ΔΕΛΤΙΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΔΕΛΤΙΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ"

Transcript

1

2 ΔΕΛΤΙΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΔΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΤΙΑ Πρόεδρος: Ε. Παπαφράγκας Αντιπρόεδρος: Ε. Μαλάμου-Λαδά Γενικός Γραμματέας: Α. Πάγκαλη Ειδικός Γραμματέας: Γ. Κατσάνης Ταμίας: Χ. Κούτσια Σύμβουλοι: Κ. Τζανέτου Α. Τσακρής ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑSCENT, Βασ. Σοφίας 77, Αθήνα Τηλ.: , Fax: ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΚΔΟΣΗΣ Δ. Αδρακτά Σ. Αλεξίου Ε. Αναστασίου Α. Αρσένη Γ. Αρσένης Α. Αυλάμη Ν. Βαβάτση Ν. Βακάλης Μ. Βάρλα Α. Βατόπουλος Ε. Βογιατζάκης Π. Γολεμάτη Β. Δαλαΐνα Β. Δανιηλίδης Γ. Δημητρακόπουλος Ζ. Ζουλλιέν Ε. Καδά Β. Καλαποθάκη Α. Κανσουζίδου Σ. Καρτάλη Μ. Κατελανή Γ. Κατσάνης Β. Κοκκίνου Χ. Κοντού Υ. Κουμαντάκη Γ. Κουππάρη Ε. Κουσκούνη Χ. Κούτσια Τ. Κρεμαστινού Α. Κωστούλα A. Κωτσοβίλη Σ. Λεβειδιώτου Ν.Ι. Λεγάκης Ε. Μαλάμου Α. Μανιάτης Γ. Μαργαρίτη Α. Μεντής Κ. Μοίρας Α. Μπεθυμούτη Ε. Μποσινάκου Α. Πάγκαλη Ο. Πανιάρα Ε. Παπαφράγκας Χ. Παπαστεριάδη Ε. Παππά Ε. Παρασκάκη Β. Πετροχείλου Α. Ρουμελιώτου Α. Σταυροπούλου Χ. Τσάνταλη Ι. Τσελέντης Σ. Τζανετής Κ. Τζανέτου Α. Τσακρής Μ. Φουστούκου Ι. Φραγκάκη Ε. Φραγκούλη Ε. Χωρέμη ΔΙΕΥΘΥΝΤΕΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ Γ. ΚΑΤΣΑΝΗΣ, Κ. ΤΖΑΝΕΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΟΓΡΑΦΙΑ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΥ: ΔΕΛΤΙΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑSCENT, Βασ. Σοφίας 77, Αθήνα, Τηλ.: , Fax: ΕΤΗΣΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ: 30,00 Ευρώ. Οι συνδρομές αποστέλλονται με ταχυδρομική επιταγή στη διεύθυνση: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ, ASCENT Χ. ΚΟΥΤΣΙΑ, ΒΑΣ. ΣΟΦΙΑΣ 77, ΑΘΗΝΑ ΕKΔΟΤΕΣ: Γ. ΚΑΤΣΑΝΗΣ, Κ. ΤΖΑΝΕΤΟΥ ΔΙΑΦΗΜΙΣΕΙΣ: Π. ΓεωργακακοΣ, Τυρινθου 30, ανω Γλυφαδα, Τηλ.: , Fax: ΣΥΝΔΡΟΜΕΣ: Εταιρειών (90,00 Ευρώ), Εξωτερικού (150 US$) και Κύπρου (45 Ευρώ) αποστέλλονται με ταχυδρομική επιταγή στη διεύθυνση: Π. Γεωργακακοσ, Τυρίνθου 30, Α. Γλυφάδα ΕΚΤΥΠΩΣΗ: ΤΕΧΝΟΓΡΑΜΜΑ - ΤΗΛ.: , FAX: , ISSN Ι Δ Ι Ο Κ Τ Η Τ Η Σ Π Ε Ρ Ι Ο Δ Ι Κ Ο Υ : Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Μ Ι Κ Ρ Ο Β Ι Ο Λ Ο Γ Ι Κ Η Ε ΤΑ Ι Ρ Ε Ι Α

3 ACTA MICROBIOLOGICA HELLENICA BIMONTHLY JOURNAL OF THE GREEK SOCIETY OF MICROBIOLOGY BOARD OF THE GREEK SOCIETY OF MICROBIOLOGY FOR THE YEARS President: Ε. Papafrangas Vice President: E. Malamou-Lada Secretary General: A. Pagali Secretary: G. Katsanis Treasurer: C. Koutsia Members: K. Tzanetou A. Tsakris SOCIETY SECRETARIAT ΑSCENT, 77 Vas. Sofias Ave, GR Athens, Greece Tel.: , Fax: D. Αdracta S. Αlexiou Ε. Αnastassiou Α. Antoniadis A. Arseni G. Arsenis Α. Avlami Α. Bethimouti Ε. Bossinakou E. Choremi V. Dalaina V. Danielides G. Dimitrakopoulos Μ. Foustoukou E. Fragouli J. Frangaki P. Golemati G. Joullien Ε. Κada V. Kalapothaki Α. Κansouzidou S. Κartali Μ. Κatelani G. Κatsanis V. Kokkinou C. Κontou Α. Κostoula A. Kotsovili Υ. Koumantaki G. Kouppari SCIENTIFIC BOARD Ε. Κouskouni C. Κoutsia Τ. Κremastinou Ν. Legakis S. Levidiotou Ε. Malamou Α. Maniatis G. Μargariti Α. Μentis C. Miras Α. Pagali Ο. Paniara Ε. Papafrangas C. Papasteriadi E. Pappa V. Petrochilou Α. Roumeliotou Α. Stavropoulou A. Tsakris C. Τsantali J. Τselentis S. Tzanetis K. Tzanetou Ν. Vakalis Μ. Varla Α. Vatopoulos Ν. Vavatsi E. Vogiatzakis EDITORS g. KATSANIS, K. TZANETOu MAILING ADDRESS OF JOURNAL: ACTA MICROBIOLOGICA HELLENICA G. KATSANIS, K. TZANETOU, ASCENT, 77 VAS. SOFIAS AVE, GR ATHENS, GREECE, TEL.: , Fax: Annual SUBSCRIPTIONS: ABRoAD 150 USd, Cyprus 30 CY P. GEORGAKAKOS, 30 TyRINTHOU Str., GR α. GLυfαdα, GREECE. Τel.: , Fax: ISSN INTERNET: O F F I C I A L P U B L I C A T I O N O F T H E G R E E K S O C I E T Y O F M I C R O B I O L O G Y

4 ACTA MICROBIOLOGICA HELLENICA BIMONTHLY JOURNAL OF THE GREEK SOCIETY OF MICROBIOLOGY Contents REVIEWS K. Tzanetou: Scabies: Reappearance of a forgotten parasitic disease N.G. GALANOPOULOS, H.K. TSIGALOU: The role of anti-cyclic citrullinated peptide antibodies in the diagnosis and prognosis of rheumatoid arthritis N.D. DaniilidoU, N. Exadaktylos: The socioeconomic cost of foodborne diseases ORIGINAL PAPER G. Gioula, M. Exindari, D. Chatzidimitriou, A. Melidou, V. Kyriazopoulou: Rapid tests in the identification of influenza A and B in clinical cases INSTRUCTIONS TO AUTHORS VOLUME 51 NUMBER 5 September October 2006

5 ΔΕΛΤΙΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΔΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ Περιεχόμενα ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΕΙΣ Κ. Τζανετου: Ψώρα: Επανεμφάνιση μιας ξεχασμένης δερματικής νόσου Ν.Γ. Γαλανοπουλος, Χ.Κ. Τσιγαλου: Ο ρόλος των αντισωμάτων κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου στη διάγνωση και στην πρόγνωση της ρευματοειδούς αρθρίτιδας Ν.Β. Δανιηλιδου, Ν. Εξαδακτυλος: Το κοινωνικοοικονομικό κόστος των τροφιμογενών νοσημάτων ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Γ. Γκιουλα, Μ. Εξηνταρη, Δ. Χατζηδημητριου, Α. Μελιδου, Β. Κυριαζοπουλου: Τα rapid tests στην εντόπιση περιστατικών γρίπης ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΤΟΜΟΣ 51 ΤΕΥΧΟΣ 5 Σεπτεμβριος Οκτωβριος 2006

6 ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΕΙΣ Ψώρα: Επανεμφάνιση μιας ξεχασμένης δερματικής νόσου Κ. Τζανέτου Η ψώρα είναι παρασιτική, έντονα κνησμώδης δερματική νόσος που προκαλείται από το άκαρι Sarcoptes scabiei ποικιλία hominis. Η ψώρα αποτελεί δημόσιο πρόβλημα υγείας στις αναπτυσσόμενες χώρες. Στις ανεπτυγμένες χώρες η παρασίτωση εμφανίζεται υπό μορφή επιδημίας σε ινστιτούτα, νοσοκομεία και γηροκομεία. Η σποραδική διάγνωση ψώρας σε ασθενείς Νοσοκομείων της Αθήνας κατά τη διάρκεια των τελευταίων χρόνων κάνει επίκαιρη μια ξεχασμένη νόσο, η οποία για πάρα πολλά χρόνια δεν μας είχε απασχολήσει. Στη βραχεία αυτή ανασκόπηση αναφέρονται τα χαρακτηριστικά του παρασίτου, ο κύκλος ζωής, η μετάδοση, οι κλινικές μορφές της νόσου, οι θεραπευτικές προσεγγίσεις, τα νέα αντιεκτοπαρασιτικά φάρμακα και τα μέτρα ελέγχου της παρασίτωσης, με σκοπό την ακριβή διάγνωση, την κατάλληλη θεραπευτική αντιμετώπιση των κρουσμάτων της ψώρας και την πρόληψη της ευρείας διασποράς της νόσου στη χώρα μας. Δελτιον Ελληνικησ Μικροβιολογικησ Εταιρειασ 2006, 51 (5): Εισαγωγή Η ψώρα είναι κνησμώδης παρασίτωση του δέρματος πολύ μολυσματική, μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο με άμεση επαφή και προκαλείται από το άκαρι Sarcoptes scabiei ποικιλία hominis. Το είδος αυτό ανήκει στην τάξη Acarina και παρασιτεί αποκλειστικά στον άνθρωπο, αφού το θηλικό γεννά και αναπαράγεται μόνο σε τούνελ που ανοίγει στην επιδερμίδα του ανθρώπου. Συχνά, λόγω του έντονου κνησμού που προκαλεί καλείται και κνησμώδες άκαρι. Παρόμοια ακάρεα παρασιτούν στο δέρμα πολλών ζώων προκαλώντας την ψώρα των ζώων (mange). Τα είδη αυτά σποραδικά προσβάλλουν άτομα που έρχονται σε επαφή με παρασιτούμενα ζώα και προκαλούν ερυθηματώδεις αλλοιώσεις με κνησμό, οι οποίες περιορίζονται μόνο στην περιοχή Μικροβιολογικό τμήμα ΓΝΑ «Γ. Γεννηματάς», Αθήνα της άμεσης επαφής. Επιπλέον, η παρασίτωση δεν διαρκεί πολύ, καθώς τα ακάρεα αυτά δεν αναπαράγονται στην ανθρώπινη επιδερμίδα, οι αλλοιώσεις αυτοπεριορίζονται και συνήθως υποχωρούν χωρίς θεραπεία. 1 Η ψώρα είναι δημόσιο πρόβλημα υγείας στις αναπτυσσόμενες χώρες. Στις ανεπτυγμένες χώρες η παρασίτωση εμφανίζεται υπό μορφή επιδημίας σε ινστιτούτα, νοσοκομεία και γηροκομεία. Τα τελευταία χρόνια η σποραδική διάγνωση ψώρας σε ασθενείς Νοσοκομείων της Αθήνας, αλλά και η πρόσφατη διάγνωση δύο περιπτώσεων στο Νοσοκομείο μας, κάνει επίκαιρη μια ξεχασμένη νόσο, η οποία για πάρα πολλά χρόνια στη χώρα μας δεν μας είχε απασχολήσει. Στη βραχεία αυτή ανασκόπηση αναφέρονται τα χαρακτηριστικά του παρασίτου, ο κύκλος ζωής, οι τρόποι μετάδοσης, οι κλινικές μορφές της νόσου, η

7 Δελτιον Ελληνικησ Μικροβιολογικησ Εταιρειασ Τόμος 51, Τεύχος 5 (Σεπτέμβριος - Οκτώβριος 2006) 347 θεραπευτική προσέγγιση, τα νέα αντιεκτοπαρασιτικά φάρμακα και τα μέτρα ελέγχου της παρασίτωσης με σκοπό την ενημέρωση, ώστε να είναι δυνατή η υποψία της νόσου, η ακριβής διάγνωση, η κατάλληλη θεραπευτική αντιμετώπιση και η πρόληψη της διασποράς της παρασίτωσης στη χώρα μας. Μετάδοση και κύκλος ζωής του παρασίτου Tο άκαρι Sarcoptes scabiei επιζεί και παραμένει μολυσματικό μακριά από τον ξενιστή για ώρες σε θερμοκρασία δωματίου και μέση υγρασία. 2 Η μετάδοση γίνεται είτε άμεσα από άτομο σε άτομο με στενή δερματική επαφή, είτε έμμεσα μέσω κοινών μολυσμένων ρούχων, κλινοσκεπασμάτων ή άλλων άψυχων αντικειμένων. Η επικρατούσα οδός μετάδοσης είναι η άμεση από επιδερμίδα σε επιδερμίδα. Η μετάδοση με ενδύματα ή άλλες έμμεσες μεθόδους είναι σπάνια στην κλασική μορφή της νόσου, αλλά μπορεί να συμβεί στην εφελκιδοποιημένη (crusted) ψώρα. Η μετάδοση μεταξύ μελών της ίδιας οικογένειας, σεξουαλικών συντρόφων και ατόμων που διαμένουν σε ινστιτούτα είναι συνηθισμένη. Μετά τη γονιμοποίηση του ώριμου θηλυκού από το αρσενικό άκαρι, το αρσενικό πεθαίνει ενώ το θηλυκό αρχίζει να γεννά ωάρια στο τούνελ της επιδερμίδας με ρυθμό 1-3 ωάρια/ημέρα σε όλη τη ζωή του που διαρκεί 4-6 εβδομάδες (Εικ. 1). Μετά 3-4 ημέρες από τη γέννηση των ωαρίων εκκολάπτονται οι προνύμφες, οι οποίες μετά ημέρες αναπτύσσονται σε ώριμα ενήλικα παράσιτα, τα οποία γονιμοποιούνται και ο κύκλος επαναλαμβάνεται κάθε 2 εβδομάδες. 3 Όλα τα στάδια του κύκλου ζωής μπορούν να διαπερνούν την ακέραια επιδερμίδα από έκκριση ενζύμων τα οποία διαλύουν το δέρμα. Το θηλυκό άκαρι έχει μέγεθος 0,4 x 0,3 mm, ενώ το αρσενικό που είναι μικρότερο 0,2 x 0,15 mm. Η ραχιαία επιφάνεια φέρει εγκάρσια γράμμωση και έναν αριθμό από αρκετά βραχείς άκανθες. Τα πρόσθια και οπίσθια ζεύγη ποδών είναι κοντά και χονδρά. Τα πρόσθια δύο ζεύγη ποδιών καταλήγουν σε λεπτούς, μη τμηματικούς μίσχους με τελικούς μυζητήρες (Εικ. 2). Τα οπίσθια δύο ζεύγη ποδών στο θηλυκό καταλήγουν σε μακριές σκληρές τρίχες, ενώ στο αρσενικό το τρίτο ζεύγος καταλήγει σε μακριές σκληρές τρίχες και το τέταρτο σε μίσχους με τελικούς μυζητήρες (Εικ. 3). Εικόνα 1. 4 Διαγραμματική απεικόνιση του ώριμου θηλυκού Sarcoptes scabiei σε τούνελ της επιδερμίδας του ξενιστού. Η ραχιαία επιφάνεια φέρει εγκάρσια γράμμωση και έναν αριθμό από αρκετά βραχείς άκανθες. Παρατηρείται εναπόθεση ωαρίων και κοπράνων του παρασίτου μέσα στο τούνελ. Εικόνα 2. Κοιλιακή επιφάνεια Sarcoptes scabiei σε νωπό παρασκεύασμα ξεσμάτων από δερματικές αλλοιώσεις ασθενούς με κλασική μορφή ψώρας. Διακρίνονται τα πρόσθια δύο ζεύγη ποδιών τα οποία καταλήγουν σε λεπτούς ευθείς (μη τμηματικούς) μίσχους με τελικούς μυζητήρες (τόξα). Ο ασθενής νοσηλευόταν στο νοσοκομείο μας και είχε ως οικιακή βοηθό γυναίκα από ανατολική χώρα στην οποία είχε διαγνωσθεί επίσης ψώρα (φωτεινό μικροσκόπιο x 400). Κλινικές εκδηλώσεις Τα κύρια συμπτώματα της ψώρας προκαλούνται από την ανοσολογική αντίδραση του ξενιστού στα διατριτένοντα την επιδερμίδα ακάρεα και στα προϊόντα τους. Τα συμπτώματα εμφανίζονται 4-6 εβδομάδες μετά την αρχική λοίμωξη, ενώ σε περίπτωση

8 348 Acta Microbiologica Hellenica Volume 51, Number 5 (September - October 2006) α β Εικόνα 3. (α) Αρσενικό άκαρι Sarcoptes scabiei σε νωπό παρασκεύασμα ξεσμάτων από δερματικές αλλοιώσεις του ίδιου ασθενούς. Το οπίσθιο τρίτο ζεύγος ποδιών του αρσενικού καταλήγει σε μακριές σκληρές τρίχες ενώ το τέταρτο σε μίσχους με τελικούς μυζητήρες (φωτεινό μικροσκόπιο x100). (β) Το ίδιο παράσιτο σε μεγαλύτερη μεγέθυνση (x400). Αντίθετα, και τα δύο οπίσθια ζεύγη ποδιών του θηλυκού άκαρι, το οποίο είναι λίγο μεγαλύτερο από το αρσενικό, καταλήγουν σε μακριές σκληρές τρίχες. Το θηλυκό επίσης μπορεί να φέρει 1-2 ωάρια. επαναλοίμωξης μέσα σε 48 ώρες. Η ψώρα χαρακτηρίζεται από έντονο επίμονο κνησμό, που επιδεινώνεται το βράδυ και από αλλοιώσεις που εντοπίζονται κυρίως στις μεσοδακτύλιες πτυχές, τους καρπούς, τις μασχάλες, την κοιλιά γύρω από τον ομφαλό, τα κατώτερα μέρη των γλουτών και στα γεννητικά όργανα. Στα βρέφη και τα νεαρά παιδιά η ψώρα συχνά προσβάλλει το πρόσωπο, το κεφάλι, τον αυχένα, το τριχωτό της κεφαλής, τις παλάμες και τα πέλματα. 5 Οι πιο κοινές αλλοιώσεις είναι οι βλατίδες, οι φυσαλίδες, οι φλύκταινες και τα οζίδια. Το παθογνωμονικό σημείο είναι τα τούνελ, τα οποία εμφανίζονται ως βραχείες κυματοειδείς γραμμές (μήκους περίπου 5 mm) στην επιφάνεια του δέρματος και εντοπίζονται πιο συχνά στα χέρια, στα πόδια, στον καρπό και στο πέος. Είναι δύσκολο να γίνουν ορατά, σε περίπτωση που υπάρχει δευτεροπαθής λοίμωξη ή έκζεμα. Στις γυναίκες ένα χαρακτηριστικό διαγνωστικό εύρημα είναι ο κνησμός των θηλών σε συνδυασμό με γενικευμένο κνησμώδες εξάνθημα. Στους άνδρες είναι σχεδόν παθογνωμονικές οι κνησμώδεις βλατίδες στο όσχεο και στο πέος. Οι βλατίδες και οι φυσαλίδες συχνά εξελίσσονται σε δευτεροπαθείς αλλοιώσεις όπως εκδορές, δευτεροπαθείς λοιμώξεις, έκζεμα και δημιουργία εσχάρων. 6 Πρωτοπαθείς και δευτεροπαθείς αλλοιώσεις συνυπάρχουν συνήθως στον ίδιο ασθενή. Το ξύσιμο λόγω κνησμού και η δημιουργία εκδορών δημιουργούν πύλες εισόδου για βακτήρια κυρίως Staphylococcus aureus και Streptococcus pyogenes, με αποτέλεσμα δευτεροπαθή λοίμωξη και κλινική εικόνα πυοδέρματος (impetigo). Η ψώρα μπορεί να αποτελέσει παράγοντα κινδύνου για οξεία μεταστρεπτοκοκκική σπειραματονεφρίτιδα. 7 Τα οζίδια αναπτύσσονται σε θέσεις όπως αγκώνες, πρόσθιες μασχαλιαίες πτυχές, όσχεο και πέος και μπορούν να επιμένουν για μήνες. Στην ψώρα των βρεφών είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστική η ύπαρξη οζιδίων. Σε αντίθεση με τα τούνελ και τις βλατίδες δεν δείχνουν απαραίτητα ενεργό παρασίτωση. Η ψώρα με σχηματισμό εφελκίδων (crusted) γνωστή και ως Νορβηγική, επειδή αναφέρθηκε για πρώτη φορά σε ασθενείς της Νορβηγίας με λέπρωση, παρατηρείται σε ανοσοκατασταλμένους ασθενείς (HIV-λοίμωξη, λέμφωμα κ.λπ.) και χαρακτηρίζεται από πάχυνση της επιδερμίδας με μεγάλες υπερκερατινικές ακροχορδονώδεις εσχάρες. Τυπικά, προσβάλλει χέρια και πόδια, αλλά μπορεί να συμμετέχουν και άλλες περιοχές του σώματος περιλαμβανόμενου του κορμού του προσώπου και του τριχωτού της κεφαλής. Οι πλάκες αυτές περιέχουν μεγάλο αριθμό ακάρεων, κλινικά μοιάζουν με ψωρίαση και εμφανίζουν δευτεροπαθή λοίμωξη με αυξημένη θνητότητα λόγω δευτεροπαθούς σήψης. 8 Άλλες άτυπες κλινικές μορφές είναι η φυσαλιδώδης ψώρα (bullous), η οζώδης (nodular) και η κρυφή ψώρα (hidden). 9

9 Δελτιον Ελληνικησ Μικροβιολογικησ Εταιρειασ Τόμος 51, Τεύχος 5 (Σεπτέμβριος - Οκτώβριος 2006) 349 Διάγνωση και διαφορική διάγνωση Λόγω του μεγάλου εύρους των κλινικών εκδηλώσεων και της ύπαρξης άτυπων μορφών για σωστή διάγνωση της ψώρας απαιτείται υψηλός δείκτης υποψίας. Το επιδημιολογικό ιστορικό, η ύπαρξη κνησμού και η κατανομή των αλλοιώσεων αποτελούν τη βάση για τη διάγνωση. Κνησμός σε άλλα μέλη της οικογένειας την ίδια περίοδο είναι σχεδόν παθογνωμονικό ψώρας. Απουσία κνησμού δεν αποκλείει τη διάγνωση καθόσον υπάρχουν μορφές ψώρας που δεν έχουν κνησμό (crusted scabies). Η οριστική διάγνωση γίνεται με τη μικροσκοπική τυποποίηση των ακάρεων, των ωαρίων και των κοπράνων (scybala) του εκτοπαρασίτου στα ξέσματα των δερματικών αλλοιώσεων. Tο άκαρι μπορεί να ληφθεί από το τέλος του τούνελ, αλλά αυτό απαιτεί ιδιαίτερη ικανότητα και εμπειρία, γι αυτό συνήθως λαμβάνονται δερματικά ξέσματα από το τούνελ ή τις βλατίδες. Η παρουσία οποιουδήποτε σταδίου ανάπτυξης του ακάρεως ή των ωαρίων του είναι διαγνωστική. Η μέθοδος της αναζήτησης του παρασίτου είναι πολύ ειδική, αλλά όχι πολύ ευαίσθητη, ιδιαίτερα στην κλασική μορφή της ψώρας που ο αριθμός των άκαρι είναι μικρός. Προκαταρκτικές μελέτες έχουν δείξει ότι η βιντεοδερματοσκοπία 10 υψηλής ανάλυσης και η μικροσκόπηση επιφωτισμού (epiluminescence microscopy), 11 που είναι τεχνικές μη επεμβατικές και επιτρέπουν λεπτομερή επισκόπηση της επιδερμίδας, μπορεί να είναι χρήσιμες. Για την ανίχνευση αντισωμάτων έναντι της ψώρας των ζώων (σκύλων και χοίρων) διατίθεται εμπορικά ELISA και φαίνεται ότι πολύ γρήγορα η μέθοδος θα διατεθεί και για την ανθρώπινη ψώρα. 12 Διαφορική διάγνωση της ψώρας σε ορισμένες περιπτώσεις πρέπει να γίνει από τα ακόλουθα νοσήματα: Συστηματικό ερυθηματώδη λύκο, 13 φυσαλιδώδες πεμφιγοειδές, 14 κυτταρική ιστιοκύτωση του Langerhans, 15 σμηγματορροϊκή δερματίτιδα 16 και ψωρίαση. 17 Θεραπεία Η επιτυχής θεραπεία απαιτεί: (α) Ακριβή διάγνωση, (β) σωστή τοπική εφαρμογή των αντιψωρικών φαρμάκων, (γ) θεραπεία των συμπτωμάτων και (δ) θεραπεία δευτεροπαθούς λοίμωξης εφόσον υπάρχει. Μια μεγάλη ποικιλία αντιψωρικών φαρμάκων όπως permethrin, benzyl benzoate, malathion, lindane και crotamiton διατίθενται για τοπική χρήση (Πίν. 1). Η επιλογή εξαρτάται από την τοπική ανάπτυξη αντοχής, την τοξικότητα του φαρμάκου, τη διαθεσιμότητα και το κόστος ιδιαίτερα στα αναπτυσσόμενα κράτη. Η permethrin ως δερματική κρέμα 5% (Lycrear) αποτελεί φάρμακο εκλογής για τις ΗΠΑ, την Αγγλία και Αυστραλία. Συνιστάται από το Center for Disease Control (CDC) ως πρώτης επιλογής φάρμακο για την τοπική θεραπεία της ψώρας και αποτελεί φάρμακο εκλογής για τις εγκύους, καθότι απορροφάται μικρή μόνο ποσότητα από το δέρμα, εξουδετερώνεται ταχέως και δεν διατηρείται στο σώμα. Χρησιμοποιείται επίσης σε θηλάζουσες μητέρες και παιδιά. Εφαρμόζεται δύο φορές με μεσοδιάστημα μιας εβδομάδας. Πίνακας 1. Φάρμακα χρησιμοποιούμενα για τη θεραπεία της ψώρας Όνομα φαρμάκου Τοπική θεραπεία Permethrin Lindane Benzyl benzoate Allethrin Crotamiton Θεραπεία από του στόματος Ivermectin Δοσολογία, τρόπος εφαρμογής Κρέμα 5%, πλύσιμο μετά 8-14 ώρες, μία δεύτερη εφαρμογή μία εβδομάδα μετά την πρώτη Λοσιόν ή κρέμα 1%, πλύσιμο μετά 8 ώρες 10% ή 25% λοσιόν, πλύσιμο μετά 24 ώρες 0,6% αεροζόλ σπρέι, πλύσιμο μετά 12 ώρες Κρέμα 10%, εφαρμόζεται στα οζίδια για 24 ώρες, ακολουθεί πλύσιμο και επανεφαρμόζεται για άλλες 24 ώρες Χορηγούνται από το στόμα 200 μg/kg βάρους σώματος με μεσοδιάστημα δύο εβδομάδων. Δεν χορηγείται σε έγκυες γυναίκες, θηλάζουσες μητέρες και σε παιδιά <5 ετών ή με βάρος <15 kg

10 350 Acta Microbiologica Hellenica Volume 51, Number 5 (September - October 2006) Καλύπτεται ολόκληρο το σώμα εκτός από την κεφαλή και τον αυχένα. Στα παιδιά ηλικίας μέχρι 2 ετών, τους ενήλικες και τους ανοσοκατασταλμένους η εφαρμογή της κρέμας θα πρέπει να επεκτείνεται στο τριχωτό της κεφαλής, αυχένα, πρόσωπο και αυτιά. Το pyrethrin έχει χρησιμοποιηθεί υπό μορφή σπρέι (allethrin) για τη θεραπεία της ψώρας, όμως προκαλεί βρογχόσπασμο και δεν εφαρμόζεται σε άτομα με βρογχικό άσθμα. Το malathion στις μέρες μας δεν συνιστάται για τη θεραπεία της ψώρας και γενικά των παρασιτώσεων από εκτοπαράσιτα λόγω σοβαρών παρενεργειών. 18 Το Lindan (gamma benzene hexachloride 1%) για πολλά χρόνια χρησιμοποιείτο με επιτυχία για τη θεραπεία της ψώρας, αλλά λόγω ανάπτυξης αντοχής και αυξημένης τοξικότητας (νευροτοξικότητα, απλαστική αναιμία) σε πολλές χώρες έχει αποσυρθεί από την κυκλοφορία. Το benzyl benzoate σε διάλυμα 25% (Ascabiol) έχει χρησιμοποιηθεί αποτελεσματικά για περισσότερα από 65 χρόνια. Η κύρια παρενέργεια είναι ο ερεθισμός της επιδερμίδας τα πρώτα λεπτά μετά την εφαρμογή και το αίσθημα καύσου. Λόγω του χαμηλού κόστους χρησιμοποιείται ως φάρμακο πρώτης γραμμής στις αναπτυσσόμενες χώρες. Η αποτελεσματικότητα του φαρμάκου είναι υψηλή με άριστα θεραπευτικά αποτελέσματα. Στη Γαλλία που δεν διατίθεται το permethrin, το benzyl benzoate αποτελεί πρώτης επιλογής φάρμακο για τοπική χρήση. Το crotamiton 10% (Eurax) έχει ευρέως χρησιμοποιηθεί στα παιδιά λόγω της χαμηλής τοξικότητας. Για ικανοποιητικά αποτελέσματα συνήθως απαιτούνται πολλαπλές εφαρμογές (δύο φορές την ημέρα για 5 ημέρες). Μερικοί συγγραφείς δεν συνιστούν crotamiton λόγω έλλειψης αποτελεσματικότητας. 19 Η από του στόματος χορήγηση της ivermectin για τη θεραπεία της ψώρας έχει ανοίξει νέους ορίζοντες στη θεραπεία των εκτοπαρασιτώσεων. 20 Η ivermectin έχει ένα ευρύ φάσμα δράσης έναντι των νηματωδών και των αρθροπόδων. Αποτελεί φάρμακο εκλογής για τη θεραπεία της ογχοκερκίασης (τύφλωση των ποταμών), που προκαλείται από τη φιλάρια Onchocerca volvulus και της στρογγυλοειδίασης που προκαλείται από τον εντερικό νηματώδη σκώληκα Strongyloides stercoralis. Έχει επίσης χρησιμοποιηθεί ευρέως για τη θεραπεία της λεμφικής φιλαρίασης από Wuchereria bancrofti και Brugia malayi (προκαλούν και οι δύο ελεφαντίαση). Το φάρμακο απορροφάται ταχύτατα και αποβάλλεται με τα κόπρανα. Δύο δόσεις ivermectin (200 μg/kg βάρους σώματος με μεσοδιάστημα δύο εβδομάδων) φαίνεται να είναι τόσο αποτελεσματική όσο μία μόνο εφαρμογή permethrin. 21 Είναι ιδιαίτερα χρήσιμο σε ασθενείς με υπερλοίμωξη (αυξημένο φορτίο Sarcoptes scabiei) όπως στην εφελκιδοποιημένη ψώρα (crusted scabies). 22 Η ivermectin για τη θεραπεία της γενικευμένης ψώρας με σχηματισμό υπερκερατινικών πλακών χορηγείται μαζί με τοπική εφαρμογή αντιψωρικού (5% permethrin) και κερατολυτικού, το οποίο βοηθά στην απορρόφηση του φαρμάκου. Λοσιόν ivermectin για τοπική χρήση έχει επίσης χρησιμοποιηθεί για τη θεραπεία της ψώρας. 23 Δεν χορηγείται σε έγκυες γυναίκες, θηλάζουσες μητέρες και σε παιδιά <5 ετών ή με βάρος <15 kg. Ο κνησμός και οι δερματικές αλλοιώσεις μετά επιτυχή θεραπεία υποχωρούν μέσα σε 6 εβδομάδες εκτός εάν έχει συμβεί επαναλοίμωξη. Εκτίμηση των αποτελεσμάτων της θεραπείας δεν γίνεται νωρίτερα από 6 εβδομάδες. Ο κνησμός μπορεί να αντιμετωπιστεί με τοπική χρήση κορτικοστεροειδών, τα οποία θα πρέπει να αποφεύγονται προτού ολοκληρωθεί η αντιψωρική θεραπεία. Για την επιτυχία της θεραπείας χρειάζονται μέτρα ελέγχου της λοίμωξης στο περιβάλλον, διαφορετικά η θεραπεία θα αποτύχει, αφού το παράσιτο ζει στο περιβάλλον και επαναμολύνει τον ασθενή. Όλα τα ρούχα (ενδύματα, πετσέτες, κλινοσκεπάσματα) που έχουν χρησιμοποιηθεί πλένονται, σε θερμοκρασία >50 0 C. Αντικείμενα που δεν πλένονται, καθαρίζονται με ξηρά θερμότητα ή κλείνονται σε σάκο και σφραγίζονται για 5 ημέρες. Όλα τα μέλη της οικογένειας και οι σεξουαλικοί σύντροφοι θεραπεύονται τον ίδιο χρόνο, ακόμα και εάν δεν έχουν συμπτώματα και ακολουθούν την ίδια διαδικασία αποστείρωσης των ρούχων και αντικειμένων. Συμπεράσματα Η ψώρα φαίνεται να επανεμφανίζεται όλο και συχνότερα στη χώρα μας, ίσως λόγω εισόδου πολλών μεταναστών από αναπτυσσόμενες χώρες. Για τη διάγνωση και την επιτυχή θεραπευτική αντιμετώπισή της απαιτούνται: (α) Υποψία της νόσου ιδιαίτερα σε ασθενείς με εκτεταμένο έκζεμα, κνησμό ή με εκτεταμένο πυόδερμα, (β) επιβεβαίωση της διάγνωσης με την τυποποίηση του εκτοπαρασίτου στα ξέσματα από την περιοχή των τούνελ ή των βλατίδων, (γ) επιλογή του κατάλληλου αντιψωρικού φαρμάκου και ταυτόχρονη θεραπεία όλων των μελών της οι-

11 Δελτιον Ελληνικησ Μικροβιολογικησ Εταιρειασ Τόμος 51, Τεύχος 5 (Σεπτέμβριος - Οκτώβριος 2006) 351 κογένειας και των σεξουαλικών συντρόφων (ακόμα χωρίς συμπτώματα), (δ) λήψη μέτρων ελέγχου της παρασίτωσης στο περιβάλλον και μελέτη της βασικής επιδημιολογίας και (ε) παρακολούθηση του ασθενούς για τυχόν επανεμφάνιση των συμπτωμάτων της παρασίτωσης 4-6 εβδομάδες μετά τη θεραπεία. summary Scabies: Reappearance of a forgotten parasitic disease K. Tzanetou Microbiology Department, General Hospital of Athens G. Gennimatas, Athens, Greece Scabies is an intensely itchy parasitic skin infection caused by the arthropod mite Sarcoptes scabiei variety hominis. The disease is a common public health problem in developing countries. In the developed world scabies occurs in epidemic form in institutions, including nursing homes and hospitals. In Greece the infection had been forgotten for many years, but the sporadic diagnosis of scabies in hospitalized patients during recent years has brought back interest in this skin disease. In this review the features of the arthropod, its life cycle, the mode of transmission, the clinical forms of infestation, therapeutic approaches and new antiectoparasitic drugs and disease control measures are reported, in order to achieve a high suspicion index for the infection, accurate diagnosis, appropriate therapeutic management and prevention of the resurgence and spread of scabies in Greece. Acta Microbiologica Hellenica 2006, 51 (5): Βιβλιογραφία 1. Walton SF, Holt DC, Currie BJ, Kemp DJ. Scabies: New future for a neglected disease. Adv Parasitol 2004, 57: Arlian LG, Runyan RA, Achar S, Estes SA. Survival and infectivity of Sarcoptes scabiei var. canis and var. hominis. J Am Acad Dermatol 1984, 11: Arlian LG. Biology, host relations, and epidemiology of Sarcoptes scabiei. Annu Rev Entomol 1989, 34: Grundy JH. Mites of medical importans. In: Grundy JH (ed) Arthropopods of medical importants. Curwen Press London 198: Johnston G, Sladden M. Scabies: Diagnosis and treatment. BMJ 2005, 33: Heukelbach J, Feldmeier H. Scabies. Lancet 2006, 367: Currie BJ, Carapetis JR. Skin infections and infestations in Aboriginal communities in northern Australia. Australas J Dermatol 2000, 41: Hulbert TV, Larsen RA. Hyperkeratotic (Norwegian) scabies with gram-negative bacteremia as the initial presentation of AIDS.Clin Infect Dis 1992, 14: Cestari TF, Martignago BF. Scabies, pediculosis, bedbugs, and stinkbugs: Uncommon presentations. Clin Dermatol 2005, 23: Micali G, Lacarrubba F, Lo Guzzo G. Scraping versus videodermatoscopy for the diagnosis of scabies: A comparative study. Acta Derm Venereol 1999, 79: Haas N, Sterry W. The use of ELM to monitor the success of antiscabietic treatment. Epiluminescence light microscopy. Arch Dermatol : Haas N, Wagemann B, Hermes B, Henz BM, Heile C, Schein E. Crossreacting IgG antibodies against fox mite antigens in human scabies. Arch Dermatol Res 2005, 296: Bastian HM, Lindgren AM, Alarcon GS. Scabies mimicking systemic lupus erythematosus. Am J Med 1997, 102: Brar BK, Pall A, Gupta RR. Bullous scabies mimicking bullous pemphigoid. J Dermatol 2003, 30: Burch JM, Krol A, Weston WL. Sarcoptes scabiei infestation misdiagnosed and treated as Langerhans cell histiocytosis.pediatr Dermatol 2004, 21: Duran C, Tamayo L, de la Luz Orozco M, Ruiz-Maldonado R. Scabies of the scalp mimicking seborrheic

12 352 Acta Microbiologica Hellenica Volume 51, Number 5 (September - October 2006) dermatitis in immunocompromised patients. Pediatr Dermatol 1993, 10: Gach JE, Heagerty A. Crusted scabies looking like psoriasis. Lancet 2000, 356: Roos TC, Alam M, Roos S, Merk HF, Bickers DR. Pharmacotherapy of ectoparasitic infections. Drugs 2001, 61: Meinking TL. Infestations. Current Problems in Dermatology 1999, 11: Del Giudice P, Chosidow O, Caumes E. Ivermectin in dermatology. J Drugs Dermatol 2003, 2: Usha V, Gopalakrishnan Nair TV. A comparative study of oral ivermectin and topical permethrin cream in the treatment of scabies. J Am Acad Dermatol 2000, 42: Huffam SE, Currie BJ. Ivermectin for Sarcoptes scabiei hyperinfestation. Int J Infect Dis 1998, 2: Youssef MY, Sadaka HA, Eissa MM, el-ariny AF. Topical application of ivermectin for human ectoparasites. Am J Trop Med Hyg 1995, 53:

13 Ο ρόλος των αντισωμάτων κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου στη διάγνωση και στην πρόγνωση της ρευματοειδούς αρθρίτιδας Ν.Γ. Γαλανόπουλος, 1 Χ.Κ. Τσιγαλού² Τα αντισώματα κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου (anti-ccps) φαίνεται ότι διαδραματίζουν ρόλο στην παθογένεια της ρευματοειδούς αρθρίτιδας (ΡΑ). Εμφανίζουν ικανοποιητική ευαισθησία και ειδικότητα στη διάγνωση της ΡΑ και στην πρόγνωση της εξέλιξης. Συσχετίζονται με τη βαρύτητα της αρθρικής βλάβης και με τη μείωση της λειτουργικής ικανότητας των ασθενών. Ανιχνεύονται και σε άλλες ρευματικές παθήσεις, σε χαμηλά όμως ποσοστά, που δε δημιουργούν διαφοροδιαγνωστικά προβλήματα με τη ΡΑ. Στην παρούσα ανασκόπηση, εκτός των παραπάνω, αναφερόμαστε στη φύση των anti- CCPs και στις εργαστηριακές μεθόδους ανίχνευσής τους. Δελτιον Ελληνικησ Μικροβιολογικησ Εταιρειασ 2006, 51 (5): Εισαγωγή Η ρευματοειδής αρθρίτιδα (ΡΑ) αποτελεί σχετικά συχνή φλεγμονώδη νόσο, με σημαντικά υψηλό αριθμό εκδηλώσεων από τις αρθρώσεις (διαβρωτικές βλάβες, αποδιοργάνωση της αρχιτεκτονικής), τα οστά, τα συνδεσμικά ανατομικά μόρια (συνδέσμους, θυλάκους, έλυτρα) καθώς και από εξωσκελετικά όργανα και συστήματα (δέρμα, οφθαλμοί, καρδιαγγειακό, αναπνευστικό κ.ά.). Προσβάλλει από τα πρώτα χρόνια της έναρξής της τη λειτουργική ικανότητα των ασθενών περιορίζοντας τον κοινωνικό τους ρόλο. Τα τελευταία χρόνια στη φαρέτρα των φαρμάκων για την αντιμετώπιση της ΡΑ μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, γλυκοκορτικοειδή, τροποποιητικά της νόσου 1 Ρευματολογικό Εξωτερικό Ιατρείο,ΠΓΝ Αλεξανδρούπολης, 2 Ανοσολογικό τμήμα Εργαστηρίου Βιοπαθολογίας ΕΣΥ, ΠΓΝ Αλεξανδρούπολης φάρμακα όπως άλατα χρυσού, υδροξυχλωροκίνη, πενικιλλαμίνη, μεθοτρεξάτη, λεφλουνομίδη ή κυκλοσπορίνη- έχουν προστεθεί βιολογικοί παράγοντες και συγκεκριμένα μονοκλωνικά αντισώματα κατά του παράγοντα νέκρωσης των όγκων α (ΤΝF-a), της ΙL-1a και προσεχώς άλλων. Τα φάρμακα αυτά μπορούν να οδηγήσουν σε σημαντική υποχώρηση της φλεγμονώδους διαδικασίας, προλαβαίνοντας ή διακόπτοντας διαδικασίες φθοράς (οστών, χόνδρων, αγγείων κ.ά.) με αντίτιμο μια σειρά παρενέργειες, ταλαιπωρία για τους ασθενείς και οικονομική επιβάρυνση για τους ασφαλιστικούς οργανισμούς. Εξακολουθεί να υφίσταται λοιπόν η ανάγκη έγκαιρης διάγνωσης και παρακολούθησης της νόσου για την εκτίμηση των βλαβών που προκαλεί και για τη θεραπευτική απάντηση. Οι ρευματοειδείς παράγοντες (rheumatoid factors-rf) εμφανίζουν, ως προς τη διάγνωση της νόσου

14 354 Acta Microbiologica Hellenica Volume 51, Number 5 (September - October 2006) ευαισθησία που εκτιμάται περίπου στο 60-70% και ειδικότητα 80-90%. Σε υψηλούς όμως τίτλους, που διασφαλίζουν ως ένα βαθμό τη διάγνωση της ΡΑ, ανιχνεύονται μόνο στο 40-50% των ασθενών ενώ πιθανόν να ανιχνευθούν και σε ιδιαίτερα υψηλό αριθμό άλλων καταστάσεων όπως σε ρευματοπάθειες, σε λοιμώξεις, σε υγιή κυρίως ηλικιωμένα άτομα κ.ά. Απαιτείται λοιπόν η χρήση και άλλων διαγνωστικών εργαστηριακών δεικτών. Τα τελευταία σχετικά χρόνια πλήθος ερευνών έχουν ως αντικείμενο τη χρήση των αντισωμάτων κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου (cyclic citrullinated peptide, anti-ccp) στη διάγνωση και στην παρακολούθηση της ΡΑ. Στην παρούσα ανασκόπηση θα προσπαθήσουμε να απαντήσουμε στα παρακάτω χρήσιμα για τον κλινικό και εργαστηριακό ιατρό ερωτήματα: 1. Ποια είναι η συμβολή τους στην έγκαιρη διάγνωση της ΡΑ, ιδιαίτερα σε περιστατικά αδιαφοροποίητης διαγνωστικά αρθρίτιδας; 2. Σε ποιες άλλες ρευματικές παθήσεις έχει αναφερθεί η παρουσία τους; 3. Πώς μπορεί να χρησιμοποιηθούν ως προγνωστικός δείκτης της εξέλιξης της νόσου; 4. Πώς επηρεάζονται τα επίπεδά τους από τη χορήγηση αντιρευματικών φαρμάκων; Πριν ασχοληθούμε με τα παραπάνω ερωτήματα πρέπει να αναφερθούμε προηγουμένως στη φύση των αντισωμάτων αυτών στις εργαστηριακές μεθόδους ανίχνευσής τους και στην εμπλοκή τους στην παθογένεια της ΡΑ. Φύση των αντισωμάτων κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου Τα αντισώματα κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου παράγονται κατά την ανοσιακή απάντηση σε αντιγονικούς επιτόπους, στους οποίους προηγήθηκε μεταλλαγή με ενζυμική παρέμβαση του αμινοξέος αργινίνη σε κιτρουλλίνη. 1 Η μεταλλαγή της πεπτιδυλ-αργινίνης σε πεπτιδυλ-κιτρουλλίνη καταλύεται από την ομάδα των ενζύμων της πεπτιδυλαργινινο-απαμινάσης (peptidyl-arginine-deaminase : PADs) ενώ η μεταλλαγή της ελεύθερης L-αργινίνης σε ελεύθερη L-κιτρουλλίνη γίνεται με τη δράση της συνθετάσης του νιτρικού οξειδίου. 2 Αυτό οδηγεί σε αλλαγή της τριτοταγούς δομής των πρωτεϊνών καθότι το θετικά φορτισμένο αμινοξύ αργινίνη μετατρέπεται στο ουδέτερο αμινοξύ κιτρουλλίνη. Η αλλαγή αυτή μπορεί να οδηγήσει στην έκθεση κρυφών έως τότε επιτόπων που πιθανόν να αποτελούν τους αντιγονικούς επιτόπους κατά των οποίων στρέφονται τα anti-ccps. 1 Στο περιφερικό αίμα έχει διαπιστωθεί η παρουσία Β λεμφοκυττάρων τα οποία μετά από ερεθισμό μπορούν να παράγουν anti-ccps, τόσο σε υγιή άτομα όσο και σε ασθενείς με ΡΑ. Αντίθετα ανάλογα κύτταρα του μυελού των οστών ή του αρθρικού υγρού ασθενών με ΡΑ στους οποίους ανιχνεύονται anti-ccps, εκκρίνουν αυτόματα τα αντισώματα αυτά. 3 Η δεύτερη ομάδα των Τα Β λεμφοκύτταρα αυτά έχουν ήδη υποστεί ερεθισμό προς παραγωγή anti-ccps π.χ. στον αρθρικό υμένα. Ο ρόλος των ενζύμων της πεπτιδυλ-αργινινο-απαμιδάσης 2,4 (PADs) Στον άνθρωπο έχει αναφερθεί η παρουσία τεσσάρων ισομορφών των PADs (PAD 1 έως PAD 4). Οι μορφές PAD 2 και PAD 4 ενέχονται στην ανάπτυξη ρευματικών νοσημάτων. Η PAD 2 αποτελεί την ισομορφή που εκφράζεται περισσότερο διάχυτα. Η παρουσία της έχει αποκαλυφθεί στους σκελετικούς μυς, στον εγκέφαλο, στο σπλήνα, στους εξωκρινείς αδένες, στα μακροφάγα (ως mrna και ολόκληρο μόριο) και στα μονοπύρηνα του αίματος (ως mrna μόνο). 2 Για τη δράση της απαιτείται τουλάχιστον 100πλάσια αύξηση της συγκέντρωσης Ca 2+ στο κυτταρόπλασμα. Σε περιβάλλον υψηλής συγκέντρωσης Ca 2+ ενεργοποιείται, προκαλώντας κιτρουλλίωση σε πρωτεΐνες του κυτταρικού σκελετού, κυρίως στα μόρια της βιμεντίνης, που οδηγεί σε σοβαρή βλάβη και απόπτωση του κυττάρου. 5,6 Σημαντική αύξηση της ενδοκυττάριας συγκέντρωσης Ca 2+ μπορεί να οδηγήσει την παραπάνω διαδικασία σε κυτταρική καταστροφή. Η PAD 4 εκφράζεται κύρια στα κοκκιοκύτταρα του αίματος και αποτελεί τη μόνη ισομορφή που βρίσκεται στον πυρήνα. 6-8 Σημαντική αύξηση της συγκέντρωσης Ca 2+ οδηγεί σε ενεργοποίησή της και σε κιτρουλλίωση ορισμένων συστατικών του κυττάρου, όπως οι ιστόνες (ουσίες υψηλής περιεκτικότητας σε αργινίνη), με τελικό αποτέλεσμα την απόπτωση του κυττάρου. 2 Οι Suzuki και συν. 4 μελέτησαν σε 7 Ιάπωνες ασθενείς με ΡΑ τον αρθρικό υμένα χρησιμοποιώντας in situ RT-PCR και ανοσοϊστοχημεία και διαπίστωσαν την παρουσία PAD4 (mrna και μορίου) και κιτρουλλιωμένων πεπτιδίων στην υποκείμενη των καλυπτηρίων κυττάρων περιοχή που ερμήνευσαν ως περιοχή ενεργοποίησης του ισοενζύμου αυτού. Στη

Ο ρόλος των αντισωμάτων κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου στη διάγνωση και θεραπεία της νεανικής ιδιοπαθούς αρθρίτιδας

Ο ρόλος των αντισωμάτων κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου στη διάγνωση και θεραπεία της νεανικής ιδιοπαθούς αρθρίτιδας ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ "ΚΛΙΝΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ - ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ" Ο ρόλος των αντισωμάτων κατά του κυκλικού κιτρουλλιωμένου πεπτιδίου στη διάγνωση και θεραπεία της νεανικής

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα Ρευματοειδής αρθρίτιδα Μ.Ν. Μανουσάκης En. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ρευματοειδής αρθρίτιδα είναι μία χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων (Πιν. 1). Με τον όρο χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων,

Διαβάστε περισσότερα

Ψώρα σε βρέφος. Ένα παλιό νόσημα επανεμφανίζεται

Ψώρα σε βρέφος. Ένα παλιό νόσημα επανεμφανίζεται ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ 16 Ψώρα σε βρέφος. Ένα παλιό νόσημα επανεμφανίζεται Τσούτσου Ειρήνη Βαλερή Ροζαλία Εισαγωγή Η ψώρα είναι μια συχνή κνησμώδης δερματοπάθεια με μεγάλη μεταδοτικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Χ. Μ. ΜουτσόπουΛος Αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών α ρευματικά νοσήματα είναι ασθένειες που προσβάλλουν

Διαβάστε περισσότερα

13 Επιστημονική Συνάντηση Ρευματολόγων Βορειοδυτικής 21 & 22 Ιανουαρίου 2011, Μέτσοβο. Ο ρόλος της µαγνητικής τοµογραφίας στις σπονδυλοαρθροπάθειες

13 Επιστημονική Συνάντηση Ρευματολόγων Βορειοδυτικής 21 & 22 Ιανουαρίου 2011, Μέτσοβο. Ο ρόλος της µαγνητικής τοµογραφίας στις σπονδυλοαρθροπάθειες 13 Επιστημονική Συνάντηση Ρευματολόγων Βορειοδυτικής Ελλάδος 21 & 22 Ιανουαρίου 2011, Μέτσοβο Ο ρόλος της µαγνητικής τοµογραφίας στις σπονδυλοαρθροπάθειες Σε ασθενείς µε οροαρνητική σπονδυλαρθροπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος. www.rheuma,gr

Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος. www.rheuma,gr Πολλες από τις ρευματικες παθησεις των ενηλικων προσβαλουν και τα παιδια,αν και σε μικροτερη συχνοτητα. Επιπλεον καποιες παθησεις όπως είναι ο συστηματικης έναρξης ή ο ολιγοαρθρικος τυπος εναρξης της Νεανικης

Διαβάστε περισσότερα

Διαβάστε περισσότερα στο διαδικτυακό τόπο www.psorinfo.gr

Διαβάστε περισσότερα στο διαδικτυακό τόπο www.psorinfo.gr Αυτό το φυλλάδιο είναι μέρος του «Προγράμματος Ενημέρωσης για την Ψωρίαση», το οποίο δημιουργήθηκε για να παρέχει πληροφορίες για την πάθηση. Το φυλλάδιο κάνει μία εισαγωγή στην ψωρίαση και στις θεραπείες

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα. Μαρία Γ. Τεκτονίδου Επίκουρος Καθηγήτρια Ρευματολογίας Α Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Αθηνών

Ρευματοειδής αρθρίτιδα. Μαρία Γ. Τεκτονίδου Επίκουρος Καθηγήτρια Ρευματολογίας Α Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Αθηνών Ρευματοειδής αρθρίτιδα Μαρία Γ. Τεκτονίδου Επίκουρος Καθηγήτρια Ρευματολογίας Α Παθολογική Κλινική, Ιατρική Σχολή Αθηνών Ρόλος Ανοσοποιητικού Συστήματος Προστασία του οργανισμού έναντι εξωτερικών εισβολέων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΡΑ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΡΑ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ ΡΑ Ορισμός? Η ρευματοειδής αρθρίτιδα είναι μία συστηματική φλεγμονώδης νόσος που προσβάλλει πολλές αρθρώσεις του σώματος. Η φλεγμονώδης διεργασία προσβάλλει καταρχήν την «επένδυση»

Διαβάστε περισσότερα

ΡΕΥΜΑΤΟΕΙ ΗΣ ΑΡΘΡΙΤΙΣ

ΡΕΥΜΑΤΟΕΙ ΗΣ ΑΡΘΡΙΤΙΣ ΡΕΥΜΑΤΟΕΙ ΗΣ ΑΡΘΡΙΤΙΣ Ρευµατικά οζίδια, γαγγραινώδες πυόδερµα, αγγειίτιδα µικρών και µεσαίου µεγέθους αγγείων. Ουδετεροφιλικές δερµατοπάθειες PNGD (Palisaded( neutrophilic and granulomatous dermatosis)

Διαβάστε περισσότερα

Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010

Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010 Σπονδυλαρθροπάθειες Η σημασία της πρώιμης διάγνωσης Δαούσης Δημήτριος Λέκτορας Παθολογίας/Ρευματολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Πατρών Παμπελοννησιακό Ιατρικό Συνέδριο Πάτρα, 23 Οκτ. 2010 Σπονδυλαρθροπάθειες

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοάνοσα νοσήματα. Χ.Μ. Μουτσόπουλος

Αυτοάνοσα νοσήματα. Χ.Μ. Μουτσόπουλος Αυτοάνοσα νοσήματα Χ.Μ. Μουτσόπουλος Καθηγητής Παθολογίας στην Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Η έγκαιρη αντιμετώπιση αποτελεί «κλειδί» για τον έλεγχο των αυτοάνοσων ασθενειών- της μεγάλης αυτής κατηγορίας

Διαβάστε περισσότερα

Πέννυ Εμμανουήλ. Δερματολόγος Αφροδισιολόγος. Διευθύντρια ΕΣΥ Γ.Ν.Παίδων Πεντέλης. (Δημοσίευση στο περιοδικό Υγεία και Παιδί.)

Πέννυ Εμμανουήλ. Δερματολόγος Αφροδισιολόγος. Διευθύντρια ΕΣΥ Γ.Ν.Παίδων Πεντέλης. (Δημοσίευση στο περιοδικό Υγεία και Παιδί.) Πέννυ Εμμανουήλ Δερματολόγος Αφροδισιολόγος Διευθύντρια ΕΣΥ Γ.Ν.Παίδων Πεντέλης. (Δημοσίευση στο περιοδικό Υγεία και Παιδί.) Η ατοπική δερματίτιδα ή έκζεμα είναι μια χρόνια κνησμώδης δερματοπάθεια κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΪΤΙΣ ΚΑΙ ΚΟΚΚΙΩΜΑΤΩΣΗ

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΪΤΙΣ ΚΑΙ ΚΟΚΚΙΩΜΑΤΩΣΗ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΪΤΙΣ ΚΑΙ ΚΟΚΚΙΩΜΑΤΩΣΗ Πνευμονική αγγειίτις και κοκκιωμάτωση είναι ένας περιγραφικός όρος που χαρακτηρίζεται από κυτταρική διήθηση του τοιχώματος των αγγείων (αγγειίτις) με καταστροφή και

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Λεβαντής 1, Ελένη Κυρίου 1,Ελευθέριος Βογιατζόγλου 2, Ανδριάνα Δώνου 2, Ελευθέριος Κουτσαντωνίου 1, Σοφία Λαφογιάννη 1, Χαρίκλεια Λούπα 2.

Γεώργιος Λεβαντής 1, Ελένη Κυρίου 1,Ελευθέριος Βογιατζόγλου 2, Ανδριάνα Δώνου 2, Ελευθέριος Κουτσαντωνίου 1, Σοφία Λαφογιάννη 1, Χαρίκλεια Λούπα 2. Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΑΠΛΗΣ ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΤΗ ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΟΣΤΕΟΜΥΕΛΙΤΙΔΑΣ ΝΕΥΡΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑΣ (Charcot) ΣΕ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟ ΠΟΔΙ. Γεώργιος Λεβαντής 1, Ελένη Κυρίου 1,Ελευθέριος Βογιατζόγλου 2, Ανδριάνα

Διαβάστε περισσότερα

Νοσολογία_Νοσ. 1201 Παθήσεις των Αρθρώσεων και Οστών. C.D.A. Εβδ.9

Νοσολογία_Νοσ. 1201 Παθήσεις των Αρθρώσεων και Οστών. C.D.A. Εβδ.9 1.Γενικά περί Ρευµατικών Νοσηµάτων 2.Συστηµατικός Ερυθηµατώδης Λύκος ( Σ. Ε. Λ.) 3. Ρευµατοειδής Αρθρίτιδα 4. Οστεοαρθρίτιδα 5. Σκληρόδερµα, Προοδευτική Συστηµατική Σκλήρυνση 01/15 1.Γενικά περί Ρευµατικών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Dr Α. Μεντής, Ιατρός Βιοπαθολόγος, Κλινικός Μικροβιολόγος ιευθυντής ιαγνωστικού Τμήματος ιευθυντής Εργαστηρίου Ιατρικής Μικροβιολογίας ιευθυντής Εθνικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας.

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος Η κλινική εικόνα της πάθησης περιλαμβάνει την παρουσια γενικων συμπτωματων

Διαβάστε περισσότερα

είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα

είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα Χ.Μ. Μουτσόπουλος Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ο ανοσολογικό (αμυντικό) σύστημα έχει σκοπό την προστασία του οργανισμού από ξένους εισβολείς, όπως είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

Ορθολογική χρήση κοινών εργαστηριακών παραμέτρων στην παιδιατρική πράξη: ASTO

Ορθολογική χρήση κοινών εργαστηριακών παραμέτρων στην παιδιατρική πράξη: ASTO Ορθολογική χρήση κοινών εργαστηριακών παραμέτρων στην παιδιατρική πράξη: ASTO Πολυξένη Πρατσίδου-Γκέρτση Πανεπιστημιακός Υπότροφος ΑΠΘ στην Παιδιατρική Ρευματολογία Α Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Περίγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Νοσοι από ψειρες και από αλλα παρασιτα του δερματος. Δρ.Πολύκαρπος Ευριπίδου C.D.A. College Limassol 2014/2015

Νοσοι από ψειρες και από αλλα παρασιτα του δερματος. Δρ.Πολύκαρπος Ευριπίδου C.D.A. College Limassol 2014/2015 Νοσοι από ψειρες και από αλλα παρασιτα του δερματος Δρ.Πολύκαρπος Ευριπίδου C.D.A. College Limassol 2014/2015 Μερικα από τα παρασιτα του δερματος,αν και φαινομενικα εμφανιζονται ακινδυνα στη συμβιωση τους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. γ 2. α 3. β 4. δ 5. δ Β. Ερωτήσεις σωστού - λάθους 1. Σωστό 2. Λάθος 3. Λάθος 4. Λάθος 5. Σωστό ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ανοσολογικός έλεγχος στην παρακολούθηση της πορείας της νόσου και της αποτελεσµατικότητας της θεραπείας.. ί ς ής ά ς ( ) ής ής ής ύ ί ώ

Ο ανοσολογικός έλεγχος στην παρακολούθηση της πορείας της νόσου και της αποτελεσµατικότητας της θεραπείας.. ί ς ής ά ς ( ) ής ής ής ύ ί ώ Ο ανοσολογικός έλεγχος στην παρακολούθηση της πορείας της νόσου και της αποτελεσµατικότητας της θεραπείας. ί ς ής ά ς ( ) ής ής ής ύ ί ώ Ο ανοσολογικός έλεγχος των ρευµατικών νοσηµάτων είναι πιθανολογικός

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Τι είναι η τροφική αλλεργία; Τροφική αλλεργία είναι η αναπάντεχη και μη κανονική ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού εναντίον ενός τμήματος μιας τροφής (συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΗΜΕΡΑ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΗΜΕΡΑ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΗΜΕΡΑ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑΣ 12 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2013 TI ENNOOYME ΛΕΓΟΝΤΑΣ «ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ» Ο όρος «ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ» περιλαμβάνει μια ομάδα μυοσκελετικών παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΣ» Ευστάθιος Χρονόπουλος Επίκουρος Καθηγητής ΕΚΠΑ Β Πανεπιστημιακή ήορθοπαιδική ήκλινική Κωνσταντοπούλειο Νοσοκομείο Ν.

«ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΣ» Ευστάθιος Χρονόπουλος Επίκουρος Καθηγητής ΕΚΠΑ Β Πανεπιστημιακή ήορθοπαιδική ήκλινική Κωνσταντοπούλειο Νοσοκομείο Ν. «ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΣ» Ευστάθιος Χρονόπουλος Επίκουρος Καθηγητής ΕΚΠΑ Β Πανεπιστημιακή ήορθοπαιδική ήκλινική Κωνσταντοπούλειο Νοσοκομείο Ν.ΙΩΝΙΑΣ Εισαγωγή: γή Η συνηθέστερη των παθήσεων που προσβάλλει τους ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Συχνότητα. Άντρες Γυναίκες 5 1. Νεαρής και μέσης ηλικίας

Συχνότητα. Άντρες Γυναίκες 5 1. Νεαρής και μέσης ηλικίας Η αιτιολογία της πάθησης είναι άγνωστη, αν και έχει μεγάλη σχέση με το κάπνισμα καθώς το 90% των ασθενών είναι ενεργείς καπνιστές Συχνότητα Άντρες Γυναίκες 5 1 Νεαρής και μέσης ηλικίας Στο 60% των περιπτώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους.

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους. Βρογχικό Άσθμα Το άσθμα είναι μια πάθηση που χαρακτηρίζεται από χρόνια κυτταρική φλεγμονή των αεραγωγών και βρογχική υπεραντιδραστικότητα. Έτσι προκαλείται μια μεταβλητή απόφραξη των αεροφόρων οδών που

Διαβάστε περισσότερα

4. ΛΕΜΦΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. περιλαμβάνονται ο σπλήνας και ο θύμος αδένας (εικ.4.1). Το λεμφικό σύστημα είναι πολύ σημαντικό γιατί:

4. ΛΕΜΦΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. περιλαμβάνονται ο σπλήνας και ο θύμος αδένας (εικ.4.1). Το λεμφικό σύστημα είναι πολύ σημαντικό γιατί: ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 4. ΛΕΜΦΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Το λεμφικό σύστημα αποτελείται από τα λεμφαγγεία, τη λέμφο και τους λεμφαδένες. Οι λεμφαδένες είναι δομές που αποτελούνται από εξειδικευμένη μορφή συνδετικού ιστού, το λεμφικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΜΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΑΚΜΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΑΚΜΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Κόγια Μαρία Δερματολόγος Αφροδισιολόγος H παρούσα διάλεξη δε σχετίζεται με κάποιο προσωπικό συμφέρον ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ Νεογνική ακμή (1-28 ημέρες ζωής) Βρεφική ακμή (3-16 μηνών)

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοργανισμοί. Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς

Μικροοργανισμοί. Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς Μικροοργανισμοί Οι μικροοργανισμοί διακρίνονται σε: Μύκητες Πρωτόζωα Βακτήρια Ιούς Παθογόνοι μικροοργανισμοί Παθογόνοι μικροοργανισμοί ονομάζονται οι μικροοργανισμοί που χρησιμοποιούν τον άνθρωπο ως ξενιστή

Διαβάστε περισσότερα

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας.

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΑΣΘΜΑ Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. Αν από το τρέξιμο, τη γυμναστική ή άλλη εργασία, δυσκολεύεται η αναπνοή, αυτό λέγεται άσθμα. Αρεταίος Καππαδόκης, 100 μχ Οι γυναίκες ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Σημείωση : Οι τροποποιήσεις στην Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

ενήλικες με ενεργή και εξελισσόμενη ψωριασική αρθρίτιδα (νόσος που προκαλεί ερυθρές, φολιδωτές κηλίδες στο δέρμα και φλεγμονή των αρθρώσεων)

ενήλικες με ενεργή και εξελισσόμενη ψωριασική αρθρίτιδα (νόσος που προκαλεί ερυθρές, φολιδωτές κηλίδες στο δέρμα και φλεγμονή των αρθρώσεων) EMA/178267/2015 EMEA/H/C/000481 Περίληψη EPAR για το κοινό αδαλιμουμάμπη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Συσχέτιση Περιοδοντικών Λοιμώξεων με Συστηματικά Νοσήματα

Συσχέτιση Περιοδοντικών Λοιμώξεων με Συστηματικά Νοσήματα Συσχέτιση Περιοδοντικών Λοιμώξεων με Συστηματικά Νοσήματα Πέτρος Δ. Δαμουλής, D.M.D., D.M.Sc. Περιοδοντολόγος Επισκέπτης Καθηγητής Πανεπιστημίου Tufts, ΗΠΑ Η Περιοδοντική Νόσος είναι μία Λοίμωξη που προκαλείται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΗΣΗ & ΡΕΥΜΑΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΚΥΗΣΗ & ΡΕΥΜΑΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Ελένη Κομνηνού, Ρευματολόγος, Επιστημονικά Υπεύθυνη Ρευματολογικού Τμήματος ΙΑΣΩ General ΚΥΗΣΗ & ΡΕΥΜΑΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Οι ρευματικές παθήσεις αφορούν,σε ένα μεγάλο ποσοστό, νέες γυναίκες που βρίσκονται σε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΝΙΔΩΣΗ ΕΞΑΝΘΗΜΑΤΑ ΟΙΔΗΜΑ ΒΛΕΦΑΡΩΝ ΟΙΔΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΟΙΔΗΜΑ ΧΕΙΛΕΩΝ ΚΝΗΣΜΟΣ

ΚΝΙΔΩΣΗ ΕΞΑΝΘΗΜΑΤΑ ΟΙΔΗΜΑ ΒΛΕΦΑΡΩΝ ΟΙΔΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΟΙΔΗΜΑ ΧΕΙΛΕΩΝ ΚΝΗΣΜΟΣ ΚΝΙΔΩΣΗ ΕΞΑΝΘΗΜΑΤΑ ΟΙΔΗΜΑ ΒΛΕΦΑΡΩΝ ΟΙΔΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΟΙΔΗΜΑ ΧΕΙΛΕΩΝ ΚΝΗΣΜΟΣ Τι είναι κνίδωση; Κνίδωση είναι η αλλεργική αντίδραση που εμφανίζεται στο δέρμα, έναντι εξωγενών ή ενδογενών ερεθισμάτων. Εκδηλώνεται

Διαβάστε περισσότερα

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 «Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 Κοιλιοκάκη Ι Η κοιλιοκάκη είναι ανοσολογική πάθηση, που προκαλεί κυρίως βλάβες στο λεπτό έντερο αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου.

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. HIV & Ca τραχήλου μήτρας Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ Πολλαπλοί παράγοντες μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της κακοήθειας σε ασθενείς με AIDS. Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ. Εργαστήριο Γενετικής, ΓΠΑ

ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ. Εργαστήριο Γενετικής, ΓΠΑ ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ Στάδια μικροβιακής λοίμωξης δημιουργία αποικίας σε εξωτερική επιφάνεια διείσδυση στον οργανισμό τοπική μόλυνση συστηματική (γενικευμένη) μόλυνση H σημασία

Διαβάστε περισσότερα

www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME

www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME Τι είναι; Η αρθρίτιδα του Lyme είναι µία από τις νόσους που προκαλούνται από το µικρόβιο Βorrelia burgdorferi (νόσος του Lyme ή Μπορρελίωση) που

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή, απομόνωση και καθαρισμός της φαρμακευτικής πρωτεΐνης.

Παραγωγή, απομόνωση και καθαρισμός της φαρμακευτικής πρωτεΐνης. ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1o 1. δ 2. β 3. β 4. γ 5. δ ΘΕΜΑ 2o 1. Σχολικό βιβλίο, σελ.

Διαβάστε περισσότερα

Το Simponi είναι αντιφλεγμονώδες φάρμακο. Χορηγείται σε ενήλικες για τη θεραπεία των ακόλουθων νόσων:

Το Simponi είναι αντιφλεγμονώδες φάρμακο. Χορηγείται σε ενήλικες για τη θεραπεία των ακόλουθων νόσων: EMA/411054/2015 EMEA/H/C/000992 Περίληψη EPAR για το κοινό γολιμουμάμπη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

«Επιδημιολογία του Ερυθηματώδους Λύκου- Η εμπειρία της Ομάδας Μελέτης Λύκου της Θεσσαλονίκης» Στεφανίδου Στυλιανή

«Επιδημιολογία του Ερυθηματώδους Λύκου- Η εμπειρία της Ομάδας Μελέτης Λύκου της Θεσσαλονίκης» Στεφανίδου Στυλιανή «Επιδημιολογία του Ερυθηματώδους Λύκου- Η εμπειρία της Ομάδας Μελέτης Λύκου της Θεσσαλονίκης» Στεφανίδου Στυλιανή Ορισμός Ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) είναι ένα τυπικό μη οργανοειδικό αυτοάνοσο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Διάγνωση της HIV λοίμωξης Από το 1985 και μέχρι σήμερα η διαγνωστική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α

1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ 1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α Τι είναι η µηνιγγίτιδα; Η µηνιγγίτιδα είναι µία σοβαρή λοίµωξη των µηνίγγων

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΗ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑ. Χατζημιχαηλίδου Σοφία

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΗ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑ. Χατζημιχαηλίδου Σοφία ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΗ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΑ Χατζημιχαηλίδου Σοφία ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΙΤΙΔΕΣ Οσφυαλγία (φλεγμονώδους τύπου) Ιερολαγονίτιδα Ασύμμετρη περιφερική αρθρίτιδα Ενθεσίτιδα

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο Sjogren: αυτοάνοση επιθηλπτιδα

Σύνδρομο Sjogren: αυτοάνοση επιθηλπτιδα Σύνδρομο Sjogren: αυτοάνοση επιθηλπτιδα Α. Γ. Τζιούφας Αναπλ. Καθηγητής Παθολογικής Φυσιολογίας, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών ο σύνδρομο Sjogren ή αυτοάνοση επιθηλιΐτιδα είναι ένα χρόνιο αυτοάνοσο

Διαβάστε περισσότερα

Αορτίτις Απεικόνιση. Φοινίτσης Στέφανος

Αορτίτις Απεικόνιση. Φοινίτσης Στέφανος Στέφανος Φοινίτσης - Αορτίτις Απεικόνιση 31 Αορτίτις Απεικόνιση. Φοινίτσης Στέφανος Λέκτορας Α.Π.Θ. Η αορτίτιδα ορίζεται ως φλεγμονή του τοιχώματος της αορτής. Αιτιολογικά ταξινομείται σε δύο μεγάλες ομάδες:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΦΝΕ (ΕΚ, ν.crohn, απροσδιόριστη) Συνήθεις λοιμώδεις, παρατεταμένες συστηματικές, αφροδισιακές-παρασιτικές, ιογενείς λοιμώξεις Φάρμακα και τοξίνες

ΙΦΝΕ (ΕΚ, ν.crohn, απροσδιόριστη) Συνήθεις λοιμώδεις, παρατεταμένες συστηματικές, αφροδισιακές-παρασιτικές, ιογενείς λοιμώξεις Φάρμακα και τοξίνες ΦΛΕΓΜΟΝΩΔΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Π.Ε ΙΦΝΕ (ΕΚ, ν.crohn, απροσδιόριστη) Συνήθεις λοιμώδεις, παρατεταμένες συστηματικές, αφροδισιακές-παρασιτικές, ιογενείς λοιμώξεις Φάρμακα και τοξίνες (ΜΣΑΦ κ.ά) Ισχαιμική Μετακτινική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης

ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης Αυξημένες εκκρίσεις από τα γεννητικά όργανα ή τον πρωκτό.

Διαβάστε περισσότερα

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής.

που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα υγειές σύστημα με ισχυρά οστά είναι απαραίτητο για την γενική υγεία και ποιότητα ζωής. ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΤΙΤΛΟΣ : ΟΙ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΠΟΥ ΤΙΣ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ! Εισαγωγή : Τα οστά είναι το σπίτι για να μείνουμε, είναι η στέγη που φιλοξενεί τα όργανα του ανθρώπινου οργανισμού. Ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ηπατίτιδα Α; Η ηπατίτιδα Α είναι μια νόσος του ήπατος που προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α.

Διαβάστε περισσότερα

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Ra: Διαρκής κίνηση αυτοδραστικών Β-κυττάρων από τον µυελό των οστών στα περιφερικά λεµφικά όργανα και τον προσβεβληµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Εισαγωγή Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος της λειτουργίας της εξωκρινούς μοίρας του παγκρέατος

Έλεγχος της λειτουργίας της εξωκρινούς μοίρας του παγκρέατος Έλεγχος της λειτουργίας της εξωκρινούς μοίρας του παγκρέατος Φλεγμονή Ανεπάρκεια ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΠΑΓΚΡΕΑΤΟΣ ΦΛΕΓΜΟΝΗ ΤΟΥ ΠΑΓΚΡΕΑΤΟΣ Φλεγμονή που συνοδεύεται από διάφορα συμπτώματα στο σκύλο και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η σιγκέλλωση; Η σιγκέλλωση είναι ένα λοιμώδες νόσημα που προκαλείται από μια ομάδα βακτηρίων με το

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ. Μαλτέζος Ιωάννης

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ. Μαλτέζος Ιωάννης ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ Μαλτέζος Ιωάννης Κληρονομικότητα Το σώμα μας αποτελείται από εκατομμύρια κύτταρα εκ των οποίων τα περισσότερα εξ αυτών

Διαβάστε περισσότερα

ANTIMETΩΠΙΣΗ ΟΥΛΩΤΙΚΩΝ ΑΛΩΠΕΚΙΩΝ

ANTIMETΩΠΙΣΗ ΟΥΛΩΤΙΚΩΝ ΑΛΩΠΕΚΙΩΝ ANTIMETΩΠΙΣΗ ΟΥΛΩΤΙΚΩΝ ΑΛΩΠΕΚΙΩΝ Μιχάλης Κακέπης Δερματολόγος-Αφροδισιολόγος Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν ΟΡΙΣΜΟΣ Με τον όρο ουλωτική αλωπεκία, εννοούμε μία ομάδα σπανίων διαταραχών, που καταστρέφουν τον

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Πια είναι η καλύτερη μέθοδος θεραπείας; Κιρσοί είναι το αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.1 Ομοιόσταση 4.2 Ασθένειες 4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.3 Αμυντικοί μηχανισμοί του ανθρώπινου οργανισμού 4.4 Τρόποι ζωής και ασθένειες Μάρθα Καρβουνίδου ΠΕ1404

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα

Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα φυσική ή μη ειδική ανοσία δεν απαιτεί προηγούμενη έκθεση στο παθογόνο και δεν διαθέτει μνήμη. σε επίκτητη ή ειδική ανοσία χυμική ανοσία με παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ό ς ς ί ς ύ ί ύ ς ό ς ά

ό ς ς ί ς ύ ί ύ ς ό ς ά ό ς ς ί ς ύ ί ύ ς ί ς ό ς ά 3ο Επιστηµονικό Καλοκαιρινό Διαδραστικό Διεταιρικό Συµπόσιο NAVARINO DUNES 23 26 Ιουνίου 2011 ί ά Medical ultrasound βασίστηκε σε αρχές sonar που αναπτυχθήκαν στο World War

Διαβάστε περισσότερα

Μηρόςβ βββ. Επιγο νατίδα. Έσω πλάγιος σύνδεσμος Έσω. Κνήμη βββββ

Μηρόςβ βββ. Επιγο νατίδα. Έσω πλάγιος σύνδεσμος Έσω. Κνήμη βββββ ΦΥΣΙΟ - ΓΟΝΑΤΟ Πρόσθιος χιαστός Έξω πλάγιος σύνδεσμος Έξω μηνίσκος Μηρόςβ βββ Επιγο νατίδα Οπίσθιος χιαστός σύνδεσμος Αρθρικός χόνδρος Έσω πλάγιος σύνδεσμος Έσω μηνίσκος Κνήμη βββββ Περόνη ββββ Ανατομία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Κατάκλιση ορίζεται η εξέλκωση του δέρματος εξαιτίας πίεσης σε διάφορες περιοχές του σώματος υπερκείμενες οστικών προεξοχών Συχνότητα εμφάνισης

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωτική Επιτροπή. Θεματολογία

Οργανωτική Επιτροπή. Θεματολογία Οργανωτική Επιτροπή Πρόεδρος: Μέλη: Λάζαρος Σακκάς Ιωάννης Αλεξίου Χαράλαμπος Γεροδήμος Αθανάσιος Ζιώγας Αλέξιος Ηλιόπουλος Χριστίνα Κατσιάρη Αθανάσιος Κουτρούμπας Ευάγγελος Ντάβας Θεματολογία Ανοσολογία

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματική αυτοανοσία ρευματοειδής αρθρίτιδα

Συστηματική αυτοανοσία ρευματοειδής αρθρίτιδα Συστηματική αυτοανοσία ρευματοειδής αρθρίτιδα Παναγιώτης Σκένδρος Λέκτορας Παθολογίας ΔΠΘ pskendro@med.duth.gr Χρόνια, συστηµατική αυτοάνοση νόσος Εκδηλώνεται µε φλεγµονή του αρθρικού υµένα (υµενίτιδα)

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock 1 Τι συμβαίνει στο σώμα σας σε μια αλλεργική αντίδραση; Μια ξένη ουσία εισέρχεται μέσω της τροφής στο σώμα Τα

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Κουτρούµπα Ι, Χαϊδόπουλος Δ, Θωµάκος Ν, Σωτηροπούλου Μ, Καθοπούλης Ν, Βλάχος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΘΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΡΟΚΟΤΥΛΙΑΙΑΣ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΠΟΝΟ ΣΤΟ ΙΣΧΙΟ.

ΑΡΘΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΡΟΚΟΤΥΛΙΑΙΑΣ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΠΟΝΟ ΣΤΟ ΙΣΧΙΟ. ΑΡΘΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΜΗΡΟΚΟΤΥΛΙΑΙΑΣ ΠΡΟΣΚΡΟΥΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΠΟΝΟ ΣΤΟ ΙΣΧΙΟ. Η μηροκοτυλιαία πρόσκρουση αποτελεί, σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα της σύγχρονης βιβλιογραφίας, το συχνότερο

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΓΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΤΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ

Α. ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΓΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΤΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗ ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2013 2014 Α. ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΗΣ ΓΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΤΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Χρόνος: Δευτέρα έως

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΛΜΟΝΕΛΛΩΣΗ Ασθένεια που προκαλείται από τα είδη του γένους Salmonella,, Salmonella Προσβάλλει όλα τα ζωικά είδη και Χαρακτηρίζεται από ένα ή συνδυασμό από τα ακόλουθα τρία συμπτώματα: σηψαιμία,, οξεία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ.

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. Φάσμα εκδηλώσεων συγγενών λοιμώξεων Μακροχρόνιες συνέπειες ενδοκρινοπάθειες ΠΡΟΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ

ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ Η έννοια της οροαρνητικής ΣπΑ Προακτινολογική ΣπΑ ΣΠΥΡΟΣ ΑΣΛΑΝΙΔΗΣ ΣπΑ Ομάδα φλεγμονωδών αρθροπαθειών Με κοινά κλινικά χαρακτηριστικά και γενετικούς προδιαθεσικούς παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Η εξήγηση αποτελείται από τρία μέρη-λευκοκύτταρα, φλεγμονή κι ένα λάθος του ανοσοποιητικού συστήματος.

Η εξήγηση αποτελείται από τρία μέρη-λευκοκύτταρα, φλεγμονή κι ένα λάθος του ανοσοποιητικού συστήματος. Πάσχω από Ρευματοειδή Αθρίτιδα; Ποιο από τα ακόλουθα κοινά συμπτώματα της ΡΑ έχετε; 3 ή περισσότερες επώδυνες αρθρώσεις ταυτόχρονα, συνήθως και στις δυο μεριές του σώματος; Πρωινή δυσκαμψία που διαρκεί

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρακολούθηση αρκετών αναπνευστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ και ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ και ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΥΟΣΚΕΛΕΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ - (ΕΠΕΜΥ) 6 ο Επιστημονικό Συμπόσιο Μυοσκελετικών Παθήσεων - ΕΠΕΜΥ 2014 «Εξελίξεις στις φλεγμονώδεις ρευματικές παθήσεις και στα νοσήματα του οστικού μεταβολισμού»

Διαβάστε περισσότερα

Τα DMARDs στην εποχή των βιολογικών θεραπειών: Το παράδειγμα της λεφλουνομίδης. Κωνσταντίνος Γεωργανάς. Ρευματολόγος

Τα DMARDs στην εποχή των βιολογικών θεραπειών: Το παράδειγμα της λεφλουνομίδης. Κωνσταντίνος Γεωργανάς. Ρευματολόγος Τα DMARDs στην εποχή των βιολογικών θεραπειών: Το παράδειγμα της λεφλουνομίδης Κωνσταντίνος Γεωργανάς Ρευματολόγος Θεραπεία Ρευματοειδούς Αρθρίτιδας Η εξάπλωση της χρήσης βιολογικών την περασμένη 10ετία,

Διαβάστε περισσότερα

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ΤΟΥΛΟΥΜΤΖΗ ΜΑΡΙΑ Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ώρες πριν την προσέλευση Αίσθημα ζάλης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΣΑΒΒΑΤΟ 26 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Θέμα Α Μονάδες 25 Α1.

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα Θ. Τσιλιγιάννης Παιδίατρος Εξειδικευμένος Παιδοπνευμονολόγος Διευθυντής Παιδοπνευμονολογικού Παιδιατρική Κλινική ΜΗΤΕΡΑ Φυσική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση

Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Αρθρίτιδα Συγγραφική ομάδα: Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, PhD, Ερευνητής Τζιαμούρτας Αθανάσιος, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ- ΠΘ Κήτας Γεώργιος, Ιατρός Ρευματολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΤΑΞΙΔΙΩΤΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ Ν.ΒΑΚΑΛΗΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΤΑΞΙΔΙΩΤΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ Ν.ΒΑΚΑΛΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΤΑΞΙΔΙΩΤΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ Ν.ΒΑΚΑΛΗΣ Η εργαστηριακή διερεύνηση σε ταξιδιώτη που επιστρέφει καθοδηγείται από : Τις κλινικές εκδηλώσεις (πυρετός, διάρροια,δερματίτιδες...) Την ανοσολογική

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα

Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Σύνδροµο Καρπιαίου Σωλήνα Το σύνδροµο του καρπιαίου σωλήνα είναι µία συνήθης αιτία πόνου και διαταραχής της αισθητικότητας στα χέρια. Οφείλεται σε πίεση του µέσου νεύρου στην περιοχή του καρπού. Στην περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Οι όζοι του θυρεοειδούς είναι συχνοί και αποτελούν το συχνότερο ενδοκρινολογικό πρόβλημα σε πολλές χώρες. Οι πιθανότητες ότι κάποιος θα ανακαλύψει έναν τουλάχιστον όζο θυρεοειδούς είναι 1 στις 10 ενώ σε

Διαβάστε περισσότερα

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP

Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP Ρήξη του Επιχείλιου Χόνδρου του Ώμου και Βλάβες SLAP Τι είναι οι σύνδεσμοι και ο επιχείλιος χόνδρος στον ώμο; Η γληνοβραχιόνια άρθρωση του ώμου είναι μία σφαιροειδής ενάρθρωση που σχηματίζεται από την

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Στην τρέχουσα παρουσίαση δεν υφίσταται σύγκρουση συμφερόντων

Στην τρέχουσα παρουσίαση δεν υφίσταται σύγκρουση συμφερόντων Δοκιμασίες κοπράνων Γιώργος Χουλιάρας, Παιδογαστρεντερολόγος, Πανεπιστημιακός Υπότροφος, Υπεύθυνος Ενδοσκοπήσεων & Ιατρείου Ιδιοπαθών Φλεγμονωδών Nοσημάτων του Εντέρου Μονάδα Γαστρεντερολογίας και Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 Κ. Μέλλου, Θ. Σιδερόγλου, Μ. Ποταμίτη-Κόμη, Θ. Γεωργακοπούλου, Χ. Χατζηχριστοδούλου Γραφείο Τροφιμογενών

Διαβάστε περισσότερα

Οι Μηνίσκοι του Γόνατος και η Αρθροσκοπική Mηνισκεκτομή

Οι Μηνίσκοι του Γόνατος και η Αρθροσκοπική Mηνισκεκτομή Οι Μηνίσκοι του Γόνατος και η Αρθροσκοπική Mηνισκεκτομή Τι είναι οι μηνίσκοι του γόνατος; Οι μηνίσκοι του γόνατος είναι ινοχόνδρινοι δίσκοι σχήματος C οι οποίοι παρεμβάλλονται μεταξύ του μηριαίου και της

Διαβάστε περισσότερα

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής

Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Aποµυελινωτικά νοσήµατα Γεώργιος Καρκαβέλας Καθηγητής Παθολογικής Ανατοµικής ΑΠΘ ΑΠΟΜΥΕΛΙΝΩΣΗ καταστροφή µυελίνης αποκλείονται παθολογικές καταστάσεις από αποτυχία σχηµατισµού µυελίνης (δυσµυελίνωση) ή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑ Α Α. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική. Εξετάσεις E έτους, 7 Ιουνίου 2011. Ονοµατεπώνυµο φοιτητή:

ΟΜΑ Α Α. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική. Εξετάσεις E έτους, 7 Ιουνίου 2011. Ονοµατεπώνυµο φοιτητή: ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ιατρική Σχολή 3 η Παιδιατρική Κλινική ιευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. Τσανάκας Ι οκράτειο Νοσοκοµείο Κωνσταντινου όλεως 49 Θεσσαλονίκη 54642 Τηλ.: 2310-992982 FAX:

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη φράση που συμπληρώνει

Διαβάστε περισσότερα