ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ & ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ «ΑΘΗΝΑ» ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ LODGOV

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ & ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ «ΑΘΗΝΑ» ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ LODGOV"

Transcript

1 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΣΤΙΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ & ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ «ΑΘΗΝΑ» ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ LODGOV Διακυβέρνηση Δεδομένων στην εποχή του Ιστού Δεδομένων: δημιουργία, διαχείριση, διατηρησιμότητα, κοινοχρησία και προστασία πόρων στον Ιστό. ΔΡΑΣΗ «ΑΡΙΣΤΕΙΑ» Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά

2 ΔΡΑΣΗ «ΑΡΙΣΤΕΙΑ» Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά Μοντέλα και γλώσσες ερωτήσεων εξελισσόμενων Ανοιχτών Διασυνδεδεμένων Δεδομένων Βεργούλης Α., Γκίρτζου Κ., Δαλαμάγκας Θ., Σελλής Τ., Σταύρακας Ι. και Χριστοφίδης Β. Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 1

3 Περιεχόμενα 1 Εισαγωγή Απεικόνιση από σχεσιακές βάσεις σε RDF μορφή Γιατί είναι απαραίτητη η απεικόνιση; Τι πρέπει να κάνει μια απεικόνιση; Εργαλεία και γλώσσες D2R MAP D2RQ D2R Server Μηχανισμοί καταγραφής πληροφορίας αλλαγών εξέλιξη δεδομένων Αλλαγές που υφίστανται συνολικά οι πόροι Αλλαγές που υφίστανται δεδομένα σχετιζόμενα με πόρους Παράδειγμα με βιολογικά δεδομένα Επίλογος Βιβλιογραφία Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 2

4 1 Εισαγωγή Το τελευταίο διάστημα όλο και περισσότερα σύνολα δεδομένων σπάνε τον φραγμό την ιδιωτικής διαχείρισης από επιμέρους οργανισμούς και μεταφέρονται σε ανοιχτό και δημόσιο χώρο. Η τάση αυτή αποτελεί το πνεύμα και την ουσία των ανοιχτών διασυνδεδεμένων δεδομένων (open linked data), τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να δημιουργήσουν το λεγόμενο ιστό δεδομένων (web of data) και αναμένεται να φέρουν καινοτομίες στις διαδικτυακές τεχνολογίες και εφαρμογές. Η τάση αυτή παρατηρείται ευρέως και στην επιστημονική κοινότητα, με την συνεχή δημοσίευση επιστημονικών δεδομένων. Πιο συγκεκριμένα τα ανοικτά επιστημονικά δεδομένα μεταφέρουν τα αποτελέσματα και τις παρατηρήσεις της επιστημονικής έρευνας στην δημόσια σφαίρα και διατίθενται πλέον για χρήση και ανάλυση από το κοινό. Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό κάποιων δεδομένων, που θα μας απασχολήσει ιδιαίτερα εδώ, είναι το γεγονός ότι μεταβάλλονται ή εξελίσσονται. Για παράδειγμα στην περίπτωση των επιστημονικών δεδομένων, καθώς γίνονται καινούρια πειράματα παλιότερα αποτελέσματα μπορεί να επανεκτιμούνται, έτσι προκύπτει η ανάγκη καταγραφής των διαφορετικών δεδομένων κατά εκδόσεις. Συνεπώς, στην περίπτωση που τα δεδομένα εξελίσσονται θα πρέπει να εξασφαλίζονται και να παρέχονται ορισμένοι μηχανισμοί, ώστε να υπάρχει πρόσβαση στα δεδομένα που καταγράφονται και σε παλιότερες εκδόσεις, καθώς και μπορεί να παρακολουθούνται όλες οι αλλαγές που γίνονται σε αυτά. Στην εργασία αυτή επικεντρωνόμαστε στην μελέτη μοντέλων και γλωσσών επερωτήσεων σε εξελισσόμενα ανοιχτά διασυνδεδεμένα δεδομένα, εξετάζοντας τα με την βοήθεια επιστημονικών δεδομένων και πιο συγκεκριμένα με τα βιολογικά μόρια micro-rna. Επιπλέον, αφού τα αρχικά μας επιστημονικά δεδομένα micro-rna βρίσκονται αποθηκευμένα σε σχεσιακή βάση δεδομένων, απαιτείται η απεικόνισή τους από σχεσιακές βάσεις σε μορφή RDF. Βάσει των παραπάνω παρατηρήσεων η εργασία ασχολείται με τα ακόλουθα αντικείμενα : στο κεφάλαιο 2 παρουσιάζονται οι γλώσσες απεικόνισης από σχεσιακές βάσεις στο σημασιολογικό ιστό καθώς και εργαλεία πλοήγησης βάσεων δεδομένων σε μορφή ανοικτών δεδομένων, στο κεφάλαιο 3 οι μηχανισμοί καταγραφής πληροφορίας αλλαγών και εξέλιξης των δεδομένων και τέλος στο κεφάλαιο 4 η απεικόνιση των επιστημονικών δεδομένων της βάσης DIANA, που είναι μια σχεσιακή βάση δεδομένων αποθήκευσης πληροφορίας για τα μόρια micrορνα και που αναπτύσσεται σε συνεργασία με το ίδρυμα Φλέμινγκ, ως ανοικτά διασυνδεδεμένα δεδομένα. 2 Απεικόνιση από σχεσιακές βάσεις σε RDF μορφή 2.1 Γιατί είναι απαραίτητη η απεικόνιση; Ένα πρώτο ερώτημα που θα μπορούσε να τεθεί, είναι, γιατί χρειάζεται να απεικονίσουμε δεδομένα σε μορφή RDF από σχεσιακές βάσεις; Γιατί να μη δημοσιευτούν απευθείας σύνολα δεδομένων με τη μορφή RDF; Πλήθος εφαρμογών στο διαδίκτυο χρησιμοποιούν αυτή τη στιγμή βάσεις δεδομένων, είτε ως front end είτε ως back end. Μεγάλος όγκος πληροφορίας ή επιστημονικών δεδομένων βρίσκονται ήδη αποθηκευμένα στις βάσεις δεδομένων που διαθέτουν διάφοροι οργανισμοί. Καθώς το εγχείρημα του σημασιολογικού ιστού και των Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 3

5 Εικόνα 1 Σχήμα σχεσιακής βάσης για συγγραφείς δημοσιεύσεις. ανοικτά διασυνδεδεμένων δεδομένων είναι ακόμα νέο, μπορούμε να υποθέσουμε ότι και μεσοπρόθεσμα ο μεγαλύτερος όγκος πληροφορίας θα εξακολουθήσει να υπάρχει και να αποθηκεύεται σε σχεσιακές βάσεις. Η αυτόματη εξαγωγή δεδομένων από σχεσιακές βάσεις σε RDF μορφή, μπορεί να αποτελέσει ένα πρώτο βήμα για τον εμπλουτισμό του σημασιολογικού ιστού με χρήσιμα δεδομένα. Ο στόχος είναι να δημιουργηθεί το web of data το οποίο θα οδηγήσει στην ενοποίηση των δεδομένων και πρακτικά θα δίνει τη μορφή μιας συνολικής μεγάλης βάσης. Με τον τρόπο αυτό, ειδικά στην περίπτωση των επιστημονικών δεδομένων τα ερωτήματα που θα μπορεί ένας ερευνητής να διατυπώνει δε θα περιορίζονται από τα στενά όρια της βάσης δεδομένων ενός οργανισμού, αλλά θα μπορούν να αλιεύουν δεδομένα, ή να προσθέτουν συνθήκες που χρησιμοποιούν άλλες βάσεις. Μια αναγωγή μπορεί να γίνει με το παράδειγμα που δίνει ο Tim Berners Lee στην ομιλία του στο TED το 2009: Στην έρευνα για τη θεραπεία του Alzheimer, ενδέχεται ένας επιστήμονας να χρειάζεται να αναζητήσει πρωτεΐνες που σχετίζονται με τη μεταγωγή σημάτων, αλλά και συγγενεύουν με πυραμιδικούς νευρώνες. Μια μηχανή αναζήτησης στο διαδίκτυο ενδέχεται να μη μπορέσει να δώσει χρήσιμες απαντήσεις σε τέτοια ερωτήματα. Ωστόσο, τα συνδεδεμένα δεδομένα θα μπορέσουν να βρουν μια τέτοια απάντηση. Αν υποθέσουμε ότι για κάθε σκέλος του ερωτήματος του παραδείγματος αυτού η πληροφορία βρίσκεται σε μια διαφορετική βάση δεδομένων, τότε εξάγοντας τις βάσεις αυτές σε μορφή ανοικτά συνδεδεμένων δεδομένων, το ερώτημα αυτό μπορεί να διατυπωθεί χωρίς να περιορίζεται κανείς μόνο στη βάση που διαθέτει. 2.2 Τι πρέπει να κάνει μια απεικόνιση; Αν δούμε τα παραδοσιακά διαγράμματα οντοτήτων-συσχετίσεων (E-R) των βάσεων δεδομένων, θα βρούμε ότι πολλές φορές επιχειρούν να συνδέσουν αντικείμενα με ιδιότητες, ή άλλα αντικείμενα. Κατά τον τρόπο αυτό μοιάζουν με τη λογική της σύνταξης «υποκείμενο ιδιότητα αντικείμενο» (subject - predicate object) που έχει το πρότυπο RDF. Αν υποθέσουμε ότι μια απλή και μικρή βάση αποτελείται από τρεις πίνακες, έναν για τους συγγραφείς (Author), έναν για τις δημοσιεύσεις (Paper) και έναν πίνακα που τους συσχετίζει (author_papers), τότε θα είχαμε ένα απλό σχήμα πινάκων όπως αυτό της Εικόνα 1. Ο πίνακας Author πρακτικά θα περιέχει εγγραφές οι οποίες αντιστοιχούν σε μια κατηγορία αντικειμένων του κόσμου, δηλαδή τους συγγραφείς. Συνεπώς μια απεικόνιση θα έπρεπε για κάθε εγγραφή που προκύπτει από αυτόν τον πίνακα να δημιουργεί έναν πόρο RDF με συγκεκριμένο URI. Κάθε τέτοιος πόρος θα έχει ορισμένες ιδιότητες των οποίων το αντικείμενο είναι λεκτικό (literal), όπως για παράδειγμα το όνομα και το επίθετο. Επιπλέον ορισμένες ιδιότητες θα πρέπει να είναι καινούριοι πόροι, όπως το στο παράδειγμα. Σε πρώτη φάση επομένως θα περιμέναμε τη δημιουργία για κάθε εγγραφή του πίνακα Author ενός κειμένου RDF-XML όπως του ακόλουθου: Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 4

6 <rdf:description rdf:about= > <ns:first_name>jon</ns:first_name> <ns:last_name>dawson</ns:last_name> <foaf:mbox /> </rdf:description> Στο παραπάνω το στοιχείο rdf:about θα πρέπει να συμπληρώνεται με κάποιον τρόπο που θα προκύπτει από τη βάση δεδομένων, ώστε να δημιουργεί μοναδικά URI για κάθε εγγραφή. Επιπλέον κάθε τέτοιος πόρος (συγγραφέας) μπορεί να συνδέεται με ιδιότητες που είτε είναι λεκτικές ή άλλα αντικείμενα, τα οποία θέλουμε επίσης να αποτελούν πόρους, όπως για παράδειγμα οι δημοσιεύσεις. Επομένως θα πρέπει να μπορούμε μέσω διαφορετικών πινάκων να συσχετίζουμε κάθε συγγραφέα με έναν αριθμό από δημοσιεύσεις. Ο πίνακας papers θα περιέχει δηλαδή και αυτός εγγραφές που θα αντιστοιχούν σε αντικείμενα συγκεκριμένης κλάσης και θα χαρακτηρίζονται από ένα μοναδικό URI. Μια σύνδεση ενός συγγραφέα με κάποια δημοσίευση θα τροποποιούσε το παραπάνω RDF σε μια τελική μορφή όπως η παρακάτω: <rdf:description rdf:about= > <ns:first_name>jon</ns:first_name> <ns:last_name>dawson</ns:last_name> <foaf:mbox /> <ns:paper rdf:resource= /> </rdf:description > Στη συνέχεια, στο υποκεφάλαιο 2.3, περιγράφονται αναλυτικά οι γλώσσες D2R MAP και D2RQ, οι οποίες παρέχουν τη δυνατότητα δημιουργίας τέτοιου είδους απεικονίσεων. 2.3 Εργαλεία και γλώσσες Για την απεικόνιση δεδομένων από σχεσιακές βάσεις σε RDF μορφή έχουν αναπτυχθεί διάφορες γλώσσες και εργαλεία που τις χρησιμοποιούν. Ενδεικτικά αναφέρονται: RDBtoOnto [8]: Πρόκειται για ένα εργαλείο ETL (Extract, Transform, Load), το οποίο έχει τη δυνατότητα να παράγει οντολογίες από βάσεις δεδομένων. Μέσω ειδικής διεπαφής που διαθέτει επιτρέπει στο χρήστη ορισμένες επιπλέον ρυθμίσεις. ODEMapster [8]: Πρόκειται για ένα εργαλείο το οποίο παρέχει μια διεπαφή για τη διαχείριση απεικονίσεων μεταξύ σχεσιακών βάσεων και RDFS/OWL οντολογιών. Οι απεικονίσεις γίνονται με χρήση μιας γλώσσας που ονομάζεται R2O. D2R MAP [3, 9] D2RQ [2]: Είναι δύο δηλωτικές γλώσσες σε μορφή RDF, ενώ η D2RQ αποτελεί εξέλιξη της πρώτης. Στην πρώτη περίπτωση έχουμε τη μορφή RDF- XML, ενώ στη δεύτερη έχουμε σύνταξη σε turtle. Το εργαλείο D2R Server χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με την D2RQ, παράγοντας έναν εικονικό RDF γράφο χρήση της απεικόνισης. Οι γλώσσες αυτές θα παρουσιαστούν λεπτομερώς στα υποκεφάλαια και αντίστοιχα. Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 5

7 D2R Server [6, 7]: Είναι ένα εργαλείο που μπορεί να χρησιμοποιήσει αρχεία απεικόνισης γραμμένα σε D2RQ για να δημιουργεί εικονικούς γράφους RDF από μια βάση δεδομένων. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ζήτημα της απεικόνισης από βάσεις δεδομένων σε RDF κρίνεται αρκετά σημαντικό δεδομένου ότι η W3C σύστησε το 2009 την ομάδα εργασίας RDB2RDF, με στόχο την προτυποποίηση μιας γλώσσας που να απεικονίζει σχεσιακά δεδομένα και σχήματα σχεσιακών βάσεων σε RDF και OWL, η οποία θα έχει πιθανώς το όνομα R2RML D2R MAP Η D2R MAP [3] είναι μια δηλωτική γλώσσα για την περιγραφή απεικονίσεων μεταξύ βάσεων δεδομένων και RDF. Ένας κατάλληλος επεξεργαστής εφαρμόζει τη γλώσσα και εξάγει δεδομένα από μια βάση σε RDF. Η D2R MAP εκτελείται σε τέσσερα βήματα: 1. Αρχικά επιλέγεται ένα σύνολο εγγραφών από τη βάση για κάθε σύνολο κλάσεων 2. Το σύνολο αυτό ομαδοποιείται με κάποιο group by. 3. Δημιουργούνται URI για τα στιγμιότυπα της κάθε κλάσης. 4. Δημιουργούνται ιδιότητες (properties) για κάθε στιγμιότυπο μιας κλάσης. Στη D2R MAP μεγάλο μέρος της SQL που απαιτείται για την επιλογή και ομαδοποίηση στοιχείων γράφεται απευθείας στον κώδικα απεικόνισης. Ένα παράδειγμα ενός τέτοιου κώδικα φαίνεται παρακάτω: 1. <Map> 2. <DBConnection odbcdsn="bookdb" /> 3. <ProcessorMessage outputformat="rdf/xml-abbrev"/> 4. <Namespace prefix="ex" namespace="http://example.org#"/> <ClassMap type="ex:book" 7. sql="select isbn, title FROM books;" 8. groupby="isbn" <DatatypePropertyBridge 11. property="ex:title" 12. column="title" xml:lang="en"/> 13. </ClassMap> <ClassMap type="ex:author" 16. sql="select authors.aid, name, URL, 17. isbn FROM authors, bookauthor 18. WHERE authors.aid = bookauthor.aid;" 19. groupby="authors.aid"> 20. <DatatypePropertyBridge 21. property="ex:fullname" 22. column="name" /> 23. <ObjectPropertyBridge 24. property="ex:homepage" 25. column="url" /> 26. <ObjectPropertyBridge 27. property="ex:author_of" 28. referredclass="ex:book" 29. referredgroupby="isbn" 30. usecontainer="rdf:bag"/> 31. </ClassMap> 32. </Map> Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 6

8 Εδώ έχουμε υποθέσει έναν σχήμα που αποτελείται από τους πίνακες books, authors και bookauthor, παρόμοιο με το σχήμα της Εικόνα 1. Στις γραμμές 2-4 αναφέρονται κάποιες γενικές ρυθμίσεις, ορίζουμε τις παραμέτρους σύνδεσης με τη βάση, το είδος του αρχείου εξόδου που θέλουμε να λάβουμε και ένα σύνολο από namespaces. Στις γραμμές 6-31 βρίσκεται η απεικόνιση. Τα βασικά συστατικά της είναι τα ClassMap και τα PropertyBridge. Τα ClassMap δημιουργούν σύνολα πόρων που ανήκουν σε συγκεκριμένη κλάση, ενώ τα PropertyBridge ορίζουν ιδιότητες στα αντικείμενα μιας κλάσης, καθώς και την τιμή που συμπληρώνει την ιδιότητα ως αντικείμενο. Οι PropertyBridge χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: DatatypePropertyBridge και ObjectPropertyBridge. Οι πρώτες δημιουργούν ιδιότητες που παίρνουν ως αντικείμενα λεκτικά, ενώ οι τελευταίες δημιουργούν ιδιότητες που παίρνουν ως αντικείμενα πόρους. Στις γραμμές 6-9 ορίζεται η κλάση Book, με συγκεκριμένο μοτίβο στο URI το οποίο θα συμπληρώνεται από το πεδίο isbn του πίνακα books της βάσης. Οι γραμμές ορίζουν αντικείμενα της κλάσης author. Δεν προσδιορίζεται ωστόσο κάποιο μοτίβο για URI και επομένως οι κόμβοι που θα σχηματιστούν θα είναι κενοί. Οι γραμμές ορίζουν τη ιδιότητα title για τα αντικείμενα της κλάσης Book, που θα παίρνει ως αντικείμενο το λεκτικό που προκύπτει από την στήλη title του πίνακα books. Οι γραμμές ορίζουν αντίστοιχα την ιδιότητα fullname για πόρους της κλάσης Author, η οποία θα έχει ως αντικείμενο το λεκτικό που προκύπτει από τη στήλη name του πίνακα authors. Οι γραμμές συνδέουν πόρους της κλάσης Author με άλλους πόρους. Η κλάση του πόρου μπορεί να οριστεί, όπως στην περίπτωση του βιβλίου με τη χρήση του referredclass. Διαφορετικά μπορεί να δίνεται ένα URI κατ ευθείαν από κάποια στήλη της βάσης όπως στην περίπτωση homepage. Ένα αποτέλεσμα που θα παίρναμε από μια τέτοια απεικόνιση δίνεται παρακάτω (οι τιμές λεκτικών και οι πόροι προκύπτουν από τις τιμές της βάσης): 1. <ex:author rdf:nodeid='a465'> 2. <ex:fullname>chris Bizer</ex:fullname> 3. <ex:homepage rdf:resource='http://www.bizer.de'/> 4. <ex:author_of> 5. <rdf:bag> 6. <rdf:li rdf:resource='http://example.org#book '/> 7. <rdf:li rdf:resource='http://example.org#book '/> 8. </rdf:bag> 9. </ex:author_of> 10. </ex:author> D2RQ Καθώς η γλώσσα D2R MAP εμπεριέχει την SQL εντός του κώδικα απεικόνισης παρουσιάζει ορισμένες δυσκολίες όσον αφορά την ευχρηστία. Η γλώσσα D2RQ [2] αποτελεί εξέλιξη της D2R MAP. Σε συνδυασμό με το εργαλείο D2R server δημιουργεί έναν εικονικό γράφο με πληροφορία από τη βάση δεδομένων. Η D2RQ πλεονεκτεί ως προς την αναγνωσιμότητα καθώς χρησιμοποιεί την σύνταξη turtle. Επιπλέον απαιτεί λιγότερη SQL κατευθείαν ενσωματωμένη στον κώδικα. Τα βασικά συστατικά της D2RQ είναι και πάλι τα ClassMaps και τα PropertyBridges. Το συνοπτικό σχήμα λειτουργίας της γλώσσας φαίνεται στο σχήμα της Εικόνα 2. Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 7

9 Εικόνα 2 Συνοπτική λειτουργία D2RQ. Όπως και στην περίπτωση της D2R MAP, μπορούμε να ορίζουμε URI για τους διάφορους πόρους, τα οποία να συμπληρώνονται από κάποιο πεδίο μιας βάσης δεδομένων. Το τμήμα του URI που θα προκύψει από κάποιο πεδίο γράφεται μεταξύ των χαρακτήρων Στο σχήμα έχουμε και πάλι μια βάση με συγγραφείς και δημοσιεύσεις (author paper). Στη συνέχεια δίνουμε ένα παράδειγμα κώδικα γραμμένου σε D2RQ. Στο παράδειγμα αυτό υποθέτουμε την ύπαρξη ενός πίνακα που αναφέρεται σε συνέδρια και έχει όνομα Conferences. 1. # D2RQ Namespace d2rq: <http://www.wiwiss.fuberlin.de/suhl/bizer/d2rq/0.1#>. 3. # Namespace of the ontology : <http://annotation.semanticweb.org/iswc/iswc.daml#>. 5. # Namespace of the mapping file; does not appear in mapped data map: <file:///users/d2r/example.ttl#>. 7. # Other namespaces rdfs: <http://www.w3.org/2000/01/rdf-schema#>. xsd: <http://www.w3.org/2001/xmlschema#> map:database1 a d2rq:database; 12. d2rq:jdbcdsn "jdbc:mysql://localhost/iswc"; 13. d2rq:jdbcdriver "com.mysql.jdbc.driver"; 14. d2rq:username "user"; 15. d2rq:password "password"; map:conference a d2rq:classmap; 19. d2rq:datastorage map:database1; 20. d2rq:class :Conference; 21. d2rq:uripattern 22.. Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 8

10 map:eventtitle a d2rq:propertybridge; 25. d2rq:belongstoclassmap map:conference; 26. d2rq:property :eventtitle; 27. d2rq:column "Conferences.Name"; 28. d2rq:datatype xsd:string; map:location a d2rq:propertybridge; 31. d2rq:belongstoclassmap map:conference; 32. d2rq:property :location; 33. d2rq:column "Conferences.Location"; 34. d2rq:datatype xsd:string; 35.. Στις γραμμές 1-9 ορίζουμε ένα σύνολο από namespaces που θα χρησιμοποιηθούν στη συνέχεια. Στις γραμμές ρυθμίζονται οι παράμετροι σύνδεσης με τη βάση δεδομένων από την οποία θα αντλήσουμε τα δεδομένα. Στις γραμμές ορίζεται ένα ClassMap, μια απεικόνιση που δημιουργεί πόρους της κλάσης Conference. Αυτό το κάνει λαμβάνοντας τις εγγραφές από τον πίνακα Conference της βάσης Database1. Για τη δημιουργία των URI κάθε εγγραφής χρησιμοποιείται το σταθερό τμήμα το οποίο συμπληρώνεται από το πεδίο ConfID του πίνακα Conferences. Οι γραμμές ορίζουν δύο ιδιότητες για αντικείμενα της κλάσης Conference. Στις γραμμές ορίζεται η ιδιότητα eventtitle, η οποία παίρνει ως αντικείμενο ένα λεκτικό από τη στήλη Name του πίνακα Conferences. Στις γραμμές ορίζεται η ιδιότητα location που παίρνει ως αντικείμενο το λεκτικό που προκύπτει από την τιμή του πεδίου Location του ίδιου πίνακα. Εκτός από τη λέξη d2rq:column μπορεί να χρησιμοποιηθεί και η d2rq:sqluripattern για τον προσδιορισμό αντικειμένων που είναι πόροι. Επιπλέον δίνεται η δυνατότητα να προσδιοριστούν ιδιότητες από τα πεδία κάποιου άλλου πίνακα με χρήση του d2rq:join, καθώς και η δυνατότητα να εφαρμόζονται κάποιες ιδιότητες μόνο σε συγκεκριμένες εγγραφές των πινάκων με χρήση του d2rq:condition. Εικόνα 3 Σχήμα λειτουργίας D2R Server. Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 9

11 2.3.3 D2R Server Ο D2R Server [6, 7] είναι ένα εργαλείο που μπορεί να χρησιμοποιήσει αρχεία απεικόνισης γραμμένα σε D2RQ για να δημιουργεί εικονικούς γράφους RDF και την πλοήγηση από μια βάση δεδομένων. Αυτό το πραγματοποιεί εκτελώντας επί τόπου ερωτήματα SQL για να δημιουργήσει έναν γράφο RDF με τα δεδομένα που ορίζει η απεικόνιση. Ο D2R Server μπορεί να αποδώσει ένα συγκεκριμένο URI σε κάθε οντότητα που περιγράφεται στη βάση και ορίζεται από την απεικόνιση. Τα URI αυτά είναι ανακτήσιμα (resolvable), δηλαδή μια περιγραφή RDF ενός πόρου μπορεί να ληφθεί με απλή πρόσβαση στο URI. Η web διεπαφή που παρέχεται, καθώς και ο RDF γράφος που δημιουργείται περιέχουν τα ίδια URIs. Ο D2R Server παρέχει τα εξής: 1. Μια διεπαφή HTML που επιτρέπει την πλοήγηση μεταξύ των διαφόρων πόρων που δημιουργούνται. 2. Μια όψη συνδεδεμένων δεδομένων, η οποία μπορεί να πλοηγηθεί με χρήση κατάλληλων RDF browsers. 3. Ένα SPARQL endpoint για τη διατύπωση ερωτημάτων στο γράφο που δημιουργείται. Ο D2R Server μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε τοπικά, ως εργαλείο από την γραμμή εντολών, είτε να ενσωματωθεί στη λειτουργία ενός server. Σχηματικά η λειτουργία και οι υπηρεσίες του εργαλείου δίνονται στο σχήμα της Εικόνα 3, ενώ η HTML διεπαφή έχει την όψη που φαίνεται στην Εικόνα 4. Εικόνα 4 HTML όψη καθώς ξεκινάμε τον D2R Server. Στην όψη αυτή ο D2R Server τρέχει τοπικά από τη γραμμή εντολών. Για να ξεκινήσουμε τον D2R Server χρησιμοποιούμε κάποιο αρχείο απεικόνισης. Η πρόσβαση γίνεται στη διεύθυνση πράγμα που σημειώνεται στην αρχή της σελίδας που βλέπουμε. Η γραμμή που ακολουθεί δείχνει το σύνολο των κλάσεων πόρων που έχει δημιουργήσει το αρχείο απεικόνισης το οποίο χρησιμοποιήθηκε. Για κάθε κλάση έχουμε έναν σύνδεσμο που μας πηγαίνει σε μια όψη, η οποία δείχνει όλα τα αντικείμενα της συγκεκριμένης κλάσης που δημιούργησε η απεικόνιση. Στην κατηγορία RDF View δίνεται η διεύθυνση πρόσβασης του RDF γράφου για RDF browsers. Η διεύθυνση αυτή είναι η Στην κατηγορία SPARQL Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 10

12 Εικόνα 5 Απεικόνιση όλων των πόρων της κλάσης Hairpins. Εικόνα 6 Απεικόνιση των ιδιοτήτων ενός αντικειμένου. endpoint δίνεται η διεύθυνση πρόσβασης για τη διατύπωση ερωτημάτων SPARQL, στο Πατώντας σε κάποιον από τους συνδέσμους των κλάσεων που δίνονται από την απεικόνιση, μπορούμε να δούμε μια HTML όψη όλων των πόρων της συγκεκριμένης κλάσης. Αν πατήσουμε στο σύνδεσμο Hairpins (πρόκειται για πόρους μιας κλάσης που ονομάζεται hairpins περισσότερα σε κεφάλαιο 5) που φαίνεται στην Εικόνα παίρνουμε το σύνολο των πόρων σε πλοηγήσιμη μορφή. Πατώντας στον κάθε σύνδεσμο-πόρο μπορούμε να δούμε τις ιδιότητες που έχει καθώς και τις (λεκτικές) τιμές, ή τους άλλους πόρους που παίρνει ως αντικείμενο η κάθε ιδιότητα. Ένα παράδειγμα φαίνεται στην Εικόνα, όπου φαίνονται οι ιδιότητες του πόρου vm.okeanos.grnet.gr:8080/DIANA_RDF/resource/hairpins/MI /18. Όπως Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 11

13 φαίνεται και για το σύνολο δεδομένων αυτού του πόρου, εμφανίζεται πληροφορία σχετικά με την έκδοση του. 3 Μηχανισμοί καταγραφής πληροφορίας αλλαγών εξέλιξη δεδομένων Σε πολλά πεδία που αφορούν τη ζωή ενδέχεται να υπάρχει ανάγκη καταγραφής δεδομένων τα οποία μεταβάλλονται με το χρόνο. Για παράδειγμα το κείμενο ενός νόμου μπορεί να αλλάζει κατά καιρούς. Υπάρχει ανάγκη κανείς να έχει πρόσβαση τόσο σε παλιότερες μορφές του κειμένου, όσο και στην τρέχουσα έκδοση. Ένα σχολείο μπορεί να αλλάζει όνομα, προσωπικό, διευθυντή κλπ. Όπως έχει αναφερθεί και στην εισαγωγή, στην περίπτωση των επιστημονικών δεδομένων μπορεί να υπάρχει αναθεώρηση κάποιας παλιότερης καταγραφής, για παράδειγμα λόγο της διεξαγωγής νέων πειραμάτων που αναιρούν παλιότερα αποτελέσματα. Στην περίπτωση που υπάρχει δημοσίευση ανοικτών συνδεδεμένων δεδομένων, οι αλλαγές αυτές πρέπει να καταγράφονται με κάποιον τρόπο, αλλά να είναι προσβάσιμες και παλιότερες εκδόσεις των δεδομένων. Μπορούμε να χωρίσουμε το είδος των αλλαγών που προκύπτουν σε δύο βασικές κατηγορίες: 1. αλλαγές που υφίσταται συνολικά ένας πόρος και 2. αλλαγές που υφίστανται τα δεδομένα που σχετίζονται με έναν πόρο που εξετάζουμε αναλυτικά στα υποκεφάλαια 3.1 και 3.2 αντίστοιχα. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να εξασφαλιστούν μηχανισμοί για την καταγραφή των αλλαγών και πρόσβαση σε όλες τις εκδόσεις των δεδομένων. Σημειώνεται ότι δεν υπάρχει γενική λύση για όλες τις περιπτώσεις και στη συνέχεια περιγράφονται ορισμένες ενδεικτικές λύσεις που μπορούν να χρησιμοποιηθούν. 3.1 Αλλαγές που υφίστανται συνολικά οι πόροι Μια περίπτωση όπου η αλλαγή αφορά συνολικά τον πόρο είναι για παράδειγμα το νομικό κείμενο. Μια έκδοση του κειμένου μπορεί να αφορά την τρέχουσα χρονική στιγμή, κάποια άλλη αφορά περασμένα έτη. Στην περίπτωση αυτή κατά βάση ενδιαφέρει το κείμενο του νόμου. Έτσι μπορεί να εφαρμοστεί μια απλή επέκταση URI, ώστε το τελευταίο τμήμα του να αφορά την έκδοση του πόρου. Η επέκταση έχει τη μορφή: [5]. Σε περίπτωση που χρησιμοποιούμε αυτή την τεχνική αναφερόμαστε σε κάθε έκδοση του κειμένου με διαφορετικό URI. Ορίζεται στην πραγματικότητα ως διαφορετικός πόρος το κείμενο για κάθε έκδοση. Όταν συμβαίνει αυτό, συνίσταται να παρέχονται οι ακόλουθοι μηχανισμοί: αφενός ένας μηχανισμός πλοήγησης μεταξύ των εκδόσεων και αφετέρου ένας πόρος χωρίς έκδοση, ο οποίος θα λειτουργεί ως γέφυρα προς τις επιμέρους εκδόσεις του πόρου (hub). 3.2 Αλλαγές που υφίστανται δεδομένα σχετιζόμενα με πόρους Η δεύτερη περίπτωση που ενδιαφέρει είναι αυτή στην οποία αλλάζουν επιμέρους δεδομένα που σχετιζόμενα με πόρους. Στην περίπτωση αυτή υπάρχει μια σειρά από διαφορετικές προσεγγίσεις οι οποίες μπορούν να ακολουθηθούν. Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 12

14 Μια πρώτη αντιμετώπιση του προβλήματος μπορεί να γίνει με χρήση δεδομένων χρονικών σειρών. Για παράδειγμα, για ένα σχολείο, ενδέχεται να ενδιαφέρει η καταγραφή των κοριτσιών ηλικίας 11 ετών που φοιτούν σ αυτό. Μπορούμε για τον πόρο να έχουμε μια ιδιότητα που μας πηγαίνει στη χρονική σειρά δεδομένων για αυτό το στοιχείο. Μια τέτοια εικόνα θα ήταν η ακόλουθη: </data/edubase/census/12345/age/11> a sdmx:timeseries ; edu:school </id/school/12345> ; sdmx:age 11 ; sdmx:observation </data/edubase/census/12345/age/11/gender/f/2009>, </data/edubase/census/12345/age/11/gender/f/2008>, </data/edubase/census/12345/age/11/gender/f/2007>,.... Στην παραπάνω προσέγγιση έχουμε μια σειρά από πόρους που θα περιέχουν την πληροφορία «αριθμός κοριτσιών ηλικίας 11 ετών για τη χρονιά 2007, 2008, κλπ». Η παραπάνω προσέγγιση δημιουργεί μια σειρά από δυσκολίες. Θα ήταν πολύ απλούστερο να υπάρχει απλώς μια ιδιότητα που να δίνει τον αριθμό των κοριτσιών ηλικίας 11. Αντί γι'αυτό έχουμε μια σειρά από πόρους που θα περιέχουν μια ιδιότητα που ενδιαφέρει. Αυτό οδηγεί σε «φλύαρες» διατυπώσεις. Τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο πολύπλοκα αν σκεφτούμε ότι για κάθε επιπλέον διάσταση που προκύπτει (αν ενδιαφέρει κάποιο στοιχείο επιπλέον, πέρα από το φύλο και την ηλικία) χρειάζεται μια νέα σειρά δεδομένων. Μια άλλη προσέγγιση που αποφεύγει το παραπάνω πρόβλημα των «φλύαρων» διατυπώσεων είναι η χρήση ονοματισμένων γράφων (named graphs) [4]. Πρόκειται για οντότητες στις οποίες ορίζονται δύο συναρτήσεις, η name και η rdfgraph, οι οποίες καθορίζουν το όνομα του πόρου (URI) και ένα RDF γράφο που αναπαριστά τον πόρο αντίστοιχα. Πρακτικά αποδίδεται σε ένα σύνολο δεδομένων ένα όνομα. Η μαθηματική διατύπωση της έννοιας ονοματισμένος γράφος είναι η ακόλουθη: Αν U το σύνολο όλων των URI, B άπειρο σύνολο κενών κόμβων και L το σύνολο όλων των λεκτικών, τότε V = U B L το σύνολο των κόμβων. T = V U Vτο σύνολο όλων των τριπλέτων. Το σύνολο γράφων είναι το δυναμοσύνολο G του T. Ένας ονοματισμένος γράφος είναι ένα ζεύγος ng = (n, g), n U g G. Γράφουμε name(ng) = n και rdfgraph(ng) = g. Συμπληρωματικά αναφέρουμε ότι για ένα σύνολο N από ονοματισμένους γράφους, αυτό ορίζεται με τη βοήθεια ενός συνόλου A, υποσύνολο του N, το οποίο ορίζει ποιοι από τους ονοματισμένους γράφους θεωρούνται αποδεκτοί. Η χρήση των παραπάνω μηχανισμών επιτρέπει την αναφορά στο ίδιο σύνολο δεδομένων με διαφορετική αναφορά σε αυτά. Μπορούμε πλέον να διακρίνουμε διαφορετικά αντίγραφα του ίδιου γράφου. Ο μηχανισμός αυτός έχει διάφορες χρήσεις: μπορεί να εφαρμόζεται έλεγχος προέλευσης της πληροφορίας (ορίζουμε ποιο σύνολο δεδομένων, που αναφέρονται στον ίδιο πόρο, εμπιστευόμαστε), έλεγχος πρόσβασης, καταγραφή πληροφορίας έκδοσης κ.α. Στην περίπτωση που θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε ονοματισμένους γράφους για την καταγραφή αλλαγών υπάρχουν δύο δυνατές προσεγγίσεις. Στην πρώτη περίπτωση δημοσιεύουμε το πλήρες σύνολο δεδομένων με τη μορφή ονοματισμένου γράφου. Για παράδειγμα, για ένα σχολείο δίνουμε το σύνολο των δεδομένων που σχετίζονται με αυτό, υπό διαφορετικό ονοματισμένο γράφο, όπως στο ακόλουθο παράδειγμα: Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 13

15 <http://education.data.gov.uk/id/school/12345> rdfs:label "Wildmoor Heath ; foaf:isprimarytopicof <http://education.data.gov.uk/doc/school/12345>, <http://education.data.gov.uk/doc/school/12345/ >, <http://education.data.gov.uk/doc/school/12345/ >, <http://education.data.gov.uk/doc/school/12345/ >,.... Στο παραπάνω παράδειγμα έχουμε μια σειρά από πόρους που αναφέρονται στο ίδιο αντικείμενο του πραγματικού κόσμου (http://education.data.gov.uk/id/school/12345). Οι πόροι αυτοί δύνανται να περιέχουν διαφορετική και αντικρουόμενη πληροφορία, αναφερόμενοι όμως στο ίδιο αντικείμενο. Αυτή η προσέγγιση έχει ως βασικό μειονέκτημα, ότι δεν αντιμετωπίζει την περίπτωση όπου ένας πόρος συνδέεται με κάποιον άλλο, ο οποίος επίσης παρουσιάζει αλλαγές κατά εκδόσεις. Για παράδειγμα μια αναφορά στο προσωπικό του σχολείου μπορεί να δίνεται με τη μορφή πόρου ως εξής: <http://education.data.gov.uk/id/school/12345> rdfs:label "Broadmoor Primary ; edu:staffing <http://education.data.gov.uk/id/school/12345/staff>. Το URI για τον πόρο «προσωπικό» ενδέχεται σε όλα τα έγγραφα που αφορούν το σχολείο να δίνεται με αυτή τη μορφή. Όταν βλέπουμε τα δεδομένα του σχολείου πχ στον γράφο τότε το URI για το προσωπικό θα αναφέρεται στην τρέχουσα έκδοση και όχι στο 2001, με αποτέλεσμα να έχουμε ασυνέπειες. Η δεύτερη προσέγγιση είναι η χρήση ονοματισμένων γράφων στις επιμέρους τριπλέτες ενός RDF. Με τον τρόπο αυτό συλλέγουμε πληροφορία από πολλαπλές πηγές και ομαδοποιούμε τα δεδομένα βάσει της πηγής, της χρονικής στιγμής στην οποία αναφέρονται, της εγκυρότητας κλπ. Στη συνέχεια μια εφαρμογή μπορεί να κατασκευάσει ένα γράφο τον οποίο θεωρούμε έγκυο, χρησιμοποιώντας ορισμένους κανόνες, όπως τους παρακάτω. Συνδυάζουμε: 1. Τριπλέτες που είναι έγκυρες για τη χρονική στιγμή και προέρχονται από επίσημη πηγή. 2. Τριπλέτες από υπόλοιπους γράφους, όπου συναντάμε κάποιο υποκείμενο, ή κάποια ιδιότητα που δεν εμφανίζεται στον έως τώρα γράφο. Ένα παράδειγμα μπορούμε να δούμε στο ακόλουθο σχήμα: { <http://education.data.gov.uk/id/school/12345> rdfs:label "Broadmoor Primary ; edu:census <http://education.data.gov.uk/id/school/12345/census>. <http://education.data.gov.uk/id/school/12345/census>.... } { <http://education.data.gov.uk/id/school/12345> rdfs:label "Wildmoor Heath ; edu:census <http://education.data.gov.uk/id/school/12345/census>. <http://education.data.gov.uk/id/school/12345/census>.... } Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 14

16 <http://education.data.gov.uk/id/school/12345> edu:inspection <http://education.data.gov.uk/doc/school/12345/inspection/2008>. <http://education.data.gov.uk/doc/school/12345/inspection/2008>.... } Στο παραπάνω παράδειγμα έχουμε τρεις ονοματισμένους γράφους που περιέχουν τριπλέτες αναφερόμενες στον ίδιο πόρο. Με βάση τους κανόνες που παρουσιάσαμε παραπάνω, για τα δεδομένα που αφορούν την ημερομηνία 1/1/2010, θα σχηματίζαμε ένα γράφο παίρνοντας: Από το δεύτερο γράφο (θεωρείται έγκυρος - authoritative και είναι ο πιο πρόσφατος) παίρνουμε τα στοιχεία label και census. Τα ίδια ακριβώς στοιχεία που αναφέρονται στον πρώτο γράφο δεν ενδιαφέρουν καθώς αναφέρεται στο 2008 (είναι δηλαδή παλιότερα δεδομένα). Από τον τρίτο γράφο έχουμε την ιδιότητα inspection, η οποία δεν υπάρχει ως τώρα και έτσι τη χρησιμοποιούμε για να συμπληρώσουμε τον γράφο που θεωρούμε έγκυρο. Πρέπει να σημειωθεί ότι οι παραπάνω τεχνικές δεν αποτελούν λύσεις για κάθε περίπτωση, αλλά ιδέες που μπορούν να εφαρμοστούν κατά περιπτώσεις. Επιπλέον προβλήματα που εξακολουθούν να υπάρχουν είναι τα εξής: πώς αναπαρίστανται διαστήματα στα οποία θεωρούμε ότι ένας γράφος είναι έγκυρος; Πώς ορίζουμε αν θεωρείται έγκυρος-επίσημος (authoritative); Πώς αναπαρίσταται ένα γεγονός αντικατάστασης ενός παλιότερου γράφου από έναν νεότερο; Τα ερωτήματα αυτά δεν έχουν ακόμα απαντηθεί οριστικά και περαιτέρω έρευνα απαιτείται. 4 Παράδειγμα με βιολογικά δεδομένα Τέλος, παρουσιάζουμε πως μπορούν να χρησιμοποιηθούν τα παραπάνω εργαλεία αναφερθέντα εργαλεία, γλώσσες και τεχνικές σε ένα πραγματικό παράδειγμα με εξελισσόμενα επιστημονικά διασυνδεδεμένα δεδομένα. Χρησιμοποιούμε βιολογικά δεδομένα που υπάρχουν στην σχεσιακή βάση DIANA που αποθηκεύει δεδομένα για micro-rnas. Τα micrornas είναι Εικόνα 5 Το βιολογικό μονοπάτι του microrna. Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 15

17 Εικόνα 8 Σχήμα σχεσιακής βασης MicroRNA. Εικόνα 9 Σύνολο δεδομένων για Hairpins. μικρά μόρια RNA, τα οποία έχουν ρυθμιστικό ρόλο, «στοχεύοντας» γονίδια και ελέγχοντας την έκφρασή τους. Με τον τρόπο αυτό μπορεί να σχετίζονται με την εκδήλωση, ή αντιμετώπιση ασθενειών. Τα μόρια micro-rna συναντώνται βιβλιογραφικά σε δύο βασικές μορφές, τα πρόδρομα μόρια (hairpins) και τα ώριμα μόρια (matures). Τα τελευταία είναι παράγωγα των πρώτων, όπως μας δείχνει το σχήμα της Εικόνα 5. Για κάθε micro-rna οι ενδιαφέρουσες πληροφορίες που χρειάζονται να καταγραφτούν είναι το όνομά του και η νουκλεοτιδική ακολουθία του. Το όνομα μπορεί να μεταβάλλεται μεταξύ διαφορετικών εκδόσεων της βάσης, καθώς οι κανόνες ονοματολογίας των micro-rna εξελίσσονται. Η ακολουθία μπορεί να επανεκτιμηθεί, μετά από την διεξαγωγή καινούριων πειραμάτων, ή χρήση πρόβλεψης από διαφορετικό λογισμικό. Επιπλέον ενδιαφέρον έχει η συσχέτιση μεταξύ τον πρόδρομων μορίων (hairpins) και των ώριμων μορίων (matures), δηλαδή ποια ώριμα μόρια παράγονται από ποια πρόδρομα. Το σχήμα της σχεσιακής βάσης που αποτυπώνει τα παραπάνω φαίνεται στην Εικόνα 8. Για να δημιουργήσουμε ανοικτά συνδεδεμένα δεδομένα από την σχεσιακή βάση DIANA χρησιμοποιούμε την γλώσσα D2RQ και το εργαλείο D2R Server σε συνδυασμό με την επέκταση του URI, θεωρώντας κάθε micro-rna σε κάθε έκδοση ως ξεχωριστό πόρο. Με κατάλληλη απεικόνιση δίνεται η δυνατότητα πλοήγησης μεταξύ των ίδιων micrornas μεταξύ διαφορετικών εκδόσεων. Επιπλέον δημιουργούμε την κλάση change, η οποία παριστάνει Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 16

18 Εικόνα 10 Σύνολο δεδομένων για Matures. πότε συνέβη μια αλλαγή και ποια δεδομένα είναι αυτά που άλλαξαν. Ένα παράδειγμα για κάθε έναν από τους πόρους της κλάσης hairpin, mature, change φαίνεται στα σχήματα των Εικόνων Εικόνα 8, Εικόνα και 11 αντίστοιχα. Η διαδικασία απεικόνισης δεν τελειώνει εδώ. Από τη μια μεριά νέες εκδόσεις για τα δεδομένα micro-rna προκύπτουν, ενώ από την άλλη ο στόχος είναι η σύνδεση των micrornas και με τα γονίδια στα οποία επιδρούν. Η πρόκληση στη διαδικασία απεικόνισης αφορά τη συγγραφή απεικονίσεων που θα χρησιμοποιούν όσο το δυνατόν λιγότερες πράξεις SQL για την επιτόπου μετατροπή των δεδομένων της βάσης σε RDF πληροφορία. 5 Επίλογος Στην εργασία αυτή εξετάσαμε μοντέλα για την απεικόνιση εξελισσόμενων ανοιχτών διασυνδεδεμένων δεδομένων, που μας εξασφαλίζουν τις δυνατότητες εμπορευσιμότητας και διατηρισιμότητας. Επιπλέον παρουσιάσαμε γλώσσες και εργαλεία που βοηθούν τον μετασχηματισμό δεδομένων που ήδη βρίσκονται αποθηκευμένα σε σχεσιακές βάσεις σε RDF μορφή, αφού υπάρχει μεγάλη πληθώρα τέτοιων δεδομένων, ενώ υπάρχει μικρή ποσότητα δεδομένων σε RDF μορφή αυτή την στιγμή στο διαδίκτυο. Τέλος εξετάσαμε όλα τα παραπάνω μοντέλα, εργαλεία και γλώσσες μέσα από ένα πραγματικό παράδειγμα επιστημονικών δεδομένων, τα μόρια micro-rna που έχουν το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό να εξελίσσονται και να μεταβάλλονται με την έκδοση νέων αποτελεσμάτων από νέα πειράματα. Βιβλιογραφία [1] [2] Εικόνα 11 Σύνολο δεδομένων για change. [3] D2R MAP A Database to RDF Mapping Language Christian Bizer (2003) [4] Named graphs - Jeremy J. Carroll, Christian Bizer, Pat Hayes, Patrick Stickler - Journal of Web Semantics, 2005 [5] Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 17

19 [6] [7] D2R Server: A Semantic Web Front-end to Existing Relational Databases -Richard Cyganiak, Christian Bizer, Freie Universität Berlin [8] [9] Παραδοτέο 3.1: Τεχνική Αναφορά 18

Εργαστήριο Σημασιολογικού Ιστού

Εργαστήριο Σημασιολογικού Ιστού Εργαστήριο Σημασιολογικού Ιστού Ενότητα 8: Εισαγωγή στη SPARQL Βασική Χρήση Μ.Στεφανιδάκης 3-5-2015. Η γλώσσα ερωτημάτων SPARQL Ερωτήσεις (και ενημερώσεις) σε σετ δεδομένων RDF Και σε δεδομένα άλλης μορφής

Διαβάστε περισσότερα

Διασύνδεση και Άνοιγμα Δεδομένων του Α.Π.Θ. Καραογλάνογλου Κωνσταντίνος Μονάδα Σημασιολογικού Ιστού Α.Π.Θ 18/3/2014

Διασύνδεση και Άνοιγμα Δεδομένων του Α.Π.Θ. Καραογλάνογλου Κωνσταντίνος Μονάδα Σημασιολογικού Ιστού Α.Π.Θ 18/3/2014 Διασύνδεση και Άνοιγμα Δεδομένων του Α.Π.Θ. Καραογλάνογλου Κωνσταντίνος Μονάδα Σημασιολογικού Ιστού Α.Π.Θ 18/3/2014 Ανοικτά και Συνδεδεμένα Δεδομένα Ανοικτά Δεδομένα Πληροφορίες, δημόσιες ή άλλες, στις

Διαβάστε περισσότερα

"Αθηνά" - Ερευνητικό Κέντρο Καινοτομίας στις Τεχνολογίες της Πληροφορίας, των Επικοινωνιών και της Γνώσης

Αθηνά - Ερευνητικό Κέντρο Καινοτομίας στις Τεχνολογίες της Πληροφορίας, των Επικοινωνιών και της Γνώσης "Αθηνά" - Ερευνητικό Κέντρο Καινοτομίας στις Τεχνολογίες της Πληροφορίας, των Επικοινωνιών και της Γνώσης ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Προκήρυξη Υποτροφιών To Ινστιτούτο Πληροφοριακών Συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο #10 (Ε10) 1

Εργαστήριο #10 (Ε10) 1 Εργαστήριο #10 Από τα προηγούμενα εργαστήρια......θα χρειαστείτε ορισμένες από τις οδηγίες μορφοποίησης CSS (ανατρέξτε στις εκφωνήσεις του 8 ου και 9 ου εργαστηρίου).! Οδηγίες Στη δυναμική δημιουργία ιστοσελίδων

Διαβάστε περισσότερα

Σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών ΕΚΤ

Σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών ΕΚΤ Σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών ΕΚΤ 1 Λειτουργικές απαιτήσεις Το σύστημα υποβολής αιτήσεων υποψήφιων συνεργατών στοχεύει στο να επιτρέπει την πλήρως ηλεκτρονική υποβολή αιτήσεων από υποψήφιους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΛΗ11 2014-15 Α ΤΕΛΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ - 7 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΜΕΡΟΣ Α : ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ [ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 45 ] Σημείωση: Το σύνολο βαθμών του Μέρους Α (ερωτήσεις πολλαπλής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΥΜΒΕΒΛΗΜΕΝΟΥΣ ΜΕ ΤΟΝ Ε.Ο.Π.Υ.

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΥΜΒΕΒΛΗΜΕΝΟΥΣ ΜΕ ΤΟΝ Ε.Ο.Π.Υ. Τ.Ε.Ι ΚΑΒΑΛΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ» ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΑ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ : ~ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗ ΚΥΡΙΑΚΗ, 1925~

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Χειμερινό Εξάμηνο 2013 - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ Δρ. Βαγγελιώ Καβακλή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1 Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

PROJECT ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΒΑΣΕΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Ι. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής Τ.Ε.

PROJECT ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΒΑΣΕΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Ι. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής Τ.Ε. Παραδοτέα 1. Το αρχείο.mdb της βάσης δεδομένων σας σε ACCESS 2. Ένα CD που θα αναγράφει το ονοματεπώνυμο του σπουδαστή και το ΑΕΜ και θα περιέχει το αρχείο.mdb της βάσης δεδομένων καθώς και το εγχειρίδιο

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία ανάπτυξης νέων ιστοσελίδων στο Semantic Web.

Τεχνολογία ανάπτυξης νέων ιστοσελίδων στο Semantic Web. Τεχνολογία ανάπτυξης νέων ιστοσελίδων στο Semantic Web. ΒΕΖΕΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Η/Υ Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Λευκίππου 6, 67100 Ξάνθη ΕΛΛΑΔΑ leader@cosmos4u.com,

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο του μαθήματος

Περιεχόμενο του μαθήματος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Απαιτήσεις Λογισμικού Περιπτώσεις χρήσης Δρ Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Εαρινό Εξάμηνο 2012-2013 1 Περιεχόμενο του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή

Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή 1 Πίνακας Περιεχομένων 1. Εισαγωγή... 4 1.1 Περιβάλλον Moodle...4 1.2 Χρήση ονόματος χρήστη και κωδικού...4 1.3 Δημιουργία νέου μαθήματος...4 1.3.1

Διαβάστε περισσότερα

Ανάβυσσος: 1/7/2014 Αρ.πρωτ: 20043/6208

Ανάβυσσος: 1/7/2014 Αρ.πρωτ: 20043/6208 Ανάβυσσος: 1/7/2014 Αρ.πρωτ: 20043/6208 ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Το Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) με την επωνυμία Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε.) το οποίο εδρεύει στην

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΣΔΒΔ (ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 4) Τελευταία ενημέρωση: 11/2011. Μετασχηματισμός διαγράμματος ER σε σχεσιακό σχήμα ΒΔ

Τ.Ε.Ι ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΣΔΒΔ (ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 4) Τελευταία ενημέρωση: 11/2011. Μετασχηματισμός διαγράμματος ER σε σχεσιακό σχήμα ΒΔ Μετασχηματισμός διαγράμματος ER σε σχεσιακό σχήμα ΒΔ ΣΤΟΧΟΣ Στόχο του παρόντος εργαστηρίου αποτελεί η κατανόηση και η εφαρμογή της μεθοδολογίας του μετασχηματισμού ενός διαγράμματος ER στο αντίστοιχο σχεσιακό

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7. 91 Βάσεις δεδομένων και Microsoft Access... 9. 92 Microsoft Access... 22

Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7. 91 Βάσεις δεδομένων και Microsoft Access... 9. 92 Microsoft Access... 22 ΕΝΟΤΗΤΑ 5 Περιεχόμενα Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7 91 Βάσεις δεδομένων και Microsoft Access... 9 92 Microsoft Access... 22 93 Το σύστημα Βοήθειας του Microsoft Office... 32 94 Σχεδιασμός βάσης δεδομένων

Διαβάστε περισσότερα

Information Technology for Business

Information Technology for Business Information Technology for Business! Lecturer: N. Kyritsis, MBA, Ph.D. Candidate!! e-mail: kyritsis@ist.edu.gr Διαχείριση Επιχειρηματικών Δεδομένων - Databases Ορισμός Βάσης Δεδομένων Συλλογή συναφών αρχείων

Διαβάστε περισσότερα

Δυναμικές Ιστοσελίδες Εισαγωγή στην Javascript για προγραμματισμό στην πλευρά του client

Δυναμικές Ιστοσελίδες Εισαγωγή στην Javascript για προγραμματισμό στην πλευρά του client ΕΣΔ 516 Τεχνολογίες Διαδικτύου Δυναμικές Ιστοσελίδες Εισαγωγή στην Javascript για προγραμματισμό στην πλευρά του client Περιεχόμενα Περιεχόμενα Javascript και HTML Βασική σύνταξη Μεταβλητές Τελεστές Συναρτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Σύβακας Σταύρος ΠΕ19,MSc. IT ΣΥΒΑΚΑΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ

Σύβακας Σταύρος ΠΕ19,MSc. IT ΣΥΒΑΚΑΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Σύβακας Σταύρος ΠΕ19,MSc. IT Εισαγωγή Τα ερωτήματα (queries) είναι μία από τις πιο σημαντικές δυνατότητες που προφέρει ένα Σ%Β% αφού επιτρέπουν: Ανάκτηση και ανάλυση των δεδομένων στην επιθυμητή μορφή

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός διαδικτυακών εφαρμογών με PHP

Προγραμματισμός διαδικτυακών εφαρμογών με PHP ΕΣΔ516: Τεχνολογίες Διαδικτύου Προγραμματισμός διαδικτυακών εφαρμογών με PHP Ερωτήματα μέσω Περιεχόμενα Περιεχόμενα Λογισμικό για εφαρμογές Web Η τριεπίπεδη αρχιτεκτονική (3-tier architecture) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία ανάπτυξης εφαρμογών internet Ι

Εργαλεία ανάπτυξης εφαρμογών internet Ι IEK ΟΑΕΔ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΠΛΗΟΦΟΡΙΚΗΣ Εργαλεία ανάπτυξης εφαρμογών internet Ι Διδάσκουσα: Κανελλοπούλου Χριστίνα ΠΕ19 Πληροφορικής 4 φάσεις διαδικτυακών εφαρμογών 1.Εφαρμογές στατικής πληροφόρησης

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων - Η ανατομία μιας βάσης δεδομένων

Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων - Η ανατομία μιας βάσης δεδομένων ΕΣΔ516 Τεχνολογίες Διαδικτύου Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων - Η ανατομία μιας βάσης δεδομένων Περιεχόμενα - Βιβλιογραφία Ενότητας Περιεχόμενα Ορισμοί Συστατικά στοιχεία εννοιολογικής σχεδίασης Συστατικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Εισαγωγικά ΘΕ ΠΛΗ 204-5 ONLINE ΕΡΓΑΣΙΑ E2- Η Online Εργασία Ε2- αποτελεί (όπως περιγράφεται αναλυτικότερα και στον Οδηγό Σπουδών της Θ.Ε. που σας έχει διατεθεί) συμπληρωματική άσκηση στα πλαίσια της Γραπτής

Διαβάστε περισσότερα

4/2014 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΔΡΟΛΗΨΙΕΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

4/2014 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΔΡΟΛΗΨΙΕΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 4/2014 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΔΡΟΛΗΨΙΕΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΥΔΡΟΛΗΨΙΕΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Η εφαρμογή "Υδροληψίες Αττικής" είναι ένα πληροφοριακό σύστημα (αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «Διδακτική της Τεχνολογίας & Ψηφιακών Συστημάτων» Κατεύθυνση: Ηλεκτρονική Μάθηση Τεχνολογίες σημασιολογικής επισημείωσης κειμενικού και πολυμεσικού περιεχομένου

Διαβάστε περισσότερα

Σημασιολογική περιγραφή ψηφιακών εκπαιδευτικών αντικειμένων σε ηλεκτρονικό περιβάλλον εκπαίδευσης

Σημασιολογική περιγραφή ψηφιακών εκπαιδευτικών αντικειμένων σε ηλεκτρονικό περιβάλλον εκπαίδευσης 2ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ - ΠΑΤΡΑ 28-30/4/2011 413 Σημασιολογική περιγραφή ψηφιακών εκπαιδευτικών αντικειμένων σε ηλεκτρονικό περιβάλλον εκπαίδευσης Σ.Θ. Κωνσταντινίδης1, Χ. Λάκκα2, Χ. Μπράτσας3, Κ. Παππάς4,

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση Οντολογιών Σε Σχήµατα Σχεσιακών Βάσεων εδοµένων Με Σκοπό Την Ανάκτηση εδοµένων Σηµασιολογικού Περιεχοµένου ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

Απεικόνιση Οντολογιών Σε Σχήµατα Σχεσιακών Βάσεων εδοµένων Με Σκοπό Την Ανάκτηση εδοµένων Σηµασιολογικού Περιεχοµένου ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ, ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Απεικόνιση Οντολογιών Σε Σχήµατα Σχεσιακών Βάσεων εδοµένων

Διαβάστε περισσότερα

Ημερομηνία Παράδοσης: 4/4/2013

Ημερομηνία Παράδοσης: 4/4/2013 Δράση 9.14 / Υπηρεσία εντοπισμού λογοκλοπής Κυρίως Παραδοτέο / Σχεδιασμός και ανάπτυξη λογισμικού (λογοκλοπής) και βάσης δεδομένων (αποθετηρίου) Επιμέρους Παραδοτέο 9.14.1.4 / Πληροφοριακό σύστημα υπηρεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές για τη Θεσσαλονίκη

Εφαρμογές για τη Θεσσαλονίκη Εφαρμογές για τη Θεσσαλονίκη http://thessaloniki.appsforgreece.eu Γενικά Ο διαγωνισμός «Εφαρμογές για τη Θεσσαλονίκη» στοχεύει στην ενεργοποίηση του δυναμικού της πόλης για τη δημιουργία εφαρμογών web

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα και Τεχνολογίες Semantic Web και Web 2.0 και η εφαρμογή τους στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση

Πρότυπα και Τεχνολογίες Semantic Web και Web 2.0 και η εφαρμογή τους στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Πρότυπα και Τεχνολογίες Semantic Web και Web 2.0 και η εφαρμογή τους στην Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση Νίκος Λούτας (nlout@uom.gr) http://nikosloutas.com Υποψήφιος Διδάκτορας, Εργαστήριο Πληροφοριακών Συστημάτων,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΠΛΗΝΕΤ ΕΒΡΟΥ. Καλτσίδης Χρήστος

ΚΕΠΛΗΝΕΤ ΕΒΡΟΥ. Καλτσίδης Χρήστος Καλτσίδης Χρήστος Μάρτιος 2009 Υπηρεσία Φιλοξενίας Ιστοσελίδων στο ΠΣΔ Η υπηρεσία φιλοξενίας σελίδων στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο έχει σκοπό την προβολή των δραστηριοτήτων των σχολικών μονάδων και του

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονικές κατανεμημένων συστημάτων. I. Sommerville 2006 Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Κεφ. 12

Αρχιτεκτονικές κατανεμημένων συστημάτων. I. Sommerville 2006 Βασικές αρχές Τεχνολογίας Λογισμικού, 8η αγγ. έκδοση Κεφ. 12 Αρχιτεκτονικές κατανεμημένων συστημάτων Στόχοι Εξήγηση των πλεονεκτημάτων και των μειονεκτημάτων των αρχιτεκτονικών κατανεμημένων συστημάτων Εξέταση των αρχιτεκτονικών συστημάτων πελάτηδιακομιστή και των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0 ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ του Παν. Λ. Θεοδωρόπουλου 0 Η Θεωρία Πιθανοτήτων είναι ένας σχετικά νέος κλάδος των Μαθηματικών, ο οποίος παρουσιάζει πολλά ιδιαίτερα χαρακτηριστικά στοιχεία. Επειδή η ιδιαιτερότητα

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυαστική Απαρίθμηση Υπολογισμός αριθμού διαφορετικών αποτελεσμάτων πειράματος (με συνδυαστικά επιχειρήματα)

Συνδυαστική Απαρίθμηση Υπολογισμός αριθμού διαφορετικών αποτελεσμάτων πειράματος (με συνδυαστικά επιχειρήματα) Συνδυαστική Απαρίθμηση Υπολογισμός αριθμού διαφορετικών αποτελεσμάτων πειράματος (με συνδυαστικά επιχειρήματα) Πείραμα: διαδικασία που παράγει πεπερασμένο σύνολο αποτελεσμάτων Πληθικός αριθμός συνόλου

Διαβάστε περισσότερα

METALIB Σύστημα μετα-αναζήτησης για ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης

METALIB Σύστημα μετα-αναζήτησης για ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης METALIB Σύστημα μετα-αναζήτησης για ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης, Πανεπιστημίου Λευκωσίας E-mail: libithelp@unic.ac.cy Τηλ: 22444772 Έκδοση: Μάρτιος 2013 (ES, GC, KP)

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ(ΜΑΝUΑL) ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗ-ΧΡΗΣΤΗ.

ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ(ΜΑΝUΑL) ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗ-ΧΡΗΣΤΗ. ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ(ΜΑΝUΑL) ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗ-ΧΡΗΣΤΗ. Οδηγός Διαχειριστή Το m-learning Toolkit είναι μια ολοκληρωμένη πλατφόρμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης που έχει σχεδιαστεί για να υπάρχει η δυνατότητα της πρόσβασης

Διαβάστε περισσότερα

Survey 123 User Manual

Survey 123 User Manual Survey 123 User Manual 1. Γενικά για το πρόγραμμα 2. Έναρξη προγράμματος 3. Ορισμός χρηστών εφαρμογής 4. Επιλογή - Άνοιγμα έρευνας 5. Δημιουργία νέας έρευνας 6. Δημιουργία έρευνας με βάση το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσες Προγραμματισμού Μεταγλωττιστές

Γλώσσες Προγραμματισμού Μεταγλωττιστές Γλώσσες Προγραμματισμού Μεταγλωττιστές Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Ηλίας Σακελλαρίου Δομή Γλώσσες Προγραμματισμού Εισαγωγικά Γλώσσα Μηχανής Γλώσσες υψηλού επιπέδου Μεταγλωττιστές

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφοριακά Συστήµατα

Πληροφοριακά Συστήµατα Nell Dale John Lewis Chapter 12 Πληροφοριακά Συστήµατα Στόχοι Ενότητας Η κατανόηση της έννοιας «Πληροφοριακό Σύστηµα» Επεξήγηση της οργάνωσης λογιστικών φύλλων (spreadsheets) Επεξήγηση της ανάλυσης δεδοµένων

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7. Τρισδιάστατα Μοντέλα

Κεφάλαιο 7. Τρισδιάστατα Μοντέλα Κεφάλαιο 7. 7.1 ομές εδομένων για Γραφικά Υπολογιστών. Οι δομές δεδομένων αποτελούν αντικείμενο της επιστήμης υπολογιστών. Κατά συνέπεια πρέπει να γνωρίζουμε πώς οργανώνονται τα γεωμετρικά δεδομένα, προκειμένου

Διαβάστε περισσότερα

Αποθηκευμένες Διαδικασίες Stored Routines (Procedures & Functions)

Αποθηκευμένες Διαδικασίες Stored Routines (Procedures & Functions) Αποθηκευμένες Διαδικασίες Stored Routines (Procedures & Functions) Αυγερινός Αραμπατζής avi@ee.duth.gr www.aviarampatzis.com Βάσεις Δεδομένων Stored Procedures 1 Stored Routines (1/2) Τμήματα κώδικα τα

Διαβάστε περισσότερα

Το γραφικό περιβάλλον της εφαρμογής εποπτικού ελέγχου θα πρέπει να έχει κατ ελάχιστο τις παρακάτω διακριτές περιοχές στην κεντρική γραφική οθόνη:

Το γραφικό περιβάλλον της εφαρμογής εποπτικού ελέγχου θα πρέπει να έχει κατ ελάχιστο τις παρακάτω διακριτές περιοχές στην κεντρική γραφική οθόνη: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΣ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ Δ/ΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΦΟΡΕΑΣ: ΔΗΜΟΣ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ ΕΡΓΟ: ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΣ -ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΑΡΔΕΥΤΙΚΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ΑΝΤΛΙΟΣΤΑΣΙΩΝ ΣΤΗ Δ.Ε. ΚΑΛΛΙΦΩΝΙΟΥ Σύστημα Εποπτικού Ελέγχου και παρακολούθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΑΕΡΟΣΩΜΑΤΙ ΙΑΚΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΣΕ ΣΧΕ ΟΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΧΡΟΝΟ

ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΑΕΡΟΣΩΜΑΤΙ ΙΑΚΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΣΕ ΣΧΕ ΟΝ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΧΡΟΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΑΕΡΟΣΩΜΑΤΙ ΙΑΚΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΣΕ ΣΧΕ ΟΝ ΠΑΡΑ ΟΤΕΟ 5 ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ Συγγραφείς: Πέτρος Κωνσταντινίδης, Σίλας Μιχαηλίδης, Σκεύος

Διαβάστε περισσότερα

Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε

Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας 1 22 Λογισμικές εφαρμογές καταγραφής και αξιοποίησης πληροφοριών σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών II 16-2-2012. Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα των εξετάσεων

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών II 16-2-2012. Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα των εξετάσεων Αρχιτεκτονική Υπολογιστών II 6 --0 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα των εξετάσεων Θέμα. Τι γνωρίζετε για την τοπικότητα των αναφορών και ποιών μονάδων του υπολογιστή ή τεχνικών η απόδοση εξαρτάται από

Διαβάστε περισσότερα

Μια καλή επιλογή θα ήταν www.epipla-onomasas.gr (χωρίζοντας τις λέξεις με παύλα -) ή

Μια καλή επιλογή θα ήταν www.epipla-onomasas.gr (χωρίζοντας τις λέξεις με παύλα -) ή Τι είναι ένα CMS CMS ή Σύστημα Διαχείρισης Περιεχομένου (Content Management System) ονομάζουμε ένα λογισμικό που μας βοηθά να ελέγχουμε και να διαχειριζόμαστε έναν ιστότοπο δημόσιας ή περιορισμένης πρόσβασης.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στον Παγκόσμιο ιστό και στη γλώσσα Html. Χρ. Ηλιούδης

Εισαγωγή στον Παγκόσμιο ιστό και στη γλώσσα Html. Χρ. Ηλιούδης Εισαγωγή στον Παγκόσμιο ιστό και στη γλώσσα Html Χρ. Ηλιούδης Παγκόσμιος Ιστός (WWW) Ο Παγκόσμιος Ιστός (World Wide Web WWW), ή απλώς Ιστός, βασίζεται στην ιδέα των κατανεμημένων πληροφοριών. Αντί όλες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ, ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Σημασιολογικός Εμπλουτισμός της Πληροφορίας σε Σχεσιακές

Διαβάστε περισσότερα

Document Scanning System Ιανουάριος, 2014

Document Scanning System Ιανουάριος, 2014 Document Scanning System Ιανουάριος, 2014 Το DSS, είναι ένα ολοκληρωμένο συστημα διαχείρισης ψηφιοποίησης εγγράφων, αφού εκτός από την διαδικασία ψηφιοποίησης των εγγράφων, αρχειοθετεί και μία σειρά δεδομένων

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 1. Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι μια συσκευή, μεγάλη ή μικρή, που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με τα παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

"Αθηνά" - Ερευνητικό Κέντρο Καινοτομίας στις Τεχνολογίες της Πληροφορίας, των Επικοινωνιών και της Γνώσης

Αθηνά - Ερευνητικό Κέντρο Καινοτομίας στις Τεχνολογίες της Πληροφορίας, των Επικοινωνιών και της Γνώσης "Αθηνά" - Ερευνητικό Κέντρο Καινοτομίας στις Τεχνολογίες της Πληροφορίας, των Επικοινωνιών και της Γνώσης ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Ημ/νία ανάρτησης στον ιστότοπο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων Φροντιστήριο 4/2/2009 Δικαιώματα χρηστών - Προβολές (Views) ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΜΕ MYSQL queries results mysql host DB server queries results Client host Β Δ Ηχρήσητηςmysql βασίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Δημόσια Ελληνική Αστρονομική Εγκυκλοπαίδεια www.astronomia.gr

Δημόσια Ελληνική Αστρονομική Εγκυκλοπαίδεια www.astronomia.gr Ερασιτεχνικής Αστρονομίας Δημόσια Ελληνική Αστρονομική Εγκυκλοπαίδεια www.astronomia.gr Ανδρέας Παπαλάμπρου Παναγιώτης Αντωνόπουλος Κωνσταντίνος-Νεκτάριος Γουργουλιάτος Νικόλας-Ρικάρδο Καβαλιέρο Αστρονομική

Διαβάστε περισσότερα

«Χρήση των μοντέλων OWL και OWL-S σε εφαρμογές ηλεκτρονικής διακυβέρνησης»

«Χρήση των μοντέλων OWL και OWL-S σε εφαρμογές ηλεκτρονικής διακυβέρνησης» Master in nformation Systems Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Διπλωματική Εργασία «Χρήση των μοντέλων OWL και OWL-S σε εφαρμογές ηλεκτρονικής διακυβέρνησης» 2008 Κουϊρουκίδης Νικόλαος mis0628@uom.gr 2 Tην αφιερώνω

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία Λειτουργικά Συστήματα Ι Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία 2013 1 Ηλεκτρονικός Υπολογιστής αποτελείται: 1. Από Υλικό Hardware (CPUs, RAM, Δίσκοι), & 2. Λογισμικό - Software Και μπορεί να εκτελέσει διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικές - Τεχνικές Προδιαγραφές για το σύστημα Πρωτοκόλλου

Λειτουργικές - Τεχνικές Προδιαγραφές για το σύστημα Πρωτοκόλλου UNIFIED IT Services Halandri - Greece 67, Ag Paraskevis str. 15234 P: +30 210 6835289 F: +30 213 03 65 404 www.uit.gr Athens, 4 Φεβρουαρίου 2011 Company ΕΛΛΑΚ To Cc e-mail P.: +30 F.: +30 e-mail mountrakis@uit.gr

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική. Βασικές έννοιες

Στατιστική. Βασικές έννοιες Στατιστική Βασικές έννοιες Τι είναι Στατιστική; ή μήπως είναι: Στατιστική είναι ο κλάδος των εφαρμοσμένων επιστημών, η οποία βασίζεται σ ένα σύνολο αρχών και μεθοδολογιών που έχουν σκοπό: Το σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 6 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 6.1 Τι ονοµάζουµε πρόγραµµα υπολογιστή; Ένα πρόγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Δεδομένων

Διαχείριση Δεδομένων Διαχείριση Δεδομένων Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου 1 Εαρινό Εξάμηνο 2012-13 Περιεχόμενο σημερινής διάλεξης Βάσεις Δεδομένων Ορισμοί Παραδείγματα

Διαβάστε περισσότερα

Πύλη ανοικτών δεδομένων στην εποχή του παγκόσμιου Ιστού Web 3.0. Open Knowledge Foundation, Παράρτημα Ελλάδας Δρ. Χαράλαμπος Μπράτσας

Πύλη ανοικτών δεδομένων στην εποχή του παγκόσμιου Ιστού Web 3.0. Open Knowledge Foundation, Παράρτημα Ελλάδας Δρ. Χαράλαμπος Μπράτσας Πύλη ανοικτών δεδομένων στην εποχή του παγκόσμιου Ιστού Web 3.0 Open Knowledge Foundation, Παράρτημα Ελλάδας Δρ. Χαράλαμπος Μπράτσας Δεδομένα; Ανοιχτά; Διαθεσιμότητα και Πρόσβαση: παροχή δεδομένων σαν

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις δεδομένων (Access)

Βάσεις δεδομένων (Access) Βάσεις δεδομένων (Access) Όταν εκκινούμε την Access εμφανίζεται το παρακάτω παράθυρο: Για να φτιάξουμε μια νέα ΒΔ κάνουμε κλικ στην επιλογή «Κενή βάση δεδομένων» στο Παράθυρο Εργασιών. Θα εμφανιστεί το

Διαβάστε περισσότερα

Πολυμέσα. Ιστορική Αναδρομή Υπερκείμενο

Πολυμέσα. Ιστορική Αναδρομή Υπερκείμενο Πολυμέσα Πολυμέσα είναι κλάδος της πληροφορικής ο οποίος ασχολείται με το συνδυασμό ψηφιακών δεδομένων πολλαπλών μορφών. Τα δομικά στοιχεία των πολυμέσων είναι τα εξής : Κείμενο Εικόνα Ήχος Κινούμενη εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

SELECT DISTINCT EIDOS_EISERXOMENOY, COUNT (EIDOS_EISERXOMENOY) AS "Αριθµός" FROM TESTOTA.REGISTRY GROUP BY EIDOS_EISERXOMENOY ORDER BY "Αριθµός" DESC

SELECT DISTINCT EIDOS_EISERXOMENOY, COUNT (EIDOS_EISERXOMENOY) AS Αριθµός FROM TESTOTA.REGISTRY GROUP BY EIDOS_EISERXOMENOY ORDER BY Αριθµός DESC ΟΤΑ Επιχειρησιακή Νοηµοσύνη Ενότητα: Bc1.1.3 Επιχειρησιακή Νοηµοσύνη και Τεχνολογίες της Πληροφορικής και των Επικοινωνιών (BI & IT) Πρακτική Άσκηση (επίπεδο 2): Στόχος της άσκησης είναι η περεταίρω εµβάθυνση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Πρακτική Εφαρµογή των Οντολογιών ως Εργαλεία Αναπαράστασης και ιαχείρισης Γνώσης στην

Διαβάστε περισσότερα

XAMPP Apache MySQL PHP javascript xampp

XAMPP Apache MySQL PHP javascript xampp XAMPP Το xampp είναι ένα δωρεάν πρόγραμμα με το οποίο μπορούμε να κάνουμε εγκατάσταση τον Apache, τη MySQL και την PHP. Apache. Ο Apache είναι ένας Web Server. Είναι δηλαδή πρόγραμμα το οποίο τρέχει μόνιμα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Τεχνολογική Υποδομή ERP Βασίλειος Ταμπακάς, Καθηγητής Αθανάσιος Καλογεράς, Επ. Συνεργάτης Τεχνικά Χαρακτηριστικά ERP Αποτελεί σύνθεση ολοκληρωμένων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ. Οδηγός χρήσης του συστήματος αξιολόγησης μαθημάτων

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ. Οδηγός χρήσης του συστήματος αξιολόγησης μαθημάτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ Οδηγός χρήσης του συστήματος αξιολόγησης μαθημάτων Τρίπολη, Μάιος 2014 Περιεχόμενα Περιεχόμενα i Ευρετήριο σχημάτων ii Συντελεστές iii 1 Εισαγωγή 1 2 Για καθηγητές διδάσκοντες:

Διαβάστε περισσότερα

«Καινοτόμες λύσεις λογισμικού, για αύξηση παραγωγικότητας και βέλτιστη διαχείριση» Βασίλειος Μαρούλης MG Code www.mgcode.gr

«Καινοτόμες λύσεις λογισμικού, για αύξηση παραγωγικότητας και βέλτιστη διαχείριση» Βασίλειος Μαρούλης MG Code www.mgcode.gr «Καινοτόμες λύσεις λογισμικού, για αύξηση παραγωγικότητας και βέλτιστη διαχείριση» Βασίλειος Μαρούλης MG Code www.mgcode.gr Agenda 1 ο μέρος Σύγχρονες ανάγκες και λύσεις Πλήρης, Έγκυρη & Έγκαιρη Πληροφόρηση

Διαβάστε περισσότερα

Τεκμηρίωση ποσοτικών ερευνών με τη χρήση του Nesstar. Δρ. Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής ΕΚΚΕ

Τεκμηρίωση ποσοτικών ερευνών με τη χρήση του Nesstar. Δρ. Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής ΕΚΚΕ Τεκμηρίωση ποσοτικών ερευνών με τη χρήση του Nesstar Δρ. Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής ΕΚΚΕ Μέρος Α Τεκμηρίωση βάσει του προτύπου Data Documentation Initiative (DDI) 2.X Οι φάσεις διεξαγωγής μίας ποσοτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ "ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ & ΕΛΕΓΚΤΙΚΗ" ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κοζάνη, 2015 Πίνακας περιεχομένων 1) ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ....

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΙ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ ΟΔΗΓΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μιχάλης Αργύρης

ΛΟΓΟΙ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ ΟΔΗΓΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μιχάλης Αργύρης ΛΟΓΟΙ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ ΟΔΗΓΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Μιχάλης Αργύρης 1 Λόγοι και αναλογίες Περίληψη Οι μαθητές έχουν στη διάθεσή τους μια υπολογιστική οντότητα, ένα καγκουρό του οποίου το μέγεθος μπορούν

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα Κυβερνητικής Πληροφορίας

Μοντέλα Κυβερνητικής Πληροφορίας Μοντέλα Κυβερνητικής Πληροφορίας Χρήστος Παπαθεοδώρου (papatheodor@ionio.gr) Τμήμα Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Μουσειολογίας, Ιόνιο Πανεπιστήμιο και Μονάδα Ψηφιακής Επιμέλειας, Ινστιτούτο Πληροφοριακών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Κωδικός Τίτλος Επίπεδο

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ. Κωδικός Τίτλος Επίπεδο ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Ενότητα: Υποενότητα: Διαδικτυακές Υπηρεσίες κι Εφαρμογές Υ8 - Δημοτικοί Ιστότοποι / Google Sites Λίστα Δραστηριοτήτων Κωδικός Τίτλος Επίπεδο Υ8.Δ1 Αναζήτηση δημοτικών ιστοτόπων και αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας και Τείχος Προστασίας

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας και Τείχος Προστασίας Β5.1.2 Πρωτόκολλα Επικοινωνίας και Τείχος Προστασίας Τι θα μάθουμε σήμερα: Να ορίζουμε τι είναι πρωτόκολλο επικοινωνίας Να εξηγούμε τη χρησιμότητα των πρωτοκόλλων επικοινωνίας Να ονομάζουμε τα σημαντικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων Άσκηση 2 Σκοπός της άσκησης είναι: 1. Με δεδομένο το σχεσιακό διάγραμμα, η υλοποίηση μιας βάσης σε MySQL. 2. Η εισαγωγή δεδομένων στη βάση. Για το κείμενο των προδιαγραφών της

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων:Μ.Χατζόπουλος, Παραδόσεις:Τρίτη 4-6, Τετάρτη 1-3; (Αμφιθέατρο Α15) Πληροφορίες στην ιστοσελίδα του μαθήματος http://www.di.uoa.

Διδάσκων:Μ.Χατζόπουλος, Παραδόσεις:Τρίτη 4-6, Τετάρτη 1-3; (Αμφιθέατρο Α15) Πληροφορίες στην ιστοσελίδα του μαθήματος http://www.di.uoa. Πληροφορική 1 Διδάσκων:Μ.Χατζόπουλος, Παραδόσεις:Τρίτη 4-6, Τετάρτη 1-3; (Αμφιθέατρο Α15) Πληροφορίες στην ιστοσελίδα του μαθήματος http://www.di.uoa.gr/~organosi/ 2 Η δομή του μαθήματος Εισαγωγή στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Φυσική Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΡΑΠΕΖΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ArcCatalog χρησιμοποιείται για την πλοήγηση / διαχείριση χωρικών δεδοµένων.

Ο ArcCatalog χρησιμοποιείται για την πλοήγηση / διαχείριση χωρικών δεδοµένων. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3 ο : ArcCatalog Πηγές δεδομένων Γεωβάση Τι είναι ο ArcCatalog? Ο ArcCatalog χρησιμοποιείται για την πλοήγηση / διαχείριση χωρικών δεδοµένων. Η εφαρμογή του ArcCatalog παρέχει τη δυνατότητα

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο παρουσίασης των διδασκαλιών ή των project

Σχέδιο παρουσίασης των διδασκαλιών ή των project Σχέδιο παρουσίασης των διδασκαλιών ή των project Σην παρουσίαση των διδασκαλιών ή των project μπορούμε να ακολουθήσουμε την φόρμα που παρουσιάζεται παρακάτω. Μια παρουσίαση σύντομη και μια λεπτομερής.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης)

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης) ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης) Καλλονιάτης Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου http://www.ct.aegean.gr/people/kalloniatis

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµογές πλοήγησης για φορητές συσκευές µε τη χρήση Web Services

Εφαρµογές πλοήγησης για φορητές συσκευές µε τη χρήση Web Services Εφαρµογές πλοήγησης για φορητές συσκευές µε τη χρήση Web Services Γεώργιος Σταυρουλάκης gstavr@dblab.ece.ntua.gr ιπλωµατική εργασία στο Εργαστήριο Συστηµάτων Βάσεων Γνώσεων και εδοµένων Επιβλέπων: Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Μ Ε Ρ Ο Σ Γ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ

Μ Ε Ρ Ο Σ Γ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Μ Ε Ρ Ο Σ Γ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ 6 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 6.1 Γλώσσες Προγραμματισμού 6.1.1 Γλώσσες μηχανής (1 η γενιά) Η γλώσσα στην οποία ένας ηλεκτρονικός υπολογιστής καταλαβαίνει

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός Χρήσης Η-Βιβλίων Ebrary ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ & ΚΕΝΤΡΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ

Οδηγός Χρήσης Η-Βιβλίων Ebrary ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ & ΚΕΝΤΡΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ Οδηγός Χρήσης Μάιος, 2014 TABLE OF CONTENTS ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΗΣ EBRARY... 3 1. ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ... 3 ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ADOBE DIGITAL EDITIONS... 3 2. ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥ EBRARY...

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 6ο ίκτυα υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών. Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 6ο ίκτυα υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υλικό Υπολογιστών Κεφάλαιο 6ο ίκτυα υπολογιστών 1 ίκτυα μικρά και μεγάλα Ένα δίκτυο υπολογιστών (computer network) είναι ένας συνδυασμός συστημάτων (δηλαδή, υπολογιστών),

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7 Εισαγωγή στη Microsoft Access

Κεφάλαιο 7 Εισαγωγή στη Microsoft Access Κεφάλαιο 7 Εισαγωγή στη Microsoft Access Το κεφάλαιο αυτό περιλαµβάνει µια συνοπτική εισαγωγή στην Microsoft Access 2000, που είναι και το σχεσιακό σύστηµα διαχείρισης βάσεων δεδοµένων µε το οποίο θα ασχοληθούµε.

Διαβάστε περισσότερα

Αναγγελία Εισιτηρίων - εξιτηρίων ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ. Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες. Αναγγελία Εισιτηρίων - Εξιτηρίων. Σελίδα 1

Αναγγελία Εισιτηρίων - εξιτηρίων ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ. Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες. Αναγγελία Εισιτηρίων - Εξιτηρίων. Σελίδα 1 ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες Αναγγελία Εισιτηρίων - Εξιτηρίων Σελίδα 1 Πίνακας περιεχομένων 1.Εισαγωγή... 4 1.1 Συμβατότητα Browser... 4 1.2 Διεύθυνση πρόσβασης... 4 2 ΑΝΑΓΓΕΛΙΑ ΕΙΣΙΤΗΡΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ» ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΠΛΗ24 «ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ» ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΕΙ Ο ΦΟΙΤΗΤΗΣ / Η ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΩΝΤΕΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΕΠΙΔΡΩΝΤΕΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Το Μάρκετινγκ αποτελεί μια βασική επιχειρηματική λειτουργία που έχει στόχο την ανάπτυξη, την οργάνωση και των έλεγχο ανταλλακτικών διαδικασιών μεταξύ της επιχείρησης και των

Διαβάστε περισσότερα

Υποβολή Αναλώσιµων Υλικών ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ. Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες. Υποβολή Αναλώσιμων Υλικών. Σελίδα 1

Υποβολή Αναλώσιµων Υλικών ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ. Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες. Υποβολή Αναλώσιμων Υλικών. Σελίδα 1 ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες Υποβολή Αναλώσιµων Υλικών Σελίδα 1 Πίνακας περιεχομένων 1.1 Συμβατότητα Browser... 3 1.2 Διεύθυνση πρόσβασης... 3 2 Υποβολή Αναλώσιμων Υλικών... 4 2.1 Σύνδεση με

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικτυακή εφαρμογή για την ηλεκτρονική υποβολή γνωστοποιήσεων προϊόντων ειδικής διατροφής και συμπληρωμάτων διατροφής

Διαδικτυακή εφαρμογή για την ηλεκτρονική υποβολή γνωστοποιήσεων προϊόντων ειδικής διατροφής και συμπληρωμάτων διατροφής Διαδικτυακή εφαρμογή για την ηλεκτρονική υποβολή γνωστοποιήσεων προϊόντων ειδικής διατροφής και συμπληρωμάτων διατροφής Εγχειρίδιο Χρήσης Έκδοση 2.0.0 16/06/2015 Έκδοση 2.0.0 1 / 11 Κατάλογος περιεχομένων

Διαβάστε περισσότερα

Θοδωρής Στρατιώτης. Διαδικασία δημοσίευσης δεδομένων στο GEODATA.gov.gr

Θοδωρής Στρατιώτης. Διαδικασία δημοσίευσης δεδομένων στο GEODATA.gov.gr Θοδωρής Στρατιώτης Διαδικασία δημοσίευσης δεδομένων στο GEODATA.gov.gr Περίγραμμα Εγγραφή Χρήστη Δημιουργία Οργανισμού Επεξεργασία Οργανισμού Δημιουργία Συνόλων Δεδομένων Γεωχωρική Πρόσληψη 2 Εγγραφείτε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ. Ηλεκτρονικό Εμπόριο

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ. Ηλεκτρονικό Εμπόριο ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Ηλεκτρονικό Εμπόριο Αναπτύσσοντας ένα Ηλεκτρονικό Κατάστημα Ηλεκτρονικό Εμπόριο Λειτουργικότητα Εφαρμογής Κατάλογος προϊόντων Καλάθι

Διαβάστε περισσότερα

«Δουλεύω Ηλεκτρονικά, Δουλεύω Γρήγορα και με Ασφάλεια - by e-base.gr»

«Δουλεύω Ηλεκτρονικά, Δουλεύω Γρήγορα και με Ασφάλεια - by e-base.gr» Επεξήγηση web site με λογικό διάγραμμα «Δουλεύω Ηλεκτρονικά, Δουλεύω Γρήγορα και με Ασφάλεια - by e-base.gr» Web : www.e-base.gr E-mail : support@e-base.gr Facebook : Like Twitter : @ebasegr Πολλοί άνθρωποι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ 1 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ 1 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 1 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ 1.1 Να δοθεί ο ορισμός του προβλήματος καθώς και τρία παραδείγματα

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές κάρτες

Επαγγελματικές κάρτες Επαγγελματικές κάρτες Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι στον γραμματισμό Θεματική: Τα επαγγέλματα των γονιών της τάξης μας ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΟΥ DNA (ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ)

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΟΥ DNA (ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ) ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΟΥ DNA (ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ) Ι) ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ Οι μαθητές θα πρέπει : Να γνωρίζουν ποιο μόριο είναι ο φορέας της γενετικής

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένα σύστημα διαχείρισης περιεχομένου; δυναμικό περιεχόμενο

Τι είναι ένα σύστημα διαχείρισης περιεχομένου; δυναμικό περιεχόμενο Τι είναι ένα σύστημα διαχείρισης περιεχομένου; Παρά την μεγάλη εξάπλωση του διαδικτύου και τον ολοένα αυξανόμενο αριθμό ιστοσελίδων, πολλές εταιρείες ή χρήστες δεν είναι εξοικειωμένοι με την τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

αδριανείου 2, Νέο Ψυχικό, 11525, Αθήνα

<address>αδριανείου 2, Νέο Ψυχικό, 11525, Αθήνα</adderss> <address> ΥΠΗΡΕΣΙΑ «TAXISNET» - ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΗΛΩΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΤΜΗΜΑ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΠΡΟΣΟ ΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΦΟΡΟΥ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα