ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ. των Οµάδων Εργασίας της. Οι ιευθυντές Σύνταξης. ΜΗΝΥΜΑ αϖό τους ιευθυντές Σύνταξης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ. των Οµάδων Εργασίας της. Οι ιευθυντές Σύνταξης. ΜΗΝΥΜΑ αϖό τους ιευθυντές Σύνταξης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ"

Transcript

1 ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΛΤΙΟ των Οµάδων Εργασίας της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ Συντακτική Επιτροπή ΙΕΥΘΥΝΤΕΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ. Παναγιωτάκος Α. Τσελέπης ΙΟΥΛΙΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2007 ΜΗΝΥΜΑ αϖό τους ιευθυντές Σύνταξης ΕΤΟΣ 1o, ΤΕΥΧΟΣ 2o Βοηθός Σύνταξης Γ. Πούνης ιοικητικό Συµβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης Γ.Κολοβού (Πρόεδρος) Μ. Ελισάφ (Αντιπρόεδρος) Η. Χειµώνας (Γ. Γραµµατέας). Παναγιωτάκος (Ε. Γραµµατέας) Ε. Μπιλιανού (Ταµίας) Β. Άθυρος Μ. Γανωτάκης Σ. Καραγιάννης Α. Τσελέπης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Αγαπητοί Φίλοι, Θ α θέλαµε να σας ευχαριστήσουµε για την θερµή υποδοχή που δέχτηκε το πρώτο τεύχος του Ενηµερωτικού ελτίου της Εταιρείας µας. Τα δεκάδες γράµµατα σας µας δίνουν κουράγιο να συνεχίσουµε αυτή την πρωτοπόρο προσπάθεια ενηµέρωσης των Ελλήνων επιστηµόνων που ασχολούνται µε την αθηροσκλήρωση. Τα Νέα της Εταιρείας µας... Το Σεµινάριο της Θεσσαλονίκης Οι ιευθυντές Σύνταξης Το τελευταίο δεκαήµερο του Σεπτεµβρίου (28 & 29) θα πραγµατοποιηθεί µια ακόµα διηµερίδα της Εταιρείας µας, αυτή τη φορά στη Θεσσαλονίκη. Το Πρόγραµµα έχει καταρτισθεί και σύντοµα θα είναι στα χέρια σας. ΤΕΥΧΟΥΣ Μήνυµα της Σύνταξης Τα ΝΕΑ της Εταιρείας µας Η στήλη της ΟΕ Οικογενούς Υπερχοληστερολαιµίας Η στήλη της ΟΕ Μελέτης του Τρόπου Ζωής ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΚΟΙ- ΝΩΝΙΑΣ Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης Μαιάνδρου 9, Αθήνα, Το 2ο Συµπόσιο των Οµάδων Εργασίας Στις 30 Νοεµβρίου & 1 εκεµβρίου 2007 έχει προγραµµατισθεί το 2ο Συµπόσιο των Οµάδων Εργασίας της Εταιρείας µας στην Αθήνα. Το Συµπόσιο θα διεξαχθεί στο ξενοδοχείο Divani Caravel, και αναµένεται να προσελκύσει εκατοντάδες συνέδρους, ξεπερνώντας ίσως σε συµµετοχές τους περίπου 2000 συµµετέχοντες που είχε το 2ο Συνέδριο της Εταιρείας µας που πραγµατοποιήθηκε το Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί από όλους όσους ενδιαφέρονται να συµµετέχουν µε κάποια εργασία, µια και η τελευταία ηµεροµηνία υποβολής των Περιλήψεων έχει ορισθεί η 15 Σεπτεµβρίου Η αποστολή των εργασιών γίνεται ηλεκτρονικά στη διεύθυνση: η κάθε εργασία πρέπει να έχει Τίτλο, Ονόµατα συγγραφέων, Κέντρο που προέρχεται, να είναι δοµη- µένη σε Εισαγωγή-Μεθοδολογία-Αποτελέσµατα-Συµπέρασµα και να µην ξεπερνά τις 250 λέξεις.

2 Η στήλη της Οµάδας Εργασίας Οικογενούς Υπερχοληστερολαιµίας Συντακτική Επιτροπή Ι. Σκούµας Ε. Ζάχαρης Ε. Λαΐου Α. Μπουφίδου Χ. Μηλιώνης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Μήνυµα του Προέδρου Κλινικές εκδηλώσεις και διάγνωση της Οικογενούς Υπερχοληστερολαιµίας ιαγνωστική προσέγγιση και θεραπεία Οικογενούς Υπερχοληστερολαιµίας σε παιδιά και εφήβους. Νέα Ερευνητικά εδοµένα ΜΗΝΥΜΑ αϖό τον Πρόεδρο της Οµάδας Εργασίας, Α ν. ι ε υ θ υ ν τ ή, Υ ϖ ε ύ θ υ ν ο Μ ο ν ά δ α ς Λ ι ϖ ι δ ί ω ν Α Καρδιολογικής κλινικής του Πανεϖιστηµίου Αθηνών, Ιωάννη Σκούµα Αγαπητέ Συνάδελφε, Η οµάδα εργασίας Οικογενούς Υπερχοληστερολαιµίας χαιρετίζει την πρωτοβουλία της Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης, που αφορά στην επικοινωνία µε τον Έλληνα γιατρό, µέσω του ηλεκτρονικού περιοδικού εντύπου της. Στόχος της επικοινωνίας είναι η ενηµέρωση του γιατρού γύρω από τις τελευταίες εξελίξεις που αφορούν στην Οικογενή Υπερχοληστερολαιµία. Η Οικογενής Υπερχοληστερολαιµία είναι µία από τις συχνότερες κληρονοµούµενες µονογονικές διαταραχές στον γενικό πληθυσµό. Η συχνότητα της ετεροζύγου µορφής της είναι περίπου 1:500. Υπολογίζεται ότι αφορά παγκοσµίως γύρω στα άτοµα, εκ των οποίων το 80% παραµένει αδιάγνωστο και το 84% δεν λαµβάνει υπολιπιδαιµικά φάρµακα. Εάν ληφθεί υπ οψιν η πρώιµος, κατά χρόνια, (<55 ετών στους άνδρες και <65 ετών στις γυναίκες) εµφάνιση της στεφανιαίας νόσου, και η µείωση του προσδόκιµου επιβίωσης αυτών των ατόµων γίνεται έκδηλο το σηµαντικό πρόβληµα δηµόσιας υγείας που προκαλεί αυτή η δυσλιπιδαιµία. Γίνεται φανερή ως εκ τούτου η σηµασία, της διαγνωστικής προσέγγισης της καρδιαγγειακής νόσου και της θεραπευτικής αντιµετώπισης της δυσλιπιδαιµίας. ΚΥΡΙΟ ΑΡΘΡΟ Κλινικές εκδηλώσεις και διάγνωση της Οικογενούς Υπερχοληστερολαιµίας. Στοιχεία απο το άρθρο Guidelines for the Diagnosis and Management of Familial Hypercholesterolemia. David Sullivan. Heart, Lung and Circulation 2007; 16: ι Οικογενείς Υπερχοληστερολαιµικοί (FH) παρουσιάζουν ένα ή περισσότερα από Ο τα κάτωθι χαρακτηριστικά: α. Σοβαρή υπερχοληστερολαιµία που δεν µπορεί να ερµηνευθεί από δευτεροπαθείς αιτίες, β. Οικογενιακό ιστορικό πρώιµης αθηροσκληρυντικής νόσου, γ. Τενόντια ξανθώµατα. Υψηλά επίπεδα χοληστερόλης είναι παρόντα από την βρεφική ηλικία και αυξάνουν µε την πάροδο της ηλικίας. Το γεροντότοξο σε νεαρή ηλικία κάτω των 45 ετών και τα ξανθελάσµατα αν και δεν είναι παθογνωµονικά της FH απαντώνται συχνά. Παθογνωµονικό χαρακτηριστικό της FH αποτελούν τα τενόντια ξανθώµατα που αναπτύσσονται σταδιακά στον αχίλλειο τένοντα και στους τένοντες της εκτατικής επιφάνειας της άκρας χειρός. Σπάνια όµως εµφανίζονται πριν την ενήλικο ζωή.

3 Κλινική διάγνωση Αν και τα επίπεδα της χοληστερόλης ενίοτε εµφανίζουν ένα βαθµό επικάλυψης σε νεαρά άτοµα µε και χωρίς FH, η παρουσία ηυξηµένων επιπέδων LDL-χοληστερόλης σε µέλη οικογένειας µε FH συνήθως θέτει την διάγνωση. Εντούτοις σε ένα ποσοστό της τάξης του 15% έχουµε λανθασµένη διάγνωση. Σήµερα για την διάγνωση της FH εφαρµόζεται η συνύπαρξη διαφόρων κριτηρίων: Α. Ολλανδικά κριτήρια 8 βαθµοί Μετάλλαξη DNA ή LDL-C >329 mg/dl (8,5 mmol/l) 6 βαθµοί Τενόντια ξανθώµατα 5 βαθµοί LDL-C: mg/dl (6,5 8,4 mmol/l) 4 βαθµοί Γεροντότοξο σε ηλικία < 45 ετών 3 βαθµοί LDL-C: mg/dl (5-6,4 mmol/l) 2 βαθµοί Ξανθώµατα ή πρώιµο γεροντότοξο σε 1 ου βαθµού συγγενή, LDL-C παιδιού > 95 η εκατοστιαία θέση, ή πρώιµη ΣΝ 1 βαθµός Πρώιµη ΣΝ, ή LDL-C > 95 η εκατοστιαία θέση σε 1ου βαθµού συγγενή, ή προσωπικό ιστορικό πρώιµης καρδιαγγειακής νόσου ή LDL-C: mg/dl (4 4,9 mmol/l) Είδος ιάγνωσης Οριστική: 8, Πιθανή: 6-7, υνητική: 3-5 Β. Τροποποιηµένα Βρετανικά κριτήρια 1. Μετάλλαξη DNA 2. Τενόντια ξανθώµατα στον ασθενή ή σε 1 ου /2 ου βαθµού συγγενή 3. Οικογενειακό ιστορικό εµφράγµατος µυοκαρδίου < 50 σε 2 ου βαθµού συγγενή ή <60 σε 1 ου βαθµού συγγενή 4. Οικογενειακό ιστορικό ολικής χοληστερόλης > 290 mg/dl (7,5 mmol/l) σε 1 ου ή 2 ου βαθµού συγγενή 5. Ολική χοληστερόλη > 290 mg/dl (7,5 mmol/l) για ενήλικες ή > 259 mg/dl (6,7 mmol/l) για <16 ετών 6. LDL-C > 190 mg/dl (4,9 mmol/l) για ενήλικες ή >155 mg/dl (4 mmol/l) για <16 ετών Είδος ιάγνωσης Οριστική: (5 ή 6) + 1, Πιθανή: (5 ή 6) + 2, υνητική: (5 ή 6) + (3 ή 4) ιαγνωστική προσέγγιση και θεραπεία Οικογενούς Υπερχοληστερολαιµίας σε παιδιά και εφήβους. Επιλογή από: Drug therapy of high-risk lipid-abnormalities in children and adolescents: A scientific statement from the American Heart Association Atherosclerosis, Hypertension and Obesity in Youth Committee, Council of Cardiovascular disease in the Young, with the Council on Cardiovascular Nursing. Circulation 2007; 115(14): Από τις Μπουφίδου Αµαλία, Καρδιολόγος, Αναπληρώτρια ιευθύντρια ΕΣΥ, και Μάντζιαρη Αγγελική, Ιατρός, Επιστηµονική Συνεργάτης, Α Πανεπιστηµιακή Καρδιολογική Κλινική ΑΧΕΠΑ. Η Αµερικανική Καρδιολογική Εταιρία καθόρισε πρόσφατα τον Μάρτιο του 2007, οδηγίες όσον αφορά στην ανίχνευση παιδιών υψηλού κινδύνου και ειδικά αυτών µε οικογενή υπερχοληστερολαιµία, καθώς επίσης και συστάσεις για τη φαρµακευτική αντιµετώπιση της υπερχοληστερολαιµίας. Επίπεδα LDL χοληστερόλης > 3,5 mmol/l (>135mg/dl) προδικάζουν την παρουσία οικογενούς υπερχοληστερολαιµίας µε πιθανότητα 98% και διαφοροποιούν τα άτοµα αυτά από τα µη προσβεβληµένα µέλη της οικογένειας τους. Οι Wiegmann και συν. προτείνουν ότι επί απουσίας γενετικών τεστ η κλινική διάγνωση της οικογενούς υπερχοληστερολαιµίας στα παιδιά γίνεται, εφόσον η LDL είναι πάνω από την 95 η θέση για την ηλικία και φύλο, σε µια οικογένεια µε ιστορικό πρώιµης στεφανιαίας νόσου σε συνδυασµό µε τενόντια ξανθώµατα. Παιδιά και έφηβοι µε: 1) LDL mg/dl θεωρείται ότι έχουν οριακά υψηλές τιµές 2) LDL 130 mg/dl θεωρείται ότι έχουν υψηλές τιµές

4 Συστάσεις για θεραπευτική αγωγή υπερχοληστερολαιµίας σε παιδιά υψηλού κινδύνου από NCEP Expert Panel 1. Σκεφθείτε φαρµακευτική αγωγή σε παιδιά 10 ετών (για τα κορίτσια µετά την έναρξη της εµµήνου ρύσεως) και αφού πρώτα εξαντληθεί ένα 6µηνο-12µηνο υποχοληστερολαιµικής δίαιτας. 2. Σκεφθείτε φαρµακευτική αγωγή εάν µετά την δίαιτα παραµένει - LDL 190 mg/dl ( 4,9 mmol/l) ή εάν - LDL > 160 mg/dl (>4,10 mmol/l) και συνυπάρχει θετικό οικογενειακό ιστορικό πρώιµης εµφάνισης ΣΝ ή συνυπάρχουν 2 παράγοντες κινδύνου στην παιδική ή εφηβική ζωή. 3. Απευθυνθείτε σε ειδικό λιπιδαιµικό ιατρείο. 4. Στόχος θεραπείας LDL < 130 mg/dl ιδανικός LDL < 110 mg/dl Για παιδιά µε υπερχοληστερολαιµία που έχουν τα κριτήρια για έναρξη υπολιπιδαιµικής αγωγής οι στατίνες είναι η θεραπεία πρώτης επιλογής. Οι στατίνες έχουν χρησιµοποιηθεί µε ασφάλεια και αποτελεσµατικότητα σε παιδιά µε οικογενή υπερχοληστερολαι- µία. Στην βιβλιογραφία αναφέρονται κλινικές µελέτες σε παιδιά µε οικογενή υπερχοληστερολαιµία ή ιδιαίτερα υψηλή τιµή χοληστερόλης, να αντιµετωπίζονται µε σιµβαστατίνη, πραβαστατίνη, λοβαστατίνη, ατορβαστατίνη, αλλά και µε µπεζαφιµπράτη, νιασίνη και συνδυασµό πραβαστατίνης-κολεστιπόλης. Η εζετιµίµπη, έχει µελετηθεί µε καλά αποτελέσµατα σε 50 παιδιά µε οµόζυγο υπερχοληστερολαιµία 12 έτη. Ήταν ασφαλής και καλά ανεκτή. Σε εξέλιξη είναι µελέτες συγχορήγησης εζετιµίµπης µε στατίνη σε παιδιά µε ετερόζυγο οικογενή υπερχοληστερολαιµία. Νέα Ερευνητικά εδοµένα Evidence that non-lipid Cardiovascular risk factor are associated with high prevalence of coronary heart disease in patients with heterozygous familial hypercholesterolemia (hfh) Or familial combined hyperlipidemia (FCH). Skoumas J, Masoura C, Pitsavos C, Tousoulis D, Papadimitriou L, Aznaouidis K, Chrysohoou C, Giotsas N, Toutouza M, Tendolouris C, Antoniadis C, Stefanadis C. Int J. Cardiol. December e-pub (ahead of print) Σ το άρθρο αυτό διερευνήθηκε η επίπτωση των παραδοσιακών παραγόντων κινδύνου στις δύο δυσλιπιδαιµίες, hfh και FCH, η συµβολή των παραγόντων κινδύνου στην εκδήλωση στεφανιαίας νόσου (ΣΝ) και τέλος η σχέση των διαταραχών των λιπιδίων µε την ΣΝ. Έλαβαν µέρος 1306 άτοµα, 600 µε hfh (µέση ηλικία 41± 13 έτη, 261 και 339 ) και 706 µε FCH (µέση ηλικία 49± 11 έτη, 463 και 243 ). Οι παραδοσιακοί παράγοντες κινδύνου είχαν µεγαλύτερη επίπτωση στα άτοµα µε FCH. Αρτηριακή υπέρταση είχε το 40% των FCH έναντι του 10% των hfh, µεταβολικό σύνδροµο το 41% και 6% και σακχαρώδη διαβήτη το 13% και 2% αντίστοιχα. Η επίπτωση της ΣΝ στις δύο δυσλιπιδαιµίες, σε µονοπαραγοντική ανάλυση δεν παρουσίαζε διαφορές και ήταν 15,3 και 16,7 για FCH, και hfh, p=ns.όταν όµως ελήφθη υπ όψιν η ηλικία, το φύλο, ο ΜΣ, η παρουσία αρτηριακής υπέρτασης, καπνιστικών συνηθειών, µεταβολικού συνδρόµου και σακχαρώδη διαβήτη, βρέθηκε ότι η µεταβολική διαταραχή των λιπιδίων των hfh, συσχετίζονταν µε σηµαντικά αυξηµένο κίνδυνο ΣΝ έναντι αυτής των FCH (p <0,001). Υπολογίσθηκε ότι οι ασθενείς µε hfh είχαν 2,8 φορές µεγαλύτερη πιθανότητα παρουσίας ΣΝ σε σχέση µε τους FCH, πράγµα που αποδίδεται στη µεταβολική διαταραχή των λιπιδίων. Συµπερασµατικά η αυξηµένη επίπτωση ΣΝ στη FCH στην παρούσα µελέτη, εν αντιθέσει µε την hfh, φαίνεται ότι οφείλεται και στην παρουσία µη λιπιδικών παραγόντων κινδύνου, όπως η αρτηριακή υπέρταση, το µεταβολικό σύνδροµο και ο σακχαρώδης διαβήτης. Influence of HDL cholesterol on preclinical carotid atherosclerosis in familial hypercholesterolemia. Junyent M, Cofan M, Nunez I, Gilabert R, Zambon D, Ros E. Arterioscl. Thromb. Vasc. Biol. 2006; 26: ίναι γνωστό ότι το πάχος του έσω-µέσου χιτώνα των καρωτίδων αποτελεί marker για καρδιαγγειακό κίνδυνο. Μελέτες έδειξαν ότι οι ετερόζυ- Ε γοι οικογενείς υπερχοληστερολαιµικοί (hfh) ιδίας ηλικίας και φύλου έχουν µεγαλύτερο πάχος έσω-µέσου χιτώνα (IMT) από άτοµα µε φυσιολογικά λιπίδια, και ότι το IMT στην hfh σχετίζεται µε ιστορικό πρώιµης ΣΝ,παρουσία ΣΝ, το φύλο, τα επίπεδα λιποπρωτεινών και τον τύπο της µετάλλαξης. Οι ερευνητές αξιολόγησαν την επίδραση των παραγόντων κινδύνου στην αθηροσκλήρωση των καρωτίδων,µε υπερηχογράφηµα αυτών, σε άτοµα µε hfh. Το υπερηχογράφηµα έγινε κατά την παραποµπή τους στην κλινική λιπιδίων και τα άτοµα η δεν έπαιρναν υπολιπιδαιµική αγωγή η ελάµβαναν ελλειπή. Στη µελέτη περιελήφθησαν 196 ενήλικες µε hfh 25 ετών, χωρίς ΣΝ. Μετρήθηκε το IMT στην κοινή καρωτίδα 1 εκατοστό από τον διχασµό, στον διχασµό και στην έσω καρωτίδα 1 εκατοστό πέραν του διχασµού. εν βρέθηκε συσχέτιση του IMT µε την Lp(a), την οµοκυστείνη και την apo E. Το IMT όταν διορθώθηκε ως προς το φύλο και την ηλικία, αυξανόταν µε την αύξηση της LDL-C και µειωνόταν µε την αύξηση της HDL-C. Σε πολυπαραγοντική ανάλυση, η ηλικία, η άσκηση, το οικογενειακό ιστορικό πρωί- µου ΣΝ, η LDL-C και η τιµή των λευκών αιµοσφαιρίων, είχαν ανεξάρτητη θετική συσχέτιση µε την IMT, ενώ η συγκέντρωση της HDL-C, αρνητική. Στο συµπέρασµα οι ερευνητές αναφέρουν ότι, η στρατηγική ανόδου της HDL-C, φαίνεται να κατέχει µία σπουδαία θέση στην αντιµετώπιση της hfh. Analysis of LDLR mutations in familial hypercholesterolemia patients in Greece by use of the NanoChip Microelectronic Array Technology. Laios E, Drogari E. Clinica Chimica Acta. Dec 2006;374(1-2):93-9 κοπός της µελέτης ήταν η ανάπτυξη µεθοδολογίας για την ανάλυση µεταλλάξεων DNA. Σ Μεταλλάξεις του υποδοχέα της χαµηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης (LDLR) προκαλούν οικογενή υπερχοληστερολαιµία. Στην Ελλάδα, 3 µεταλλάξεις περιγράφουν το 49% των περιστατικών (Greece II, Afrikaner-2, Genoa). Αναπτύχθηκε µεθοδολογία για την ακριβή και γρήγορη µοριακή διάγνωση των ασθενών. Η µεθοδολογία για την ανίχνευση µεταλλάξεων του LDLR βασίζεται στο NanoChip Molecular Biology Workstation, αυτοµατοποιηµένη τεχνολογία µικροηλεκτρονικών συστοιχειών και υπερτερεί των κλασικών µεθόδων σε περίπτωση που αναλύεται ένας µικρός αριθµός µεταλλάξεων. Αναπτύξαµε λοιπόν 1 πολυσύνθετη ανάλυση (σε 1 θέση ανάλυσης της µικροσυστοιχείας αναλύονται 3 µεταλλάξεις για κάθε ασθενή) για τη γενετική διάγνωση ασθενών οικογενούς υπερχοληστερολαιµίας στην Ελλάδα. Με ανάλυση πολυµορφισµών µήκους κλασµάτων περιορισµού (restriction fragment length polymorphism, RFLP) προσδιορίσαµε 41 Greece II, 48 Genoa, και 44 Afrikaner-2 ετερόζυγους καθώς και 1 Greece II, 2 Genoa, και 4 Afrikaner-2 οµόζυγους ασθενείς. Επίσης 50 ασθενείς προσδιορίστηκαν ως φυσιολογικοί στο γενετικό τόπο Greece II, 50 στο Genoa, και 50 στο Afrikaner-2. Ακολούθησε προσδιορισµός των προαναφερθέντων γονότυπων µε την αντίστοιχη βελτιστοποιηµένη NanoChip ανάλυση. Από τους 580 προσδιορισµούς γονότυπων, 574 συµφωνούσαν µε RFLP. Τρία δείγµατα ήταν σε ασυµφωνία µε RFLP (το καθένα σε µία µόνο θέση ανάλυσης). Επανάληψη εις διπλούν διευκρίνισε την ασυµφωνία. Συµπερασµατικά, η βελτιστοποιηµένη πολυσύνθετη NanoChip ανάλυση που αναπτύχθηκε για τον προσδιορισµό των τριών συχνότερων µεταλλάξεων του LDLR αποτελεί ακριβής µέθοδος για τη διάγνωση της οικογενούς υπερχοληστερολαιµίας στην Ελλάδα και µπορεί να χρησιµοποιηθεί ως βάση για την ανάπτυξη αναλύσεων οποιασδήποτε αλληλουχίας DNA.

5 Η στήλη της Οµάδας Εργασίας Τρόπου Ζωής, Ψυχοκοινωνικών Παραγόντων και Αθηροσκλήρωσης ΜΗΝΥΜΑ από τον Πρόεδρο της Οµάδας Εργασίας, Συντακτική Επιτροπή Γ. Μανιός Ε. Γραµµατικάκη Χ. Λιονής Μ. Λουµάκου Α. Μαριδάκη Κασσωτάκη Γ. Μοσχώνης. Παπανδρέου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Μήνυµα του Προέδρου Κατανάλωση αναψυκτικών και µεταβολικό σύνδροµο Σοκολάτα και Καρδιαγγειακή Νόσος Κίνηση των δρόµων και κίνδυνος καρδιαγγειακής νόσου Συστάσεις για φυσική δραστηριότητα Επίκουρο Καθηγητή Γιάννη Μανιό Αγαπητοί Αναγνώστες, Α ποτελεί ιδιαίτερη στιγµή τόσο προσωπική όσο και για τους υπόλοιπους συντελεστές, η έκδοση της πρώτης στήλης της οµάδας εργασίας Τρόπου ζωής, ψυχοκοινωνικών παραγόντων και αθηροσκλήρωσης. Ζούµε σε µία εποχή όπου η συνεχής βιοµηχανοποίηση, οι τεχνολογικές εξελίξεις και η επιστηµονική πρόοδος του περασµένου αιώνα έχουν επιφέρει αναπόφευκτες αλλαγές στο σύγχρονο τρόπο ζωής, στο προσδόκιµο επιβίωσης αλλά και στις κύριες αιτίες νοσηρότητας και θνησιµότητας του πληθυσµού. Σήµερα τα χρόνια νοσήµατα, µε πρώτα τα καρδιαγγειακά, αποτελούν την κύρια αιτία νοσηρότητας και θνησιµότητας και έχουν τις ρίζες τους στις καθηµερινές συνήθειες του σύγχρονου ανθρώπου και στον τρόπο ζωής του. Ιδιαίτερα για τα καρδιαγγειακά νοσήµατα η επιστηµονική γνώση των τελευταίων δεκαετιών έχει αναδείξει άλλη µια σηµαντική διάσταση της νόσου την ψυχοκοινωνική. Συγκεκριµένα η συχνότητα εµφάνισης της καρδιαγγειακής νόσου και των παραγόντων κινδύνου αυτής, τόσο των κλινικών (π.χ. υπέρταση, υπερλιπιδαιµία κτλ) όσο και των συµπεριφοριστικών (π.χ. κάπνισµα, καθιστική ζωή, διατροφή πλούσια σε θερµίδες και λιπαρά κτλ), φαίνεται να είναι ιδιαίτερα αυξηµένη σε πληθυσµιακές οµάδες που συνδυάζουν χαµηλό κοινωνικό-οικονοµικό επίπεδο αλλά και υψηλά επίπεδα άγχους, κατάθλιψης, κοινωνικής αποµόνωσης και φαταλισµού, µειωµένη αυτό-εκτίµηση κτλ. Τελευταία ερευνητικά δεδοµένα έχουν δείξει ότι ο αθροιστικός συνδυασµός των παραπάνω ψυχοκοινωνικών παρα- µέτρων σχετίζεται ισχυρά µε την υιοθέτηση ενός αρνητικού για την υγεία τρόπου ζωής, ενώ παράλληλα ενεργοποιεί και συντηρεί βιολογικούς µηχανισµούς χρόνιου στρες, όπως είναι η αυξηµένη δραστηριότητα του άξονα υποθάλαµος-υπόφυση-επινεφρίδια, του συµπαθητικού συστήµατος και των µηχανισµών φλεγ- µονής, οι οποίοι έχουν αποδεδειγµένη αθηρογόνο δράση. Η πολυδιάστατη αιτιοπαθογένεια και εξέλιξη της καρδιαγγειακής νόσου έχουν φέρει στο προσκήνιο την ανάγκη της πρόληψης αλλά και της εκπαίδευσης σε θέµατα που άπτονται καθηµερινών συµπεριφορών σχετιζοµένων µε την υγεία. Κυρίως όµως δηµιουργούν την ανάγκη εφαρµογής κατάλληλα σχεδιασµένων παρεµβάσεων που θα µπορούν να προσεγγίσουν µε επιτυχία ακόµη και τις πιο ευάλωτες οµάδες του πληθυσµού, καθώς είναι αυτές που κυρίως τις έχουν ανάγκη. Κύριο σκοπό, λοιπόν, αυτής της οµάδας εργασίας αποτελεί η παρουσίαση πληροφοριών και νέων ερευνητικών δεδοµένων που αφορούν αφενός τη συσχέτιση του καθηµερινού τρόπου ζωής, κυρίως σε θέµατα διατροφής και σωµατικής άσκησης, µε την αθηρωµατική διαδικασία και αφετέρου το πώς µικρές αλλαγές σε αυτές τις καθηµερινές µας συνήθειες µπορούν να µειώσουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου. Η κατανόηση του ανωτέρω στόχου δύναται να επιτευχθεί µε την παρουσίαση της αποτελεσµατικότητας των προγραµµάτων που προάγουν τις παραπάνω αλλαγές σε δοµές της κοινωνίας, όπως η οικογένεια, το σχολείο, ο δήµος, η βιοµηχανία τροφίµων, τα Μέσα Μαζικής Ενηµέρωσης κ.α. Ελπίζουµε ότι η ανταπόκριση και το ενδιαφέρον σε αυτήν την προσπάθεια θα είναι αντάξια των προσδοκιών µας και ότι θα συµβάλει ενεργά στην περαιτέρω ενίσχυση της πρωτογενούς πρόληψης στην χώρα µας. Θα ήθελα τέλος να ευχαριστήσω θερµά το σύνολο των υπόλοιπων συνεργατών της οµάδας εργασίας, χωρίς την κριτική µατιά και επιστηµονική κατάρτιση των οποίων δεν θα ήταν δυνατή η υλοποίηση αυτής της προσπάθειας.

6 ΚΥΡΙΟ ΑΡΘΡΟ Η κατανάλωση αναψυκτικών και ο κίνδυνος ανάπτυξης καρδιαγγειακής νόσου και µεταβολικού συνδρόµου σε ενήλικες µέσης ηλικίας. Από το Γιώργο Μοσχώνη, Κλινικό ιαιτολόγο ιατροφολόγο, Υποψήφιο ιδάκτορα Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Η κατανάλωση αναψυκτικών µεταξύ παιδιών, εφήβων και ενηλίκων στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη έχει αυξηθεί δραµατικά τις τελευταίες 3 δεκαετίες. Προηγούµενες µελέτες έχουν δείξει υψηλότερη συχνότητα εµφάνισης παχυσαρκίας και σακχαρώδη διαβήτη σε παιδιά που συνηθίζουν να καταναλώνουν πολλά αναψυκτικά, ενώ τα δεδοµένα για τους ενήλικες είναι λιγότερο σαφή. Οι συσχετίσεις που έχουν βρεθεί µεταξύ των µεταβολικών αυτών διαταραχών και της κατανάλωσης αναψυκτικών φαίνεται να οφείλονται σε διάφορα χαρακτηριστικά των αναψυκτικών, όπως το υψηλό θερµιδικό τους περιεχόµενο, το χαµηλό αίσθηµα κορεσµού που προκαλούν και η υψηλή περιεκτικότητα τους σε απλούς υδατάνθρακες. Σε πρόσφατη προοπτική µελέτη που ανακοινώθηκε στην επιστηµονική επιθεώρηση "Circulation» της Αµερικάνικης Kαρδιολογικής Εταιρείας, συσχετίστηκε η συχνότητα εµφάνισης µεταβολικού συνδρόµου µε τη κατανάλωση αναψυκτικών σε 6039 συµµετέχοντες της µελέτης Framingham (µέσης ηλικίας 53 ετών) που δεν έπασχαν από µεταβολικό σύνδροµο κατά την έναρξη της µελέτης. Ως µεταβολικό σύνδροµο ορίστηκε η κλινική κατάσταση κατά την οποία συνυπήρχαν τουλάχιστον 3 από τους παρακάτω παράγοντες κινδύνου: Περιφέρεια µέσης 102 εκ. (άντρες) και 88 εκ. (γυναίκες); Γλυκόζη αίµατος νηστείας > 100 mg/dl; Τριγλυκερίδια ορού αίµατος > 150 mg/dl; Αρτηριακή πίεση αίµατος 130/ 85 mmhg; και HDL-χοληστερόλη < 40 mg/ dl (άντρες) και < 50 mg/dl (γυναίκες). Τα ευρήµατα της µελέτης έδειξαν ότι η κατανάλωση περισσότερων από 1 αναψυκτικό την ηµέρα οδηγούσε σε 1,5 φορά µεγαλύτερη πιθανότητα εµφάνισης µεταβολικού συνδρό- µου σε σύγκριση µε κατανάλωση µικρότερης ποσότητας. Επιπλέον η κατανάλωση µεγαλύτερης ποσότητας από 1 αναψυκτικού την ηµέρα βρέθηκε να συσχετίζεται µε 1.2 έως 1.3 φορές µεγαλύτερη πιθανότητα ανάπτυξης παχυσαρκίας, αυξηµένης περιφέρειας µέσης, διαταραγµένης ανοχής στη γλυκόζη, υπέρτασης, υπερτριγλυκεριδαιµίας και χαµηλών επιπέδων HDL-χοληστερόλης. Σε επαναξιολόγηση που έγινε 4 χρόνια αργότερα διαγνώστηκαν 18,7% νέα περιστατικά µεταβολικού συνδρόµου µεταξύ των ατόµων που συνήθιζαν να καταναλώνουν λιγότερα από 1 αναψυκτικά την ηµέρα και 22,6% νέα περιστατικά µεταβολικού συνδρόµου µεταξύ των ατόµων που συνήθιζαν να καταναλώνουν περισσότερα από 1 αναψυκτικά την ηµέρα. Συµπερασµατικά η παρούσα µελέτη έδειξε ότι η κατανάλωση περισσότερων από 1 αναψυκτικού την ηµέρα σχετίζεται µε υψηλότερο κίνδυνο µεταβολικού συνδρόµου σε µεσήλικες. Μάλιστα ο κίνδυνος παρέµενε ο ίδιος ανεξάρτητα από το αν τα αναψυκτικά περιείχαν ζάχαρη ή γλυκαντικά (τύπου light). Τα ευρήµατα της παρούσας µελέτης καθιστούν αναγκαία την ανάληψη προληπτικών µέτρων δηµόσιας υγείας που στόχο θα έχουν τη µείωση της συνεχώς αυξανόµενης κατανάλωσης αναψυκτικών παγκοσµίως. Τη δηµοσίευση της µελέτης αυτής ακολούθησε ανακοίνωση της Αµερικανικής Καρδιολογικής Εταιρίας, στην οποία αναφέρονται µεταξύ άλλων και τα εξής: «Επειδή η µελέτη (αυτή) είναι περιγραφική, είναι σηµαντικό να τονιστεί ότι τα άτοµα που συµµετείχαν στην έρευνα και τα οποία κατανάλωναν αναψυκτικά, δεν φάνηκε να είχαν περισσότερες πιθανότητες να παρουσιάσουν παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται µε καρδιαγγειακές παθήσεις. Ωστόσο, άλλοι παράγοντες που πιθανότατα επηρεάζουν την εµφάνιση του µεταβολικού συνδρόµου, µπορούν να εξηγήσουν τη συσχέτιση που βρέθηκε στη µελέτη αυτή». Εξάλλου όπως επισηµαίνουν και οι ίδιοι οι συγγραφείς στη µελέτη τους, χρειάζονται κι άλλες έρευνες προτού γίνουν οι όποιες συστάσεις στο κοινό. Σοκολάτα και Καρδιαγγειακή Νόσος Από την Εύα Γραµµατικάκη, ιαιτολόγο ιατροφολόγο ηµόσιας Υγείας Τ α τελευταία χρόνια υπάρχουν αρκετές ενδείξεις που συνδέουν τη κατανάλωση σοκολάτας µε τη µείωση του κινδύνου για καρδιαγγειακή νόσο. Η ευεργετική αυτή ιδιότητα της σοκολάτας αποδίδεται κυρίως στη υψηλή περιεκτικότητα της στις αντιοξειδωτικές ουσίες που υπάγονται στη κατηγορία των φλαβονοειδών. Παρόλα αυτά υ- πάρχει αντίλογος για το αν η συχνή κατανάλωση σοκολάτας µπορεί να οδηγήσει σε µακροπρόθεσµα οφέλη για τη καρδιαγγειακή υγεία. Σε πρόσφατη συστηµατική ανασκόπηση της βιβλιογραφίας που πραγµατοποίησαν ερευνητές της σχολής ηµόσιας Υγείας του Πανεπιστηµίου Harvard έγινε συγκριτική ανάλυση µιας ευρείας γκά- µας ερευνητικών δεδοµένων που ανέφεραν συσχετίσεις µεταξύ της κατανάλωσης κακάο, σοκολάτας και φλαβονοειδών µε τον κίνδυνο για καρδιαγγειακή νόσο. Τα ευρήµατα από µικρής διάρκειας τυχαιοποιηµένες µελέτες δείχνουν ότι το κακάο και η σοκολάτα ίσως έχουν µία ευεργετική επίδραση στη καρδιαγγειακή λειτουργία, καθώς φαίνεται να σχετίζονται µε µείωση της αρτηριακής πίεσης του αίµατος, µε µείωση της φλεγµονώδους διαδικασίας και της δράσης των αιµοπεταλίων, µε αύξηση της HDL-χοληστερόλης και µε µείωση της οξείδωσης της LDL-χοληστερόλης. Επιπλέον ένα µεγάλο εύρος προοπτικών µελετών παρέχει σηµαντικές ενδείξεις για την ευεργετική δράση των φλαβονοειδών που περιέχει η σοκολάτα στη µείωση του κινδύνου για θνησιµότητα από καρδιαγγειακά νοσήµατα. Συγκεκριµένα ευρή- µατα από µετά-αναλύσεις δείχνουν ότι η υψηλότερη πρόσληψη φλαβονοειδών µειώνει το σχετικό κίνδυνο θνησιµότητας από καρδιαγγειακά κατά 20% σε σύγκριση µε χαµηλότερες προσλήψεις φλαβονοειδών. Συµπερασµατικά τα αποτελέσµατα της συστηµατικής αυτής ανασκόπησης παρέχουν αρκετές ενδείξεις για τον προστατευτικό ρόλο των φλαβονοειδών της σοκολάτας στη µείωση του κίνδυνου της θνησιµότητας από καρδιαγγειακά νοσή- µατα. Λαµβάνοντας υπόψη τα πιθανά οφέλη υγείας που αποδίδονται στη σοκολάτα και τα οποία βασίζονται κυρίως στην υψηλή συγκέντρωση φλαβονοειδών, η ηµίγλυκη µαύρη σοκολάτα υγείας είναι η καλύτερη δυνατή επιλογή, δεδοµένης της πληθώρας ειδών σοκολάτας που υπάρχουν στο εµπόριο. Η επιλογή υψηλής ποιότητας µαύρης σοκολάτας µπορεί να κάνει την επίδραση της στην υγεία ακόµη πιο σηµαντική καθώς το περιεχόµενο της σε φλαβονοειδή είναι πολύ υψηλότερο από ότι σε άλλους τύπους σοκολάτας.

7 ΝΕΩΤΕΡΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΕΛΙΞ ΕΙΣ Η µακροχρόνια έκθεση στη κίνηση των δρόµων αυξάνει τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου. Από το Γιώργο Μοσχώνη, Κλινικό ιαιτολόγο ιατροφολόγο, Υποψήφιο ιδάκτορα Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Σύµφωνα µε τελευταία επιστηµονικά δεδοµένα η µακροπρόθεσµη έκθεση σε µικροσωµατίδια ατµοσφαιρικής ρύπανσης µπορεί να επιταχύνει τη δηµιουργία και εξέλιξη της αθηροσκληρωτικής διαδικασίας. Η πρώτη µελέτη η οποία έδειξε θετική συσχέτιση µεταξύ της µακροχρόνιας έκθεση σε µικροσωµατίδια που παράγονται από τους αυτοκινητοδρόµους αυξηµένης κυκλοφορίας και της αθηροσκλήρωσης των στεφανιαίων αγγείων ανακοινώθηκε πολύ πρόσφατα (16 Ιουλίου 2007) στην επιστηµονική επιθεώρηση "Circulation» της Αµερικάνικης Kαρδιολογικής Εταιρείας. Στη µελέτη German Heinz Nixford Recall Study συµµετείχαν 4494 ενήλικες, ηλικίας 45 έως 74 ετών, κάτοικοι τριών µεγάλων πόλεων σε βιοµηχανικές περιοχές της Γερµανίας. Τα ευρήµατα της µελέτης έδειξαν ότι µεταξύ των συµµετεχόντων εκείνοι που κατοικούσαν σε απόσταση µέχρι 50 µέτρων από αυτοκινητοδρό- µους µεγάλης κυκλοφορίας είχαν 63% µεγαλύτερη πιθανότητα εκτεταµένης ασβεστοποίησης των στεφανιαίων αρτηριών, όπως αυτή εκτιµήθηκε µε τη µέθοδο της υπολογιστικής τοµογραφίας, σε σύγκριση µε άτοµα που κατοικούσαν σε απόσταση µεγαλύτερη των 200 µέτρων από τους αυτοκινητοδρόµους. Μάλιστα η µείωση της απόστασης της κατοικίας από τον αυτοκινητόδροµο στα µισό συσχετίστηκε µε 7% µεγαλύτερη πιθανότητα ασβεστοποίησης των στεφανιαίων αρτηριών. Η έκθεση στα µικροσωµατίδια των αυτοκινητοδρόµων βρέθηκε να συσχετίζεται µε την ασβεστοποίηση των στεφανιαίων αρτηριών µόνο σε άτοµα µερικής απασχόλησης τα οποία περνούσαν το µεγαλύτερο µέρος του χρόνου τους εντός σπιτιού για τα τελευταία 5 τουλάχιστον χρόνια και των οποίων φυσικά η έκθεση στα µικροσωµατίδια ήταν πολύ µεγαλύτερη από άτοµα πλήρους απασχόλησης. Νέα δεδοµένα από τη συγκεκριµένη µελέτη αναµένεται να ανακοινωθούν τον επόµενο χρόνο µετά από επαναξιολόγηση των συµµετεχόντων. Ανακοίνωση ανανεωµένων συστάσεων για φυσική δραστηριότητα Από την Κατερίνα Κονδάκη, Εργοφυσιολόγο ιατροφολόγο ηµόσιας Υγείας Τα τελευταία χρόνια πλήθος ερευνών έχουν δηµοσιευτεί παρουσιάζοντας τα ευεργετικά αποτελέσµατα καλά οργανωµένων µοντέλων φυσικής δραστηριότητας στην πρωτογενή και δευτερογενή πρόληψη νοσηµάτων όπως τα καρδιαγγειακά, ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου ΙΙ, ο καρκίνος του παχέως εντέρου και των πνευµόνων, η οστεοπόρωση, η παχυσαρκία, και η κατάθλιψη. Το ιδιαίτερο ενδιαφέρον της επιστηµονικής κοινότητας για τα οφέλη της σωµατικής άσκησης επιβεβαιώνεται µε την ανακοίνωση των ανανεωµένων συστάσεων για φυσική δραστηριότητα σε υγιείς ενήλικες και σε άτοµα τρίτης ηλικίας, από το Αµερικανικό Κολέγιο Αθλητιατρικής και την Αµερικάνικη Καρδιολογική Εταιρεία. Πιο συγκεκριµένα βάση αυτών, συνίστανται τα κάτωθι: Ατοµα ηλικίας από 18 έως 65 ετών: Βελτίωση αερόβιας ικανότητας -Μέτριας έντασης αερόβιας φυσικής δραστηριότητας για τουλάχιστον 30 λεπτά την ηµέρα και για 5 ηµέρες την εβδοµάδα ή -Υψηλής έντασης αερόβιας φυσικής δραστηριότητας για τουλάχιστον 20 λεπτά την ηµέρα και για 3 ηµέρες την εβδοµάδα. Οι συστάσεις µπορούν όµως να εκπληρωθούν και µε το συνδυασµό των δύο αυτό µορφών άσκησης. Για παράδειγµα θα µπορούσε κάποιος να κάνει ένα γρήγορο περπάτηµα 30 λεπτά για 2 φορές την εβδοµάδα και 20 λεπτά ήπιο τρέξιµο (µε καρδιακούς παλµούς δηλαδή που να µην ξεπερνούν το 70% της µέγιστης καρδιακής συχνότητας) 2 φορές την εβδοµάδα. Βελτίωση µυικής αντοχής και δύναµης Ασκήσεις µυϊκής ενδυνάµωσης για τουλάχιστον 2 φορές την εβδοµάδα. Από 8 έως 10 ασκήσεις µε βάρη για τις µεγάλες µυϊκές οµάδες (χεριών, ποδιών, ράχης) από 10 έως 15 επαναλήψεις η κάθε άσκηση και µε µέτρια ένταση. Άτοµα ηλικίας άνω των 65 ετών: Για τα άτοµα άνω των 65 ετών συνίσταται ότι και στην προαναφερθείσα ηλικιακή οµάδα µε τη διαφορά όµως ότι οι συστάσεις αναφέρονται σε µέτριας έντασης αερόβιας άσκησης και επιπρόσθετα δίνεται έµφαση και σε ασκήσεις που βελτιστοποιούν την ευλυγισία και την ισορροπία µειώνοντας έτσι και τον κίνδυνο πτώσεων και την πρόληψη ατυχηµάτων. Τα άτοµα αυτής της ηλικιακής οµάδας µε χρόνια νοσήµατα και χαµηλή φυσική κατάσταση θα πρέπει να ενθαρρύνονται για τη σταδιακή αύξηση της φυσικής τους δραστηριότητας µέσω των καθηµερινών τους δραστηριοτήτων, αλλά και να ακολουθούν ένα πρόγραµµα µυϊκής ενδυνάµωσης και ευλυγισίας που θα στοχεύει στην αποκατάσταση τυχόν µυοσκελετικών και άλλων δυσλειτουργιών. Οι συστάσεις για την βελτίωση της ευλυγισίας και ισορροπίας είναι οι ακόλουθες: Βελτίωση και διατήρηση ευλυγισίας ιατάσεις για τουλάχιστον δύο φορές την εβδοµάδα και για 10 λεπτά. Οι ενήλικες που έχουν προβλήµατα υγείας και η φυσική τους δραστηριότητα έχει θεραπευτικό χαρακτήρα καλό θα ήταν να πραγµατοποιούν µε ασφάλεια και στα πλαίσια ενός ευρύτερου εβδοµαδιαίο προγράµµατος εκγύµνασης έτσι ώστε να είναι αποτελεσµατική η βελτίωση της φυσικής τους κατάστασης. Ως επιστήµονες υγείας καλούµαστε να συνειδητοποιήσουµε την σηµαντικότητα των νέων αυτών συστάσεων αλλά και να παρακινήσουµε τους Έλληνες και τις Ελληνίδες στο να εντάξουν τη φυσική δραστηριότητα στην καθηµερινότητά τους και να το κάνουν τρόπο ζωής, έτσι ώστε όχι απλά να µειώνουν τον κίνδυνο για χρόνια νοσήµατα αλλά και να διασφαλίσουν µια καλύτερη ποιότητα ζωής.

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ, Β ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ. «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» ΜSc Εργαστήριο Ιατρικής της Άθλησης Α.Π.Θ. Πτυχιούχος

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ LDL-C : μείζων

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα www.pegkaspanagiotis.gr Τι εννοούμε με τον όρο πρόληψη καρδιαγγειακής νόσου; Εννοούμε τη συντονισμένη δέσμη ενεργειών, τόσο σε ατομικό, όσο και σε συλλογικό επίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας LDL-C : μείζων παράγοντας καρδιαγγειακού κινδύνου Μετα-ανάλυση 61 προοπτικών μελετών παρατήρησης σε υγιείς ενήλικες (n=892.237) Lancet

Διαβάστε περισσότερα

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Σημείωση: Οι εν λόγω τροποποιήσεις της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Ph.D., Λέκτορας, ΤΕΦΑΑ Σερρών ΑΠΘ Καρατράντου Κωνσταντίνα, MSc, Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ - ΠΘ Ιπποκράτης

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Καρδιαγγειακά νοσήματα

Διαβάστε περισσότερα

Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας

Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Καρδιαγγειακά Επεισόδια : Πρώτη αιτία θανάτου στις αναπτυγµένες χώρες Πολλοί παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠI ΡΑΣΗ ΠΟΛΥΜΟΡΦΙΣΜΩΝ ΤΟΥ ΓΟΝΙ ΙΟΥ SLCO1B1 ΤΟΥ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΑΝΙΟΝΤΩΝ ΟΑΤΡ1Β1 ΣΤΗΝ ΥΠΟΛΙΠΙ ΑΙΜΙΚΗ ΡΑΣΗ ΤΩΝ ΣΤΑΤΙΝΩΝ

ΕΠI ΡΑΣΗ ΠΟΛΥΜΟΡΦΙΣΜΩΝ ΤΟΥ ΓΟΝΙ ΙΟΥ SLCO1B1 ΤΟΥ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΑΝΙΟΝΤΩΝ ΟΑΤΡ1Β1 ΣΤΗΝ ΥΠΟΛΙΠΙ ΑΙΜΙΚΗ ΡΑΣΗ ΤΩΝ ΣΤΑΤΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ «ΚΛΙΝΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ» ΕΠI ΡΑΣΗ ΠΟΛΥΜΟΡΦΙΣΜΩΝ ΤΟΥ ΓΟΝΙ ΙΟΥ SLCO1B1 ΤΟΥ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΑΝΙΟΝΤΩΝ ΟΑΤΡ1Β1 ΣΤΗΝ ΥΠΟΛΙΠΙ ΑΙΜΙΚΗ ΡΑΣΗ ΤΩΝ ΣΤΑΤΙΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ ΙΑΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ/ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Μαρία Μπασκίνη-Αρσένη, MSc, RD Κλινική ιαιτολόγος, Ειδική ιατροφολόγος Εσπερινό Λύκειο Αµπελοκήπων 11 εκεµβρίου 2014 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες

Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες Χρήστος Πίτσα6ος Αναπλ. Καθηγητής Καρδιολογίας, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο ν αναρωτηθούμε ποια είναι η νόσος που

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγοριοποίηση ατόμων ανάλογα με τον κίνδυνο εμφάνισης Καρδιαγγειακής νόσου, με βάση το SCORE. 15,16

Κατηγοριοποίηση ατόμων ανάλογα με τον κίνδυνο εμφάνισης Καρδιαγγειακής νόσου, με βάση το SCORE. 15,16 Κατηγοριοποίηση ατόμων ανάλογα με τον κίνδυνο εμφάνισης Καρδιαγγειακής νόσου, με βάση το SCORE. 15,16 Άτομα πολύ υψηλού κινδύνου Άτομα πολύ υψηλού κινδύνου είναι τα παρακάτω: Άτομα με 10ετή κίνδυνο για

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς Μεταβολικό Σύνδρομο Γλυκόζης νηστείας 110mg/dl Σπλαχνική παχυσαρκία [>102cm (m) >88cm (f)] TG 150mg/dl αρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης ΟΡΓΑΝΩΣΗ Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης Μαιάνδρου 23, 115 28 Αθήνα Τηλ: 210 7210055, Fax: 210 7210092, E-mail: info@atherosclerosis.gr www.atherosclerosis.gr Οργανωτική Επιτροπή Άθυρος Βασίλειος Κώτσης

Διαβάστε περισσότερα

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις 267 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις Χ. Βέρρας 1, Α. Μελιδώνης 2 1 Τμήμα Γενικής Ιατρικής και 2 Α Παθολογική Κλινική &

Διαβάστε περισσότερα

Πασχαλίδου Ελένη Ειδικευόμενη Γενικής Ιατρικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Πασχαλίδου Ελένη Ειδικευόμενη Γενικής Ιατρικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Πασχαλίδου Ελένη Ειδικευόμενη Γενικής Ιατρικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης 12 Ο ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ "ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΛΛΟΙ ΚΑΡΔΙΟΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

5. Τελικές συστάσεις, βαθμός τεκμηρίωσης και σύστασης με υποστηρικτικό κείμενο

5. Τελικές συστάσεις, βαθμός τεκμηρίωσης και σύστασης με υποστηρικτικό κείμενο 5. Τελικές συστάσεις, βαθμός τεκμηρίωσης και σύστασης με υποστηρικτικό κείμενο Διάγνωση και διαγνωστικά εργαλεία Πότε συστήνεται έλεγχος για διαλογή Σύσταση 1: Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου ΕΓΚΑΙΡΗ ΙΑΓΝΩΣΗ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γ.Ν. Χανίων Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου Πινακοθήκη ήµου Χανίων, 17/02/2012 Συχνότητα του

Διαβάστε περισσότερα

Πηγή: Πρόγραμμα ΥΔΡΙΑ (MIS 346816) 6/10/2015. Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα

Πηγή: Πρόγραμμα ΥΔΡΙΑ (MIS 346816) 6/10/2015. Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Υπέρταση Υπερχοληστερολαιμία Χρόνια Κατάθλιψη Φαρμακοληψία Ελένη-Μαρία Παπατέστα, Iατρός Επιστημονική Συνεργάτις Ελληνικού Ιδρύματος

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

Η ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗΣΧΟΛΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Η ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1]

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1] Ολόγοςλεπτίνης/αδιπονεκτίνης ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας 10ετούς καρδιαγγειακού κινδύνου σε ινσουλινοθεραπευόμενους ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1],

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο Δεν είναι ασθένεια αλλά ένα σύμπλεγμα από ιατρικές διαταραχές που

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Σύσταση 16: Επίπεδο Τεκμηρίωσης: I Βαθμός Σύστασης: A Σύσταση 17: Επίπεδο Τεκμηρίωσης: II Βαθμός Σύστασης: A Σύσταση 18:

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Σύσταση 16: Επίπεδο Τεκμηρίωσης: I Βαθμός Σύστασης: A Σύσταση 17: Επίπεδο Τεκμηρίωσης: II Βαθμός Σύστασης: A Σύσταση 18: ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ LDL χοληστερόλη Σύσταση 16: Ο πρωτεύων θεραπευτικός στόχος στην αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας είναι η μείωση της LDL χοληστερόλης ανάλογα με το επίπεδο καρδιαγγειακού κινδύνου του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ

ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΟΡΟΛΟΣΤΗΣΑΣΚΗΣΗΣΣΤΟ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟΣΥΝ ΡΟΜΟ, ΣΤΑ ΛΙΠΙ ΙΑ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΛΙΠΟΠΡΩΤΕΪΝΕΣ ΒασίληςΜούγιος, PhD ΤΕΦΑΑ ΑΠΘ http://mougios.webpages.auth.gr Μεταβολικό σύνδροµο Παθολογική κατάσταση που χαρακτηρίζεται από:

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για τις δυσλιπιδαιμίες: Διάγνωση και αντιμετώπιση

Κατευθυντήριες οδηγίες για τις δυσλιπιδαιμίες: Διάγνωση και αντιμετώπιση Κατευθυντήριες οδηγίες για τις δυσλιπιδαιμίες: Διάγνωση και αντιμετώπιση Χ. Πίτσαβος, Αναπληρωτής Καθηγητής Καρδιολογίας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Μ. Ελισάφ, Καθηγητής Παθολογίας Ιατρικής Σχολής

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες της Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών

Κατευθυντήριες οδηγίες της Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Κ Α Τ Ε Υ Θ Υ Ν Τ Η Ρ Ι Ε Σ Ο Δ Η Γ Ι Ε Σ Ελληνική Επιθεώρηση Αθηροσκλήρωσης 2(3):163 168 Κατευθυντήριες οδηγίες της Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών

Διαβάστε περισσότερα

Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο

Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο Προδιαβήτης και µεταβολικό σύνδροµο ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ Ι. Ιωαννίδης Παθολόγος Υπεύθυνος ιαβητολογικού Ιατρείου και Ιατρείου Παχυσαρκίας Κωνσταντοπούλειο Συγκρότηµα Γ.Ν.Ν.Ιωνίας«Αγία Όλγα» Προδιαβήτης

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη

Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος. 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική Διαιτολόγος Γενικό Νοσοκοµείο Λευκωσίας, Κύπρος 9 ο Πανελλήννιο Συνέδριο Αθηροσκλήρωσης 28 Φεβρουαρίου 2012 Θεσσαλονίκη «Το κόκκινο κρασί κάνει καλό στην καρδιά» «ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ»

Διαβάστε περισσότερα

Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας

Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας Παιδική παχυσαρκία στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς, Αγίου Σπυρίδωνα και ίου - Προτάσεις για αντιµετώπιση της επιδηµίας Πρόσφατα υλοποιήθηκε µία σειρά ενηµερωτικών εκδηλώσεων στα ηµοτικά Σχολεία Βροντούς,

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες της Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των Δυσλιπιδαιμιών

Κατευθυντήριες οδηγίες της Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των Δυσλιπιδαιμιών Κατευθυντήριες οδηγίες της Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης για τη διάγνωση και αντιμετώπιση των Δυσλιπιδαιμιών 1 Μωυσής Ελισάφ, 2 Χρήστος Πίτσαβος, 3 Ευάγγελος Λυμπερόπουλος, 4 Βασίλειος Άθυρος για

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός Προέδρου 4. Επιτροπές - Διοργάνωση 5. Επιστημονικό Πρόγραμμα. Παρασκευή 27 Απιλίου 2012 8 Σάββατο 28 Απριλίου 2012 8

Χαιρετισμός Προέδρου 4. Επιτροπές - Διοργάνωση 5. Επιστημονικό Πρόγραμμα. Παρασκευή 27 Απιλίου 2012 8 Σάββατο 28 Απριλίου 2012 8 Περιεχόμενα Χαιρετισμός Προέδρου 4 Επιτροπές - Διοργάνωση 5 Επιστημονικό Πρόγραμμα Παρασκευή 27 Απιλίου 2012 8 Σάββατο 28 Απριλίου 2012 8 Γενικές Πληροφορίες 12 Ευχαριστίες 14 Kάτοψη Εκθεσιακού Χώρου 15

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες)

ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες) ΟΜΙΛΙΕΣ ΣΕ ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ (Σύνολο: 47 Ομιλίες) 1. «ΑΝΤΛΙΕΣ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΑ ΕΝΤΑΤΙΚΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ» 7ο Σεμινάριο Μετεκπαιδευτικών Μαθημάτων «Στρατηγικές στον Σ.Δ. 2008»

Διαβάστε περισσότερα

Κεή Αναστάζια Μαζοκοπάκης Ηλίας. ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΗ ΥΠΕΡΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΑΙΜΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Μπουφίδου Κουκούδη Αμαλία

Κεή Αναστάζια Μαζοκοπάκης Ηλίας. ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΗ ΥΠΕΡΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΑΙΜΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Μπουφίδου Κουκούδη Αμαλία ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ Πρόεδρος: Α. Τσελέπης Αντιπρόεδρος: Χ. Πίτσαβος Γεν. Γραμματέας: Β. Νικολάου Ειδ. Γραμματέας: Κ. Τζιόμαλος Ταμίας: Μέλη: Ε. Μπιλιανού Β. Άθυρος

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία

Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Χρόνια νοσήματα του ήπατος Το 15% του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2015 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟ «ΓΕΜΑΤΟ ΔΙΑΤΡΟΦΗ» Δημοσθένης Β. Παναγιωτάκος, Καθηγητής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Οι διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

Υπερχοληστερολαιμία στα παιδιά και εφήβους

Υπερχοληστερολαιμία στα παιδιά και εφήβους Υπερχοληστερολαιμία στα παιδιά και εφήβους Εισαγωγή Η αθηρωμάτωση (αθηροσκλήρωση), αποτελεί βασική αιτία εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων, όπως έμφραγμα, στηθάγχη και αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια. Η

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ.

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. 14 ο Βορειοελλαδικό Καρδιολογικό Συνέδριο ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. Κ. ΤΣΙΟΥΦΗΣ, Α. ΜΑΝΩΛΗΣ, Ι. ΖΑΡΙΦΗΣ, Ε. ΚΑΛΛΙΣΤΡΑΤΟΣ, Β. ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΥ, Α. ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ Ομιλίες Δρ. Α. Μελιδώνη: «ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συνέδριο Καρδιολογικού Τμήματος Τζανείου. Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 11 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Ίδρυµα Υγεία του Παιδιού ηµοσιογραφική ιάσκεψη εκέµβριος 2003

Ίδρυµα Υγεία του Παιδιού ηµοσιογραφική ιάσκεψη εκέµβριος 2003 Ίδρυµα Υγεία του Παιδιού ηµοσιογραφική ιάσκεψη εκέµβριος 23 Έκθεση ραστηριοτήτων και Συνοπτική Παρουσίαση ιαχρονικών εδοµένων του Εκπαιδευτικού και Ερευνητικού Ιδρύµατος «Υγεία του Παιδιού». ρ Μιχάλης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΘΡΙΑΣΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ. ΠΕΡΙΦΕΡΙΑΚΟ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΟΖΑΝΗΣ 24-26 Φεβρουαρίου 2012 ΥΠΕΡΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΘΡΙΑΣΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ. ΠΕΡΙΦΕΡΙΑΚΟ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΟΖΑΝΗΣ 24-26 Φεβρουαρίου 2012 ΥΠΕΡΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΘΡΙΑΣΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΕΡΙΦΕΡΙΑΚΟ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΟΖΑΝΗΣ 24-26 Φεβρουαρίου 2012 ΥΠΕΡΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Τι είναι η χοληστερόλη? Η χοληστερόλη είναι µια λιπαρή ουσία που παράγεται κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 6 ο Θ Ε Ρ Ι Ν Ο Σ Χ Ο Λ Ε Ι Ο Ε λ λ η ν ι κ ή ς Ε τ α ι ρ ε ί α ς Α θ η ρ ο σ κ λ ή ρ ω σ η ς ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ Α Γ Ω ΓΗ Γ Ι Α ΤΗΝ Π ΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ Α ΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΕ ΕΙΔΙΚΟΥΣ Π Λ Η ΘΥΣΜΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ. Υπό την Αιγίδα:

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ. Υπό την Αιγίδα: Υπό την Αιγίδα: Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας Ελληνικού Ιδρύματος Καρδιολογίας 1 ΣΚΟΠΟΣ: Πρόληψη Καρδιαγγειακών Νοσημάτων στην ηλικιακή ομάδα 40 65 ετών. ΑΤΟΜΑ 40 65 ΕΤΩΝ: Αυξημένοι παράγοντες κινδύνου

Διαβάστε περισσότερα

Γραμματεία Συνεδρίου:

Γραμματεία Συνεδρίου: 22η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΉ ΣΥΝΆΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΉΣ ΕΤΑΙΡΕΊΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΉΡΩΣΗΣ «Πολυπαραγοντική αντιμετώπιση του καρδιαγγειακού κινδύνου» Ξενοδοχείο AKS Πόρτο Χέλι 6-9 Ιουνίου 2014 Γραμματεία Συνεδρίου: Χορηγούνται

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΡΟΣ 29 ΜΑΙΟΥ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015

ΣΥΡΟΣ 29 ΜΑΙΟΥ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΣΥΡΟΣ 29 ΜΑΙΟΥ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 Επιστηµονική ιηµερίδα Καρδιαγγειακές παθήσεις ιαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου Ξενοδοχείο

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Ελένη Αθανασιάδου, Κωνσταντίνος Παλέτας, Μαρία Σαρηγιάννη, Πασχάλης Πάσχος, Ελένη Μπεκιάρη, Απόστολος Τσάπας Β Παθολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΗΝ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΗΝ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΗΝ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ Σύνοψη των Συστάσεων της εύτερης Κοινής Συµβουλευτικής Οµάδας Ευρωπαϊκών και άλλων Εταιρειών* για την Πρόληψη της Στεφανιαίας Νόσου * Ευρωπαϊκή Καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης ΟΡΓΑΝΩΣΗ Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης Μαιάνδρου 23, 115 28 Αθήνα Τηλ: 210 7210055, Fax: 210 7210092, E-mail: info@atherosclerosis.gr www.atherosclerosis.gr Οργανωτική Επιτροπή Άθυρος Βασίλειος Κώτσης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. (www.pegkaspanagiotis.gr)

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. (www.pegkaspanagiotis.gr) ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ (www.pegkaspanagiotis.gr) ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ...1 Ορισμός...2 Λιπίδια και λιποπρωτεϊνες ως παράγοντες κινδύνου...2 Ολική χοληστερίνη και LDL χοληστερίνη...3 Τριγλυκερίδια...4 HDL...5 Lp(a)...7

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ

Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Μη αλκοολική λιπώδης νόσος του ήπατος Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ SGOT 60 IU/l, SGPT 72 IU/l, γgt 92 IU/l, ALP κ.φ., CPK κ.φ., θυρεοειδική λειτουργία κ.φ. Παρουσίαση περιστατικού Άνδρας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ. Σας ευχόμαστε το Νέο Έτος 2008 να είναι γεμάτο Υγεία, Πρόοδο και Ευημερία.

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ. Σας ευχόμαστε το Νέο Έτος 2008 να είναι γεμάτο Υγεία, Πρόοδο και Ευημερία. ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ των Ομάδων Εργασίας της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2007 ΕΤΟΣ 1o, ΤΕΥΧΟΣ 3o ΔΙΕΥΘΥΝΤΕΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ Δ. Παναγιωτάκος Α. Τσελέπης Βοηθός Σύνταξης Γ. Πούνης Διοικητικό

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΤΟΝ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ»

«ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΤΟΝ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ομάδα Εργασίας: «ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑ» Συστάσεις και κατευθυντήριες οδηγίες από τους μεγάλους οργανισμούς (ADA 2007,ESC 2007, EASD 2007) «ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ Σ.Ε.Υ.Π. ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΘΕΜΑ: ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΟΥ ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΜΠΛΕΓΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΖΩΓΡΑΦΑΚΗΣ-ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗΣ ΜΙΧΑΗΛ ΣΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

& Xρόνια. Nοσήματα: Το Μεταβολικό Σύνδρομο. Τρόπος Zωής. Νένη Περβανίδου Παιδίατρος Ιατρείο Παιδικής-Εφηβικής

& Xρόνια. Nοσήματα: Το Μεταβολικό Σύνδρομο. Τρόπος Zωής. Νένη Περβανίδου Παιδίατρος Ιατρείο Παιδικής-Εφηβικής Τρόπος Zωής & Xρόνια Nοσήματα: Το Μεταβολικό Σύνδρομο στα παιδιά και τους έφηβους Νένη Περβανίδου Παιδίατρος Ιατρείο Παιδικής-Εφηβικής Παχυσαρκίας Α Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Nοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου

Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου Ημέρες Υπέρτασης 2015 Επιστημονική Διημερίδα: Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου Ξενοδοχείο Dolphin

Διαβάστε περισσότερα

Μέχρι σήµερα γνωρίζατε ότι η κατανάλωση ψωµιού είναι µία απολαυστική και θρεπτική συνήθεια. Από σήµερα η αγαπηµένη σας αυτή καθηµερινή συνήθεια µπορεί να παρέχει στον οργανισµό ακόµη περισσότερα θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ. ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΖΩΗΣ

ΠΡΟΛΗΨΗ. ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΖΩΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ. ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΖΩΗΣ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΕΙ ΤΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΟΝ ΕΔΟΕΑΠ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του Προγράμματος Πρόληψη.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

Γραμματεία Συνεδρίου:

Γραμματεία Συνεδρίου: 22η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΉ ΣΥΝΆΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΉΣ ΕΤΑΙΡΕΊΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΉΡΩΣΗΣ «Πολυπαραγοντική αντιμετώπιση του καρδιαγγειακού κινδύνου» Ξενοδοχείο AKS Πόρτο Χέλι 6-9 Ιουνίου 2014 Γραμματεία Συνεδρίου: Χορηγούνται

Διαβάστε περισσότερα

Ημέρες Υπέρτασης 2014 1ο Εκπαιδευτικό Σεμινάριο

Ημέρες Υπέρτασης 2014 1ο Εκπαιδευτικό Σεμινάριο Ελληνική Εταιρεία Υπέρτασης Ημέρες Υπέρτασης 2014 1ο Εκπαιδευτικό Σεμινάριο Αρτηριακή Υπέρταση και συνυπάρχοντες παράγοντες κινδύνου με βάση τις κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Υπέρτασης

Διαβάστε περισσότερα

23η. Μαΐου. Κandia's Castle ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΉ ΣΥΝΆΝΤΗΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ ΑΘΗΡΟΣΚΛΉΡΩΣΗΣ. Ξενοδοχείο. Ναύπλιο 22-24

23η. Μαΐου. Κandia's Castle ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΉ ΣΥΝΆΝΤΗΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ ΑΘΗΡΟΣΚΛΉΡΩΣΗΣ. Ξενοδοχείο. Ναύπλιο 22-24 ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ ΑΘΗΡΟΣΚΛΉΡΩΣΗΣ 23η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΉ ΣΥΝΆΝΤΗΣΗ «Πολυπαραγοντική αντιμετώπιση του καρδιαγγειακού κινδύνου» Ξενοδοχείο Κandia's Castle Ναύπλιο 22-24 Μαΐου 2015 Θα δoθούν Mόρια Συνεχιζόμενης

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ.

Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ. Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ. Τούσουλης* *A Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική, Ιπποκράτειο Γενικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα. Ημέρες Υπέρτασης 2015 5 ο Εκπαιδευτικό σεμινάριο: Ξενοδοχείο XENIA ΠΟΡΤΑΡΙΑ ΠΗΛΙΟΥ, 13-15 Νοεμβρίου 2015

Πρόγραμμα. Ημέρες Υπέρτασης 2015 5 ο Εκπαιδευτικό σεμινάριο: Ξενοδοχείο XENIA ΠΟΡΤΑΡΙΑ ΠΗΛΙΟΥ, 13-15 Νοεμβρίου 2015 Ημέρες Υπέρτασης 2015 5 ο Εκπαιδευτικό σεμινάριο: Αρτηριακή υπέρταση & συνυπάρχοντες παράγοντες κινδύνου. Σύγχρονη διάγνωση και θεραπευτική προσέγγιση Ξενοδοχείο XENIA ΠΟΡΤΑΡΙΑ ΠΗΛΙΟΥ, 13-15 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου Κλινική Προληπτικής Ιατρικής & ιατροφής ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τ.Θ. 2208, Ηράκλειο 71 003, Κρήτη - Τηλ. 2810-394758, email: kliniki.diatrofis@med.uoc.gr Kαρδιαγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των φυτικών στερολών στη µείωση της κακής χοληστερόλης. Εσείς µήπως ανήκετε στο 16,3% του πληθυσµού που έχει υψηλή χοληστερόλη;

Η επίδραση των φυτικών στερολών στη µείωση της κακής χοληστερόλης. Εσείς µήπως ανήκετε στο 16,3% του πληθυσµού που έχει υψηλή χοληστερόλη; Η επίδραση των φυτικών στερολών στη µείωση της κακής χοληστερόλης Εσείς µήπως ανήκετε στο 16,3% του πληθυσµού που έχει υψηλή χοληστερόλη; Ο σύγχρονος τρόπος ζωής Καθιστική ζωή Γρήγορες λύσεις διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΕΩΡΑ 20-23 Φεβρουαρίου 2015. Παρασκευή 20 / 2 / 2015

ΜΕΤΕΩΡΑ 20-23 Φεβρουαρίου 2015. Παρασκευή 20 / 2 / 2015 Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Ε Τ Α Ι Ρ Ε Ι Α Υ Π Ε Ρ Τ Α Σ Η Σ ΜΕΤΕΩΡΑ 20-23 Φεβρουαρίου 2015 Επιστηµονική ιηµερίδα Καρδιαγγειακές παθήσεις ιαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΑΡΑΧΕΣΛΙΠΙ ΙΩΝ. ΙΑΓΝΩΣΗ -ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ

ΙΑΤΑΡΑΧΕΣΛΙΠΙ ΙΩΝ. ΙΑΓΝΩΣΗ -ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣΛΙΠΙ ΙΩΝ. ΙΑΓΝΩΣΗ -ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΙΩΑΝΝΗΣΝ. ΣΚΟΥΜΑΣ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΟΣ. ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ. ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΜΟΝΑ ΑΣ ΛΙΠΙ ΙΩΝ A ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΗΣ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Γ.Ν.Α. Κύριααίτιαθανάτου παγκοσµίως Θάνατοι

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση των μεταβολικών νοσημάτων:

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση των μεταβολικών νοσημάτων: Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης 1 ο ΕΑΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ 23-26 Μαΐου 2013 Ξενοδοχείο Αlexander the Great, Κρυοπηγή, Κασσάνδρα Χαλκιδικής Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση των μεταβολικών

Διαβάστε περισσότερα

15 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ

15 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΛΙΠΙΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΑΓΓΕΙΑΚΗΣ ΝΟΣΟΥ 15 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΛΙΠΙΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΑΓΓΕΙΑΚΗΣ ΝΟΣΟΥ 18-20 Οκτωβρίου 2012 Ξενοδοχείο Divani Caravel, Αθήνα www.eelia.gr

Διαβάστε περισσότερα

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας

Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Αδραμερινά Άλκηστις Ειδικευόμενη Ιατρός Παιδιατρικής Κλινικής ΓΝ Δράμας Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ) από το 1997 αναγνώρισε την παχυσαρκία ως μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας Παγκόσμιο πρόβλημα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ Νούς υγιής εν σώµατι υγιή ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ιατροφή και Υγεία Η υγεία αλλά και η νόσος είναι καταστάσεις που δεν οφείλονται ποτέ σε ένα µόνο παράγοντα. Οι κύριες οµάδες παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η

Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η τιμή της γλυκόζης νηστείας είναι 126mg/dl (7.0 mmol/l),

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός Προέδρου 4. Επιτροπές - Διοργάνωση 5. Επιστημονικό Πρόγραμμα. Παρασκευή 27 Απριλίου 2012 8. Σάββατο 28 Απριλίου 2012 9

Χαιρετισμός Προέδρου 4. Επιτροπές - Διοργάνωση 5. Επιστημονικό Πρόγραμμα. Παρασκευή 27 Απριλίου 2012 8. Σάββατο 28 Απριλίου 2012 9 Περιεχόμενα Χαιρετισμός Προέδρου 4 Επιτροπές - Διοργάνωση 5 Επιστημονικό Πρόγραμμα Παρασκευή 27 Απριλίου 2012 8 Σάββατο 28 Απριλίου 2012 9 Γενικές Πληροφορίες 12 Ευχαριστίες 14 Kάτοψη Εκθεσιακού Χώρου

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία υγιών εθελοντών Κ. Καράτζη, PhD (Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο) Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ Η παχυσαρκία αποτελεί μία ασθένεια η οποία τείνει να εκλάβει διαστάσεις επιδημίας ή κοινωνικής μάστιγας τις τελευταίες δεκαετίες. Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΣΑΚΧΑΡΩΝ-ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ ΑΣΚΗΣΗ ΣΕ ΑΛΜΥΡΟ ΝΕΡΟ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟΝ ΣΔ -ΜΕΙΩΣΗ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου www.cardiorehab.com.cy Καλωσορίσατε στο Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου Στόχος του κέντρου Το κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη

Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη CMYK CMYK ΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Γεν. Γραµµατέας Ειδ. Γραµµατέας Ταµίας Μέλη Μ. Ελισάφ Β. Άθυρος Η. Χειµώνας. Παναγιωτάκος Ε. Μπιλιανού Ε. Γανωτάκης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Καρδιολογικό τμήμα, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

8 ο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα

8 ο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα 1 8 ο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Μετεκπαιδευτικά Μαθήματα Καρδιολογική Κλινική Γ. Ν. Θεσσαλονίκης «Γ. Γεννηματάς» 2013-2014 2 Σεπτέμβριος 2013, Θεσσαλονίκη Ετήσια Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Ετήσιο Εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία Τσάι Πράσινο Οι ιδιότητες και τα οφέλη του πράσινου τσαγιού είναι γνωστές εδώ και αιώνες σε πολλούς Ασιατικούς πολιτισμούς. Ωστόσο στο δυτικό κόσμο το πράσινο τσάι έγινε δημοφιλές πρόσφατα. Μόνο το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη

Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη. Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Μέλη ΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Γεν. Γραµµατέας Ειδ. Γραµµατέας Ταµίας Μέλη Μ. Ελισάφ Β. Άθυρος Η. Χειµώνας. Παναγιωτάκος Ε. Μπιλιανού Ε. Γανωτάκης Α. Καραγιάννης

Διαβάστε περισσότερα

Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ

Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ Νικηταράς Νικήτας αν. καθηγητής ΑΣΚΗΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ Η άσκηση - φυσική δραστηριότητα περιέχει: Τον αθλητισμό όχι τον πρωταθλητισμό Την ήπια και μέτρια άσκηση στον ελεύθερο χρόνο (παιχνίδι, περπάτημα, ποδηλασία,

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακή νόσος και νόσος του Alzheimer: κοινοί µοριακοί µηχανισµοί

Καρδιαγγειακή νόσος και νόσος του Alzheimer: κοινοί µοριακοί µηχανισµοί Καρδιαγγειακή νόσος και νόσος του Alzheimer: κοινοί µοριακοί µηχανισµοί Αγγελική Χρόνη Ερευνήτρια Β Ινστιτούτο Βιολογίας, ΕΚΕΦΕ «ηµόκριτος» Ηµερίδα «ΗΣυµβολή των Ερευνητικών Κέντρων στην Έρευνα, την Τεχνολογική

Διαβάστε περισσότερα