Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε."

Transcript

1 Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε. Εισαγωγή Ο πυρήνας στη ζωή των εφήβων είναι το οικογενειακό τους περιβάλλον και ως εκ τούτου διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο σε όλο το φάσμα της σωματικής και ψυχικής τους υγείας. 1 Σύμφωνα με διεθνείς έρευνες σε εφήβους, το κοινωνικοοικονομικό προφίλ της οικογένειας έχει συνδεθεί με τη σχολική επίδοση, την επιθετικότητα και τη σχολική βία, τις διατροφικές συνήθειες και την παχυσαρκία, τη χρήση οινοπνευματωδών, το κάπνισμα, τη χαμηλή αυτοεκτίμηση και την ψυχική υγεία (π.χ. ψυχοσωματικά συμπτώματα, κατάθλιψη). 2-4 Επίσης, στρεσογόνες καταστάσεις στη ζωή της οικογένειας, όπως η μετανάστευση και η ανεργία, επηρεάζουν σημαντικά την υγεία των εφήβων. 5,6 Η υγεία των εφήβων σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με το επίπεδο και την ποιότητα των σχέσεων που αναπτύσσονται στην οικογένεια. 7 Η καλή επικοινωνία με τους γονείς αποτελεί προστατευτικό παράγοντα για συμπεριφορές υψηλού κινδύνου 8 και για πολλά ψυχοσωματικά προβλήματα. 9 Επιπλέον, η καλή επικοινωνία των εφήβων, ιδιαίτερα με τη μητέρα, συνδέεται με καλύτερη σωματική υγεία, χαμηλότερη κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών 1 και τσιγάρων 11 καθώς και την αποφυγή της πρώιμης έναρξης της σεξουαλικής τους ζωής. 12 Παρά το γεγονός ότι οι έφηβοι μιλούν λιγότερο με τους γονείς τους από ό,τι στα προηγούμενα χρόνια της ζωής τους, ο συναισθηματικός δεσμός μεταξύ εφήβου-γονιού συνεχίζεται, αν και με διαφορετική μορφή. Η αλλαγή αυτή στις σχέσεις γονιού-εφήβου οδηγεί βαθμιαία στην ανεξαρτησία και την αυτονομία του εφήβου οι οποίες αποτελούν σημαντικές συνιστώσες της διαδικασίας ανάπτυξης. 13 Οι γονείς επιλέγουν διαφορετικούς τρόπους και στρατηγικές για τη διαπαιδαγώγηση των εφήβων, που έχουν να κάνουν με το κατά πόσο τους τιμωρούν, με το εάν συζητούν μαζί τους για λάθη που κάνουν ή με το εάν έχουν αδιάφορη στάση απέναντί τους. Οι έφηβοι που έχουν αυστηρούς/προσηνείς γονείς είναι περισσότερο πιθανόν να αναπτύξουν υψηλότερη αυτοεκτίμηση, να έχουν καλύτερη επίδοση στο σχολείο, να είναι λιγότερο ευάλωτοι σε πιέσεις που δέχονται από τους συνομηλίκους τους και να αποφεύγουν συμπεριφορές κινδύνου όπως η χρήση ουσιών και η πρώιμη έναρξη της σεξουαλικής ζωής. 14 Από την άλλη, οι έφηβοι με ενδοτικούς/αδιάφορους γονείς είναι πιθανόν να είναι επιρρεπείς σε συμπεριφορές κινδύνου. 15 Κύρια Ευρήματα Κοινωνικο-δημογραφικά χαρακτηριστικά Η μεγάλη πλειονότητα των εφήβων (92,5) έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα και έχουν και τους δύο γονείς Έλληνες (85,3). Ένας στους 6 εφήβους έχει τουλάχιστον ένα γονιό αλλοδαπής εθνικότητας. Το 85,3 των εφήβων ζουν και με τους δύο βιολογικούς γονείς τους, και ένας στους 1 ζει σε μονογονεϊκή οικογένεια. Δύο στους 3 εφήβους αναφέρουν ότι εργάζονται και οι δύο γονείς τους. Διαχρονικά, από το 22 έως το 21 αυξάνονται οι έφηβοι που δεν ζουν και με τους δύο γονείς και διπλασιάζονται εκείνοι που έχουν έναν τουλάχιστον γονιό άνεργο. Σύμφωνα με την Κλίμακα Οικονομικής Ευμάρειας, η οικογένεια 1 στους 2 εφήβους κατατάσσεται στο μέσο οικονομικό επίπεδο, 1 στους 3 στο ανώτερο και 1 στους 6 στο κατώτερο οικονομικό επίπεδο. Σχέσεις στην οικογένεια Η πλειονότητα των εφήβων δηλώνουν πολύ ικανοποιημένοι από τις σχέσεις στην οικογένειά τους, σε υψηλότερο ποσοστό τα αγόρια και οι 11χρονοι μαθητές. Τέσσερις στους 5 εφήβους θεωρούν εύκολη την επικοινωνία με τη μητέρα τους, 2 στους 3 με τον πατέρα τους και 7 στους 1 εφήβους με τα μεγαλύτερα αδέρφια τους. Οι κοινές δραστηριότητες με την οικογένεια είναι για τους περισσότερους έφηβους τα κοινά γεύματα, οι συζητήσεις και η παρακολούθηση τηλεόρασης. Δύο στους 3 εφήβους αναφέρουν ότι έχουν συναισθηματική στήριξη από τους γονείς τους, με το αντίστοιχο ποσοστό να μειώνεται καθώς οι έφηβοι μεγαλώνουν. Διαχρονικά, από το 26 στο 21 μειώνεται σημαντικά το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν ότι έχουν συναισθηματική στήριξη από τους γονείς τους. Οι γονείς της πλειονότητας των εφήβων γνωρίζουν τι κάνουν τα παιδιά τους στον ελεύθερό τους χρόνο, περισσότερο η μητέρα από τον πατέρα. Στην παρούσα έρευνα, το κοινωνικο-οικονομικό προφίλ των οικογενειών των μαθητών διερευνήθηκε μέσα από ερωτήσεις για την εθνικότητα και τη γλώσσα επικοινωνίας μεταξύ των μελών της οικογένειας, τη δομή της οικογένειας, την εργασιακή κατάσταση των γονιών και, τέλος, την οικονομική 1

2 κατάσταση της οικογένειας σύμφωνα με την Κλίμακα Οικονομικής Ευμάρειας της Οικογένειας. 16 Στο τεύχος αυτό εξετάζονται επίσης μία σειρά από θέματα αναφορικά με τις σχέσεις και την επικοινωνία στην οικογένεια και ειδικότερα με κάθε γονιό και με τα μεγαλύτερά αδέλφια, θέματα γύρω από τη γνώση των γονιών για τις παρέες και τις δραστηριότητες των παιδιών τους, την υποστήριξη που δέχεται ο έφηβος και την τυπολογία στην οποία ανήκουν οι γονείς. 17 Τα στοιχεία παρουσιάζονται για το σύνολο των μαθητών, ανά φύλο, ανά ηλικία και όπου είναι δυνατό διαχρονικά. Σημειώνεται ότι, παρόλο που η αναφορά στο κείμενο και τα γραφήματα γίνεται σε μαθητές ηλικίας 11, 13 και 15 ετών, τα στοιχεία αφορούν στις σχολικές τάξεις της ΣΤ Δημοτικού, Β Γυμνασίου και Α Λυκείου, στις οποίες αντίστοιχα φοιτούν στην πλειονότητά τους (>93) οι μαθητές των τριών παραπάνω ηλικιακών ομάδων. Σχολιάζονται μόνο οι στατιστικά σημαντικές διαφορές (επίπεδο σημαντικότητας p<,1). Εθνικότητα και γλώσσα επικοινωνίας στο σπίτι Οι μαθητές ρωτήθηκαν για τον τόπο γέννησής τους και για την εθνικότητα των γονιών τους. Η συντριπτική πλειονότητά τους (92,5) έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα, και 8 στους 1 (85,3) αναφέρουν ότι και οι δύο γονείς τους έχουν ελληνική εθνικότητα. Ένας στους 6 εφήβους έχει τουλάχιστον ένα γονιό αλλοδαπής εθνικότητας, με υψηλότερο το ποσοστό για τη μητέρας από ό,τι για τον πατέρα (Γράφημα 1). Δύο στους 3 εφήβους με τουλάχιστον ένα αλλοδαπό γονιό (67,8) αναφέρουν ότι χρησιμοποιείται η ελληνική γλώσσα για την επικοινωνία στο σπίτι μεταξύ των μελών της οικογένειάς τους (91,8 του συνόλου των μαθητών που συμμετείχαν στην έρευνα). Γράφημα 1: Έφηβοι με αλλοδαπούς γονείς, διαχρονικά() Έφηβοι µε αλλοδαπούς γονείς Πατέρας Μητέρα Τουλάχιστον ο ένας γονιός 8,2 8,7 1,2 9,3 13,6 14, Μεταξύ του 26 και του 21, έχει αυξηθεί το ποσοστό των εφήβων που έχουν είτε ένα γονιό αλλοδαπό είτε και τους δύο (Γράφημα 1). Τέλος, διαχρονικά αυξάνεται σημαντικά το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν ότι η γλώσσα που μιλούν στο σπίτι δεν είναι η ελληνική, από 3,4 το 26 σε 8,2 το 21. κάτω από την ίδια στέγη. Το 85,3 των μαθητών αναφέρουν ότι ζουν και με τους δύο βιολογικούς γονείς. Ένας στους 1 εφήβους (1,3) ζει μόνο με έναν βιολογικό γονιό, ενώ το 2,9 ζουν σε οικογένεια αναδομημένης μορφής. i Επιπλέον, 1 στους 6 εφήβους (15,8) αναφέρει ότι μένει μαζί στο σπίτι η γιαγιά ή/και ο παππούς (οικογένεια διευρυμένης μορφής). Διαχρονικά, μεταξύ του 1998 και του 21 φαίνεται να έχει διπλασιαστεί το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν ότι ζουν σε μονογονεϊκού τύπου οικογένεια από 5,2 σε 1,3, αντίστοιχα. Κατά την ίδια χρονική περίοδο έχει, επίσης, μειωθεί σημαντικά η συμβίωση με τη γιαγιά ή/και τον παππού (25,3 το 1998, 21,3 το 22, 18,7 το 26 και 15,8 το 21). Εργασιακή κατάσταση γονέων Στη μεγάλη πλειονότητά τους οι γονείς των εφήβων εργάζονται, περισσότερο ο πατέρας από ό,τι η μητέρα (92,3 και 68,3, αντίστοιχα). Δύο στους 3 εφήβους (65,2) αναφέρουν ότι εργάζονται και οι δύο γονείς τους, ενώ το 6 έχει τουλάχιστον ένα γονιό άνεργο (Γράφημα 2). Ως συνηθέστεροι λόγοι για τον πατέρα που δεν εργάζεται αναφέρονται η συνταξιοδότηση, η ασθένεια ή η φοιτητική ιδιότητα (52,5) και η ανεργία (32,4). Ως κυριότερη αιτία μη απασχόλησης της μητέρας σε εργασία εκτός σπιτιού αναφέρεται η φροντίδα άλλων ατόμων ή/και του νοικοκυριού (67,1). Διαχρονικά, έχει αυξηθεί σημαντικά ο αριθμός των εφήβων που αναφέρουν ότι οι γονείς τους είναι άνεργοι. Συγκεκριμένα, την περίοδο έχει τριπλασιαστεί το ποσοστό που αναφέρουν ότι ο πατέρας δεν εργάζεται και ψάχνει για δουλειά, ενώ αύξηση μικρότερου βαθμού καταγράφεται στο αντίστοιχο ποσοστό και για τη μητέρα (Γράφημα 2). Επίσης, την ίδια χρονική περίοδο διπλασιάζεται ο αριθμός των μαθητών που αναφέρουν πως τουλάχιστον ο ένας από τους δύο γονείς τους είναι άνεργος και ψάχνει για δουλειά (Γράφημα 2). Γράφημα 2: Έφηβοι με γονείς που είναι άνεργοι, διαχρονικά() Άνεργοι Γονείς Πατέρας Μητέρα Τουλάχιστον ο ένας γονιός,5,5 1,6 2, ,5 4, Δομή οικογένειας Η δομή της οικογένειας των εφήβων διερευνήθηκε μέσα από ερώτηση σχετικά με τα ενήλικα άτομα που μένουν μόνιμα 2 i Αναδομημένη μορφή οικογένειας: ένας βιολογικός γονιός και πατριός ή μητριά.

3 Οικονομική κατάσταση της οικογένειας Η οικονομική κατάσταση της οικογένειας των μαθητών αρχικά διερευνήθηκε μέσα από ερώτηση που τους ζητούσε να την αξιολογήσουν με υποκειμενικά κριτήρια και να τη χαρακτηρίσουν από πολύ καλή έως καθόλου καλή. Δύο στους 3 εφήβους (64,7) πιστεύουν ότι η οικονομική κατάσταση της οικογένειάς τους είναι καλή, i το 26,8 την αξιολογεί στο μέσο όρο, ενώ όχι πολύ καλή ή καθόλου καλή μόνο το 8,4 των εφήβων. Μεταξύ των τριών ηλικιακών ομάδων, σε μεγαλύτερο ποσοστό οι 11χρονοι (72,4) χαρακτηρίζουν την οικονομική κατάσταση της οικογένειάς τους ως καλή συγκριτικά με τους 13χρονους (63,3) και τους 15χρονους (57,7). Διαχρονικά, παρόλο που από το 1998 στο 26 παρατηρείται τάση αύξησης του ποσοστού των εφήβων που χαρακτηρίζουν την οικονομική κατάσταση της οικογένειάς τους ως καλή, τα επόμενα χρόνια μέχρι και το 21 υπάρχει τάση μείωσης. Επίσης, έγινε αντικειμενική αξιολόγηση της οικονομικής κατάστασης της οικογένειας βάσει της Κλίμακας Οικονομικής Ευμάρειας της Οικογένειας. 16 Η κλίμακα αυτή περιλαμβάνει ερωτήσεις για τον αριθμό ηλεκτρονικών υπολογιστών και τον αριθμό των αυτοκινήτων στο νοικοκυριό, για το εάν οι έφηβοι έχουν το δικό τους δωμάτιο στο σπίτι, όπως επίσης και για τη συχνότητα των οικογενειακών διακοπών κατά τον τελευταίο χρόνο πριν από την έρευνα. Από τις απαντήσεις των εφήβων στις επιμέρους ερωτήσεις της κλίμακας προκύπτει ότι 9 στους 1 (91) ανέφεραν την ύπαρξη ενός τουλάχιστον αυτοκινήτου στην οικογένεια και 7 στους 1 (72,4) πως έχουν το δικό τους δωμάτιο στο σπίτι. Σε ποσοστό,3, οι έφηβοι έχουν κάνει τουλάχιστον 2 φορές διακοπές με την οικογένειά τους τον τελευταίο χρόνο. Τέλος, η πλειονότητα των εφήβων (92,6) έχουν τουλάχιστον έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή στο σπίτι (Γράφημα 3). Γράφημα 3: Έμμεσοι δείκτες οικονομικής κατάστασης οικογένειας, διαχρονικά () το 34,8 στο ανώτερο, ενώ το 16,6 κατατάσσεται στο χαμηλό επίπεδο. Διαχρονικά, από το 22 στο 21 φαίνεται να υπάρχει αυξητική τάση του ποσοστού των οικογενειών με υψηλό επίπεδο οικονομικής ευμάρειας από 21,8 το 22 στο 34,8 το 21, και σημαντική μείωση εκείνων με χαμηλό επίπεδο, από 29,6 το 22 σε 16,6 το 21. Οι απαντήσεις των μαθητών στις επιμέρους ερωτήσεις της κλίμακας δείχνουν αύξηση όσων έχουν δικό τους δωμάτιο και ραγδαία αύξηση όσων αναφέρουν την ύπαρξη τουλάχιστον ενός ηλεκτρονικού υπολογιστή στο σπίτι (Γράφημα 3). Ικανοποίηση από τις σχέσεις στην οικογένεια Οι έφηβοι ρωτήθηκαν για το βαθμό στον οποίο είναι ικανοποιημένοι από τις σχέσεις στην οικογένειά τους. Για την πλειονότητα των εφήβων οι σχέσεις στην οικογένεια είναι από πολύ καλές έως άριστες. ii Οι 11χρονοι αντιλαμβάνονται τις σχέσεις στην οικογένεια ως πολύ καλές ή άριστες σε σημαντικά υψηλότερο ποσοστό σε σύγκριση με τους 13χρονους και τους 15χρονους. Επίσης, μεγαλύτερο ποσοστό αγοριών από ό,τι κοριτσιών αναφέρουν πολύ καλές έως άριστες σχέσεις στην οικογένεια (Γράφημα 4). Γράφημα 4: Έφηβοι που αναφέρουν πολύ καλές έως άριστες σχέσεις στην οικογένεια () , , ,2 Σύνολο Αγόρια Κορίτσια 11χρονοι 13χρονοι 15χρονοι ,9 89,5 9,2 91, 72,4 7,9 67, 68,5 63,8,2,3 57,4 62,4 78,6 92,6 Διαχρονικά από το 26 στο 21 έχει μειωθεί σημαντικά το ποσοστό των εφήβων που δηλώνουν ικανοποιημένοι από τις σχέσεις στην οικογένειά τους (Γράφημα 4). Το 21, ποσοστό 3,6 των μαθητών (4,4 των κοριτσιών και 2,7 των αγοριών) δηλώνουν πως δεν είναι καθόλου ικανοποιημένοι iii από τις σχέσεις στην οικογένεια. 1 αυτοκίνητο στην οικογένεια Έ χουν το δικό τους δωµάτιο στο σπ ίτι 2 φορές διακοπ ές τον τελευταίο χρόνο 1 ηλεκτρονικός υπολογιστής στο σπ ίτι Μεγαλώνοντας οι έφηβοι δηλώνουν σε υψηλότερα ποσοστά ότι δεν είναι καθόλου ικανοποιημένοι από τις σχέσεις στην οικογένεια (1,1 των 11χρονων έναντι 4,1 των 13χρονων και 5,6 των 15χρονων). Σύμφωνα με τις απαντήσεις των εφήβων, η βαθμολογία της Κλίμακας Οικονομικής Ευμάρειας δείχνει πως το 48,6 των οικογενειών τους κατατάσσεται στο μέσο οικονομικό επίπεδο, i Οι έφηβοι απάντησαν «πολύ καλή» ή «καλή». ii Οι έφηβοι απάντησαν μεταξύ «8» και «1» στη σχετική δεκαβάθμια κλίμακα. iii Οι έφηβοι απάντησαν μεταξύ και «4» στη σχετική δεκαβάθμια κλίμακα. 3

4 Επικοινωνία με γονείς και μεγαλύτερα αδέλφια Οι έφηβοι απάντησαν σε ερώτηση σχετικά με το πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι να μιλήσουν με τους γονείς τους και με τα μεγαλύτερα αδέλφια τους για θέματα που τους απασχολούν. Η πλειονότητα των μαθητών αναφέρουν ότι είναι κατά κανόνα εύκολο i να μιλήσουν με τους γονείς τους. Ωστόσο, υπάρχουν διαφοροποιήσεις ανάλογα με το φύλο του γονιού, και ανάλογα με το φύλο και την ηλικία του εφήβου. Έτσι, ενώ το 83,6 των εφήβων θεωρεί εύκολη την επικοινωνία με τη μητέρα, το αντίστοιχο ποσοστό για τον πατέρα ανέρχεται στο 64,5 (Γράφημα 5). Η ευκολία με την οποία οι έφηβοι επικοινωνούν με τους γονείς τους φαίνεται να συνδέεται με το φύλο και την ηλικία τους σε συνδυασμό και με το φύλο του γονιού. Έτσι, τα κορίτσια θεωρούν πιο εύκολο από ό,τι τα αγόρια να μιλήσουν με τη μητέρα τους για κάτι που τους απασχολεί (85,6 και 81,5, αντίστοιχα). Στην περίπτωση του πατέρα, ωστόσο, τα κορίτσια επικοινωνούν εύκολα σε σημαντικά χαμηλότερο ποσοστό (52,2) σε σύγκριση με τα αγόρια (77,5). Επιπλέον, σημαντικά μεγαλύτερο ποσοστό 11χρονων αναφέρουν ότι επικοινωνούν εύκολα με τους γονείς (74 με τον πατέρα, 91,5 με τη μητέρα) σε σύγκριση με τους 13χρονους (61,9 με τον πατέρα, 81,8 με τη μητέρα) και τους 15χρονους (56,7 με τον πατέρα, 76,9 με την μητέρα) (Γράφημα 5). Γράφημα 5: Έφηβοι που θεωρούν ότι η επικοινωνία με τους γονείς είναι εύκολη, ανά φύλο γονιού () ,5 83,6 81,5 77,5 52,2 85, ,5 61,9 81,8 Με τον πατέρα/πατριό Με τη µητέρα/µητριά 56,7 76,9 55, ,3 58,8 85,8 63,6 64,5 Σύνολο Αγόρια Κορίτσια 11χρονοι 13χρονοι 15χρονοι Όσον αφορά τα μεγαλύτερα αδέλφια, στην πλειονότητά τους οι έφηβοι βρίσκουν την επικοινωνία μαζί τους εύκολη (68,8 και 78,9 για τον μεγαλύτερο αδελφό και τη μεγαλύτερη αδελφή, αντίστοιχα). Τα αγόρια βρίσκουν εξίσου εύκολη την επικοινωνία με τον μεγαλύτερο αδελφό (78,9) και τη μεγαλύτερη αδελφή (75,8), ενώ στην περίπτωση των κοριτσιών η επικοινωνία είναι συχνότερα εύκολη με τη μεγαλύτερη αδελφή (82,2) παρά με τον μεγαλύτερο αδελφό (59,3). Διαχρονικά, από το 1998 στο 21 περισσότεροι έφηβοι θεωρούν εύκολη την επικοινωνία τόσο με τη μητέρα όσο με τον πατέρα (Γράφημα 5). Τα επίπεδα επικοινωνίας με τα μεγαλύτερα αδέλφια δεν έχουν μεταβληθεί σημαντικά. 83,6 Το 21, για 1 στους 7 εφήβους (15,3) είναι πολύ δύσκολο να επικοινωνήσει με έστω και έναν από τους δύο γονείς για θέματα που τον/την απασχολούν. Δυσκολία στην επικοινωνία με τους γονείς αναφέρεται από σημαντικά υψηλότερο ποσοστό κοριτσιών (19,4) από ό,τι αγοριών (1,9) και το ποσοστό αυτό διπλασιάζεται από την ηλικία των 11 (9,9) στην ηλικία των 15 (18,6). Δραστηριότητες με τους γονείς Οι έφηβοι απάντησαν σε ερωτήσεις για τις δραστηριότητες που κάνουν μαζί ως οικογένεια. Από τις απαντήσεις τους προκύπτει πως οι έφηβοι τρώνε συχνά ii με τους γονείς τους (82,7), κάθονται και συζητούν (,9) ή παρακολουθούν τηλεόραση και DVD (). Χαμηλότερα, συγκριτικά, ποσοστά εφήβων αναφέρουν ότι συχνά όλοι μαζί παίζουν στο σπίτι (28,2), κάνουν περίπατο (19,4) ή αθλούνται (14,6) (Γράφημα 6). Γράφημα 6: Έφηβοι που κάνουν συχνά διάφορες δραστηριότητες με την οικογένειά τους, στο σύνολο και ανά φύλο () Τρώνε παρέα Συζητούν Βλέπουν τηλεόραση Επισκέπτονται φίλους/συγγενείς Κάνουν βόλτες Παίζουν παιχνίδια στο σπίτι Περπατούν Αθλούνται 19,4 2 18,9 14,6 17,6 11,9 28,2 3,8 25,7 36, ,9 36,1 34,6 37,5,9 57,7 63,9,7 59,4 Σύνολο Αγόρια Κορίτσια 82,7 84,1 81,4 5 1 Με την ηλικία μειώνεται το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν ότι κάνουν συχνά όλοι μαζί διάφορες δραστηριότητες στην οικογένεια. Οικογενειακός έλεγχος Στους εφήβους έγινε ερώτηση σχετικά με το βαθμό στον οποίο οι γονείς τους γνωρίζουν πού βρίσκονται μετά το σχολείο, πού πηγαίνουν τα βράδια, ποιοι/-ες είναι οι φίλοι/-ες τους, πώς ξοδεύουν τα χρήματά τους, και τι κάνουν στον ελεύθερό τους χρόνο. Σύμφωνα με τις απαντήσεις της πλειονότητας των εφήβων, οι γονείς iii γνωρίζουν καλά iv πού βρίσκονται μετά το σχολείο (82,8), ποιοι/-ες είναι οι φίλοι/-ες τους (8), πού i Οι έφηβοι απάντησαν «εύκολο» ή «πολύ εύκολο». 4 ii Οι έφηβοι απάντησαν «τις περισσότερες ημέρες» ή «κάθε μέρα». iii Τουλάχιστον ο ένας από τους δύο. iv Οι έφηβοι απάντησαν «γνωρίζει καλά».

5 πηγαίνουν τα βράδια (77,8), τι κάνουν στον ελεύθερό τους χρόνο (7,3) και πώς ξοδεύουν τα χρήματά τους (7). Γράφημα 7: Έφηβοι που θεωρούν ότι «Ο πατέρας / η μητέρα γνωρίζει καλά...» () ,1 8, ,1 77,5 52,8 54,9 66 Πατέρας 52,3 Μητέρα 64,2 Το 21, το 8,8 των εφήβων απαντούν πως κανένας i από τους δύο γονείς δεν έχει γνώση για τις δραστηριότητές τους. Το ποσοστό αυτό είναι σημαντικά υψηλότερο στα αγόρια (1,9) από ό,τι στα κορίτσια (6,9) και αυξάνεται με την ηλικία (από 2,6 στους 11χρονους, σε 8,9 στους 13χρονους και 15,6 στους 15χρονους). Από το 26 στο 21 το ποσοστό 15χρονων που αναφέρουν ότι κανένας από τους δύο γονείς δεν έχει γνώση για τις δραστηριότητές τους αυξάνεται σημαντικά από 11,4 σε 15,6. 2 i πού βρίσκονται µετά το σχολείο πού πηγαίνουν τα βράδια ποιοι είναι οι φίλοι τους Οι γονείς γνωρίζουν καλά... τι κάνουν στον ελεύθερό τους χρόνο πώς ξοδεύουν τα χρήµατά τους Όπως και με την επικοινωνία στην οικογένεια, έτσι και στο ζήτημα του οικογενειακού ελέγχου οι απαντήσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με το φύλο και την ηλικία του εφήβου καθώς και με το φύλο του γονέα. Η μητέρα εμφανίζεται σε σημαντικά υψηλότερο ποσοστό ενήμερη σε σχέση με τον πατέρα για τις δραστηριότητες και τις ασχολίες του παιδιού έξω από το σπίτι (Γράφημα 7). Επιπλέον, οι γονείς των κοριτσιών γνωρίζουν σε σημαντικά μεγαλύτερο ποσοστό από τους γονείς των αγοριών πού βρίσκονται μετά το σχολείο, πού πηγαίνουν τα βράδια, ποιοι/- ες είναι οι φίλοι/-ες τους, πώς ξοδεύουν τα χρήματά τους. Επίσης, με την ηλικία μειώνεται το ποσοστό των εφήβων που απαντούν ότι οι γονείς τους γνωρίζουν καλά τις δραστηριότητές τους (Γράφημα 8). Γράφημα 8: Έφηβοι που θεωρούν ότι «Οι γονείς γνωρίζουν καλά», ανά ηλικία () 1 11χρονοι 13χρονοι 15χρονοι 91, 87,9 86,9 82,5 8,5 79,2 8 76,4 76,7 77,9 74,8 68, 68,6 69,5 4 2 πού βρίσκονται µετά το σχολείο πού πηγαίνουν τα ποιοι είναι οι φίλοι βράδια τους Οι γονείς γνωρίζουν καλά... 58,7 τι κάνουν στον ελεύθερό τους χρόνο,4 πώς ξοδεύουν τα χρήµατά τους Δέσιμο με τους γονείς Οι έφηβοι απάντησαν σε ερωτήσεις σχετικά με την ποιότητα του συναισθηματικού δεσμού που έχουν με τους γονείς τους. Μία από τις διαστάσεις αυτού του συναισθηματικού δεσμού είναι η συναισθηματική στήριξη και η άλλη η προώθηση της αυτονομίας των εφήβων, από την πλευρά των γονιών. Δύο στους 3 εφήβους (67,5) αναφέρουν ότι έχουν συναισθηματική στήριξη ii από τους γονείς τους, iii σε παρόμοια ποσοστά αγόρια και κορίτσια. Με την ηλικία, μειώνεται το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν ότι έχουν συναισθηματική στήριξη από τους γονείς τους (από 78,3 στους 11χρονους, σε 66,5 στους 13χρονους και 56,7 στους 15χρονους) (Γράφημα 9). Η μητέρα φαίνεται να στηρίζει συναισθηματικά τους εφήβους περισσότερο από ό,τι ο πατέρας (61,6 και 44,1, αντίστοιχα). Ενώ ο πατέρας φαίνεται να στηρίζει συναισθηματικά σε παρόμοια ποσοστά τα αγόρια και τα κορίτσια, η μητέρα φαίνεται να στηρίζει συναισθηματικά περισσότερο τα κορίτσια. Ένας στους 3 εφήβους (32,2) αναφέρει ότι οι γονείς iv ενισχύουν την αυτονομία του, δηλαδή τον αφήνουν να κάνει αυτό που θέλει, χαίρονται όταν παίρνει τις δικές του αποφάσεις, αποφεύγουν να ελέγχουν οτιδήποτε κάνει και δεν του συμπεριφέρονται σαν να ήταν μωρό. Οι γονείς φαίνεται ότι ενισχύουν περισσότερο την αυτονομία των αγοριών από ό,τι των κοριτσιών (34,1 και 3,5, αντίστοιχα). Επιπλέον, με την ηλικία αυξάνεται η ενίσχυση της αυτονομίας τους από την πλευρά των γονιών (από 24, 8 στους 11χρονους σε 33 στους 13χρονους και 39,5 στους 15χρονους) (Γράφημα 9). Διαχρονικά, μεταξύ του 26 και του 21 δεν παρατηρούνται σημαντικές μεταβολές στα ποσοστά των εφήβων που αναφέρουν ότι οι γονείς τους γνωρίζουν τις παραπάνω δραστηριότητές τους. i Οι έφηβοι απάντησαν σε τουλάχιστον 4 από τις 5 σχετικές ερωτήσεις ότι και οι δύο γονείς «γνωρίζουν λίγο» ή «δεν γνωρίζουν καθόλου». ii Οι έφηβοι απάντησαν «σχεδόν πάντα» σε τουλάχιστον 3 από τις 4 ερωτήσεις για το κατά πόσο οι γονείς τους τούς βοηθούν όσο χρειάζονται, είναι στοργικοί και τρυφεροί μαζί τους, κατανοούν τα προβλήματα και τις ανησυχίες τους και τους κάνουν να νιώθουν καλύτερα όταν οι έφηβοι είναι αναστατωμένοι. iii Τουλάχιστον τον έναν από τους δύο. iv Τουλάχιστον ο ένας από τους δύο. 5

6 Γράφημα 9: Έφηβοι που θεωρούν ότι οι γονείς τους τούς παρέχουν συναισθηματική στήριξη και ενισχύουν την αυτονομία τους, ανά ηλικία () ,3 66,5 56,7 Συναισθηµατική στήριξη 11χρονοι 13χρονοι 15χρονοι 24, ,5 Ενίσχυση της αυτονοµίας Διαχρονικά, μεταξύ του 26 και του 21 μειώνεται σημαντικά το ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν ότι οι γονείς τους τούς παρέχουν συναισθηματική στήριξη (από 71,1 σε 67,5), με τη μείωση να αφορά κυρίως τη μητέρα. Επίσης, μικρότερο ποσοστό εφήβων αναφέρουν ότι οι γονείς τους ενισχύουν την αυτονομία τους (από 35,9 το 26 σε 32,2 το 21). Σε σχέση με το σχολείο, στην πλειονότητά τους οι έφηβοι συμφωνούν i με δηλώσεις που αφορούν την υποστήριξή τους από τους γονείς, όπως: «Οι γονείς μου ενδιαφέρονται για το τι μου συμβαίνει στο σχολείο» (91,8), «Αν έχω κάποιο πρόβλημα στο σχολείο, οι γονείς μου είναι έτοιμοι να βοηθήσουν» (9,3), «Οι γονείς μου με ενθαρρύνουν να τα πηγαίνω καλά στο σχολείο» (9,3), «Οι γονείς μου είναι πρόθυμοι να έρθουν στο σχολείο να μιλήσουν με τους καθηγητές» (88,3) και «Οι γονείς μου είναι πρόθυμοι να με βοηθήσουν στα μαθήματα του σχολείου» (8,8). Αγόρια και κορίτσια συμφωνούν σε παρόμοιο ποσοστό στις παραπάνω αναφορές, ενώ μεταξύ των τριών ηλικιακών ομάδων, οι απαντήσεις των 15χρονων και 13χρονων φανερώνουν την αντίληψη ότι οι γονείς τους δείχνουν λιγότερο ενδιαφέρον για το σχολείο από ό,τι οι γονείς των 11χρονων. Διαχρονικά, μεταξύ του 26 και του 21 δεν παρατηρούνται διαφορές στα ποσοστά των εφήβων που συμφωνούν με τις παραπάνω δηλώσεις σχετικά με την υποστήριξη που έχουν από τους γονείς τους. Το 21, ποσοστό 5,4 των εφήβων αναφέρουν ότι δεν έχουν ποτέ συναισθηματική στήριξη από τον πατέρα και το 1,3 ότι δεν έχουν ποτέ συναισθηματική στήριξη από τη μητέρα. Τύπος γονιού Ο τύπος γονιού αναφέρεται στον τρόπο με τον οποίο ανταποκρίνονται/αντιδρούν οι γονείς σε διάφορες συμπεριφορές των παιδιών τους. Εξετάστηκαν εδώ οι διάφοροι τύποι αντίδρασης των γονιών σε περιπτώσεις που τα i Οι έφηβοι απάντησαν «συμφωνώ» ή «συμφωνώ πολύ». παιδιά έχουν συμπεριφερθεί άσχημα. Ανάλογα με τον τρόπο με τον οποίο αντιδρούν στις περιπτώσεις αυτές ii οι γονείς ταξινομούνται ως: α) «αυταρχικοί/καταπιεστικοί» (π.χ. οι έφηβοι τιμωρούνται χωρίς να τους εξηγείται ο λόγος), β) «αυστηροί/προσηνείς» (π.χ. όταν οι έφηβοι έχουν συμπεριφερθεί άσχημα τους τιμωρούν αλλά τους εξηγούν τι έχουν κάνει λάθος), γ)«ενδοτικοί/συγκαταβατικοί» (π.χ. αναφέρουν ότι οι γονείς τους, κατά κανόνα, τούς επισημαίνουν ότι συμπεριφέρθηκαν άσχημα αλλά δεν τους τιμωρούν), και δ)«ενδοτικοί/αδιάφοροι» (π.χ. όταν οι έφηβοι έχουν συμπεριφερθεί άσχημα δεν τους τιμωρούν, δεν δίνουν καν σημασία). 17 Σύμφωνα με την παραπάνω τυπολογία, η μητέρα του 1 στους 3 εφήβους ανήκει στην τυπολογία «αυστηροί/προσηνείς» σε υψηλότερο ποσοστό από ό,τι ο πατέρας,(34,5 και 3,5, αντίστοιχα).σε παρόμοια ποσοστά ανήκουν οι γονείς των εφήβων στην τυπολογία «ενδοτικοί/συγκαταβατικοί». Συγκεκριμένα, η μητέρα ανήκει σε αυτόν τον τύπο γονιού σε ποσοστό 34,8 και ο πατέρας σε ποσοστό 3 (Γράφημα 1). Ακόμη, η μητέρα του 7,3 των εφήβων ανήκει στην τυπολογία «ενδοτικοι/αδιάφοροι». Ο πατέρας ανήκει σε αυτόν τον τύπο γονιού σε ποσοστό 9,8. Τέλος, η μητέρα του 3 των εφήβων ανήκει στην τυπολογία «αυταρχικοί/καταπιεστοί».το αντίστοιχο ποσοστό για τον πατέρα είναι 4,1 iii (Γράφημα 1). Τέλος, ποσοστό 42,3 των εφήβων αναφέρουν ότι έχουν τουλάχιστον έναν γονιό που ανήκει στην τυπολογία «αυστηροί/προσηνείς», με το ποσοστό αυτό να μειώνεται στο 33,3 για τους 15χρονους. Γράφημα 1: Τυπολογία γονιών, ανά φύλο γονιού διαχρονικά () ,9 4,1 2,5 3 24,727,9 34,5 3,5 Πατέρας 4,9 36,5 Μητέρα 34,8 3 8,5 9,8 7,3 5, Αυταρχικοί/ Καταπιεστικοί Αυστηροί/ Προσηνείς Ενδοτικοί/ Συγκαταβατικοί Ενδοτικοί/ Αδιάφοροι Διαχρονικά, από το 26 στο 21 αυξάνεται το ποσοστό των εφήβων των οποίων οι γονείς ανήκουν στην ομάδα «αυστηροί/προσηνείς» ενώ μειώνεται το ποσοστό όσων ανήκουν στην ομάδα «ενδοτικοί/συγκαταβατικοί» (Γράφημα 1). Συμπεράσματα Στη χώρα μας ο πιο διαδεδομένος τύπος οικογένειας είναι η πυρηνική. Αρκετοί έφηβοι αναφέρουν ότι ζουν σε οικογένεια διευρυμένης μορφής, ότι ζουν δηλαδή μαζί τους ο παππούς ή/και η γιαγιά, τύπος ιδιαίτερα διαδεδομένος στην Ελλάδα και στις υπόλοιπες χώρες της Νότιας Ευρώπης. 18,19 ii Οι έφηβοι απάντησαν «συχνά» ή «πολύ συχνά». iii Για τους υπόλοιπους εφήβους δεν κατέστη σαφής από τις απαντήσεις τους η τυπολογία στην οποία τοποθετούνται οι γονείς τους.

7 Τα τελευταία χρόνια έχουν αυξηθεί οι έφηβοι που αναφέρουν ότι τουλάχιστον ένας από τους δύο γονείς τους είναι αλλοδαποί -κυρίως η μητέρα. Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι σε σχέση με το 26, σημαντικά μεγαλύτερο ποσοστό εφήβων αναφέρουν ότι η γλώσσα που μιλούν στο σπίτι τους δεν είναι η ελληνική. Λαμβάνοντας υπ όψιν ότι το δείγμα της παρούσας έρευνας προέρχεται από μαθητές που φοιτούν στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα και καλούνται να αποδώσουν μέσα σε αυτό, το συγκεκριμένο εύρημα θα πρέπει να αξιολογηθεί με προσοχή και, σε επίπεδο πολιτικής, να δοθεί έμφαση στην πρόσθετη διδακτική στήριξη των μαθητών αυτών (για παράδειγμα, με την ενίσχυση του θεσμού των Τάξεων Υποδοχής και Φροντιστηριακών Τμημάτων παιδιώνμεταναστών). Οι περισσότεροι έφηβοι στην Ελλάδα δηλώνουν ικανοποιημένοι από την οικονομική κατάσταση της οικογένειάς τους την οποία, στην πλειονότητα τους, χαρακτηρίζουν από καλή έως πολύ καλή. Ωστόσο, εξετάζοντας κάποιους αντικειμενικούς δείκτες οικονομικής ευμάρειας όπως είναι ο αριθμός αυτοκινήτων και υπολογιστών σε ένα νοικοκυριό, η συχνότητα με την οποία η οικογένεια κάνει διακοπές, καθώς επίσης και τα συνεχώς αυξανόμενα ποσοστά ανεργίας στους γονείς των εφήβων, φαίνεται πως στην πλειονότητά τους οι οικογένειες ανήκουν στο μεσαίο οικονομικό επίπεδο. Η διαφορά αυτή μεταξύ «υποκειμενικής» και «αντικειμενικής» οικονομικής κατάστασης μπορεί να οφείλεται στο γεγονός ότι οι γονείς παρά τα οικονομικά προβλήματα που ενδεχομένως αντιμετωπίζουν, φροντίζουν να παρέχουν στους εφήβους την καλύτερη δυνατή ζωή εξασφαλίζοντας ότι δεν θα τους λείψει τίποτα και κάποιες φορές αναπτύσσουν υπερπροστατευτική συμπεριφορά προκειμένου τα παιδιά να μην αντιληφθούν τις πιθανές οικονομικές δυσκολίες που έχει η οικογένεια. Όσον αφορά τις σχέσεις μέσα στην οικογένεια, οι έφηβοι στην πλειονότητά τους εμφανίζονται πολύ ικανοποιημένοι τόσο από τις σχέσεις με τους γονείς τους όσο και από τις σχέσεις με τα μεγαλύτερα αδέρφια τους. Για θέματα που τους απασχολούν, όμως, αναφέρουν ότι τους είναι πιο εύκολο να μιλήσουν με τη μητέρα τους, κυρίως τα κορίτσια, από ό,τι με τον πατέρα τους, κάτι που επιβεβαιώνεται και από άλλες έρευνες. 2 Οι έφηβοι περνούν κάποιες ώρες με τους γονείς τους και τα αδέρφια τους σε καθημερινή βάση κάνοντας διάφορα πράγματα, κυρίως τρώγοντας, συζητώντας και παρακολουθώντας τηλεόραση. Μικρό ποσοστό εφήβων αναφέρουν ότι αθλούνται ή περπατούν μαζί με τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Αξιολογώντας το γεγονός αυτό μαζί με το ότι 1 στους 3 εφήβους αναφέρει πως, εκτός σχολικών ωρών, ασκείται σωματικά το πολύ μία φορά την εβδομάδα (βλ. τεύχος «Διατροφή, φυσική δραστηριότητα και σωματικό βάρος στους εφήβους»), είναι σημαντικό οι γονείς να παροτρύνουν τα παιδιά τους προς έναν υγιέστερο τρόπο ζωής δίνοντας οι ίδιοι το παράδειγμα και συμμετέχοντας σε περισσότερες δραστηριότητες με αυτά και εκτός σπιτιού. 21 Οι γονείς δείχνουν να έχουν γνώση για το πώς περνούν οι έφηβοι τις ώρες τους εκτός σχολείου, περισσότερο η μητέρα από τον πατέρα και οι γονείς των κοριτσιών από τους γονείς των αγοριών. Επιπλέον, όσο μεγαλώνουν οι έφηβοι, η γνώση των γονιών σχετικά με τις δραστηριότητές τους περιορίζεται. Οι γονείς μόνο του 1 στους 3 εφήβους, και κυρίως των αγοριών, ενισχύουν την αυτονομία τους, χαίρονται όταν παίρνουν τις δικές τους αποφάσεις και αποφεύγουν να τους ελέγξουν σε οτιδήποτε κάνουν. Δύο στους 3 εφήβους αναφέρουν ότι έχουν συναισθηματική στήριξη από τους γονείς τους, ενώ η μητέρα φαίνεται να στηρίζει συναισθηματικά τους εφήβους περισσότερο από τον πατέρα. Οι τρόποι διαπαιδαγώγησης που επιλέγουν οι γονείς, τούς εντάσσουν σε διαφορετικές κατηγορίες. Σύμφωνα με έρευνες, το να έχει ένα παιδί τουλάχιστον έναν αυστηρό/προσηνή γονιό αποτελεί προστατευτικό παράγοντα για την ανάπτυξη και τη ψυχική του υγεία. 22, 23 Στην παρούσα έρευνα στην κατηγορία αυτή ανήκουν οι γονείς λιγότερων από τους μισούς εφήβους και μόνον του 1 στους τρεις 15χρονους. Οι περισσότεροι γονείς των εφήβων στη χώρα μας ανήκουν στην τυπολογία «ενδοτικοί/συγκαταβατικοί». Ωστόσο, δεδομένου ότι στην ελληνική οικογένεια η γιαγιά και ο παππούς παίζουν σημαντικό ρόλο στη διαπαιδαγώγηση των παιδιών, είτε ζουν στο ίδιο σπίτι με την υπόλοιπη οικογένεια είτε όχι, θα πρέπει να ληφθούν υπ όψιν οι αλληλεπιδράσεις των εφήβων και με εκείνους. Βιβλιογραφία 1. Adler N.E. et al. Socioeconomic status and health: the challenge of the gradient. In: Cacioppo J.T., Berntson G.G., Adolphs R., Carter S.C., Davidson R.J., McClintock M.G., et al. Eds. Foundations in Social Neuroscience. Cambridge: MIT Press; Hanson M.D., Chen E. (27). Socioeconomic status and health behaviors in adolescence: a review of the literature. J Behav Med, 3: Van Oort F.V.A., Van der Ende J., Wadsworth M.E., Verhulst F.C., Achenbach T.M. (211). Cross-national comparison of the link between socioeconomic status and emotional and behavioral problems in youths. Soc Psych Psych Epidl, 46: Due P., Lynch J., Holstein B., Modvig J. (23). Socioeconomic health inequalities among a nationally representative sample of Danish adolescents: the role of different types of social relations. J Epid Com Health, 57: Harland P., Reijneveld S.A., Brugman E., Verloove-Vanhorick S.P., Verhulst F.C. (22).Family factors and life events as risk factors for behavioural and emotional problems in children. Eur Child Adolesc Psychiatry, 11: Bouma E.M.C., Ormel J., Verhulst F.C., Oldehinkel A.J. (28). Stressful life events and depressive problems in early adolescent boys and girls: The influence of parental depression, temperament and family environment. J of Affect Dis, 15: Campbell T.L. (1986). Family s impact on health: A critical review. Rockville: Brunner/Mazel. 8. Resnick M.D. et al. (1997). Protecting adolescents from harm: findings from the National Longitudinal Study on Adolescent Health. JΑΜΑ, 278: Young J.F., Berenson K., Cohen P., Garcia J.(25).The role of parent and peer support in predicting adolescent depression: a longitudinal community study. J Res Adolesc, 15(4): Zambon A., Lemma P., Borraccino A., Dalmasso P., Cavallo F. (26). Socio-economic position and adolescents health in Italy: the role of the quality of social relations. Eur J of Public Health, 16(6):

8 11. Andersen M.R. et al. (22). Mothers attitudes and concerns about their children smoking: do they influence kids? Preventive Medicine, 34: Resnick M.D. et al. (1997). Protecting adolescents from harm: findings from the National Longitudinal Study on Adolescent Health. JΑΜΑ, 278: Fletcher A., Steinberg L., Sellers E. (1999). Adolescents' well-being as a function of perceived inter-parental consistency. J Marriage & Family, 61: Koo H.P., Rose A., Bhaskar B., Walker L.R. (211). Relationships of pubertal development among early adolescents to sexual and nonsexual risk behaviors and caregivers parenting behaviors. J Early Adolesc. (Published online before print May 26, 211, doi: / ) 15. Ozer E., Flores E., Tsahann J., Pasch L. (211) Parenting style, depressive symptoms, and substance use in Mexican American Adolescents. Youth and Society. (Published online before print September 2, 211, doi: /44118X ) 16. Currie C., Molcho M., Boyce W., Holstein B., Torsheim T., Richter M. (28). Researching health inequalities in adolescents: the development of the HBSC Family Affluence Scale. Soc Sci Med, 66 (6): Maccoby E., Martin J. (1983). Socialization in the context of the family: Parent-child interaction. In E. M. Hetherington (Ed.), P. H. Mussen (Series Ed.), Handbook of child psychology: Vol. 4. Socialization, personality, and social development (pp. 1-11). New York: Wiley. 18. Sarti R. (21). Who cares for me? Grandparents, nannies and babysitters caring for children in contemporary Italy. Paedag Hist, 46(6): Hank K., Buber I. (29). Grandparents Caring for Their Grandchildren: Findings from the 24 Survey of Health, Ageing and Retirement in Europe. J of Fam Issues, 3: Smetana J.G., Metzger A., Gettman D.C., Campione-Barr N. (26). Disclosure and Secrecy in Adolescent-Parent Relationships. Child Dev, 77(1): Moore L.L., Lombardi D.A., White M.J., Campbell J.L., Oliveria S.A., Ellison R.C. (1991). Influence of parents' physical activity levels on activity levels of young children. J Pediatrics, 118(2): McKinney C., Renk K. (28). Differential parenting between mothers and fathers: Implications for late adolescents. J of Fam Issues, 29: Fletcher A., Steinberg L., Sellers E. (1999). Adolescents' well-being as a function of perceived inter-parental consistency. J Marriage & Family, 61: Έρευνα HBSC/WHO για τις συμπεριφορές που συνδέονται με την υγεία των εφήβων μαθητών Η «Έρευνα για τις συμπεριφορές που συνδέονται με την υγεία των εφήβων μαθητών» διεξάγεται στο πλαίσιο του διεθνούς προγράμματος «Health Behaviour in School-Aged Children» (HBSC, υπό την αιγίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. H έρευνα επαναλαμβάνεται ανά τετραετία σε περισσότερες από 4 χώρες παρέχοντας πολύτιμες πληροφορίες για τον τρόπο ζωής των εφήβων και τους κινδύνους που απειλούν την υγεία τους. Οι πληροφορίες αυτές κατευθύνουν τις πολιτικές πρόληψης των κρατών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Στη χώρα μας τo πρόγραμμα πραγματοποιείται από το ΕΠΙΨΥ από το 1998 με την επιστημονική ευθύνη της Ομοτ. Καθηγήτριας Α. Κοκκέβη. Στην έρευνα του 21 συμμετείχε πανελλήνιο αντιπροσωπευτικό δείγμα μαθητών εφηβικής ηλικίας (ΣΤ Δημοτικού, Β Γυμνασίου και Α Λυκείου) από 36 σχολικές μονάδες. Οι μαθητές απάντησαν σε ανώνυμο ερωτηματολόγιο που συμπλήρωσαν μέσα στις τάξεις τους. Το ΕΠΙΨΥ ευχαριστεί τους εθελοντές φοιτητές και φοιτήτριες για τη βοήθειά τους, καθώς και τα Κέντρα Πρόληψης Κοζάνης, Ρεθύμνου και Ηρακλείου Κρήτης για τη συμβολή τους στην κατάρτιση του εθνικού δείγματος. Η διεξαγωγή της έρευνας το 21 πραγματοποιήθηκε με τη μερική οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Παιδείας, Δια Βίου Μάθησης & Θρησκευμάτων και μη κερδοσκοπικών ιδρυμάτων. Τα ευρήματα παρουσιάζονται συνοπτικά στα ακόλουθα θεματικά τεύχη: 1. Εξαρτησιογόνες ουσίες στην εφηβεία 2. Η οικογένεια των εφήβων 3. Διατροφή, φυσική δραστηριότητα και σωματικό βάρος στους εφήβους 4. Η ψυχοκοινωνική υγεία των εφήβων 5. Οι έφηβοι και το σχολείο 6. Ο ελεύθερος χρόνος των εφήβων 7. Χρήση Η/Υ και ίντερνετ από τους εφήβους 8. Φιλικές σχέσεις και επικοινωνία στους εφήβους 9. Έφηβοι και βία 1. Η παχυσαρκία στους εφήβους 11. Έφηβοι στην Ελλάδα και στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες: Διακρατικές διαφορές Ηλεκτρονική πρόσβαση των ευρημάτων της έρευνας στην ιστοσελίδα: Για βιβλιογραφική αναφορά Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε. Η οικογένεια των εφήβων. Σειρά θεματικών τευχών: Έφηβοι, Συμπεριφορές & Υγεία. Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής. Αθήνα, 211. Πληροφορίες Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής Τ.Θ Παπάγου Αθήνα Tηλ.: Φαξ: URL: 8

μαθητών, ανά φύλο, ηλικία και, όπου είναι δυνατόν, διαχρονικά. Σχολιάζονται μόνο οι στατιστικά σημαντικές διαφορές (επίπεδο σημαντικότητας p< 0,01).

μαθητών, ανά φύλο, ηλικία και, όπου είναι δυνατόν, διαχρονικά. Σχολιάζονται μόνο οι στατιστικά σημαντικές διαφορές (επίπεδο σημαντικότητας p< 0,01). Εισαγωγή Το οικογενειακό περιβάλλον αποτελεί το πρωταρχικό πλαίσιο για την ανάπτυξη και κοινωνικοποίηση του εφήβου και η οικογενειακή ζωή αναγνωρίζεται, όλο και περισσότερο, ως ο σημαντικότερος μηχανισμός

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε. Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε. Εισαγωγή Η σχολική εμπειρία αποτελεί κρίσιμο κομμάτι στη ζωή του παιδιού και του εφήβου. Ανάλογα με την ποιότητά της μπορεί να αποτελέσει προστατευτικό παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνια έρευνα για τη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών στους μαθητές Έρευνα ESPAD 2011 Αποτελέσματα για το Ν. Γρεβενών

Πανελλήνια έρευνα για τη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών στους μαθητές Έρευνα ESPAD 2011 Αποτελέσματα για το Ν. Γρεβενών Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής Πανελλήνια έρευνα για τη χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών στους μαθητές Έρευνα ESPAD 2011 Αποτελέσματα για το Ν. Γρεβενών Σε συνεργασία με το Κέντρο Πρόληψης

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί πρωτοκάνουν σεξ οι έφηβοι

Γιατί πρωτοκάνουν σεξ οι έφηβοι Γιατί πρωτοκάνουν σεξ οι έφηβοι Αλέξανδρος Ζησόπουλος Ουρολόγος ΕΦΗΒΕΙΑ Η εξελικτική διεργασία στη ζωή του ανθρώπου που αρχίζει ''βιολογικά'' µε τις µεταβολές της φυσιολογίας της ήβης και τελειώνει ''ψυχολογικά''

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Ά., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Ά., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. συνομηλίκους τους στις χώρες της έρευνας HBSC Κοκκέβη Ά., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Εισαγωγή Η «Έρευνα για τις συμπεριφορές που συνδέονται με την υγεία των εφήβων μαθητών» HBSC/WHO (Health Behaviour

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε. Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε. Εισαγωγή Ο ελεύθερος χρόνος των εφήβων αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα πεδία για την κοινωνικοποίησή τους, την ανάπτυξη των δεξιοτήτων και τη διαμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών

ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών ιαχρονική παρακολούθηση της υγείας των Ελληνοπαίδων από τη γέννηση ως τα 18 χρόνια Χρύσα Μπακούλα Καθηγήτρια Παιδιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Η εκκίνηση... Α Πανελλήνια Περιγεννητική Έρευνα όλοι ανεξαιρέτως

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Χρόνος μπροστά στην οθόνη (screen-time)

Εισαγωγή. Χρόνος μπροστά στην οθόνη (screen-time) Εισαγωγή Στο τεύχος αυτό εξετάζονται εξαρτητικές συμπεριφορές άλλες από τη χρήση ουσιών και συγκεκριμένα η υπερβολική χρήση ηλεκτρονικών συσκευών και του διαδικτύου καθώς και ο τζόγος. Αρκετό ενδιαφέρον

Διαβάστε περισσότερα

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία.

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Α. Ξεκαλάκη Παιδίατρος Δ/νση Κοινωνικής και Αναπτυξιακής Παιδιατρικής Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού Προαγωγή της υγείας Αρχικός ορισμός: Οι

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Ά., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Ά., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. στους εφήβους Κοκκέβη Ά., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Εισαγωγή Οι φιλικές σχέσεις και η έννοια της φιλίας αποκτούν ιδιαίτερη σημασία στη ζωή των εφήβων, επηρεάζοντας πολύπλευρα την ψυχοκοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΘΙΣΜΟΣ. ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ.

«ΕΘΙΣΜΟΣ. ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ. «ΕΘΙΣΜΟΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ. Άρτεμις Τσίτσικα - Λέκτορας Εφηβικής Παιδιατρικής Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

National tools Country : Greece

National tools Country : Greece National tools Country : Greece Name of tool or initiative Source Short description Link Αγωγή Υγείας. Διατροφή. Διατροφικές Συνήθειες για μαθητές ηλικίας 6-8 ετών. -Εγχειρίδιο Εκπαιδευτικού -Τετράδιο

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας «Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας Οι παππούδες κ οι γιαγιάδες ανά τον κόσμο Κοινό εύρημα ότι όλοι επιθυμούν

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Α., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Α., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. από τους εφήβους Κοκκέβη Α., Ξανθάκη Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Εισαγωγή Η χρήση του ηλεκτρονικού υπολογιστή με την πρόσβαση που παρέχει στο ίντερνετ συγκαταλέγεται πλέον μεταξύ των κυρίαρχων τρόπων πληροφόρησης,

Διαβάστε περισσότερα

«Εθισμός και εξάρτηση από το διαδίκτυο»

«Εθισμός και εξάρτηση από το διαδίκτυο» «Εθισμός και εξάρτηση από το διαδίκτυο» Σχολείο: Γενικό Λύκειο Παραλίας Τάξη: Α 4 Σχ.Έτος:2012 Ομάδα: 4 η Μέλη υποομάδας: 1.Κοντοπούλου Σωτηρία 2.Μπαζάρογλου Γεωργία 3.Μπόμπου Μαρία 4.Φιλιποππούλου Αγγελική

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε. Η Ψυχοκοινωνική υγεία των εφήβων Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε. Κύρια Ευρήματα Ικανοποίηση από την υγεία και από τη ζωή Η μεγάλη πλειονότητα των μαθητών θεωρούν την υγεία τους καλή. Μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε. Η ψυχοκοινωνική υγεία των εφήβων Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Σταύρου Μ., Καναβού Ε. Κύρια Ευρήματα Ικανοποίηση από την υγεία και από τη ζωή Η μεγάλη πλειονότητα των μαθητών θεωρούν την υγεία τους καλή. Μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης

Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης Όπως όλοι γνωρίζουμε η εφηβεία είναι η περίοδος μετάβασης από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή. Γίνονται γρήγορες αλλαγές στο σώμα και στο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ... Δ/ΝΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ... ΓΡΑΦΕΙΟ... ΔΗΜΟΣ / ΠΕΡΙΟΧΗ ΣΧΟΛΕΙΟΥ...

ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ... Δ/ΝΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ... ΓΡΑΦΕΙΟ... ΔΗΜΟΣ / ΠΕΡΙΟΧΗ ΣΧΟΛΕΙΟΥ... ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Ημερομηνία... Σχ. Έτος:.... Αριθ. Πρωτ.... ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ... Δ/ΝΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ... ΓΡΑΦΕΙΟ.... ΤΗΛ... ΔΗΜΟΣ / ΠΕΡΙΟΧΗ ΣΧΟΛΕΙΟΥ..........

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα 22 Μαρτίου 2014 Ανδρέας Ευαγόρου Ψυχολόγος Εφηβεία Ψυχική και σωματική ανάπτυξη Πέρασμα από την παιδική στην ενήλικη ζωή Ενδοψυχικές αναδομήσεις Ανάγκη αυτονομίας

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ι. Τσιάντης MD, DPM, FRC Psych. Αν. Καθηγητής Παιδοψυχιατρικής Επιστημονικός Υπεύθυνος ΕΨΥΠΕ Ψυχαναλυτικός Ψυχοθεραπευτής Πρόεδρος Ιατρικών

Διαβάστε περισσότερα

Safer internet. a multiannual Community Programme on promoting safer use of the Internet and new online technologies.

Safer internet. a multiannual Community Programme on promoting safer use of the Internet and new online technologies. Ευρωπαϊκή Μελέτη για τις συμπεριφορές εξάρτησης στο Διαδίκτυο - EU NET ADB Άρτεμις Τσίτσικα Λέκτορας Εφηβικής Ιατρικής Πανεπιστημίου Αθηνών Επιστ. Υπεύθυνος Προγράμματος «Αριάδνη» ρ η Επιστ. Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Επιδημία Παχυσαρκίας Source: IASOWebsite 2013 Αν δεν πάρουμε σύντομα αποτελεσματικά μέτρα,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

12/5/2015 Ι ΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ

12/5/2015 Ι ΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ Ι ΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ 1 ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ 2 Εφηβεία είναι η περίοδος της αύξησης και της ανάπτυξης του ατόμου κατά την ο- ποία συμβαίνουν σημαντικές μεταβολές στο σώμα, στη συμπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκή Μελέτη για τις συμπεριφορές εξάρτησης στο Διαδίκτυο- EU NET ADB

Ευρωπαϊκή Μελέτη για τις συμπεριφορές εξάρτησης στο Διαδίκτυο- EU NET ADB Ευρωπαϊκή Μελέτη για τις συμπεριφορές εξάρτησης στο Διαδίκτυο- EU NET ADB Kορμάς Γιώργος Συντονιστής Προγράμματος«Αριάδνη» Υπεύθυνος Γραμμής Βοηθείας Υποστηρίζω Επ.Συνεργάτης Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ)

Διαβάστε περισσότερα

Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης

Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης Γραφείο Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Πληροφόρησης Νέων Δήμου Ρεθύμνης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του παρόντος είναι να παρουσιάσει τον τρόπο δημιουργία και λειτουργίας Γραφείου Επαγγελματικού Προσανατολισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ 1 ο Μάθημα Προγραμματισμένα μαθήματα 2/10, 9/10, 16/10, 23/10, 30/10, 6/11, 13/11, 20/11, 27/11, 4/12, 11/12,

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης 1 ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ιανουάριος Μάρτιος 2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ]

[ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ] 2014 14ο Λύκειο Θεσσαλονίκης Ερευνητική εργασία των μαθητών : Αλεξίου Δημήτρη, Γεωργιάδου Αλεξάνδρας, Ζαχάρωφ Μανώλη, Κατσούλη Απόστολου, Τρέμμα Λουκίας [ΠΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΦΗΒΟΙ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας

Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας Χιόνη Μαρία, MSc Προαγωγής & Αγωγής Υγείας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ Υπεύθυνη Αγωγής Υγείας Δ. Δ. Ε. Α Αθήνας Αθήνα, 25/11/2014 Χαρακτηριστικά σχολικού

Διαβάστε περισσότερα

Συγγραφείς: Κολίρη, Μ.Ε, Μαλογιάννης, Ι., Καπετανάκη, Δ., Καραπιπέρη, Α., Σωτηράκου, Α. & Κατσαδώρος, Κ.

Συγγραφείς: Κολίρη, Μ.Ε, Μαλογιάννης, Ι., Καπετανάκη, Δ., Καραπιπέρη, Α., Σωτηράκου, Α. & Κατσαδώρος, Κ. Τίτλος έρευνας: «Δουλεύοντας με αλλοδαπές γυναίκες θύματα βίας και σωματεμπορίας: πιλοτική έρευνα για την εφαρμογή της φόρμας καταγραφής κλινικών και πολιτισμικών στοιχείων». Συγγραφείς: Κολίρη, Μ.Ε, Μαλογιάννης,

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Π Α Ρ Α Γ Ω Γ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ Οκτώβριος Ιούλιος Οκτώβριος 1 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Δ: ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Δ: ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Δ: ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ Η οικογένεια αποτελεί τεράστια μορφοποιό δύναμη για την ανάπτυξη του παιδιού, γιατί το άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΒΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΜΜΕ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Ε Λ Ε Ν Η Κ Α Ρ Α Υ Ι Α Ν Ν Η, P S Y. D. Ε Γ Γ Ε Γ Ρ Α Μ Μ Ε Ν Η Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Ψ Υ Χ Ο Λ Ο Γ Ο Σ Λ Ε Ι Τ Ο Υ Ρ Γ Ο Σ Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Σ Α

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ - ΞΕΝΟΦΟΒΙΑ

ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ - ΞΕΝΟΦΟΒΙΑ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ - ΞΕΝΟΦΟΒΙΑ 2 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ Μάθημα : «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ & ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ» Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από τους μαθητές του 2 ου Γυμνασίου Μυτιλήνης με την καθοδήγηση της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΙΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ - ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ, PROLEPSIS

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΙΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΩΘΗΣΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ - ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ, PROLEPSIS Υλοποιείται από Με δωρεά του ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΑΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ, PROLEPSIS Το Πρόγραμμα ΔΙΑΤΡΟΦΗ υλοποιείται από το 2012 από το Ινστιτούτο Προληπτικής, Περιβαλλοντικής και Εργασιακής

Διαβάστε περισσότερα

Παιδί: Απλά ζωηρό και απρόσεκτο ή παρουσιάζει Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής Υπερκινητικότητας;

Παιδί: Απλά ζωηρό και απρόσεκτο ή παρουσιάζει Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής Υπερκινητικότητας; Παιδί: Απλά ζωηρό και απρόσεκτο ή παρουσιάζει Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής Υπερκινητικότητας; Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής- Υπερκινητικότητας ή ΔΕΠΥ όπως είναι γνωστή από τα ακρωνύμια, αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Βιώματα μοναξιάς των παιδιών με νοητική καθυστέρηση στο σχολικό περιβάλλον. Παπουτσάκη Καλλιόπη Δρ. Σχολική Σύμβουλος Π.Ε.70 kpapouts@primedu.uoa.

Βιώματα μοναξιάς των παιδιών με νοητική καθυστέρηση στο σχολικό περιβάλλον. Παπουτσάκη Καλλιόπη Δρ. Σχολική Σύμβουλος Π.Ε.70 kpapouts@primedu.uoa. Βιώματα μοναξιάς των παιδιών με νοητική καθυστέρηση στο σχολικό περιβάλλον Παπουτσάκη Καλλιόπη Δρ. Σχολική Σύμβουλος Π.Ε.70 kpapouts@primedu.uoa.gr Περίληψη Σκοπός αυτής της μελέτης είναι η διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών,

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΙΛΙΟΝ,16/09/2009 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΟΚΑΝΑ, συνεχίζει τις δράσεις στη τοπική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΙΤΗΣΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ THE TREATMENT DEMAND INDICATOR ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2013

ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΙΤΗΣΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ THE TREATMENT DEMAND INDICATOR ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2013 ΔΕΙΚΤΗΣ ΑΙΤΗΣΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ THE TREATMENT DEMAND INDICATOR ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ 2013 ΤΟΜΕΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ 18 ΑΝΩ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΤΤΙΚΗΣ ΑΘΗΝΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2014 Επεξεργασία και ανάλυση ερωτηματολογίου TDI

Διαβάστε περισσότερα

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε.

Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε. Κοκκέβη Ά., Φωτίου Α., Ξανθάκη Μ., Καναβού Ε. Καπνός Κύρια Ευρήματα Δύο στους πέντε 15χρονους εφήβους (42,1) έχουν καπνίσει τσιγάρο τουλάχιστον μία φορά και ένας στους 1 (1,2) καπνίζει καθημερινά με την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΚΤΥΟ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΤΗΣ Ε. Ψ. Υ. Π. Ε. Ι. Τσιάντης,2012

ΤΟ ΙΚΤΥΟ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΤΗΣ Ε. Ψ. Υ. Π. Ε. Ι. Τσιάντης,2012 30Νοεµβρίου 2012 Ανοιχτό Λαϊκό Πανεπιστήµιο Χανίων Α κύκλος σπουδών Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου (Ε.Ψ.Υ.Π.Ε.) Τίτλος οµιλίας: «Εκφοβισµός και Βία στο σχολείο» Ι. Τσιάντης,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Τι είναι ''social media''; Τι είναι ο εθισμός; Τι είναι εθισμός στο διαδίκτυο;

Εισαγωγή. Τι είναι ''social media''; Τι είναι ο εθισμός; Τι είναι εθισμός στο διαδίκτυο; Εισαγωγή Τι είναι ''social media''; Ως μέσα κοινωνικής δικτύωσης (social media) ορίζονται τα μέσα, τα οποία αλληλεπιδρούν μεταξύ ομάδων ανθρώπων μέσω των διαδικτυακών κοινοτήτων. Υπάρχουν διάφορες μορφές

Διαβάστε περισσότερα

Οι µαθητές δήλωσαν ολογράφως το σχολείο τους. Τα δεδοµένα κωδικοποιήθηκαν ως εξής : ΠΙΝΑΚΑΣ 1

Οι µαθητές δήλωσαν ολογράφως το σχολείο τους. Τα δεδοµένα κωδικοποιήθηκαν ως εξής : ΠΙΝΑΚΑΣ 1 3 ΙΙ. ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΚΑΙ ΤΑ Ε ΟΜΕΝΑ. Σχολείο Οι µαθητές δήλωσαν ολογράφως το σχολείο τους. Τα δεδοµένα κωδικοποιήθηκαν ως εξής : ΠΙΝΑΚΑΣ 1 Συχνότητα Γυµνάσιο 773 37.93% Λύκειο 1006 49.36% ΤΕΕ 259 12.71%

Διαβάστε περισσότερα

Καταγραφή στάσεων και συμπεριφορών μαθητών μαθητριών απέναντι στο κάπνισμα. Ιούνιος 2014. Αποτελέσματα έρευνας

Καταγραφή στάσεων και συμπεριφορών μαθητών μαθητριών απέναντι στο κάπνισμα. Ιούνιος 2014. Αποτελέσματα έρευνας Αποτελέσματα έρευνας Καταγραφή στάσεων και συμπεριφορών μαθητών μαθητριών απέναντι στο κάπνισμα Στο πλαίσιο της Πράξης: «Ενέργειες ενημέρωσης και υποστήριξης για την οργάνωση και υλοποίηση προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 10-2011 ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα σύγχρονο εκπαιδευτήριο προσανατολισμένο στην

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα: Γνώσεις και στάσεις των μαθητών/τριών του Λυκείου Αγίου Γεωργίου Λακατάμειας σχετικά με την σεξουαλική και αναπαραγωγική τους υγεία.

Έρευνα: Γνώσεις και στάσεις των μαθητών/τριών του Λυκείου Αγίου Γεωργίου Λακατάμειας σχετικά με την σεξουαλική και αναπαραγωγική τους υγεία. Έρευνα: Γνώσεις και στάσεις των μαθητών/τριών του Λυκείου Αγίου Γεωργίου Λακατάμειας σχετικά με την σεξουαλική και αναπαραγωγική τους υγεία. Οικογενειακή Αγωγή Ι Σχολική Χρονιά: 2007 2008 Καθηγήτρια Οικιακής

Διαβάστε περισσότερα

Η παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα/ Συµπεράσµατα συνεδρίου

Η παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα/ Συµπεράσµατα συνεδρίου Η παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα/ Συµπεράσµατα συνεδρίου Χριστιάνα Γ. Παυλίδου D.U., MSc Κλινικός ιατροφολόγος ιαιτολόγος Επιστηµονικός σύµβουλος ΠΑΙ ΕΙΑΤΡΟΦΗ by Epode Παιδική παχυσαρκία στην Ελλάδα Το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ 5 Ο Διεθνές Επιστηµονικό Συνέδριο ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ: ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ Πάντειο Πανεπιστήµιο, 8-10 Μαίου 2014 ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΠΡΟΦΙΛ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΘΕΩΡΙΑ & ΠΡΑΞΗ στην εκπαιδευση Το έγγραφο αυτό παρέχει πληροφορίες και οδηγίες μορφοποίησης που θα σας βοηθήσουν να προετοιμάσετε καλύτερα την εργασία σας.... Αποστολή Εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ

ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ Δημήτρης Κουρέτας, PhD Τμήμα Βιοχημείας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Η παχυσαρκία θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς

Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς των Α.Πορτσέλη, Μ. Κυριακίδου Η παρούσα εισήγηση αφορά στην παρουσίαση ενός καινοτόμου προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ

ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Πειραιάς 17.05.2006 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΡΕΥΝΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΔΙΑΒΙΩΣΗΣ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Ιανουάριος 2014 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ2 ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝNΗΣΟΣ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 2/10/2013 21/12/2013

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

Η διατροφή των μαθητών: Η περίπτωση των Ολοήμερων Δημοτικών Σχολείων

Η διατροφή των μαθητών: Η περίπτωση των Ολοήμερων Δημοτικών Σχολείων IHPCBG: Επένδυση για την υγεία και ευημερία των παιδιών σε Βουλγαρία και Ελλάδα IHPCBG: Investment in the health and the prosperity of the children in the Bulgarian Greek region 10-12 Οκτωβρίου 2013 Η

Διαβάστε περισσότερα

Εξάρτηση από το διαδίκτυο

Εξάρτηση από το διαδίκτυο Εξάρτηση από το διαδίκτυο Συμπτώματα Εξάρτησης i. Παραμονή on-line για περισσότερη ώρα από όση υπολόγιζε αρχικά ο έφηβος, ώστε να πετύχει το αίσθημα της ικανοποίησης, διαφορετικά η συνέχιση ίδιου χρόνου

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και κατάθλιψη. Γιάννης Θεοδωράκης Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Άσκηση και κατάθλιψη. Γιάννης Θεοδωράκης Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Άσκηση και κατάθλιψη. Γιάννης Θεοδωράκης Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Θέματα που θα αναπτυχθούν Άσκηση και κατάθλιψη Άσκηση και σχιζοφρένεια Άσκηση και αλκοόλ Εισαγωγή Για την αντιμετώπιση της κατάθλιψης και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Ο ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΣ ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΜΑΣΤΟΥ ΠΟΥ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΧΗΜΕΙΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Ντάκος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος, Ροζίνα Κωστιάνη, Ρέα Μάνεση, STEDIMA S.A. www.stedima.gr

Γιώργος Ντάκος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος, Ροζίνα Κωστιάνη, Ρέα Μάνεση, STEDIMA S.A. www.stedima.gr Εισαγωγή Έρευνα Stedima: Ισότητα και Ισορροπία στην εργασιακή και προσωπική ζωή των ανωτάτων στελεχών Γιώργος Ντάκος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος, Ροζίνα Κωστιάνη, Ρέα Μάνεση, STEDIMA S.A. www.stedima.gr

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Υπολογιστή στο Σπίτι από Έφηβους Μαθητές και Μαθήτριες

Χρήση Υπολογιστή στο Σπίτι από Έφηβους Μαθητές και Μαθήτριες Χρήση Υπολογιστή στο Σπίτι από Έφηβους Μαθητές και Μαθήτριες ρ. Κλεοπάτρα Νικολοπούλου kleopatra@internet.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η εργασία αυτή εξετάζει τη χρήση υπολογιστών στο σπίτι από έφηβους µαθητές και µαθήτριες.

Διαβάστε περισσότερα

Μίμης Θεοδότου MA Industrial Relations & Health and Safety Μέλος Δ.Σ. ΣΑΥΚ

Μίμης Θεοδότου MA Industrial Relations & Health and Safety Μέλος Δ.Σ. ΣΑΥΚ Ευρωπαϊκή Εκστρατεία για την Ασφάλεια και Υγεία στην Εργασία 2014-2015 Hilton Park, Λευκωσία,10/09/2015 Μίμης Θεοδότου MA Industrial Relations & Health and Safety Μέλος Δ.Σ. ΣΑΥΚ Η έρευνα διεξήχθη από

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Συνεδρίου. Θεμ. Συνεδρία 1: Ζητήματα ψυχικής υγείας και ασθένειας

Πρόγραμμα Συνεδρίου. Θεμ. Συνεδρία 1: Ζητήματα ψυχικής υγείας και ασθένειας Πέμπτη, 1 Νοεμβρίου Ώρα Ολυμπιακό Μουσείο 18.00-19.00 Εγγραφή 19.00-20.30 Τελετή έναρξης Χαιρετισμοί Τιμητική εκδήλωση προς τιμήν της Καθηγήτριας κυρίας Μ. Μαλικιώση-Λοϊζου Εναρκτήρια ομιλία της τιμώμενης

Διαβάστε περισσότερα

Επιτελική Σύνοψη. Χρόνια Κινητή Τηλεφωνία στην Ελλάδα

Επιτελική Σύνοψη. Χρόνια Κινητή Τηλεφωνία στην Ελλάδα Επιτελική Σύνοψη 20 Χρόνια Κινητή Τηλεφωνία στην Ελλάδα ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Ένωση Εταιρειών Κινητής Τηλεφωνίας (ΕΕΚΤ), με αφορμή τη συμπλήρωση των είκοσι χρόνων τoυ Κλάδου στην Ελλάδα, πραγματοποίησε έρευνα κοινής

Διαβάστε περισσότερα

Ατομικό ιστορικό νηπίου

Ατομικό ιστορικό νηπίου σημαντικές πληροφορίες στοιχεία επικοινωνίας Ατομικό ιστορικό νηπίου στοιχεία της προσωπικότητας του παιδιού Βοηθείστε μας να γνωρίσουμε καλύτερα το παιδί σας Σχολική χρονιά 2015-2016 Όνομα Παιδιού: Συμπληρώστε

Διαβάστε περισσότερα

Internet και Οικογένεια

Internet και Οικογένεια 1 Internet και Οικογένεια Γιώργος Τσουρβάκας Επίκουρος Καθηγητής του τμήματος δημοσιογραφίας και ΜΜΕ του Αριστοτελείου Μέλος Επιτροπής Ερευνών-Μελετών Ινστιτούτου Επικοινωνίας Εισαγωγή Τα μέσα μαζικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ. για την έρευνα. «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας»

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ. για την έρευνα. «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας» ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΥΛΙΚΟ για την έρευνα «Πανελλήνια Επιδημιολογική Μελέτη Καταγραφής Στοματικής Υγείας» Η Έρευνα - γενικά Η έρευνα αυτή αφορά τη σχεδίαση και διεξαγωγή μιας πανελλαδικής έρευνας για την καταγραφή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΑ, ΕΤΟΥΣ 2007 ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

ΕΡΕΥΝΑ ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΑ, ΕΤΟΥΣ 2007 ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔOΣ Πειραιάς, 4.2.8 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΡΕΥΝΑ ΧΡΗΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΑ, ΕΤΟΥΣ 7 ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη Τι συμβαίνει από εδώ και πέρα Το αμέσως επόμενο βήμα της έρευνας 50+ στην Ευρώπη είναι η προσθήκη, στην υπάρχουσα βάση δεδομένων, πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Ανακοίνωση στο 7 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας, Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΟΝΕΪΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΗΜΑΘΙΑΣ

ΓΟΝΕΪΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΗΜΑΘΙΑΣ ΓΟΝΕΪΚΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΗΜΑΘΙΑΣ Κασσώτη Όλγα, Κλιάπης Πέτρος Δασκάλα M.Ed, Σχολ. Σύμβουλος Π.Ε. kassoti@sch.gr kliapis@sch.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στο άρθρο παρουσιάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 12/04/2013 30/06/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

2.1. Επαγγελματική Κατάσταση Απασχόληση Πτυχιούχων του Τμήματος Στατιστικής του Ο.Π.Α.

2.1. Επαγγελματική Κατάσταση Απασχόληση Πτυχιούχων του Τμήματος Στατιστικής του Ο.Π.Α. 2. ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΤΥΧΙΟΥΧΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΤΟΥ Ο.Π.Α. 2.1. Επαγγελματική Κατάσταση Απασχόληση Πτυχιούχων του Τμήματος Στατιστικής του Ο.Π.Α. Από το σύνολο των πτυχιούχων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΤΙΚΗ. Οκτώβριος 2014

ΑΤΤΙΚΗ. Οκτώβριος 2014 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 09/07/2013 30/09/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΜΕΓΕΘΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβοι και βία. Κοκκέβη Ά., Σταύρου Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Εισαγωγή. Κύρια Ευρήματα

Έφηβοι και βία. Κοκκέβη Ά., Σταύρου Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Εισαγωγή. Κύρια Ευρήματα Κοκκέβη Ά., Σταύρου Μ., Φωτίου Α., Καναβού Ε. Κύρια Ευρήματα Ποσοστό 8,5 των εφήβων αναφέρουν ότι υφίστανται σχολικό εκφοβισμό (bullying) τουλάχιστον 2 με 3 φορές το μήνα, ενώ 1 στους 6 (15,8) ότι εκφοβίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλική περιέργεια των παιδιών ο ρόλος του γονιού

Σεξουαλική περιέργεια των παιδιών ο ρόλος του γονιού Σεξουαλική περιέργεια των παιδιών ο ρόλος του γονιού ΤΑΚΟΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΥΡΟΛΟΓΟΣ FEBU, MSc Η κόρη σας 5 ετών παίζει µε τις φίλες της στο δωµάτιο της. Κάποια στιγµή ακούτε χαχανητά. Ανοίγετε την πόρτα για

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ANTIKOIΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ KAI TΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ

ANTIKOIΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ KAI TΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ ANTIKOIΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ KAI TΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΔΙΑΓΩΓΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ: Σύμφωνα με το Διαγνωστικό και στατιστικό εγχειρίδιο για τις ψυχικές νόσους DSM-IV,το κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Η παιδική 6ία στην κοινωνία και την υγεία

Η παιδική 6ία στην κοινωνία και την υγεία Η παιδική 6ία στην κοινωνία και την υγεία Γιάννης Υφαντόπουλος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών, Πρόεδρος Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών ΕΙΣΑΓΩΓΗ πάρχουν πολλές περιπτώσεις Βίας σε Βάρος των παιδιών,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Στο πλαίσιο της ευρύτερης επιστημονικής κοινότητας, η συζήτηση η οποία αφορά στην εκπόνηση πολιτικών προστασίας του παιδιού και της οικογένειας εστιάζει,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ (INTERNET): ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΙΣ ΜΕ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ

ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΙΑ ΙΚΤΥΟΥ (INTERNET): ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΙΣ ΜΕ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΟΥΣ ΧΡΗΣΤΕΣ Μονάδα Εφηβικής Υγείας-Β Πανεπιστηµιακή Παιδιατρική Κλινική- Νοσοκοµείο Παίδων «Π & Α Κυριακού» ιευθυντής : κος ηµήτριος Καφετζής Επιστηµονική Υπέυθυνη : κα. Άρτεµις Τσίτσικα http://www.youth-health.gr/

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη. Ασθενείς με. Νοσήματα του Εντέρου. Αθήνα, Μάιος 2011. Ετοιμάστηκε για την:

Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη. Ασθενείς με. Νοσήματα του Εντέρου. Αθήνα, Μάιος 2011. Ετοιμάστηκε για την: Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας Αγοράς Ανάμεσα σε με Ιδιοπαθή Φλεγμονώδη Ασθενείς με Νοσήματα του Εντέρου Ετοιμάστηκε για την: Αθήνα, Μάιος 2011 Ταυτότητα Έρευνας Μεθοδολογία: Κοινό-στόχος στόχος: 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την:

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: Μάθε για τη σύμβαση. Γνώρισε τα δικαιώματά σου. Το βιβλιαράκι που κρατάς στα χέρια σου περιέχει 54 άρθρα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΤΑ ΠΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΤΑ ΠΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΙΚΗ ΚΑΛΥΨΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΤΑ ΠΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ Μιχαήλ Κοραλία, Τσίφτης Γεώργιος, Τσουμάκας Κων/νος, Ανδρουλάκης Ιωάννης, Παυλοπούλου Ιωάννα Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ημερομηνία διεξαγωγής της έρευνας Ημερομηνία παραλαβής της αναφοράς/ εισαγγελικής εντολής από τον κοινωνικό λειτουργό Στοιχεία κοινωνικής υπηρεσίας -διεύθυνση, τηλέφωνο, fax, email Κοινωνικός Λειτουργός-

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο γονέων παιδιών με αναπηρία

Ερωτηματολόγιο γονέων παιδιών με αναπηρία Εισαγωγή Το ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΤΩΡΑ σε συνεργασία με ευρωπαϊκούς φορείς συμμετέχει σε ένα πρόγραμμα για την υποστήριξη δημιουργίας θετικού οικογενειακού κλίματος σε οικογένειες με παιδιά με και ευνοϊκών συνθηκών

Διαβάστε περισσότερα

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Παιδαγωγικά ρεύματα στο Αιγαίο Προσκήνιο 1 Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Δημήτρης Σπανός 1 dimitris.spanos@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Project: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

Project: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Project: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Αυτό το ερωτηµατολόγιο έχει σαν στόχο να εξασφαλίσει σηµαντικές πληροφορίες πάνω στις ειδικές ανάγκες υποστήριξης που έχει η νεολαία η

Διαβάστε περισσότερα