Η εμπειρία σας... εξελίσσεται!

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η εμπειρία σας... εξελίσσεται!"

Transcript

1 Η εμπειρία σας... εξελίσσεται! ARI/49// δεκαετίες δίνει νόημα στη λέξη ορμονοθεραπεία! ΕΤΗ Page

2 Παράγοντες κινδύνου H ύπαρξη διηθημένων λεμφαδένων διπλασιάζει τον κίνδυνο πρώιμης υποτροπής Ετήσια υποτροπή του καρκίνου του μαστού ανάλογα με την ταξινόμηση βάσει των διηθημένων λεμφαδένων Ετήσια υποτροπή του καρκίνου του μαστού με βάση τον αριθμό των διηθημένων λεμφαδένων Σημαντικός προγνωστικός παράγοντας της πρώιμης υποτροπής: το μέγεθος του όγκου Ποσοστό κινδύνου υποτροπής Ποσοστό κινδύνου υποτροπής... cm.-cm >cm Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔ/ΟΥ ΧΑΜΗΛΟΥ ΚΙΝΔ/ΟΥ ΕΤΗ Page

3 Ετήσια υποτροπή του καρκίνου του μαστού με βάση τον αριθμό των διηθημένων λεμφαδένων Παράγοντες κινδύνου H ύπαρξη διηθημένων λεμφαδένων διπλασιάζει τον κίνδυνο πρώιμης υποτροπής Ποσοστό κινδύνου υποτροπής.. Ετήσια υποτροπή του καρκίνου του μαστού ανάλογα με την με ταξινόμηση την ταξινόμηση βάσει των βάσει διηθημένων των διηθημένων λεμφαδένων λεμφαδένων Ετήσια υποτροπή του καρκίνου του μαστού με βάση τον αριθμό των διηθημένων λεμφαδένων Ποσοστό κινδύνου Υποτροπής Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη Σημαντικός προγνωστικός παράγοντας της πρώιμης υποτροπής: το μέγεθος του όγκου Ποσοστό κινδύνου Υποτροπής.... cm.-cm >cm Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔ/ΟΥ ΧΑΜΗΛΟΥ ΚΙΝΔ/ΟΥ ΕΤΗ Page

4 Σημαντικός προγνωστικός παράγοντας της πρώιμης υποτροπής: το μέγεθος του όγκου Παράγοντες κινδύνου H ύπαρξη διηθημένων λεμφαδένων διπλασιάζει τον κίνδυνο πρώιμης υποτροπής Ποσοστό κινδύνου υποτροπής.. Ετήσια υποτροπή του καρκίνου του μαστού ανάλογα με την ταξινόμηση βάσει των διηθημένων λεμφαδένων. cm.-cm >cm Ετήσια υποτροπή του καρκίνου του μαστού με βάση τον αριθμό των διηθημένων λεμφαδένων Ποσοστό κινδύνου Υποτροπής Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη Σημαντικός προγνωστικός παράγοντας της πρώιμης υποτροπής: το μέγεθος του όγκου Ποσοστό κινδύνου Υποτροπής.... cm.-cm >cm Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη Saphner T et al. J Clin Oncol 996; 4: Έτη ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔ/ΟΥ ΧΑΜΗΛΟΥ ΚΙΝΔ/ΟΥ ΕΤΗ Page 4

5 Κατευθυντήριες γραμμές St Gallen 9 NCCN ASCO ΕΤΗ Page 5

6 Ομάδες υψηλού κινδύνου Μετεμμηνοπαυσιακή ασθενής: ηλικίας 65 ετών, N, T (,cm), G, HR+, HER- Ποιά επικουρική ενδοκρινική θεραπεία θα προτιμήσετε γι' αυτή την ασθενή; Διαδοχική θεραπεία (- έτη θεραπείας με Tam και στη συνέχεια με αναστολείς αρωματάσης). Εξ' αρχής 5ετούς θεραπείας με αναστολείς αρωματάσης Upfront. ΕΤΗ Page 6

7 Ομάδες υψηλού κινδύνου Μετεμμηνοπαυσιακή ασθενής: ηλικίας 65 ετών, N, T (,cm), G, HR+, HER- Ποιά επικουρική ενδοκρινική θεραπεία θα προτιμήσετε γι' αυτή την ασθενή; Διαδοχική θεραπεία (- έτη θεραπείας με Tam και στη συνέχεια με αναστολείς αρωματάσης). Εξ' αρχής 5ετούς θεραπείας με αναστολείς αρωματάσης Upfront. ΕΤΗ Page 7

8 χρόνια όφελος Αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα στην ορμονοθεραπεία του πρώιμου καρκίνου του μαστού σε βάθος χρόνου δεκαετίας Η anastrozole οδηγεί σε σημαντική μείωση κατά 5% του κινδύνου εμφάνισης απομακρυσμένης υποτροπής συγκριτικά με την tamoxifen σε ασθενείς με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς. (HR=.85 (.7-.98), P=.) Στατιστικά σημαντικό carry over effect για την anastrozole έναντι της tamoxifen ήταν μετά τη λήξη της θεραπείας. Μειώση του κίνδυνου υποτροπής κατά % (HR=.79 [.7-.89] p<.) Η απόλυτη διαφορά διατηρείται και αυξάνεται διαχρονικά (απόλυτη διαφορά στο ποσοστό υποτροπών:.7% στα 5 έτη, 4.% στα έτη) Η απόλυτη διαφορά στο ποσοστό εμφάνισης ετερόπλευρου καρκίνου του μαστού αυξήθηκε από.8% στα 5 έτη στο.7% στα έτη. Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας για τους HR+ ασθενείς Περίληψη των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) Στην ελεύθερη νόσου επιβίωση Στη μείωση των υποτροπών Στη μείωση των απομακρυσμένων υποτροπών Στον ετερόπλευρο καρκίνο του μαστού ΕΤΗ Page 8

9 χρόνια χρόνια όφελος όφελος για τους HR+ ασθενείς Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας Αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα στην ορμονοθεραπεία Εëåýèåñç του νüóïõ πρώιμου εðéâßùóçκαρκίνου του μαστού σε βάθος χρόνου δεκαετίας ñüíïò έως την υποτροπή Η anastrozole Ετερόπλευρος οδηγεί καρκίνος σε σημαντική του μαστού μείωση κατά 5% του κινδύνου εμφάνισης απομακρυσμένης υποτροπής συγκριτικά με την tamoxifen Χρόνος σε ασθενείς ως την με απομακρυσμένη θετικούς ορμονικούς μετάσταση υποδοχείς. (HR=.85 (.7-.98), P=.) Θάνατος μετά από υποτροπή Στατιστικά σημαντικό carry-over effect για την anastrozole έναντι της tamoxifen Θάνατος ήταν μετά ανεξαρτήτως τη λήξη της αιτίας θεραπείας. Μειώση του κίνδυνου υποτροπής κατά % (HR=.79 [.7-.89] p<.) Η απόλυτη διαφορά διατηρείται και αυξάνεται διαχρονικά Hazard ratio (A / T) and 95% CI (απόλυτη διαφορά στο ποσοστό υποτροπών:.7% στα 5 έτη, 4.% στα έτη) Cuzick J et al, Lancet Oncology Υπέρ Αναστροζόλης Η απόλυτη διαφορά στο ποσοστό εμφάνισης ετερόπλευρου καρκίνου του μαστού αυξήθηκε από.8% στα 5 έτη στο.7% στα έτη. Υπέρ Ταμοξιφαίνης HR Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας για τους HR+ ασθενείς.86 P-value Περίληψη.79. των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) Στην ελεύθερη νόσου επιβίωση.9.5 Στη μείωση των υποτροπών Στη μείωση των απομακρυσμένων υποτροπών Στον ετερόπλευρο καρκίνο του μαστού ΕΤΗ Page 9

10 Περίληψη των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) χρόνια όφελος Αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα στην ορμονοθεραπεία του πρώιμου καρκίνου του μαστού σε βάθος χρόνου δεκαετίας Αποτελέσματα 5 Αποτελέσματα 8 Αποτελέσματα (Διάμεση παρακολούθηση: 68 μήνες) (Διάμεση παρακολούθηση: μήνες) 4 (Διάμεση παρακολούθηση: μήνες) 5 Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας για τους HR+ ασθενείς Καταληκτικό σημείο HARD RATIO (95% CI) P-VALUE HARD RATIO (95% CI) P-VALUE HARD RATIO (95% CI) P-VALUE Επιβίωση ελεύθερη νόσου.8 (.7-.94) ( ).7.86 ( ).7 Η anastrozole οδηγεί σε σημαντική μείωση κατά 5% του κινδύνου Περίληψη των καταληκτικών σημείων εμφάνισης Διάστημα απομακρυσμένης μέχρι την υποτροπή υποτροπής συγκριτικά.74 ( ) με την tamoxifen..76 αποτελεσματικότητας ( ). (Α ν Τ).79 (HR+ve (.7-.89) ασθενείς). σε ασθενείς με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς. (HR=.85 (.7-.98), P=.) Συνολική επιβίωση.97 (.8-.4) (.86-.) (.84-.6).468 Το carry-over effect για την anastrozole έναντι της tamoxifen ήταν Ετερόπλευρος στατιστικά καρκίνος σημαντικό μαστού μετά τη λήξη της.47 θεραπείας. (.-.6)..6 (.4-.85) Στην ελεύθερη.4 νόσου επιβίωση.6 ( ).* Διάστημα Μειώση μέχρι του απομακρυσμένη κίνδυνου υποτροπής κατά %.84 (.7-.).6.84 (.7-.97)..85 (.7-.98).* (HR=.79 [.7-.89] p<.) Στη μείωση των υποτροπών Η απόλυτη Θάνατος διαφορά μετά από υποτροπή διατηρείται διαχρονικά.87 (.74-.5) (απόλυτη διαφορά στο ποσοστό υποτροπών:..9 (.75-.7)..87 (.74-.).9*. THE.7% LANCET στα Vol 559 έτη, June 4.%,. στα CANCER November έτη), / Volume 98 / Number 9: 8-8. Trialist s Group Lancet 5; 65: Lancet Στη Oncol μείωση 8; 9: 45 5 των 5. Cuzick απομακρυσμένων J et al, Lancet Oncology υποτροπών Η απόλυτη διαφορά στο ποσοστό εμφάνισης ετερόπλευρου καρκίνου του μαστού αυξήθηκε από.8% στα 5 έτη στο.7% στο έτη. ΕΤΗ Page

11 Ελεύθερη νόσου επιβίωση χρόνια όφελος (DFS) HR+ ασθενείς Αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα Anastrozole (A) 4 στην ορμονοθεραπεία του πρώιμου καρκίνου του μαστού σε βάθος χρόνου δεκαετίας Áóèåíåßò (%) 5 Η anastrozole οδηγεί σε σημαντική μείωση κατά 5% του κινδύνου εμφάνισης απομακρυσμένης υποτροπής συγκριτικά με την tamoxifen σε ασθενείς με θετικούς ορμονικούς.9% υποδοχείς. (HR=.85 (.7-.98), P=.) 6.5% Στατιστικά σημαντικό carry-over effect για την anastrozole έναντι της tamoxifen ήταν μετά τη Χρόνος λήξη της παρακολούθησης θεραπείας. (έτη) Μειώση του κίνδυνου υποτροπής κατά % Ασθενείς Á (HR=.79 [.7-.89] p<.) σå Η απόλυτη êßíäõíï: διαφορά Ô 598 διατηρείται και 4 αυξάνεται 95 διαχρονικά (απόλυτη διαφορά στο ποσοστό υποτροπών:.7% στα 5 έτη, 4.% στα έτη) J. Cuzick on behalf of /LATTE Trialists Group. Lancet Oncology.7%.% Η απόλυτη διαφορά στο ποσοστό εμφάνισης ετερόπλευρου καρκίνου του μαστού αυξήθηκε από.8% στα 5 έτη στο.7% στα έτη. Áðüëõôç äéáöïñü.5% Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας για τους HR+ ασθενείς Περίληψη των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) Στην ελεύθερη νόσου επιβίωση Στη μείωση των υποτροπών Στη μείωση των απομακρυσμένων υποτροπών Στον ετερόπλευρο καρκίνο του μαστού ΕΤΗ Page

12 Διάστημα μέχρι την υποτροπή χρόνια όφελος της νόσου (TTR) σε HR+ ασθενείς 5 Αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα Anastrozole (A) στην ορμονοθεραπεία του πρώιμου καρκίνου του μαστού σε βάθος χρόνου δεκαετίας Áóèåíåßò (%) 5 Áðüëõôç Η anastrozole οδηγεί σε σημαντική μείωση κατά 5% του κινδύνου äéáöïñü εμφάνισης απομακρυσμένης υποτροπής συγκριτικά Áðüëõôç äéáöïñü με την tamoxifen 9.8% 4.% σε ασθενείς 5 με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς..7% (HR=.85 (.7-.98), P=.).5% Στατιστικά σημαντικό carry-over 4effect 5 για την 6 anastrozole 7 8 9έναντι της tamoxifen ήταν μετά τη Χρόνος λήξη παρακολούθησης της θεραπείας. (έτη) Μειώση του κίνδυνου υποτροπής κατά % Ασθενείς (HR=.79 [.7-.89] Á 68p<.) σå Η απόλυτη êßíäõíï: διαφορά διατηρείται και αυξάνεται διαχρονικά Ô (απόλυτη διαφορά στο ποσοστό υποτροπών:.7% στα 5 έτη, 4.% στα έτη) J. Cuzick on behalf of /LATTE Trialists Group. Lancet Oncology 4.% 9.7% Η απόλυτη διαφορά στο ποσοστό εμφάνισης ετερόπλευρου καρκίνου του μαστού αυξήθηκε από.8% στα 5 έτη στο.7% στα έτη. Η υποτροπή της νόσου ορίστηκε ως η εμφάνιση τοπικο-περιοχικών ή απομακρυσμένων υποτροπών, θανάτου ή νέου πρωτοπαθούς (ετερόπλευρου) καρκίνου του μαστού (οποιοδήποτε Στην ελεύθερη νόσου επιβίωση Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας για τους HR+ ασθενείς Περίληψη των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) γεγονός εμφανιζόταν πρωιμότερα). Στη μείωση των υποτροπών Στη μείωση των απομακρυσμένων υποτροπών Στον ετερόπλευρο καρκίνο του μαστού ΕΤΗ Page

13 Χρόνος ως την απομακρυσμένη υποτροπή (TTDR) σε HR+ασθενείς χρόνια όφελος Αποδεδειγμένη 5 αποτελεσματικότητα Anastrozole (A) στην ορμονοθεραπεία του πρώιμου καρκίνου 7.7% του μαστού σε βάθος χρόνου HR=.85 δεκαετίας Áóèåíåßò (%) 5 Η anastrozole οδηγεί σε σημαντική 9.% μείωση κατά 5% του κινδύνου εμφάνισης 5.% απομακρυσμένης υποτροπής συγκριτικά με την tamoxifen σε ασθενείς με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς. Áðüëõôç äéáöïñü 5 (HR=.85 (.7-.98), P=.) 7.9%.% Στατιστικά σημαντικό carry-over effect για την anastrozole έναντι της tamoxifen ήταν μετά τη λήξη της θεραπείας. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) Μειώση του κίνδυνου υποτροπής κατά % Ασθενείς Á (HR=.79 [.7-.89] p<.) σå Η êßíäõíï: απόλυτη διαφορά Ô 598διατηρείται 5 44και 6 αυξάνεται 6 5 διαχρονικά (απόλυτη διαφορά στο ποσοστό υποτροπών:.7% στα 5 έτη, 4.% στα έτη) Cuzick J et al, Lancet Oncology 95% CI: (.7-.98), P=. Η απόλυτη διαφορά στο ποσοστό εμφάνισης ετερόπλευρου καρκίνου του μαστού αυξήθηκε από.8% στα 5 έτη στο.7% στα έτη. Áðüëõôç äéáöïñü.6% Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας για τους HR+ ασθενείς Περίληψη των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) Στην ελεύθερη νόσου επιβίωση Στη μείωση των υποτροπών Στη μείωση των απομακρυσμένων υποτροπών Στον ετερόπλευρο καρκίνο του μαστού ΕΤΗ Page

14 Ετερόπλευρος καρκίνος χρόνια όφελος του μαστού σε HR+ ασθενείς Αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα στην 4 ορμονοθεραπεία HR=.6 του πρώιμου Áðüëõôç καρκίνου του 95% CI: ( ), äéáöïñü μαστού σε βάθος χρόνου δεκαετίας Áóèåíåßò (%) 5 Η anastrozole οδηγεί σε σημαντική.8% μείωση κατά 5% του κινδύνου εμφάνισης απομακρυσμένης υποτροπής συγκριτικά με την tamoxifen σε ασθενείς με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς. (HR=.85 (.7-.98), P=.) Anastrozole (A) P=..%.8% 4.9%.% Στατιστικά σημαντικό carry-over effect για την anastrozole έναντι της tamoxifen ήταν μετά τη Χρόνος λήξη της παρακολούθησης θεραπείας. (έτη) Μειώση του κίνδυνου υποτροπής κατά % Ασθενείς Á (HR=.79 [.7-.89] p<.) σå Η απόλυτη êßíäõíï: διαφορά Ô 598 διατηρείται 56 4 και 6 αυξάνεται 96 διαχρονικά (απόλυτη διαφορά στο ποσοστό υποτροπών:.7% στα 5 έτη, 4.% στα έτη) Η απόλυτη διαφορά στο ποσοστό εμφάνισης ετερόπλευρου καρκίνου του μαστού αυξήθηκε από.8% στα 5 έτη στο.7% στα έτη. Áðüëõôç äéáöïñü.7% Καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας για τους HR+ ασθενείς Περίληψη των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) Στην ελεύθερη νόσου επιβίωση Στη μείωση των υποτροπών Στη μείωση των απομακρυσμένων υποτροπών Στον ετερόπλευρο καρκίνο του μαστού ΕΤΗ Page 4

15 Ασφάλεια χρόνια Η Anastrozole είναι γενικά καλά ανεκτή μακροπρόθεσμα: Κίνδυνος καταγμάτων Καμία αύξηση καταγμάτων δεν παρατηρήθηκε με την ολοκλήρωση της ενεργού θεραπείας. Ασφάλεια Δεν διαπιστώθηκαν νέα αίτια ανησυχίας για την ασφάλεια των ασθενών. Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Σοβαρές Α.Ε. ανάλογα με τη θεραπευτική ομάδα στον πληθυσμό ασφαλείας Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) Anastrozole (A) Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) Μετά τη διακοπή της θεραπείας, τα ποσοστά καταγμάτων ήταν παρόμοια και για τις δύο ομάδες. Σε θεραπεία Εκτός θεραπείας Σ.Α.Ε A T OR (95% Cl) A T OR (95%Cl) Σχετιζόμενες με τη θεραπεία (.4-.6) (.6-.9) Καρκίνος του ενδομητρίου 4. (.8-.). (.8-.) Έμφραγμα του μυοκαρδίου 4 4. (.6-.66) 5. (.6-.65) Τα αποτελέσματα ασφάλειας ήταν σε συνοχή με τις προηγούμενες αναλύσεις. Σε κίνδυνο: Á Ô Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια 5.6 (.-.).97 ( ) Επεισόδια καταγμάτων (.4-.) (.76-.7) Cuzick J et al. Lancet Oncology 66; : 5-4 Buzdar A. et al., poster 56, Ten Years Analysis of the Trial, ASCO ΕΤΗ Page 5

16 Σοβαρές Α.Ε. ανάλογα με τη θεραπευτική Ασφάλεια χρόνια ομάδα στον πληθυσμό ασφαλείας Σε θεραπεία Η Anastrozole είναι γενικά καλά ανεκτή μακροπρόθεσμα: Εκτός θεραπείας Σ.Α.Ε A T OR (95% Cl) A T OR (95%Cl) Κίνδυνος καταγμάτων Ασφάλεια Σχετιζόμενες με τη θεραπεία (.4-.6) (.6-.9) Καρκίνος Καμία αύξηση του ενδομητρίου καταγμάτων δεν 4. (.8-.) Δεν διαπιστώθηκαν νέα αίτια. ανησυχίας (.8-.) παρατηρήθηκε με την ολοκλήρωση για την ασφάλεια των ασθενών. της ενεργού θεραπείας. Έμφραγμα του μυοκαρδίου 4 4. (.6-.66) 5. (.6-.65) Τα αποτελέσματα ασφάλειας ήταν σε συνοχή με τις προηγούμενες αναλύσεις. Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας 5.6 (.-.).97 ( ) Σοβαρές Α.Ε. ανάλογα με τη θεραπευτική ομάδα στον πληθυσμό ασφαλείας.5 Επεισόδια Σε θεραπεία Εκτός θεραπείας καταγμάτων (.4-.) (.76-.7) Anastrozole (A).5 Σ.Α.Ε A T OR (95% Cl) A T OR (95%Cl).5 Σχετιζόμενες με τη θεραπεία (.4-.6) (.6-.9) Τα αποτελέσματα Μετά τη διακοπή.5 ασφάλειας ήταν της θεραπείας, τα σε συνοχή με τις ποσοστά καταγμάτων Καρκίνος του ενδομητρίου 4. (.8-.). (.8-.) προηγούμενες ήταν παρόμοια και αναλύσεις. Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) για τις δύο ομάδες. Έμφραγμα του μυοκαρδίου 4 4. (.6-.66) 5. (.6-.65) Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) Buzdar A. et al., poster 56, Ten Years Analysis of the Trial, ASCO Σε κίνδυνο: Á Ô Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια 5.6 (.-.).97 ( ) Επεισόδια καταγμάτων (.4-.) (.76-.7) Cuzick J et al. Lancet Oncology 66; : 5-4 Buzdar A. et al., poster 56, Ten Years Analysis of the Trial, ASCO ΕΤΗ Page 6

17 Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Ασφάλεια χρόνια Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%).5 Η Anastrozole είναι γενικά καλά ανεκτή μακροπρόθεσμα:.5 Κίνδυνος.5καταγμάτων Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Ασφάλεια Anastrozole (A) Καμία αύξηση καταγμάτων δεν Δεν διαπιστώθηκαν νέα αίτια Μετά ανησυχίας τη διακοπή.5 παρατηρήθηκε με την ολοκλήρωση για την ασφάλεια των ασθενών. της θεραπείας, τα της ενεργού θεραπείας. ποσοστά καταγμάτων ήταν παρόμοια και Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) για τις δύο ομάδες. Περίληψη των καταληκτικών σημείων αποτελεσματικότητας (Α ν Τ) (HR+ve ασθενείς) Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) Σε κίνδυνο: Σε θεραπεία Εκτός θεραπείας Anastrozole (A) Á Σ.Α.Ε 7 5 A T 779 OR (95% Cl) A T OR (95%Cl) Χρόνος από την τυχαιοποίηση (Έτη) Μετά τη διακοπή της θεραπείας, τα ποσοστά καταγμάτων ήταν παρόμοια και για τις δύο ομάδες. Σχετιζόμενες με τη θεραπεία (.4-.6) (.6-.9) Ô Καρκίνος του ενδομητρίου 4. (.8-.). (.8-.) Έμφραγμα του μυοκαρδίου 4 4. (.6-.66) 5. (.6-.65) Τα αποτελέσματα ασφάλειας ήταν σε συνοχή με τις προηγούμενες αναλύσεις. Σε κίνδυνο: Á Ô Cuzick J et al. Lancet Oncology 66; : 5-4 Buzdar A. et al., poςster 56, Ten Years Analysis of the Trial, ASCO Αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια 5.6 (.-.).97 ( ) Επεισόδια καταγμάτων (.4-.) (.76-.7) Buzdar A. et al., poster 56, Ten Years Analysis of the Trial, ASCO ΕΤΗ Page 7

18 Aρθραλγίες Οι αρθραλγίες είναι παροδικές, ενώ ο κίνδυνος υποτροπής παραμένει Οι αρθραλγίες είναι μια πάθηση χαρακτηριστική της ηλικίας. 46% προϋπάρχουσες αρθραλγικές παθήσεις στην. Οι αρθραλγίες παρουσιάζονται κατά κύριο λόγο στην αρχή της αγωγής. Υποχώρηση των ενοχλήσεων κυρίως μετά από -6 μήνες. Χρόνος ως την εμφάνιση του ου συμβάματος συμπτωμάτων στις αρθρώσεις Ποσοστό εμφάνισης πρώτου περιστατικού ανά 6 μήνες (%) D/S (D=Μείωση στην εκτίμηση KM χωρίς συμβάν τους προηγούμενους 6 μήνες, S=ΚΜ εκτίμηση για τους 6 μήνες πριν τη χρονική στιγμή. A.U Buzdar: JCO 6, Sup. Abs.55 Arimidex 46% των ασθενών με συμπτώματα στις αρθρώσεις ανέφεραν το περιστατικό σαν επιδείνωση προ-υπάρχουσας κατάστασης. Καλός έλεγχος συμπτωμάτων με ήπια αναλγητικά. Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης San Follow-up Σύσταση για μελετών φαρμακευτική υποστηρικτικής αγωγή, αρθραλγίες μελέτης λόγω αγωγής με αναστολείς με αναστολείς αρωματάσης αρωματάσης San Αριθμός επεισοδίων Arimidex Διαθέσιμες επιμέρους δόσεις, Συνολική ημερήσια δόση* Επιλογή παρασκευάσματος τυποποιημένη επιμέρους δόση (δόση έναρξης σε σχήμα σταδιακής μείωσης) Παρακεταμόλη 5mg, 5mg, 5mg,.mg 4.mg (8 x 5mg) Ibuprofen** mg, 4mg, 6mg, 8mg.6-.4mg (4x6mg) Diclofenac** 5mg, 5mg, 75mg, mg 5mg (x5mg) Naproxen** 5mg, 5mg, 75mg.mg (x5mg) Celecoxib mg, mg 4mg (xmg, ggf. xmg) % Χρόνος από την πρώτη εμφάνιση έως την ανάρρωση (μήνες) A.U Buzdar: JCO 6, Sup. Abs.55 Etoricoxib mg, 6mg, 9mg, mg 6mg, μόνιμη θεραπεία (x6mg) Καμία των αναφερόμενων ουσιών δεν έχει λάβει έγκριση από τις ρυθμιστικές αρχές για τη θεραπεία αρθραλγιών που σχετίζονται με τους αναστολείς αρωματάσης. * Τα ΝSAR θα πρέπει να χορηγούνται σε όσο το δυνατό χαμηλότερη δόση και για σύντομο χρονικό διάστημα. ** Οι ασθενείς με γαστρεντερικούς παράγοντες κινδύνου λαμβάνουν επιπροσθέτως έναν αναστολέα αντλίας πρωτονίων. ΕΤΗ Page 8

19 Χρόνος ως την εμφάνιση του ου συμβάματος συμπτωμάτων στις αρθρώσεις Aρθραλγίες Χρόνος ως την εμφάνιση του ου συμβάματος συμπτωμάτων στις αρθρώσεις Arimidex 8 Ποσοστό εμφάνισης πρώτου περιστατικού ανά 6 μήνες (%) Ποσοστό εμφάνισης πρώτου περιστατικού ανά 6 μήνες (%) Οι αρθραλγίες είναι παροδικές, ενώ ο κίνδυνος υποτροπής παραμένει Οι αρθραλγίες είναι μια πάθηση χαρακτηριστική της ηλικίας. 46% των ασθενών με συμπτώματα στις αρθρώσεις ανέφεραν το περιστατικό σαν επιδείνωση προ-υπάρχουσας κατάστασης. 6 46% προϋπάρχουσες αρθραλγικές παθήσεις στο. 4 Οι αρθραλγίες παρουσιάζονται κατά κύριο λόγο στην αρχή της αγωγής. Υποχώρηση των ενοχλήσεων κυρίως μετά από -6 μήνες Καλός έλεγχος συμπτωμάτων με ήπια αναλγητικά D/S (D=Μείωση στην εκτίμηση KM χωρίς συμβάν τους προηγούμενους 6 μήνες, S=ΚΜ εκτίμηση για τους 6 μήνες πριν τη χρονική στιγμή) Arimidex 8 46% των ασθενών με συμπτώματα στις αρθρώσεις ανέφεραν το περιστατικό σαν επιδείνωση προ-υπάρχουσας κατάστασης Arimidex Αριθμός επεισοδίων Χρόνος από την πρώτη εμφάνιση έως την ανάρρωση (μήνες) ΕΤΗ 66 λόγω αγωγής με αναστολείς αρωματάσης 4 6 Σύσταση για φαρμακευτική αγωγή, αρθραλγίες % 54 A.U Buzdar: JCO 6, Sup. Abs.55 Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης San A.U Buzdar: JCO 6, Sup. Abs D/S (D=Μείωση στην εκτίμηση KM χωρίς συμβάν τους προηγούμενους 6 μήνες, S=ΚΜ εκτίμηση για τους 6 μήνες πριν τη χρονική στιγμή. Επιλογή παρασκευάσματος Διαθέσιμες επιμέρους δόσεις, τυποποιημένη επιμέρους δόση Συνολική ημερήσια δόση* (δόση έναρξης σε σχήμα σταδιακής μείωσης) Παρακεταμόλη 5mg, 5mg, 5mg,.mg 4.mg (8 x 5mg) Ibuprofen** mg, 4mg, 6mg, 8mg.6-.4mg (4x6mg) Diclofenac** 5mg, 5mg, 75mg, mg 5mg (x5mg) Naproxen** 5mg, 5mg, 75mg.mg (x5mg) Celecoxib mg, mg 4mg (xmg, ggf. xmg) Etoricoxib mg, 6mg, 9mg, mg 6mg, μόνιμη θεραπεία (x6mg) Καμία των αναφερόμενων ουσιών δεν έχει λάβει έγκριση από τις ρυθμιστικές αρχές για τη θεραπεία αρθραλγιών που σχετίζονται με τους αναστολείς αρωματάσης. * Τα ΝSAR θα πρέπει να χορηγούνται σε όσο το δυνατό χαμηλότερη δόση και για σύντομο χρονικό διάστημα. ** Οι ασθενείς με γαστρεντερικούς παράγοντες κινδύνου λαμβάνουν επιπροσθέτως έναν αναστολέα αντλίας πρωτονίων. Page 9

20 Aρθραλγίες Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης San Antonio 8 Χρόνος ως την εμφάνιση του ου συμβάματος συμπτωμάτων στις Arimidex Ποσοστό εμφάνισης πρώτου περιστατικού ανά 6 μήνες (%) Αριθμός επεισοδίων Οι αρθραλγίες είναι παροδικές, 6 ενώ ο κίνδυνος υποτροπής παραμένει Οι αρθραλγίες είναι μια πάθηση χαρακτηριστική της ηλικίας. 46% προϋπάρχουσες αρθραλγικές παθήσεις στο. Arimidex 8 46% των ασθενών με συμπτώματα στις αρθρώσεις ανέφεραν το περιστατικό σαν επιδείνωση προ-υπάρχουσας κατάστασης. 6 4 Οι8αρθραλγίες παρουσιάζονται κατά κύριο λόγο στην αρχή της αγωγής D/S (D=Μείωση στην εκτίμηση KM χωρίς συμβάν τους προηγούμενους 6 μήνες, S=ΚΜ εκτίμηση για τους 6 μήνες πριν την χρονική στιγμή. Υποχώρηση των ενοχλήσεων κυρίως μετά από -6 μήνες. 4 Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Σύσταση για φαρμακευτική αγωγή, αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης San λόγω αγωγής με αναστολείς αρωματάσης Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης San Καλός έλεγχος συμπτωμάτων με ήπια αναλγητικά. % Αριθμός επεισοδίων -6 Επιλογή παρασκευάσματος Arimidex Χρόνος από την πρώτη εμφάνιση έως την ανάρρωση (μήνες) 4 A.U Buzdar: JCO 6, Sup. Abs.55 % Χρόνος από την πρώτη εμφάνιση έως την ανάρρωση (μήνες) ΕΤΗ 6-66 Παρακεταμόλη Ibuprofen** Διαθέσιμες επιμέρους δόσεις, τυποποιημένη επιμέρους δόση 66-7 Συνολική ημερήσια δόση* (δόση έναρξης σε σχήμα σταδιακής μείωσης) 5mg, 5mg, 5mg,.mg 4.mg (8 x 5mg) mg, 4mg, 6mg, 8mg.6-.4mg (4x6mg) Diclofenac** 5mg, 5mg, 75mg, mg 5mg (x5mg) Naproxen** 5mg, 5mg, 75mg.mg (x5mg) Celecoxib mg, mg 4mg (xmg, ggf. xmg) Etoricoxib mg, 6mg, 9mg, mg 6mg, μόνιμη θεραπεία (x6mg) Καμία των αναφερόμενων ουσιών δεν έχει λάβει έγκριση από τις ρυθμιστικές αρχές για τη θεραπεία αρθραλγιών που σχετίζονται με τους αναστολείς αρωματάσης. * Τα ΝSAR θα πρέπει να χορηγούνται σε όσο το δυνατό χαμηλότερη δόση και για σύντομο χρονικό διάστημα. ** Οι ασθενείς με γαστρεντερικούς παράγοντες κινδύνου λαμβάνουν επιπροσθέτως έναν αναστολέα αντλίας πρωτονίων. Page

21 Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Σύσταση για φαρμακευτική αγωγή, αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης Antonio 8 λόγω αγωγής με αναστολείςsan αρωματάσης Aρθραλγίες Επιλογή παρασκευάσματος αρθραλγίες είναι παροδικές, Διαθέσιμες επιμέρους δόσεις, τυποποιημένη επιμέρους δόση Συνολική ημερήσια δόση* (δόση έναρξης σε σχήμα σταδιακής μείωσης) Οι ενώ ο κίνδυνος υποτροπής παραμένει Οι αρθραλγίες είναι μια πάθηση χαρακτηριστική της ηλικίας. 5 mg, 5 mg, 5 mg,. mg Ποσοστό εμφάνισης πρώτου περιστατικού ανά 6 μήνες (%) Παρακεταμόλη Χρόνος ως την εμφάνιση του ου συμβάματος συμπτωμάτων στις Ibuprofen** mg, 4 mg, 6 mg, 8 mg 46% προϋπάρχουσες αρθραλγικές παθήσεις στο. 4. mg (8 x 5 mg) Arimidex 8 46% των ασθενών με συμπτώματα στις αρθρώσεις ανέφεραν το περιστατικό σαν επιδείνωση προ-υπάρχουσας κατάστασης mg (4 x 6 mg) 4 5 mg, 5 mg, 75 mg Οι αρθραλγίεςnaproxen** παρουσιάζονται κατά κύριο λόγο στην αρχή της αγωγής. Celecoxib mg, mg Υποχώρηση των ενοχλήσεων κυρίως μετά από -6 μήνες. Etoricoxib mg, 6 mg, 9 mg, mg Καλός έλεγχος συμπτωμάτων με ήπια αναλγητικά.. mg ( x 5 mg) D/S (D=Μείωση στην εκτίμηση KM χωρίς συμβάν τους προηγούμενους 6 μήνες, S=ΚΜ εκτίμηση για τους 6 μήνες πριν την χρονική στιγμή. 4 mg ( x mg, ggf. x mg) 6 mg, μόνιμη θεραπεία ( x 6 mg) Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Σύσταση για φαρμακευτική αγωγή, αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης San λόγω αγωγής με αναστολείς αρωματάσης Follow-up μελετών υποστηρικτικής μελέτης Αρθραλγίες με αναστολείς αρωματάσης San Επιλογή παρασκευάσματος Διαθέσιμες επιμέρους δόσεις, τυποποιημένη επιμέρους δόση Παρακεταμόλη 5mg, 5mg, 5mg,.mg 4.mg (8 x 5mg) Ibuprofen** mg, 4mg, 6mg, 8mg.6-.4mg (4x6mg) Diclofenac** 5mg, 5mg, 75mg, mg 5mg (x5mg) Naproxen** 5mg, 5mg, 75mg.mg (x5mg) Καμία των αναφερόμενων ουσιών δεν έχει λάβει έγκριση από τις ρυθμιστικές αρχές για τη θεραπεία αρθραλγιών που σχετίζονται με τους αναστολείς αρωματάσης. Arimidex Αριθμός επεισοδίων 6 * Τα ΝSAR θα πρέπει να χορηγούνται σε όσο το δυνατό χαμηλότερη δόση και για σύντομο χρονικό διάστημα. ** Οι ασθενείς με γαστρεντερικούς παράγοντες κινδύνου λαμβάνουν επιπροσθέτως έναν αναστολέα αντλίας πρωτονίων. 8 4 % Χρόνος από την πρώτη εμφάνιση έως την ανάρρωση (μήνες) ΕΤΗ Συνολική ημερήσια δόση* (δόση έναρξης σε σχήμα σταδιακής μείωσης) Celecoxib mg, mg 4mg (xmg, ggf. xmg) Etoricoxib mg, 6mg, 9mg, mg 6mg, μόνιμη θεραπεία (x6mg) Καμία των αναφερόμενων ουσιών δεν έχει λάβει έγκριση από τις ρυθμιστικές αρχές για τη θεραπεία αρθραλγιών που σχετίζονται με τους αναστολείς αρωματάσης. * Τα ΝSAR θα πρέπει να χορηγούνται σε όσο το δυνατό χαμηλότερη δόση και για σύντομο χρονικό διάστημα. ** Οι ασθενείς με γαστρεντερικούς παράγοντες κινδύνου λαμβάνουν επιπροσθέτως έναν αναστολέα αντλίας πρωτονίων. Page

22 Οστά Χρονικά περιορισμένη επίδραση στα οστά : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτης : ετήσιο ποσοστό καταγμάτων υπό αγωγή με Arimidex (A) έναντι με απόλυτη αύξηση μόνο κατά,7% ανά έτος (συνολικά κατάγματα A % έναντι T 8%). Μετά τη λήξη της θεραπείας μείωση του ποσοστού καταγμάτων στο επίπεδο του Tamoxifen. Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) Anastrozole (A) Καμία ασθενής με κανονική αρχική οστική πυκνότητα δεν ανέπτυξε οστεοπόρωση υπό θεραπεία με Arimidex επί 5 έτη. Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΒΜD) μετά τη λήξη της θεραπείας στο σκέλος του Arimidex (ΟΜ/ΣΣ). Follow-up Ποσοστό καταγμάτων μελετών υποστηρικτικής μελέτη μελέτης μετά με από αναστολείς 5ετή θεραπεία αρωματάσης San Antonio Αρχική τιμή Κανονικό Οστεοπενία Κατάσταση μετά από 5 χρόνια Arimidex (n=57) Tamoxifen (n=5) Κανονικά οστά (5%) 6 (9%) Οστεοπενία 4 (7%) (%) Οστεοπόρωση Καμία αναφορά (7%) (5%) Κανονικά οστά (%) 4 (5%) Οστεοπενία (6%) (4%) Οστεοπόρωση 4 (5%) (%) Καμία αναφορά (6%) (6%) Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Φάση μετά την αγωγή: % αλλαγής της μέσης οστ. πυκν. της ΟΜ/ΣΣ και της λεκάνης vs των αντίστοιχων στοιχείων μετά τη 5ετή θεραπεία 5 4 p<. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια 7 χρόνια μετά την έναρξη μετά την έναρξη της μελέτης της μελέτης Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) 5 4 Arimidex Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΟΜ/ΣΣ) στο σκέλος του Arimidex μετά τη λήξη της θεραπείας. Καμία ασθενής με κανονική οστική πυκνότητα στην αρχή της θεραπείας δεν εμφάνισε οστεοπόρωση μετά από 5-ετή λήψη Arimidex ΕΤΗ Page

23 : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτης Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) Οστά : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτης.5 Χρονικά περιορισμένη επίδραση στα οστά Anastrozole (A) Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%).5 : ετήσιο ποσοστό καταγμάτων υπό αγωγή με Arimidex (A) έναντι με απόλυτη αύξηση μόνο κατά,7% ανά έτος.5 (συνολικά κατάγματα A % έναντι T 8%)..5 τη λήξη της θεραπείας μείωση του ποσοστού καταγμάτων Μετά στοεπίπεδο του Tamoxifen Anastrozole (A) Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) Καμία ασθενής με κανονική αρχική οστική πυκνότητα Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) δεν ανέπτυξε οστεοπόρωση υπό θεραπεία με Arimidex επί 5 έτη. Φάση μετά την αγωγή: % αλλαγής της μέσης οστ. πυκν. της ΟΜ/ΣΣ και της λεκάνης vs των αντίστοιχων στοιχείων μετά τη 5ετή θεραπεία Αρχική τιμή Κανονικό Οστεοπενία Κατάσταση μετά από 5 χρόνια Arimidex Tamoxifen Κανονικά οστά (5%) 6 (9%) (n=57) (n=5) Οστεοπενία 4 (7%) (%) Οστεοπόρωση Καμία αναφορά (7%) (5%) Κανονικά οστά (%) 4 (5%) Οστεοπενία (6%) (4%) Οστεοπόρωση 4 (5%) (%) Καμία αναφορά (6%) (6%) Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Ποσοστό καταγμάτων Follow-up μελετών υποστηρικτικής στη μελέτη μελέτης μετά με από αναστολείς 5ετή θεραπεία αρωματάσης San Antonio 5 4 p<. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΒΜD) μετά τη λήξη της θεραπείας στο σκέλος του Arimidex (ΟΜ/ΣΣ). 5 Arimidex 4 Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΟΜ/ΣΣ) στο σκέλος του Arimidex μετά τη λήξη της θεραπείας. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Καμία ασθενής με κανονική οστική πυκνότητα στην αρχή της θεραπείας δεν εμφάνισε οστεοπόρωση μετά από 5-ετή λήψη Arimidex ΕΤΗ Page a

24 : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτης Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) Οστά : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτης.5 Χρονικά περιορισμένη επίδραση στα οστά Anastrozole (A) Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%).5 : ετήσιο ποσοστό καταγμάτων υπό αγωγή με Arimidex (A) έναντι με απόλυτη αύξηση μόνο κατά,7% ανά έτος.5 (συνολικά κατάγματα A % έναντι T 8%)..5 τη λήξη της θεραπείας μείωση του ποσοστού καταγμάτων Μετά στοεπίπεδο του Tamoxifen Anastrozole (A) Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) Καμία ασθενής με κανονική αρχική οστική πυκνότητα Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) δεν ανέπτυξε οστεοπόρωση υπό θεραπεία με Arimidex επί 5 έτη. Φάση μετά την αγωγή: % αλλαγής της μέσης οστ. πυκν. της ΟΜ/ΣΣ και της λεκάνης vs των αντίστοιχων στοιχείων μετά τη 5ετή θεραπεία Αρχική τιμή Κανονικό Οστεοπενία Κατάσταση μετά από 5 χρόνια Arimidex Tamoxifen Κανονικά οστά (5%) 6 (9%) (n=57) (n=5) Οστεοπενία 4 (7%) (%) Οστεοπόρωση Καμία αναφορά (7%) (5%) Κανονικά οστά (%) 4 (5%) Οστεοπενία (6%) (4%) Οστεοπόρωση 4 (5%) (%) Καμία αναφορά (6%) (6%) Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Ποσοστό καταγμάτων Follow-up μελετών υποστηρικτικής στη μελέτη μελέτης μετά με από αναστολείς 5ετή θεραπεία αρωματάσης San Antonio 5 4 p<. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΒΜD) μετά τη λήξη της θεραπείας στο σκέλος του Arimidex (ΟΜ/ΣΣ). 5 Arimidex 4 Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΟΜ/ΣΣ) στο σκέλος του Arimidex μετά τη λήξη της θεραπείας. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Καμία ασθενής με κανονική οστική πυκνότητα στην αρχή της θεραπείας δεν εμφάνισε οστεοπόρωση μετά από 5-ετή λήψη Arimidex ΕΤΗ Page b

25 Φάση μετά την αγωγή: % αλλαγής της μέσης οστ. πυκν. της ΟΜ/ΣΣ και της λεκάνης vs των αντίστοιχων στοιχείων μετά την 5ετή θεραπεία Χρονικά περιορισμένη επίδραση στα οστά : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτηςarimidex 4 Μετά τη λήξη της θεραπείας μείωση του ποσοστού καταγμάτων στο επίπεδο του Tamoxifen. Καμία ασθενής με κανονική αρχική οστική πυκνότητα δεν ανέπτυξε οστεοπόρωση υπό θεραπεία με Arimidex επί 5 έτη. p<. Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΒΜD) μετά τη λήξη της θεραπείας στο σκέλος του Arimidex (ΟΜ/ΣΣ). Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης.5 Anastrozole (A) Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) Αρχική τιμή Κατάσταση μετά από 5 χρόνια Arimidex Tamoxifen Κανονικά οστά (5%) 6 (9%) Οστεοπόρωση Καμία αναφορά (7%) (5%) (%) 4 (5%) (6%) (4%) (n=57) (n=5) 4 (7%) (έτη) (%) ΧρόνοςΟστεοπενία παρακολούθησης Κανονικό 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Κανονικά οστά Οστεοπενία Οστεοπενία Οστεοπόρωση Καμία αναφορά 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 4 (5%) (%) (6%) (6%) Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΟΜ/ΣΣ) στο σκέλος του Arimidex μετά τη λήξη της θεραπείας. 9 Φάση μετά την αγωγή: % αλλαγής της μέσης οστ. πυκν. της ΟΜ/ΣΣ και της λεκάνης vs των αντίστοιχων στοιχείων μετά τη 5ετή θεραπεία Ποσοστό καταγμάτων Follow-up μελετών υποστηρικτικής στη μελέτη μελέτης μετά με από αναστολείς 5ετή θεραπεία αρωματάσης San Antonio 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) : ετήσιο ποσοστό καταγμάτων υπό αγωγή με Arimidex (A) έναντι με απόλυτη αύξηση μόνο κατά,7% ανά έτος (συνολικά κατάγματα A % έναντι T 8%). 5 4 p<. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) 4 5 Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) 5 Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Οστά 5 Arimidex 4 Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΟΜ/ΣΣ) στο σκέλος του Arimidex μετά τη λήξη της θεραπείας. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Καμία ασθενής με κανονική οστική πυκνότητα στην αρχή της θεραπείας δεν εμφάνισε οστεοπόρωση μετά από 5-ετή λήψη Arimidex ΕΤΗ Page 4

26 Follow-up μελετών υποστηρικτικής Ποσοστό καταγμάτων στη μελέτη μελέτης με αναστολείς San Antonio 8 μετά απόαρωματάσης 5ετή θεραπεία Οστά Tamoxifen Arimidex (n=57) (n=5) Μετά τη λήξη της θεραπείας μείωση του ποσοστού καταγμάτων Κανονικό στο επίπεδο του Tamoxifen. Οστεοπόρωση 4 (7%) Καμία ασθενής με κανονική αρχική οστική πυκνότητα Καμία αναφορά δεν ανέπτυξε οστεοπόρωση υπό θεραπεία με Arimidex επί 5 έτη. Οστεοπενία Οστεοπενία (%) Anastrozole (A).5 (%) Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) 4 (5%) Φάση μετά την αγωγή: % αλλαγής της μέσης οστ. πυκν. της ΟΜ/ΣΣ και της λεκάνης vs των αντίστοιχων στοιχείων μετά τη 5ετή θεραπεία Ποσοστό καταγμάτων Follow-up μελετών υποστηρικτικής στη μελέτη μελέτης μετά με από αναστολείς 5ετή θεραπεία αρωματάσης San Antonio Αρχική τιμή 4 (5%) Καμία αναφορά (5%) (6%) Οστεοπόρωση.5 (7%) οστάμετά τη λήξη της Σημαντική αύξηση της οστικής Κανονικά πυκνότητας (ΒΜD) θεραπείας στο σκέλος του Arimidex (ΟΜ/ΣΣ). 6 (9%) Κανονικό (6%) Οστεοπενία (4%) Κατάσταση μετά από 5 χρόνια Arimidex Tamoxifen Κανονικά οστά (5%) 6 (9%) Οστεοπενία 4 (7%) (%) Οστεοπόρωση Καμία αναφορά (7%) (5%) Κανονικά οστά (%) 4 (5%) (6%) (4%) Οστεοπενία Οστεοπόρωση Καμία αναφορά (n=57) (n=5) (%) (6%) 4 (5%) (%) (6%) (6%) 5 4 p<. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Οστεοπενία Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) : ετήσιο ποσοστό καταγμάτων υπό αγωγή με Arimidex (A) Κανονικά οστά (5%) έναντι με απόλυτη αύξηση μόνο κατά,7% ανά έτος (συνολικά κατάγματα A % έναντι T 8%). Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Κατάσταση μετά Αρχικήπεριορισμένη τιμή Χρονικά επίδραση στα οστά από 5 χρόνια : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτης 5 Arimidex 4 Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΟΜ/ΣΣ) στο σκέλος του Arimidex μετά τη λήξη της θεραπείας. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Καμία ασθενής με κανονική οστική πυκνότητα στην αρχή της θεραπείας δεν εμφάνισε οστεοπόρωση μετά από 5-ετή λήψη Arimidex Καμία ασθενής με κανονική οστική πυκνότητα στην αρχή της θεραπείας δεν εμφάνισε οστεοπόρωση μετά από 5-ετή λήψη Arimidex. ΕΤΗ Page 5

27 Οστά Χρονικά περιορισμένη επίδραση στα οστά : ετήσιο ποσοστό καταγμάτων υπό αγωγή με Arimidex (A) έναντι με απόλυτη αύξηση μόνο κατά,7% ανά έτος (συνολικά κατάγματα A % έναντι T 8%). Μετά τη λήξη της θεραπείας μείωση του ποσοστού καταγμάτων στο επίπεδο του Tamoxifen. Trialists Group, Lancet Oncol. 8,9(): 45-5 Καμία ασθενής με κανονική αρχική οστική πυκνότητα. δεν ανέπτυξε Trialist' Group, οστεοπόρωση Lancet Oncol. 6,7(8): υπό θεραπεία με Arimidex επί 5 έτη (68 μήνες Follow-up) Σημαντική Trialist Group, αύξηση Lancet της Oncol οστικής : πυκνότητας (ΒΜD) μετά τη λήξη της ( θεραπείας μήνες Follow-up) στο σκέλος του Arimidex (ΟΜ/ΣΣ). ** Ορίζεται ως περίοδος κατάγματος ή πολλαπλών καταγμάτων που διαπιστώθηκαν την ίδια ημέρα. Είναι δυνατή η ύπαρξη πολυάριθμων περιόδων καταγμάτων ανά ασθενή.. Coleman RE et al., J Clin Oncol 8, 6, Abstr.587. Eastrell R et al., J Clin Oncol 8, 6: 5-58 Ποσοστό καταγμάτων στη μελέτη μετά από 5ετή θεραπεία Αρχική τιμή Κανονικό Οστεοπενία Κατάσταση μετά από 5 χρόνια Ετήσιο ποσοστό επεισοδίων καταγμάτων (%) : ποσοστά καταγμάτων* κατά την πορεία της μελέτης.5 Arimidex (n=57) Tamoxifen (n=5) Κανονικά οστά (5%) 6 (9%) Οστεοπενία 4 (7%) (%) Οστεοπόρωση Καμία αναφορά (7%) (5%) Κανονικά οστά (%) 4 (5%) Οστεοπενία (6%) (4%) Οστεοπόρωση 4 (5%) (%) Καμία αναφορά (6%) (6%) Χρόνος από την τυχαιοποίηση (έτη) Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) Anastrozole (A) Φάση μετά την αγωγή: % αλλαγής της μέσης οστ. πυκν. της ΟΜ/ΣΣ και της λεκάνης vs των αντίστοιχων στοιχείων μετά τη 5ετή θεραπεία 5 4 p<. Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 6 χρόνια 7 χρόνια μετά την έναρξη μετά την έναρξη της μελέτης της μελέτης Αλλαγή της μέσης οστικής πυκνότητας της ΟΜ/ΣΣ (%) χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Arimidex Χρόνος παρακολούθησης (έτη) 7 χρόνια μετά την έναρξη της μελέτης Σημαντική αύξηση της οστικής πυκνότητας (ΟΜ/ΣΣ) στο σκέλος του Arimidex μετά τη λήξη της θεραπείας. Καμία ασθενής με κανονική οστική πυκνότητα στην αρχή της θεραπείας δεν εμφάνισε οστεοπόρωση μετά από 5-ετή λήψη Arimidex ΕΤΗ Page 6

28 Οδηγίες σε περίπτωση απώλειας οστ. πυκν. λόγω ΑΑ Οστεοπόρωση Επαρκής λήψη ασβεστίου και βιταμίνης D. Αξιολόγηση κινδύνων, ενδεχόμενη μέτρηση της οστικής πυκνότητας κατά την αρχή της θεραπείας. Σε T-Scores - και κανένας πρόσθετος κίνδυνος: μέτρηση οστικής πυκνότητας κάθε - χρόνια. Σε T-Score < -: θεραπεία με διφωσφονικά. Σε T-Scores - και πρόσθετοι κίνδυνοι: θεραπεία με διφωσφονικά. Χρήση διφωσφωνικών για θεραπεία - πρόληψη οστεοπόρωσης Βαθμονομημένοι παράγοντες κινδύνου: Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Τυποποιημένος συνδυασμός ουσιών Alendronat A. + Vit. D Etidonat Ibandronat Zoledronat Risedronat R+Ca/Vit.D Χορήγηση Λήψη Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκία x ημερησίως Επί 4 ημέρες κάθε μήνες* Δισκίο x μήνα* Ενδοφλεβίως κάθε μήνες* Ενδοφλεβίως κάθε -6 μήνες* Ενδοφλεβίως x ετησίως Δισκίο x ημερησίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Πιθανοί παράγοντες κινδύνου: Ένδειξη Οστεοπόρωση Οστεοπόρωση Πρόληψη Σημαντικότερα δεδομένα μελέτης σε θερ. με αναστολείς αρωματάσης Γενόσημη/εμπορική ονομασία Generika 7 mg βασική ουσία Fosavance 7 mg Generika mg Bonviva 5 mg Bonviva mg Ζometa 4 mg Aclasta 5 mg Actonel 5 mg Actonel 5 mg Actonel 5 mg Clodronat Δισκίο x ημερησίως Generika 8 mg Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Συστάσεις τρόπου ζωής. Αποχή από το κάπνισμα. BMI > T-Score <,5 τυπική απόκλιση Hλικία > 65 ετών Xαμηλό (< kg/m ) Κατάγματα λεκάνης στο οικογενειακό ιστορικό Αμφισβητούμενα κατάγματα σε ηλικία > 5 ετών στο προσωπικό ιστορικό Από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > 6 μήνες Καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) Θεραπεία με αναστολείς αρωματάσης Χημειοθεραπεία Ακτινοθεραπεία Χαμηλό σωματικό βάρος T-Score -, Χωρίς πρόσθετους παράγοντες κινδύνου Ασβέστιο και βιταμίνη D Έλεγχος των παραγόντων κινδύνου και του BMD ανά - χρόνια Δύο πρόσθετοι κίνδυνοι οστεοπόρωσης T-Score <,5 SD ηλικία > 65 ετών χαμηλός BMI (> kg/m) κατάγματα λεκάνης σε ηλικία > 5 ετών στο οικογενειακό ιστορικό από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > από 6 μήνες καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) T-Score < -, Θεραπεία με διφωσφονικά συν ασβέστιο και βιταμίνη D Έλεγχος του ΒΜD κάθε χρόνια Ελάχιστη κατανάλωση καφεΐνης και οινοπνεύματος. Τακτική κίνηση στην ύπαιθρο. ΕΤΗ Page 7

29 Οδηγίες σε περίπτωση απώλειας Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας οστ. πυκν. λόγω ΑΑ Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Ένδειξη Τυποποιημένος ΟστεοπόρωσηΧορήγηση συνδυασμός Λήψη ουσιών Επαρκής λήψη ασβεστίου και βιταμίνης D. Σημαντικότερα δεδομένα Γενόσημη/εμπορική μελέτης σε θερ. με Οστεοπόρωση ονομασία Οστεοπόρωση αναστολείς αρωματάσης Πρόληψη Alendronat Δισκίο xενδεχόμενη εβδομαδιαίως*μέτρηση Αξιολόγηση κινδύνων, A. + Vit.της D οστικής πυκνότητας Δισκίο xκατά εβδομαδιαίως* την αρχή της θεραπείας. Δισκίο x μήνα* Ibandronat Σε T-Scores - και κανένας πρόσθετος κίνδυνος: Ενδοφλεβίως κάθε μήνες* Τυποποιημένος συνδυασμός ουσιών Χορήγηση Λήψη Alendronat A. + Vit. D Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Etidonat Δισκία x ημερησίως Επί 4 ημέρες κάθε μήνες* Ibandronat Δισκίο x μήνα* Ενδοφλεβίως κάθε μήνες* Zoledronat Ενδοφλεβίως κάθε -6 μήνες* Ενδοφλεβίως x ετησίως Risedronat R+Ca/Vit.D Δισκίο x ημερησίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Clodronat Δισκίο x ημερησίως Ένδειξη Οστεοπόρωση Generika 7 mg βασική ουσία Fosavance 7 mg Generika mg Bonviva 5 mg Bonviva mg Ζometa 4 mg Aclasta 5 mg Bonviva 5 mg Bonviva mg Χρήση διφωσφωνικών για θεραπεία - πρόληψη οστεοπόρωσης Σε T-Scores - και πρόσθετοι κίνδυνοι: διφωσφονικά. Risedronat θεραπεία με Δισκίο x ημερησίως* R+Ca/Vit.D Σημαντικότερα δεδομένα Γενόσημη/εμπορική μελέτης σε θερ. με ονομασία αναστολείς αρωματάσης Generika 7 mg βασική ουσία Fosavance 7 mg μέτρηση οστικής πυκνότητας κάθε - χρόνια. Ενδοφλεβίως κάθε -6 μήνες* Zoledronat Σε T-Score < -: θεραπεία με διφωσφονικά. Ενδοφλεβίως x ετησίως Οστεοπόρωση Πρόληψη Actonel 5 mg Actonel 5 mg Actonel 5 mg Generika 8 mg Ζometa 4 mg Aclasta 5 Επιλογές mg αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Actonel 5 mg Actonel 5 mg Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Βαθμονομημένοι παράγοντες κινδύνου: Δισκίο x εβδομαδιαίως* Συστάσεις τρόπου ζωής. Πιθανοί παράγοντες κινδύνου: T-Score <,5 τυπική απόκλιση Χημειοθεραπεία Hλικία > 65 ετών Ακτινοθεραπεία Xαμηλό (< kg/m) Χαμηλό σωματικό βάρος T-Score -, Χωρίς πρόσθετους παράγοντες κινδύνου Κατάγματα λεκάνης στο οικογενειακό ιστορικό Αμφισβητούμενα κατάγματα σε ηλικία > 5 ετών στο προσωπικό ιστορικό Από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > 6 μήνες Αποχή από το κάπνισμα. Ασβέστιο και βιταμίνη D Καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) BMI > Έλεγχος των παραγόντων κινδύνου και του BMD ανά - χρόνια Θεραπεία με αναστολείς αρωματάσης Δύο πρόσθετοι κίνδυνοι οστεοπόρωσης T-Score <,5 SD ηλικία > 65 ετών χαμηλός BMI (> kg/m) κατάγματα λεκάνης σε ηλικία > 5 ετών στο οικογενειακό ιστορικό από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > από 6 μήνες καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) T-Score < -, Θεραπεία με διφωσφονικά συν ασβέστιο και βιταμίνη D Έλεγχος του ΒΜD κάθε χρόνια Ελάχιστη κατανάλωση καφεΐνης και οινοπνεύματος. Τακτική κίνηση στην ύπαιθρο. ΕΤΗ Page 8

30 Οδηγίες σε περίπτωση Χρήση διφωσφωνικών για θεραπεία απώλειας - πρόληψη οστεοπόρωσης οστ. πυκν. λόγω ΑΑ Βαθμονομημένοι παράγοντες κινδύνου: Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Πιθανοί παράγοντες κινδύνου: Οστεοπόρωση T-Score <,5 τυπική απόκλιση Χημειοθεραπεία Επαρκής Hλικία > 65λήψη ετών ασβεστίου και βιταμίνης D. Ακτινοθεραπεία Xαμηλό (< kg/m ) Αξιολόγηση κινδύνων, ενδεχόμενη μέτρηση Χαμηλό σωματικό βάρος της οστικής πυκνότητας κατά την αρχή της θεραπείας. Κατάγματα λεκάνης στο οικογενειακό ιστορικό Σε T-Scores κατάγματα - και κανένας πρόσθετος κίνδυνος: Αμφισβητούμενα σε ηλικία οστικής πυκνότητας > 5μέτρηση ετών στο προσωπικό ιστορικό κάθε - χρόνια. Από Σε στόματος λήψη κορτικοστεροειδών T-Score < -: θεραπεία με διφωσφονικά. > 6 μήνες Ένδειξη Χορήγηση Λήψη Alendronat A. + Vit. D Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Generika 7 mg βασική ουσία Fosavance 7 mg Etidonat Δισκία x ημερησίως Επί 4 ημέρες κάθε μήνες* Generika mg Ibandronat Δισκίο x μήνα* Ενδοφλεβίως κάθε μήνες* Bonviva 5 mg Bonviva mg Zoledronat Ενδοφλεβίως κάθε -6 μήνες* Ενδοφλεβίως x ετησίως Ζometa 4 mg Aclasta 5 mg Risedronat R+Ca/Vit.D Δισκίο x ημερησίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Actonel 5 mg Actonel 5 mg Actonel 5 mg Clodronat Δισκίο x ημερησίως Generika 8 mg Οστεοπόρωση Οστεοπόρωση Πρόληψη Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Παράγοντες κινδύνου οστεοπόρωσης Σε T-Scores - και πρόσθετοι κίνδυνοι: Καπνίστρια (επί με τουδιφωσφονικά. παρόντος ή παλιότερα) θεραπεία Σημαντικότερα δεδομένα Γενόσημη/εμπορική μελέτης σε θερ. με ονομασία αναστολείς αρωματάσης Τυποποιημένος συνδυασμός ουσιών Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Βαθμονομημένοι παράγοντες κινδύνου: Θεραπεία με αναστολείς αρωματάσης Συστάσεις τρόπου ζωής. Πιθανοί παράγοντες κινδύνου: T-Score <,5 τυπική απόκλιση Χημειοθεραπεία Hλικία > 65 ετών Ακτινοθεραπεία Xαμηλό (< kg/m) Χαμηλό σωματικό βάρος T-Score -, Χωρίς πρόσθετους παράγοντες κινδύνου Κατάγματα λεκάνης στο οικογενειακό ιστορικό Αμφισβητούμενα κατάγματα σε ηλικία > 5 ετών στο προσωπικό ιστορικό Από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > 6 μήνες Αποχή από το κάπνισμα. Ασβέστιο και βιταμίνη D Καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) BMI > Έλεγχος των παραγόντων κινδύνου και του BMD ανά - χρόνια Θεραπεία με αναστολείς αρωματάσης Δύο πρόσθετοι κίνδυνοι οστεοπόρωσης T-Score <,5 SD ηλικία > 65 ετών χαμηλός BMI (> kg/m) κατάγματα λεκάνης σε ηλικία > 5 ετών στο οικογενειακό ιστορικό από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > από 6 μήνες καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) T-Score < -, Θεραπεία με διφωσφονικά συν ασβέστιο και βιταμίνη D Έλεγχος του ΒΜD κάθε χρόνια Ελάχιστη κατανάλωση καφεΐνης και οινοπνεύματος. Τακτική κίνηση στην ύπαιθρο. ΕΤΗ Page 9

31 Οδηγίες σε για περίπτωση Επιλογές αγωγής την πρόληψη απώλειας της οστεοπόρωσης και θεραπεία οστ. πυκν. λόγω ΑΑ Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Οστεοπόρωση Επαρκής λήψη ασβεστίου και βιταμίνης D. Alendronat A. + Vit. D Etidonat T-Score -, Αξιολόγηση κινδύνων, ενδεχόμενη μέτρησηδύο πρόσθετοι Χωρίς πρόσθετους κίνδυνοι της οστικής πυκνότητας κατά την αρχή της θεραπείας. παράγοντες κινδύνου οστεοπόρωσης Ibandronat ΕΤΗ Δισκίο x εβδ.* Δισκίο x εβδ.* Δισκίο x ημερησίως Επί 4 ημέρες κάθε μήνες* Δισκίο x μην.* Ενδοφλεβίως κάθε μήνες* Ενδοφλεβίως κάθε -6 μην.* Ενδοφλεβίως x ετησίως Δισκίο x ημερ.* Δισκίο x εβδ.* Δισκίο x εβδ.* Δισκίο x ημερησίως Generika 7mg βασική ουσία Fosavance 7mg Generika mg Bonviva 5mg Bonviva mg Ζometa 4mg Aclasta 5mg Actonel 5mg Actonel 5mg Actonel 5mg Generika 8mg T-Score < -, Zoledronat Risedronat R+Ca/Vit.D Clodronat Σε T-Scores - και κανένας πρόσθετος κίνδυνος: T-Score <,5 SD μέτρηση οστικής πυκνότητας κάθε - χρόνια. ηλικία > 65 ετών Σε T-Score < -: θεραπεία με διφωσφονικά.χαμηλός BMI (> kg/m) Ασβέστιο και Σε T-Scores - και πρόσθετοι κίνδυνοι: κατάγματα λεκάνης σε βιταμίνημε D διφωσφονικά. θεραπεία ηλικία > 5 ετών στο οικογενειακό ιστορικό Συστάσεις τρόπου ζωής. από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > Αποχή από το κάπνισμα. από 6 μήνες Έλεγχος των παραγόντων καπνίστρια (επί του BMI > κινδύνου και του BMD παρόντος ή παλιότερα) Ελάχιστη κατανάλωση καφεΐνης και οινοπνεύματος. ανά - χρόνια Τακτική κίνηση στην ύπαιθρο. Σημαντικότερα δεδομένα μελέτης σε Γενόσημη/εμπορική Οστεοπόρωση θερ. με αναστολείς ονομασία Οστεοπόρωση Πρόληψη αρωματάσης Ένδειξη Τυποποιημένος Χορήγηση συνδυασμός Λήψη ουσιών Θεραπεία με διφωσφονικά συν ασβέστιο και βιταμίνη D Παράγοντες κινδύνου οστεοπόρωσης Βαθμονομημένοι παράγοντες κινδύνου: Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Πιθανοί παράγοντες κινδύνου: T-Score <,5 τυπική απόκλιση Χημειοθεραπεία Hλικία > 65 ετών Ακτινοθεραπεία Xαμηλό (< kg/m) Χαμηλό σωματικό βάρος T-Score -, Χωρίς πρόσθετους παράγοντες κινδύνου Κατάγματα λεκάνης στο οικογενειακό ιστορικό Αμφισβητούμενα κατάγματα σε ηλικία > 5 ετών στο προσωπικό ιστορικό Από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > 6 μήνες Ασβέστιο και βιταμίνη D Καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) Έλεγχος των παραγόντων κινδύνου και του BMD ανά - χρόνια Θεραπεία με αναστολείς αρωματάσης Έλεγχος του ΒΜD κάθε χρόνια Δύο πρόσθετοι κίνδυνοι οστεοπόρωσης T-Score <,5 SD ηλικία > 65 ετών χαμηλός BMI (> kg/m) κατάγματα λεκάνης σε ηλικία > 5 ετών στο οικογενειακό ιστορικό από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > από 6 μήνες καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) T-Score < -, Θεραπεία με διφωσφονικά συν ασβέστιο και βιταμίνη D Έλεγχος του ΒΜD κάθε χρόνια Page

32 Οδηγίες σε περίπτωση απώλειας οστ. πυκν. λόγω ΑΑ Οστεοπόρωση Επαρκής λήψη ασβεστίου και βιταμίνης D. Αξιολόγηση κινδύνων, ενδεχόμενη μέτρηση της οστικής πυκνότητας κατά την αρχή της θεραπείας. Σε T-Scores - και κανένας πρόσθετος κίνδυνος: μέτρηση οστικής πυκνότητας κάθε - χρόνια. Σε T-Score < -: θεραπεία με διφωσφονικά. Σε T-Scores - και πρόσθετοι κίνδυνοι: θεραπεία με διφωσφονικά. Χρήση διφωσφωνικών για θεραπεία - πρόληψη οστεοπόρωσης Βαθμονομημένοι παράγοντες κινδύνου: Επεισόδια καταγμάτων κατά τη διάρκεια της μελέτης στον πληθυσμό ασφαλείας Τυποποιημένος συνδυασμός ουσιών Alendronat A. + Vit. D Etidonat Ibandronat Zoledronat Risedronat R+Ca/Vit.D Χορήγηση Λήψη Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκία x ημερησίως Επί 4 ημέρες κάθε μήνες* Δισκίο x μήνα* Ενδοφλεβίως κάθε μήνες* Ενδοφλεβίως κάθε -6 μήνες* Ενδοφλεβίως x ετησίως Δισκίο x ημερησίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Δισκίο x εβδομαδιαίως* Πιθανοί παράγοντες κινδύνου: Ένδειξη Οστεοπόρωση Οστεοπόρωση Πρόληψη Σημαντικότερα δεδομένα μελέτης σε θερ. με αναστολείς αρωματάσης Γενόσημη/εμπορική ονομασία Generika 7 mg βασική ουσία Fosavance 7 mg Generika mg Bonviva 5 mg Bonviva mg Ζometa 4 mg Aclasta 5 mg Actonel 5 mg Actonel 5 mg Actonel 5 mg Clodronat Δισκίο x ημερησίως Generika 8 mg Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Επιλογές αγωγής για την πρόληψη της οστεοπόρωσης και θεραπεία Συστάσεις τρόπου ζωής. AA= αναστολέας αρωματάσης Αποχή από το κάπνισμα.. Hadji BMI P et > al., Ann Oncol 9: 47-46, 8 T-Score <,5 τυπική απόκλιση Hλικία > 65 ετών Xαμηλό (< kg/m ) Κατάγματα λεκάνης στο οικογενειακό ιστορικό Αμφισβητούμενα κατάγματα σε ηλικία > 5 ετών στο προσωπικό ιστορικό Από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > 6 μήνες Καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) Θεραπεία με αναστολείς αρωματάσης Χημειοθεραπεία Ακτινοθεραπεία Χαμηλό σωματικό βάρος T-Score -, Χωρίς πρόσθετους παράγοντες κινδύνου Ασβέστιο και βιταμίνη D Έλεγχος των παραγόντων κινδύνου και του BMD ανά - χρόνια Δύο πρόσθετοι κίνδυνοι οστεοπόρωσης T-Score <,5 SD ηλικία > 65 ετών χαμηλός BMI (> kg/m) κατάγματα λεκάνης σε ηλικία > 5 ετών στο οικογενειακό ιστορικό από στόματος λήψη κορτικοστεροειδών > από 6 μήνες καπνίστρια (επί του παρόντος ή παλιότερα) T-Score < -, Θεραπεία με διφωσφονικά συν ασβέστιο και βιταμίνη D Έλεγχος του ΒΜD κάθε χρόνια Ελάχιστη κατανάλωση καφεΐνης και οινοπνεύματος. Τακτική κίνηση στην ύπαιθρο. ΕΤΗ Page

Ασφάλεια ATAC 10 χρόνια

Ασφάλεια ATAC 10 χρόνια Ασφάλεια 1 χρόνια Η Anastrozole είναι γενικά καλά ανεκτή μακροπρόθεσμα: Κίνδυνος καταγμάτων Καμία αύξηση καταγμάτων δεν παρατηρήθηκε με την ολοκλήρωση της ενεργού θεραπείας. Ασφάλεια Δεν διαπιστώθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence

Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence Εντός των πρώτων 2 ετών μετά το χειρουργείο ο κίνδυνος υποτροπής είναι μεγαλύτερος. Μελέτη ABCSG 8: Σχεδιασμός 12% επί του συνόλου των ασθενών της μελέτης ABCSG

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

<<Διαγνωστικά Προβλήματα και θεραπευτική προσέγγιση>> Σφυρόερα Κατερίνα Ρευματολόγος

<<Διαγνωστικά Προβλήματα και θεραπευτική προσέγγιση>> Σφυρόερα Κατερίνα Ρευματολόγος Σφυρόερα Κατερίνα Ρευματολόγος Η οστεοπόρωση στον άνδρα συνήθως εμφανίζεται με κατάγματα ΕΝΩ στη γυναίκα διαγιγνώσκεται με την εξέταση ρουτίνας της

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη στήλης: Έλενα Λινάρδου 1, MD, PhD

Υπεύθυνη στήλης: Έλενα Λινάρδου 1, MD, PhD 256 βημα Kλινικησ Oγκολογιασ Τόμος 6, Τεύχος 4, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2007 ΒΗΜΑΤΙΣΜΟΙ Υπεύθυνη στήλης: Έλενα Λινάρδου 1, MD, PhD Νέα μελών της ΕΟΠΕ ESMO Conference Lugano (ECLU) To καλοκαιρινό εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία; Γράφει: Χρήστος Μαρκόπουλος, Αν. Καθηγητής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Διευθυντής Κλινικής Μαστού Ιατρικού Κέντρου Αθηνών, Πρόεδρος Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού 1) Τι είναι η Ορμονοθεραπεία;

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Ø Κατάγµατα χαµηλής

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για τον mcrpc Εφαρμογή στην καθημερινή κλινική πρακτική

Κατευθυντήριες οδηγίες για τον mcrpc Εφαρμογή στην καθημερινή κλινική πρακτική Κατευθυντήριες οδηγίες για τον mcrpc Εφαρμογή στην καθημερινή κλινική πρακτική Κων/νος Χατζημουρατίδης Αναπληρωτής Καθηγητής Ουρολογίας Β Ουρολογική Κλινική ΑΠΘ Δήλωση συμφερόντων Είδος Μισθός Ερευνητικά

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση Βιβλιογραφική ενημέρωση

Οστεοπόρωση Βιβλιογραφική ενημέρωση 7Ο ΚΡΗΤΟ-ΚΥΠΡΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ H ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΣΗΜΕΡΑ Οστεοπόρωση Βιβλιογραφική ενημέρωση Αργυρώ Ρέπα Ρευματολόγος ΠΑΓΝΗ Λάρνακα 24/10/2015 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΝΕΤ. NET ΛΕΠΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ. Ιωσήφ Σγουρός Παθολόγος- Ογκολόγος Επιμελητής Α ΓΟΝΚ «Οι Άγιοι Ανάργυροι»

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΝΕΤ. NET ΛΕΠΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ. Ιωσήφ Σγουρός Παθολόγος- Ογκολόγος Επιμελητής Α ΓΟΝΚ «Οι Άγιοι Ανάργυροι» ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΝΕΤ. NET ΛΕΠΤΟΥ ΕΝΤΕΡΟΥ Ιωσήφ Σγουρός Παθολόγος- Ογκολόγος Επιμελητής Α ΓΟΝΚ «Οι Άγιοι Ανάργυροι» ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΣΘΕΝΟΥΣ Νοέμβριος 2012 Άντρας 54 ετών Αιτία προσέλευσης στο

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Κλινικής Γ.Ν.Ν.Γ.Παπανικολάου Καρκίνος Πνεύμονα Πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο στις ΗΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις. Παρουσίαση Περιστατικών. Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ.

Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις. Παρουσίαση Περιστατικών. Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ. Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις Παρουσίαση Περιστατικών Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ. Αεροπορίας Περιστατικό 1 Άρρεν ασθενής 41 ετών προσήλθε στο Ενδοκρινολογικό

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι οστεοπόρωση;

Τι είναι οστεοπόρωση; Τι είναι οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι χρόνια πάθηση του μεταβολισμού των οστών, κατά την οποία παρατηρείται σταδιακή μείωση της πυκνότητας και της ποιότητάς τους, ώστε αυτά με την πάροδο του χρόνου

Διαβάστε περισσότερα

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Σημείωση: Οι εν λόγω τροποποιήσεις της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στατίνες και σακχαρώδης διαβήτης Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Σακχαρώδης διαβήτης και καρδιαγγειακός κίνδυνος Μετα-ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση µετά από µεταµόσχευση

Οστεοπόρωση µετά από µεταµόσχευση Οστεοπόρωση µετά από µεταµόσχευση ΜΠΑΤΑΚΟΙΑΣ Β.-ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ΕΝ ΟΚΡΙΝΟΛΟΓΟΙ ΜΠΑΤΑΚΟΙΑΣ Β. ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ενδοκρινολόγοι ΠΑΘΟΓΕΝΕΣΗ ΝΕΦΡΙΚΗΣ ΟΣΤΕΟ ΥΣΤΡΟΦΙΑΣ κατακράτηση φωσφόρου δευτεροπαθής υπερπαραθυρεοειδισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Πρωτοπαθή Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση Οστεοπόρωση των ηλικιωμένων ή γεροντική οστεοπόρωση Δευτεροπαθή ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τι είναι η οστεοπόρωση; Η οστεοπόρωση είναι η συχνότερη πάθηση των οστών και χαρακτηρίζεται, πρώτον, από χαμηλή οστική μάζα ή, πιο απλά, από λιγότερη ποσότητα οστού και δεύτερον, από διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Κουτρούµπα Ι, Χαϊδόπουλος Δ, Θωµάκος Ν, Σωτηροπούλου Μ, Καθοπούλης Ν, Βλάχος

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στατίνες στην πρωτογενή πρόληψη Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Πρόληψη καρδιαγγειακών νοσημάτων Πρωτογενής πρόληψη : το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

6ο Συνέδριο Ε.Ε.Φα.Μ. 13-15/2/08 Αθήνα

6ο Συνέδριο Ε.Ε.Φα.Μ. 13-15/2/08 Αθήνα 6ο Συνέδριο Ε.Ε.Φα.Μ. 13-15/2/08 Αθήνα Αριστεία Φαρμακευτικού Marketing Συμμετοχή: GlaxoSmithKline / Roche Hellas Προϊόν: Bonviva Κατηγορία: Φαρμακευτικό προϊόν ευρείας συνταγογραφίας 1 Bonviva το προφίλ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού;

ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού; ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού; Anne-Marie Μητέρα Επιστήμονας Ιατρικής από την Ιρλανδία και ασθενής με καρκίνο μαστού που έκανε το Oncotype DX Ένας εκπαιδευτικός οδηγός που δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Σοφία Τούσα, Ειδικευόµενη Γενικής Ιατρικής στο Γενικό Νοσοκοµείο Έδεσσας, MSc, υποψήφια διδάκτωρ

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος

Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος Νικόλαος Μπουντουβής Ενδοκρινολόγος Εργαστήριο Έρευνας Παθήσεων Μυοσκελετικού Συστήματος Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα 2012 2013 Νοσοκομείο ΚΑΤ, 17 Ιανουαρίου 2013 Παραθυρεοειδείς αδένες 1880 Ο Σουηδός φοιτητής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ;

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Ποια είναι τα αίτια που προκαλούν την οστεοπόρωση ; ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Ο σ τ ε ο π ό ρ ω σ η καλείται η ελάττωση της οστικής μάζας, χωρίς όμως να έχουμε διαταραχή της χημικής σύστασης του οστού. Η φυσιολογική αποδόμηση του οστού δεν ακολουθείται από αντίστοιχη

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις θεραπευτικής αγωγής και επιλογές σε ασθενή με χρόνια θεραπεία σε στεροειδή

Ενδείξεις θεραπευτικής αγωγής και επιλογές σε ασθενή με χρόνια θεραπεία σε στεροειδή Ενδείξεις θεραπευτικής αγωγής και επιλογές σε ασθενή με χρόνια θεραπεία σε στεροειδή Δρ Χριστάκης Χριστοδούλου BMedSci, BMBS, MRCP, MSc, CCT Ρευματολόγος Παθολόγος Μ Απρίλη2014 80 ετών γυναίκα Πόνους σε

Διαβάστε περισσότερα

2014 Ξενοδοχείο. Επιστημονική Εκδήλωση ΕΛ.Ι.ΟΣ Νοεμβρίου. Η θέση των αναβολικών φαρμάκων στη θεραπεία της οστεοπόρωσης XENIA PALACE

2014 Ξενοδοχείο. Επιστημονική Εκδήλωση ΕΛ.Ι.ΟΣ Νοεμβρίου. Η θέση των αναβολικών φαρμάκων στη θεραπεία της οστεοπόρωσης XENIA PALACE Επιστημονική Εκδήλωση ΕΛ.Ι.ΟΣ. Εκπαιδευτικές Μονάδες 10 Η θέση των αναβολικών φαρμάκων στη θεραπεία της οστεοπόρωσης 14-16 Νοεμβρίου 2014 Ξενοδοχείο XENIA PALACE Πορταριά - Πηλίου w w w. h e l i o s t.

Διαβάστε περισσότερα

Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό. Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών

Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό. Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών Οστεοπόρωση Τα οστα αποτελούνται από το φλοιό και σπογγώδες οστό Μεταξύ των δοκίδων του σπογγώδους οστού υπάρχει ο μυελός των οστών Φυσιολογικό οστό Οστεπορωτικό Οστεοπόρωση - Ορισμός Αύξηση του χώρου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194

ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 Τ.Ε.Ι. ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π. ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ-Ι ΡΥΜΑΤΑ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ : Κυπαρίση Γεωργία ΘΕΜΑ: ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Τσολάκης Κωνσταντίνος Φοιτητής νοσηλευτικής ΑΜ. ΝΣ. 7194 ΛΑΡΙΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ρύθμιση της γλυκόζης αίματος ή επίτευξη πολλαπλών θεραπευτικών στόχων?

Ρύθμιση της γλυκόζης αίματος ή επίτευξη πολλαπλών θεραπευτικών στόχων? Ρύθμιση της γλυκόζης αίματος ή επίτευξη πολλαπλών θεραπευτικών στόχων? Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Τμήμα Ιατρικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Α Προπαιδευτική Παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Μέτρα σχέσης Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Στο τέλος...(learning outcomes) Να γνωρίζετε τα κυριότερα μέτρα σχέσης που χρησιμοποιούνται για μετρήσουμε μια συσχέτηση μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη (Treatment Planning): σύγκριση απεικόνισης μεταξύ Αξονικής και

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης

Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης 11 Παράρτημα III Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης Σημείωση: Η ΠΧΠ, επισήμανση και φύλλο οδηγιών χρήσης είναι η ισχύουσα έκδοση τη στιγμή της χορήγησης της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΜΑΣΤΟΥ: ΟΙ 1000 ΠΡΩΤΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΚΟΥ Γ MD, ΚΑΠΙΡΗΣ Σ MD, ΚΟΛΟΒΕΛΩΝΗΣ Γ MD, ΜΑΛΛΙΔΗΣ Ε MD,

ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΜΑΣΤΟΥ: ΟΙ 1000 ΠΡΩΤΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΚΟΥ Γ MD, ΚΑΠΙΡΗΣ Σ MD, ΚΟΛΟΒΕΛΩΝΗΣ Γ MD, ΜΑΛΛΙΔΗΣ Ε MD, Γ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΤΟΥ ΓΝΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ Εισαγωγή Ο καρκίνος του μαστού είναι ο συχνότερος καρκίνος των γυναικών στον Δυτικό κόσμο. Από την έναρξη λειτουργίας του Ιατρείου Παθήσεων Μαστού (του Γ Χειρουργικού

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος, της επισήμανσης και του φύλλου οδηγιών χρήσης που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιότητα και αναγκαιότητα των νεότερων θεραπειών στην οστεοπόρωση

Αιτιότητα και αναγκαιότητα των νεότερων θεραπειών στην οστεοπόρωση Αιτιότητα και αναγκαιότητα των νεότερων θεραπειών στην οστεοπόρωση ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ Παναγιώτης Τρόντζας ΓΝΑ ΠΟΛΥΚΛΙΝΙΚΗ-ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ, ΑΘΗΝΑ DEBATE στην οστεοπόρωση Η οστική ανακατασκευή (bone turnover) H ί π

Διαβάστε περισσότερα

1993: συστηματικό νόσημα του σκελετού που χαρακτηρίζεται από χαμηλή οστική μάζα και επιδείνωση της μικροαρχιτεκτονικής οστικής δομής, με συνέπεια την

1993: συστηματικό νόσημα του σκελετού που χαρακτηρίζεται από χαμηλή οστική μάζα και επιδείνωση της μικροαρχιτεκτονικής οστικής δομής, με συνέπεια την 1993: συστηματικό νόσημα του σκελετού που χαρακτηρίζεται από χαμηλή οστική μάζα και επιδείνωση της μικροαρχιτεκτονικής οστικής δομής, με συνέπεια την αυξημένη ευθραυστότητα των οστών και την πρόκληση αναίτιων

Διαβάστε περισσότερα

MID-RANGE EJECTION FRACTION. Αικατερίνη Αυγεροπούλου Διευθύντρια Ε.Σ.Υ Καρδιολογικό Τμήμα, Γ.Ν.Α Ιπποκράτειο

MID-RANGE EJECTION FRACTION. Αικατερίνη Αυγεροπούλου Διευθύντρια Ε.Σ.Υ Καρδιολογικό Τμήμα, Γ.Ν.Α Ιπποκράτειο MID-RANGE EJECTION FRACTION Αικατερίνη Αυγεροπούλου Διευθύντρια Ε.Σ.Υ Καρδιολογικό Τμήμα, Γ.Ν.Α Ιπποκράτειο ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις πρόσφατες οδηγίες της ESC διατυπώθηκε η άποψη ότι η διαφοροποίηση του κλάσματος

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση: Μια επιδημία που μας αφορά όλους - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Δευτέρα, 29 Αύγουστος :22

Οστεοπόρωση: Μια επιδημία που μας αφορά όλους - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Δευτέρα, 29 Αύγουστος :22 Γράφει: Κωνσταντίνος Δρετάκης, Ορθοπεδικός Χειρουργός, Διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Κρήτης, Διευθυντής του Τμήματος Οστεοπόρωσης στο Νοσοκομείο Metropolitan Αφορά τις γυναίκες, αλλά και τους άνδρες, οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Σημείωση: Αυτή η Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος, η επισήμανση

Διαβάστε περισσότερα

Ζώντας με την εμμηνόπαυση

Ζώντας με την εμμηνόπαυση Ζώντας με την εμμηνόπαυση Dr. Παναγιώτης Παπαλάμπρος MD, DFFP, BMS, BSCCP, CCST Μαιευτήρας - Χειρουργός Γυναικολόγος Εξειδικευμένος Λαπαροσκόπος Κολποσκόπος & Ειδικός στην Εμμηνόπαυση Εισαγωγή Κάνει ζέστη

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα I Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων αδειών κυκλοφορίας

Παράρτημα I Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων αδειών κυκλοφορίας Παράρτημα I Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων αδειών κυκλοφορίας Επιστημονικά πορίσματα Λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση αξιολόγησης της PRAC σχετικά με την PSUR για το ζολεδρονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΑΣΤΟΥ ΚΑΙ ΟΣΤΙΚΕΣ ΒΛΑΒΕΣ

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΑΣΤΟΥ ΚΑΙ ΟΣΤΙΚΕΣ ΒΛΑΒΕΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΑΣΤΟΥ ΚΑΙ ΟΣΤΙΚΕΣ ΒΛΑΒΕΣ Κατερίνα Ματσούκα Ρευματολόγος 5o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΕΠΕΜΥ - ΡΟΔΟΣ 27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2013 - Σύγκρουση συμφερόντων Conflict of interest Κανένα για αυτήν την παρουσίαση

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού

Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων. Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Κλινικές επιλογές σε μεταλλάξεις των BRCA 1/2 γονιδίων Ιωάννης Θ. Νατσιόπουλος Χειρουργός Μαστού Η ανίχνευση BRCA μετάλλαξης δεν αποτελεί διάγνωση νόσου αλλά γενετική πληροφορία και εκτίμηση κινδύνου Ενδείξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΝΝΑ ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΤΑΛΑΚΗ

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΝΝΑ ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΤΑΛΑΚΗ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΝΝΑ ΜΑΡΙΑ ΠΑΝΤΑΛΑΚΗ ΕΤΟΣ 2010 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η οστεοπόρωση από την πλευρά της συμπτωματολογίας, είναι συνήθως, ένα σιωπηλό νόσημα, ιδίως στα αρχικά

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης Συντονιστής Διευθυντής. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης Συντονιστής Διευθυντής. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα «Μελέτη TECOS» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 Ηλίας Ν. Μυγδάλης Συντονιστής Διευθυντής Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα 30 ο Επετειακό Πανελλήνιο Συνέδριο ΔΕΒΕ Παρασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Εισαγωγή Η διάγνωση καρκίνου του μαστού αποτελεί ιδιαίτερα τραυματικό γεγονός 1,2 Στην τελευταία έκδοση του Diagnostic and Statistical

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας Ι. "Επιδημιολογικά Σφάλματα"

Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας Ι. Επιδημιολογικά Σφάλματα Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας Ι "Επιδημιολογικά Σφάλματα" Άσκηση Ένας μεγάλος αριθμός γυναικών έχουν χρησιμοποιήσει μετεμμηνοπαυσιακή ορμονική θεραπεία (ΗRΤ), και πολλές θα συνεχίσουν τη χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών

Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών Γράφει: Έλλη Παπαδόδημα, Ενδοκρινολόγος, Διευθύντρια Κέντρου Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού, Ευρωκλινική Αθηνών Ο πρωτοπαθής υπερπαραθυρεοειδισμός είναι μια «αθόρυβη», «σιωπηρή» και παραγνωρισμένη

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Νίκος Δ. Χαΐνης, Πνευμονολόγος

Γράφει: Νίκος Δ. Χαΐνης, Πνευμονολόγος Γράφει: Νίκος Δ. Χαΐνης, Πνευμονολόγος Η πλέον διαδεδομένη κατάχρηση ουσίας που γίνεται παγκοσμίως είναι η νικοτίνη. Σύμφωνα με στοιχεία της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας, 1,1 δισεκατομμύρια άτομα σε όλο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

ακτινοθεραπεία & καρκίνος παγκρέατος παρόν & μέλλον Ιωάννης Γεωργακόπουλος Ακτινοθεραπευτής Ογκολόγος

ακτινοθεραπεία & καρκίνος παγκρέατος παρόν & μέλλον Ιωάννης Γεωργακόπουλος Ακτινοθεραπευτής Ογκολόγος ακτινοθεραπεία & καρκίνος παγκρέατος παρόν & μέλλον Ιωάννης Γεωργακόπουλος Ακτινοθεραπευτής Ογκολόγος δήλωση συμφερόντων δηλώνω ότι δεν έχω (προσωπικά ή ως μέλος εργασιακής/ερευνητικής ομάδας) ή μέλος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Arimidex 1 mg επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο δισκία 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε επικαλυμμένο με λεπτό υμένιο δισκίο

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη αντιμετώπιση οστεοπόρωσης

Σύγχρονη αντιμετώπιση οστεοπόρωσης Σύγχρονη αντιμετώπιση οστεοπόρωσης Δημήτριος Α. Βασιλόπουλος B Παθολογική Κλινική και Ομώνυμο Εργαστήριο Ιατρική Σχολή Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Ιπποκράτειο ΓΝΑ Courtoisie Dr. A.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΟΥ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΟΥ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΟΥ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Αναμονή και προσεκτική παρακολούθηση Α. Ζαρκαδούλιας Επικουρικός Επιμελητής Β Ουρολογική Κλινική Γ.Ν. Καβάλας J. Ferlay et al. European Journal of Cancer 2013;149:1374

Διαβάστε περισσότερα

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής.

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ : ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΤΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ! Εισαγωγή : Τα οστά είναι το σπίτι για να μείνουμε, είναι η στέγη που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Μωυσίδης Κυριάκος Λέκτορας Ουρoλογίας Β ουρολογική κλινική του Α.Π.Θ. Διευθυντής Καθηγητής Ε. Ιωαννίδης Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Καρκίνος του προστάτη Yπάρχει κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Edinburgh dataset; unsupervised hierarchical

Edinburgh dataset; unsupervised hierarchical Κατά τον έλεγχο με βιοψία δια βελόνης (FNB) θυρεοειδούς διαπιστώθηκε διήθηση θυρεοειδικού ιστού από υψηλής κακοήθειας ορώδες καρκίνωμα ωοθηκών. Όλοι οι δείκτες θυρεοειδικής διαφοροποίησης (TTF-1, CK 19,

Διαβάστε περισσότερα

Β Π Μ Hρεμία. Αναστροφή. Οστεόλυση. Οστεοπαραγωγή

Β Π Μ Hρεμία. Αναστροφή. Οστεόλυση. Οστεοπαραγωγή Β Π Μ Hρεμία Αναστροφή Οστεόλυση Οστεοπαραγωγή Β Π Μ Hρεμία Αναστροφή Αύξηση αριθμού οστεοκλαστών Αύξηση Μείωση διάρκειας του δράσης χρόνου για τους ασβεστοποίηση του οστού Αύξηση ενεργοποιημένων μονάδων

Διαβάστε περισσότερα

Είναι όλα τα φάρμακα ίδια για την αντιμετώπιση των οστικών μεταστάσεων;

Είναι όλα τα φάρμακα ίδια για την αντιμετώπιση των οστικών μεταστάσεων; Είναι όλα τα φάρμακα ίδια για την αντιμετώπιση των οστικών μεταστάσεων; Κων/νος Χατζημουρατίδης Επίκουρος Καθηγητής Ουρολογίας Β Ουρολογική Κλινική ΑΠΘ Δήλωση Συμφερόντων Ερευνητικά πρωτόκολλα: Amgen,

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία

Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Σελίδα 1 από 5 Οστεοπόρωση: από τη διάγνωση στη θεραπεία Γερμανός Ιερονυμάκης 1, Γιώργος Μίλεσης MSc 2 1 Τεχνολόγος ακτινολόγος, 2 Κλινικός Διαιτολόγος, MSc Εφαρμοσμένης Κλινικής Διατροφής Ένα από τα προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙ. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας

Παράρτημα ΙΙ. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας 12 Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας Η Συντονιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Ca P και οστικές μεταστάσεις

Ca P και οστικές μεταστάσεις Ca P και οστικές μεταστάσεις Κιτσοπούλου Σοφία Παπαθεοδώρου Μαρία Β Ουρολογική Κλινική ΑΠΘ Γ. Ν. Παπαγεωργίου Ο καρκίνος του προστάτη προσβάλλει τα οστά Επίπεδα PSA / φορτίο όγκου Αρχική διάγνωση και θεραπεία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ Εκπόνηση: Δρ. Αναστάσιος Παππάς

ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ Εκπόνηση: Δρ. Αναστάσιος Παππάς ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΝΕΦΡΟΥ Εκπόνηση: Δρ. Αναστάσιος Παππάς Νοσοκομείο. ερευνητής. Ημερομηνία συνέντευξης: α/α: Ονοματεπώνυμο ασθενούς:.φύλο: Ύψος: cm. Βάρος: Kgr. Μέγιστο βάρος:. Διάρκεια..

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων

Χρόνιες Ασθένειες. Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Το όρια κάλυψης για την θεραπεία χρόνιων παθήσεων Χρόνιες Ασθένειες Όπως συμβαίνει με κάθε ετησίως ανανεούμενο ασφαλιστήριο συμβόλαιο, έτσι και το ασφαλιστήριο υγείας είναι σχεδιασμένο

Διαβάστε περισσότερα

εξουδετερώσει πλήρως;

εξουδετερώσει πλήρως; Καρδιαγγειακός Κίνδυνος από την Υπέρταση Τον έχετε εξουδετερώσει πλήρως; «Aυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν

Διαβάστε περισσότερα

Κανένα για αυτήν την παρουσίαση. Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini,

Κανένα για αυτήν την παρουσίαση. Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini, Κανένα για αυτήν την παρουσίαση Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini, 2 Κυκλοσπορίνη-θεραπευτικές ενδείξεις 3 Θεραπεία σοβαρών μορφών

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ.

Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ. Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ. Τούσουλης* *A Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική, Ιπποκράτειο Γενικό

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ CUSHING

ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ CUSHING ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ CUSHING ΑΝΑΓΝΩΣΤΗΣ Π. Ενδοκρινολόγος ΟΡΙΣΜΟΣ Ορίζεται η κατάσταση διαταραγμένης λειτουργίας του άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης-επινεφριδίων (HPA) με απουσία κλασικών συμπτωμάτων ή σημείων

Διαβάστε περισσότερα

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό»

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Κυρία Α.Ν, 74 ετών, νοικοκυρά Πολυουρία, πολυδιψία και απώλεια βάρους

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος, της επισήμανσης και του φύλλου οδηγιών χρήσης που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΜΕΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΜΕΛΑΝΩΜΑ Ι. Μούντζιος 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Το κακόηθες μελάνωμα είναι ο τρίτος σε συχνότητα συμπαγής

Διαβάστε περισσότερα

Η γενόσημη κλοπιδογρέλη στην δευτερογενή πρόληψη ισχαιμικών αγγειακών συμβαμάτων. Ελληνική πολυκεντρική κλινική μελέτη.

Η γενόσημη κλοπιδογρέλη στην δευτερογενή πρόληψη ισχαιμικών αγγειακών συμβαμάτων. Ελληνική πολυκεντρική κλινική μελέτη. Η γενόσημη κλοπιδογρέλη στην δευτερογενή πρόληψη ισχαιμικών αγγειακών συμβαμάτων. Ελληνική πολυκεντρική κλινική μελέτη. Ι.Σκιαδάς 1, Ε. Χατζησταματίου 1, Δ. Κωνσταντινίδης 1, Α. Κασιακόγιας 1, Χ. Στεφανάδης

Διαβάστε περισσότερα

Eίναι τελικά ο διαβήτης ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου; Η αλήθεια για τον πραγματικό καρδιαγγειακό κίνδυνο στον ΣΔ τύπου 2

Eίναι τελικά ο διαβήτης ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου; Η αλήθεια για τον πραγματικό καρδιαγγειακό κίνδυνο στον ΣΔ τύπου 2 Eίναι τελικά ο διαβήτης ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου; Η αλήθεια για τον πραγματικό καρδιαγγειακό κίνδυνο στον ΣΔ τύπου 2 Σ. Θ. Λιάτης Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό»

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Νεοεπικουρική ΧΜΘ στο μυοδιηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστεως

Νεοεπικουρική ΧΜΘ στο μυοδιηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστεως Νεοεπικουρική ΧΜΘ στο μυοδιηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστεως Ε. Ι. Λιανός Επιμελητής Β Ογκολογικού - Παθολογικού Τμήματος ΕΑΝΠ «ΜΕΤΑΞΑ» Ουροθηλιακός Καρκίνος 75-85% 10-15% επιφανειακός καρκίνος pta,

Διαβάστε περισσότερα

σύγκριση με το NCCN Νέες κατευθυντήριες οδηγίες της ENETS: αλλαγές από το 2015 και

σύγκριση με το NCCN Νέες κατευθυντήριες οδηγίες της ENETS: αλλαγές από το 2015 και Νέες κατευθυντήριες οδηγίες της ENETS: αλλαγές από το 2015 και σύγκριση με το NCCN ΝΕΤ MASTERCLASS 2016 Γεώργιος Μπούτζιος Επιμελητής Β Κλινική Παθολογικής Φυσιολογίας ΓΝΑ ΛΑΙΚΟ Disclosure There is no

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ Αυτές οι μεταβολές στη ΠΧΠ και το φύλλο οδηγιών χρήσης θα είναι εν ισχύ κατά την έκδοση της Κοινοτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τι είναι οστεοπόρωση; 11/6/2015. Οι κυριότερες λειτουργίες των οστών

ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. Τι είναι οστεοπόρωση; 11/6/2015. Οι κυριότερες λειτουργίες των οστών ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ Οι κυριότερες λειτουργίες των οστών Παροχή μηχανικής στήριξης Προστασία των ευαίσθητων ανατομικών δομών Μεταβολική αποθήκη για τα μεταλλικά άλατα Συμμετοχή στη ρύθμιση της ομοιόστασης Ca και

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118

Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118 Άσκηση σε Κλινικούς Πληθυσμούς ΜΚ1118 Διάλεξη 6: Οστεοπόρωση, οστεοπενία και Άσκηση Υπεύθυνος Μαθήματος: ΑΘ. ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, PhD Διδάσκοντες: Α. Καλτσάτου,PhD 2016-2017 Διάλεξη6 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΣΎΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Ελένη Αθανασιάδου, Κωνσταντίνος Παλέτας, Μαρία Σαρηγιάννη, Πασχάλης Πάσχος, Ελένη Μπεκιάρη, Απόστολος Τσάπας Β Παθολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική αντιμετώπιση Καρκίνου Μαστού. Ξενοφών Ξενάκης MD PhD Χειρουργός Μαστού Ειδικός Μαστολόγος Επιστημονικός Συνεργάτης ΙΑΣΩ General Hospital

Χειρουργική αντιμετώπιση Καρκίνου Μαστού. Ξενοφών Ξενάκης MD PhD Χειρουργός Μαστού Ειδικός Μαστολόγος Επιστημονικός Συνεργάτης ΙΑΣΩ General Hospital Χειρουργική αντιμετώπιση Καρκίνου Μαστού Ξενοφών Ξενάκης MD PhD Χειρουργός Μαστού Ειδικός Μαστολόγος Επιστημονικός Συνεργάτης ΙΑΣΩ General Hospital Καρκίνος Μαστού Ο καρκίνος Πολυπαραγοντική Νόσος Δυτικός

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους του Φύλλου οδηγιών χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους του Φύλλου οδηγιών χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους του Φύλλου οδηγιών χρήσης Σημείωση: Οι παρούσες πληροφορίες προϊόντος αποτελούν την έκβαση της διαδικασίας παραπομπής με την οποία σχετίζεται η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Πρώιµη έναρξη βιολογικής θεραπείας στις σπονδυλαρθρίτιδες. Γιάννης Ελ. Πάκας Ρευµατολόγος

Πρώιµη έναρξη βιολογικής θεραπείας στις σπονδυλαρθρίτιδες. Γιάννης Ελ. Πάκας Ρευµατολόγος Πρώιµη έναρξη βιολογικής θεραπείας στις σπονδυλαρθρίτιδες Γιάννης Ελ. Πάκας Ρευµατολόγος Σπονδυλαρθρίτιδες(ΣπΑ) Κύριες εκδηλώσεις 1. Aξονική προσβολή/φλεγµονή ΣΣ 2. Περιφερική αρθρίτιδα 3. Περιφερική ενθεσίτιδα

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αθανάσιος Καπετανόπουλος Καπετανόπουλος, FACC, FESC, FSCAI Επεμβατικός Καρδιολόγος, EUROMEDICA, Γενική Κλινική Θεσσαλονίκης Συχνότητα συνδυασμένης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Bonviva 150 mg επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο δισκία 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε επικαλυμμένο με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Η οστεοπόρωση είναι μια πάθηση του σκελετού, η οποία χαρακτηρίζεται από χαμηλή οστική μάζα και καταστροφή της μικρό- αρχιτεκτονικής του οστίτη ιστού, με αποτέλεσμα την αύξηση της

Διαβάστε περισσότερα

Τα νέα από τις κλινικές μελέτες στον mcrpc

Τα νέα από τις κλινικές μελέτες στον mcrpc Τα νέα από τις κλινικές μελέτες στον mcrpc Κων/νος Χατζημουρατίδης Επίκουρος Καθηγητής Ουρολογίας Β Ουρολογική Κλινική ΑΠΘ Δήλωση Συμφερόντων Ερευνητικά πρωτόκολλα: Amgen, Astellas, Ferring, Jannsen Cilag,

Διαβάστε περισσότερα

Ποια είναι η διαδικασία τοποθέτησης των εμφυτευμάτων και της προσθετικής αποκατάστασης ;

Ποια είναι η διαδικασία τοποθέτησης των εμφυτευμάτων και της προσθετικής αποκατάστασης ; Τι είναι τα εμφυτεύματα; Ποιες είναι οι προϋποθέσεις τοποθέτησης των εμφυτευμάτων; Υπάρχει κάποιος κίνδυνος για την υγεία; Ποια είναι η διαδικασία τοποθέτησης των εμφυτευμάτων και της προσθετικής αποκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου

Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου Πρωτόκολλο εξατομίκευσης της χειρουργικής θεραπείας στον καρκίνου του οισοφάγου ΜΟΝΑΔΑ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΝΩΤΕΡΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ, Α ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» Γ.Ν.Α. Δουλάμη Γεωργία, Θεοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

Ηλικιωμένοι στην Κοινότητα και το Ίδρυμα - στον Αστικό Ιστό και την Ύπαιθρο Συννοσηρότητα

Ηλικιωμένοι στην Κοινότητα και το Ίδρυμα - στον Αστικό Ιστό και την Ύπαιθρο Συννοσηρότητα Ηλικιωμένοι στην Κοινότητα και το Ίδρυμα - στον Αστικό Ιστό και την Ύπαιθρο Συννοσηρότητα Αγγελική Κυπράκη, Ιατρός Άνοια και συννοσηρότητα Η άνοια ορίζεται ως διαταραχή κατά την οποία παρατηρείται έκπτωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Γενική Ιατρική. Προληπτική φροντίδα στους ενήλικες

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Γενική Ιατρική. Προληπτική φροντίδα στους ενήλικες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Γενική Ιατρική Προληπτική φροντίδα στους ενήλικες Υπεύθυνη μαθήματος: Επίκ. Καθηγήτρια Α. Τατσιώνη Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑΔΙΟΠΟΙΗΣΗ-ΙΣΤΟΛΟΓΙΑ- ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑΔΙΟΠΟΙΗΣΗ-ΙΣΤΟΛΟΓΙΑ- ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ-ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΣΤΑΔΙΟΠΟΙΗΣΗ-ΙΣΤΟΛΟΓΙΑ- ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Θνησιμότητα: Το αδενοκαρκίνωμα του προστάτη αποτελεί την πιο συνήθη κακοήθη νεοπλασία στους άνδρες, δεν αποτελεί και την κύριααιτίαθανάτου,

Διαβάστε περισσότερα