερίδα: Έτος βιοποικιλότητας, η επόμενη μέρα και η ελληνική πραγματικότητα, Δίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ ΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ. Βιβλίο Δραστηριοτήτων για τους/τις μαθητές/τριες ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ ΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ. Βιβλίο Δραστηριοτήτων για τους/τις μαθητές/τριες ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ ΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ Βιβλίο Δραστηριοτήτων για τους/τις μαθητές/τριες ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Επιθεώρηση Φυσιογνωστικών / Βιολογίας / Γεωγραφίας Συγγραφή

Διαβάστε περισσότερα

ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE

ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙ Α ΑΣΟΓΕΩΡΓΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΧΡΗΣΗΣ ΓΗΣ Θεσσαλονίκη, 4 Φεβρουαρίου 2005 ασογεωργικά συστήµατα και το ευρωπαϊκό πρόγραµµα SAFE Βασίλειος Π. Παπαναστάσης Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Ρούλα Τρίγκου ασολόγος MSc Συντονίστρια Ενημέρωσης ράσεων ιατήρησης ΘΕΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ 28 ΙΟΥΝΙΟΥ- 1 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ΑΝ ΡΟΣ ιαχρονική παρουσία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΜΠΑΤΣΟΥΚΑΠΑΡΑΣΚΕΥΗ- ΜΑΡΙΑ ΞΑΝΘΗ 2010 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ζωτικής σημασίας για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 9: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα - Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών

Σενάριο 9: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα - Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών Σενάριο 9: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα - Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών Φύλλο Εργασίας 1 (Εισαγωγικό) Τίτλος: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών Γνωστικό Αντικείμενο:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ Ξένια I. Λοϊζίδου, ΑΚΤΗ Κέντρο Μελετών και έρευνας Γαλάζια Ανάπτυξη (1): Γαλάζια Ανάπτυξη δεν είναι ΜΟΝΟ η ναυτιλία! Ενδεικτικοί άλλοι τομείς: Ενέργεια Θαλάσσια

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΠΥΡΟΠΛΗΚΤΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΧΟΡΗΓΟΣ ΚΟΙΝΩΦΕΛΕΣ Ι ΡΥΜΑ ΙΩΑΝΝΗ Σ. ΛΑΤΣΗ ΗΜΟΣ ΘΕΡΑΠΝΩΝ ΝΟΜΟΥ ΛΑΚΩΝΙΑΣ Τίτλος δράσης Εκτροφή Σαλιγκαριών του είδους Helix

Διαβάστε περισσότερα

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες»

Τρίκαλα, 27/12/2011. Συνεντεύξεις. «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τρίκαλα, 27/12/2011 Συνεντεύξεις «Μεγαλύτερες σε διάρκεια ξηρασίες» Τι επισημαίνει στην ΕΡΕΥΝΑ για την περιοχή μας ο κ. Σοφοκλής Ε. Δρίτσας, ερευνητής στο Εργαστήριο Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Κωνσταντίνου Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης

Κώστας Κωνσταντίνου Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης Έρευνες για τεχνητό εμπλουτισμό των υπόγειων νερών της Κύπρου με νερό τριτοβάθμιας επεξεργασίας (παραδείγματα από Λεμεσό και Κοκκινοχώρια) Κώστας Κωνσταντίνου Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης Υπουργείο Γεωργίας,

Διαβάστε περισσότερα

Δ/νση: Αγ. Αλεξίου 35, 250 01 Καλάβρυτα Τηλ. Επικοινωνίας: 26920 29140, Φαξ: 26920 29141 e-mail: fdxb@otenet.gr Web site: http://www.fdchelmos.

Δ/νση: Αγ. Αλεξίου 35, 250 01 Καλάβρυτα Τηλ. Επικοινωνίας: 26920 29140, Φαξ: 26920 29141 e-mail: fdxb@otenet.gr Web site: http://www.fdchelmos. Το έργο και οι δράσεις του Φ.Δ. Χελμού- Βουραϊκού για την προστασία και διαχείριση του Εθνικού Πάρκου Κουμούτσου Ελένη, Περιβαλλοντολόγος MSc, Συντονίστρια Έργου Δ/νση: Αγ. Αλεξίου 35, 250 01 Καλάβρυτα

Διαβάστε περισσότερα

Φιλοσοφία και Στόχοι Προγράμματος

Φιλοσοφία και Στόχοι Προγράμματος LIFE08 ENV/CY/000460 «WATER-Ενδυνάμωση Επιστημονικής Βάσης Προγραμμάτων Ποιότητας Νερών» Φιλοσοφία και Στόχοι Προγράμματος Λευκωσία 20 Απριλίου 2010 Αθηνά Παπαναστασίου Λειτουργός Περιβάλλοντος Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και στην Εκπαίδευση για την Αειφορία. Έτος: 2010 2011

Προγράμματα στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και στην Εκπαίδευση για την Αειφορία. Έτος: 2010 2011 Προγράμματα στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και στην Εκπαίδευση για την Αειφορία 1. Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Έτος: 2010 2011 Απευθύνεται σε μαθητές Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης καθώς και σε ομάδες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΣ ΠΟΤΑΜΟΣ γενικά στοιχεία Το χωριό µας, η Ειδοµένη, είναι στενά συνδεδεµένο µε τον Αξιό ποταµό, ο οποίος εισέρχεται στην Ελλάδα σε απόσταση 1.500 µέτρων από τον οικισµό και δηµιουργεί µια εύφορη κοιλάδα

Διαβάστε περισσότερα

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Σοφία Τσιροπούλου Υπεύθυνη Σχολικών Δραστηριοτήτων Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Έβρου softsi@sch.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ Τίτλος προγρ/τος : «Μελετώ και διερευνώ το χώρο του λιμανιού του Κουφονησίου» Σχ. χρονιά : 2005-06 Υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί : Ντέμσια Γεωργία (συντονίστρια) Χριστοδούλου Τριανταφυλλιά

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς

Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς Σαακιάν Χρήστος Απρίλιος 2013 Εισαγωγή Η παρούσα εργασία ασχολείται με τη Μύκονο

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Κύπρο. Ανθή Χαραλάμπους

Διαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Κύπρο. Ανθή Χαραλάμπους Διαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Κύπρο Ανθή Χαραλάμπους 1. Εισαγωγή Για την επίτευξη των εθνικών στόχων για μερίδιο ΑΠΕ στην τελική κατανάλωση ενέργειας 13% μέχρι το 2020, αναμένεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΕ ΥΨΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΜΕΤΡΟ ΤΗΣ ΧΑΛΕΠΙΟΥ ΠΕΥΚΗΣ (PINUS ΗALEPENSIS) ΣΕ ΦΥΤΕΙΑ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΣΤΗ Β. ΕΥΒΟΙΑ

ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΕ ΥΨΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΜΕΤΡΟ ΤΗΣ ΧΑΛΕΠΙΟΥ ΠΕΥΚΗΣ (PINUS ΗALEPENSIS) ΣΕ ΦΥΤΕΙΑ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΣΤΗ Β. ΕΥΒΟΙΑ ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΕ ΥΨΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΜΕΤΡΟ ΤΗΣ ΧΑΛΕΠΙΟΥ ΠΕΥΚΗΣ (PINUS ΗALEPENSIS) ΣΕ ΦΥΤΕΙΑ ΑΠΟΓΟΝΩΝ ΣΤΗ Β. ΕΥΒΟΙΑ Κομματά Αικατερίνη (1), Αριστοτέλης Χ. Παπαγεωργίου (1), Βαρελίδης Κων/νος (2), Ιωαννίδης Κων/νος (2),

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή μοντέλων MERAMOD και ΜΟΜ στις μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας της ευρύτερης περιοχής

Εφαρμογή μοντέλων MERAMOD και ΜΟΜ στις μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας της ευρύτερης περιοχής ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΙΚΑΠΑΒ «Ολική προσέγγιση για την αξιολόγηση της οικολογικής κατάστασης Εφαρμογή μοντέλων MERAMOD και ΜΟΜ στις μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας της ευρύτερης περιοχής Το Έργο με Αρ. Πρωτοκόλλου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΛΙΣΣΑ, Η ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΟΥΣ. Κατερίνα Καρατάσου, κτηνίατρος Ο.Μ.Σ.Ε.

Η ΜΕΛΙΣΣΑ, Η ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΟΥΣ. Κατερίνα Καρατάσου, κτηνίατρος Ο.Μ.Σ.Ε. Η ΜΕΛΙΣΣΑ, Η ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΤΟΥΣ Κατερίνα Καρατάσου, κτηνίατρος Ο.Μ.Σ.Ε. Βλέπουμε συχνά μέλισσες στα λουλούδια Τι ξέρουμε γι αυτές; Ημέλισσα είναι έντομο Υπάρχει στη Γη εδώ και 30 εκατομμύρια

Διαβάστε περισσότερα

2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού, σαν να είμαστε μετεωρολόγοι.

2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού, σαν να είμαστε μετεωρολόγοι. 1. Παρατηρούμε τον καιρό σήμερα και περιγράφουμε τις συνθήκες που αφορούν τη βροχή, τον άνεμο, τον ήλιο και τη θερμοκρασία. βροχή άνεμος ήλιος-σύννεφα θερμοκρασίαάνεση 2. Περιγράφουμε τα στοιχεία του καιρού,

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ»

«ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ» ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή «ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ» Άντρεα Χ. Σταυρινίδη Λεµεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας

Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας Φύλλο Εργασίας 1 (Εισαγωγικό) Τίτλος: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος Ο ρόλος της ενέργειας Γνωστικό Αντικείμενο:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Αγαπητό μου ημερολόγιο Ήρθε ο Γενάρης και ο ήλιος κρύφτηκε αμέσως πίσω από τα σύννεφα. Οι φίλοι του οι συλλέκτες τον περιμένουν με αγωνία αλλά απ ότι φαίνετε θα συνεχίσουν να τον περιμένουν

Διαβάστε περισσότερα

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Η Παγκόσµια Μετανάστευση Το 2010, 214 εκατομμύρια άνθρωποι ήταν μετανάστες, κατοικούσαν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΡΟΜΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΛΑΤΟΜΙΚΟΥ Η ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ

Η ΔΡΟΜΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΛΑΤΟΜΙΚΟΥ Η ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Η ΔΡΟΜΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΝΟΣ ΛΑΤΟΜΙΚΟΥ Η ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ *Η Εργασία αυτή βασίστηκε σε αντίστοιχο πλαίσιο που εφαρμόζεται από τον Όμιλο LAFARGE με τις κατάλληλες προσαρμογές και αναφορές στην

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων µ ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη

Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη στον κόσμο Δούναβης Ο υδάτινος δρόμος που ενώνει B Δ A N Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη O Δούναβης (μήκος 2.780 χιλιόμετρα περίπου) είναι ο δεύτερος μακρύτερος ποταμός στην ευρωπαϊκή ήπειρο (ο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου

ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ & BEYOND Παρασκευή 21 Μαρτίου 2014 Cellier Κριεζώτου ΜΟΣΧΟΦΙΛΕΡΟ Το Μοσχοφίλερο πιθανότατα είναι µια απο τις πιο παλιές Ελληνικές ποικιλίες, καθώς σύµφωνα µε ισχυρισµούς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΚΑΙ ΒΟΣΚΟΤΟΠΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΑΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΜΕΛΑΜΠΕΣ 9/10/11. Δρ Αλέξανδρος Ε. Στεφανάκης Κτηνίατρος Πρόεδρος ΓΕΩΤΕ.Ε. Π.Κ.

ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΚΑΙ ΒΟΣΚΟΤΟΠΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΑΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΜΕΛΑΜΠΕΣ 9/10/11. Δρ Αλέξανδρος Ε. Στεφανάκης Κτηνίατρος Πρόεδρος ΓΕΩΤΕ.Ε. Π.Κ. ΠΥΡΚΑΓΙΕΣ ΚΑΙ ΒΟΣΚΟΤΟΠΙΑ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΑΓΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΜΕΛΑΜΠΕΣ 9/10/11 Δρ Αλέξανδρος Ε. Στεφανάκης Κτηνίατρος Πρόεδρος ΓΕΩΤΕ.Ε. Π.Κ. Ποιός είναι ο Αγίος Βασιλείος; Πολύ καλούς και μοναδικούς φυσικούς πόρους!

Διαβάστε περισσότερα

Σπίτι με λίμνη. Κι εξάπαντος εκατοντάδες από εκείνα τα συμπαθητικά πτηνά τα κάτασπρα περιστέρια να τα βλέπω να γεύονται το γλυκό δροσερό νεράκι.

Σπίτι με λίμνη. Κι εξάπαντος εκατοντάδες από εκείνα τα συμπαθητικά πτηνά τα κάτασπρα περιστέρια να τα βλέπω να γεύονται το γλυκό δροσερό νεράκι. Σπίτι με λίμνη Ήθελα να χω ένα σπίτι κοντά σε λίμνη Μια πολύ μεγάλη στρογγυλή λίμνη Όχι τόσο για το σιντριβάνι, τα φύκια και τες πρασινάδες (βέβαια να βρίσκονται και αυτά είν ευμορφότατα) Αλλά για να έρχονται

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά Καινοτομίας και Τεχνογνωσίας σε Επίπεδο ΟΤΑ

Μεταφορά Καινοτομίας και Τεχνογνωσίας σε Επίπεδο ΟΤΑ ΔΙΕΘΝΗΣ ΗΜΕΡΙΔΑ «Διακυβέρνηση και καινοτομία: μοχλός αειφόρου ανάπτυξης, διαχείρισης και προστασίας των φυσικών πόρων» Τρίτη 22 Οκτωβρίου 2013 Μεταφορά Καινοτομίας και Τεχνογνωσίας σε Επίπεδο ΟΤΑ ΑΝΤΩΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ e-school by Agronomist.gr

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ e-school by Agronomist.gr 2012 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ e-school by Agronomist.gr ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ E-school by Agronomist.gr ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 2 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΓΕΩΡΓΙΑ, ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΑ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑ 3 Σαλιγκαροτροφία Η αναζήτηση καινοτόμων δραστηριοτήτων

Διαβάστε περισσότερα