Περιφερειακός Σχεδιασµός ιαχείρισης Νοσοκοµειακών Αποβλήτων Ως Μέσο Προσδιορισµού Των Απαιτούµενων Επενδύσεων: Η Περίπτωση Της Περιφέρειας Θεσσαλίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Περιφερειακός Σχεδιασµός ιαχείρισης Νοσοκοµειακών Αποβλήτων Ως Μέσο Προσδιορισµού Των Απαιτούµενων Επενδύσεων: Η Περίπτωση Της Περιφέρειας Θεσσαλίας"

Transcript

1 Περιφερειακός Σχεδιασµός ιαχείρισης Νοσοκοµειακών Αποβλήτων Ως Μέσο Προσδιορισµού Των Απαιτούµενων Επενδύσεων: Η Περίπτωση Της Περιφέρειας Θεσσαλίας Σοφία Μπακοπούλου 1, Αθανάσιος Κούγκολος 1, Κωνσταντίνος Αραβώσης 2 1 Τµήµα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδοµίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης, Πολυτεχνική Σχολή, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας 2 Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών, Τοµέας Βιοµηχανικής ιοίκησης και Επιχειρησιακής Έρευνας, ΕΜΠ Περίληψη Βασικό αντικείµενο της παρούσας εργασίας αποτέλεσε η διερεύνηση των κυριότερων µεθόδων διαχείρισης των νοσοκοµειακών στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα γενικότερα και στην Περιφέρεια Θεσσαλίας ειδικότερα. Τα αποτελέσµατα της συγκεκριµένης έρευνας χρησιµοποιήθηκαν στη συνέχεια προκειµένου να υλοποιηθεί ο σχεδιασµός της διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων σε επίπεδο Περιφέρειας Θεσσαλίας, ο οποίος στοχεύει κυρίως στην ασφαλή διαχείριση των νοσοκοµειακών αποβλήτων ειδικότερα και του περιβάλλοντος εν γένει σύµφωνα µε τις αρχές της βιώσιµης ή αειφόρου ανάπτυξης. Ο υπόψη σχεδιασµός χρησιµεύει µεταξύ άλλων και στη διατύπωση συγκεκριµένων προτάσεων από τις οποίες θα προκύψουν και οι µελλοντικές ανάγκες σε νέες εγκαταστάσεις διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων στη Θεσσαλία. Λέξεις κλειδιά: νοσοκοµειακά απόβλητα, Περιφέρεια Θεσσαλίας, σχεδιασµός Regional Planning For Medical Waste Management As An Assessment Tool For Future Investments: The Thessaly Region Case Study Sophia Bakopoulou 1, Athanassios Kungolos 1, Konstantinos Aravossis 2 1 Department of Planning and Regional Development, School of Engineering, University of Thessaly 2 National Technical University of Athens, Department of Mechanical Engineering, Sector of Industrial Management and Operations Research Abstract It is the objective of this study to evaluate the medical solid waste management practices in Greece and more specifically in Thessaly Region. The main conclusions of this study were used as a basis in order to carry out the planning for medical waste management in Thessaly Region, aiming at safe management of medical wastes according to the basic principles of sustainable development. Moreover, the corresponding planning helps to formulate specific suggestions in order to make it easier for the state to anticipate the needs for the future investments in the area of medical waste management in Thessaly Region. Keywords: medical waste, Thessaly Region, planning

2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το πρόβληµα της διαχείρισης των στερεών αποβλήτων και ιδιαίτερα αυτών που χαρακτηρίζονται ως ειδικά εξαιτίας της επικινδυνότητάς τους έχει οξυνθεί τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα. Στην κατηγορία των ειδικών ή επικίνδυνων απορριµµάτων εντάσσονται και τα νοσοκοµειακά απορρίµµατα, για τα οποία εµφανίζεται αυξηµένο ενδιαφέρον όχι µόνο στην Ελλάδα αλλά και σε πολλές χώρες του εξωτερικού. Ο λόγος για τον οποίο εµφανίζεται τέτοιο ενδιαφέρον γύρω από το συγκεκριµένο είδος αποβλήτων συνίσταται στο γεγονός ότι τέτοιου είδους απόβλητα αποτελούν στις περισσότερες των περιπτώσεων φορείς παθογόνων µικροοργανισµών µε αποτέλεσµα η µη ασφαλής διάθεσή τους να εγείρει σηµαντικότατους κινδύνους όχι µόνο για το περιβάλλον αλλά και για τη δηµόσια υγεία. Εποµένως θα πρέπει να ληφθούν άµεσα µέτρα προκειµένου να περιοριστούν στο ελάχιστο οι όποιες συνέπειες µπορεί να προκύπτουν από µια µη ασφαλή διαχείριση τέτοιου είδους αποβλήτων. Ένα από τα σηµαντικότερα εργαλεία που χρησιµοποιείται συχνότερα µε στόχο τη διασφάλιση της περιβαλλοντικής ποιότητας και την ασφαλή διαχείριση του περιβάλλοντος εν γένει είναι ο σχεδιασµός. Ο σχεδιασµός ορίζεται ως µια διαδικασία προσδιορισµού της κατάλληλης µελλοντικής δράσης, µέσα από µια σειρά επιλογών [1]. Είναι απαραίτητο να συνδυάζει οπωσδήποτε στο πλαίσιό του µια αντίληψη στόχων, ενώ η βασική κατευθυντήρια γραµµή που τον διέπει θα πρέπει να προσανατολίζεται σε προβλήµατα εξασφάλισης των απαραίτητων µέσων για την υλοποίηση των παραπάνω στόχων. Ο σχεδιασµός αποτελεί ένα από τα κυριότερα µέσα έκφρασης των προβληµατισµών και των αναγκών της σύγχρονης κοινωνίας και γι αυτό κρίνεται ως απαραίτητο µέσο προκειµένου να διατυπωθούν και εν συνεχεία να υλοποιηθούν πολιτικές που θα προαγάγουν την ασφαλή διαχείριση του περιβάλλοντος υπό τις αρχές της βιώσιµης ή αειφόρου ανάπτυξης. Λαµβάνοντας υπόψη λοιπόν την ανάγκη για ασφαλή διαχείριση του περιβάλλοντος και υπό την καθοδήγηση των βασικών αρχών του σχεδιασµού, θα επιχειρηθεί στα πλαίσια της παρούσας εργασίας να υλοποιηθεί ένας ολοκληρωµένος σχεδιασµός της διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων, ειδικότερα των στερεών µολυσµατικών, σε επίπεδο Περιφέρειας Θεσσαλίας. Τα συµπεράσµατα που προκύπτουν από τη συγκεκριµένη έρευνα θα χρησιµοποιηθούν για τη διατύπωση προτάσεων ασφαλούς διαχείρισης. Οι συγκεκριµένες προτάσεις µπορούν, µεταξύ άλλων, να χρησιµοποιηθούν στη συνέχεια ως βάση για τον προσδιορισµό των απαιτούµενων επενδύσεων σε επίπεδο Περιφέρειας Θεσσαλίας σε εγκαταστάσεις επεξεργασίας των νοσοκοµειακών απορριµµάτων. Στο σηµείο αυτό κρίνεται σκόπιµο να αναφερθεί ότι το πρόβληµα της διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων δεν έχει προσεγγιστεί µέχρι σήµερα µέσα από έναν ολοκληρωµένο σχεδιασµό που να αφορά όλο τον Ελλαδικό χώρο. Αν και έγινε µια προσπάθεια να επιλυθεί το πρόβληµα νοµοθετικά µετά από µια απόφαση που ψηφίστηκε τον Οκτώβριο του 2003, ωστόσο παραµένει σηµαντική παράλειψη το γεγονός ότι δεν έγινε µια ολοκληρωµένη προσπάθεια για επίτευξη σχεδιασµού που να συνδυάζει στο πλαίσιό του όχι µόνο τις νοµικές αλλά κυρίως τις τεχνικές λεπτοµέρειες. Από την άλλη πλευρά, έχουν εντοπιστεί διάσπαρτες µελέτες και δηµοσιεύσεις [2, 3, 4, 5, 6] που αφορούν κυρίως τις περιοχές Αττικής και Θεσσαλονίκης. Στην περιοχή της Θεσσαλίας όµως, όπως και στις περισσότερες από τις υπόλοιπες περιφέρειες, δεν αναφέρεται κάποια µελέτη σχετικά µε έρευνα για τη διαχείριση των νοσοκοµειακών αποβλήτων.

3 2. ΙΑΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΜΟΛΥΣΜΑΤΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Τα νοσοκοµειακά απόβλητα που δηµιουργούνται κατά τη λειτουργία των διαφόρων µονάδων υγείας κατατάσσονται σε γενικές γραµµές στις εξής βασικές κατηγορίες [7, 2, 3]: Α) Παρόµοια µε τα οικιακά απορρίµµατα (commercial waste) που δηµιουργούνται από τη λειτουργία των µαγειρείων, κυλικείων, από τα γραφεία, τις αποθήκες, κλπ. Η διαχείριση των απορριµµάτων αυτής της κατηγορίας δεν παρουσιάζει ιδιαίτερα προβλήµατα για το λόγο ότι µπορούν να διατεθούν µαζί µε τα αστικά απορρίµµατα και να ακολουθήσουν την ίδια µέθοδο διαχείρισης µε αυτά. Β) Μολυσµατικά (λοιµογόνα) απορρίµµατα (infectious waste, regulated medical waste), δηλαδή απορρίµµατα που έχουν έρθει σε επαφή µε αίµα και άλλα βιολογικά υγρά, όπως χρησιµοποιηµένες γάζες, επίδεσµοι, υφάσµατα, σεντόνια και άλλα παρόµοια είδη, όργανα και µέλη σώµατος. Στην κατηγορία αυτή θα µπορούσαν να ενταχθούν και τα αιχµηρά αντικείµενα που περιλαµβάνουν βελόνες, σύριγγες, κλπ. Η διαχείριση αυτής της κατηγορίας των απορριµµάτων είναι ακριβώς αυτή που χρήζει ιδιαίτερης προσοχής διότι συνιστά σηµαντικό παράγοντα κινδύνου για τη δηµόσια υγεία. Θα πρέπει να αναφερθεί χαρακτηριστικά ότι µόνο τα αιχµηρά αντικείµενα και ειδικότερα οι σύριγγες που απορρίπτονται ανεξέλεγκτα θεωρήθηκαν το 2000 υπεύθυνες για την πρόκληση του 32% των κρουσµάτων ηπατίτιδας Β και του 40% των κρουσµάτων ηπατίτιδας C που παρατηρήθηκαν σε παγκόσµιο επίπεδο [8]. Τα µολυσµατικά απόβλητα αποτελούν µόλις το 10 15% της συνολικής ποσότητας των στερεών αποβλήτων που παράγονται εντός των νοσηλευτικών ιδρυµάτων [9, 10]. Γ) Ειδικά - επικίνδυνα απορρίµµατα που απαιτούν ειδικούς χειρισµούς για τη συλλογή και διάθεσή τους, όπως ραδιενεργά απορρίµµατα, απορρίµµατα µε τοξικές ουσίες, φάρµακα και επικίνδυνα χηµικά, κλπ. Τα απόβλητα αυτά θα πρέπει να εισέρχονται στο νοµαρχιακό σχεδιασµό διαχείρισης στερεών αποβλήτων και να ακολουθούν την προβλεπόµενη πορεία διαχείρισης µαζί µε τα άλλα επικίνδυνα απόβλητα που προέρχονται συνήθως από τη βιοµηχανία. Σε ό,τι αφορά τη διαχείριση των αποβλήτων που παράγονται εντός των νοσηλευτικών ιδρυµάτων θα πρέπει να αναφερθεί ότι το σηµαντικότερο βήµα αποτελεί ο σωστός διαχωρισµός των ανωτέρω κατηγοριών αποβλήτων στην πηγή παραγωγής τους. Είναι σαφές ότι η µείωση του όγκου των απορριµµάτων που επιτυγχάνεται µέσω του σωστού διαχωρισµού συνεπάγεται και µείωση του κόστους διαχείρισης και επεξεργασίας [11]. Ο διαχωρισµός γίνεται συνήθως σε δοχεία ή κάδους διαφορετικού χρωµατισµού και σηµασµένων ανάλογα µε το είδος του αποβλήτου (µολυσµατικά, επικίνδυνα, οικιακού τύπου, κλπ.) (βλ. Εικόνα 1, 2). Τα αιχµηρά θα πρέπει να συγκεντρώνονται σε ειδικά αδιάτρητα δοχεία που κλείνουν µε ασφάλεια (βλ. Εικόνα 3). Εικόνα 1: Παράδειγµα έγχρωµης κωδικοποίησης των σάκων συλλογής νοσοκοµειακών αποβλήτων Εικόνα 2: ιεθνές σήµα µολυσµατικών ουσιών Εικόνα 3: οχείο για τη συλλογή αιχµηρών Σε ό,τι αφορά την επεξεργασία των µολυσµατικών νοσοκοµειακών αποβλήτων, διεθνώς δύο κύριες µέθοδοι επεξεργασίας χρησιµοποιούνται. Αυτές είναι η αποτέφρωση και η αποστείρωση µε τις όποιες παραλλαγές τους. Και οι δύο µέθοδοι εµφανίζουν πλεονεκτήµατα και µειονεκτήµατα. Η αποτέφρωση για παράδειγµα συνιστάται για όλα τα είδη των νοσοκοµειακών απορριµµάτων. Ωστόσο βασικό πρόβληµα αποτελούν τα απαέρια της καύσης τα οποία συνήθως είναι πλούσια σε διοξίνες και φουράνια, ουσίες εξαιρετικά τοξικές για την ανθρώπινη υγεία. Το πρόβληµα αντιµετωπίζεται µόνο µε την εγκατάσταση κατάλληλης αντιρρυπαντικής τεχνολογίας, η οποία

4 όµως εµφανίζεται ιδιαίτερα δαπανηρή. Από την άλλη πλευρά, η αποστείρωση ως µέθοδος δεν εµφανίζει ιδιαίτερα µεγάλο κόστος, τόσο κατασκευαστικό όσο και λειτουργικό. Ωστόσο δεν θεωρείται κατάλληλη µέθοδος επεξεργασίας για όλα τα είδη των απορριµµάτων, όπως παθολογικά απόβλητα, ογκώδη αντικείµενα, πτώµατα ζώων, φαρµακευτικά και χηµικά απόβλητα. Σε ό,τι αφορά τα συγκεκριµένα απόβλητα, είναι προτιµότερη η επεξεργασία τους µε τη µέθοδο της αποτέφρωσης ή του ενταφιασµού [11]. Επίσης ένα άλλο σηµαντικό µειονέκτηµα όλων σχεδόν των µεθόδων αποστείρωσης συνίσταται στη µη δραστική µείωση του όγκου των αποβλήτων. Τελευταία εκφράζονται και κάποιες επιφυλάξεις σχετικά µε την αποτελεσµατικότητα της µεθόδου σε ό,τι αφορά την επιτυχή επεξεργασία αποβλήτων, όπως οι σύριγγες και τα αιχµηρά, τα οποία δεν επιτρέπουν την εύκολη διείσδυση του αποστειρωτικού µέσου στο εσωτερικό τους. Τα απόβλητα που οδηγούνται προς αποστείρωση θα πρέπει να υφίστανται τεµαχισµό πριν την επεξεργασία τους. 3. ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΙΕΘΝΩΣ Σε ό,τι αφορά την υπάρχουσα κατάσταση διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων διεθνώς, θα πρέπει να αναφερθεί ότι οι ΗΠΑ εµφανίζονται σήµερα πρωτοπόρες στην εφαρµογή τεχνολογίας επεξεργασίας νοσοκοµειακών αποβλήτων, ιδιαίτερα µετά το Εκείνη τη χρονιά έκλεισαν περισσότεροι από αποτεφρωτήρες νοσοκοµειακών αποβλήτων µετά από τους αυστηρούς κανονισµούς που έθεσε η αµερικάνικη Υπηρεσία Περιβάλλοντος (U.S. EPA) σχετικά µε τη λειτουργία νέων και ήδη υπαρχόντων αποτεφρωτήρων [12]. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2000 τέθηκαν ακόµη αυστηρότερα όρια από αυτά της US ΕΡΑ του 1997, που αφορούσαν τις εκποµπές των αποτεφρωτήρων νοσοκοµειακών αποβλήτων. Το όριο εκποµπών διοξινών και φουρανίων φθάνει στα 0,1 ng TEQ/m 3, όπου TEQ, Toxicity Equivalence, Ισοδύναµο Τοξικότητας [8]. Το αποτέλεσµα ήταν να κλείσουν πολλοί αποτεφρωτήρες. Ωστόσο ο ρυθµός παύσης της λειτουργίας των παλαιών αποτεφρωτήρων και υιοθέτησης νέων τεχνολογιών υπήρξε πολύ µικρότερος στην ΕΕ από τον αντίστοιχο των ΗΠΑ µε αποτέλεσµα η αποτέφρωση να αποτελεί ακόµη και σήµερα τη βασικότερη µέθοδο επεξεργασίας των νοσοκοµειακών αποβλήτων στην Ευρώπη. Σε ορισµένες χώρες τα τελευταία χρόνια άρχισαν να χρησιµοποιούνται ευρέως νέες τεχνολογίες στην επεξεργασία των νοσοκοµειακών αποβλήτων. Τέτοιες χώρες είναι η Πορτογαλία, η Σλοβενία, η Γαλλία και η Ιρλανδία. Η κατάσταση είναι αρκετά χειρότερη στις περισσότερες από τις νέες χώρες που εντάχθηκαν στην ΕΕ. Για παράδειγµα στην Τσεχία και την Πολωνία η συγκέντρωση διοξίνης που προέρχεται από εκποµπές των αποτεφρωτήρων νοσηλευτικών µονάδων βρίσκεται αρκετά πάνω από το όριο των 0,1 ng TEQ/m 3 στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων [12]. Εκτός όµως από την αποτέφρωση, η µέθοδος της απευθείας διάθεσης στο περιβάλλον αποτελούσε, όχι µόνο στις λιγότερο αναπτυγµένες χώρες του πρώην ανατολικού µπλοκ, αλλά και στις αναπτυγµένες χώρες της ύσης µέθοδο διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων την προηγούµενη δεκαετία. Αξιόλογα είναι τα συµπεράσµατα µιας έρευνας στη Μ. Βρετανία, σύµφωνα µε την οποία υπήρξαν αξιόλογα ευρήµατα νοσοκοµειακών αποβλήτων στις παραλίες της χώρας. Την περίοδο στη Μ. Βρετανία αναφέρθηκαν 958 περιπτώσεις ηπατίτιδας Β που προκλήθηκαν µετά από επαφή µε χρησιµοποιηµένη σύριγγα. Το 16% των περιπτώσεων είχε µολυνθεί στο δρόµο, το 12% µετά από επαφή µε απορρίµµατα, το 6% σε ένα πάρκο και το 4% στην παραλία [13]. Τέλος στις περισσότερες αναπτυσσόµενες χώρες της Αφρικής και της Ασίας, η διαχείριση των νοσοκοµειακών αποβλήτων είναι ουσιαστικά ανύπαρκτη και οι περισσότερες νοσηλευτικές µονάδες ακροβατούν µεταξύ της ανεξέλεγκτης διάθεσής τους στο περιβάλλον και της µη ελεγχόµενης καύσης σε ανοικτό χώρο [14, 15, 16]. Στην Καµπάλα της Ουγκάντας, για παράδειγµα, το 51% των ιδιωτικών κλινικών χρησιµοποιεί τη µέθοδο της ανεξέλεγκτης καύσης σε ανοικτό χώρο, το 20% καταφεύγει στη µέθοδο της ταφής χωρίς προηγούµενη επεξεργασία και το υπόλοιπο 29% διαθέτει τα απορρίµµατά του ανεξέλεγκτα στο περιβάλλον [16].

5 4. ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Στην Ελλάδα, ο αριθµός των κλινών στα νοσηλευτικά ιδρύµατα (δηµόσια και ιδιωτικά) φθάνει τις (στοιχεία 1999), παρουσιάζοντας αύξηση της τάξης του 10% κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας. Η αύξηση του αριθµού των νοσηλευτικών ιδρυµάτων λοιπόν και η παράλληλη αύξηση των αποβλήτων που αντιστοιχούν σε κάθε ασθενή (λόγω της υιοθέτησης, εντός των νοσοκοµείων, προϊόντων µιας χρήσης) έχουν οδηγήσει αναπόφευκτα στην συνολική αύξηση των παραγόµενων νοσοκοµειακών αποβλήτων στη χώρα ετησίως. Η ετήσια παραγόµενη ποσότητα, στην ελληνική επικράτεια, προσδιορίζεται σε τόνους, εκ των οποίων το 14% παράγεται στην ευρύτερη περιοχή της Θεσσαλονίκης και το 53% στην περιοχή της Αττικής [7]. Η ηµερήσια ποσότητα παραγωγής νοσοκοµειακών αποβλήτων ανά περιοχή της Ελλάδας παρουσιάζεται στο διάγραµµα της Εικόνας 4. Η µέση ηµερήσια ποσότητα νοσοκοµειακών απορριµµάτων που παράγεται στα νοσηλευτικά ιδρύµατα της Ελλάδας λαµβάνεται ίση µε 2 kg / κλίνη, εκ των οποίων τα 0,3 kg / κλίνη αντιστοιχούν στα µολυσµατικά και τα υπόλοιπα 1,7 kg / κλίνη στα οικιακού τύπου απορρίµµατα [6]. Κρήτη 4% Πελοπόννησος 5% Ιόνιο 2% Αιγαίο 5% Μακ εδονία 22% Θράκ η 2% Θεσσαλία 4% Ήπειρος 2% υτικ ή και Στερεά Ελλάδα 3% Αττικ ή 51% Εικόνα 4: Ηµερήσια ποσότητα παραγωγής νοσοκοµειακών αποβλήτων ανά περιοχή της Ελλάδας Η επεξεργασία των νοσοκοµειακών αποβλήτων απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή και εφαρµογή ειδικών τεχνικών διαχείρισης, ώστε να αποφευχθεί η πιθανότητα µόλυνσης και ατυχηµάτων. Από στατιστική έρευνα του 1998, φαίνεται ότι µόνο το 37% των νοσηλευτικών ιδρυµάτων της χώρας διαθέτει κλιβάνους αποτέφρωσης νοσοκοµειακών αποβλήτων, ενώ τα απόβλητα του 63% των νοσηλευτικών ιδρυµάτων καταλήγουν στις χωµατερές χωρίς να υποβληθούν σε επεξεργασία και χωρίς να λαµβάνεται κανένα µέτρο προστασίας. Στις περιπτώσεις ύπαρξης αποτεφρωτήρα, παρουσιάζονται προβλήµατα, καθώς οι περισσότεροι κλίβανοι είναι παλαιάς τεχνολογίας και δεν διαθέτουν αντιρρυπαντική τεχνολογία [6]. Έτσι δεν είναι λίγες οι φορές που, για παράδειγµα, κατά τη συλλογή των απορριµµάτων παρατηρείται το φαινόµενο της ανάµειξης απορριµµάτων οικιακού τύπου µε µολυσµατικά. Επίσης ελάχιστα είναι τα νοσοκοµεία που διαθέτουν κατάλληλο χώρο προσωρινής αποθήκευσης των µολυσµατικών απορριµµάτων. Η Αττική, εξαιτίας κυρίως του µητροπολιτικού χαρακτήρα της, αντιµετωπίζει και το µεγαλύτερο πρόβληµα σχετικά µε τη διαχείριση των νοσοκοµειακών αποβλήτων. Πρόσφατα δηµιουργήθηκε στην περιοχή των Άνω Λιοσίων Αττικής µονάδα αποτέφρωσης νοσοκοµειακών αποβλήτων δυναµικότητας 30 τόνων / ηµέρα. Η µονάδα διαθέτει ηλεκτρονικό σύστηµα συνεχούς παρακολούθησης της εκποµπής αέριων ρύπων από τις καπνοδόχους, ενώ έχει κατάλληλο αντιρρυπαντικό εξοπλισµό για τη δέσµευση των ρύπων. Ωστόσο είναι γεγονός ότι δεν µεταφέρουν όλα τα νοσοκοµεία της Αττικής εκεί τα απορρίµµατά τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι η µονάδα δέχεται καθηµερινά µόλις 3 τόνους αποβλήτων, τη στιγµή που η χωρητικότητά της αγγίζει τους 30 τόνους, µε αποτέλεσµα το λειτουργικό της κόστος να µην καλύπτεται, µια και θα απαιτούνταν κατ

6 ελάχιστο 13 τόνοι ηµερησίως προκειµένου να συµβεί κάτι τέτοιο [4]. Έτσι παρατηρείται το φαινόµενο µεγάλα νοσοκοµεία της Αττικής να διαχειρίζονται µόνα τους τα απόβλητα είτε σε πεπαλαιωµένους αποτεφρωτήρες, είτε διαθέτοντάς τα απευθείας σε χώρους ταφής ή ανεξέλεγκτες χωµατερές. Στην περιοχή της Θεσσαλονίκης η κατάσταση δεν είναι πολύ καλύτερη. Σύµφωνα µε στοιχεία σχετικής έρευνας, µέχρι πριν από λίγα χρόνια (τέλη δεκαετίας 90) το 65% των νοσηλευτικών ιδρυµάτων επεξεργάζονταν τα µολυσµατικά απόβλητα πριν την τελική τους διάθεση. Από αυτά, το 58% χρησιµοποιούσε τη µέθοδο της αποτέφρωσης, το 24% τη µέθοδο της πυρόλυσης και το 18% τη µέθοδο της αποστείρωσης. Τα τελευταία χρόνια, ειδικότερα από το 2002 και µετά, άρχισε να εφαρµόζεται στα περισσότερα νοσηλευτικά ιδρύµατα της Θεσσαλονίκης επεξεργασία των µολυσµατικών νοσοκοµειακών αποβλήτων µε τη µέθοδο της αποστείρωσης διαµέσου κινητής µονάδας [6]. 5. ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑ Η Περιφέρεια Θεσσαλίας καταλαµβάνει το κεντρικό ανατολικό τµήµα του ηπειρωτικού κορµού της Ελλάδος και αποτελείται από τους Νοµούς Καρδίτσας, Λαρίσης, Μαγνησίας και Τρικάλων. Ο πληθυσµός της Περιφέρειας Θεσσαλίας ανέρχεται σε κατοίκους για το Σύµφωνα µε στοιχεία της ΕΣΥΕ (1999), στη Θεσσαλία λειτουργούν 36 νοσηλευτικές µονάδες, εκ των οποίων 5 νοσοκοµεία συνολικής δυναµικότητας κλινών και 31 ιδιωτικές κλινικές δυναµικότητας κλινών. Επίσης λειτουργούν 17 κέντρα υγείας συνολικής δυναµικότητας 108 κλινών [17]. Στο σηµείο αυτό πρέπει να σηµειωθεί ότι στη συγκεκριµένη έρευνα της ΕΣΥΕ δεν περιλαµβάνονται τα στρατιωτικά θεραπευτήρια, οπότε εάν ληφθεί υπόψη και το στρατιωτικό νοσοκοµείο της Λάρισας, τότε ο συνολικός αριθµός των νοσοκοµείων της Περιφέρειας ανέρχεται σε 6. Ο συνολικός αριθµός ιατρών και οδοντιάτρων στην Περιφέρεια Θεσσαλίας ανέρχεται σε 1997 άτοµα (στοιχεία 2000). Εάν ο αριθµός αυτός συγκριθεί µε το συνολικό πληθυσµό της Περιφέρειας, προκύπτει ότι αντιστοιχούν 2,6 ιατροί / 1000 κατοίκους [18]. Η έρευνα σχετικά µε τις µεθόδους διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων περιορίστηκε µόνο στα 4 Νοµαρχιακά Νοσοκοµεία της Περιφέρειας Θεσσαλίας, καθώς και στο Πανεπιστηµιακό Περιφερειακό Νοσοκοµείο της Λάρισας. Ωστόσο µέσα από την έρευνα αυτή προέκυψε ότι η πλειονότητα των υπολοίπων υποδοµών υγείας στην Περιφέρεια, από τα ιδιωτικά ιατρεία µέχρι και τις κλινικές, δεν εφαρµόζουν καµία µέθοδο επεξεργασίας των µολυσµατικών τους αποβλήτων µε αποτέλεσµα αυτά να καταλήγουν στον ίδιο κάδο απορριµµάτων µε τα οικιακά απόβλητα και να ακολουθούν κατ επέκταση την ίδια µέθοδο διαχείρισης µε αυτά (απευθείας διάθεση σε ανεξέλεγκτες χωµατερές ή υγειονοµική ταφή). Το γεγονός αυτό ενισχύεται ακόµη περισσότερο από την πληροφορία ότι κάθε νοσοκοµείο, από αυτά που θα εξεταστούν στη συνέχεια, διαχειρίζεται µόνο τα απόβλητα που παράγει, ενώ δεν δέχεται απόβλητα από άλλες εξωτερικές πηγές. Μοναδική εξαίρεση αποτελούν ορισµένα κέντρα υγείας τα οποία συνήθως συνάπτουν συµβάσεις µε ορισµένες ιδιωτικές εταιρείες για επεξεργασία των αποβλήτων τους µέσω κινητής µονάδας αποστείρωσης. Η ανάλυση της διαχείρισης των αποβλήτων που ακολουθεί στη συνέχεια περιορίζεται µόνο στα µολυσµατικά στερεά απόβλητα των νοσοκοµείων. Σε ό,τι αφορά τα επικίνδυνα απόβλητα, όπου αυτά παράγονται, είναι πολύ πιθανό ότι αναµιγνύονται µε τα µολυσµατικού τύπου απόβλητα και ακολουθούν την ίδια µέθοδο διαχείρισης µε αυτά. 5.1 Πανεπιστηµιακό Περιφερειακό Νοσοκοµείο Λάρισας Το Πανεπιστηµιακό Περιφερειακό Νοσοκοµείο της Λάρισας λειτουργεί από το Σχεδιάστηκε να λειτουργεί µε δυναµικότητα 700 κλινών, όµως η πραγµατική δυναµικότητα του νοσοκοµείου αυτή τη στιγµή ανέρχεται στις 645 κλίνες περίπου. Λαµβάνοντας υπόψη τη συγκεκριµένη τιµή, καθώς και τις τιµές/κλίνη που δίνει η ελληνική βιβλιογραφία [6], προκύπτει ότι στο νοσοκοµείο

7 παράγονται 1290 kg απορριµµάτων την ηµέρα, εκ των οποίων 193,5 kg µολυσµατικών και 1096,5 kg οικιακού τύπου. Η µέθοδος επεξεργασίας των µολυσµατικών απορριµµάτων που εφαρµόζεται στο Πανεπιστηµιακό Περιφερειακό Νοσοκοµείο της Λάρισας είναι αυτή της αποτέφρωσης. Τα απορρίµµατα που παράγονται υφίστανται διαχωρισµό στην πηγή παραγωγής τους, τα µεν µολυσµατικά τοποθετούνται σε κόκκινες πλαστικές σακούλες που σφραγίζονται, τα δε οικιακού τύπου σε µαύρες. Στη συνέχεια τα µολυσµατικά συγκεντρώνονται προσωρινά σε ειδικό χώρο του νοσοκοµείου, από τον οποίο µεταφέρονται στον κλίβανο αποτέφρωσης µέσα σε τροχήλατους µεταλλικούς κάδους. Πρόκειται για πυρολυτικό διβάθµιο κλίβανο, θερµοκρασίας µέχρι C. Στους διβάθµιους πυρολυτικούς κλιβάνους ο πρώτος ή βασικός θάλαµος χρησιµεύει για την καύση των αποβλήτων και ο δεύτερος ή δευτερεύων για την καύση των απαερίων που παράγονται στον πρώτο. Η συντήρηση της µονάδας αποτέφρωσης είναι ετήσια και το καύσιµο λειτουργίας είναι το πετρέλαιο. Αξίζει να τονιστεί ότι δεν γίνεται έλεγχος των εκποµπών, ούτε συστηµατικές µετρήσεις, έτσι όπως επιβάλλεται από τη νοµοθεσία. Επίσης δεν έχει εγκατασταθεί κανένα σύστηµα κατακράτησης των αέριων εκποµπών (π.χ. υφασµάτινα φίλτρα, ηλεκτροστατικοί διαχωριστές, κλπ.). Το µεγαλύτερο πρόβληµα που µας αναφέρθηκε από το συγκεκριµένο νοσοκοµείο σχετίζεται µε το µη σωστό διαχωρισµό των µολυσµατικών αποβλήτων από τα µη στη θέση παραγωγής τους µε αποτέλεσµα να οδηγείται προς αποτέφρωση αρκετά µεγαλύτερος όγκος αποβλήτων από αυτόν που θα έπρεπε. Στο ίδιο συµπέρασµα οδηγούµαστε εάν συγκρίνουµε κιόλας την τιµή των 900 kg µολυσµατικών αποβλήτων που οδηγούνται καθηµερινά στον κλίβανο µε τα 193,5 kg µολυσµατικών που θα έπρεπε να παράγονται ηµερησίως σύµφωνα µε τις τιµές / κλίνη που δίνει η βιβλιογραφία για τα ελληνικά δεδοµένα. 5.2 Νοµαρχιακά Νοσοκοµεία Θεσσαλίας Στην Περιφέρεια Θεσσαλίας λειτουργούν 4 Νοµαρχιακά Νοσοκοµεία, ένα σε κάθε νοµό. Η δυναµικότητα των Νοµαρχιακών Νοσοκοµείων Λάρισας και Μαγνησίας αγγίζει τις 300 κλίνες περίπου έκαστο, άρα παράγονται περίπου 600 kg αποβλήτων την ηµέρα, εκ των οποίων 90 kg µολυσµατικών και 510 kg οικιακού τύπου σε καθένα από τα παραπάνω νοσοκοµεία. Αντίθετα η δυναµικότητα του νοσοκοµείου της Καρδίτσας ανέρχεται στις 240 κλίνες και του Νοσοκοµείου Τρικάλων στις 221 κλίνες, µε αποτέλεσµα στη µεν Καρδίτσα να παράγονται ηµερησίως 72 kg µολυσµατικών και 408 kg οικιακού τύπου απορριµµάτων, στα δε Τρίκαλα 66,3 kg µολυσµατικών και 375,7 kg οικιακού τύπου απορριµµάτων σύµφωνα µε τις τιµές/κλίνη της ελληνικής βιβλιογραφίας. Τα νοσοκοµεία αυτά διαχειρίζονται τα µολυσµατικά τους απόβλητα, χρησιµοποιώντας τη µέθοδο της αποστείρωσης µε ατµό. Την επεξεργασία αυτών έχουν αναλάβει ιδιωτικές εταιρείες και στα 4 νοσοκοµεία. Τα απορρίµµατα που παράγονται υφίστανται διαχωρισµό στην πηγή παραγωγής τους, τα µεν µολυσµατικά τοποθετούνται σε κόκκινες πλαστικές σακούλες, τα δε οικιακού τύπου σε µαύρες. Στη συνέχεια τα µολυσµατικά συγκεντρώνονται προσωρινά σε ειδικό χώρο του νοσοκοµείου, από τον οποίο µεταφέρονται, µέσα σε τροχήλατους µεταλλικούς κάδους, σε ψυκτικό θάλαµο ο οποίος συµβάλλει στη συντήρηση των αποβλήτων, έως ότου να οδηγηθούν προς επεξεργασία. Η κινητή µονάδα αποστείρωσης συνήθως έρχεται µια φορά την εβδοµάδα σε κάθε νοσοκοµείο, ενώ ανάλογα µε τις ανάγκες του κάθε νοσοκοµείου και τις έκτακτες περιπτώσεις µπορεί να έρθει και περισσότερες. Χρησιµοποιείται η µέθοδος του ατµού σε θερµοκρασία συνήθως 134 C και πίεση πάνω από 2 Bar. Τα παθολογικά απόβλητα (όργανα και µέλη ανθρώπινου σώµατος) των οποίων είναι αδύνατη η αποστείρωση, στα νοσοκοµεία της Θεσσαλίας οδηγούνται προς ταφή ή αποτέφρωση. Στο Γενικό Νοµαρχιακό Νοσοκοµείο της Καρδίτσας για παράδειγµα τα οδηγούν σε ταφή. Ωστόσο και στην περίπτωση των Νοµαρχιακών Νοσοκοµείων, όπως και στο Πανεπιστηµιακό Περιφερειακό Νοσοκοµείο της Λάρισας, το κυριότερο πρόβληµα που µας αναφέρθηκε από όλα ανεξαιρέτως τα νοσοκοµεία είναι ο µη σωστός διαχωρισµός των αποβλήτων στη θέση παραγωγής τους, µε αποτέλεσµα να οδηγείται προς αποστείρωση πολύ µεγαλύτερος

8 όγκος αποβλήτων από αυτόν που θα έπρεπε. Ως παράδειγµα θα πρέπει να αναφερθεί ότι στο Νοσοκοµείο της Καρδίτσας µας αναφέρθηκε ότι παράγονται κατά µέσο όρο kg µολυσµατικών απορριµµάτων την ηµέρα, τιµή αρκετά µεγαλύτερη από αυτή των 72 kg που προκύπτει σύµφωνα µε τις τιµές / κλίνη που δίνει η βιβλιογραφία για τα ελληνικά δεδοµένα. Η κατάσταση συνεχώς χειροτερεύει εξαιτίας της µη σωστής εκπαίδευσης του προσωπικού. Στο σηµείο αυτό θα πρέπει να τονιστεί ότι η επεξεργασία των µολυσµατικών αποβλήτων σε κινητές µονάδες αποστείρωσης εφαρµόζεται εδώ και 1,5 2 χρόνια στα Νοµαρχιακά Νοσοκοµεία της Θεσσαλίας. Μέχρι το 2002, αυτού του είδους τα απόβλητα είτε καίγονταν σε πεπαλαιωµένους κλιβάνους, είτε ακόµη χειρότερα διετίθεντο απευθείας στο περιβάλλον χωρίς καµία προηγούµενη επεξεργασία. Στη συνέχεια πραγµατοποιείται µια βασική σύνοψη της υπάρχουσας κατάστασης διαχείρισης των µολυσµατικών νοσοκοµειακών αποβλήτων, όπως αυτή διαµορφώνεται σήµερα στα Νοµαρχιακά και στο Πανεπιστηµιακό Περιφερειακό Νοσοκοµείο της Περιφέρειας Θεσσαλίας. Νοµαρχιακό Τρικάλων Νοµαρχιακό Καρδίτσας Νοµαρχιακό Μαγνησίας Νοµαρχιακό Λάρισας Μολυσµατικά Οικιακού τύπ ου Πανεπ ιστηµιακό Εικόνα 5: Μέση ηµερήσια ποσότητα µολυσµατικών και οικιακού τύπου στερεών αποβλήτων (σε kg) που παράγονται στα νοσοκοµεία της Θεσσαλίας, σύµφωνα µε τις τιµές / κλίνη που δίνει η ελληνική βιβλιογραφία Πίνακας 1: Εφαρµοζόµενες µέθοδοι επεξεργασίας µολυσµατικών νοσοκοµειακών αποβλήτων στη Θεσσαλία ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΕΙ ΟΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ Πανεπιστηµιακό Περιφερειακό Νοσοκοµείο Λάρισας Γενικό Νοµαρχιακό Νοσοκοµείο Λάρισας Γενικό Νοµαρχιακό Νοσοκοµείο Μαγνησίας Γενικό Νοµαρχιακό Νοσοκοµείο Τρικάλων Γενικό Νοµαρχιακό Νοσοκοµείο Καρδίτσας Καθηµερινή αποτέφρωση σε διβάθµιο πυρολυτικό κλίβανο θερµοκρασίας µέχρι 1100 C. Αποστείρωση µε τη µέθοδο του ατµού σε κινητή µονάδα που επισκέπτεται το νοσοκοµείο 1 φορά την εβδοµάδα. Αποστείρωση µε τη µέθοδο του ατµού σε κινητή µονάδα που επισκέπτεται το νοσοκοµείο 1 φορά την εβδοµάδα. Αποστείρωση µε τη µέθοδο του ατµού σε κινητή µονάδα που επισκέπτεται το νοσοκοµείο 1 φορά την εβδοµάδα. Αποστείρωση µε τη µέθοδο του ατµού σε κινητή µονάδα που επισκέπτεται το νοσοκοµείο 1 φορά την εβδοµάδα.

9 6. ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑ Η διατύπωση συγκεκριµένων στόχων και η προσπάθεια επίτευξής τους διαµέσου της διαδικασίας ενός ολοκληρωµένου σχεδιασµού αποτελεί ένα κρίσιµο σηµείο στο οποίο θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην προσπάθεια επιτυχούς διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Ωστόσο η επιτυχής έκβαση ενός περιφερειακού ή τοπικού σχεδιασµού εξαρτάται κατά κύριο λόγο τόσο από τον σωστό εθνικό σχεδιασµό, όσο και από τις διεθνείς εξελίξεις και κατευθύνσεις σχετικά µε το αντικείµενο του σχεδιασµού. Άλλωστε το περιεχόµενο ενός επιπέδου σχεδιασµού είναι αυτό που καθορίζει και το πλαίσιο στο οποίο θα κινηθούν οι στόχοι του σχεδιασµού σε κατώτερο επίπεδο, προχωρώντας από ανώτερο προς κατώτερο επίπεδο (διεθνές, εθνικό, περιφερειακό, τοπικό). Γι αυτό το λόγο λοιπόν στη συνέχεια γίνεται αρχικά λόγος για κάποιες γενικές κατευθύνσεις σχεδιασµού που θα πρέπει να εφαρµοστούν σε διεθνές επίπεδο αλλά και για εθνικό σχεδιασµό διαχείρισης νοσοκοµειακών αποβλήτων στην Ελλάδα, πριν προχωρήσουµε σε προτάσεις περιφερειακού σχεδιασµού για τη Θεσσαλία. Σε διεθνές επίπεδο, οι έρευνες που έχουν γίνει µέχρι στιγµής στον τοµέα της διαχείρισης των αποβλήτων έχουν καταλήξει σε σηµαντικά συµπεράσµατα, τα σηµαντικότερα εκ των οποίων πρέπει να χρησιµοποιηθούν ως βάση για τη διατύπωση στόχων και στον τοµέα της διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων. Τα ανωτέρω συµπεράσµατα, τα οποία αποτελούν ένα πλαίσιο στόχων σε σχέση µε τη διαχείριση γενικά των αποβλήτων, είναι σε γενικές γραµµές τα εξής: Ελαχιστοποίηση της παραγόµενης ποσότητας των αποβλήτων διαµέσου της πρόληψης παραγωγής. Επαναχρησιµοποίηση και ανακύκλωση. Μείωση του κόστους διαχείρισης. ιάθεση των τελικών υπολειµµάτων µε τρόπο περιβαλλοντικά αποδεκτό, ανάλογα και µε τις µεθόδους που εφαρµόζει η κάθε χώρα για τη διάθεση των αποβλήτων της. Μέσα στο ανωτέρω πλαίσιο λοιπόν θεωρούµε ότι µέτρα όπως η προώθηση της χρήσης ανακυκλώσιµων πλαστικών υλικών και η απαγόρευση της χρήσης πλαστικού τύπου PVC στην κατασκευή ιατρικών οργάνων θα συµβάλουν τα µέγιστα στην προσπάθεια για επιτυχή διαχείριση των νοσοκοµειακών αποβλήτων. Στο σηµείο αυτό αξίζει να τονιστεί ότι η καύση πλαστικού και κυρίως PVC είναι αυτή στην οποία οφείλεται κατά κύριο λόγο η παραγωγή διοξινών και φουρανίων. Επίσης θα πρέπει να προωθηθεί η επαναχρησιµοποίηση ιατρικών οργάνων και η χρήση υποκατάστατων υλικών για ουσίες που θεωρούνται επικίνδυνες. Μια τέτοια ουσία είναι ο υδράργυρος, ο οποίος µέχρι σήµερα χρησιµοποιείται στην κατασκευή ιατρικών διαγνωστικών οργάνων, η χρήση των οποίων µπορεί να αντικατασταθεί πλέον από τη χρήση ψηφιακής και ηλεκτρονικής τεχνολογίας. Πάνω από όλα όµως, έµφαση θα πρέπει να δοθεί στην εφαρµογή µεθόδων διαχείρισης, οι οποίες εµφανίζουν συγχρόνως τόσο οικονοµική όσο και περιβαλλοντική βιωσιµότητα. Προκειµένου όµως να επιτευχθεί κάτι τέτοιο θα πρέπει να γίνουν έρευνες σε παγκόσµιο επίπεδο για να διαπιστωθούν οι ακριβείς επιδράσεις των υπολειµµάτων που προκύπτουν από κάθε µέθοδο επεξεργασίας των νοσοκοµειακών αποβλήτων. Κλασικό παράδειγµα τέτοιων υπολειµµάτων αποτελούν οι διοξίνες και τα φουράνια, των οποίων η δράση στον ανθρώπινο οργανισµό θα έπρεπε να διερευνηθεί διεξοδικότερα. Τέλος σηµαντικές κρίνονται οι έρευνες σχετικά µε την αποτελεσµατικότητα της µεθόδου της αποστείρωσης στην εξυγίανση όλων των ειδών µολυσµατικών αποβλήτων και ιδιαίτερα των αιχµηρών (π.χ. σύριγγες). Στην ίδια κατεύθυνση, ίσως θα έπρεπε να δοθεί έµφαση και στην ανάπτυξη νέας τεχνολογίας αποστείρωσης, η οποία θα επιτρέπει την επιτυχή επεξεργασία και των παθολογικών, κυτταροτοξικών και υπολοίπων ειδών νοσοκοµειακών αποβλήτων των οποίων η επεξεργασία σήµερα µε µία από τις γνωστές µεθόδους αποστείρωσης είναι πολύ δύσκολη έως ανέφικτη. Σε εθνικό επίπεδο, καταρχήν θα πρέπει να καταρτιστεί ένα εθνικό σχέδιο διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων που προέρχονται από όλα τα νοσηλευτικά ιδρύµατα της χώρας. Προκειµένου να συµβεί κάτι τέτοιο θα πρέπει τα αρµόδια υπουργεία, σε συνεργασία µε οποιαδήποτε υπηρεσία θα µπορούσε δυνητικά να βοηθήσει (π.χ. Ε.Σ.Υ.Ε.), να προχωρήσουν στην

10 καταγραφή της υπάρχουσας κατάστασης σε ό,τι αφορά τον τοµέα της υγείας και ειδικότερα της διαχείρισης των νοσοκοµειακών απορριµµάτων, µολυσµατικών και µη. Η καταγραφή αυτή πέρα από τη µέθοδο επεξεργασίας, οφείλει να περιλαµβάνει και την καταγραφή των ειδών αποβλήτων, που παράγει µια νοσηλευτική µονάδα, της εφαρµοζόµενης µεθόδου διαχωρισµού (π.χ. χρωµατισµός δοχείων ή σακούλας), µεταφοράς και αποθήκευσης, καθώς και της εξειδίκευσης του νοσηλευτικού προσωπικού που αναµιγνύεται στην όλη διαδικασία διαχείρισης των αποβλήτων. Μέσα από τη συγκεκριµένη καταγραφή θα προκύψει µια σηµαντική βάση δεδοµένων, η οποία θα πρέπει να ανανεώνεται ανά τακτά χρονικά διαστήµατα. Τα συµπεράσµατα που θα προκύψουν από την ανωτέρω καταγραφή θα βοηθήσουν σηµαντικά στη διατύπωση τεχνικών κυρίως προδιαγραφών, µια και το νοµοθετικό ζήτηµα στην Ελλάδα έχει προς το παρόν τακτοποιηθεί. Οι προδιαγραφές αυτές θα πρέπει να εφαρµόζονται από κάθε νοσηλευτική µονάδα, ενώ ο έλεγχος της εφαρµογής αυτών θα πρέπει να είναι συχνός και ουσιαστικός. Βασική προτεραιότητα στον καθορισµό των ανωτέρω προδιαγραφών θα πρέπει να αποτελεί ο σωστός διαχωρισµός των νοσοκοµειακών αποβλήτων στη θέση παραγωγής τους, µια και αυτός αποτελεί ένα από τα µεγαλύτερα προβλήµατα στην Ελλάδα. Στην κατεύθυνση αυτή θα συµβάλει η σωστή εκπαίδευση του νοσηλευτικού προσωπικού, µέσα από ειδικά προγράµµατα εκπαίδευσης τα οποία οφείλουν να τα διοργανώνουν και να τα χρηµατοδοτούν τα αρµόδια υπουργεία. Πέρα όµως από τη διατύπωση των βασικών τεχνικών προδιαγραφών, ο εθνικός σχεδιασµός οφείλει να προχωρήσει περαιτέρω στην οργάνωση του χωροταξικού σχεδιασµού διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων ή αλλιώς της χωρικής κατανοµής των µονάδων επεξεργασίας των νοσοκοµειακών αποβλήτων. Μέσα από µια ανάλυση που να συσχετίζει τις ωφέλειες µε τα κόστη (cost benefit analysis), θα πρέπει να αποφασιστεί εάν θα εφαρµοστεί κεντρικός σχεδιασµός σε µονάδες που θα υποδέχονται τα απόβλητα µιας δεδοµένης χωρικής ενότητας ή αποκεντρωµένος σχεδιασµός, δηλαδή κάθε νοσηλευτική µονάδα να διαχειρίζεται µόνη της τα απόβλητα είτε στο χώρο της είτε µεταφέροντάς τα σε µια άλλη κοντινή παρόµοια νοσηλευτική µονάδα. Σε γενικές γραµµές τα πλεονεκτήµατα της αποκεντρωµένης µεθόδου σχετίζονται µε την ευκολία µετακίνησης και την εξάλειψη του κινδύνου διαφυγής µολυσµατικών αποβλήτων κατά τη µεταφορά τους στην κεντρική µονάδα επεξεργασίας, ενώ τα µειονεκτήµατα µε το µεγαλύτερο οικονοµικό κόστος σε περίπτωση ύπαρξης πολλών κοντινών νοσοκοµείων, την απαίτηση ύπαρξης περισσότερων εξειδικευµένων ατόµων και τη δυσκολία ελέγχου και παρακολούθησης (monitoring) της απόδοσης των µεθόδων επεξεργασίας. Από την άλλη πλευρά τα µειονεκτήµατα της αποκεντρωµένης µεθόδου αποτελούν σίγουρα πλεονεκτήµατα της κεντρικής µονάδας και όχι µόνο, µια και η µέθοδος επεξεργασίας στην περίπτωση αυτή µπορεί να είναι πιο αποδοτική και πολλά µικρά νοσοκοµεία µπορεί να διευκολύνονται εξαιτίας της µη ύπαρξης προσωπικού και δυνατότητας µετρήσεων σε αυτά. Σε κάθε περίπτωση όµως θα πρέπει να δοθούν από τα αρµόδια όργανα της κυβέρνησης και οικονοµικά κίνητρα προς τα νοσοκοµεία τα οποία αδυνατούν οικονοµικά να εφαρµόσουν την ενδεδειγµένη µέθοδο επεξεργασίας των αποβλήτων τους. Κλείνοντας σχετικά µε την αναγκαιότητα κατάρτισης και εφαρµογής ενός ολοκληρωµένου σχεδιασµού διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων στην Ελλάδα, θα πρέπει να αναφερθεί ότι αυτό το σχέδιο οφείλει να υπόκειται σε συνεχείς αλλαγές και βελτιώσεις, διαµέσου ενδιάµεσων ελέγχων σχετικά µε την επιτυχή εφαρµογή του στα νοσηλευτικά ιδρύµατα της χώρας ή όχι. Επίσης οι ειδικότερες τεχνικές προδιαγραφές οφείλουν να υπόκεινται σε συνεχείς αναθεωρήσεις ανάλογα µε την εξέλιξη της τεχνολογίας στον τοµέα της διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων, µολυσµατικών και µη. Σε ό,τι αφορά τα νοσοκοµεία και τις κλινικές της Θεσσαλίας, θα πρέπει καταρχήν κάθε µονάδα να καταρτίσει ένα λεπτοµερές σχέδιο διαχείρισης των αποβλήτων (Σύστηµα Περιβαλλοντικής ιαχείρισης), οι ειδικότερες προδιαγραφές του οποίου θα πρέπει να συνάδουν µε τη γενική φιλοσοφία του εθνικού σχεδίου. Βασικός άξονας του ανωτέρω σχεδίου, πέρα από τον καθορισµό των τεχνικών προδιαγραφών, θα πρέπει να είναι τόσο ο καθορισµός αρµοδιοτήτων, όσο και η συνάρθρωση των συγκεκριµένων αρµοδιοτήτων. Οι αρµοδιότητες αυτές θα αφορούν όλη τη διαδικασία διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων, από το διαχωρισµό στην πηγή παραγωγής τους µέχρι και την τελική διάθεση, ενώ ο αρµόδιος για κάθε διαδικασία οφείλει να πραγµατοποιεί

11 ελέγχους σχετικά µε την επιτυχή διεξαγωγή αυτής και να ενηµερώνει ανάλογα και τους υπόλοιπους υπευθύνους. Επίσης κάθε νοσηλευτική µονάδα πέρα από το σχέδιο διαχείρισης οφείλει να προχωρήσει και σε µια ανάλυση της οικονοµικής βιωσιµότητας του συστήµατος διαχείρισης και επεξεργασίας των µολυσµατικών αποβλήτων που χρησιµοποιεί. Η διεξαγωγή της διαδικασίας αυτής από κάθε νοσηλευτική µονάδα κρίνεται απαραίτητη, µια και η κατασκευή κεντρικής µονάδας επεξεργασίας όλων των µολυσµατικών νοσοκοµειακών αποβλήτων στη Θεσσαλία κρίθηκε ασύµφορη. Στη Θεσσαλία, εκτός όµως από τα µεγάλα νοσοκοµεία και τις κλινικές, ο σωστός διαχωρισµός των αποβλήτων και η επιτυχής επεξεργασία τους πριν αυτά οδηγηθούν προς διάθεση στο περιβάλλον θα πρέπει να αποτελεί ένα θέµα µείζονος σηµασίας και για τα κέντρα υγείας και τα ιδιωτικά ιατρεία και διαγνωστικά κέντρα που λειτουργούν στην Περιφέρεια. Τα κέντρα υγείας οφείλουν να αναπτύξουν κι αυτά ένα σχέδιο διαχείρισης των αποβλήτων τους αλλά και να εφαρµόσουν ανάλογες µεθόδους µε τα νοσοκοµεία της περιοχής τους για την επιλογή του βέλτιστου σεναρίου διαχείρισης και επεξεργασίας των αποβλήτων τους (ανάλυση οικονοµικής βιωσιµότητας). Τα ιδιωτικά ιατρεία θα πρέπει να στοχεύουν κυρίως στην επίτευξη σωστού διαχωρισµού των αποβλήτων τους σε ειδικές σακούλες και κάδους διαφορετικού χρωµατισµού. Τα µολυσµατικά απόβλητα στη συνέχεια θα πρέπει να οδηγούνται στη µονάδα ενός νοσοκοµείου ή µιας κλινικής προς επεξεργασία. Για τη διευκόλυνση της συγκεκριµένης διαδικασίας, θα ήταν αναγκαίο να δηµιουργηθεί, µε ευθύνη της κεντρικής διοίκησης, ένας ειδικός φορέας ανά νοµό ο οποίος θα είναι υπεύθυνος για τη συλλογή όλων των µολυσµατικών αποβλήτων που προέρχονται από ιδιωτικά ιατρεία και τη µεταφορά τους στη µονάδα επεξεργασίας του εκάστοτε νοσοκοµείου ή της κλινικής. Τα επικίνδυνα απόβλητα που παράγονται τόσο στα νοσοκοµεία, όσο και στις κλινικές, τα ιδιωτικά ιατρεία και τα διαγνωστικά κέντρα της Θεσσαλίας θα πρέπει να αποστέλλονται σε κάποιο ειδικό οργανισµό του εσωτερικού ή ακόµη και του εξωτερικού για επεξεργασία. Τέτοιος ειδικός φορέας στην Ελλάδα θα µπορούσε να είναι ο «ηµόκριτος». Σηµαντικό βήµα για την επίτευξη όλων των παραπάνω αποτελεί και στη Θεσσαλία η σωστή εκπαίδευση των ιατρών, ιδιωτών και µη και του νοσηλευτικού προσωπικού για τη σηµασία του σωστού διαχωρισµού των νοσοκοµειακών αποβλήτων στην πηγή παραγωγής τους. Η διοργάνωση κατάλληλων σεµιναρίων, καθώς και η πληροφόρηση από τα µέσα µαζικής ενηµέρωσης σχετικά µε το θέµα αυτό αποτελούν κρίσιµα σηµεία στα οποία θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή για την επιτυχή έκβαση της όλης προσπάθειας διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων στην Περιφέρεια Θεσσαλίας και όχι µόνο. 7. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Λαµβάνοντας όλα τα ανωτέρω υπόψη, προκύπτει ότι οι ανάγκες για µελλοντικές επενδύσεις στο χώρο της επεξεργασίας των νοσοκοµειακών αποβλήτων στη Θεσσαλία είναι σίγουρα πολλές. Οι περισσότερες από αυτές θα προκύψουν µετά από µια ενδελεχή ανάλυση όλων των αναγκών του εκάστοτε νοσοκοµείου, σε σχέση βέβαια και µε τις δυνατότητες του κάθε ιδρύµατος. Η ανάλυση της οικονοµικής βιωσιµότητας που αναφέρθηκε παραπάνω οφείλει να γίνει µε την υιοθέτηση ενός συνθετικού µοντέλου αξιολόγησης το οποίο διαµέσου µιας ολιστικής αντίληψης θα ενσωµατώνει πέρα από τα καθαρά οικονοµικά κριτήρια, τα οποία εκφράζονται απ ευθείας µε χρηµατικούς όρους, και τα σηµαντικότερα περιβαλλοντικά και κοινωνικά κριτήρια, τα οποία θα εκφράζονται έµµεσα µε χρηµατικούς όρους. Το ανωτέρω µοντέλο µπορεί να στηρίζεται σε µια ανάλυση κόστους οφέλους (cost benefit analysis) ή ακόµη και σε µια πολυκριτηριακή ανάλυση που οδηγεί στην επιλογή του καταλληλότερου εναλλακτικού σεναρίου διαχείρισης και επεξεργασίας των µολυσµατικών νοσοκοµειακών αποβλήτων διαµέσου του συσχετισµού των εκάστοτε οικονοµικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών κριτηρίων. Επίσης επενδύσεις για τη δηµιουργία φορέων οι οποίοι θα είναι υπεύθυνοι για τη µεταφορά επικίνδυνων και µολυσµατικών αποβλήτων από τα ιδιωτικά ιατρεία και διαγνωστικά κέντρα στις

12 εκάστοτε µονάδες επεξεργασίας κρίνονται ως ιδιαίτερα σηµαντικές, µια και σήµερα όλα τα µολυσµατικά απόβλητα από τέτοιες υποδοµές υγείας καταλήγουν στον κοινό κάδο απορριµµάτων. Πάνω από όλα όµως θεωρούµε ότι θα πρέπει να γίνουν υποδοµές και να υπάρξει η αναγκαία υποστήριξη προκειµένου να ενηµερωθεί και να εκπαιδευτεί όλο το νοσηλευτικό και ιατρικό δυναµικό της Περιφέρειας σχετικά µε τη σηµασία της επιτυχούς διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων. Άλλωστε η κατανόηση της συµβολής της επιτυχούς διαχείρισης των νοσοκοµειακών αποβλήτων στη σύγχρονη εποχή αποτελεί ένα θέµα µείζονος σηµασίας, στο οποίο θα πρέπει να επιδειχθεί η ανάλογη προσοχή, ενόψει των µεγάλων αλλαγών που συντελούνται τα τελευταία χρόνια σε σχέση τόσο µε τη διαχείριση της περιβαλλοντικής ποιότητας όσο και µε την επιτυχή πρόληψη πολλών ασθενειών, νέων ή και παλαιών, οι οποίες απειλούν όλο και περισσότερο τη δηµόσια υγεία. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ [1] Davidoff, P. and Reiner, T. (1973) A Choice Theory of Planning in A. Faludi (eds) A Reader in Planning Theory, Pergamon Press, Oxford - NY, pp [2] Αραβώσης, Κ. (1999) Σχεδιασµός και εφαρµογή σύγχρονων µεθόδων και τεχνολογιών για τη διαχείριση των µολυσµατικών νοσοκοµειακών αποβλήτων στα πρακτικά της HELECO 99, Αθήνα. [3] ελήµπασης, Κ. (2002) ιαχείριση νοσοκοµειακών αποβλήτων στο [4] ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ (2003) Κίνδυνος µολύνσεων από τα νοσοκοµειακά απόβλητα, ηµοσίευµα της 4/12/2003, Αθήνα. [5] ΗΜΕΡΗΣΙΑ (2003) Παραµένει ενεργός η «βόµβα» των νοσοκοµειακών αποβλήτων, ηµοσίευµα της 9/10/2003, Αθήνα. [6] Ξηρογιαννοπούλου, Α. (2000) ιαχείριση Στερεών Νοσοκοµειακών Αποβλήτων, Εργαστήριο Μετάδοσης Θερµότητας και Περιβαλλοντικής Μηχανικής, Τµήµα Μηχανολόγων Μηχανικών, Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη. [7] Γκέκας, Β., Φραντζεσκάκη, Ν., Κατσίβελα, Ε. (2002) Τεχνολογίες Επεξεργασίας Τοξικών - Επικίνδυνων Αποβλήτων, Εκδόσεις Τζιόλα, Θεσσαλονίκη. [8] World Health Organization - WHO (2004) Safe health-care waste management: Policy parer, Geneva. [9] J.G.Henry and G.W.Heinke (1996) Environmental Science and Engineering, Second Edition, Prentice Hall International Editions, New Jersey. [10] Basel Action Network BAN (1999) Eleven Recommendations for Improving Medical Waste Management, Burlington, Vermont. [11] World Health Organization - WHO (1999) Safe management of wastes from health-care activities, edited by A. Prόss, E. Giroult and P. Rushbrook, Geneva. [12] Health Care Without Harm - HCWH (2004) Non-Incineration Medical Waste Treatment Technologies in Europe, Prague. [13] Philipp, R. (1997) Research and the problems of litter and medical wastes on the UK coastline, British Journal of Clinical Practice, (51), pp [14] Mato, R.R.A.M. and Kaseva, M.E. (1998) Critical review of industrial and medical waste practices in Dar es Salaam City, Tanzania, Resources, Conservation and Recycling, 3-4 (25), pp [15] Nzoupe - Ngounou, S.A. (2004) Hospital waste management in Britain: Good practices to be implemented in Cameroonian hospitals, in V. Popov, H. Itoh, C.A. Brebbia, A. Kungolos (eds) Waste Management and the Environment II, Rhodes, Greece, pp [16] Okello, D., Konde-Lule, J., Lubanga, R., Arube-Wani, J. (1997) Waste disposal in private medical clinics in Kampala, Uganda, Journal of Clinical Epidemiology, (50), pp. 45S.

13 [17] Εθνική Στατιστική Υπηρεσία Ελλάδος ΕΣΥΕ (1999) Θεραπευτήρια και κλίνες, κατά ειδικότητα και γεωγραφικό διαµέρισµα, Αθήνα. [18] Εθνική Στατιστική Υπηρεσία Ελλάδος ΕΣΥΕ (2000) Ιατροί κατά ειδικότητα και οδοντίατροι, κατά γεωγραφικό διαµέρισµα, Αθήνα.

ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΑ ΙΑΤΡΙΚΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΑ ΙΑΤΡΙΚΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Τετάρτη 26 Μαΐου 2010 http://utopia.duth.gr/~tconstan/hygerg0txtfin.pdf ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΑ ΙΑΤΡΙΚΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Γιαννοπούλου Ευδοξία

Διαβάστε περισσότερα

«Διαχείριση. και σήμανση των Επικινδύνων Ιατρικών-Μολυσματικών Αποβλήτων» απόβλητα; πανεπιστημιακά / περιφερειακά /στρατιωτικά

«Διαχείριση. και σήμανση των Επικινδύνων Ιατρικών-Μολυσματικών Αποβλήτων» απόβλητα; πανεπιστημιακά / περιφερειακά /στρατιωτικά «Διαχείριση και σήμανση των Επικινδύνων Ιατρικών-Μολυσματικών Αποβλήτων» Τι είναι τα ιατρικά και νοσοκομειακά απόβλητα; Ως Ιατρικά Απόβλητα (Ι.Α.).) νοούνται τα απορρίμματα στις Υγειονομικές Μονάδες (Υ.Μ.).)

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Αποβλήτων

Διαχείριση Αποβλήτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Διαχείριση Αποβλήτων Ενότητα 10: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΣΟΦΙΑ Περιβαλλοντολόγος, PhD, MSc Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα Προστατεύει από τα Απόβλητα Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 Το ΕΠΠΕΡΑΑ ενισχύει την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Αποβλήτων βελτιώνει την Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΙΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ: ΝΕΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Χριστίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΠΡΟΟΙΜΙΟ Η Στρατηγική της Περιφέρειας Πελοποννήσου για την ολοκληρωμένη διαχείριση των στερεών αποβλήτων στοχεύει αφενός στην υλοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ

ΠΡΟΤΥΠΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ 3 ης ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ (ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ) Δ/ΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΜΗΜΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;»

Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Λέξεις κλειδιά: Απορρίμματα, ανακύκλωση, ρύπανση, υγεία, προστασία περιβάλλοντος, ΧΥΤΥ, ΧΑΔΑ Εισαγωγή Απόβλητα ένα επίκαιρο ζήτημα, που αποτελεί διαχρονικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ. Ευάγγελος Βουδριάς

ΣΕ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ. Ευάγγελος Βουδριάς ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ Ευάγγελος Βουδριάς Καθηγητής Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο 671 00

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΕΕ/ΤΚΜ Κωνσταντίνος Πούλιος Μηχ Περ Κωνσταντίνος Πούλιος, Μηχ. Περ. Ανδρέας Χασιώτης, ΧΜ Έλενα Χλιοπάνου, ΜΜ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕυάγγελοςΒουδριάς Καθηγητής

ΕυάγγελοςΒουδριάς Καθηγητής ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΕΠΙΠΕ Ο: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ ΕυάγγελοςΒουδριάς Καθηγητής Τµήµα Μηχανικών Περιβάλλοντος ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο 671 00 Ξάνθη

Διαβάστε περισσότερα

Βιομηχανικά απόβλητα και το Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων

Βιομηχανικά απόβλητα και το Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων Βιομηχανικά απόβλητα και το Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων Δ. Καλλιδρομίτου 1, Κ. Κορυζή 1, Κ. Αραβώσης 2 1 Εψιλον ΑΕ, Μονεμβασίας 27, 15125, Μαρούσι 2 Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Μηχανολόγων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΥ ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ. ΤΙ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΣ.

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΥ ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ. ΤΙ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΣ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ: ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΥ ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ. ΤΙ ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΣΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΑΡΧΙΑΣ. Σοφία Σπαθοπούλου, Νοσηλεύτρια Επιτήρησης Νοσοκομειακών Λοιμώξεων, Α.Ν.Θ. «Θεαγένειο

Διαβάστε περισσότερα

02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό

02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό Κεφάλαιο 02-04 σελ. 1 02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό Όπως επισημάνθηκε στο κεφάλαιο 01-04, η πρώτη ύλη για τα «ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας είναι μη επικίνδυνα απόβλητα, κυρίως παραγόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Τα Σκουπίδια µας. Αστικά Στερεά Απόβλητα χαρακτηρίζονται τα:

Τα Σκουπίδια µας. Αστικά Στερεά Απόβλητα χαρακτηρίζονται τα: Τα Σκουπίδια µας (Αστικά Στερεά Απόβλητα) Αστικά Στερεά Απόβλητα χαρακτηρίζονται τα: Ζυµώσιµα: 44% Η µέση ποιοτική σύσταση των παραγόµενων Χαρτί: 25% αστικών στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα, Πλαστικά: 12%

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτική διαχείριση στερεών απορριμμάτων. Αδαμάντιος Σκορδίλης Δρ Χημικός Μηχανικός

Εναλλακτική διαχείριση στερεών απορριμμάτων. Αδαμάντιος Σκορδίλης Δρ Χημικός Μηχανικός 1 Εναλλακτική διαχείριση στερεών απορριμμάτων Αδαμάντιος Σκορδίλης Δρ Χημικός Μηχανικός Η διαχείριση των στερεών απορριμμάτων αποτελεί ένα σύνθετο πρόβλημα, δεν είναι μόνο περιβαλλοντικό, αλλά πολιτικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 4: Στερεά απόβλητα (Μέρος 1 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών Τμήμα : Γεωλογίας Σκοποί ενότητας Κατανόηση των ορισμών στερεά

Διαβάστε περισσότερα

Στοχεύοντας την Μηδενική Παραγωγή Αποβλήτων

Στοχεύοντας την Μηδενική Παραγωγή Αποβλήτων Στοχεύοντας την Μηδενική Παραγωγή Αποβλήτων Κυρκίτσος Φίλιππος ρ. Περιβαλλοντολόγος Πρόεδρος Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης (ΟΕΑ) Επίσημη διαβούλευση του ΥΠΕΚΑ για τον Εθνικό Σχεδιασμό ιαχείρισης Αποβλήτων

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπιμότητα της θερμικής επεξεργασίας στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα. Νικόλαος Μουσιόπουλος

Σκοπιμότητα της θερμικής επεξεργασίας στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα. Νικόλαος Μουσιόπουλος Σκοπιμότητα της θερμικής επεξεργασίας στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα Νικόλαος Μουσιόπουλος Το τέλος πύλης ΧΥΤΑ ως παράγοντας προώθησης της θερμικής επεξεργασίας Ενεργειακή αξιοποίηση Διαχείριση ΑΣΑ στην

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση των απορριμμάτων και επιπτώσεις

Διαχείριση των απορριμμάτων και επιπτώσεις Διαχείριση των απορριμμάτων και επιπτώσεις Κώστας Νικολάου Δρ. Χημικός Περιβαλλοντολόγος Καθηγητής-Σύμβουλος Περιβαλλοντικού Σχεδιασμού Πόλεων, Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο 1 ΑΣΑ: Κυρίαρχο πρόβλημα Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;»

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Λέξεις κλειδιά: Απορρίμματα, ανακύκλωση, ρύπανση, υγεία, προστασία περιβάλλοντος, ΧΥΤΥ, ΧΑΔΑ Εισαγωγή Απόβλητα ένα επίκαιρο ζήτημα, που αποτελεί διαχρονικά ένα κρίσιμο περιβαλλοντικό, κοινωνικό και οικονομικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΚΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ε ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέµα: ιαχείριση Νοσοκοµειακών Αποβλήτων : Συµπεράσµατα από την Ελληνική Πραγµατικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΕΛΛΑ Α Ο όρος «προσφορά υπηρεσιών υγείας» εκφράζει την παροχή υπηρεσιών που προέρχονται από προµηθευτές υγείας (γιατρούς, νοσοκοµεία κ.τ.λ). Οι παράγοντες που προσδιορίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ Η νοσηλευτική διεργασία : Αποτελεί συστηματική μέθοδο που κατευθύνει τον νοσηλευτή και τον ασθενή στον αμοιβαίο: Προσδιορισμό των αναγκών για νοσηλευτική φροντίδα σχεδιασμό και εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Ελλάδα Επιχειρησιακό πρόγραµµα 2007-13: Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος

Ελλάδα Επιχειρησιακό πρόγραµµα 2007-13: Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος MEMO/07/506 Βρυξέλλες, 26 Νοεµβρίου 2007 Ελλάδα Επιχειρησιακό πρόγραµµα 2007-13: Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος 1. Επιχειρησιακό πρόγραµµα «Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος» - Πρόγραµµα στο πλαίσιο των στόχων

Διαβάστε περισσότερα

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη)

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) 514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) Το Τμήμα Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης του ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας συστάθηκε στα πλαίσια της Ενέργειας "Διεύρυνση της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης" του

Διαβάστε περισσότερα

Επενδύσεις στην Ενεργειακή Αξιοποίηση Αστικών Απορριμμάτων: Δύο Προτάσεις για την Αττική

Επενδύσεις στην Ενεργειακή Αξιοποίηση Αστικών Απορριμμάτων: Δύο Προτάσεις για την Αττική Αθήνα, Δεκέμβριος 2010 Επενδύσεις στην Ενεργειακή Αξιοποίηση Αστικών Απορριμμάτων: Δύο Προτάσεις για την Αττική Κωστής Μαγουλάς (1), Επαμεινώντας Βουτσάς (2), Δημήτρης Τασιός (3) (1) Καθηγητής ΕΜΠ, (2)

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργία εγχειριδίου για τη «ΒΙΟΕΞΥΓΙΑΝΣΗ ΧΩΡΩΝ ΙΑΘΕΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ» (& διοργάνωση ηµερίδας)

ηµιουργία εγχειριδίου για τη «ΒΙΟΕΞΥΓΙΑΝΣΗ ΧΩΡΩΝ ΙΑΘΕΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ» (& διοργάνωση ηµερίδας) Εισήγηση της Μόνιµης Επιστηµονικής Επιτροπής Περιβάλλοντος ΤΕΕ/ΤΑΚ για την παράλληλη εκδήλωση των ΜΕΠ των περιφερειακών τµηµάτων ηµιουργία εγχειριδίου για τη «ΒΙΟΕΞΥΓΙΑΝΣΗ ΧΩΡΩΝ ΙΑΘΕΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ» (&

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ ΑΡΤΑΣ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ ΑΡΤΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΗΠΕΙΡΟΥ /ΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΧΩΡΙΚΟΥ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & Υ ΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΠΕΡΙΦ. ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΑΡΤΑΣ Άρτα: 5-7-2011 Αριθµ. πρωτ.: Τ.Π.Υ 15970/743 ΠΡΟΣ: ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟ

Διαβάστε περισσότερα

Παντελής Παντελάρας Χημικός Μηχανικός Μέλος ΜΕΠΑΑ ΤΕΕ

Παντελής Παντελάρας Χημικός Μηχανικός Μέλος ΜΕΠΑΑ ΤΕΕ Παντελής Παντελάρας Χημικός Μηχανικός Μέλος ΜΕΠΑΑ ΤΕΕ Η συνέπεια της ανάπτυξης σε μιά παγκόσμια οικονομία, είναι η αύξηση της βιομηχανικής παραγωγής και της κατανάλωσης. Αποτέλεσμα : υπερβολική αύξηση

Διαβάστε περισσότερα

Δεν μας αξίζει! Αλλάζουμε. Αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα! τον Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

Δεν μας αξίζει! Αλλάζουμε. Αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα! τον Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ Δεν μας αξίζει! Αλλάζουμε τον Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων Αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα! ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 8selido.indd 2 12/1/10 8:38 AM Η κατάσταση σήμερα Στην Περιφέρειά μας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ «PAY AS YOU THROW» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ. Νατάσσα Νηστικάκη Ειδικός Σύμβουλος Δημάρχου Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ, MBA, PhD

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ «PAY AS YOU THROW» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ. Νατάσσα Νηστικάκη Ειδικός Σύμβουλος Δημάρχου Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ, MBA, PhD ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ «PAY AS YOU THROW» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ Νατάσσα Νηστικάκη Ειδικός Σύμβουλος Δημάρχου Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ, MBA, PhD Οκτώβριος 2013 Σύστημα «Πληρώνω Όσο Πετάω» To «Pay As You Throw»

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση νοσοκομειακών αποβλήτων. Δρ. Χ. Εμμανουήλ Περιβαλλοντική Τοξικολόγος emanouil@uth.gr

Διαχείριση νοσοκομειακών αποβλήτων. Δρ. Χ. Εμμανουήλ Περιβαλλοντική Τοξικολόγος emanouil@uth.gr Διαχείριση νοσοκομειακών αποβλήτων Δρ. Χ. Εμμανουήλ Περιβαλλοντική Τοξικολόγος emanouil@uth.gr Νοσοκομείο-μια μικρογραφία της κοινωνίας (?) Πολλές από τις περιβαλλοντικά επικίνδυνες ουσίες σε σημαντικές

Διαβάστε περισσότερα

9. ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ 9.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στόχος του παρόντος κεφαλαίου είναι ο σχεδιασµός των γεωγραφικών ενοτήτων στις οποίες

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Πολεοδοµίας και Χωροταξίας Ακαδ. Έτος 2004-2005

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Πολεοδοµίας και Χωροταξίας Ακαδ. Έτος 2004-2005 Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Πολεοδοµίας και Χωροταξίας Ακαδ. Έτος 2004-2005 Περίληψη Εργασίας του µαθήµατος: Σύγχρονες πρακτικές του σχεδιασµού και δυναµική των χωρικών δοµών και

Διαβάστε περισσότερα

Βιώσιμες πρακτικές ολοκληρωμένης διαχείρισης στερεών αποβλήτων

Βιώσιμες πρακτικές ολοκληρωμένης διαχείρισης στερεών αποβλήτων Βιώσιμες πρακτικές ολοκληρωμένης διαχείρισης στερεών αποβλήτων ΕΠ.ΑΝ.Α. Α.Ε. Επεξεργασία Ανάκτηση Αποβλήτων Α.Ε. Α.Ε. Corporate Waste & Recycling Conference, Conference, 26.06.2012, Αμφιθέατρο ΟΤΕ Academy,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ Βιώσιμη και δίκαιη οικονομικά και οικολογικά λύση Τ Ε Τ Α Ρ Τ Η 12-10-2011 στις 7.00 μ.μ. στην αίθουσα της ΠΟΕ-ΟΤΑ, Καρόλου 24, πλ. Μεταξουργείου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Νάξος, 28-6-13 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΚΥΚΛΑ ΩΝ ΗΜΟΣ ΝΑΞΟΥ & ΜΙΚΡΩΝ ΚΥΚΛΑ ΩΝ Αρ. Πρωτ.: 8450 Ταχ. ιεύθυνση : Χώρα Νάξος Ταχ. Κώδικας : 84 300 Τηλέφωνο : 2285360100 Fax : 2285023570 ΠΡΟΣ: ΚΑΘΕ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Αποβλήτων

Διαχείριση Αποβλήτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Διαχείριση Αποβλήτων Ενότητα 5: Εισαγωγή στο Αντικείμενο της Διαχείρισης των Αστικών Στερεών Αποβλήτων Δρ. Σταυρούλα Τσιτσιφλή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ Η παρούσα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων συντάσσεται στο πλαίσιο υλοποίησης του έργου με τίτλο: «Εγκατάσταση Επεξεργασίας Απορριμμάτων και ΧΥΤΥ Σητείας» 1.2 ΕΙΔΟΣ & ΜΕΓΕΘΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αστική αειφορία. ιαµόρφωση και εφαρµογή ολοκληρωµένων πιλοτικών προγραµµάτων βιώσιµης αστικής ανάπτυξης. Το πρόγραµµα URBAN Κερατσίνι - ραπετσώνα.

Αστική αειφορία. ιαµόρφωση και εφαρµογή ολοκληρωµένων πιλοτικών προγραµµάτων βιώσιµης αστικής ανάπτυξης. Το πρόγραµµα URBAN Κερατσίνι - ραπετσώνα. Ε.Μ.Π. ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΝΑΜΙΚΗ ΤΩΝ ΧΩΡΙΚΩΝ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

90711400-8. Σελίδα 2 από 5

90711400-8. Σελίδα 2 από 5 CPV κωδικοί «Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες» 90XXXXXX CODE EL 90000000-7 Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες 90400000-1

Διαβάστε περισσότερα

Η βιομηχανική συμβίωση ως μοχλός βιώσιμης ανάπτυξης

Η βιομηχανική συμβίωση ως μοχλός βιώσιμης ανάπτυξης Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χημικών Μηχανικών Η βιομηχανική συμβίωση ως μοχλός βιώσιμης ανάπτυξης Καθηγήτρια Μαρία Λοϊζίδου Αθήνα, 3/4/2014 Βιομηχανική Συμβίωση Ως Βιομηχανική Συμβίωση (Industrial

Διαβάστε περισσότερα

Δηµιουργήσαµε την Alpha Green το 1999 µε στόχο µια εταιρεία πρότυπο που θα παρέχει λύσεις στα ζητήµατα του περιβάλλοντος.

Δηµιουργήσαµε την Alpha Green το 1999 µε στόχο µια εταιρεία πρότυπο που θα παρέχει λύσεις στα ζητήµατα του περιβάλλοντος. Δηµιουργήσαµε την Alpha Green το 1999 µε στόχο µια εταιρεία πρότυπο που θα παρέχει λύσεις στα ζητήµατα του περιβάλλοντος. Η ταυτότητα µας γεννήθηκε µαζί µε τη διατύπωση του επιχειρηµατικού µας οράµατος.

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗΣ ΑΝΤΟΧΗΣ, ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Φ. ΚΑΛΥΒΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ Παιδίατρος- Ιατρός Δημόσιας Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΩΣ ΠΟΡΟΙ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΩΣ ΠΟΡΟΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΩΣ ΠΟΡΟΙ Αγγελική Καλλία Αντωνίου Δρ. Νομικής, Δικηγόρος, ankallia@auth.gr 2 δισ. τόνοι αποβλήτων /χρόνο παράγονται στην

Διαβάστε περισσότερα

Η ανακύκλωση στο Δήμο Αθηναίων. Παρόν και Προοπτικές.

Η ανακύκλωση στο Δήμο Αθηναίων. Παρόν και Προοπτικές. Η ανακύκλωση στο Δήμο Αθηναίων. Παρόν και Προοπτικές. Οι συχνές φυσικές καταστροφές που οφείλονται στις κλιματικές αλλαγές έχουν καταστήσει κατανοητό σε όλους ότι η προστασία του περιβάλλοντος είναι μείζονoς

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΓΙΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ

Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΓΙΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΓΙΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΙΑΝΝΙΟΥ ΑΝΝΑ ΧΑΝΙΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2004 ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακό περιεχόμενο Αστικών Στερεών Αποβλήτων και Υπολειμμάτων και οι επιπτώσεις του στη σκοπιμότητα Μονάδων Θερμικής Επεξεργασίας

Ενεργειακό περιεχόμενο Αστικών Στερεών Αποβλήτων και Υπολειμμάτων και οι επιπτώσεις του στη σκοπιμότητα Μονάδων Θερμικής Επεξεργασίας Εργαστήριο Μετάδοσης Θερμότητας και Περιβαλλοντικής Μηχανικής Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ενεργειακό περιεχόμενο Αστικών Στερεών Αποβλήτων και Υπολειμμάτων και οι

Διαβάστε περισσότερα

Σ χ ε δ ι α σ μ o ς. Α π ο κ ο μ ι δ h. Μ ε τ α φ o ρ τ ω σ η. Μ ε τ α φ ο ρ a. Α ν α κ y κ λ ω σ η. Κ α θ α ρ ι σ μ o ς. Ε π ε ξ ε ρ γ α σ i α

Σ χ ε δ ι α σ μ o ς. Α π ο κ ο μ ι δ h. Μ ε τ α φ o ρ τ ω σ η. Μ ε τ α φ ο ρ a. Α ν α κ y κ λ ω σ η. Κ α θ α ρ ι σ μ o ς. Ε π ε ξ ε ρ γ α σ i α Σ χ ε δ ι α σ μ o ς Α π ο κ ο μ ι δ h Μ ε τ α φ o ρ τ ω σ η Μ ε τ α φ ο ρ a Α ν α κ y κ λ ω σ η Κ α θ α ρ ι σ μ o ς Ε π ε ξ ε ρ γ α σ i α Π λ y σ η κ a δ ω ν Ολυμπιακοί Αγώνες Αθήνα 2004 Χάρη στη μακρόχρονη

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική kanban kanban Σήµα / Κάρτα Ρύθµιση της ροής των υλικών ακριβώς τη στιγµή που χρειάζονται σύµφωνα µε τις εντολές των ασθενών

Τεχνική kanban kanban Σήµα / Κάρτα Ρύθµιση της ροής των υλικών ακριβώς τη στιγµή που χρειάζονται σύµφωνα µε τις εντολές των ασθενών Η ΜΕΘΟ ΟΣ ΑΝΕΦΟ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΝΒΑΝ ΚΑΙ Η ΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΕΙΟ ΜαρίναΠαπαλέξη 12,ΣτυλιανόςΘεοχαράκης 1,ΑλέξανδροςΤσίγκας 12 1.Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών ιοίκηση της Υγείας Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

ΧΟΡΗΓΙΚΟ ΠΑΚΕΤΟ. CEST2011 12 th International Conference on Environmental Science and Technology. 8-10 September 2011, Rhodes island, Greece

ΧΟΡΗΓΙΚΟ ΠΑΚΕΤΟ. CEST2011 12 th International Conference on Environmental Science and Technology. 8-10 September 2011, Rhodes island, Greece CEST2011 12 th International Conference on Environmental Science and Technology 8-10 September 2011, Rhodes island, Greece Οργάνωση: ιεθνές ίκτυο Περιβαλλοντικής Επιστήµης και Τεχνολογίας (Global NEST)

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση αποβλήτων

Διαχείριση αποβλήτων Διαχείριση αποβλήτων Καθ. Μ. Λοϊζίδου Μονάδα Επιστήμης και Τεχνολογίας Περιβάλλοντος Τομέας Χημικών Επιστημών Σχολή Χημικών Μηχανικών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο email: mloiz@orfeas.chemeng.ntua.gr website:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: Διαχείρηση στερεών αποβλήτων

ΜΑΘΗΜΑ: Διαχείρηση στερεών αποβλήτων ΜΑΘΗΜΑ: Διαχείρηση στερεών αποβλήτων ΔΙΔΑΣΚΩΝ: Καθηγητής Σεραφείμ Σαββίδης ΤΜΗΜΑ: Μηχανικών Περιβάλλοντος & Μηχανικών Αντιρρύπανσης 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΟΥ ΛΙΓΝΙΤΗ

ΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΟΥ ΛΙΓΝΙΤΗ ΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ΤΟΥ ΛΙΓΝΙΤΗ Πόσο πραγματικά κοστίζει στην ελληνική οικονομία και κοινωνία η χρήση του λιγνίτη για την παραγωγή ενέργειας; Η κυριαρχία του λιγνίτη στην ηλεκτροπαραγωγή της χώρας μας

Διαβάστε περισσότερα

Βιώσιμη διαχείριση των απορριμμάτων: Μία ολοκληρωμένη αποκεντρωμένη προσέγγιση

Βιώσιμη διαχείριση των απορριμμάτων: Μία ολοκληρωμένη αποκεντρωμένη προσέγγιση ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ TOMEAΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Βιώσιμη διαχείριση των απορριμμάτων: Μία ολοκληρωμένη αποκεντρωμένη προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Κουρκούμπας, Γ. Θεοπούλου, Π. Γραμμέλης, Σ. Καρέλλας

Δ. Κουρκούμπας, Γ. Θεοπούλου, Π. Γραμμέλης, Σ. Καρέλλας Chemical Process and Energy Resources Institute Centre for Research and Technology Hellas ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΥΚΛΟΥ ΖΩΗΣ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΟΔΙΑΛΕΓΜΕΝΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΣΕ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΝΗΣΙ Σάββατο 1 Δεκεμβρίου 2012

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου

Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Earth Engineering Center, Columbia University, NY, USA, Πρόεδρος ΣΥΝΕΡΓΕΙΑ,Ελλάδα synergia@synergia.com.gr Ο Δρ Ευστράτιος Καλογήρου από το Earth Engineering Center, Columbia University

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ξέφρενη ανάπτυξη της τεχνολογίας την τελευταία πεντηκονταετία είχε και έχει σαν επακόλουθο εκτεταµένες οικολογικές καταστροφές που προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ Εισαγωγή για νέους µηχανικούς. Εισηγητής: Μυλωνάς Σωτήρης Πολ. Μηχανικός, ΜΒΑ

ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ Εισαγωγή για νέους µηχανικούς. Εισηγητής: Μυλωνάς Σωτήρης Πολ. Μηχανικός, ΜΒΑ ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ Εισαγωγή για νέους µηχανικούς Εισηγητής: Πολ. Μηχανικός, ΜΒΑ ΣΤΟΧΟΙ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ - ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΕΝΝΟΙΩΝ ΙΑ ΙΚΑΣΙΩΝ - ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ - ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΘΕΣΜΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ -ΣΥΖΗΤΗΣΗ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας BiogasIN ΚΑΠΕ Αθήνα, 07 Οκτωβρίου 2011 Ανάπτυξη της Βιοµάζας στην Ελλάδα. Υφιστάµενη Κατάσταση Προοπτικές Ιωάννης Χαραλαµπίδης Ειδικός Επιστήµονας της ΡΑΕ Αθήνα 07.10.2011 1 Περιεχόµενα

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ

Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ Ευρωπαϊκή Ένωση ορίζει τις υποχρεώσεις που πρέπει να τηρούνται στο πλαίσιο βιομηχανικών και γεωργικών δραστηριοτήτων υψηλού δυναμικού ρύπανσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΤΙΚΗ ΧΩΡΙΣ ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ ΜΕ ΤΟ ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΚΟΣΤΟΣ

ΑΤΤΙΚΗ ΧΩΡΙΣ ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ ΜΕ ΤΟ ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, Δευτέρα 26 Ιανουαρίου 2010 ΑΤΤΙΚΗ ΧΩΡΙΣ ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ ΜΕ ΤΟ ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΚΟΙΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ Σήµερα, που η Ελλάδα βρίσκεται στη δίνη

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτηµα Ι. Απολογισµός και Εκτίµηση Αναγκών σε Έργα ιαχείρισης Υγρών Αποβλήτων

Παράρτηµα Ι. Απολογισµός και Εκτίµηση Αναγκών σε Έργα ιαχείρισης Υγρών Αποβλήτων ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Επιχειρησιακό Πρόγραµµα «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Υ.ΠΕ.ΧΩ..Ε. Ειδική Υπηρεσία ιαχείρισης Ε.Π. Περιβάλλον Μονάδα Προγραµµατισµού και Αξιολόγησης Παράρτηµα Ι Απολογισµός και Εκτίµηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΗΕλληνικά Πετρέλαια Ανταποκρίνεται στον Στόχο της για Βιώσιµη Ανάπτυξη Αναβάθµιση των

Διαβάστε περισσότερα

LIFE ENV/GR/000950 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ. 25 Σεπτεμβρίου 2013

LIFE ENV/GR/000950 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ. 25 Σεπτεμβρίου 2013 25 Σεπτεμβρίου 2013 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ ΜΑΡΙΑ Σ. ΚΑΣΙΔΩΝΗ Αύξηση των παραγόμενων ποσοτήτων απορριμμάτων Πολύπλοκη σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

Λαρισαίων στην πορεία προς µια Κοινωνία. Ανακύκλωσης ΗΜΟΣ ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Ιωακειµίδου Ξένια Αντιδήµαρχος Καθαριότητας

Λαρισαίων στην πορεία προς µια Κοινωνία. Ανακύκλωσης ΗΜΟΣ ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Ιωακειµίδου Ξένια Αντιδήµαρχος Καθαριότητας Η συµβολή του ήµου Λαρισαίων στην πορεία προς µια Κοινωνία Ανακύκλωσης ΗΜΟΣ ΛΑΡΙΣΑΙΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ιωακειµίδου Ξένια Αντιδήµαρχος Καθαριότητας 1 Ο ήµος Λαρισαίων µετά τον Καλλικράτη

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων

Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων Κάτια Λαζαρίδη Επίκουρη Καθηγήτρια Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο klasaridi@hua.gr 1 ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΚΟΠΟΣ Οδηγία 1999/31/ΕΚ για την Υγειονοµική Ταφή Εναρµόνιση Εθνικού

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτική Διαχείριση Αποβλήτων στην Ελλάδα Επιτεύγματα, προκλήσεις και προοπτικές

Εναλλακτική Διαχείριση Αποβλήτων στην Ελλάδα Επιτεύγματα, προκλήσεις και προοπτικές Εναλλακτική Διαχείριση Αποβλήτων στην Ελλάδα Επιτεύγματα, προκλήσεις και προοπτικές Ρ. Χαριτοπούλου, Δρ.-Μηχ. Διευθύντρια Εναλλακτικής Διαχείρισης ΕΟΑΝ Εντ. Δημ. Σύμβουλος Περιβάλλοντος Δ. Κηφισιάς Δομή

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων

Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Ενότητα 7: Στρατηγική ΜΠΕ Καθηγητής Α. Κούγκολος Δρ Στ. Τσιτσιφλή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

GMP είναι συντόμευση της αγγλικής ονομασίας Good Manufacture Practice, που σημαίνει Κανόνες Ορθής Βιομηχανικής Πρακτικής

GMP είναι συντόμευση της αγγλικής ονομασίας Good Manufacture Practice, που σημαίνει Κανόνες Ορθής Βιομηχανικής Πρακτικής GMP και HACCP Με προσεκτικά επιλεγμένους παραγωγούς/προμηθευτές, οι ίδιοι με πολύχρονη εμπειρία στον τομέα των φαρμακευτικών προϊόντων και των καλλυντικών, εμείς η ESSENS μπορούμε να περηφανευτούμε για

Διαβάστε περισσότερα

«ΠεριβαλλοντικέςΕπιπτώσεις απότη γιαµια

«ΠεριβαλλοντικέςΕπιπτώσεις απότη γιαµια «ΠεριβαλλοντικέςΕπιπτώσεις απότη τηχρήσηηλιακώνσυστηµάτων γιαµια µιααειφόροπροοπτική» Ν. Φραντζεσκάκη 1, Β. Γκέκας 1 και Θ. Τσούτσος 2 1. Τµήµα Μηχανικών Περιβάλλοντος, Πολυτεχνείο Κρήτης, Χανιά 2. Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS) 137 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ S.W.O.T. (STRENGTHS WEAKNESS - OPPORTUNITIES THREATS) Στα προηγούµενα κεφάλαια πραγµατοποιήθηκε αναλυτική παρουσίαση και ανάλυση του εσωτερικού

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 23 04 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠΠΕΡΑΑ «Το

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor)

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor) ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟ ΟΥ MBR (Membrane Bio Reactor) Τα υγρά απόβλητα µονάδων επεξεργασίας τυροκοµικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδοτικά Προγράμματα για την Ενέργεια

Χρηματοδοτικά Προγράμματα για την Ενέργεια Χρηματοδοτικά Προγράμματα για την Ενέργεια Ανθή Χαραλάμπους Διευθύντρια Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών - Cyprus Energy Agency - 7 ο Πρόγραμμα Πλαίσιο Για την έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη 2007-2013

Διαβάστε περισσότερα

Σκουπιδοεγγραμματισμός: μια σύγχρονη πραγματικότητα; Νεόφυτος Νικολάου, Χρυσόστομος Συρίμης, Ευρυπίδου Αφροδίτη Ευρίσα, Σεργίου Μαρίνα

Σκουπιδοεγγραμματισμός: μια σύγχρονη πραγματικότητα; Νεόφυτος Νικολάου, Χρυσόστομος Συρίμης, Ευρυπίδου Αφροδίτη Ευρίσα, Σεργίου Μαρίνα Σκουπιδοεγγραμματισμός: μια σύγχρονη πραγματικότητα; Νεόφυτος Νικολάου, Χρυσόστομος Συρίμης, Ευρυπίδου Αφροδίτη Ευρίσα, Σεργίου Μαρίνα (όλοι οι μαθητές είναι 15 χρονών) Γυμνάσιο Αγίας Βαρβάρας Κάτω Πολεμιδιών

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0111 «Σύγχρονα Θέµατα ιοίκησης Αθλητισµού»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ & ΑΙΧΜΗΡΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗΣ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΙΚΗ ΕΥΘΥΓΡΑΜΙΣΗ

ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ & ΑΙΧΜΗΡΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗΣ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΙΚΗ ΕΥΘΥΓΡΑΜΙΣΗ ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ & ΑΙΧΜΗΡΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗΣ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΝΟΜΙΚΗ ΕΥΘΥΓΡΑΜΙΣΗ Α. ΤΟ ΠΕΡΙΓΡΑΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΣΤΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ Τα αποστειρωμένα ΕΙΑ ΜΧ (επικίνδυνα ιατρικά απόβλητα μολυσματικού χαρακτήρα)

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις του Πολέμου στα Βαλκάνια: Ραδιενέργεια και Χημική Ρύπανση

Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις του Πολέμου στα Βαλκάνια: Ραδιενέργεια και Χημική Ρύπανση Περιβαλλοντικές Επιπτώσεις του Πολέμου στα Βαλκάνια: Ραδιενέργεια και Χημική Ρύπανση Πραγματοποιήθηκε με επιτυχία η εκδήλωση που διοργάνωσε το Περιφερειακό Τμήμα Κεντρικής και Δυτικής Μακεδονίας της Ένωσης

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ Οικολογική Εταιρία Ανακύκλωσης Μαμάη 3, 10440, Αθήνα, Τηλ: 210-82.24.481 www.ecorec.gr Κλεισόβης 9, 10677 Αθήνα, Τηλ: 210-38.40.774-5 www.greenpeace.gr Μαμάη 3, 10440 Αθήνα Τηλ: 210 8228795 www.medsos.gr

Διαβάστε περισσότερα

Αρμόδιες υπηρεσίες, τεχνικές και μέσα υλοποίησης παρεμβάσεων του Σχεδίου Δράσης

Αρμόδιες υπηρεσίες, τεχνικές και μέσα υλοποίησης παρεμβάσεων του Σχεδίου Δράσης Αρμόδιες υπηρεσίες, τεχνικές και μέσα υλοποίησης παρεμβάσεων του Σχεδίου Δράσης Α. ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ Α.1. ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΑΡΜΟΔΙΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΕΣΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ / ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Konstantinos Tzanakoulis Mayor of Larissa, Greece

Konstantinos Tzanakoulis Mayor of Larissa, Greece Konstantinos Tzanakoulis Mayor of Larissa, Greece Waste management for energy purposes The response of the municipalities EU initiatives to be implemented The significance of strategic alliances Athens,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Στόχος Βασικές έννοιες για την ποιότητα και τα συστήματα ποιότητας Έννοια της ποιότητας και των συστημάτων ποιότητας Τεκμηρίωση ενός

Διαβάστε περισσότερα

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις 8. Συµπεράσµατα Προτάσεις Όπως φάνηκε από όλα τα παραπάνω ο οικότοπος των Μεσογειακών Εποχικών Λιµνίων αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτηµα των περιοχών µελέτης και η διατήρηση του µπορεί να συνδυαστεί άµεσα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ 6 / 2014 ΗΜΟΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ 6 / 2014 ΗΜΟΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ 6 / 2014 ΗΜΟΣ ΙΟΝΥΣΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΜΕΛΕΤΗ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (ΠΛΥΣΙΜΟ ΚΑ ΩΝ ΑΠΟΚΟΜΙ ΗΣ ΚΟΠΗ ΨΗΛΩΝ ΕΝ ΡΩΝ ΑΠΟΚΟΜΙ

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πληροφορική»

Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πληροφορική» Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πληροφορική» Μεταπτυχιακή Διατριβή Τίτλος Διατριβής Ονοματεπώνυμο Φοιτητή Πατρώνυμο Διαχείριση Νοσοκομειακών Αποβλήτων Ευάγγελος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη εισήγησης σε σεµινάριο τεχνικών ασφαλείας του ΕΛΙΝΥΑΕ ΤΖΙΝΑΣ ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΕΠΙΣΚΕΠΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Γ.Α.Ο.Ν.Α.

ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΕΠΙΣΚΕΠΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Γ.Α.Ο.Ν.Α. ΑΠΟΒΛΗΤΑ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΕΠΙΣΚΕΠΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Γ.Α.Ο.Ν.Α. «Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΑΘΗΝΑ 4 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2014 Source

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλα Συνεργασίας

Πρωτόκολλα Συνεργασίας Πρωτόκολλα Συνεργασίας της ΔΑΣΤΑ του ΤΕΙ Αθήνας Η ΔΑΣΤΑ και οι Δοµές του ΤΕΙ Αθήνας για την αποτελεσµατικότερη σύνδεση του εκπαιδευτικού συστήµατος µε την αγορά εργασίας έχουν συνάψει συνεργασίες µε διάφορους

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό Δελτίο. Περιεχόμενα:

Ενημερωτικό Δελτίο. Περιεχόμενα: Ενημερωτικό Δελτίο Περιεχόμενα: Συνοπτική Παρουσίαση του Προγράμματος WASMAN Διακρατικές Συναντήσεις των Εταίρων του Προγράμματος Σύσταση τοπικής ομάδας (Waste Management Partnership) διαχείρισης αποβλήτων.

Διαβάστε περισσότερα

Ατµοσφαιρική ρύπανση: η Επιτροπή αναλαµβάνει περαιτέρω νοµική δράση κατά 9 κρατών µελών

Ατµοσφαιρική ρύπανση: η Επιτροπή αναλαµβάνει περαιτέρω νοµική δράση κατά 9 κρατών µελών IP/04/84 Βρυξέλλες, 22 Ιανουάριος 2004 Ατµοσφαιρική ρύπανση: η Επιτροπή αναλαµβάνει περαιτέρω νοµική δράση κατά 9 κρατών µελών Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναλαµβάνει ευρέως φάσµατος νοµική δράση µε στόχο να

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις από τον οικιακό χώρο

Οι περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις από τον οικιακό χώρο Οι περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις από τον οικιακό χώρο Κ. Αμπελιώτης, Λέκτορας Τμ. Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Οι επιβαρύνσεις συνοπτικά Κατανάλωση φυσικών πόρων Ρύπανση Στην

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ

ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Παναγιώτου Χρυσούλα Ανώτερη Νοσηλευτικός Λειτουργός Νοσηλεύτρια Ελέγχου Λοιμώξεων ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΑΦΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΣΑΝ ΔΕΙΚΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Φτάνοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

MARE (ECO/10/277237) Δρ. Χρ. Καραβασίλης Τεχνικός Δ/ντης CYCLON

MARE (ECO/10/277237) Δρ. Χρ. Καραβασίλης Τεχνικός Δ/ντης CYCLON «Market Promotion and Development of Eco- Processes for Waste Oils and Petroleum Residues» «Ανάπτυξη και ανάδειξη οικολογικών διεργασιών για την επεξεργασία πετρελαιοειδών αποβλήτων και καταλοίπων» MARE

Διαβάστε περισσότερα

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ. ΘΕΜΑ: Διαχείριση Επικινδύνων Ιατρικών Αποβλήτων αμιγώς Τοξικού Χαρακτήρα (ΕΙΑ ΤΧ) από Υγειονομικές Μονάδες

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ. ΘΕΜΑ: Διαχείριση Επικινδύνων Ιατρικών Αποβλήτων αμιγώς Τοξικού Χαρακτήρα (ΕΙΑ ΤΧ) από Υγειονομικές Μονάδες ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Δ/ΝΣΗ ΠΕΡΙΒ/ΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧ. ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Ταχ. Δ/νση : Πατησίων 147 Ταχ.

Διαβάστε περισσότερα