Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων Αγράφων 3-5, Μαρούσι, 15123,

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων Αγράφων 3-5, Μαρούσι, 15123, 210 5212000"

Transcript

1 Ενημερωτικό Δελτίο Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων Αγράφων 3-5, Μαρούσι, 15123, Νοέμβριος 2014 Αρ.46/ Έτος 4ο ISSN Λεπτοσπείρωση: παθοφυσιολογία, επιδημιολογικά δεδομένα για την Ελλάδα, η λεπτοσπείρωση στα ζώα, πρόληψη του νοσήματος και οδηγίες για ταξιδιώτες. Σελ. 2 Παρεμβάσεις του ΚΕΕΛΠΝΟ σε Ζάκυνθο και Κέρκυρα για την επιδημιολογική επιτήρηση της λεπτοσπείρωσης. Σελ. 18 Ο Καθηγητής Χ. Μπιλλίνης από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας διαλευκάνει τους Μύθους και φωτίζει τις Αλήθειες για τη λεπτοσπείρωση, στη δημοφιλή ομώνυμη στήλη. Σελ. 24 Περιεχόμενα Κυρίως θέμα: Η λεπτοσπείρωση στην Ελλάδα 2 Δεδομένα επιδημιολογικής επιτήρησης 15 Δραστηριότητες- Δράσεις 18 Νέα από τη διεθνή βιβλιογραφία 22 Μύθοι και αλήθειες 24 Επερχόμενα συνέδρια 26 Επιδημίες στον κόσμο 27 Το αίνιγμα του μήνα 28 Λεπτόσπειρα και λεπτοσπείρωση Το σύστημα μετάδοσης της Leptospira είναι πολύπλοκο και εν δυνάμει μεταβλητό, διότι πέρα από μια σειρά 14 παθογόνων γενετικών ειδών, υποδιαιρείται σε ολοένα αυξανόμενο αριθμό ορότυπων (>300), η κατανομή των οποίων μεταβάλλεται στο χρόνο και στον τόπο, από ξενιστή σε ξενιστή και από οικοσύστημα σε οικοσύστημα. Οι ξενιστές, (τρωκτικά και άλλα άγρια μικρά θηλαστικά και οικόσιτα ζώα), που αποβάλλουν με τα ούρα τους τις παθογόνες λεπτόσπειρες στο περιβάλλον, (επιφανειακά ύδατα και υγρά εδάφη), είναι τα κύρια υπόδοχα που συντηρούν τα βακτήρια στη φύση (κύριοι ή συντηρητές ξενιστές). Τα υπόδοχα αυτά είναι χρόνιοι ασυμπτωματικοί φορείς της νόσου. Στον άνθρωπο η νόσος μεταδίδεται από τον κύριο υπόδοχο-ξενιστή με άμεση επαφή ή έμμεσα μετά από έκθεση στα μολυσμένα νερά ή χώματα. Οι λεπτόσπειρες διεισδύουν στον οργανισμό του ανθρώπου μέσω εκδορών του δέρματος, με άμεση επαφή των βλενογόννων ή με την εισπνοή μολυσμένων σταγονιδίων. Μετά την είσοδό τους εγκαθίστανται στο αίμα και από εκεί μεταφέρονται στα όργανα και στους ιστούς του οργανισμού. Ο άνθρωπος είναι ευκαιριακός και όχι κύριος ξενιστής της νόσου, αφού δεν αποβάλλει ικανοποιητικές ποσότητες λεπτοσπειρών στη φύση και δεν τις μεταδίδει στον άνθρωπο και γενικά σε όλους τους ευκαιριακούς ξενιστές. Η νόσος είναι συμπτωματική και η κλινική της εικόνα είναι από ήπια μέχρι σοβαρή, με ποσοστό θνητότητας, από 5 μέχρι 15% (νόσος Weil). Η θνητότητα του συνδρόμου της πνευμονικής αιμορραγίας, που συνδέθηκε πρόσφατα με τη λεπτοσπείρωση, είναι πάνω από 50%. Η επιδημιολογία και τα κλινικά χαρακτηριστικά της λεπτοσπείρωσης συσχετίζονται με την ταξινομική ομάδα των ορότυπων, η ταυτοποίηση των οποίων είναι επίπονη και χρονοβόρα και για ορισμένους όχι πολύ αξιόπιστη. Διερευνάται η αντικατάστασή της από μοριακές τεχνικές. Καθηγητής Ιωάννης Τσελέντης

2 Κυρίως θέμα Η λεπτοσπείρωση στην Ελλάδα Εισαγωγή Το γένος Leptospira περιλαμβάνει ετερογενείς ομάδες παθογόνων (ομάδα Ι και ΙΙ) και μη παθογόνων στελεχών. Η ισχύουσα γενετική ταξινόμηση περιγράφει δεκατέσσερα διαφορετικά είδη παθογόνων ειδών, τα οποία ταξινομούνται σε 260 διαφορετικούς ορότυπους, που κατατάσσονται σε συγγενείς αντιγονικές ομάδες. Η ποικιλομορφία των οροτύπων οφείλεται στη δομική ετερογένεια του ακραίου τμήματος (αντιγόνο 0), των επιφανειακών λιποπολυσακχαρίτων (LPS) και στη μεταβλητότητα της βιοσυνθετικής συσκευής που κωδικοποιεί το αντιγόνο 0 (locus rfb) [1,2,3]. Ο κύκλος μετάδοσης των λεπτοσπειρών περιλαμβάνει τους κύριους ξενιστές, οι οποίοι συντηρούν στη φύση το νόσημα και που αποτελούν τα κύρια υπόδοχα και τους ευκαιριακούς ξενιστές. Οι κύριοι ξενιστές είναι συνήθως ασυμπτωματικοί και αφορούν ζώα στα οποία η νόσος είναι ενδημική και η μετάδοση γίνεται από ζώο σε ζώο. Οι λεπτόσπειρες στους κύριους ξενιστές διαφεύγουν της ανοσολογικής απάντησης και εγκαθιστούν χρόνιες λοιμώξεις εποικίζοντας τα νεφρικά σωληνάρια με καλά προσαρμοσμένους ορότυπους, με αποτέλεσμα να αποβάλλονται μεγάλες ποσότητες λοιμογόνων λεπτοσπειρών με τα ούρα τους στο περιβαλλον, με σταθερό ή διαλείποντα τρόπο και για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Αντίθετα, οι ευκαιριακοί ξενιστές προσβάλλονται από μη προσαρμοσμένους ορότυπους που δε διαφεύγουν της ανοσολογικής απάντησης και εκδηλώνουν ποικίλης βαρύτητας νόσο, που κυμαίνεται από πολύ ήπιες μέχρι πολύ σοβαρές, κλασικές (νόσος του Weil) ή νεότερες (πνευμονική αιμορραγία), θανατηφόρες κλινικές μορφές. Άρα, τα ζώα είναι κύρια υπόδοχα ορισμένων οροτύπων και ευκαιριακοί ξενιστές άλλων οροτύπων [4]. Τα πιο σημαντικά κύρια υπόδοχα είναι τα μικρά θηλαστικά (κυρίως τα τρωκτικά). Κύρια υπόδοχα μπορεί να είναι, επίσης, και τα οικόσιτα ζώα (βοοειδή, μηρυκαστικά, σκύλοι). Τα είδη των κύριων ξενιστών μεταβάλλονται από περιοχή σε περιοχή. Η προσαρμογή ενός οροτύπου σε ένα νέο είδος, κύριου υποδόχου, ευνοείται από τη μεταβλητότητα των γονιδίων του locus rfb και αφορά τους οροτύπους του είδους (π.χ.l. interrogans) που διαθέτουν και άλλους μηχανισμούς προσαρμογής ευέλικτων γονιδίων, σύμφωνα με τα δεδομένα της πανγενωμικής (pan-genomic) και της παθογενωμικής (pathogenomic). Η διασπορά της νόσου εξαρτάται κυρίως από τη συχνότητα των επαφών μεταξύ των κύριων και των ευκαιριακών ξενιστών. Η επιδημιολογική διερεύνηση των πηγών λοίμωξης και των κύκλων μετάδοσης της νόσου σε μια περιοχή βασίζεται στη γνώση των επικρατούντων οροτύπων και κύριων υποδόχων της περιοχής [2]. Οι μοριακοί μηχανισμοί που συμμετέχουν στην παθογένεια της νόσου παραμένουν εν πολλοίς άγνωστοι. Οι μόνοι λοιμογόνοι παράγοντες που έχουν μέχρι τώρα γενετικά προσδιοριστεί είναι μια ompa-like επιφανειακή πρωτεΐνη που κωδικοποιείται από το γονίδιο Loa22 (η ένθεση ενός τσανσποζονίου στο γονίδιο ακυρώνει τη λοιμογόνο δράση του στα ποντίκια), μια διαλυτή αδενυλική κυκλάση που αυξάνει τη συγκέντρωση του κυκλικού AMP των κυττάρων που ενέχονται στην ανοσολογική απάντηση και δύο παράλογα γονίδια (PF07598) που ρυθμίζουν προς τα πάνω την έκφραση των επιφανειακών αντιγόνων των παθογόνων της ομάδας Ι. Πειραματικά δεδομένα διαγονιδιακών ποντικών υποδεικνύουν ότι τα γονίδια PF07598 μειώνουν τον εποικισμό των νεφρικών σωληναρίων και στηρίζουν την υπόθεση ότι οι λεπτόσπειρες επιδρούν στη διαφορετική έκφραση των πρωτεϊνών και την προς τα κάτω ρύθμιση των επιφανειακών αντιγόνων. Πρόκειται για ένα μοριακό μηχανισμό διαφυγής της ανοσολογικής απάντησης, ο οποίος διευκολύνει τον εποικισμό των νεφρικών σωληναρίων, την εμμονή της μικροβιουρίας και την παθογενετική διαδικασία εγκατάστασης της χρόνιας διάμεσης νεφρίτιδος [5]. Η ανοσολογική απάντηση είναι κυρίως χημική, κατευθύνεται έναντι των LPS και αφορά μόνο μια δεδομένη ορολογική ομάδα. Σημαντικό ρόλο στην ανοσολογική απάντηση των ξενιστών παίζουν, επίσης, οι toll-like υποδοχείς TLR2 και TLR4 (η διέγερσή των παράγει πολλούς ανοσολογικούς τελεστές και πολυάριθμες κυτοκίνες) και τα μακροφάγα. Οι απαντήσεις, όμως, των δύο αυτών ανοσολογικών μηχανισμών είναι διαφορετικές σε δύο είδη ξενιστών (τρωκτικών και ανθρώπων), γεγονός που ενισχύει την υπόθεση ότι οι διαφορές αυτές μπορεί να είναι διαφορετικές στα είδη των κύριων και ευκαιριακών ξενιστών και άρα και στον κύκλο μετάδοσης της νό- 2

3 Κυρίως θέμα σου [4]. Ιδανικές συνθήκες για την επιβίωση της λεπτόσπειρας στο περιβάλλον αποτελούν η παρουσία του υγρού στοιχείου και η διατήρηση μέσης θερμοκρασίας περιβάλλοντος 22 C με διακύμανση όχι μεγαλύτερη των ± 5 C [6]. Το μικρόβιο είναι ευαίσθητο στην ξηρασία, στην υπεριώδη ακτινοβολία, σε όλα τα αντισηπτικά ή απορρυπαντικά και αδρανοποιείται γρήγορα σε θερμοκρασία ίση ή μεγαλύτερη των 50 C (ενδεικτικοί χρόνοι αδρανοποίησης, 50 C: 10, 60 C: 10 ) [7,8,9]. Ο χρόνος επώασης του νοσήματος είναι 2 έως 30 ημέρες, συνηθέστερα μεταξύ 5-14 ημερών [10]. Η νόσος εμφανίζει ευρύτατο φάσμα κλινικών εκδηλώσεων, από υποκλινική λοίμωξη σε ποσοστό 90% [11] έως και βαριά μορφή με πολυοργανική προσβολή (Weil s syndrome) και θνητότητα που μπορεί να ξεπεράσει το 15% [12]. Επιδημιολογία της λεπτοσπείρωσης στην Ελλάδα Στην Ελλάδα, η λεπτοσπείρωση ανήκει στα επιτηρούμενα νοσήματα και τα κρούσματα καταγράφονται μέσω του Συστήματος Υποχρεωτικής Δήλωσης νοσημάτων. Η ετήσια επίπτωση (αριθμός κρουσμάτων ανά κατοίκους) για το διάστημα κυμάνθηκε από 0,12 έως 0,31 και η μέση ετήσια επίπτωση ανήλθε σε 0,21, χωρίς να διακρίνεται σαφής διαχρονική τάση (Γράφημα 1α). Αντίστοιχα, στην Ευρωπαϊκή ένωση κατά τα τελευταία έτη, όπου υπάρχει διαθέσιμη καταγραφή ( ), σημειώθηκε ελάχιστη τιμή ετήσιας επίπτωσης 0,11, μέγιστη 0,22 και μέση ετήσια επίπτωση 0,15 με παρατηρούμενη πτωτική τάση [13] (Γράφημα 1β). Κατά το έτος 2011 η χαμηλότερη επίπτωση που καταγράφηκε σε κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν 0,00 και η μέγιστη 0,46. Γράφημα 1α. Επίπτωση κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης ανά έτος δήλωσης, Ελλάδα, Γράφημα 1β. Επίπτωση κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης ανά έτος δήλωσης, Ευρωπαϊκή Ένωση, Πηγή: ECDC Annual Report

4 Κυρίως θέμα Η επίπτωση του νοσήματος παρουσιάζει αύξηση την περίοδο Αυγούστου- Οκτωβρίου, όπως παρατηρείται σε περιοχές με εύκρατο κλίμα [1] και πιστεύεται ότι οφείλεται στον συνδυασμό ευνοϊκής θερμοκρασίας και υγρασίας (Γράφημα 2α). Αντίστοιχη μηνιαία κατανομή κρουσμάτων παρατηρείται και στην Ευρωπαϊκή Ένωση (Γράφημα 2β). Η σύνδεση της νόσου με περιβαλλοντικές παραμέτρους είναι δεδομένη και έχουν προταθεί μοντέλα που επιχειρούν να συσχετίσουν την πιθανότητα εμφάνισης έξαρσης κρουσμάτων με κλιματολογικούς παράγοντες, όπως μέσο μηνιαίο ύψος βροχόπτωσης και μέση μηνιαία θερμοκρασία [14] ή με γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά, όπως αποστραγγιστική ικανότητα και υδρολογικά χαρακτηριστικά εδάφους [15]. Γράφημα 2α. Μέσος αριθμός κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης ανά μήνα δήλωσης, Ελλάδα, Γράφημα 2β. Μέσος αριθμός κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης ανά μήνα δήλωσης, Ευρωπαϊκή Ένωση, , ECDC annual report 2013 Πηγή: ECDC Annual Report

5 Κυρίως θέμα Η μέση ηλικία των κρουσμάτων ήταν τα 53 έτη (95% διάστημα εμπιστοσύνης: έτη, ελάχιστη ηλικία: 12 έτη, μέγιστη ηλικία: 84 έτη) (Γράφημα 3α) και το 84% αφορούσε σε άρρενες. Η υψηλή αντιπροσώπευση του αντρικού φύλου στα κρούσματα μπορεί να οφείλεται σε αυξημένη έκθεση λόγω επαγγέλματος ή ενασχόλησης που συνήθως συνδέεται με άρρενες [10]. Το μεγαλύτερο ποσοστό των κρουσμάτων (41%) ανήκε στην ηλικιακή ομάδα ετών. Παρομοίως, στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 83% των κρουσμάτων αφορά σε άρρενες και η ηλικιακή κατανομή εμφανίζεται παρόμοια με αυτή της Ελλάδας με ελαφρά μετατόπιση προς μικρότερες ηλικίες [13] (Γράφημα 3β). Γράφημα 3α. Ηλικιακή κατανομή κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης, Ελλάδα, Γράφημα 3β. Ηλικιακή κατανομή κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης, Ευρωπαϊκή Ένωση, Πηγή: ECDC Annual Report 2013 Η γεωγραφική κατανομή των κρουσμάτων έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, γιατί παρατηρούνται διαχρονικά ενδημικές περιοχές με αυξημένη επίπτωση συγκριτικά με την υπόλοιπη Ελλάδα. Η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων έχει την υψηλότερη μέση ετήσια επίπτωση (0,35), ενώ η Περιφέρεια Αττικής την χαμηλότερη (0,03) (Πίνακας 1). Σε επίπεδο Περιφερειακής Ενότητας, αντίστοιχα υψηλότερη μέση ετήσια επίπτωση παρουσιάζει η Π.Ε. Ζακύνθου (2,21), ενώ η Π.Ε. Ηρακλείου τη χαμηλότερη (0,3) (Χάρτης 1). 5

6 Κυρίως θέμα Πίνακας 1. Κατανομή μέσης ετήσιας επίπτωσης κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης ανά Περιφέρεια περιοχής κατοικίας, Ελλάδα, Περιφέρεια Ιονίων Νήσων 1,35 Δυτικής Ελλάδας 0,59 Ηπείρου 0,45 Θεσσαλίας 0,44 Κεντρικής Μακεδονίας 0,30 Στερεάς Ελλάδας 0,20 Κρήτης 0,13 Δυτικής Μακεδονίας 0,11 Βορείου Αιγαίου 0,10 Πελοποννήσου 0,10 Νοτίου Αιγαίου 0,10 Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης 0,07 Αττικής 0,03 Μέση Ετήσια Επίπτωση Χάρτης 1. Μέση ετήσια επίπτωση λεπτοσπείρωσης (κρούσματα / ) ανά Περιφερειακή Ενότητα, Ελλάδα Η αυξημένη συχνότητα κρουσμάτων σε ορισμένες περιοχές πιθανώς αντανακλά ιδιαίτερα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά και κλιματολογικές παραμέτρους που ευνοούν τη διατήρηση υψηλότερου φορτίου παθογόνου στο περιβάλλον για μεγαλύτερο διάστημα [1,14]. Η νόσος είναι παραδοσιακά συνδεδεμένη με ορισμένα επαγγέλματα που θεωρείται ότι εμφανίζουν υψηλό κίνδυνο έκθεσης στο μικρόβιο, όπως αγρότης, κτηνοτρόφος, ορυζοκαλλιεργητής, κυνηγός, εργάτης σε ορυχεία, αποχετεύσεις, κτηνίατρος ή στρατιωτικός, ειδικά κατά τη διάρκεια ασκήσεων σε τροπικές περιοχές [10]. Τα παιδιά λόγω παρακινδυνευμένης συμπεριφοράς μπορεί να διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο, ιδιαίτερα όταν έρχονται σε επαφή με υγρό έδαφος ή λάσπη σε περιβάλλον όπου έχουν ουρήσει ζώα. Δραστηριότη- 6

7 Κυρίως θέμα τες αναψυχής ή αθλητικού χαρακτήρα, όπως κατά τη διάρκεια κατασκήνωσης, πεζοπορίας στη φύση ή αθλητικών δραστηριοτήτων, όπως canoe-kayak, rafting, κολύμπι σε λίμνες ή αγώνες σε λασπώδες έδαφος, μπορεί να φέρνουν το άτομο σε επαφή με δυνητικά μολυσμένο περιβάλλον [16]. Ομαδικές εκδηλώσεις σε συνθήκες υψηλού κινδύνου έκθεσης δημιουργούν προϋποθέσεις για εκτεταμένες συρροές κρουσμάτων σημειακής πηγής, που μπορεί να αφορούν ακόμα και συμμετέχοντες από πολλές χώρες [16,17]. Από τα καταγεγραμμένα κρούσματα λεπτοσπείρωσης προκύπτει ότι στην Ελλάδα τα πιο συχνά επαγγέλματα / ενασχολήσεις των κρουσμάτων είναι του αγρότη (46,7%) και του κτηνοτρόφου (10,0%) (Γράφημα 5). Τα σπορ σε ποτάμια ή λίμνες (5,1%) και η κατασκήνωση (5,1%) είναι οι πιο συχνά καταγραφούμενες δραστηριότητες στα κρούσματα (Γράφημα 6). Γράφημα 5. Ποσοστό % επαγγέλματος / ενασχόλησης υψηλού κινδύνου σε κρούσματα λεπτοσπείρωσης, Ελλάδα, Γράφημα 6. Ποσοστό % συμμετοχής σε δραστηριότητα υψηλού κινδύνου σε κρούσματα λεπτοσπείρωσης, Ελλάδα,

8 Κυρίως θέμα Ωστόσο, αξιοσημείωτο είναι ότι σε ποσοστό 37% τα κρούσματα δεν αναφέρουν ούτε επάγγελμα/ενασχόληση ούτε δραστηριότητα υψηλού κινδύνου. Σε νοσοκομείο χρειάστηκε να νοσηλευτεί το 97% των κρουσμάτων. Η πιο συχνή εκδήλωση από τα κρούσματα ήταν η νεφρική ανεπάρκεια, ενώ συνήθης ήταν και η εμφάνιση ίκτερου (Πίνακας 2). Η θνητότητα του νοσήματος στην Ελλάδα, με βάση τα δεδομένα του Συστήματος Υποχρεωτικής Δήλωσης, ανέρχεται σε 7,4%. Πίνακας 2. Κλινικές εκδηλώσεις λεπτοσπείρωσης από τα δεδομένα του Συστήματος Υποχρεωτικής Δήλωσης, Ελλάδα, Ο μέσος χρόνος εισαγωγής στη Μονάδα Υγείας από την ημερομηνία έναρξης συμπτωμάτων ήταν 5,04 ημέρες (διάστημα εμπιστοσύνης 95%: 4,47-5,61, ελάχιστη τιμή: 0, μέγιστη τιμή: 28) (Γράφημα 7). Η επιτυχής θεραπευτική αντιμετώπιση συνδέεται με την έγκαιρη προσέλευση του ασθενούς στη μονάδα υγείας και την υποψία της νόσου με βάση το επιδημιολογικό ιστορικό και την κλινική εικόνα, έτσι ώστε η αγωγή να ξεκινά όσο το δυνατόν νωρίτερα και μάλιστα εντός των πρώτων 5 ημερών από την έναρξη των συμπτωμάτων [10]. Κλινική εκδήλωση Ποσοστό % καταγραφής Νεφρική ανεπάρκεια 89,8 Ίκτερος 89,5 Ηπατική Ανεπάρκεια 73,3 Αιμορραγικό εξάνθημα 35,0 Μηνιγγοεγκεφαλίτιδα 20,3 Γράφημα 7. Διάστημα (σε ημέρες) μεταξύ έναρξης συμπτωμάτων και προσέλευσης ασθενών σε Μονάδα Υγείας, Ελλάδα, Αναφορικά με την ανίχνευση κυκλοφορούντων οροτύπων στην Ελλάδα, το μοναδικό σχετικό πόνημα αφορά οροεπιδημιολογική μελέτη που πραγματοποιήθηκε σε επαγγελματικές ομάδες υψηλού κινδύνου (ορυζοκαλλιεργητές, εργαζόμενοι σε αποχετεύσεις) και σε μη ασθενείς και κατά την οποία συχνότερα ταυτοποιήθηκαν οι ορότυποι Grippotyphosa, Hebdomadis και Icterohaemorrhagiae [18]. Η λεπτοσπείρωση στα ζώα Πολλοί από τους 270 οροτύπους του γένους Leptospira μολύνουν κλινικά ή ασυμπτωματικά τα ζώα, κάποια από τα οποία γίνονται «δεξαμενές» του παθογόνου στη φύση. Ο βαθμός παθογένειας του καθενός εξ αυτών και η προσαρμογή κάποιων σε συγκεκριμένα είδη ζώων δυσκολεύουν την επιδημιολογική μελέτη του μικροοργανισμού στα ζώα, άρα τον 8

9 Κυρίως θέμα καθορισμό της σημασίας του καθένα στη Δημόσια Υγεία. Η συνεχής μελέτη της διασποράς των οροτύπων στη φύση καθορίζει τη σημαντικότητα του κάθε οροτύπου στα ευπαθή είδη ζώων, διότι μεταβάλλεται διαρκώς, αλλάζοντας και τη σημασία της μόλυνσης, όχι μόνο στα ζώα, αλλά και στον άνθρωπο. Η αναγνώριση των οροτύπων, άρα και ο επιπολασμός τους στα διάφορα είδη ζώων, γίνεται με τη δοκιμή της μικροσκοπικής συγκόλλησης, γνωστή ως η μέθοδος ΜΑΤ. Βάσει της μεθόδου ΜΑΤ, ο επιπολασμός του παθογόνου στα άγρια ζώα, ανεξάρτητα οροτύπου, είναι 13-52% ανάλογα με το είδος του ζώου, τη χώρα και την περιοχή, ενώ σε κάποιες περιοχές έχει βρεθεί μηδενική οροθετικότητα. Παγκοσμίως, σε περιοχές όπου το κλίμα ευνοεί την παραμονή του παθογόνου στη φύση, έχουν αναφερθεί ποσοστά μόλυνσης πάνω από 50% στα βοοειδή, τα μικρά μηρυκαστικά και τους χοίρους, πάνω από 66% στους σκύλους και μέχρι 35% στις γάτες. Διεθνώς, συχνότεροι ορότυποι αναδεικνύονται στα βοοειδή ανάλογα με τη χώρα, οι Autumnalis, Bratislava, Grippotyphosa, Hardjo, Castellonis, Pomona, Tarassovi και Wolffi. Στα μικρά μηρυκαστικά συχνότεροι είναι οι ορότυποι Autumnalis, Castellonis, Gripotyphosa, Icterohaemorrhagiae, Hardjo, Sejroe, Shermani και άλλοι. Στους χοίρους απαντώνται συχνότερα οι ορότυποι Bratislava, Hardjobovis, Sejroe, Pomona, Shermani και άλλοι. Στην Ελλάδα η λεπτοσπείρωση αναφέρθηκε για πρώτη φορά το 1932, μια δεύτερη αναφορά γίνεται το 1955 και μια τρίτη το Από το 2002 και μετά η γράφουσα με την ομάδα της διαπίστωσε, ότι υπάρχει υψηλή οροθετικότητα μεταξύ περιστατικών αποβολών στα μηρυκαστικά (μ.τ.23,5%). Μεταξύ φαινομενικά υγιών βοοειδών, προβάτων, αιγών, χοίρων και σκύλων τα ποσοστά οροθετικών ζώων ήταν αντίστοιχα 2,6%, 5,7%, 16,2%, 17,8% και 11,4%. Συχνότεροι ορότυποι ήταν στα βοοειδή, τα πρόβατα και τους χοίρους οι Bratislava και Australis, στις αίγες οι Bratislava και Copenhageni και στους σκύλους ο Copenhageni, που δεν περιλαμβάνεται στα χορηγούμενα εμβόλια. Νεότερη διερεύνηση σε περιοχές της Δυτικής Πελοποννήσου έδειξε ποσοστά μόλυνσης πάνω από 24% στα μικρά μηρυκαστικά. Βέβαια, τα ποσοστά οροθετικότητας είναι ανεξάρτητα της παθογένειας των οροτύπων. Επομένως, δε σημαίνει ότι ένα οροθετικό ζώο αποτελεί άμεσο κίνδυνο για τον άνθρωπο. Για να γίνει σύνδεση της λεπτοσπείρωσης του ανθρώπου με αυτή των ζώων, θα πρέπει να διερευνηθούν στον άνθρωπο οι μολύνοντες ορότυποι σε συνάφεια με τις επαγγελματικές και κοινωνικές του δραστηριότητες. Αξιοσημείωτο είναι ότι στη χώρα μας βρέθηκε σημαντική συμμετοχή των οροτύπων Copenhageni και Tarassovi, που δεν αναφέρονται συχνά από άλλες χώρες, αλλά θεωρούνται ιδιαίτερα παθογόνοι για τον άνθρωπο. Διαφαίνεται από τα ανωτέρω ότι υπάρχουν διαφορές στους οροτύπους ανά περιοχή και είδος ζώου και ότι ο μικροοργανισμός μπορεί να διασπαρθεί στο περιβάλλον και από άλλα είδη ζώων, όπως τα παραγωγικά. Άρα, η διασπορά του παθογόνου στη φύση δεν είναι μόνο αποτέλεσμα της ασυμπτωματικής μόλυνσης των άγριων ζώων φορέων, όπως τα τρωκτικά. Επειδή δε οι κλιματικές αλλαγές, που αναμένονται (παγκόσμια άνοδος της θερμοκρασίας), θα επηρεάσουν δυσμενώς τη διασπορά παθογόνων οροτύπων του γένους Leptospira σε περιοχές που δεν καταγράφονταν στο παρελθόν σημαντικές επιπτώσεις στη ζωική παραγωγή και τη Δημόσια Υγεία, αν και δεν ήταν απαλλαγμένες του μικροοργανισμού, η λεπτοσπείρωση θεωρείται παγκοσμίως νέοαναδυόμενο νόσημα. Για το λόγο αυτό, γίνονται από τις διεθνείς ομάδες μελέτης του παθογόνου προσπάθειες συστηματικής μοριακής μελέτης του, ώστε πρώτον να βρεθούν αξιόπιστες μοριακές μέθοδοι διάγνωσης της λοίμωξης σε επίπεδο μολύνοντα οροτύπου και δεύτερον να παραχθούν αποτελεσματικά εμβόλια κατά πολλών οροτύπων για πολλά ειδη ζώων και τον άνθρωπο. Δεν πρέπει δε να μας διαφεύγει ότι λόγω έλλειψης αντιγονικής συγγένειας μεταξύ των οροτύπων, τα υπάρχοντα εμβόλια δεν είναι αποτελεσματικά για οροτύπους που δεν περιλαμβάνονται στο εμβόλιο. Επιπλέον, ανεξάρτητα οροτύπου, τα υπάρχοντα εμπορικά εμβόλια δεν προστατεύουν το ζώο από την αποίκιση του νεφρού από το παθογόνο, αλλά μόνο από την εξέλιξη της μόλυνσης σε κλινική μορφή. Άρα, δεν αποκλείεται η απέκκριση ακόμη και του εμβολιακά ομόλογου οροτύπου του παθογόνου, αν δεν επέλθει αυτοΐαση. 9

10 Κυρίως θέμα Συμπεραίνεται από τα ανωτέρω ότι: Η διασπορά του παθογόνου στη φύση δεν οφείλεται μόνο στα άγρια ζώα, (κυρίως τα τρωκτικά) Τα κατοικίδια ζώα, μεταξύ των οποίων και τα παραγωγικά, συνεισφέρουν σημαντικά και ως ασυμπτωματικοί φορείς και ως κλινικά μολυσμένα (π.χ. διασπορά παθογόνου μέσω προϊόντων αποβολής κύησης) Είναι εσφαλμένη η αντίληψη πως ένα εμβολιασμένο ζώο είναι ασφαλές για τον ιδιοκτήτη του και Τα ανωτέρω επιβάλλουν την άμεση δημιουργία εθνικού φορέα για την επιδημιολογική παρακολούθηση σε επίπεδο οροτύπου της λεπτοσπείρωσης του ανθρώπου και των ζώων. Πρόληψη της λεπτοσπείρωσης Τα μέτρα πρόληψης της λεπτοσπείρωσης εστιάζονται στη χρήση κατάλληλων προστατευτικών μέσων και πρακτικών υγιεινής, ώστε να μη δοθεί η δυνατότητα στο μικρόβιο που δυνητικά βρίσκεται στο περιβάλλον να διεισδύσει στον οργανισμό, στην καταπολέμηση των τρωκτικών, που θεωρείται ο πιο σημαντικός φορέας και μεταδότης, και τέλος στην εγρήγορση που απαιτείται, ώστε σε περίπτωση που εμφανιστούν συμπτώματα να αναζητηθεί έγκαιρα ιατρική βοήθεια. Αναλυτικά τα μέτρα πρόληψης περιλαμβάνουν: Χρήση γαντιών, κατάλληλου ρουχισμού και υποδημάτων, ώστε να προστατεύεται το δέρμα κατά τη διάρκεια εργασιών σε επικίνδυνο περιβάλλον. Επισημαίνεται ότι επικίνδυνο περιβάλλον αποτελούν τα στάσιμα ύδατα, η λάσπη, η υγρή βλάστηση, τα καλλιεργητικά προϊόντα στο χωράφι, που στην επιφάνειά τους εμφανίζουν υγρασία, αλλά και οποιοδήποτε περιβάλλον συνδυάζει υγρασία και δυνητική παρουσία τρωκτικών. Κάλυψη ανοιχτών πληγών στο δέρμα με αδιάβροχα επιθέματα κατά τη διάρκεια αγροτικών εργασιών ή εργασιών σε επικίνδυνο περιβάλλον δυνητικής παρουσίας τρωκτικών. Καλή πλύση ή εμβάπτιση σε ζεστό νερό (>50 C) λαχανικών ή άλλων αγροτικών προϊόντων που είχαν επαφή με χώμα και καταναλώνονται ωμά. Ιδιαίτερα να αποφεύγεται η κατανάλωση προϊόντων κατευθείαν από το χωράφι, π.χ. σταφύλια, αν δεν έχει γίνει προηγουμένως καλό πλύσιμό τους. Αποφυγή παραμονής εκτεθειμένων τροφίμων σε περιβάλλον δυνητικής παρουσίας τρωκτικών. Σε αντίθετη περίπτωση, τα τρόφιμα θα πρέπει να διατηρούνται κατά τρόπο τέτοιο που να αποκλείεται οποιαδήποτε επαφή τους με τρωκτικά. Αποφυγή κολύμβησης ή επαφής με πιθανώς επιμολυσμένα νερά (ποτάμια, συλλογές νερού) και λήψη κατάλληλων προστατευτικών μέτρων, όταν απαιτείται τέτοιου είδους δραστηριότητα. Καταπολέμηση τρωκτικών σε κατοικημένους χώρους. Απομάκρυνση απορριμμάτων, αποστράγγιση στάσιμων νερών και βελτίωση συνθηκών υγιεινής γύρω από τις οικίες για να ελαττωθεί η προσέλκυση τρωκτικών. Φραγή οπών (π.χ. με μεταλλικό πλέγμα) για να αποκλεισθεί η πρόσβαση τρωκτικών εντός της κατοικίας. Αποφυγή άμεσης επαφής με τα ούρα αγροτικών ή κατοικίδιων ζώων και τήρηση των μέτρων υγιεινής (χρήση γαντιών, πλύσιμο χεριών). Επίσκεψη στο γιατρό το γρηγορότερο αν εκδηλωθεί πυρετός, μυαλγία, ρίγος, όπου ο ασθενής θα πρέπει να αναφέρει αν υπήρξε επικίνδυνη επαφή με τρωκτικά ή με επικίνδυνο περιβάλλον, μέχρι και ένα μήνα πριν την έναρξη της ασθένειας (συνήθως μέχρι 1-3 εβδομάδες πριν). 10

11 Κυρίως θέμα Βιβλιογραφία 1. Levett P.N. Leptospirosis,Clinical Microbiol.Rev.,2001,14, Lehman J.S., Leptospiral Pathogenomics,Pathogen, 2014,3, Cal Cheng-Song, Development of O-Antigen gene cluster-specific PCR for rapid typing six epidemic serogroups of Leptospira in China,BMC Microbiol.,2010,10, Manahan A. M.,Host - Pathogen Interactions in the Kidney during.chronic Leptospirois,Vet.Pathol.,2009,46, Lehmaan J. S., Pathogenomics Inference of Virulence -Associated Genes in Leptospira interrogans, PLoS Neglected Tropical Diseases,2013,7(10),e World Health Organization. Guidelines for the prevention and control of leptospirosis. Zoonosis Division, National Institute of Communicable Diseases, 22 Sham Nath Marg, Dehli ; Spickler A.R., Leedom Larson K.R. Leptospirosis. August At iastate.edu/diseaseinfo/factsheets.php 8. Parija Subhash Chandra et al, Emerging and Re-Emerging Infectious Diseases McGraw Hill, New York Pope V., Johnson R. (1991). Effect of heat or formalin treatment of leptospires on antibody response detected by immunoblotting. J. Clin. Microbiol. 29: Human Leptospirosis: Guidance for diagnosis, Surveillance and Control, WHO Mandell G.L., Bennet J.E., Dolin R. Principles & Practice of Infectious Diseases, 6th edition, Vol 2. Elsevier/Churchill Livingstone, Philadelphia, Marotto P.C., Nascimento C.M., ElufNeto J., et al. Acute lung injury in leptospirosis: clinical and laboratory features, outcome, and factors associated with mortality. Clin Infect Dis 1999;29: European Centre for Disease Prevention and Control. Annual Epidemiological Report Reporting on 2011 surveillance data and 2012 epidemic intelligence data. Stockholm: ECDC; Desvars A. et al Seasonality of human leptospirosis in La Réunion island (Indian ocean) and its association with meteorological data. PLoS One 6: e Vega-Corredor M.C., Jacob O. Earth Perspectives February 2014, 1:3, Open Access Date: 12 Feb 2014 Hydrology and public health: linking human leptospirosis and local hydrological dynamics in Trinidad, West Indies 16. Bharti A.R. Leptospirosis: a zoonotic disease of global importance. Lancet Infect Dis Dec;3(12): Suneth Agampodi et al The Lancet Infectious Diseases, The potential emergence of leptospirosis in Sri Lanka Volume 9, Issue 9, Pages , September 2009 doi: /s (09) Tselentis Y., Mailloux Μ., Stathakakis V., Cordossis Th., Melissinos K., Archives Institute Pasteur Hellenic, 1980, τ. 26 σελ.:72-78 Γιώργος Δουγάς DVM Γραφείο Ζωονόσων, Τμήμα Επιδ. Επιτήρησης & Παρέμβασης, ΚΕΕΛΠΝΟ Ρόδη-Μπουριέλ DVM, Καθηγήτρια Κτηνιατρικής Μικροβιολογίας, Τμήμα Κτηνιατρικής, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ιωάννης Τσελέντης, Ομότιμος καθηγητής Βακτηριολογίας, Παρασιτολογίας, Ζωονόσων και Γεωγραφικής Ιατρικής, Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Κρήτης 11

12 Άρθρο Λεπτοσπείρωση στους ταξιδιώτες Τα διεθνή ταξίδια συνεχώς αυξάνονται. Υπολογίζεται ότι το 2020 ο αριθμός των διεθνών ταξιδιωτών θα φτάσει περίπου το 1,6 δισεκατομμύριο, με τη μεγαλύτερη αύξηση να παρατηρείται στις τροπικές και υποτροπικές περιοχές [1]. Η λεπτοσπείρωση θεωρείται ότι έχει τη μεγαλύτερη γεωγραφική εξάπλωση μεταξύ των νοσημάτων που μεταδίδονται από τα ζώα σε ανθρώπους παγκοσμίως, με εξαίρεση τις πολικές περιοχές. Την τελευταία δεκαετία εντοπίζονται ολοένα και περισσότερα κρούσματα σε περιπετειώδεις ταξιδιώτες που επισκέπτονται περιοχές με εύκρατο και τροπικό κλίμα. Το ευρύ φάσμα των συμπτωμάτων του νοσήματος και η ανεπαρκής γνώση για τη λεπτοσπείρωση ως αιτία πυρετού στον επιστρέφοντα ταξιδιώτη οδηγούν στην υποδιάγνωση της νόσου [2, 3]. Επειδή στη βαριά μορφή της η ασθένεια μπορεί να αποβεί θανατηφόρα, ο θεράπων ιατρός θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει τη λεπτοσπείρωση στη διαφορική διάγνωση ταξιδιωτών με πυρετό και ανάλογο επιδημιολογικό ιστορικό και να χορηγεί την κατάλληλη θεραπεία. Η λεπτοσπείρωση μεταδίδεται σε αστικές και αγροτικές περιοχές, με μεγαλύτερη επίπτωση στις τροπικές περιοχές [4, 5, 8-12]. Η λεπτοσπείρωση αποτελεί επαγγελματική νόσο στα άτομα που κατά την εργασία τους έρχονται σε επαφή με τα ούρα ή τους ιστούς μολυσμένων ζώων [9, 13]. Καθώς ολοένα και αυξάνονται οι επιδημίες που αφορούν περιπετειώδεις ταξιδιώτες και αθλητές που συμμετέχουν σε αθλήματα στο νερό [10, 11, 14-20], κρίνεται απαραίτητη η ενημέρωσή τους γύρω από τα γενικά μέτρα πρόληψης και η λεπτοσπείρωση πρέπει να τίθεται στη διαφορική διάγνωση του επιστρέφοντα ταξιδιώτη με ανάλογο επιδημιολογικό ιστορικό [7, 9, 21]. Η ακριβής επίπτωση της λεπτοσπείρωσης παραμένει άγνωστη παγκοσμίως λόγω της έλλειψης συστηματικής διερεύνησης της νόσου. Η ετήσια επίπτωση κυμαίνεται από /100,000 άτομα σε εύκρατες περιοχές και από /100,000 άτομα σε τροπικές περιοχές. Η επίπτωση μπορεί να φθάσει τα 100/100,000 άτομα κατά τη διάρκεια επιδημιών και στις ομάδες υψηλού κινδύνου[6, 22]. Το κλίμα και η βροχόπτωση επηρεάζουν την επίπτωση και την εποχικότητα της λεπτοσπείρωσης. Η υψηλότερη επίπτωση στις τροπικές περιοχές σχετίζεται με τη μεγαλύτερη ικανότητα επιβίωσης της λεπτόσπειρας σε ζεστό και υγρό περιβάλλον, σε στάσιμα νερά και σε συνθήκες χαμηλής υγιεινής [22]. Παρόλο που την τελευταία δεκαετία έχει δημοσιευθεί αυξημένος αριθμός εισαγόμενων κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης και επιδημιών που σχετίζονται με τα διεθνή ταξίδια και τις περιπετειώδεις δραστηριότητες [5, 10, 11, 15, 17, 20, 24-26], η λεπτοσπείρωση ελάχιστα διαγιγνώσκεται. Αυτό συμβαίνει λόγω των μη ειδικών συμπτωμάτων της νόσου, της ελλιπούς γνώσης σχετικά με τη λεπτοσπείρωση ως αιτία πυρετού στον επιστρέφοντα ταξιδιώτη και της μη διαθεσιμότητας εργαστηριακού ελέγχου. Αναμένεται αύξηση του κινδύνου και της επίπτωσης της λεπτοσπείρωσης στους ταξιδιώτες, δεδομένης της αυξανόμενης προτίμησης σε τροπικούς προορισμούς και στον οικοτουρισμό σε τροπικές περιοχές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η επιδημία στο Springfield, Illinois το 1998, ένα διεθνές αθλητικό γεγονός Τριάθλου, όπου το ποσοστό προσβολής έφτασε το 12% στους 834 συμμετέχοντες [11], και η επιδημία στο Eco-Challenge στη Μαλαισία το 2000, όπου το ποσοστό προσβολής έφθασε το 62%, σε 304 αθλητές από 27 χώρες [10]. Οι περιπετειώδεις ταξιδιώτες, οι αθλητές που συμμετέχουν σε αθλήματα στο νερό και οι στρατιωτικές αποστολές που θα επισκεφθούν ενδημικές περιοχές χρειάζεται να είναι ενημερωμένοι, όσον αφορά στις δραστηριότητες υψηλού κινδύνου και τα γενικά μέτρα πρόληψης, όπως να φορούν αδιάβροχα ρούχα και μπότες, να αποφεύγουν την κολύμβηση και την κατάποση νερού σε ποτάμια και να καλύπτουν πληγές και αμυχές με αδιάβροχους επιδέσμους, ώστε να προλάβουν την έκθεση σε μολυσμένο περιβάλλον. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε εκείνους που πρόκειται να επισκεφθούν περιοχές που έχουν πρόσφατα πληγεί από πλημμύρες. Το πόσιμο νερό μπορεί να απολυμανθεί με βρασμό και χλωρίωση. Το φιλτράρισμα ενδέχεται να μην είναι αποτελεσματικό λόγω του μεγέθους της λεπτόσπειρας (μπορεί να διαπεράσει φίλτρο 0.45 µm) [9]. Πριν το ταξίδι, η συμβουλευτική χρειάζεται να εστιάζει στα γενικά προληπτικά μέτρα και στην προφυλακτική χορήγηση δοξυκυκλίνης στους ταξιδιώτες που θα έχουν δραστηριότητες στο νερό (π.χ. λίμνες, ποτάμια, στάσιμα 12

13 Άρθρο ύδατα) σε ενδημικές περιοχές. Η χημειοπροφύλαξη με δοξυκυκλίνη σε δόση 200 mg/ εβδοµάδα συστήνεται σε άτοµα υψηλού κινδύνου. Στις δραστηριότητες υψηλού κινδύνου συμπεριλαμβάνεται το κολύμπι, το ράφτινγκ, το καγιάκ, το κανό, το ψάρεμα, το κυνήγι και η ποδηλασία στην ύπαιθρο. Μετά το ταξίδι, οι επαγγελματίες υγείας χρειάζεται να είναι ευαισθητοποιημένοι στην πιθανότητα διάγνωσης λεπτοσπείρωσης στους ταξιδιώτες με πυρετό και ανάλογο επιδημιολογικό ιστορικό, ώστε να χορηγήσουν την κατάλληλη θεραπεία. Βιβλιογραφία 1. World Tourism Organization. Tourism 2020 vision. Στο : [προσπέλαση 18 Ιουνίου 2008] 2. Travel Industry Association. Travel Market segments, Στο: pubs/ travel_market_segments.html [προσπέλαση 18 Ιουνίου 2008] 3. Wilson ME, Freedman DO. Etiology of travel-related fever. Curr Opin Infect Dis 2007;20: Meites E, Jay MT, Deresinski S, et al. Reemerging leptospirosis, California. Emerg Infect Dis 2004; 10: Jansen A, Schneberg I, Frank C, et al. Leptospirosis in Germany, Emerg Infect Dis 2005;11: Katz AR, Ansdell VE, Effler PV, et al. Leptospirosis in Hawaii, : epidemiologic analysis of 353 laboratory confirmed cases. Am J Trop Med Hyg 2002;66: Meslin FX. Global aspects of emerging and potential zoonoses: a WHO perspective. Emerg Infect Dis 1997;3: Ellis RD, Fukuda MM, McDaniel P, et al. Causes of fever in adults in the Thai-Myanmar border. Am J Trop Med Hyg 2006;74: Bharti AR, Nally JE, Ricaldi JN, et al. Leptospirosis: a zoonotic disease of global importance. Lancet Infect Dis 2003; 3: Sejvar J, Bancrift E, Winthrop K, et al. Leptospirosis in Eco-Challenge athletes, Malaysian Borneo. Emerg Infect Dis 2000;9: Morgan J, Bornstein SL, Karpati AM, et al. Outbreak of leptospirosis among Triathlon participants and community residents in Springfield, Illinois Clin Infect Dis 2002;34: Perra A, Servas V, Terrier G, et al. Clustered cases of leptospirosis in Rochefort, France, June Euro Surveill 2002;7: Jena AB, Mohanty KC, Devadasan N. An outbreak of leptospirosis in Orissa, India: the importance of surveillance. Trop Med Int 2004;9: Narita M, Fujitani S, Haake DA Paterson DL. Leptospirosis after recreational exposure to water in the Yaeyma islands, Japan. Am J Trop Med Hyg 2005;73: Haake DA, Dundoo M, Cader R, et al. Leptospirosis, water sports, and chemoprophylaxis. Clin Infect Dis 2002;34: Abb J. Acute leptospirosis in a triathlete. Wilderness Environ Med 2002;13: CDC. Outbreak of leptospirosis among white-water rafters Costa Rica MMWR Morb Mortal Wkly 1997;46: Shaw RD. Kayaking as a risk factor for leptospirosis. Mo Med 1992;89: Koay TK, Nirmal S, Noitie L, Tan E. An epidemiological investigation of an outbreak of leptospirosis associated with swimming, Beaufort Sabah. Med J Malaysia. 2004;59:

14 Άρθρο Βιβλιογραφία 20. Nardone A, Capek I, Baranton G, et al. Risk factors for leptospirosis in metropolitan France: results of a national case-control study, Clin Infect Dis 2004;39: Levett PN. Leptospirosis. Clin Microbiol Rev 2001;14: WHO. Human leptospirosis: guidance for diagnosis, surveillance and control. 23. Στο:http://whqlibdoc.who.int/hq/2003/WHO_CDS_CSR_EPH_ pdf [προσπέλαση 18 Ιουνίου 2008] 24. Antony SJ. Leptospirosis An emerging pathogen in Travel Medicine: a review of its clinical manifestations and management. J Travel Med 1996;3: Gelman SS, Gundlapalli AV, Hale D, et al. Spotting the spirochete: rapid diagnosis of leptospirosis in two returned travelers. J Travel Med 2002;9: Van Crevel R, Speelman P, Gravekamp C, et al. Leptospirosis in travelers. Clin Infect Dis 1994;19: Haddock RL, Gilmore JW, Pimentel F. A leptospirosis outbreak on Guam associated with an athletic event. Pac Health Dialog 2002;9: Ανδρούλα Παυλή, Γραφείο Ταξιδιωτικής Ιατρικής Έλενα Μαλτέζου, Τμήμα Παρεμβάσεων σε Χώρους Παροχής Υπηρεσιών Υγείας 14

15 Επιδημιολογικά δεδομένα Οκτώβριος 2014 Πίνακας 1. Αριθμός δηλωθέντων κρουσμάτων στο σύστημα Υποχρεωτικής Δήλωσης Νοσημάτων (ΥΔΝ) στο σύνολο της χώρας με ημερομηνία δήλωσης 01/10/ /10/2014 και διάμεση τιμή δηλωθέντων κρουσμάτων Οκτώβριος και εύρος τιμών. Νόσημα Οκτώβριος 2014 Αριθμός δηλωθέντων κρουσμάτων Διάμεση τιμή Οκτώβριος Ελάχιστη τιμή Οκτώβριος Μέγιστη τιμή Οκτώβριος Αλλαντίαση Ανεμευλογιά με επιπλοκές Άνθρακας Βρουκέλλωση Διφθερίτιδα Εγκεφαλίτιδες από αρμπο-ιούς Ελονοσία Ερυθρά Ευλογιά Εχινοκοκκίαση Ηπατίτιδα A Ηπατίτιδα Β, οξεία & HBsAg(+) σε βρέφη < 12 μηνών 4 4,5 0 9 Ηπατίτιδα C, οξεία & επιβεβαιωμένο anti HCV θετικό (α διάγνωση) Ιλαρά Ιογενείς αιμορραγικοί πυρετοί Κοκκύτης Λεγιoνέλλωση Λεϊσμανίαση Λεπτοσπείρωση Λιστερίωση Λοίμωξη από εντεροαιμορραγικό κολοβακτηρίδιο (EHEC) Λύσσα Μελιοείδωση-Μάλη Μηνιγγίτιδα άσηπτη βακτηριακή (εκτός μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου) αγνώστου αιτιολογίας 0 1, Μηνιγγιτιδοκοκκική νόσος 2 5, Πανώλη Παρωτίτιδα Πολιομυελίτιδα Πυρετός Q Σαλμονέλλωση (μη τυφο παρατυφική) Σιγκέλλωση 6 4, Σοβαρό οξύ αναπνευστικό σύνδρομο (SARS) Συγγενής ερυθρά Συγγενής σύφιλη

16 Επιδημιολογικά δεδομένα Συγγενής τοξοπλάσμωση Συρροή κρουσμάτων τροφιμογενούς - υδατογενούς νοσήματος Τέτανος / Τέτανος νεογνικός 0 0,5 0 3 Τουλαραιμία Τριχίνωση Τυφοειδής πυρετός / παράτυφος Φυματίωση 33 57, Χολέρα Πίνακας 2. Αριθμός δηλωθέντων κρουσμάτων στο σύστημα Υποχρεωτικής Δήλωσης Νοσημάτων (ΥΔΝ) ανά περιφέρεια της χώρας με ημερομηνία δήλωσης 01/10/ /10/2014 (Η περιφέρεια ορίζεται με βάση τη διεύθυνση κατοικίας του κρούσματος). Νόσημα Αριθμός δηλωθέντων κρουσμάτων Αν. Μακεδονίας και Θράκης Κεντρικής Μακεδονίας Δυτικής Μακεδονίας Ηπείρου Θεσσαλίας Ιονίων Νήσων Δυτικής Ελλάδας Στερεάς Ελλάδας Αττικής Πελοποννήσου Βορείου Αιγαίου Νοτίου Αιγαίου Κρήτης Άγνωστο Ανεμευλογιά με επιπλοκές Βρουκέλλωση Ελονοσία Ηπατίτιδα Β, οξεία & HBsAg(+) σε βρέφη < 12 μηνών Ηπατίτιδα C, οξεία & επιβεβαιωμένο anti HCV θετικό (α διάγνωση) Ιογενείς αιμορραγικοί πυρετοί Κοκκύτης Λεγιονέλλωση Λεϊσμανίαση Λεπτοσπείρωση Λιστερίωση Μηνιγγίτιδα άσηπτη βακτηριακή (εκτός μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου) αγνώστου αιτιολογίας Μηνιγγιτιδοκοκκική νόσος Πυρετός Q Σαλμονέλλωση Σιγκέλλωση Συρροή κρουσμάτων τροφιμογενούςυδατογενούς νοσήματος Φυματίωση

17 Επιδημιολογικά δεδομένα Πίνακας 3. Αριθμός δηλωθέντων κρουσμάτων στο σύστημα Υποχρεωτικής Δήλωσης Νοσημάτων (ΥΔΝ) ανά φύλο και ηλικιακή ομάδα, για το σύνολο της χώρας, με ημερομηνία δήλωσης 01/10/ /10/2014 ( Α: άνδρας, Γ: γυναίκα). Νόσημα Αριθμός δηλωθέντων κρουσμάτων ανά ηλικιακή ομάδα και φύλο < Άγν. Α Γ Α Γ Α Γ Α Γ Α Γ Α Γ Α Γ Α Γ Α Γ Α Γ Ανεμευλογιά με επιπλοκές Βρουκέλλωση Ελονοσία Ηπατίτιδα Β, οξεία & HBsAg(+) σε βρέφη < μηνών Ηπατίτιδα C, οξεία & επιβεβαιωμένο anti HCV θετικό (α διάγνωση) Ιογενείς αιμορραγικοί πυρετοί Κοκκύτης Λεγιονέλλωση Λεϊσμανίαση Λεπτοσπείρωση Λιστερίωση Μηνιγγίτιδα άσηπτη βακτηριακή (εκτός μηνιγγιτιδοκοκκικής νόσου) αγνώστου αιτιολογίας Μηνιγγιτιδοκοκκική νόσος Πυρετός Q Σαλμονέλλωση Σιγκέλλωση Φυματίωση Τα δελτία δήλωσης και οι ορισμοί κρούσματος των παραπάνω νοσημάτων βρίσκονται στην ιστοσελίδα του ΚΕΕΛΠΝΟ (www.keelpno.gr). Πρέπει να σημειωθεί ότι τα δεδομένα που παρουσιάζονται για τον Οκτώβριο 2014 είναι προσωρινά, μπορεί δηλαδή να υποστούν μικρές τροποποιήσεις και ότι η ερμηνεία τους θα πρέπει να γίνεται με προσοχή, καθώς υπάρχουν ενδείξεις υποδήλωσης στο σύστημα. Το σύστημα ΥΔΝ βασίζεται στους γιατρούς που παρά το φόρτο εργασίας τους, αντιλαμβάνονται τη σημασία της συστηματικής δήλωσης των κρουσμάτων των λοιμωδών νοσημάτων και τους οποίους ευχαριστούμε θερμά για τη συνεργασία τους. Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης 17

18 Δραστηριότητες- Δράσεις Παρέμβαση με αφορμή τη διαρκή καταγραφή κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης στην Κέρκυρα Το ΚΕΕΛΠΝΟ, σε συνέχεια των δράσεών του και με αφορμή την αυξημένη επίπτωση του νοσήματος της λεπτοσπείρωσης στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, όρισε ομάδα εργασίας, στην οποία συμμετείχαν το Γραφείο Ζωονόσων του Τμήματος Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης, το Γραφείο Περιβαλλοντικής Υγείας και ο Ομότιμος Καθηγητής Βακτηριολογίας, Παρασιτολογίας, Ζωονόσων & Γεωγραφικής Ιατρικής κ. Ιωάννης Τσελέντης. Το κλιμάκιο, αποτελούμενο από τον Καθηγητή κ. Ι. Τσελέντη, τον Ιατρό του Γρ. Ζωονόσων κ. Γ. Ρηγάκο και το Γεωπόνο του Γρ. Περιβαλλοντικής Υγείας, κ. Β. Παρασκευόπουλο, επισκέφθηκε την Κέρκυρα από τις 17 Οκτωβρίου 2014 έως τις 23 Οκτωβρίου Η διοργάνωση της παρέμβασης υλοποιήθηκε από τα δύο παραπάνω γραφεία με τη συνεργασία του Δήμου Κέρκυρας και της Γενικής Διεύθυνσης Δημόσιας Υγείας και Κοινωνικής Μέριμνας Περιφέρειας Ιονίων Νήσων. Σκοπός της επίσκεψης ήταν η: Οργάνωση επιτήρησης, πρόληψης και ελέγχου της λεπτοσπείρωσης στην Κέρκυρα. Διερεύνηση των πηγών μόλυνσης, των τρόπων μετάδοσης και των υποδόχων της νόσου. Συμβολή στην εκπόνηση πρωτοκόλλου ελέγχου της νόσου στην Κέρκυρα. Κατά την παραμονή του στο νησί της Κέρκυρας, το κλιμάκιο προέβη σε επιδημιολογική και περιβαλλοντική διερεύνηση των καταγεγραμμένων κρουσμάτων, σε σειρά συναντήσεων με τοπικούς φορείς, καθώς και σε ενημέρωση των επαγγελματιών υγείας και όλων των εμπλεκόμενων φορέων. Συγκεκριμένα, στις 23/09/2014 το κλιμάκιο του ΚΕΕΛΠΝΟ συναντήθηκε στο κτίριο της Περιφέρειας με τον Περιφερειάρχη Ιονίων Νήσων, την Αντιπεριφερειάρχη Κέρκυρας, τον Αντιπεριφερειάρχη Ζακύνθου, τον Αντιπεριφερειάρχη Κεφαλληνίας Ιθάκης, τον Αντιπεριφερειάρχη Λευκάδας και τον Εντεταλμένο Σύμβουλο της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων για θέματα υγείας. Στις 21/10/2014 το κλιμάκιο συναντήθηκε στο Γραφείο Δημάρχου Κέρκυρας με το Δήμαρχο Κέρκυρας, τον Αντιδήμαρχο Πρωτογενούς Παραγωγής Κέρκυρας και τη Διευθύ- 18

19 Δραστηριότητες- Δράσεις ντρια στη Διεύθυνση Κοινωνικής Προστασίας, Παιδείας, Πολιτισμού. Στις 21/10/2014 πραγματοποιήθηκε ενημέρωση κοινού, η οποία διοργανώθηκε με τη συνδρομή του Δήμου Κέρκυρας, σχετικά με τα μέτρα προφύλαξης της νόσου, με ομιλητή τον κ. Β. Παρασκευόπουλο. Στις 22/10/2014 ο ιατρός του Γραφείο Ζωονόσων κ. Γ. Ρηγάκος ενημέρωσε τους επαγγελματίες υγείας του Γ.Ν. Κέρκυρας, τοπικών Μονάδων Υγείας, καθώς και επαγγελματίες υγείας του ιδιωτικού τομέα σχετικά με την πρόληψη, διάγνωση και αντιμετώπιση της λεπτοσπείρωσης. Στη συνάντηση αναφέρθηκαν τα επιδημιολογικά δεδομένα για τη λεπτοσπείρωση στην Ελλάδα και ειδικότερα στην Κέρκυρα. Δόθηκε έμφαση στη σημασία έγκαιρης διάγνωσης και έναρξης θεραπείας, καθώς και διευκρινίσεις για τον εργαστηριακό έλεγχο. Στις 23/10/2014 το κλιμάκιο συναντήθηκε με το Διευθυντή Τμήματος Κτηνιατρικής της Π.Ε. Κέρκυρας. Στη συνάντηση συμμετείχαν και οι κτηνίατροι της υπηρεσίας, καθώς και ο Πρόεδρος των ιδιωτών κτηνιάτρων της Κέρκυρας. Συμπερασματικά, κρίθηκε απαραίτητη η ολοκληρωμένη επιδημιολογική μελέτη, η συστηματική επιτήρηση της νόσου στα ζώα και η διεξαγωγή ολοκληρωμένων προγραμμάτων μυοκτονιών. Σημαντική είναι η εγρήγορση και ευαισθητοποίηση των επαγγελματιών υγείας και του κοινού του νησιού. Παρασκευόπουλος Βασίλης, Γεωπόνος, MSc, Γραφείο Περιβαλλοντικής Υγείας, ΚΕΕΛΠΝΟ Ρηγάκος Γεώργιος, Ιατρός, Γραφείο Ζωονόσων, Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΚΕΕΛΠΝΟ 19

20 Δραστηριότητες- Δράσεις Παρέμβαση με αφορμή τη διαρκή καταγραφή κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης στη Ζάκυνθο Το ΚΕΕΛΠΝΟ όρισε ομάδα εργασίας, στην οποία συμμετείχαν το Γραφείο Ζωονόσων του Τμήματος Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης με τον Ιατρό κ. Ρηγάκο Γ. και το Γραφείο Περιβαλλοντικής Υγείας με τον Γεωπόνο κ. Παρασκευόπουλο Β., με επικεφαλής τον Ομότιμο Καθηγητή Βακτηριολογίας, Παρασιτολογίας, Ζωονόσων & Γεωγραφικής Ιατρικής κ. Τσελέντη Ιωάννη, με αφορμή τη διαρκή καταγραφή κρουσμάτων λεπτοσπείρωσης στη Ζάκυνθο. Το κλιμάκιο επισκέφθηκε τη Ζάκυνθο από τις 22 Σεπτεμβρίου 2014 έως τις 26 Σεπτεμβρίου Η διοργάνωση της παρέμβασης υλοποιήθηκε από τα δύο παραπάνω γραφεία με τη συνεργασία της Διεύθυνσης Δημόσιας Υγείας και Κοινωνικής Μέριμνας Π.Ε. Ζακύνθου. Σκοπός της επίσκεψης ήταν η: Οργάνωση επιτήρησης, πρόληψης και ελέγχου της λεπτοσπείρωσης στη Ζάκυνθο Διερεύνηση των πηγών μόλυνσης, των τρόπων μετάδοσης και των υποδόχων της νόσου Συμβολή στην εκπόνηση πρωτοκόλλου ελέγχου της νόσου στη Ζάκυνθο Ο Καθηγητής, μέσω συναντήσεων με τους τοπικούς φορείς και συνεντεύξεων σε τοπικά μέσα ενημέρωσης, αφού ενημέρωσε για την εξέλιξη της νόσου στο νησί, διατύπωσε την υπόθεση ότι στη μετάδοση της νόσου μετέχουν εκτός από τα τρωκτικά και άλλα ζώα (αιγοπρόβατα, βοοειδή, σκύλοι, άλογα) και πρότεινε την οργάνωση εθελοντικού δικτύου επιδημιολογικής επιτήρησης στα ζώα από εθελοντές κτηνιάτρους. Ανέφερε ότι εξίσου σημαντική θα ήταν και η σύσταση ενημερωτικών παρεμβάσεων σε επίπεδο Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, καθώς επίσης και σε επίπεδο των Αρχών των Τοπικών Κοινοτήτων και σε ευρύτερο κοινό, με σκοπό την προώθηση των ενδεδειγμένων μέτρων ελέγχου της νόσου. Κατά τη διάρκεια της παραμονής του κλιμακίου πραγματοποιήθηκαν στην Αίθουσα Συνεδριάσεων Περιφερειακού Συμβουλίου της Π.Ε. Ζακύνθου ενημερωτικές παρεμβάσεις για τους επαγγελματίες υγείας, το κοινό και τους κτηνίατρους, ενώ πραγματοποιήθηκαν επισκέψεις και σε καταγεγραμμένα κρούσματα. Συμπερασματικά, κρίθηκε ότι η μετάδοση της νόσου πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια αγροτικών εργασιών και οι περιοχές εμφάνισης των κρουσμάτων βρίσκονται γεωμορφολογικά σε λεκάνη απορροής επιφανειακών υδάτων. Κρίνεται απαραίτητη η ολοκληρωμένη επιδημιολογική μελέτη, η συστηματική επιτήρηση της νόσου στα ζώα και η διεξαγωγή ολοκληρωμένων προγραμμάτων μυοκτονιών. Σημαντική είναι η εγρήγορση και ευαισθητοποίηση των επαγγελματιών υγείας και του κοινού του νησιού. Παρασκευόπουλος Βασίλης, Γεωπόνος, MSc, Γραφείο Περιβαλλοντικής Υγείας, ΚΕΕΛΠΝΟ 20

21 Δραστηριότητες- Δράσεις Βραζιλιάνικο «Vive la Grèce» για Δρ. Αβραμίδη στο Συμπόσιο Πρωτάθλημα Αθλητικής Ναυαγοσωστικής Με δυο μετάλλια επιβράβευσαν τη συμμετοχή και συνεισφορά του Δρ. Στάθη Αβραμίδη (Συνεργάτης ΚΕΕΛΠΝΟ/Διευθυντής Αθλητικής Ναυαγοσωστικής-ΑθΝα ΕΟΥΔΑ), στο ετήσιο πρωτάθλημα ΑθΝα και το Συμπόσιο Διάσωσης της Βραζιλίας. Σε πνεύμα «ευ αγωνίζεσθαι», εκφωνητής και ξένοι αθλητές αναφώνησαν τις ημέρες των αγώνων «Vive la Grèce» στον Έλληνα που κέρδισε τις εντυπώσεις για το αθλητικό ήθος και το επιστημονικό του επίπεδο. Η διοργάνωση τελέσθηκε στη Vitoria της Βραζιλίας, υπό την αιγίδα των οργανισμών SOBRASA και CBMES. Συμμετείχαν 400 αθλητές, επίσημοι και προπονητές από 5 χώρες. Ο Δρ. Αβραμίδης συναγωνίστηκε στην ανοιχτή θάλασσα και την πισίνα στην Κατηγορία Ε Βετεράνων (40-45 ετών), σε 4 αγωνίσματα. Στο Διεθνές Συμπόσιο Διάσωσης στο Νερό «Πλημμύρες & Πισίνες», ο Δρ. Αβραμίδης πραγματοποίησε ομιλίες με θέματα: «Ελληνική Ναυαγοσωστική Νομοθεσία» και «Επιθανάτιες Εμπειρίες Ατόμων που Πνίγηκαν» βασισμένο στο υπό έκδοση βιβλίο που συνέγραψε με την Καθ. Janice M. Holden. Η πρώτη ομιλία προκάλεσε έκπληξη στους παρευρισκόμενους για το επίπεδο του νομοθετικού πλαισίου της Ελλάδας. Τέσσερις από τους σύνεδρους διηγήθηκαν στον ομιλητή την προσωπική τους επιθανάτια εμπειρία ως αποτέλεσμα πνιγμού, εγχείρισης ανοιχτής καρδιάς και ατυχήματος με ιστιοπλοϊκό σκάφος. Ο Πρόεδρος του SOBRASA, Joel Prates Pedroso, είπε: «Έλληνα, η συνεισφορά σου στην επιτυχία του συμποσίου είναι τεράστια. Χαιρόμαστε που σε έχουμε κοντά μας». Ο ενορχηστρωτής της διοργάνωσης, Dr. David Szpilman (Ιατρικός Σύμβουλος και έγκριτο μέλος του International Life Saving Federation), δήλωσε: «Στάθη, σε ευχαριστούμε για όσα μας προσέφερες με την παρουσία σου. Όταν όλοι θεωρούσαν τη Γη επίπεδη, όποιος τολμούσε να πει ότι είναι στρογγυλή, έπαιρνε μεγάλο ρίσκο. Στον τομέα που υπηρετούμε, κάνεις το ίδιο πράγμα, χαράζοντας νέους δρόμους κατανόησης». Στον απόηχο του ταξιδιού, ο Δρ. Αβραμίδης, δήλωσε: «Η ΑθΝα είναι το μόνο άθλημα που συνδέεται άμεσα με την προστασία της δημόσιας υγείας από ατυχήματα στο νερό. Στο Συμπόσιο ειπώθηκε ότι για κάθε 1 ευρώ που δεν επενδύεται στην πρόληψη, θα ξοδευτούν στη συνέχεια 7 ευρώ για επέμβαση ώστε να σωθούν ζωές. Το ΚΕΕΛΠΝΟ και η ΕΟΥΔΑ επιτελούν σημαντικό ρόλο, που ελπίζουμε να ενισχυθεί νομοθετικά από το Υπουργείο Υγείας. Η συμμετοχή μου σε αυτή την αθλητική και επιστημονική διοργάνωση αποτελεί το φύτεμα ενός σεμνού σπόρου. Ευχαριστώ την Πρόεδρο του ΚΕΕΛΠΝΟ, Καθ. Κρεμαστινού, τον Γενικό Διευθυντή του ΚΕΕΛΠΝΟ, Δρ. Παπαδημητρίου, τον Τεχνικό Υπεύθυνο ΚΕΔΥ, Δρ. Βελονάκη και την οικογένειά μου». Σύντομα, το ΚΕΕΛΠΝΟ σε συνεργασία με την ΕΟΥΔΑ θα πραγματοποιήσει δωρεάν μαθήματα «Ασφάλειας στο Νερό & ΑθΝα» για τους πολίτες σε κολυμβητήριο της Αττικής. Στάθης Αβραμίδης, PhD, KΕΔΥ/ΚΕΕΛΠΝΟ 21

22 Νέα από τη διεθνή βιβλιογραφία Haake DA, Levett PN, 2015, Leptospirosis in humans, Current topics in microbiology and immunology 387: 2015 pg Η λεπτοσπείρωση σε ανθρώπους Η λεπτοσπείρωση είναι μια διαδεδομένη και δυνητικά θανατηφόρα ζωονόσος, η οποία είναι ενδημική σε πολλές τροπικές περιοχές και προκαλεί μεγάλες επιδημίες μετά από έντονες βροχοπτώσεις και πλημμύρες. Η λοίμωξη προκαλείται από την άμεση ή έμμεση έκθεση σε μολυσμένα ζώα δεξαμενές που φέρουν το παθογόνο στα νεφρικά σωληνάρια και το απεκκρίνουν στα ούρα τους. Παρά το γεγονός ότι πολλά άγρια και οικόσιτα ζώα μπορούν να χρησιμεύσουν ως δεξαμενή, ο καφέ αρουραίος (Rattus norvegicus) αποτελεί την πιο σημαντική πηγή των ανθρώπινων λοιμώξεων. Τα άτομα που ζουν σε αστικό περιβάλλον με ανεπαρκές αποχετευτικό δίκτυο και κακές συνθήκες στέγασης βρίσκονται σε υψηλό κίνδυνο έκθεσης. Η παγκόσμια επιβάρυνση της λεπτοσπείρωσης αναμένεται να αυξηθεί με τις δημογραφικές αλλαγές, που ευνοούν την αύξηση του αριθμού των φτωχών κατοίκων των πόλεων στις τροπικές περιοχές που υπόκεινται σε επιδείνωση των καταιγίδων και των αστικών πλημμυρών λόγω της κλιματικής αλλαγής. Τα στοιχεία που προκύπτουν από προοπτικές μελέτες επιτήρησης δείχνουν ότι τα περισσότερα κρούσματα λεπτοσπείρωσης σε ενδημικές περιοχές εμφανίζουν είτε ήπια είτε ασυμπτωματική μορφή της νόσου. Η εμφάνιση σοβαρότερων συμπτωμάτων πιθανότατα εξαρτάται από τρεις παράγοντες: τις επιδημιολογικές συνθήκες, την ευαισθησία του ξενιστή και το παθογόνο λοιμογόνο. Η θνησιμότητα αυξάνεται με την ηλικία, ιδιαίτερα σε ασθενείς ηλικίας άνω των 60 ετών. Τα υψηλά επίπεδα βακτηριαιμίας σχετίζονται με κακή κλινική έκβαση και με βάση διάφορες εργαστηριακές μελέτες, καθώς και μελέτες σε ζώα, σχετίζεται, επίσης, σε κάποιο βαθμό με τη μη αναγνώριση των σπειροχαιτών LPS από το ανθρώπινο TLR4. Ασθενείς με σοβαρή λοίμωξη λεπτοσπείρωσης υπόκεινται σε κατακλυσμιαία έκλυση κυτοκινών με υψηλά επίπεδα IL-6, TNF-α και IL-10. Οι ασθενείς που φέρουν το αλληλόμορφο HLA DQ6 διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου, πιθανότατα λόγω της διέγερσης των λεμφοκυττάρων από ένα υπερ-αντιγόνο λεπτόσπειρας. Η λεπτοσπείρωση συνήθως εμφανίζεται ως οξεία εμπύρετη νόσος, που χαρακτηρίζεται από πυρετό, μυαλγία και κεφαλαλγία και μπορεί να συγχέεται με άλλα νοσήματα, όπως είναι η γρίπη και ο δάγκειος πυρετός. Νεότερες διαγνωστικές μέθοδοι διευκολύνουν την έγκαιρη διάγνωση και τη θεραπεία με αντιβιοτικά. Ασθενείς που οδηγούνται σε πολυοργανική ανεπάρκεια εμφανίζουν ευρεία αιματογενή διάδοση των παθογόνων παραγόντων. Η νεφρική δυσλειτουργία θα πρέπει να υποστηριχθεί με υγρά και ηλεκτρολύτες. Στην περίπτωση της εμφάνισης νεφρικής ανεπάρκειας, η έγκαιρη έναρξη της αιμοκάθαρσης μπορεί να είναι καθοριστική για τη ζωή του ασθενούς. Αυξημένα επίπεδα χολερυθρίνης οφείλονται σε ηπατοκυτταρική βλάβη και σε διατάραξη των ενδοκυτταρικών συνδέσεων μεταξύ των ηπατοκυττάρων, με αποτέλεσμα τη διαρροή της χολερυθρίνης από τα χοληφόρα τριχοειδή. Επίσης, ιδιαίτερα συνήθεις είναι οι αιμορραγικές επιπλοκές που συνδέονται με ανωμαλίες πήξης. Το σύνδρομο της σοβαρής πνευμονικής αιμορραγίας λόγω της εκτεταμένης κυψελιδικής αιμορραγίας έχει ένα ποσοστό θνησιμότητας μεγαλύτερο του 50%. Murray GL, 2015, The molecular basis of leptospiral pathogenesis, Current topics in microbiology and immunology 387: 2015 pg Η μοριακή βάση της παθογένεσης της λεπτοσπείρωσης Οι μηχανισμοί παθογένεσης της λεπτοσπείρωσης δεν είναι επαρκώς τεκμηριωμένοι. Οι πρόσφατες εξελίξεις στην εφαρμογή γενετικών εργαλείων για τη μελέτη της λεπτόσπειρας έχουν συμβάλει περαιτέρω στην κατανόηση των διαδικασιών μετάλλαξης σε ζωικά μοντέλα. Το αποτέλεσμα αυτών των μελετών είναι η ταυτοποίηση ενός μικρού αριθμού ουσιωδών λοιμογόνων 22

- Η επαφή με αγροτικά ζώα (65%) και η κατανάλωση μη σωστά παρασκευασμένων

- Η επαφή με αγροτικά ζώα (65%) και η κατανάλωση μη σωστά παρασκευασμένων Τµήµα Επιδηµιολογικής Επιτήρησης και Παρέµβασης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΒΡΟΥΚΕΛΛΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ) Περίληψη Η δηλούμενη επίπτωση της βρουκέλλωσης στην Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΣΑΛΜΟΝΕΛΛΩΣΗ (ΜΗ ΤΥΦΟ-ΠΑΡΑΤΥΦΙΚΗ) ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2004-2013 (ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ) Κύρια σημεία Η δηλούμενη επίπτωση της σαλμονέλλωσης στην Ελλάδα έχει μειωθεί

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Επιδηµιολογικής Επιτήρησης και Παρέµβασης

Τµήµα Επιδηµιολογικής Επιτήρησης και Παρέµβασης Τµήµα Επιδηµιολογικής Επιτήρησης και Παρέµβασης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΪΣΜΑΝΙΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ) Κύρια σημεία Η δηλούμενη επίπτωση της λεϊσμανίασης στην Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 Κ. Μέλλου, Θ. Σιδερόγλου, Μ. Ποταμίτη-Κόμη, Θ. Γεωργακοπούλου, Χ. Χατζηχριστοδούλου Γραφείο Τροφιμογενών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης Επιδημία λοίμωξης από κολοβακτηρίδιο που παράγει Shigaτοξίνη (STEC), Γερμανία, Μάϊος 2011 1. Εισαγωγή Ο όρος «κολοβακτηρίδια που παράγουν Shiga-τοξίνη (STEC)», χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια ομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010)

ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010) ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ (ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2010) Το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΧΟΛΕΡΑ (ICD-10 Α00): ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΝΟΣΗΜΑΤΟΣ 1. Λοιμογόνος παράγοντας H χολέρα είναι μια οξεία διαρροϊκή νόσος που οφείλεται στην προσβολή του εντέρου από την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ ΟΝΟΜΑ:ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΕΠΙΘΕΤΟ:ΠΡΙΦΤΗ ΤΑΞΗ:Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΜΗΜΑ: 4 ΗΜ/ΝΙΑ: 11/10/2013 ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΑΘΟΓΟΝΟΥΣ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ Ένας μικροοργανισμός

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Παρεμβάσεων σε Χώρους Παροχής Υγείας. Γραφείο Ταξιδιωτικής Ιατρικής. Ελονοσία και ταξίδι

Τμήμα Παρεμβάσεων σε Χώρους Παροχής Υγείας. Γραφείο Ταξιδιωτικής Ιατρικής. Ελονοσία και ταξίδι Ελονοσία και ταξίδι 1 Η ελονοσία είναι η πιο σοβαρή παρασιτική λοίμωξη και σημαντικό αίτιο θανάτου παγκόσμια. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, 300-500 εκατομμύρια άτομα προσβάλλονται

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΥΡΡΟΩΝ ΚΡΟΥΣΜΑΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΟΓΕΝΟΥΣ/ΥΔΑΤΟΓΕΝΟΥΣ ΝΟΣΗΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ, 2004-2013 Κύρια σημεία Η συχνότητα των συρροών κρουσμάτων τροφιμογενούς/υδατογενούς

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογικά δεδομένα του Ιού του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα. Μάριος Δέτσης 01/12/2012 Στρογυλλή Τράπεζα: Νοσήματα που μεταδίδονται με διαβιβαστές

Επιδημιολογικά δεδομένα του Ιού του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα. Μάριος Δέτσης 01/12/2012 Στρογυλλή Τράπεζα: Νοσήματα που μεταδίδονται με διαβιβαστές Επιδημιολογικά δεδομένα του Ιού του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα Μάριος Δέτσης 01/12/2012 Στρογυλλή Τράπεζα: Νοσήματα που μεταδίδονται με διαβιβαστές 1 Ιός Δυτικού Νείλου (ΙΔΝ ή WNV)- Κύκλος Μετάδοσης Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ Ελονοσία στην Ελλάδα, περίοδος 2011 (01/01/2011 έως 31/12/2011)

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ Ελονοσία στην Ελλάδα, περίοδος 2011 (01/01/2011 έως 31/12/2011) ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ Ελονοσία στην Ελλάδα, περίοδος 2011 (01/01/2011 έως 31/12/2011) 1 Το καλοκαίρι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΨΟΥΡΗ 4 412 22 ΛΑΡΙΣΑ ΤΗΛ. 2410 627142 FAX 2410 627143 E-MAIL:GEOTEE_L@OTENET.GR Λάρισα 30-04-2009 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ Παγκόσμια ανησυχία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΙΓΚΕΛΛΩΣΗ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η σιγκέλλωση; Η σιγκέλλωση είναι ένα λοιμώδες νόσημα που προκαλείται από μια ομάδα βακτηρίων με το

Διαβάστε περισσότερα

Ταξιδιώτες που επισκέπτονται φίλους και συγγενείς: Visiting Friends and Relatives (VFRs)

Ταξιδιώτες που επισκέπτονται φίλους και συγγενείς: Visiting Friends and Relatives (VFRs) Ταξιδιώτες που επισκέπτονται φίλους και συγγενείς: Visiting Friends and Relatives (VFRs) Σπηλιώτη Αθηνα Παιδίατρος-Υγιεινολόγος Ως VFRs ορίζονται οι ταξιδιώτες οι οποίοι είναι μετανάστες εθνικά και φυλετικά

Διαβάστε περισσότερα

Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review

Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review Μπέλλου Μαρία, Βανταράκης Γεώργιος, Κόκκινος Πέτρος, Βανταράκης Απόστολος 1 Μονάδα Περιβαλλοντικής Μικροβιολογίας, Εργαστήριο Υγιεινής, Τμήμα Ιατρικής,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ. Ε. ΑΡΧΟΝΤΙΔΟΥ Προϊσταμένη Ν.Λ. Π. Γ. Ν. ΑΛΕΞ/ΠΟΛΙΣ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ. Ε. ΑΡΧΟΝΤΙΔΟΥ Προϊσταμένη Ν.Λ. Π. Γ. Ν. ΑΛΕΞ/ΠΟΛΙΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ Ε. ΑΡΧΟΝΤΙΔΟΥ Προϊσταμένη Ν.Λ. Π. Γ. Ν. ΑΛΕΞ/ΠΟΛΙΣ Α.. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΥ ΛΟΙΜΩΔΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Απομάκρυνση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΛΜΟΝΕΛΛΩΣΗ Ασθένεια που προκαλείται από τα είδη του γένους Salmonella,, Salmonella Προσβάλλει όλα τα ζωικά είδη και Χαρακτηρίζεται από ένα ή συνδυασμό από τα ακόλουθα τρία συμπτώματα: σηψαιμία,, οξεία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση: καινούργιος ευρωπαϊκός ορισμός κρούσματος για ηπατίτιδα Β

Πρόταση: καινούργιος ευρωπαϊκός ορισμός κρούσματος για ηπατίτιδα Β ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ Αλλαγή του ορισμού κρούσματος της Ηπατίτιδας Β και C Δήλωση των περιστατικών χρόνιας ηπατίτιδας Το ECDC προτείνει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ηπατίτιδα Α; Η ηπατίτιδα Α είναι μια νόσος του ήπατος που προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α.

Διαβάστε περισσότερα

Το πλαίσιο και η προσέγγιση της επιδημιολογικής επιτήρησης και της διερεύνησης επιδημιών. Χαρακτηριστικά επιδημιολογίας λοιμωδών νοσημάτων

Το πλαίσιο και η προσέγγιση της επιδημιολογικής επιτήρησης και της διερεύνησης επιδημιών. Χαρακτηριστικά επιδημιολογίας λοιμωδών νοσημάτων Το πλαίσιο και η προσέγγιση της επιδημιολογικής επιτήρησης και της διερεύνησης επιδημιών Χαρακτηριστικά επιδημιολογίας λοιμωδών νοσημάτων Πρόγραμμα εκπαίδευσης στην επιδημιολογική επιτήρηση και διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΑΛΟΥΜΕ ΝΑ ΙΑΒΑΣΕΤΕ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΑ ΑΥΤΟ ΤΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑ ΙΟ!

ΠΑΡΑΚΑΛΟΥΜΕ ΝΑ ΙΑΒΑΣΕΤΕ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΑ ΑΥΤΟ ΤΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑ ΙΟ! Σφραγίδα της εγκατάστασης-υπηρεσίας ΠΑΡΑΚΑΛΟΥΜΕ ΝΑ ΙΑΒΑΣΕΤΕ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΑ ΑΥΤΟ ΤΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑ ΙΟ! Υπόµνηση για γονείς και λοιπούς κηδεµόνες της διάταξης του άρθρου 34 παρ.5 εδάφιο 2 του Νόµου περί προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΥΡΕΤΟΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΑΞΙΔΙ. Γ.Σαρόγλου ΛΕΥΚΩΣΙΑ, 4-12-2010

ΠΥΡΕΤΟΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΑΞΙΔΙ. Γ.Σαρόγλου ΛΕΥΚΩΣΙΑ, 4-12-2010 ΠΥΡΕΤΟΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΑΞΙΔΙ Γ.Σαρόγλου ΛΕΥΚΩΣΙΑ, 4-12-2010 ΠΥΡΕΤΟΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΑΞΙΔΙ Προσέγγιση ταξιδιώτη με εμπύρετο Ποιός; Πού; Πότε; (χρόνος επώασης) Δραστηριότητες- έκθεση Εμβολιασμοί και χημειοπροφύλαξη

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2012-2013 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΙΜΩΔΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ. Νέα προσέγγιση στό νοσοκομειακό περιβάλλον. Γ.Σαρόγλου Λαμία 21Οκτωβρίου 2005

ΛΟΙΜΩΔΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ. Νέα προσέγγιση στό νοσοκομειακό περιβάλλον. Γ.Σαρόγλου Λαμία 21Οκτωβρίου 2005 ΛΟΙΜΩΔΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Νέα προσέγγιση στό νοσοκομειακό περιβάλλον Γ.Σαρόγλου Λαμία 21Οκτωβρίου 2005 ΕΠΙΔΗΜΙΚΑ ΛΟΙΜΩΔΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΕΣΤΙΕΣ ΜΟΛΥΝΣΗΣ Ι. ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΑΕΡΑΣ ΚΑΤΟΙΚΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΡΟΦΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΕΠΑΦΕΣ ΙΙ.

Διαβάστε περισσότερα

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ

4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.1 Ομοιόσταση 4.2 Ασθένειες 4. ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΤΟΥΣ 4.3 Αμυντικοί μηχανισμοί του ανθρώπινου οργανισμού 4.4 Τρόποι ζωής και ασθένειες Μάρθα Καρβουνίδου ΠΕ1404

Διαβάστε περισσότερα

BSc, MSc Πρόληψη και Έλεγχος Λοιμώξεων (University of Athens)

BSc, MSc Πρόληψη και Έλεγχος Λοιμώξεων (University of Athens) Προληπτικά μέτρα και Αντιμετώπιση της Λεγεωνέλλας σε Υπηρεσίες Υγείας 1.Φαίδωνος Ελένη Νοσηλευτική Λειτουργός Γενικό Νοσοκομείο Πάφου BSc, MSc Πρόληψη και Έλεγχος Λοιμώξεων (University of Athens) 2. Σαρόγλου

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογικά δεδομένα νοσημάτων που μεταδίδονται με διαβιβαστές στην Ελλάδα

Επιδημιολογικά δεδομένα νοσημάτων που μεταδίδονται με διαβιβαστές στην Ελλάδα Καταπολέμηση κουνουπιών και δημόσια υγεία: Η επίδραση της κλιματικής αλλαγής, 10 Δεκ 2015 Επιδημιολογικά δεδομένα νοσημάτων που μεταδίδονται με διαβιβαστές στην Ελλάδα Δανάη Περβανίδου Γραφείο Νοσημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογική επιτήρηση -1 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. Στόχοι επιδημιολογικής επιτήρησης. Συστήματα επιδημιολογικής επιτήρησης

Επιδημιολογική επιτήρηση -1 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. Στόχοι επιδημιολογικής επιτήρησης. Συστήματα επιδημιολογικής επιτήρησης ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Πρόγραμμα εκπαίδευσης στην επιδημιολογική επιτήρηση και διερεύνηση επιδημιών ΚΕΕΛΠΝΟ ΕΣΔΥ, 2007 Επιδημιολογική επιτήρηση - «Επιδημιολογική επιτήρηση είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΛΙΣΤΕΡΙΩΣΗ (ICD-10 A32): ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΝΟΣΗΜΑΤΟΣ 1. Λοιμογόνος παράγοντας Η λιστερίωση είναι μία βακτηριακή λοίμωξη που προκαλείται από το gram-θετικό βακτήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ

ΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ 1η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ «ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΤΗ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΠΡΑΞΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΛΑΜΙΑ 21 22 22 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2005 ΤΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία έκθεση επιδημιολογικής επιτήρησης της λοίμωξης από ιό του Δυτικού Νείλου σε ανθρώπους, Ελλάδα, 09 Οκτωβρίου 2013

Εβδομαδιαία έκθεση επιδημιολογικής επιτήρησης της λοίμωξης από ιό του Δυτικού Νείλου σε ανθρώπους, Ελλάδα, 09 Οκτωβρίου 2013 Εβδομαδιαία έκθεση επιδημιολογικής επιτήρησης της λοίμωξης από ιό του Δυτικού Νείλου σε ανθρώπους, Ελλάδα, 09 Οκτωβρίου 2013 Η εβδομαδιαία αυτή αναφορά σκοπό έχει τη συνοπτική παρουσίαση των κρουσμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ebola. Ενημερωνόμαστε - προετοιμαζόμαστε- προσέχουμε

Ebola. Ενημερωνόμαστε - προετοιμαζόμαστε- προσέχουμε Ebola Ενημερωνόμαστε - προετοιμαζόμαστε- προσέχουμε Οκτώβριος 2014 Πρόλογος Μια από τις τελευταίες απειλές που γέμισε έντονη ανησυχία ολόκληρο τον πλανήτη είναι η εξάπλωση του ιού Έμπολα. Μια ανησυχία

Διαβάστε περισσότερα

Επιδηµιολογία νοσοκοµειακών λοιµώξεων

Επιδηµιολογία νοσοκοµειακών λοιµώξεων Επιδηµιολογία νοσοκοµειακών λοιµώξεων Η επιδηµιολογία των νοσοκοµειακών λοιµώξεων παρουσιάζει πολλές ιδιαιτερότητες σε σχέση µε αυτήν των λοιµωδών νοσηµάτων που εκδηλώνονται στην κοινότητα. Αφορά ένα ευρύ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των. μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία

Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των. μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία της Δημόσιας Υγείας Α. Βανταράκης Εργαστήριο Υγιεινής, Ιατρική Σχολή,

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/2015 (30 Νοεμβρίου 06 Δεκεμβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/2015 (30 Νοεμβρίου 06 Δεκεμβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 49/215 (3 Νοεμβρίου 6 ) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 215-216 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα 4/215

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την

Διαβάστε περισσότερα

Για το νέο ιό της γρίπης

Για το νέο ιό της γρίπης Για το νέο ιό της γρίπης Μετά την ανακοίνωση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ότι ανεβάζει τοσυναγερμό στο 6, για τον κίνδυνο πανδημίας από τη γρίπη των χοίρων (H1N1), η ανησυχία μας κορυφώνεται κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ: ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΙΛΑΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2010

ΕΚΘΕΣΗ: ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΙΛΑΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2010 ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ Γραφείο Νοσημάτων που Προλαμβάνονται με τον Εμβολιασμό Σελίδα 1 ΕΚΘΕΣΗ: ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΙΛΑΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2010 Από τα τέλη Ιανουαρίου 2010 έως

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ. Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια

ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ. Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια ΘΑΝΑΤΗΦΟΡΕΣ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ Καρκίνος και ΑΙDS Βουβωνική πανώλη Ισπανική Γρίπη Η ελονοσία Έμπολα Η χολέρα Η Ευλογιά Πολιομυελίτιδα Φυματίωση Γρίπη Διάρροια AIDS 25 εκατ. Θάνατοι από το 1981 έως σήμερα Το AIDS

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Πληροφορίες : Καλύβα Φ Ταχ. Δ/νση : Αριστοτέλους 19 Ταχ. Κώδικας : 104 38 Αθήνα

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 13/2015 (23 29 Μαρτίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS)

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) econteplusproject Organic.Edunet ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) Δρ. Ευτυχία Ξυλούρη Φραγκιαδάκη Κτηνίατρος Υγιεινολόγος, Αναπλ. Καθηγήτρια Υγιεινής Αγρ. Ζώων, Τμήμα Επιστήμης Ζωικής Παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 11/2015 (09 15 Μαρτίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 11/2015 (09 15 Μαρτίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 11/2015 (09 15 Μαρτίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης 16 Δεκεμβρίου 2009

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης 16 Δεκεμβρίου 2009 Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης 16 Δεκεμβρίου 29 Κατά την τρέχουσα περίοδο, γίνεται εβδομαδιαία ανακεφαλαίωση των επιδημιολογικών δεδομένων της χώρας μας για τη γρίπη. Κατά την

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Οδηγίες για την πρόληψη και τον αποτελεσματικό χειρισμό εμφάνισης γαστρεντερίτιδας σε κατασκήνωση Η εμφάνιση κρουσμάτων γαστρεντερίτιδας σε κατασκηνώσεις δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώξεων. Ανθρωποζωονόσοι. Χορήγηση Πιστοποιητικού με 10 μόρια (credits) Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CME - CPD) Διοργάνωση

Λοιμώξεων. Ανθρωποζωονόσοι. Χορήγηση Πιστοποιητικού με 10 μόρια (credits) Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CME - CPD) Διοργάνωση 11 o Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο 12-13 Δεκεμβρίου 2014 Ξενοδοχείο Royal Olympic Αθήνα Λοιμώξεων Ανθρωποζωονόσοι Πρόγραμμα Χορήγηση Πιστοποιητικού με 10 μόρια (credits) Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ιογενής γαστρεντερίτιδα; Η ιογενής γαστρεντερίτιδα είναι μια εντερική λοίμωξη που οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ /ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΓΕΩΤΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ /ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΓΕΩΤΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ /ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΓΕΩΤΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΣΑΛΜΟΝΕΛΑ ΕΝΑ ΜΙΚΡΟΒΙΟ ΜΕ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΩΝ ΖΩΩΝ ΚΑΙ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόδρομα αποτελέσματα του ΕΣΠΑ για τον ιό του Δυτικού Νείλου και την ελονοσία

Πρόδρομα αποτελέσματα του ΕΣΠΑ για τον ιό του Δυτικού Νείλου και την ελονοσία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ Πρόδρομα αποτελέσματα του ΕΣΠΑ για τον ιό του Δυτικού Νείλου και την ελονοσία Μάρκα Ανδριανή Ιατρός,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ. Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ. Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Μέτρα πρόληψης και ελέγχου γαστρεντερίτιδας σε βρεφονηπιακό/παιδικό σταθμό (Απευθύνεται σε εργαζόμενους βρεφονηπιακών / παιδικών σταθμών) Μέτρα πρόληψης 1. Ακολουθούμε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΛΙΣΤΕΡΙΩΣΗ : ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΜΑΪΟΣ 2007 Τι είναι η Λιστερίωση; Η Λιστερίωση είναι µια σοβαρή λοίµωξη (ζωονόσος), η οποία προκαλείται από

Διαβάστε περισσότερα

Στο Δήμο Παλλήνης Φλεβική Θρόμβωση Δήμος Παλλήνης Διαδημοτικό Δίκτυο Υγείας κος Αθανάσιος Ζούτσος κα Πόπη Ζινέλη κος Δημήτριος Χριστοδουλάκης

Στο Δήμο Παλλήνης Φλεβική Θρόμβωση Δήμος Παλλήνης Διαδημοτικό Δίκτυο Υγείας κος Αθανάσιος Ζούτσος κα Πόπη Ζινέλη κος Δημήτριος Χριστοδουλάκης Στο Δήμο Παλλήνης Ιδιαίτερη επιτυχία σημείωσε η Ενημερωτική Εκδήλωση που διοργάνωσαν για τη Φλεβική Θρόμβωση ο Δήμος Παλλήνης και το Διαδημοτικό Δίκτυο Υγείας τη Δευτέρα 18 Νοεμβρίου 2013, στο Δημαρχείο

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) 2014

Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) 2014 Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) 2014 ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΛΥΣΣΑΣ Ο ιός της λύσσας μεταδίδεται: Mε το σάλιο των μολυσμένων ζώων μέσω δαγκώματος ή εκδοράς σε ανθρώπους ή άλλα ζώα. Μπορεί επίσης

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι επιδημιολογική επιτήρηση. Αρχές οργάνωσης και λειτουργίας συστημάτων επιδημιολογικής επιτήρησης. Ιστορική εξέλιξη : Μεσαίωνας 19ος αιώνας

Τι είναι επιδημιολογική επιτήρηση. Αρχές οργάνωσης και λειτουργίας συστημάτων επιδημιολογικής επιτήρησης. Ιστορική εξέλιξη : Μεσαίωνας 19ος αιώνας Τι είναι επιδημιολογική επιτήρηση Τ. Παναγιωτόπουλος Αρχές οργάνωσης και λειτουργίας συστημάτων επιδημιολογικής επιτήρησης Πρόγραμμα εκπαίδευσης στην επιδημιολογική επιτήρηση και διερεύνηση επιδημιών ΕΣΔΥ

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Σοβαρός ο κίνδυνος Πνευμονικής Εμβολής από τη Φλεβική Θρόμβωση τόνισαν έγκριτοι επιστήμονες στην ενημερωτική ημερίδα στο Δήμο Αμαρουσίου

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Σοβαρός ο κίνδυνος Πνευμονικής Εμβολής από τη Φλεβική Θρόμβωση τόνισαν έγκριτοι επιστήμονες στην ενημερωτική ημερίδα στο Δήμο Αμαρουσίου ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Σοβαρός ο κίνδυνος Πνευμονικής Εμβολής από τη Φλεβική Θρόμβωση τόνισαν έγκριτοι επιστήμονες στην ενημερωτική ημερίδα στο Δήμο Αμαρουσίου Το 93% των σχετικών με τη Φλεβική Θρόμβωση θανάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΛΥΣΗ ΚΕΦ. 1ο

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΛΥΣΗ ΚΕΦ. 1ο ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΛΥΣΗ ΚΕΦ. 1ο ΟΜΑΔΑ Α 1. Ένας άνθρωπος μολύνεται από έναν ιό για πρώτη φορά. Το παρακάτω διάγραμμα απεικονίζει τις συγκεντρώσεις αντιγόνων και αντισωμάτων αυτού του ανθρώπου κατά τη διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Follow us on twitter: ΚΕΕΛΠΝΟ_HCDCP. Όμορφες και καθαρές ελληνικές θαλάσσιες ακτές

Περιεχόμενα. Follow us on twitter: ΚΕΕΛΠΝΟ_HCDCP. Όμορφες και καθαρές ελληνικές θαλάσσιες ακτές Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων Αγράφων 3-5, Μαρούσι, 15123, 210 5212000, info@keelpno.gr, http://www.keelpno.gr Ιούλιος 2012 Αρ. 17 / Έτος 2ο ISSN 1792-9016 Περιεχόμενα Κυρίως θέμα: Ποιότητα υδάτων

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 41/2015 (05 11 Οκτωβρίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2015-2016 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης

ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗ/ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΧΛΑΜΥΔΙΑ Αιτία : βακτήρια Πρόληψη : Η χρήση προφυλακτικού Μειώνει τον κίνδυνο μετάδοσης Αυξημένες εκκρίσεις από τα γεννητικά όργανα ή τον πρωκτό.

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή, 11 Απριλίου 2014

Παρασκευή, 11 Απριλίου 2014 Παρασκευή, 11 Απριλίου 2014 09.00-11.00 ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ - ΕΓΓΡΑΦΕΣ 10.00-12.10 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΣΦΑΛΗΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΤΑΞΙΔΙΩΤΩΝ ΑΝΟΣΟΚΑΤΕΣΤΑΛΜΕΝΟΣ ΤΑΞΙΔΙΩΤΗΣ 10.00-10.20 Ανοσοκατασταλτικά και Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

Α. Βανταράκης Πρόεδρος Εταιρείας Μελέτης Μικροβιολογικής Ποιότητας Υδάτων (www.watermicro.gr) Επικ. Καθηγητής Υγιεινής Μον.

Α. Βανταράκης Πρόεδρος Εταιρείας Μελέτης Μικροβιολογικής Ποιότητας Υδάτων (www.watermicro.gr) Επικ. Καθηγητής Υγιεινής Μον. ΙΟΙ KAIΥΔΑΤΙΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ- O ΡΟΛΟΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ Α. Βανταράκης Πρόεδρος Εταιρείας Μελέτης Μικροβιολογικής Ποιότητας Υδάτων (www.watermicro.gr) Επικ. Καθηγητής Υγιεινής Μον. Περιβαλλοντικής Μικροβιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

και η υγεία των εργαζομένων

και η υγεία των εργαζομένων και η υγεία των εργαζομένων Η γρίπη των πουλερικών ή πιο σωστά γρίπη των πτηνών (avian influenza) είναι μια λοιμώδης ασθένεια μεταξύ των πτηνών, γνωστή εδώ κι έναν αιώνα. Περιγράφηκε για πρώτη φορά στην

Διαβάστε περισσότερα

Γραφείο Ισότητας των Φύλων ΕΝ.Π.Ε. Ελένη Νταλάκα Σωτηρία Αποστολάκη ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑ 590 82.7%

Γραφείο Ισότητας των Φύλων ΕΝ.Π.Ε. Ελένη Νταλάκα Σωτηρία Αποστολάκη ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑ 590 82.7% ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑ 7.% 590 8.7% Γράφημα. Κατανομή των μελών των περιφερειακών συμβουλίων στο σύνολο της επικράτειας 9% 7 8% Γράφημα. Κατανομή των αιρετών αντιπεριφερειαρχών στο σύνολο της επικράτειας 8.% 8 7.8%

Διαβάστε περισσότερα

1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α

1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ 1. ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΟΚΟΚΚΙΚΗ ΜΗΝΙΓΓΙΤΙ Α Τι είναι η µηνιγγίτιδα; Η µηνιγγίτιδα είναι µία σοβαρή λοίµωξη των µηνίγγων

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 10/2015 (02 08 Μαρτίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 10/2015 (02 08 Μαρτίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 10/2015 (02 08 Μαρτίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

Ταξιδιώτες που Επισκέπτονται Φίλους και Συγγενείς (VFRs)

Ταξιδιώτες που Επισκέπτονται Φίλους και Συγγενείς (VFRs) Ανδρούλα Παυλή, Γενικός Ιατρός Δρ. Έλενα Μαλτέζου, Παιδίατρος Λοιμωξιολόγος Κέντρο Ελέγχου & Πρόληψης Νοσημάτων Ορισμός Ως VFRs ορίζονται οι ταξιδιώτες οι οποίοι είναι μετανάστες, εθνικά και φυλετικά διαφορετικοί

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι άμεση ρύπανση?

Τι είναι άμεση ρύπανση? ΡΥΠΑΝΣΗ ΝΕΡΟΥ Τι είναι ρύπανση; Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 44/2015 (26 Οκτωβρίου 01 Νοεμβρίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2015-2016 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Καφετζόπουλος

Ευάγγελος Καφετζόπουλος Ευάγγελος Καφετζόπουλος Η λοίμωξη HVCστον παγκόσμιο χάρτη Οι χρήση ενδοφλέβιων ναρκωτικών αποτελεί παγκοσμίως την κύρια αιτία της HCV λοίμωξης Ηπατίτιδα C: Ασθένεια των περιθωριοποιημένων; Πηγή: Ward JW,

Διαβάστε περισσότερα

18 η Διεθνής Διημερίδα Ηπατίτιδας Β & C Μέρος έκτο: Οι μελέτες του ΚΕΕΛΠΝΟ Επόμενα Βήματα και Προοπτικές 30-1-2011

18 η Διεθνής Διημερίδα Ηπατίτιδας Β & C Μέρος έκτο: Οι μελέτες του ΚΕΕΛΠΝΟ Επόμενα Βήματα και Προοπτικές 30-1-2011 18 η Διεθνής Διημερίδα Ηπατίτιδας Β & C Μέρος έκτο: Οι μελέτες του ΚΕΕΛΠΝΟ Επόμενα Βήματα και Προοπτικές 30-1-2011 Καθηγητής Γεώργιος N. Νταλέκος Δ/ντής Παθολογικής Κλινικής και Ερευνητικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 21 Σεπτ. 2012 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2012

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 21 Σεπτ. 2012 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2012 ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 21 Σεπτ. 2012 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, 2012 Η εβδομαδιαία αυτή αναφορά σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικό πρόγραμμα ελέγχου για τον ιό του Δυτικού Νείλου και την ελονοσία, ενίσχυση της επιτήρησης στην ελληνική επικράτεια (MIS 365280)

Ειδικό πρόγραμμα ελέγχου για τον ιό του Δυτικού Νείλου και την ελονοσία, ενίσχυση της επιτήρησης στην ελληνική επικράτεια (MIS 365280) «Ειδικό πρόγραμμα ελέγχου για τον ιό του Δυτικού Νείλου και την ελονοσία, ενίσχυση της επιτήρησης στην ελληνική επικράτεια» Παραδοτέο Π1.1 Έκθεση ερευνητικού έργου Υπεύθυνος φορέας: Πανεπιστήμιο Λάρισα,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΗΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΑΝΘΕΚΤΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΗΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΑΝΘΕΚΤΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΗΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΑΝΘΕΚΤΙΚΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΠΡΟΚΡΟΥΣΤΗΣ Φλώρα Κοντοπίδου Παθολόγος- Λοιμωξιολόγος (Phd) Υπεύθυνη Γραφείου Μικροβιακής Αντοχής ΚΕΕΛΠΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη εισήγησης σε σεµινάριο τεχνικών ασφαλείας του ΕΛΙΝΥΑΕ ΤΖΙΝΑΣ ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΛΥΣΣΑ Η Λύσσα επέστρεψε στην Ελλάδα μετά από 25 χρόνια Ακόμα και

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Mοριακών Tεχνικών Real-Time PCR για την Aνίχνευση Eντεροαιμορραγικών Στελεχών E. coli, Campylobacter jejuni και Salmonella spp.

Ανάπτυξη Mοριακών Tεχνικών Real-Time PCR για την Aνίχνευση Eντεροαιμορραγικών Στελεχών E. coli, Campylobacter jejuni και Salmonella spp. Ανάπτυξη Mοριακών Tεχνικών Real-Time PCR για την Aνίχνευση Eντεροαιμορραγικών Στελεχών E. coli, Campylobacter jejuni και Salmonella spp. 5 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ιατρικής Βιοπαθολογίας Η εφαρμογή μοριακών

Διαβάστε περισσότερα

Ελονοσία στην Ελλάδα: επιδημιολογικά δεδομένα και απόκριση 2012

Ελονοσία στην Ελλάδα: επιδημιολογικά δεδομένα και απόκριση 2012 Ελονοσία στην Ελλάδα: επιδημιολογικά δεδομένα και απόκριση 2012 Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης, Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (KEEΛΠNO) 1 Κρούσματα ελονοσίας, Ελλάδα, 2011 96 κρούσματα

Διαβάστε περισσότερα

Νόσος του ιού Έμπολα (EVD) Βασικές πληροφορίες

Νόσος του ιού Έμπολα (EVD) Βασικές πληροφορίες Νόσος του ιού Έμπολα (EVD) Βασικές πληροφορίες Νόσος του ιού Έμπολα (EVD) Προέλευση Ο ιός Έμπολα έχει πάρει το όνομά του από τον ποταμό Έμπολα της περιοχής που βρισκόταν το Ζαΐρ (νυν Λαϊκή Δημοκρατία του

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Αιμορραγικός πυρετός Ebola

Αιμορραγικός πυρετός Ebola Αιμορραγικός πυρετός Ebola Επιστημονική Συνάντηση SOS Ιατρών 29/11/2014 Φώτιος Π. Πετρόπουλος MD, MHA Ειδικός Παθολόγος Δεν υπάρχει καμία οικονομική ή άλλη εξάρτηση του ομιλούντος που να μπορεί να επηρεάσει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Dr Α. Μεντής, Ιατρός Βιοπαθολόγος, Κλινικός Μικροβιολόγος ιευθυντής ιαγνωστικού Τμήματος ιευθυντής Εργαστηρίου Ιατρικής Μικροβιολογίας ιευθυντής Εθνικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω λέμφωμα; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω λέμφωμα; Πώς θα το καταλάβω; Πώς θα το καταλάβω; Το λέμφωμα είναι δυνητικά ιάσιμη νόσος Μήπως έχω λέμφωμα; Η έγκαιρη διάγνωση, σώζει ζωές Ο οδηγός αυτός έχει γραφτεί για να σας εφοδιάσει με πληροφορίες και συμβουλές, ώστε να αξιολογήσετε

Διαβάστε περισσότερα

Μη μεταδοτική πάθηση η Ψωρίαση

Μη μεταδοτική πάθηση η Ψωρίαση Μη μεταδοτική πάθηση η Ψωρίαση Περιστέρι Ιδιαίτερα ενδιαφέροντα στοιχεία παρουσιάστηκαν στην ημερίδα με θέμα την Ψωρίαση, που διοργάνωσαν ο Δήμος Περιστερίου και το Εθνικό Διαδημοτικό Δίκτυο Υγείας, την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΑΝΙΧΝΕΥΘΗΚΕ ΚΑΙ ΣΕ ΜΗ ΑΠΟΔΗΜΗΤΙΚΑ ΠΤΗΝΑ

ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΑΝΙΧΝΕΥΘΗΚΕ ΚΑΙ ΣΕ ΜΗ ΑΠΟΔΗΜΗΤΙΚΑ ΠΤΗΝΑ 1 ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΑΝΙΧΝΕΥΘΗΚΕ ΚΑΙ ΣΕ ΜΗ ΑΠΟΔΗΜΗΤΙΚΑ ΠΤΗΝΑ Θεσσαλονίκη 18 Μαρτίου 2011 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π ΟΥ Ανησυχητικά είναι τα επιστημονικά ευρήματα για τη διασπορά του ιού του

Διαβάστε περισσότερα

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας»

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Εργαστήριο Κυτταρογενετικής ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» «β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Ζαχάκη Σοφία - Ουρανία Βιολόγος, MSc, PhD β μεσογειακή αναιμία Η θαλασσαιμία ή νόσος

Διαβάστε περισσότερα

Η αποτελεσµατικότητα των εµβολίων µέχρι σήµερα. Μαρία Χατζηστυλιανού Παιδίατρος-Ανοσολόγος Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ

Η αποτελεσµατικότητα των εµβολίων µέχρι σήµερα. Μαρία Χατζηστυλιανού Παιδίατρος-Ανοσολόγος Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Η αποτελεσµατικότητα των εµβολίων µέχρι σήµερα Μαρία Χατζηστυλιανού Παιδίατρος-Ανοσολόγος Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Η αποτελεσµατικότητα των εµβολίων µέχρι σήµερα Η βελτίωση του επιπέδου υγείας θνησιµότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΜΠΤΗ 24/9/2015 ΩΡΑ ΚΩΔ ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΑΙΘ. ΚΩΔ ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΑΙΘ.

ΠΕΜΠΤΗ 24/9/2015 ΩΡΑ ΚΩΔ ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΑΙΘ. ΚΩΔ ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΑΙΘ. ΕΒΔΟΜΑΔΑ 1 24-26/9/2015 ΠΕΜΠΤΗ 24/9/2015 ΩΡΑ ΚΩΔ ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΑΙΘ. ΚΩΔ ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΑΙΘ. 13.00-14.00 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ Υ Πρακτική εργασία, Νέος Οδηγός, Erasmus, Απουσίες Α. Βανταράκης ΑΙ4 14.00-15.00

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΠΤΗΝΩΝ. Ιανουάριος 2006

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΠΤΗΝΩΝ. Ιανουάριος 2006 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΠΤΗΝΩΝ Ιανουάριος 2006 Τι είναι η γρίπη των πτηνών; Η γρίπη των πτηνών είναι µία µολυσµατική νόσος που προσβάλει τα

Διαβάστε περισσότερα

Tραυματισμοί με μολυσμένα αντικείμενα κατά τη διάρκεια της οδοντιατρικής πράξης Πρωτόκολλο αντιμετώπισης

Tραυματισμοί με μολυσμένα αντικείμενα κατά τη διάρκεια της οδοντιατρικής πράξης Πρωτόκολλο αντιμετώπισης Tραυματισμοί με μολυσμένα αντικείμενα κατά τη διάρκεια της οδοντιατρικής πράξης Πρωτόκολλο αντιμετώπισης Κυριάκος Λιβέρδος Ειδικός Χειρουργός Στόματος Χατζηαναστασίου Χρυστάλλα Πρώτος Ιατρικός Λειτουργός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕΕΛΠΝΟ) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕΕΛΠΝΟ) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕΕΛΠΝΟ) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 1 Εισαγωγή Ελονοσία στην Ελλάδα, περίοδος 2012 (01/01/2012 έως 03/09/2012) Η ελονοσία (malaria) είναι λοιμώδης

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Μύρων Μαυρικάκης Αναπλ. Καθηγητής Θεραπευτικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Παθολόγος - Ρευματολόγος ριν αρχίσω την ομιλία μου θα

Διαβάστε περισσότερα

Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός

Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός Μια υποτιμημένη ασπίδα προστασίας Παναγιώτης Ζώης Όλγα Καράμπαλη Ιδιώτες Πνευμονολόγοι Πνευμονιοκοκκική νόσος Προκαλείται: από τον πνευμονιόκοκκο (Streptococcus pneumoniae)

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά για τις μυκοπλασμώσεις

Γενικά για τις μυκοπλασμώσεις Μυκοπλάσμωση 1 Γενικά για τις μυκοπλασμώσεις Τα είδη του γένους Mycoplasma, χαρακτηρίζονται από μεγάλη ποικιλομορφία επειδή δεν φέρουν κυτταρικό τοίχωμα. Δεν είναι εύκολο να αναδειχθούν. Καλλιεργείται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ

ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΑΕΔ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΟΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ 4 1. Εγγεγραμμένοι

Διαβάστε περισσότερα