Τ.Ε.Ι. ΚΡΗΤΗΣ. ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΚΤΙΚΗ»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Τ.Ε.Ι. ΚΡΗΤΗΣ. ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΚΤΙΚΗ»"

Transcript

1 aa Τ.Ε.Ι. ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΚΤΙΚΗ» Προσδιοριστικοί παράγοντες κερδοφορίας τραπεζών Διπλωματική Εργασία που υποβλήθηκε στο Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής του Τ.Ε.Ι. ΚΡΗΤΗΣ ως μέρος των απαιτήσεων για την απόκτηση Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης στη Λογιστική και Ελεγκτική από την Καρρά Κωνσταντίνα Ηράκλειο Ιούνιος 2016

2 Ο μεταπτυχιακός φοιτητής που εκπόνησε την παρούσα διπλωματική εργασία φέρει ολόκληρη την ευθύνη προσδιορισμού της δίκαιης χρήσης του υλικού, η οποία ορίζεται στη βάση των εξής παραγόντων : του σκοπού και χαρακτήρα της χρήσης (μη εμπορικός, μη κερδοσκοπικός, αλλά εκπαιδευτικός ερευνητικός), της φύσης του υλικού που χρησιμοποιεί (τμήμα του κειμένου, πίνακες, σχήματα, εικόνες κλπ. ), του ποσοστού και της σημαντικότητας του τμήματος που χρησιμοποιεί σε σχέση με το όλο κείμενο υπό copyright, και των πιθανών συνεπειών της χρήσης αυτής στην αγορά ή την γενικότερη αξία του υπό copyright κειμένου. b

3 Η παρούσα διπλωματική εργασία εγκρίθηκε ομόφωνα από την τριμελή εξεταστική επιτροπή η οποία ορίστηκε από την ΓΣΕΣ του Τμήματος Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής του Τ.Ε.Ι. Κρήτης, σύμφωνα με το νόμο και τον εγκεκριμένο Οδηγό Σπουδών του ΠΜΣ «Λογιστική και Ελεγκτική». Τα μέλη της Επιτροπής είναι : Αν. Καθηγητής Σταματόπουλος Θεόδωρος (Επιβλέπων) Καθηγητής Τερζάκης Δημήτριος (Μέλος) Επίκ. Καθηγητής Αρβανίτης Σταύρος (Μέλος) Η έγκριση της διπλωματικής εργασίας από το Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής του Τ.Ε.Ι. Κρήτης δεν υποδηλώνει αποδοχή των απόψεων του συγγραφέα. c

4 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ Θα ήθελα να ευχαριστήσω τον καθηγητή μου, τον κ. Σταματόπουλο Θεόδωρο, αναπληρωτή καθηγητή του τμήματος Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής της Σχολής Διοίκησης και Οικονομίας του ΤΕΙ Κρήτης και διευθυντή του ΠΜΣ που στάθηκε αρωγός και καθοδηγητής, καθ όλη τη διάρκεια των σπουδών μου και κυρίως κατά τη συγγραφή της διπλωματικής μου εργασίας, όπως επίσης και τους καθηγητές του ΠΜΣ, κ.κ. Τερζάκη Δημήτρη και Αρβανίτη Σταύρο για τη σημαντική συμβολή τους στο εμπειρικό μέρος της εργασίας μου. Επίσης, θα ήθελα να ευχαριστήσω την οικογένεια μου η οποία είναι δίπλα μου και με ενθαρρύνει για την επίτευξη των στόχων μου. d

5 ΠΕΡΙΛΗΨΗ... G ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΕΣ ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟΙ ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΜΕΣΟΛΑΒΗΤΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΑΙ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ... 8 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Η ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΕΡΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΤΩΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΩΝ ΧΡΟΝΩΝ ( ) Η ΚΡΙΣΗ ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΗ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΕ ΚΑΙΡΟ ΚΡΊΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΘΕΣΜΙΚΟΙ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ :ΘΕΣΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ : Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ-ΒΑΣΙΛΕΙΑ Ι(1998) : ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΙΙ (2004) :ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΙΙΙ (2009) : ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ e

6 3.2.2 ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ :ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 :ΕΜΠΕΙΡΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ f

7 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ανάλυση των παραγόντων που προσδιορίζουν την κερδοφορία των τραπεζών των χωρών του ευρωπαϊκού νότου της νομισματικής ένωσης του ευρώ και συγκεκριμένα της Ελλάδας, Ιταλίας, Ισπανίας και Πορτογαλίας, την περίοδο Βασιζόμενοι στην σχετική αρθρογραφία, εξειδικεύουμε αντίστοιχα υποδείγματα, τα οποία και εκτιμούμε. Χρησιμοποιώντας οικονομετρία panel δεδομένων, αποδείξαμε πως επηρεάζεται η κερδοφορία των τραπεζών του δείγματος από οικονομικούς παράγοντες όπως είναι ο πιστωτικός κίνδυνος, τα λειτουργικά έξοδα, οι πληθωριστικές πιέσεις στο γενικό επίπεδο τιμών της οικονομίας, το μακροπρόθεσμο κόστος δανεισμού της, όπως προσεγγίζεται από την απόδοση του δεκαετούς κρατικού τίτλου, ο εγχώριος ρυθμός μεγέθυνσης, αλλά όχι από η κεφαλαιακή τους επάρκεια. Τα ευρήματα της εργασίας, επιβεβαιώνουν γενικά την βιβλιογραφία, αν και το Ελληνικό πρότυπο φαίνεται ιδιαίτερο έναντι των άλλων χωρών του νότου της Ευρωζώνης ανεξάρτητα την περίοδο της κρίσης από το Ειδικά αναφέρουμε την κυρτότητα της Ελληνικής συνάρτησης αποδοτικότητας (κοίλη στις άλλες χώρες) σε σχέση με το μέγεθος (των τραπεζών), ενώ οι άλλοι προσδιοριστικοί παράγοντες, όπως ο πιστωτικός κίνδυνος με ετήσια υστέρηση, τα λειτουργικά έξοδα με ετήσια υστέρηση, ο τρέχων πληθωρισμός τιμών, οι αποδόσεις του δεκαετούς κρατικού ομολόγου με ετήσια υστέρηση και ο αναμενόμενος ρυθμός μεγέθυνσης, έχουν μεν την ίδια επίδραση ως προς την κατεύθυνση αλλά μεγαλύτερη ή και πολλαπλάσια ένταση για την αποδοτικότητα των Ελληνικών τραπεζών σε σχέση με αυτές της Ιταλίας, Ισπανίας και Πορτογαλίας, Η μελέτη μας περιορίστηκε σε δείγμα τραπεζών μόνο τμήματος της περιφέρειας της Ευρωζώνης, την περίοδο Η συμβολή μας αφορά στην εκτιμηθείσα ιδιαιτερότητα της Ελληνικής εμπειρίας αναφορικά με τις άλλες χώρες του νότου της ΟΝΕ, όπως περιγράφεται στα ευρήματά μας. Λέξεις- Κλειδιά: Κερδοφορία τραπεζών, οικονομικοί παράγοντες, χρηματοπιστωτική κρίση, Επιτροπή Βασιλείας Ι, ΙΙ, ΙΙΙ. g

8 Abstract The purpose of this paper is to describe and analyze the factors that determine the profitability of banks and general banking groups. We sought to study the profitability of Greek, German and Cypriot banks in the period from 2001 to 2014 as well as the southern European countries, namely Italy, Spain and Portugal with regard to Greece Based on the relevant literature, we specify the corresponding models, which we appreciate. Using the method of linear regression, we demonstrated how affected the profitability of banks by economic factors such as capital adequacy, liquidity, operating expenses, inflationary trends in the economy, etc. The work findings are confirmed by the literature. We showed that bank profitability is influenced by internal and external economic factors. The ratios such as ROA, Equity / assets, the ratios CPI expressing inflationary trends in the economy, the credit risk and the size relative to earnings are statistically significant.the assumption that operating costs affect the profitability, not confirmed by our sample. However, our study was limited to a small sample banks. The period was chosen to study between 2001 and The period considered limited compared with other studies involving more years data. Finally, the findings of the research show that the profitability of the banks affected by both internal and external factors. Closing confirm the assumption of responsibility of banks for the current crisis, but this is subject for future research. Keys-words: Profitability of banks, economic factors, Eurozone crisis, Basel Committee I, II, III. h

9 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα έχει δεχθεί σημαντικές αλλαγές τα τελευταία χρόνια, εξαιτίας καταστάσεων και γεγονότων που έχουν παίξει καθοριστικό ρόλο για την μετέπειτα πορεία του. Ιδιαίτερα δε, ο τραπεζικός τομέας, τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην Ευρώπη, κατέχει θέση κλειδί για την γενική οικονομική σταθερότητα και για αυτό χρήζει ιδιαίτερης προσοχής και μελέτης. Η χρηματοπιστωτική κρίση από το 2008 ως και σήμερα δείχνει την ανάγκη για καλύτερη ρύθμιση και εποπτεία του χρηματοπιστωτικού τομέα της ΕΕ, ιδίως δε στη ζώνη του ευρώ (οικονομική και νομισματική ένωση ΟΝΕ-). Η κρίση στη ζώνη του ευρώ και οι διαφορετικές εθνικές πολιτικές που ακολουθήθηκαν, κατέστησαν σαφή, την αλληλεξάρτηση μεταξύ τραπεζών, αλλά και των εν γένει χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, με τις αντίστοιχες εθνικές κυβερνήσεις. Ως εκ τούτου, οι ηγέτες της ΕΕ συμφώνησαν ότι η ΟΝΕ πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω και τμήμα αυτής της προσπάθειας, θα ήταν η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου χρηματοοικονομικού πλαισίου, που αργότερα μετονομάστηκε σε Ευρωπαϊκή Τραπεζική Ένωση. Το πιο σημαντικό είναι, ότι η Τραπεζική Ένωση, θα κάνει το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα πιο ανθεκτικό και αποτελεσματικό, ώστε να οδηγηθεί σε κερδοφορία, ελεύθερο από τοξικά προϊόντα που «παράγουν» ιδιωτικό χρήμα. Θεωρητικά, η κερδοφορία των τραπεζών, καθορίζεται τόσο από εσωτερικούς όσο και εξωτερικούς οικονομικούς παράγοντες. Η διεθνής αρθρογραφία αναφέρει πως, το μέγεθος της τράπεζας, ο πιστωτικός της εν γένει κίνδυνος, οι δείκτες κεφαλαίων και ρευστότητας αλλά και το ιδιοκτησιακό καθεστώς αποτελούν μικροοικονομικούς παράγοντες που επηρεάζουν την κερδοφορία της. Από την άλλη πλευρά, μακροοικονομικοί παράγοντες όπως οι πληθωριστικές τάσεις αλλά και οι οικονομικές πολιτικές που ασκούνται από τις κυβερνήσεις, επίσης θεωρούνται πως επηρεάζουν σημαντικά την κερδοφορία των τραπεζών. Η Ελλάδα, πρόσφατα (Απρίλιος 2014), εντάχθηκε στην Ευρωπαϊκή Τραπεζική Ένωση. Οι ελληνικές τράπεζες οδηγήθηκαν σε «ανακεφαλαιοποίηση» για να καλύψουν ανάγκες ρευστότητας ή και βιωσιμότητάς τους, ως αποτέλεσμα των πολιτικών προσφοράς που επιβάλουν τα «μνημόνια» που υπέγραψε και υλοποιεί η χώρα. Αντίθετα, οι γερμανικές τράπεζες όχι μόνο δεν αντιμετώπισαν παρόμοια προβλήματα, παρόλο που εντάχθηκαν στην Ευρωπαϊκή Τραπεζική Ένωση την ίδια περίοδο, αλλά παρουσιάσανε και κέρδη. Έτσι, με στόχο την κερδοφορία-βιωσιμότητα των τραπεζών, ξεκίνησαν οι διαδικασίες από την ΕΕ που περιλαμβάνουν μία σειρά μεταρρυθμίσεων προς την κατεύθυνση της δημιουργίας κανόνων για την ρύθμιση και εποπτεία του χρηματοπιστωτικού συστήματος και την αποτροπή της τραπεζικής κρίσης σε 1

10 δημοσιονομική στο κέντρο της Ευρωζώνης. Μέχρι το 2008 δεν υπήρχαν συγκροτημένα εργαλεία διαχείρισης χρηματοπιστωτικών κρίσεων υψηλού ρίσκου για τις περιπτώσεις κατάρρευσης μεγάλων διεθνών τραπεζών ( Κωστούλας, 2014). Σκοπός της παρούσας εργασίας, είναι η περιγραφή και ανάλυση των παραγόντων που προσδιορίζουν την κερδοφορία των τραπεζικών ιδρυμάτων στον Νότο της Ευρωζώνης την περίοδο Παράγοντες όπως, όπως είναι ο πιστωτικός κίνδυνος, τα λειτουργικά έξοδα, οι πληθωριστικές πιέσεις στο γενικό επίπεδο τιμών της οικονομίας, το μακροπρόθεσμο κόστος δανεισμού της, όπως προσεγγίζεται από την απόδοση του δεκαετούς κρατικού τίτλου, ο εγχώριος ρυθμός μεγέθυνσης, ή η κεφαλαιακή τους επάρκεια, αλλά και το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των τραπεζών, εξετάζονται, επειδή παίζουν σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη του τραπεζικού συστήματος και κατ επέκταση στην σταθερότητα και ευρωστία κάθε οικονομίας. Το κίνητρο για την εκπόνηση της διπλωματικής αυτής εργασίας ήταν η διερεύνηση του ερωτήματος «κατά πόσο οι τράπεζες είναι υπεύθυνες ή όχι για την τρέχουσα οικονομική κρίση». Έτσι, στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται μια εισαγωγή στις έννοιες του χρηματοπιστωτικού και τραπεζικού συστήματος και μνεία για την τρέχουσα κρίση τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη. Πολλοί υποστηρίζουν πως, για την διατήρηση της σταθερότητας σε ένα πιστωτικό ίδρυμα, σημαντικό ρόλο παίζει η μείωση του πιστωτικού κινδύνου, η οποία μελλοντικά μπορεί να οδηγήσει σε κερδοφορία. Η έννοια του πιστωτικού κινδύνου αναφέρεται στο κεφάλαιο αυτό. Στο δεύτερο κεφάλαιο γίνεται μία ανάλυση της χρηματοοικονομικής κρίσης και των αιτιών που οδήγησαν σ αυτήν. Περιγράφεται η κρίση σε Ελλάδα και Ευρώπη, οι πρόσφατες εξελίξεις των τελευταίων χρόνων, μελετάται το ελληνικό τραπεζικό σύστημα, και οι λειτουργίες του. Στο τρίτο κεφάλαιο αναφέρονται οι θεωρητικές προσεγγίσεις για την κερδοφορία των τραπεζικών ιδρυμάτων αλλά και οι κανονισμοί των επιτροπών της Βασιλείας Ι, ΙΙ και ΙΙΙ. Από την θεωρητική προσέγγιση για την κερδοφορία των τραπεζών, καταλήξαμε πως είναι ένας συνδυασμός ποικίλων παραγόντων, ο οποίος διαμορφώνει τελικώς το αποτέλεσμα. Ακολουθεί βιβλιογραφική επισκόπηση της κερδοφορίας των τραπεζών και αναφέρονται οι εσωτερικοί και εξωτερικοί οικονομικοί παράγοντες που στοχεύουν στην επίτευξη του κέρδους. Τα τραπεζικά ιδρύματα είναι επιχειρήσεις, που δραστηριοποιούνται σε ένα ευρύ επιχειρηματικό περιβάλλον. Είναι σαφές, πως κάθε τράπεζα με τους εσωτερικούς κανονισμούς της για την εύρυθμη λειτουργία της, με απώτερο σκοπό την επίτευξη κέρδους για να επιτύχει το σκοπό της πρέπει να λάβει υπόψη της και στο εξωτερικό περιβάλλον της μακροοικονομικούς παράγοντες της οικονομίας που δραστηριοποιείται. Παράγοντες όπως, τα επιτόκια της αγοράς τα οποία προσδιορίζονται από τις 2

11 δυνάμεις της προσφοράς και της ζήτησης, οι πληθωριστικές τάσεις της οικονομίας αλλά και η εποπτεία του τραπεζικού συστήματος είναι οι ορισμένοι παράγοντες που αναλύονται στο κεφάλαιο αυτό. Στο επόμενο κεφάλαιο ακολουθεί η εμπειρική διερεύνηση των προσδιοριστικών παραγόντων της κερδοφορίας των τραπεζών. Μελετήθηκαν δεδομένα από εμπορικές τράπεζες χωρών μελών της Ευρωζώνης ειδικά από τις χώρες του ευρωπαϊκού νότου, δηλ. Ιταλία, Ισπανία και Πορτογαλία σε σχέση με την Ελλάδα προκειμένου, να ερμηνευτεί η τραπεζική κερδοφορία και να προσδιοριστεί η επίδραση μερικών από τους σημαντικότερους προσδιοριστικούς οικονομικούς παράγοντες, όπως είναι η κεφαλαιακή επάρκεια, ο πιστωτικός κίνδυνος, τα λειτουργικά κόστη, το μέγεθος τους αλλά και ο ρυθμός πληθωρισμού και η οικονομική ανάπτυξη της χώρας, στην οποία δραστηριοποιείται κάθε τράπεζα. Χρησιμοποιήσαμε μεθοδολογία οικονομετρίας panel δεδομένων για την εμπειρική μας διερεύνηση. Στη συνέχεια ακολουθεί η ανάλυση των αποτελεσμάτων και παρουσιάζονται τα ευρήματα της έρευνας. Αναλύονται οι δείκτες που πήραμε για το δείγμα μας, ο ρόλος που παίζουν στη τραπεζική κερδοφορία και τι αποτέλεσμα είχαν στις παλινδρομήσεις που χρησιμοποιήσαμε. Εξειδίκευση των εμπειρικών υποδειγμάτων, εκτίμηση των οικονομετρικών και έλεγχος των εκτιμήσεων παρουσιάζονται στην συνέχεια. Το τελευταίο κεφάλαιο της εργασίας περιλαμβάνει τα συμπεράσματα της μελέτης. Μετά από την ανάλυση που προηγήθηκε, αναφέρονται τελικά, ποιοι παράγοντες επηρεάζουν λιγότερο, περισσότερο ή και καθόλου την κερδοφορία των τραπεζών. Με την παρούσα εργασία αναλύθηκαν οι παράγοντες που επηρεάζουν την κερδοφορία των τραπεζών, τόσο πριν την οικονομική κρίση όσο και κατά την διάρκειά της. Δόθηκε απάντηση στο ερώτημα ποια είναι τα οικονομικά στοιχεία που θα πρέπει να ελεγχθούν από τα τραπεζικά ιδρύματα ώστε να αποφύγουν μία δεύτερη οικονομική κρίση. Υπάρχουν πολλές απόψεις για τις αναμενόμενες λύσεις. Πιστεύουμε πως οι λύσεις επιβάλλεται να δοθούν όχι τόσο σε εγχώριο επίπεδο αλλά κυρίως σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Τέλος, θεωρούμε πως οι λύσεις που δόθηκαν, όπως η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών που έγινε πρόσφατα στην Ελλάδα (Ιούλιος 2012), μπορεί να έλυσε βραχυπρόθεσμα το πρόβλημα της ρευστότητας, σε βάρος των Ελλήνων φορολογουμένων αφού η συμβολή του δημοσίου έγινε με δάνεια που μας βαρύνουν μέσω των «μνημονίων», αλλά πιστεύουμε πως μεσο-μακροπρόθεσμα μόνο η διόρθωση των αρχιτεκτονικών λαθών της Ευρωζώνης, βλ. έλλειψη μηχανισμών αυτόματης ανακύκλωσης πλεονασμάτων, μπορεί να λύσει αναπτυξιακά το πρόβλημα. 3

12 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ 1.1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Το χρηματοπιστωτικό σύστημα είναι ένα οικονομικό σύστημα, στηριγμένο στο χρηματικό αντίκρισμα και την βαθμολόγηση της εμπιστοσύνης της διαθεσιμότητας των φυσικών και άυλων πόρων και χρησιμοποιεί τη διαμεσολάβηση στην ανταλλαγή αγαθών και υπηρεσιών στις αγορές, με σκοπό την ελάττωση του κόστους των ατελειών που εμφανίζονται κατά τις συναλλαγές. Κύριο ρόλο στο σύστημα αυτό, παίζουν οι διαμεσολαβητές οι οποίοι, πρώτον, συγκεντρώνουν την πληροφορία εμπιστοσύνης των συναλλασσόμενων και, δεύτερον, διεκπεραιώνουν τις συμφωνίες των συναλλαγών. Σκοπός του χρηματοπιστωτικού συστήματος είναι η διοχέτευση κεφαλαίων από τις πλεονασματικές στις ελλειμματικές μονάδες. Αποτελεί την ραχοκοκαλιά της οικονομίας και δομείται από τις χρηματοπιστωτικές αγορές, τα χρηματοπιστωτικά προϊόντα και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα (Νούλας, 2006). Στην βιβλιογραφία υπάρχουν δύο μορφές εξέτασης του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Το 2001 ο καθηγητής Allen F. αναφέρει πως η πρώτη μορφή εξέτασης είναι, πως το χρηματοπιστωτικό σύστημα επιδρά στις αγορές μέσω των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και η δεύτερη μορφή εξέτασης, πως λειτουργούν οι ενδιάμεσοι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί, όπως οι τράπεζες και οι ασφαλιστικές εταιρίες. 1.2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Σε μια αγορά χωρίς ατέλειες, που λειτουργεί χωρίς τριβές και κόστος, δεν υπάρχει ανάγκη ύπαρξης του χρηματοπιστωτικού συστήματος, δεδομένου ότι οι συναλλαγές ανάμεσα στις πλεονασματικές και τις ελλειμματικές μονάδες μπορούν να διεκπεραιωθούν κατά τρόπο αυτόματο χωρίς να απαιτούν την ύπαρξη κάποιου διαμεσολαβητικού φορέα.(λώλος Σ.,1999) 4

13 Οι ατέλειες που δημιουργούνται στην αγορά συνίστανται, στην ύπαρξη κόστους πληροφόρησης και κόστους συναλλαγών. Έτσι, το κόστος που απαιτείται για τη συλλογή πληροφοριών, αλλά και οι ίδιες οι πληροφορίες, όπως επίσης και το κόστος για τη σύναψη συμφωνιών και τη διεκπεραίωση συναλλαγών, δημιουργεί τις προϋποθέσεις που αναδεικνύουν την αναγκαιότητα ύπαρξης του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Οι χρηματοπιστωτικές αγορές και οι θεσμοί, υφίστανται στο να ελαχιστοποιούν τα προβλήματα που δημιουργούνται από την έλλειψη επαρκούς πληροφόρησης, καθώς επίσης και των διαφόρων ατελειών που δημιουργούνται κατά την πραγματοποίηση των συναλλαγών. Δηλαδή, ο ρόλος του χρηματοπιστωτικού συστήματος, είναι να περιορίζει το κόστος, τόσο για την άντληση πληροφόρησης, όσο και για τη σύναψη συναλλαγών. Οι διαφορετικοί συνδυασμοί κόστους πληροφόρησης και κόστους συναλλαγών που υπάρχουν, αναδεικνύουν τη δημιουργία διαφορετικών χρηματοοικονομικών συμβάσεων και χρηματοοικονομικών ρυθμίσεων, όπως επίσης και τη δημιουργία διαφορετικών αγορών και θεσμών. Με άλλα λόγια, τα χρηματοπιστωτικά συστήματα επιτελούν μια βασική λειτουργία: Να βελτιώνουν την κατανομή των πόρων στο χώρο και στο χρόνο, μέσα στο αβέβαιο περιβάλλον που ζούμε. Η βασική αυτή λειτουργία, μπορεί να διακριθεί σε πέντε κύριες κατηγορίες. Έτσι, το χρηματοπιστωτικό σύστημα έχει να επιτελέσει πέντε λειτουργίες, ως εξής: Να προωθεί τη διάχυση, την αντιμετώπιση και την αποφυγή του κινδύνου που δημιουργείται από τις συναλλαγές, Να βελτιστοποιεί την κατανομή των πόρων, Να παρακολουθεί τη διοίκηση των εταιριών και να ελέγχει τις επιχειρήσεις, Να κινητοποιεί τις αποταμιεύσεις, και Να διευκολύνει την ανταλλαγή αγαθών και υπηρεσιών. Είναι κοινά αποδεκτό ότι κάθε μια από τις λειτουργίες του χρηματοπιστωτικού συστήματος, μπορεί να επηρεάσει την οικονομική μεγέθυνση με δύο τρόπους: πρώτον, μέσω της συσσώρευσης του κεφαλαίου και δεύτερον, μέσω των τεχνολογικών καινοτομιών. Όσο αφορά τις δύο παραπάνω λειτουργίες παρατηρούμε τα εξής: Στην πρώτη περίπτωση, που αφορά την συσσώρευση του κεφαλαίου, οι λειτουργίες του χρηματοπιστωτικού συστήματος, επηρεάζουν τη μεγέθυνση του προϊόντος, επιδρώντας στο ρυθμό δημιουργίας του κεφαλαίου (πχ μέσω θετικών εξωτερικών οικονομιών). (Romer P.,1986).Έτσι, το χρηματοπιστωτικό σύστημα επηρεάζει τη συσσώρευση του κεφαλαίου, αυξάνοντας ή 5

14 ανακατανέμοντας το ποσοστό αποταμίευσης, ανάμεσα σε διαφορετικές τεχνολογίες παραγωγής κεφαλαιουχικών αγαθών. Στη δεύτερη περίπτωση που αφορά τον επηρεασμό της μεγέθυνσης του προϊόντος, μέσω των τεχνολογικών καινοτομιών, οι λειτουργίες του χρηματοπιστωτικού συστήματος, επηρεάζουν τη μεγέθυνση του προϊόντος, αυξάνοντας το ρυθμό των τεχνολογικών καινοτομιών, που προέρχεται από την ανακάλυψη νέων μεθόδων παραγωγής και την εισαγωγή νέων προϊόντων.(romer P., 1990) 1.3 ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΕΣ ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟΙ ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΜΕΣΟΛΑΒΗΤΕΣ Είναι ευρέως αντιληπτό, πως η λειτουργία και η αξιολόγηση διαφόρων επιχειρήσεων που αναζητούν χρηματοδότες, καθώς και οι συνθήκες που επικρατούν στην αγορά, είναι δύσκολη και δαπανηρή διαδικασία, για όσους προσπαθούν να τις καταλάβουν. Τα μεμονωμένα άτομα καθώς επίσης και πολλές επιχειρήσεις δεν έχουν το χρόνο,αλλά ούτε και τις δυνατότητες για τη συλλογή, επεξεργασία και ανάλυση των απαραίτητων πληροφοριών. Κατά συνέπεια, οι αποταμιευτές είναι διστακτικοί στο να επενδύσουν σε δραστηριότητες που υπάρχει περιορισμένη και ανεπαρκής πληροφόρηση. Πολλές φορές, το υψηλό κόστος πληροφόρησης, μπορεί να αποτρέπει την καλύτερη αξιοποίηση των κεφαλαίων. Κατά συνέπεια, το κόστος άντλησης της πληροφόρησης, ωθεί στη δημιουργία φορέων χρηματοπιστωτικής διαμεσολάβησης (Douglas D.,1984), οι οποίοι, αποτελούν τους χρηματοπιστωτικούς θεσμούς και μεσολαβητές και η λειτουργία τους, στην περίπτωση αυτή, είναι να συλλέγουν και να επεξεργάζονται τις απαραίτητες πληροφορίες, τις οποίες θα χρησιμοποιήσουν οι δυνητικοί αποταμιευτές/επενδυτές για τις επιλογές του χαρτοφυλακίου τους. Η διεύρυνση και εμβάθυνση του χρηματιστηρίου, ωθεί τους συναλλασσόμενους στο να βελτιώσουν την πληροφόρησή τους για τις επιχειρήσεις, με στόχο την αποκομιδή υψηλότερων αποδόσεων με την περισσότερο επικερδή τοποθέτηση των κεφαλαίων τους. (Grossman S.at el, 1980).Αντίθετα, οι επενδύσεις σε ομόλογα, περιλαμβάνουν και διάφορους κινδύνους, όπως για παράδειγμα τον κίνδυνο του πληθωρισμού: Σε περίπτωση που μία τράπεζα έχει αγοράσει ομόλογα με σταθερό επιτόκιο, υπάρχει πιθανότητα η αξία των ομολόγων να διαβρωθεί από τις τάσεις του πληθωρισμού. Ένας άλλος κίνδυνος που φέρουν τα ομόλογα έγκειται στην ξαφνική μείωση των τιμών των επιτοκίων. Υπάρχουν όμως και ακόμα δύο σημαντικοί κίνδυνοι από την αγορά ομολόγων, που είναι οι εξής: ο πιστοληπτικός κίνδυνος, στον οποίο ο εκδότης είναι χαμηλής οικονομικής φερεγγυότητας και 6

15 αδυνατεί να αποπληρώσει το χρέος του και τέλος ο κίνδυνος της ρευστότητας. Η ρευστοποίηση των ομολόγων, εξαρτάται από την προσφορά και την ζήτηση. Υπάρχει ζήτηση για ομόλογα υψηλής φερεγγυότητας αλλά όχι για επισφαλή ομόλογα. (Θάνος Γ.,2009). 1.4 ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ Είναι ευρέως γνωστό ότι, το καινούργιο περιβάλλον που έχει δημιουργηθεί, όπως η απελευθέρωση των αγορών και η μεταβολή του θεσμικού πλαισίου λειτουργίας, οδήγησαν στην εντατικοποίηση των παραδοσιακών κινδύνων (Αθανάσογλου et al.,2004). Σημειώνεται ότι, ο χρηματοοικονομικός κίνδυνος ορίζεται ως, η πιθανότητα ζημιάς μίας θέσης ή τοποθέτησης σε χρηματοπιστωτικά μέσα, λόγω μεταβολής της θέσης ή των όρων αυτής. Ο κάθε κίνδυνος έχει τα δικά του χαρακτηριστικά γνωρίσματα και τις δικές του μεθόδους μέτρησης. Έτσι έχουμε τον κίνδυνο ρευστότητας (liquidity risk),τον πιστωτικό κίνδυνο (credit risk), τον κίνδυνο συναλλάγματος (foreign exchange risk), τον κίνδυνο διακύμανσης των τιμών των προϊόντων (commodity price risk), τον λειτουργικό κίνδυνο (operational risk) κτλ. Οι τραπεζικές χρηματοδοτήσεις είναι άμεσα συνδεδεμένες με τον πιστωτικό κίνδυνο. (Συριόπουλος Κ., 2008).Πιστωτικός κίνδυνος, είναι ο κίνδυνος απώλειας μιας χρηματικής αμοιβής ενός επενδυτή, που οφείλεται στην αδυναμία ενός δανειστή να αποπληρώσει ένα δάνειο. Ο πιστωτικός κίνδυνος είναι στενά συνδεδεμένος με την αναμενόμενη απόδοση (yield) μιας επένδυσης, με τα ομόλογα να αποτελούν το πιο αξιοσημείωτο παράδειγμα. Όσο υψηλότερος είναι ο αντιληπτός πιστωτικός κίνδυνος, τόσο υψηλότερα θα είναι τα απαιτούμενα επιτόκια. Ο πιστωτικός αλλά και ο κίνδυνος ρευστότητας, προκύπτει από την παραδοσιακή λειτουργία των τραπεζών, δηλαδή από την μεταφορά κεφαλαίων από τις πλεονασματικές στις ελλειμματικές οικονομικές μονάδες. Τόσο κατά την διάρκεια, όσο και κατά την μεταφορά τους, τα κεφάλαια αλλάζουν μορφή και μετασχηματίζονται σε κατάλληλα χρηματοοικονομικά προϊόντα, ώστε να τίθενται σε διαπραγμάτευση και να τιμολογούνται εύκολα ( Συριόπουλος Κ., 2008). 7

16 1.5 ΤΡΑΠΕΖΑ ΚΑΙ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ Η διαμεσολάβηση και η μετατροπή κεφαλαίων σε χρηματοοικονομικά προϊόντα, διαφοροποιεί τα χαρακτηριστικά τους γνωρίσματα. Η διαφοροποίηση αυτή, αποτελεί τη βάση και την αφετηρία των παραδοσιακών κινδύνων, οι οποίοι εξακολουθούν να υφίστανται και σήμερα, σε ιδιαίτερα αυξημένο βαθμό. Γι αυτό και ο Κιόχος το 2000 ανέφερε πως ο κίνδυνος ρευστότητας μαζί με τον πιστωτικό κίνδυνο, είναι οι δύο σημαντικοί κίνδυνοι που αντιμετωπίζουν τα τραπεζικά ιδρύματα, γιατί μεταβάλλουν την καθαρή θέση της τράπεζας ή την αξία του χαρτοφυλακίου της. Εάν η μεταφορά των κεφαλαίων γίνεται απευθείας από τις πλεονασματικές στις ελλειμματικές οικονομικές μονάδες, οι πλεονασματικές οικονομικές μονάδες αναλαμβάνουν τον κίνδυνο που προέρχεται, από μία πιθανή αδυναμία των ελλειμματικών μονάδων να επιστρέψουν τα κεφάλαια που έχουν δανειστεί. Με την παρέμβαση της τράπεζας αυτή η διαδικασία επιστροφής των χρημάτων απλοποιείται, και ο κίνδυνος διαφοροποιείται. Στην περίπτωση αυτή, οι πλεονασματικές μονάδες καταθέτουν τα χρήματά τους στην τράπεζα, περιορίζοντας στο ελάχιστο τον κίνδυνο μη επιστροφής τους. Οι τράπεζες με την σειρά τους, είναι οργανισμοί που ακολουθούν συγκεκριμένους κανόνες κεφαλαιακής επάρκειας, ελέγχονται από τις διάφορες εποπτικές αρχές με πολλούς τρόπους, έχουν την δυνατότητα να αξιολογούν τους καταθέτες τους και είναι σε θέση να προβλέψουν την ευρωστία ή όχι μιας επένδυσης. Με τους μηχανισμούς στήριξης που διαθέτουν, επενδύουν τα κεφάλαια των καταθετών και αναλαμβάνουν οι ίδιες τον κίνδυνο μη επιστροφής των κεφαλαίων στους αρχικούς καταθέτες. Δεδομένου ότι η Τράπεζα μπορεί να αξιολογήσει τη φερεγγυότητα των δανειζόμενων και να λάβει τα κατάλληλα μέτρα, ο συνολικός πιστωτικός κίνδυνος περιορίζεται σημαντικά, σε σχέση με τον κίνδυνο για τις ίδιες ακριβώς επενδύσεις στην απευθείας (άμεση) μεταφορά των κεφαλαίων(κιοχος Π.,2000). 8

17 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Η ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ 2.1 ΠΕΡΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ Όταν ξεσπά μια οικονομική κρίση σε μια κοινωνία, προσπαθούν όλοι οι φορείς που απαρτίζουν την κοινωνία, να δώσουν μία ερμηνεία για την κρίση αυτή. Έτσι, γράφονται πολλά άρθρα για την κρίση, γίνονται πολλές μελέτες και αναλύσεις και καταναλώνονται τόνοι χαρτιού στο να βρεθεί μία λύση.(βαρουφάκης, 2012) Ήταν σαφής η ερώτηση που έκανε η Βασίλισσα Ελισάβετ σε συνέδριο του London School of Economics το 2009 ρωτώντας τους επιφανείς Οικονομολόγους της χώρας της : τι έφταιξε και φτάσαμε εδώ; όπως επίσης και γιατί δεν το προβλέψατε; Με τον τρόπο αυτό η Βασίλισσα εξέφρασε την απορία της όπως και εκατομμυρίων ανθρώπων, για την παρούσα οικονομική κρίση που έχει ξεσπάσει ένα χρόνο νωρίτερα ( Βαρουφάκης Γ.,2012) Με αφετηρία τα παραπάνω για τα αίτια της κρίσης, ο καθηγητής Διακόπουλος τονίζει πως η Διεθνής Οικονομική κρίση οφείλεται στα παρακάτω αίτια: α) Στην κατάρρευση της αγοράς στεγαστικών δανείων υψηλού επιχειρηματικού κινδύνου και την κατάρρευση ομολόγων καλυμμένων με τα παραπάνω δάνεια, τα οποία αργότερα, ονομάσθηκαν τοξικά, σε δυο βασικά χώρες τις Η.Π.Α. και την Μ. Βρετανία και β) Στην κακή πορεία της οικονομίας των Η.Π.Α. λόγω του συνεχώς αυξανομένου Δημοσίου χρέους που οφείλεται: Στην παθητικότητα του Εμπορικού Ισοζυγίου τους, δηλαδή στο γεγονός ότι για πολλά χρόνια οι εισαγωγές των Η.Π.Α. ήταν μεγαλύτερες από τις εξαγωγές και στην παθητικότητα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, δηλαδή του συνεχώς αυξανομένου χρέους των Η.Π.Α. προς άλλες χώρες. Στη μεγάλη μείωση της αποταμιεύσεως των Αμερικανών η οποία έκανε αναγκαίο τον δανεισμό κεφαλαίων από άλλες χώρες, για την ανάπτυξη της οικονομίας τους. Στις πολύ μεγαλύτερες, από κάθε άλλη χώρα δαπάνες εξοπλισμών, ώστε οι Η.Π.Α. να είναι μία στρατιωτική υπερδύναμη αλλά και για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων της χώρας διεθνώς. Στη χορήγηση των οικονομικών ενισχύσεων προς μικρότερες χώρες που εξυπηρετούσαν τα συμφέροντα των Η.Π.Α. και 9

18 Στους πολύχρονους και πολυδάπανους πολέμους στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν στους οποίους η Η.Π.Α. πρωταγωνίστησαν (ΔιακόπουλοςΧ.,2009) Ο Βαρουφάκης αναφέρει πως, η κυριότερη αιτία της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, είναι η μετατροπή του χρέους του τραπεζικού συστήματος σε κρατικό χρέος. Ξεκινώντας λόγου χάρη από τις τράπεζες των Η.Π.Α., στις αρχές του 2008 αρκετές τράπεζες διαφόρων χωρών που είχαν αλληλεξάρτηση από την οικονομία των Η.Π.Α., βρίσκονταν στα πρόθυρα μιας πιθανής χρεοκοπίας. Έτσι αποφασίστηκε, από τις χώρες που είχαν πρόβλημα χρεοκοπίας και προκειμένου να διασωθεί το χρηματοπιστωτικό σύστημα, το οποίο ολοένα και κατέρρεε, να προβούν οι κυβερνήσεις τους, στην χρηματοδότηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος, με κρατικά κεφάλαια. Με την απόφαση να σωθεί το χρηματοπιστωτικό σύστημα με κρατικά κεφάλαια, οι κυβερνήσεις ακολούθησαν πολιτικές λιτότητας και βαριάς φορολογίας προς τους φορολογούμενους, που κλήθηκαν, να καταβάλλουν μεγάλα ποσά προς τα δημόσια ταμεία για την κάλυψη του κρατικού χρέους και τον περιορισμό του δημοσιονομικού ελλείμματος. Από την άλλη πλευρά, τα κράτη, αδυνατώντας να καλύψουν τις αυξανόμενες ανάγκες του χρηματοπιστωτικού συστήματος σε χρηματικά διαθέσιμα, κατέφυγαν σε υψηλά ποσά δανεισμού.(βαρουφάκης Γ., 2012) Πάντως πολλοί οικονομολόγοι, θεωρούν ότι η εμφάνιση της χρηματοπιστωτικής κρίσης, οφείλεται σε μια σειρά συνδυασμών από πολιτικές-τακτικές τις οποίες εφάρμοζαν τόσο οι επενδυτικές, όσο και οι εμπορικές τράπεζες. Στην μελέτη που έκαναν το 2012 οι Reinhart and Rogoff, τόνισαν μερικά αίτια που οδήγησαν στη σημερινή πραγματικότητα. Τα αίτια αυτά, συνοψίζονται στα εξής: η τιτλοποίηση των στεγαστικών δανείων (securitization), η επεκτατική πιστωτική πολιτική με αύξηση των χορηγήσεων των δανειακών κεφαλαίων, ο περιορισμένος εποπτικός έλεγχος των αρχών σε θέματα κεφαλαιακής επάρκειας και ρευστότητας των τραπεζών και τέλος οι υψηλές αμοιβές των τραπεζικών στελεχών, ιδιαίτερα σε χορηγήσεις στεγαστικών δανείων. Επιπλέον ο Βαρουφάκης (2012) αναφέρει πως, το «ιδιωτικό τοξικό χρήμα» με τη μορφή CDO 1 s,έπαιξε σημαντικό ρόλο στην επιδείνωση της χρηματοπιστωτικής κρίσης. Είναι μία από τις πολιτικές που ακολουθούν τα ιδιωτικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τα οποία, για τις μεταξύ τους συναλλαγές προχωρούσαν στην έκδοση του ιδιωτικού τοξικού χρήματος. Η δομή όμως ενός CDO ήταν αρκετά πολύπλοκη γιατί αποτελεί έναν τίτλο, ο οποίος εμπεριείχε άλλους τίτλους (π.χ. δάνεια, ομόλογα) που αφορούν διαφορετικά είδη χρέους. Όσο μεγαλύτερο ήταν το ρίσκο των συγκεκριμένων τίτλων, τόσο αυξανόταν και η απόδοση του συγκεκριμένου CDO. Επομένως, υπήρχε 1 CDO :CollateralizedDefaultObligation 10

19 αυξημένη τάση για επένδυση στους ανωτέρω τίτλους, των οποίων η αξία τους ήταν αμφίβολη. Στη συνέχεια, όταν η αγορά των CDOs κατέρρευσε, ακολούθησε και η κατάρρευση ολόκληρου του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Υπάρχει γενικά μία συμφωνία μεταξύ των αναλυτών, για τις βασικές κατηγορίες παραγόντων, που συνέτειναν στην δημιουργία της χρηματοοικονομικής κρίσης του 2008 και σύμφωνα με τους Κολλίντζα και Ψαλιδόπουλο(2009) είναι οι εξής: α) Οι παγκόσμιες μακροοικονομικές ανισορροπίες: Τα τελευταία περίπου τριάντα χρόνια η Κίνα, πέτυχε μια εξαιρετική οικονομική ανάπτυξη μέσω των εξαγωγών των βιομηχανικών αγαθών της, στις ΗΠΑ. Οι εξαγωγές αυτές της Κίνας, οδήγησαν σε τεράστια πλεονάσματα το εμπορικό ισοζύγιο της χώρας, τα οποία, τοποθετήθηκαν σε ομόλογα των ΗΠΑ και κράτησαν το δολάριο σε σχετικά υψηλά επίπεδα. Η εξέλιξη αυτή οδήγησε σε ενίσχυση της ρευστότητας και του δανεισμού στις ΗΠΑ αλλά και στη συγκράτηση του πληθωρισμού. β) Υπερβολική Πιστωτική Επέκταση και Μόχλευση: Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, η πιστωτική επέκταση των ΗΠΑ και των περισσότερων ανεπτυγμένων οικονομιών, υπήρξε εντυπωσιακή, προερχόμενη όχι μόνο από την σχετικά μεγάλη αύξηση της νομισματικής βάσης, αλλά και από την απίστευτη μόχλευση εντός και εκτός των ισολογισμών των πιστωτικών ιδρυμάτων και κυρίως των επενδυτικών τραπεζών και των hedge funds. γ)ασύμμετρη πληροφόρηση και προβλήματα Εντολέα-Εντολοδόχου: Η ύπαρξη ασύμμετρης πληροφόρησης σχετικά με τα δομημένα προϊόντα (CDOs- Collateralized Debt Obligations, CDSs- Credit Default Swaps, κ.α.), παρείχε την ευκαιρία στους εκδότες τους, να αναλαμβάνουν υπερβολικό κίνδυνο με αδιαφανή τρόπο, κίνδυνος ο οποίος ούτε τιμολογούταν σωστά και ούτε αντισταθμιζόταν επαρκώς. δ)ρυθμιστικά κενά και ελλιπής εποπτεία: Από το 1999 και μετά, τόσο στις ΗΠΑ όσο και σε άλλες χώρες υπήρξε μια αποστροφή, η οποία είχε πολιτικό-ιδεολογικό υπόβαθρο, στην εφαρμογή (κυρίως από τη Fed και την SEC) ρυθμιστικών μέτρων αναφορικά με την επικινδυνότητα της ανεξέλεγκτης πιστωτικής επέκτασης και της μόχλευσης. Την ίδια περίοδο δημιουργήθηκαν νέες αγορές, χωρίς όμως να συνοδεύονται από κανόνες λογιστικής απεικόνισης και ρυθμιστικού πλαισίου. 11

20 2.2 ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΤΩΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΩΝ ΧΡΟΝΩΝ ( ) Από την παραπάνω ανάλυση γίνεται αντιληπτό, το γεγονός ότι η χρηματοοικονομική κρίση που άρχισε το 2008, κατέδειξε την ανάγκη βελτίωσης πολλών παραμέτρων του χρηματοπιστωτικού συστήματος, σε πολλές χώρες. Ιδιαίτερα δε, για τις ευρωπαϊκές χώρες, πάρθηκαν σημαντικές αποφάσεις που κύριο στόχο είχαν, την ενίσχυση του θεσμικού πλαισίου των οικονομιών των χωρών, καθώς επίσης και την εποπτεία του χρηματοοικονομικού συστήματος, ώστε να διασφαλιστεί, η χρηματοοικονομική σταθερότητα στη ζώνη του ευρώ. Η χρηματοοικονομική κρίση αποτελεί καταλύτη για την βελτίωση της οικονομικής διακυβέρνησης στην Ε.Ε. ιδιαίτερα δε, στις χώρες της ευρωζώνης. Για το λόγο αυτό, κρίθηκε απαραίτητη ανάγκη να γίνουν δύο σημαντικά βήματα: α) η δημιουργία και η ενεργοποίηση μηχανισμών στήριξης των χωρών που αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες και β) η ενίσχυση της εποπτείας και του συντονισμού των οικονομικών πολιτικών που ακολουθούνται κάθε φορά, με προτεραιότητα την δημιουργία Τραπεζικής Ένωσης. 2.3 Η ΚΡΙΣΗ ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΗ Μια τέτοια κατάσταση είχε επηρεάσει και την χώρα μας. Το 2012 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε μία ανακοίνωση στην οποία αναφέρει, πως η χώρα διέρχεται από μία οικονομική και κοινωνική κρίση που δεν είχε ξαναπαρουσιαστεί σε καμία χρονική περίοδο στο παρελθόν από την δημιουργία του σύγχρονου ελληνικού κράτους. Για την υπέρβαση της κρίσης αυτής και για την ανοικοδόμηση μίας επιτυχούς οικονομίας, θα πρέπει να υπάρχει ενωμένη εθνική δέσμευση από τον πληθυσμό, αφού με τον τρόπο αυτό η χώρα, θα μπορέσει να θέσει τον εαυτό της σε διαφορετική τροχιά για το μέλλον (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2012). Μια πιο τεκμηριωμένη ανάλυση της ανακοίνωσης αυτής, αναφέρει πως στην Ελλάδα θα πρέπει να υπάρξουν αλλαγές μεγάλης εμβέλειας, προκειμένου να καταστεί δυνατή, η μετάβαση της ελληνικής οικονομίας σε ανταγωνιστική και ισχυρή. Μια τέτοια ανταγωνιστική και ισχυρή οικονομία που θα δημιουργηθεί, θα μπορεί να είναι βιώσιμη, θα έχει ανάπτυξη, θα προσφέρει θέσεις εργασίας, θα στηρίζει την κοινωνική συνοχή και τέλος, θα ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των Ελλήνων πολιτών.(ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2012). 12

21 Από την άλλη πλευρά, ο Βαρουφάκης υποστηρίζει, πως από το 2016 θα υπάρχει ανάκαμψη της παγκόσμιας οικονομίας και επομένως και της ευρωπαϊκής. Η μεταβίβαση της οικονομικής ισχύς από τις ώριμες αγορές στις αναδυόμενες αγορές, επιταχύνεται χρόνο με το χρόνο και βάσει της αγοραστικής δύναμης παγκοσμίως, η Κίνα θα ξεπεράσει τις Η.Π.Α. και θα γίνει η μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου (Βαρουφάκης, 2012). Από την άλλη πλευρά η ανάκαμψη στις ώριμες αγορές, εξακολουθεί να βρίσκεται σε αδιέξοδο. Οι κυβερνήσεις και οι καταναλωτές δεν έχουν εύκολη πρόσβαση σε κάποιου είδους δανεισμό, οι επιχειρήσεις δεν κάνουν επενδύσεις και τέλος το εμπόριο σε παγκόσμιο επίπεδο, έχει σημειώσει μείωση. Οι προβλέψεις του Δ.Ν.Τ δείχνουν ότι, η ανάπτυξη στις ώριμες αγορές αυξήθηκε μόλις κατά 0.3%,ποσοστό το οποίο θεωρείται πολύ μικρό, σε σχέση με τα προ κρίσης επίπεδα (Grant Thornton, 2013). Από τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό, πως ένας από τους πιο σημαντικούς τομείς της οικονομίας που έχει επηρεαστεί κατά πολύ, είναι οι τράπεζες. Με την μείωση των τραπεζικών καταθέσεων του εγχώριου ιδιωτικού τομέα, περιορίστηκαν σε σημαντικό βαθμό οι χρηματοδοτικές δυνατότητες των ελληνικών τραπεζών και σταμάτησε ο δανεισμός τους σε ιδιώτες και επιχειρήσεις (Προβόπουλος Γ., 2012). Παρά το γεγονός ότι η ύφεση στην Ελλάδα έγινε αντιληπτή το 2009 σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη, εν τούτοις, εμφανίστηκαν σημαντικά προβλήματα στον ελληνικό δημόσιο τομέα και σημειώθηκε αύξηση στα επιτόκια του δανεισμού του. Οι διεθνείς οίκοι αξιολόγησης, υποβάθμισαν την πιστοληπτική ικανότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος, που είχε εκδώσει ιδιωτικά ομόλογα. Η διεθνής διατραπεζική αγορά σταμάτησε να δανείζει το ελληνικό τραπεζικό σύστημα και αυτό ήταν λογικό να συμβεί για δύο λόγους: 1.το ενέχυρο των ελληνικών ομολόγων που το χρησιμοποιούσαν παλαιότερα για να δανείζονται οι ελληνικές τράπεζες, σταμάτησε να είναι αποδεκτό από τις δανείστριες τράπεζες του εξωτερικού και 2.τα ελληνικά ομόλογα που είχαν στο χαρτοφυλάκιο τους οι ελληνικές τράπεζες μετατράπηκαν σε τοξικές επενδύσεις (Βαρουβάκης, 2012). Στο σημείο αυτό χρειάζεται να τονισθεί ότι, παρά το αρνητικό κλίμα που υπήρχε τότε, η καθαρή κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών μέχρι το 2010 παρέμεινε σε θετικά επίπεδα(τ. τ. Ε, Οικονομικό δελτίο 11/2010). Το 2012 και το 2015 ξέσπασε με μεγαλύτερη ένταση η οικονομική κρίση. Αξιοσημείωτο είναι να αναφερθεί ότι, σημαντικές διαφορές αλλά και πολύ μεγάλες ομοιότητες παρουσίασαν οι δύο χρονικές περίοδοι. Παρά το γεγονός ότι η απόφαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας να 13

22 επεκτείνει τον ELA κατά 3,3 δις ευρώ άνοιξε τις γραμμές πίστωσης των ελληνικών τραπεζών στα 68,3 δις ευρώ, είναι ενδεικτικός ο διαφορετικός τρόπος αντιμετώπισης των ελληνικών τραπεζών από την πλευρά των ευρωπαϊκών θεσμών. Κι αυτό γιατί, οι ελληνικές τράπεζες λόγω των υπεραναλήψεων που αντιμετώπισαν στην τρέχουσα φάση, σχεδόν εξάντλησαν την προαναφερόμενη γραμμή πίστωσης, ενώ τα 3,3 δις ευρώ αποτέλεσαν περιορισμένο όριο για αυτήν την περίοδο Όσο αφορά τις συγκρίσεις των δύο περιόδων 2012 και 2015 παραθέτουμε τα εξής: η κρίση του 2012 ήταν καταλυτική για τις ελληνικές τράπεζες, αφού από τον Δεκέμβριο του 2009 και μέχρι τον Ιούνιο του 2012 απώλεσαν καταθέσεις ύψους 87 δις ευρώ (Τ. τ. Ε. 2012) Τον Μάιο και τον Ιούνιο του 2012 χάθηκαν καταθέσεις ύψους 15 δις ευρώ ενώ για το διάστημα Δεκέμβριος 2014 Φεβρουάριο 2015 ανέρχονται κοντά στα 21 δις ευρώ. Η έλλειψη ρευστότητας που δημιουργήθηκε στις τράπεζες εξαιτίας των αναλήψεων, με τη χώρα να έχει άμεση εξάρτηση από την ΕΚΤ, γίνεται αντιληπτή και στην πραγματική αγορά, αφού οι γραμμές πίστωσης των ιδιωτικών τραπεζών προς τον ιδιωτικό τομέα ατρόφησαν αισθητά. Εδώ, πρέπει να αναφερθεί το γεγονός ότι, το 2012 υπήρχαν μικρές τράπεζες, που για να μπορέσουν να ανταπεξέλθουν στη τρέχουσα οικονομική κατάσταση, αναγκάστηκαν να αυξήσουν τα επιτόκια καταθέσεων, με αποτέλεσμα οι μεγαλύτερες τράπεζες να προχωρήσουν σε ανάλογες αυξήσεις, προσπαθώντας να γίνουν ανταγωνιστικές σε σχέση με τις μικρότερες και να κρατήσουν τις καταθέσεις στο χαρτοφυλάκιό τους. Το παραπάνω γεγονός αύξησε αισθητά το λειτουργικό κόστος των τραπεζών για το 2012 και τις οδήγησε σε σημαντικές ζημιές που μαζί με το PSI και τον ELA διαμόρφωσαν το περιβάλλον της κεφαλαιακής επάρκειας στις τράπεζες που ανακεφαλαιοποιήθηκαν στη συνέχεια. Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδας, η μεγαλύτερη εκροή των καταθέσεων είχε διοχετευθεί στο εξωτερικό με την μορφή εμβασμάτων όπως μετρητά, ενώ ένα σεβαστό μέρος είχε διοχετευθεί σε προϊόντα διεθνούς ταυτότητας, όπως είναι τα αμοιβαία κεφάλαια αλλά και ξένα εταιρικά ομόλογα. Έτσι, συνολικά 177 εκατομμύρια δολάρια φεύγουν από την Ελλάδα τον Ιανουάριο του 2014, ενώ τον αντίστοιχο Νοέμβριο 149 εκατομμύρια κι τον Δεκέμβριο 166 εκατομμύρια σύμφωνα με τους Cross Border Capital (Cross Border Capital, 2014) Για την παραπάνω έρευνα η εταιρία χρησιμοποίησε αριθμοδείκτες και συγκεκριμένα τον σχετικό δείκτη ρευστότητας, όπως αυτός είχε διαμορφωθεί στην χώρα μας στις 64,3 μονάδες τον Ιανουάριο του 2014 και ήταν τρεις φορές υψηλότερος από τον αντίστοιχο δείκτη για τον Ιανουαρίου του 2013 που είχε μέγεθος 29.Οταν ο δείκτης αυτός είναι πάνω από 50 μονάδες, τότε θεωρείται επέκταση της ρευστότητας, ενώ εάν είναι μικρότερος από το 50 σημαίνει συρρίκνωση. 14

23 Παρόλο που είναι κοινά αποδεκτό από την διεθνή βιβλιογραφία, πως όταν ομαλοποιείται μία άσχημη κατάσταση που έχει δημιουργηθεί στην οικονομία, το ίδιο το σύστημα επανέρχεται σταδιακά στην αρχική του κατάσταση, εν τούτοις ούτε και το 2015 οι τράπεζες πέτυχαν κερδοφορία, κυρίως λόγω του κόστους του ELA. Και αυτό είναι εύκολο να κατανοηθεί, γιατί οι γραμμές πίστωσης των τραπεζών προς την πραγματική οικονομία δεν είναι τόσο ανοικτές όσο αρχικώς προβλεπόταν, με αποτέλεσμα τα σχέδια για ανάπτυξη να μην είναι σε θέση να πραγματοποιηθούν. Παρακάτω παρατηρούμε την εξέλιξη των καταθέσεων στις δύο μεγάλες περιόδους της οικονομικής κρίσης από το Πηγή :Ημερησία Μάρτιος ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Ο τραπεζικός τομέας θεωρείται ο πυρήνας του ελληνικού χρηματοοικονομικού συστήματος, ο οποίος κατέχει το 85% του ενεργητικού (Θωμόπουλος Π., 2006). Από τα μέσα της δεκαετίας του 1980 και με την πρωτοβουλία Καρατζά το 1987, ο ελληνικός τραπεζικός τομέας έχει μετασχηματιστεί σ έναν από τους πιο ανταγωνιστικούς και δυναμικούς τομείς της οικονομίας και αποτελεί τον στυλοβάτη και αιμοδότη της επιχειρηματικότητας στην ελληνική οικονομία. ( Θωμόπουλος Ν., 2009). 15

24 Συμφώνα με τον Θωμόπουλο η ανάπτυξη του τραπεζικού συστήματος τα τελευταία χρόνια, ενισχύθηκε σημαντικά από τα παρακάτω γεγονότα: Πρώτον, η εγχώρια θεσμική απελευθέρωση του τραπεζικού συστήματος και η κατάργηση των διοικητικών περιορισμών στις τιμές και στις ποσότητες, όπως πχ την μείωση του ποσοστού υποχρεωτικών καταθέσεων από 12% σε 2%, έδωσε την ευκαιρία στις τράπεζες να καθορίσουν αυτόματα τις τιμολογιακές τους πολιτικές. Δεύτερον, η μεταβολή του θεσμικού πλαισίου κανόνων και εποπτείας των τραπεζών, η απορρύθμιση βασικών πτυχών λειτουργίας των τραπεζών και η προσαρμογή τους στις ρυθμίσεις και στους κανόνες της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς όπως αυτή διαμορφώθηκε τον Μάιο του Τρίτον, η αύξηση του ανταγωνισμού από τις εγχώριες και ξένες τράπεζες που δραστηριοποιήθηκαν στην Ελλάδα, εξαιτίας των θεσμικών αλλαγών και γενικότερων θετικών συνθηκών της ελληνικής οικονομίας, ανάγκασε τις τράπεζες σε πιο επιθετικές στρατηγικές καθώς και σε ανάπτυξη όλου του φάσματος των τραπεζικών εργασιών. Και τέταρτον, με την πλήρη ένταξη της Ελλάδας στην ζώνη του Ευρώ το 2001, διευκολύνθηκε σε μεγάλο βαθμό η ανάπτυξη των ελληνικών τραπεζών. Επιπλέον, ο Μπρισίμης θεωρεί πως ένας εξίσου σημαντικός παράγοντας που έδωσε ώθηση στον τραπεζικό τομέα, είναι η μακροοικονομική βελτίωση της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, που οδήγησε σε αύξηση των τραπεζικών υπηρεσιών και προϊόντων (Brissimis et al.,2004). Η ταχεία τεχνολογική πρόοδος και η ανάπτυξη νέων συστημάτων παραγωγής, πρόσθεσαν νέα κανάλια διανομής και ταυτόχρονα, ποιότητα και ταχύτητα στην εξυπηρέτηση και στις υπηρεσίες που πρόσφεραν προς τους πελάτες. Τέλος, οι αυξανόμενες μεταβολές των αναγκών των επιχειρήσεων, ανάγκασαν τις τράπεζες, να αυξήσουν τα χαρτοφυλάκια των προϊόντων και υπηρεσιών που διέθεταν (Θωμόπουλος Ν., 2009) 2.5 ΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΕ ΚΑΙΡΟ ΚΡΊΣΗΣ Στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα οι επιπτώσεις της διεθνούς οικονομικής κρίσης ήταν σαφώς περιορισμένες, σε σχέση με εκείνες στα χρηματοπιστωτικά συστήματα άλλων ευρωπαϊκών χωρών (Ελληνική ένωση Τραπεζών,2010). Υπάρχουν κάποια βασικά χαρακτηριστικά γνωρίσματα του τραπεζικού συστήματος που το κάνουν επιρρεπείς σε κρίσεις, ενώ ταυτόχρονα το καθιστούν πολύ 16

25 σημαντικό για την γενικότερη οικονομική και κοινωνική ευημερία. Τα χαρακτηριστικά, αυτά είναι τα παρακάτω: Η μόχλευση των Τραπεζών: Η μόχλευση των τραπεζών αποτελεί κατά βάση, την πηγή όλων των προβλημάτων τους, λόγω του γεγονότος ότι η τράπεζα δεν επενδύει μόνο τα δικά της κεφάλαια, αλλά κυρίως κεφάλαια τρίτων, που βρίσκονται στην κατοχή της, υπό μορφή καταθέσεων.(ελληνική ένωση Τραπεζών, 2009). Η ρευστότητα των τραπεζών: Στις περισσότερες οικονομίες, οι τράπεζες μετατρέπουν βραχυπρόθεσμες λήξεις σε μακροπρόθεσμες. Έχοντας στην κατοχή τους καταθέσεις μέσοβραχυπρόθεσμου χρονικού ορίζοντα, χορηγούν δάνεια μέσο-μακροπρόθεσμου χρονικού ορίζοντα. Η ανισότητα των καταθέσεων και των χορηγήσεων οδηγεί σε μειωμένη ρευστότητα των τραπεζικών ιδρυμάτων. Για την αύξηση της ρευστότητας, το τραπεζικού σύστημα θα πρέπει να προχωρήσει σε εσπευσμένη είσπραξη δανείων ή σε αναχρηματοδότηση δανείων που λήγουν, γεγονός που θα καταλήξει σε μείωση της αξίας των επενδύσεών της. Η διαχείριση των πληροφοριών γίνεται από τις τράπεζες: Τα τραπεζικά συστήματα έχουν πρόσβαση σε πληροφορίες τόσο των δανειστών τους, όσο και των πελατών τους και είναι υπεύθυνα για την διαχείριση των πληροφοριών αυτών. Η ορθή τους διαχείριση μπορεί να είναι καθοριστική για τις χρηματοπιστωτικές αγορές στις οποίες οι δανειστές και οι πελάτες συμμετέχουν. Τραπεζική φερεγγυότητα και αλληλεπίδραση ρευστότητας: Αναφέρθηκε παραπάνω ότι η αύξηση της ρευστότητας των τραπεζών θα οδηγούσε στην μείωση της αξίας των επενδύσεών τους. Η απαίτηση αποπληρωμής των δανείων από το σύνολο των τραπεζικών ιδρυμάτων, οδηγεί σε μείωση της ποιότητας των τραπεζικών περιουσιακών στοιχείων, που με την σειρά της, οδηγεί σε ανικανότητα της τράπεζας να αποπληρώσει τους δανειστές της δηλαδή τους καταθέτες και τις επιχειρήσεις. Σε μία τέτοια περίπτωση, οι τράπεζες αναλαμβάνουν να πουλήσουν σε χαμηλές τιμές τα περιουσιακά στοιχεία που τους ανήκουν, γεγονός που μειώνει τις τιμές όλων των περιουσιακών στοιχείων της οικονομίας και ακολουθεί η ύφεση. Για το λόγο αυτό είναι απαραίτητη η φερεγγυότητα των τραπεζών. Ακόμα και φήμες για την μη φερεγγυότητα ορισμένων τραπεζών, οδηγούν τους καταθέτες σε απομάκρυνση των κεφαλαίων τους από αυτές. 17

26 Αναφέρθηκε παραπάνω ότι οι επιπτώσεις της διεθνούς οικονομικής κρίσης στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα ήταν περιορισμένες, σε σχέση με τραπεζικά συστήματα άλλων ευρωπαϊκών χωρών ( Ελληνική ένωση τραπεζών, 2010). Αυτό οφείλεται σε δύο βασικούς λόγους: 1. Οι ελληνικές τράπεζες δεν είχαν στο χαρτοφυλάκιό τους, όπως οι τράπεζες του εξωτερικού που αντιμετώπιζαν πρόβλημα ρευστότητας, «τοξικά ομόλογα» 2,των οποίων οι τιμές μειώθηκαν σε αρκετά μεγάλο βαθμό. Επομένως δεν ήταν υποχρεωμένες να καταγράψουν ζημιές από τέτοια τοξικά ομόλογα, όπως έκαναν οι αντίστοιχες τράπεζες του εξωτερικού. Στο σημείο αυτό πρέπει να επισημανθεί, ότι οι τράπεζες της χώρας μας δεν είχαν κανένα λόγο να επενδύσουν σε τέτοιου είδους ομόλογα, καθώς η ανάπτυξη τους κατά την διάρκεια των τελευταίων ετών βασίστηκε σε πολλούς και διαφορετικούς παράγοντες όπως: στην επέκταση της δραστηριότητάς τους, στην καταναλωτική και στεγαστική πίστη, στην απελευθέρωση του νομικού τους πλαισίου και στην εισαγωγή νέων τεχνολογικών καινοτομιών (Brissimis S., et al.,2008). 2. Οι ελληνικές τράπεζες διέθεταν υψηλή κεφαλαιακή επάρκεια, επομένως ήταν θωρακισμένες απέναντι στους κινδύνους που ανέκυψαν, με αποτέλεσμα να είναι ασφαλείς και οι καταθέτες τους. Η φερεγγυότητα των τραπεζών δεν κινδύνεψε από αυτή την κρίση, διότι δεν υπήρχαν κανάλια αλληλεπίδρασης μεταξύ ξένων και ελληνικών τραπεζών, ώστε να επηρεάσουν την λειτουργία των ελληνικών τραπεζών και να μεταφερθούν οι διάφορες δυσλειτουργίες που είχαν δημιουργηθεί τότε, στην ελληνική οικονομία. Ο μοναδικός δίαυλος που αφορούσε την Ελλάδα ήταν τα επιτόκια που είχαν δημιουργηθεί στην τραπεζική αγορά και ήταν επόμενο να υιοθετηθούν από τις ελληνικές τράπεζες, αφού οι τελευταίες είναι κάτω από την εποπτεία της Ε.Κ.Τ.. (Κώνστας Χ., 2010). Τα μέτρα που ελήφθησαν από την ελληνική κυβέρνηση σε ότι αφορά την αντιμετώπιση της χρηματοοικονομικής κρίσης ήταν τα εξής: 2 Το τοξικό ομόλογο είναι ένα ομόλογο του οποίου η τιμολόγηση είναι πιθανόν αναξιόπιστη και ανομοιογενής είτε επειδή υπάρχει έλλειψης διαφάνειας στη δομή του είτε επειδή δεν υπάρχουν πρόσφατα στοιχεία συναλλαγών. Επίσης, ένα ομόλογο θεωρείται τοξικό, εάν το περιουσιακό στοιχείο που χρησιμοποιείται ως εγγύηση είναι τοξικό, όπως έχουν πρόσφατα εξελιχθεί τα στεγαστικά δάνεια μειωμένης εξασφάλισης (subprimemortgages) και επίσης τα «Εναλλακτικού Βαθμού Α» (Alt A) τιτλοποιημένα στεγαστικά δάνεια (Residential Mortgage Backed Securities - RMBS), των οποίων ο βαθμός ρίσκου πέφτει ανάμεσα σε αυτό των πλήρους και μειωμένης εξασφάλισης υποθηκών. Ως αποτέλεσμα, ο κάτοχος του ομολόγου μπορεί είτε να το κρατήσει στην κατοχή του έως ότου υπάρξει πιο αξιόπιστη τιμολόγηση, είτε, εάν διαλέξει να το πουλήσει, να το προσφέρει στην αγορά με μεγάλη έκπτωση σε σχέση με την ονομαστική του αξία. («Toxic Bonds for sale cheap», Isabelle Clary, 10 November 2008, in Pensions & Investments). 18

27 Ενίσχυση της ρευστότητας των τραπεζών: τα μέτρα που ελήφθησαν μέσω του Ν.3723/2008 αφορούσαν το πρόγραμμα ενίσχυσης της ρευστότητας των τραπεζών και ήταν ύψους είκοσι οχτώ εκατ. Ευρώ. Το πρόγραμμα αυτό, δεν ήταν πρόγραμμα διάσωσης των τραπεζών, αλλά πρόγραμμα ενίσχυσης της οικονομίας μέσω των τραπεζών. Είχε συγκεκριμένη χρονική διάρκεια και προσδιορισμένη από το νόμο, ημερομηνία λήξης. Δεν αφορούσε την παροχή μετρητών από το κράτος προς τις τράπεζες αλλά συνδυασμό ομολόγων και εγγυήσεων του ελληνικού δημοσίου (Τράπεζα της Ελλάδας, 2009). Την εγγύηση των καταθέσεων: τα μέτρα που ελήφθησαν, αφορούσαν την ενίσχυση του τραπεζικού συστήματος και κυρίως την εγγύηση των καταθέσεων, αποτελούν σε μεγάλο βαθμό ενσωμάτωση των κοινοτικών διατάξεων και περιλαμβάνουν, αλλαγές στο νομοθετικό πλαίσιο για τις καταθέσεις των τραπεζών, αύξηση του ορίου αποζημίωσης των καταθέσεων και ετήσια διαβάθμιση των πιστωτικών ιδρυμάτων με ποιοτικά κριτήρια. 19

28 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΘΕΣΜΙΚΟΙ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 3.1:ΘΕΣΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΩΝ 3.1.1: Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ-ΒΑΣΙΛΕΙΑ Ι(1998) Η επιτροπή της Βασιλείας συστάθηκε το 1974, με σκοπό τη διαμόρφωση ενός ρυθμιστικού εποπτικού πλαισίου, σύμφωνα με το οποίο θα λειτουργούν παγκοσμίως τα πιστωτικά ιδρύματα. Η επιτροπή, συνεδριάζει με τη βοήθεια της Διεθνούς Τράπεζας Διακανονισμών 3 και συντονίζεται από τους εξής φορείς: την ομάδα των G και από το Συμβούλιο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας. 5 Η Επιτροπή της Βασιλείας καθόρισε το πιο σημαντικό πλαίσιο, το οποίο ονομάστηκε Βασιλεία Ι και ήταν, το Σύμφωνο για την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών (Basel Capital Accord, 1988). Ο στόχος της Βασιλείας Ι, ήταν ο καθορισμός ποσοστού των ιδίων κεφαλαίων που έπρεπε να διατηρούν οι τράπεζες και πιο συγκεκριμένα, οι τράπεζες υποχρεούνταν να διατηρούν μετοχές ύψους 4% επί των σταθμισμένων στον κίνδυνο στοιχείων του ενεργητικού τους και 8% από τα ίδια τους κεφάλαια. Η εφαρμογή των στόχων της επιτροπής, ξεκίνησε να εφαρμόζεται το 1992 προκειμένου να καθοριστεί η υποχρέωση των τραπεζών για τη διατήρηση των ελαχίστων υποχρεωτικών διαθεσίμων προς κάλυψη πιθανών ζημιών, ώστε να μην αντιμετωπίσουν διάφορα πρόβλημα λειτουργίας στο μέλλον ( Τράπεζα της Ελλάδας, 2011) : ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΙΙ (2004) Η εξέλιξη της Βασιλείας Ι θεωρείται το νέο σύμφωνο για την Κεφαλαιακή επάρκεια που ενσωματώνεται στην Βασιλεία ΙΙ και η Επιτροπή της Βασιλείας, για την τραπεζική εποπτεία, το 3 BIS : Bank of International Settlement 4G 20 : οι 20 πλουσιότερες χώρες του κόσμου 5 FSB : Financial Stability Board 20

Το χρηματοπιστωτικό σύστημα και η Κεντρική Τράπεζα. του Σαράντη Λώλου

Το χρηματοπιστωτικό σύστημα και η Κεντρική Τράπεζα. του Σαράντη Λώλου Το χρηματοπιστωτικό σύστημα και η Κεντρική Τράπεζα του Σαράντη Λώλου Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...1 2. Το χρηματοπιστωτικό σύστημα...3 3. Η Κεντρική Τράπεζα...4

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία Α Τριμήνου 2017

Οικονομικά Στοιχεία Α Τριμήνου 2017 Οικονομικά Στοιχεία Α Τριμήνου 2017 Καθαρά Κέρδη 37εκ. το Α τρίμηνο 2017, εκ των οποίων 29εκ. από τις διεθνείς δραστηριότητες Οργανικά κέρδη προ προβλέψεων αυξημένα κατά 9,6% σε ετήσια βάση Νέα μη εξυπηρετούμενα

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2013 Η άμεση και πλήρης ανακεφαλαιοποίηση της Eurobank από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας κατά 5,8δισ. αποκαθιστά την κεφαλαιακή βάση της Τράπεζας με pro-forma δείκτη

Διαβάστε περισσότερα

Οι ελληνικές τράπεζες δεν κινδυνεύουν από την κρίση

Οι ελληνικές τράπεζες δεν κινδυνεύουν από την κρίση Οι ελληνικές τράπεζες δεν κινδυνεύουν από την κρίση Η φερεγγυότητα των ελληνικών τραπεζών δεν κινδυνεύει απ' αυτή την κρίση, διότι δεν υπάρχουν οι δίαυλοι για τη μετάδοση στην Ελλάδα των προβλημάτων που

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έτους 2011

Αποτελέσματα Έτους 2011 Αποτελέσματα Έτους 2011 Ικανοποιητικά Λειτουργικά Αποτελέσματα (- 29εκ.) το 2011, παρά τη βαθιά ύφεση της ελληνικής οικονομίας Συνολικές Ζημιές Μετά από Φόρους 5,5δισ., εκ των οποίων 4,6δισ. από το PSI

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Εννεαμήνου 2010

Αποτελέσματα Εννεαμήνου 2010 Αποτελέσματα Εννεαμήνου 2010 Βελτίωση δεικτών ρευστότητας και κεφαλαιακής επάρκειας του Ομίλου παρά τη δυσμενή συγκυρία Καθαρά κέρδη 105εκ. 1 το εννεάμηνο του 2010, μειωμένα κατά 62% έναντι της αντίστοιχης

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Εννεαμήνου 2008

Αποτελέσματα Εννεαμήνου 2008 Αθήνα, 30 Οκτωβρίου Αποτελέσματα Εννεαμήνου Αύξηση Καθαρών Κερδών Ομίλου κατά 4,6% σε 647εκ., παρά τις αντίξοες συνθήκες στο παγκόσμιο τραπεζικό και χρηματοπιστωτικό σύστημα Ενίσχυση Οργανικών Κερδών κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ Εισαγωγή Ο σκοπός της διαχείρισης του ενεργητικού και παθητικού μιας τράπεζας είναι η μεγιστοποίηση του πλούτου των μετόχων. Η επίτευξη αυτού

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2012 Ανακεφαλαιοποίηση 4δισ. από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας με το Δείκτη Συνολικής Κεφαλαιακής Επάρκειας να διαμορφώνεται στο 9,0% και αντίστοιχη βελτίωση της ρευστότητας

Διαβάστε περισσότερα

Credit Risk Διάλεξη 5

Credit Risk Διάλεξη 5 Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΠΜΣ στην «Αναλογιστική Επιστήμη και Διοικητική Κινδύνου» Credit Risk Διάλεξη 5 Μια αναφορά στα τιτλοποιημένα αξιόγραφα Μιχάλης Ανθρωπέλος anthropel@unipi.gr http://web.xrh.unipi.gr/faculty/anthropelos

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία «Economist» 11/05/2015. Κυρίες και Κύριοι,

Ομιλία «Economist» 11/05/2015. Κυρίες και Κύριοι, Ομιλία «Economist» 11/05/2015 Κυρίες και Κύριοι, Μετά από 6 χρόνια βαθιάς ύφεσης, το 2014, η Ελληνική οικονομία επέστρεψε σε θετικούς ρυθμούς, οι οποίοι μπορούν να ενισχυθούν. Παράλληλα, διαφαίνονται προοπτικές

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Εκπαίδευσης και Εφαρμογών Λογιστικής. Εισαγωγή στην Χρηματοοικονομική Ανάλυση

Εργαστήριο Εκπαίδευσης και Εφαρμογών Λογιστικής. Εισαγωγή στην Χρηματοοικονομική Ανάλυση Εργαστήριο Εκπαίδευσης και Εφαρμογών Λογιστικής Εισαγωγή στην Χρηματοοικονομική Ανάλυση 1 Χρηματοοικονομική ανάλυση Χρηματοοικονομική Ανάλυση είναι η ανάλυση που σκοπός της είναι: ο προσδιορισμός των δυνατών

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έτους 2012

Αποτελέσματα Έτους 2012 Αποτελέσματα Έτους Αύξηση καταθέσεων κατά 2,7δισ. το Β εξάμηνο του και μείωση εξάρτησης από το Ευρωσύστημα κατά 13δισ. τους τελευταίους 8 μήνες. Το σύνολο καταθέσεων εξωτερικού υπερέβη το σύνολο των δανείων.

Διαβάστε περισσότερα

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Σχίζας Παναγιώτης* Η διάχυση της κρίσης της στεγαστικής αγοράς των ΗΠΑ στην Ευρώπη οδήγησε τις αγορές στην επαναξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999

Σύγκριση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Περιεχόμενα. Μάρτιος 1999 με τα αντίστοιχα άλλων ευρωπαϊκών χωρών του Σαράντη Λώλου Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής ς Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή... 1 2. Διάρθρωση του Ενεργητικού... 2 3. Διάρθρωση του Παθητικού... 3 4. Κερδοφορία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 6: Διαχείριση Διεθνούς Δραστηριότητας Τραπεζών Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες,

Διαβάστε περισσότερα

Μάρκετινγκ Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών

Μάρκετινγκ Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών Μάρκετινγκ Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών Ενότητα 1: Εφαρμογή των αρχών του Μάρκετινγκ στον χρηματοπιστωτικό τομέα Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου. στην εκδήλωση του Economia Business Tank. και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών. με θέμα :

Ομιλία κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου. στην εκδήλωση του Economia Business Tank. και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών. με θέμα : Ομιλία κ. Οδυσσέα Κυριακόπουλου στην εκδήλωση του Economia Business Tank και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών με θέμα : «Η διεθνής χρηματοπιστωτική κρίση και η Ελλάδα» Αμφιθέατρο Μεγάρου Καρατζά, Αιόλου 82-84

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα B Τριμήνου 2009

Αποτελέσματα B Τριμήνου 2009 Αποτελέσματα B Τριμήνου 2009 Αύξηση καθαρών κερδών σε 88εκ., 9% υψηλότερα σε σχέση με το Α τρίμηνο Διπλασιασμός οργανικών κερδών σε 61εκ. το Β τρίμηνο, από 33εκ. το Α τρίμηνο Αύξηση χορηγήσεων Ομίλου προς

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας

Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας Αποτελέσματα Ομίλου Εθνικής Τράπεζας A Εξάμηνο 2008 Αθήνα, 28 Αυγούστου 2008 σε εκατ. Α 6μηνο 2008 Α 6μηνο 2007 Δ Καθαρά κέρδη μετόχων ΕΤΕ * 835 724 +15% Καθαρά κέρδη από εγχώριες δραστηριότητες 510 478

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Κεφάλαιο 25 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Το χρηματοπιστωτικό σύστημα Το χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 13.5.2015 COM(2015) 251 final Σύσταση για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την εφαρμογή των γενικών προσανατολισμών της οικονομικής πολιτικής των κρατών μελών που έχουν ως

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2008

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2008 Αθήνα, 6 Μαΐου 2008 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2008 Αύξηση Καθαρών Κερδών Ομίλου κατά 5,7% σε 215εκ. Ενίσχυση Οργανικών προ φόρων Κερδών κατά 24,2% σε 234εκ. Πενταπλασιασμός Κερδών από τη «Νέα Ευρώπη» σε

Διαβάστε περισσότερα

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του Χρήµα ιδακτικοί στόχοι Κατανόηση της λειτουργίας του χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του τραπεζικού συστήµατος σε µια οικονοµία. Οι λειτουργίες

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2009

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2009 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2009 Καθαρά κέρδη 81εκ. έναντι 5εκ. το προηγούμενο τρίμηνο Αύξηση χορηγήσεων κατά 12% και καταθέσεων κατά 17% σε ετήσια βάση Βελτίωση δείκτη χορηγήσεων προς καταθέσεις στο 114%

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ:

ΔΟΜΗ ΑΠΑΝΤΗΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24 ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Μικροοικονομική Μακροοικονομική και Δημόσια Οικονομική Θέμα 3ο (κληρώθηκε) α) Ποια μέσα διαθέτει η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Οικονομία Ι: Μακροθεωρία και Πολιτική Νίκος Κουτσιαράς. Κυριάκος Φιλίνης

Πολιτική Οικονομία Ι: Μακροθεωρία και Πολιτική Νίκος Κουτσιαράς. Κυριάκος Φιλίνης Πολιτική Οικονομία Ι: Μακροθεωρία και Πολιτική Νίκος Κουτσιαράς Κυριάκος Φιλίνης Οργανισμοί που δέχονται καταθέσεις Εμπορικές τράπεζες ΣυνεταιριστικέςτράπεζεςΣ έ ά ζ Πιστωτικές ενώσεις Οργανισμοί αποταμιεύσεων

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία Γ Τριμήνου 2015

Οικονομικά Στοιχεία Γ Τριμήνου 2015 3 Νοεμβρίου Οικονομικά Στοιχεία Τριμήνου Αύξηση των κερδών προ προβλέψεων κατά 8,4% έναντι του Β τριμήνου σε 230εκ. Ανθεκτικότητα καθαρών εσόδων από τόκους (-1,8% στο τρίμηνο) παρά τους κεφαλαιακούς ελέγχους.

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία Β Τριμήνου

Οικονομικά Στοιχεία Β Τριμήνου 1 Οικονομικά Στοιχεία Β Τριμήνου 2016 1 Καθαρά Κέρδη 46εκ. το Β τρίμηνο και 106εκ. το Α εξάμηνο 2016 Αύξηση καθαρών εσόδων από τόκους κατά 1,3% έναντι του Α τριμήνου σε 388εκ. Αύξηση εσόδων από προμήθειες

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ

ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ Κυρίες και κύριοι, φίλες και φίλοι, Ευχαριστώ για την παρουσία σας σημερινή εκδήλωση. Ευχαριστώ επίσης την Ο.Κ.Ε. και το Πρόεδρό της, κ. Πολυζωγόπουλο, για την τιμή που μου έκαναν να μου ζητήσουν να μιλήσω

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο

ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΗΣΤΟΥ ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Ο.Κ.Ε. ΑΘΗΝΑ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 2009 «Ο ρόλος του χρηματοπιστωτικού συστήματος για την έξοδο από την κρίση και η συμβολή του για μακροχρόνια οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ

Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE. του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ Η ΧΡΗΜΑΤΟΠIΣΤΩΤΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΟΠTΙΚΕΣ ΤΟΥ REAL ESTATE του ΙΩΑΝΝΗ Α. ΜΟΥΡΜΟΥΡΑ Καθηγητή Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Προέδρου ΣΟΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Έχουν ήδη περάσει δύο χρόνια από την έναρξη της παγκόσμιας

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομος πίνακας περιεχομένων

Σύντομος πίνακας περιεχομένων Σύντομος πίνακας περιεχομένων Πρόλογος 19 Οδηγός περιήγησης 25 Πλαίσια 28 Ευχαριστίες της ενδέκατης αγγλικής έκδοσης 35 Βιογραφικά συγγραφέων 36 ΜΕΡΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 37 1 Η οικονομική επιστήμη και η οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

ΟτραπεζικόςτομέαςστηνΚύπρο

ΟτραπεζικόςτομέαςστηνΚύπρο ΟτραπεζικόςτομέαςστηνΚύπρο Επίκαιρα ζητήματα και προκλήσεις Μιχάλης Καμμάς Οικονομολόγος Πανεπιστήμιο Κύπρου 15 Φεβρουαρίου 2012 1 1. Ιδιοκτησία Τραπεζών και ο ρόλος τους στην οικονομία 2. Σύνθεση του

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 27. Ορισμός χρήματος

Κεφάλαιο 27. Ορισμός χρήματος Το Νομισματικό Σύστημα Κεφάλαιο 27 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Ορισμός χρήματος Χρήμα είναιτοσύνολοτωνοικονομικών αξιών που οι άνθρωποι

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1

ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Οκτώβριος 2010 1. Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 1 Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες κρίσεις τις τελευταίες δεκαετίες. Κύρια χαρακτηριστικά της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2014

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2014 29 Αυγούστου Αποτελέσματα Β Τριμήνου Ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και ρευστότητα: Δείκτες κεφαλαίων κοινών μετοχών CET1 17,8% και δανείων προς καταθέσεις 103,4%. Συνεχιζόμενη ανάκαμψη των κερδών προ προβλέψεων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 13 Οκτωβρίου 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δημοσιονομικά στοιχεία για την περίοδο 2010 2013 H Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοινώνει τα δημοσιονομικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα β τριμήνου 2011 του Ομίλου Marfin Popular Bank

Αποτελέσματα β τριμήνου 2011 του Ομίλου Marfin Popular Bank Δελτίο τύπου 30 Αυγούστου Αποτελέσματα β τριμήνου του Ομίλου Marfin Popular Bank Τα καθαρά κέρδη του Ομίλου ανήλθαν σε 77.1 εκατ. το α εξάμηνο και 3.6 (1) εκατ. το β τρίμηνο. Συμμετοχή της Τράπεζας στο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Περιόδου από 1 ης Ιανουαρίου 2009 έως 30 ης Σεπτεμβρίου 2009

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Περιόδου από 1 ης Ιανουαρίου 2009 έως 30 ης Σεπτεμβρίου 2009 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Περιόδου από 1 ης Ιανουαρίου 2009 έως 30 ης Σεπτεμβρίου 2009 ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΜΕΓΕΘΩΝ & ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΝΝΕΑΜΗΝΟΥ 2009 Κέρδη προ φόρων, 160,32 εκ. ευρώ, έναντι κερδών 2,00 εκ. ευρώ, κατά

Διαβάστε περισσότερα

12o Συνέδριο Αριστοτέλης ReBuilding Sucess. Νοέμβριος 2014

12o Συνέδριο Αριστοτέλης ReBuilding Sucess. Νοέμβριος 2014 12o Συνέδριο Αριστοτέλης ReBuilding Sucess Νοέμβριος 2014 Κεφαλαιακή επάρκεια Η σημασία των «κόκκινων» δανείων Μια ένδειξη του μέτρου της σημασίας στην επιτυχή διαχείριση των κόκκινων δανείων.. Πρωταρχικό

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έτους 2011

Αποτελέσματα Έτους 2011 Αποτελέσματα Έτους 2011 Ικανοποιητικά Λειτουργικά Αποτελέσματα (- 29εκ.) το 2011, παρά τη βαθιά ύφεση της ελληνικής οικονομίας Συνολικές Ζημιές Μετά από Φόρους 5,5δισ., εκ των οποίων 4,6δισ. από το PSI

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012

Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: α τρίμηνο 2012 Κεφαλαιακή Επάρκεια: Ο συνολικός δείκτης κεφαλαιακής επάρκειας διαμορφώνεται στο 8,1% μετά την καταβολή από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας κεφαλαιακής

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα α τριμήνου 2011 του Ομίλου Marfin Popular Bank

Αποτελέσματα α τριμήνου 2011 του Ομίλου Marfin Popular Bank Δελτίο τύπου 26 Μαΐου Αποτελέσματα α τριμήνου του Ομίλου Marfin Popular Bank Τα καθαρά κέρδη του α τριμήνου διαμορφώθηκαν σε 71 εκατ. Τα καθαρά έσοδα από τόκους ανήλθαν σε 181.5 εκατ. το α τρίμηνο, ενισχυμένα

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικές Κρίσεις και Διεθνές Σύστημα Ενότητα 10: Η κρίση Χρέους της Ελλάδας και της Ευρωζώνης

Οικονομικές Κρίσεις και Διεθνές Σύστημα Ενότητα 10: Η κρίση Χρέους της Ελλάδας και της Ευρωζώνης Οικονομικές Κρίσεις και Διεθνές Σύστημα Ενότητα 10: Η κρίση Χρέους της Ελλάδας και της Ευρωζώνης Δημήτριος Κατσίκας Σχολή Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος Τμήμα ΜΙΘΕ Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος 2010-2011 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Θεματικές Ενότητες Επισκόπηση της Μακροοικονομικής-Τα

Διαβάστε περισσότερα

«Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη

«Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη «Οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας το 2008» του Γκίκα Α. Χαρδούβελη Καθηγητής στο Τμήμα Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής Διοικητικής του Πανεπιστημίου Πειραιώς και Οικονομικός Σύμβουλος του Ομίλου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ A ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2007

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ A ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2007 Αθήνα, 9 Μαΐου 2007 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ A ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2007 Αύξηση Καθαρών Κερδών κατά 30% σε 204εκ. Διεύρυνση Χορηγήσεων Ομίλου κατά 30,3% Υπερδιπλασιασμός Δανείων και Κερδών εκτός Ελλάδος Βελτίωση Ποιότητας

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης

Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης Ενότητα12: Πιστωτικοί Κίνδυνοι Κυριαζόπουλος Γεώργιος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο

Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank. H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Δ. Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ Διευθυντής Διεύθυνση Οικονομικών Μελετών Alpha Bank H Ελληνική Εμπειρία ως Οδηγός για την Κύπρο Διάρθρωση Παρουσίασης Α. Γιατί επιδιώκεται η ένταξη στη Ζώνη του Ευρώ από μικρές οικονομίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας»

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 8 η Μελετη «Εξελιξεις και Τασεις της Αγορας» Το βασικό συμπέρασμα: Η επιβολή ελέγχων στην κίνηση κεφαλαίων μετά την ανακήρυξη του δημοψηφίσματος στο τέλος του Ιουνίου διέκοψε την ασθενική

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Εξαμήνου 2008

Αποτελέσματα Α Εξαμήνου 2008 Αθήνα, 30 Ιουλίου 2008 Αποτελέσματα Α Εξαμήνου 2008 Αύξηση Καθαρών Κερδών Ομίλου κατά 7% σε 436εκ. Ενίσχυση Οργανικών Κερδών κατά 21,2% Τετραπλασιασμός Κερδών από τη «Νέα Ευρώπη» σε 83εκ. Αύξηση Συνολικών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΡΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΕΠΙΔΟΣΗΣ 1 ου 3ΜΗΝΟΥ Αποτελέσματα

ΚΥΡΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΕΠΙΔΟΣΗΣ 1 ου 3ΜΗΝΟΥ Αποτελέσματα Έμφαση στην Ποιότητα Ενεργητικού και Ιδίων Κεφαλαίων Ποιότητα ενεργητικού, επάρκεια κεφαλαίων, υψηλή ρευστότητα, σημαντική συγκράτηση δαπανών ήταν οι προτεραιότητές μας για το α τρίμηνο 2009, με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 1ΟΥ ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2011 ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΕΣΟΔΩΝ ΜΕΙΩΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 1ΟΥ ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2011 ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΕΣΟΔΩΝ ΜΕΙΩΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 1ΟΥ ΤΡΙΜΗΝΟΥ 2011 ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΕΣΟΔΩΝ ΜΕΙΩΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ Αθήνα - 27 Μαΐου 2011 Δηλώσεις Διοίκησης «Η πρόσφατη αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ενίσχυσε τον ισολογισμό και βελτίωσε τους δείκτες

Διαβάστε περισσότερα

Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [ ]

Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [ ] Ελεγμένα Οικονομικά Αποτελέσματα έτους 2015 της Alpha Bank Cyprus Ltd [26.4.2016] Κύριες εξελίξεις - Ισχυρή Κεφαλαιακή Θέση με δείκτη κεφαλαίων Κοινών Μετοχών Κατηγορίας Ι (CET Ι) 17,5% την 31.12.2015

Διαβάστε περισσότερα

Τα αίτια της πρόσφατης παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης

Τα αίτια της πρόσφατης παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης Τα αίτια της πρόσφατης παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης Χρήστος Καμπόλης Επίκουρος Καθηγητής Οικονομικών & Χρηματοοικονομικής, ALBA Graduate Business School, και Επιστημονικός Συνεργάτης, International

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ;

Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Ενημερωτικό δελτίο 1 ΓΙΑΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ Η ΕΕ ΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ; Από την έναρξη της παγκόσμιας οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κρίσης, η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με χαμηλά επίπεδα επενδύσεων. Απαιτούνται

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2014

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2014 Αποτελέσματα Α Τριμήνου Συνεχιζόμενη ανάκαμψη των κερδών προ προβλέψεων κατά 9,0% έναντι του Δ τριμήνου σε 194εκ. Μείωση των λειτουργικών δαπανών κατά 12,7% έναντι του Δ τριμήνου και 11,0% σε συγκρίσιμη

Διαβάστε περισσότερα

Επιτόκια Προθεσμιακών Καταθέσεων 31/12/12 31/03/13 30/06/13 30/09/13 31/12/13 Ετήσια. μεταβολή σε μονάδες βάσης Τριμηνιαία μεταβολή

Επιτόκια Προθεσμιακών Καταθέσεων 31/12/12 31/03/13 30/06/13 30/09/13 31/12/13 Ετήσια. μεταβολή σε μονάδες βάσης Τριμηνιαία μεταβολή Ετήσια Αποτελέσματα Ομίλου GENIKI Bank Παρά τη δύσκολη οικονομική συγκυρία το και ένα χρόνο μετά την επιτυχή ένταξή της στον Όμιλο της Τράπεζας Πειραιώς, η GENIKI Bank βελτίωσε σταδιακά το λειτουργικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 19 Νοεμβρίου Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Αθήνα, 19 Νοεμβρίου Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 19 Νοεμβρίου 2010 Θέμα: Ισοζύγιο Πληρωμών: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2010 Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών Το Σεπτέμβριο του 2010 το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών διαμορφώθηκε σε 1.311

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Έτους 2008

Αποτελέσματα Έτους 2008 Αθήνα, 4 Μαρτίου 2009 Αποτελέσματα Έτους 2008 Αύξηση Καταθέσεων Πελατών κατά 26,3% σε 45,7δισ. Αύξηση Χορηγήσεων κατά 22,4% σε 57,1δισ. - Ενίσχυση υπολοίπων δανείων προς ελληνικές επιχειρήσεις άνω των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ Πρόλογος Ευχαριστίες Βιογραφικά συγγραφέων ΜΕΡΟΣ 1 Εισαγωγή 1 Η οικονομική επιστήμη και η οικονομία 1.1 Πώς αντιμετωπίζουν οι οικονομολόγοι τις επιλογές 1.2 Τα οικονομικά ζητήματα 1.3 Σπανιότητα και ανταγωνιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: Γ Τρίμηνο 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: Γ Τρίμηνο 2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: Γ Τρίμηνο 205 Δείκτης κύριων βασικών ιδίων κεφαλαίων CET σχεδόν αμετάβλητος σε τριμηνιαία βάση παρά την πίεση στα εγχώρια έσοδα λόγω της εκτεταμένης τραπεζικής αργίας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ Ο ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΣΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ Ο ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΣΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ομοσπονδία Τραπεζοϋπαλληλικών Οργανώσεων Ελλάδος Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ Ο ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΣΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Η ΜΕΓΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΟΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ

ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ECONOMIST CONFERENCES ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΩΡΓΟΥ ΖΑΝΙΑ PRESIDENT, HELLENIC BANK ASSOCIATION, CHAIRMAN OF THE BOARD OF DIRECTORS, NATIONAL BANK OF GREECE CREDIT RISK MANAGEMENT FOR BANKING & BUSINESS FINDING LIQUIDITY

Διαβάστε περισσότερα

Κέρδη μετά τη φορολογία 116 εκατ. Ετήσια αύξηση 9% Υψηλή απόδοση ιδίων κεφαλαίων 23,2% Μείωση δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων σε 3,6%

Κέρδη μετά τη φορολογία 116 εκατ. Ετήσια αύξηση 9% Υψηλή απόδοση ιδίων κεφαλαίων 23,2% Μείωση δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων σε 3,6% Ανακοίνωση Οικονομικά Αποτελέσματα Συγκροτήματος για το Τρίμηνο που έληξε στις 31 Μαρτίου Κέρδη μετά τη φορολογία 116 εκατ. Ετήσια αύξηση 9% Υψηλή απόδοση ιδίων κεφαλαίων 23,2% Μείωση δείκτη μη εξυπηρετούμενων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Περιόδου από 1 ης Ιανουαρίου 2011 έως 31 ης Μαρτίου 2011

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Περιόδου από 1 ης Ιανουαρίου 2011 έως 31 ης Μαρτίου 2011 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Περιόδου από 1 ης Ιανουαρίου 2011 έως 31 ης Μαρτίου 2011 «Η συνεχιζόμενη οικονομική ύφεση, η οποία πλήττει την Ελληνική κοινωνία έχει συρρικνώσει σημαντικά το σύνολο της δραστηριότητας

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2013

Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2013 Αποτελέσματα Β Τριμήνου 2013 Εξαγορά του Νέου Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου και της Νέας Proton που ενισχύουν τη στρατηγική θέση της Eurobank στο εγχώριο τραπεζικό σύστημα. Ενίσχυση της ρευστότητας κατά 4δισ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ERSA ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ (RSAI, ERSA) Οικονομική Κρίση και Πολιτικές Ανάπτυξης και Συνοχής 10ο Τακτικό Επιστημονικό

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος ATEbank - Αποτελέσματα A Τριμήνου2010

Όμιλος ATEbank - Αποτελέσματα A Τριμήνου2010 1 Όμιλος ATEbank - Αποτελέσματα A Τριμήνου2010 27 Μαΐου 2010 ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΥ & ΘΕΤΙΚΕΣ ΕΠΙΔΟΣΕΙΣ ΒΑΣΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Ενισχυμένα οργανικά κέρδη προ προβλέψεων Ομίλου: 79 εκ. (+64% σεσχέσημετοαντίστοιχο

Διαβάστε περισσότερα

Υγιής ρευστότητα με δείκτη δανείων προς καταθέσεις 87%

Υγιής ρευστότητα με δείκτη δανείων προς καταθέσεις 87% Ανακοίνωση Οικονομικά Αποτελέσματα Συγκροτήματος για το Τρίμηνο που έληξε στις 31 Μαρτίου 2011 A τρίμηνο 2011 Ικανοποιητική κερδοφορία Κέρδη πριν τις προβλέψεις 172 εκατ. Κέρδη μετά τη φορολογία 71 εκατ.

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία A Τριμήνου

Οικονομικά Στοιχεία A Τριμήνου 1 Οικονομικά Στοιχεία A Τριμήνου 2016 1 Επιστροφή στην κερδοφορία για 1 η φορά μετά το Γ τρίμηνο 2011 - Καθαρά Κέρδη 60εκ. Καθαρά κέρδη από τις διεθνείς δραστηριότητες 27εκ. Αύξηση καθαρών εσόδων από τόκους

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία Γ Τριμήνου 2016

Οικονομικά Στοιχεία Γ Τριμήνου 2016 Οικονομικά Στοιχεία Γ Τριμήνου 2016 Καθαρά Κέρδη 85εκ. το Γ τρίμηνο και 192εκ. το εννεάμηνο 2016 Αύξηση καθαρών εσόδων από τόκους κατά 0,3% έναντι του B τριμήνου σε 389εκ. Αύξηση εσόδων από προμήθειες

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Β. Μπαμπαλός ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΤΕΙ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

Δρ. Β. Μπαμπαλός ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΤΕΙ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματα & Προσφορά ρ Χρήματος Δρ. Β. Μπαμπαλός ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΤΕΙ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ Διάκριση μεταξύ τραπεζών και μη αποταμιευτικών ιδρυμάτων Ηβ βασική ήδιαφορά ανάμεσα

Διαβάστε περισσότερα

Π Λ Α Ι Σ Ι Ο Οι εποπτικές αρμοδιότητες της Τράπεζας της Ελλάδος στο νέο χρηματοοικονομικό περιβάλλον

Π Λ Α Ι Σ Ι Ο Οι εποπτικές αρμοδιότητες της Τράπεζας της Ελλάδος στο νέο χρηματοοικονομικό περιβάλλον Π Λ Α Ι Σ Ι Ο Οι εποπτικές αρμοδιότητες της Τράπεζας της Ελλάδος στο νέο χρηματοοικονομικό περιβάλλον Με βάση το άρθρο 55Α του Καταστατικού της, η Τράπεζα της Ελλάδος ασκεί την εποπτεία στα πιστωτικά ιδρύματα,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ

ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ Στη διαδρομή της ιστορίας, το χρήμα έχει καταπιέσει τους ανθρώπους

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Στοιχεία B Τριμήνου 2017

Οικονομικά Στοιχεία B Τριμήνου 2017 Οικονομικά Στοιχεία B Τριμήνου 2017 1 1 Καθαρά Κέρδη 40εκ. το Β τρίμηνο και 76εκ. το Α εξάμηνο 2017 Οργανικά κέρδη προ προβλέψεων αυξημένα κατά 4,6% έναντι του Α τριμήνου 2017 και κατά 9,1% έναντι του

Διαβάστε περισσότερα

Προκαταρκτικά ετήσια αποτελέσματα της Marfin Popular Bank για το έτος 2010

Προκαταρκτικά ετήσια αποτελέσματα της Marfin Popular Bank για το έτος 2010 Δελτίο τύπου 28 Φεβρουαρίου 2011 Προκαταρκτικά ετήσια αποτελέσματα της Marfin Popular Bank για το έτος 2010 Η επιτυχής ολοκλήρωση της αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου με την άντληση 488.2 εκατ., και η πώληση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ MARFIN POPULAR BANK ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΝΙΑΜΗΝΙΑ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ

ΟΜΙΛΟΣ MARFIN POPULAR BANK ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΝΙΑΜΗΝΙΑ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΟΜΙΛΟΣ MARFIN POPULAR BANK ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΕΠΕΞΗΓΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΝΙΑΜΗΝΙΑ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ 30.09. Τα καθαρά κέρδη του Ομίλου ανήλθαν σε 88.5 (1)(2) εκατ. για το εννεάμηνο και 10.7

Διαβάστε περισσότερα

Συνέπειες της Εφαρμογής του πλαισίου της Βασιλείας ΙΙ για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις

Συνέπειες της Εφαρμογής του πλαισίου της Βασιλείας ΙΙ για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις Συνέπειες της Εφαρμογής του πλαισίου της Βασιλείας ΙΙ για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις Παναγιώτης Θ. Καπόπουλος ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΙΝΔΥΝΩΝ Emporiki Bank Κανονιστικό πλαίσιο κεφαλαιακής επάρκειας

Διαβάστε περισσότερα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα

Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα ΣΥΝΟΨΗ 21 ΣΥΝΟΨΗ Οι αιτίες του χρέους των χωρών της περιφέρειας: Συμμετοχή στην ΟΝΕ και ελλείμματα του ιδιωτικού τομέα 1. Η αναταραχή στην Ευρωζώνη οφείλεται στην παγκόσμια κρίση χρηματιστικοποίησης η

Διαβάστε περισσότερα

SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED

SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED SFS GROUP PUBLIC COMPANY LIMITED ΕΝΔΕΙΞΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΤΟΣ ΠΟΥ ΕΛΗΞΕ ΣΤΙΣ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2007 Το Διοικητικό Συμβούλιο της SFS Group Public Company Limited (η «Εταιρεία»), σε συνεδρία του στις 27

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 «Η ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ» DERMOT McALEESE: «Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές»

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 «Η ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ» DERMOT McALEESE: «Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές» ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ& ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Π.Μ.Σ: ΔΙΕΘΝΩΝ & ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: «ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΩΝ» ΔΙΔΑΣΚΩΝ: AΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΜΑΣΤΡΟΓΙΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2010

Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2010 Αποτελέσματα Α Τριμήνου 2010 Καθαρά κέρδη Ομίλου 61εκ., μειωμένα κατά 24% έναντι του περυσινού Α τριμήνου και 16εκ. μετά την έκτακτη φορολογική εισφορά Καθαρά έσοδα προ προβλέψεων 411εκ., αυξημένα κατά

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Γ τριμήνου 2011 του Ομίλου Marfin Popular Bank

Αποτελέσματα Γ τριμήνου 2011 του Ομίλου Marfin Popular Bank Δελτίο τύπου 29 Νοεμβρίου Αποτελέσματα Γ τριμήνου του Ομίλου Marfin Popular Bank Τα καθαρά κέρδη του Ομίλου ανήλθαν σε 88.5 (1)(2) εκατ. για το εννεάμηνο και 10.7 (1) εκατ. το γ τρίμηνο. Τα καθαρά έσοδα

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Α Εξαμήνου 2010

Αποτελέσματα Α Εξαμήνου 2010 Αποτελέσματα Α Εξαμήνου 2010 Καθαρά κέρδη Ομίλου 95εκ. 1 το Α εξάμηνο 2010, μειωμένα κατά 44% έναντι του 2009. Κέρδη Β τριμήνου 34εκ. Βελτιωμένα κέρδη από την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη 12εκ. το

Διαβάστε περισσότερα

Σημεία Ομιλίας του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, κ. Χρήστου Σταϊκούρα, στο Συνέδριο «GR FOR GROWTH FUNDING SMEs»

Σημεία Ομιλίας του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, κ. Χρήστου Σταϊκούρα, στο Συνέδριο «GR FOR GROWTH FUNDING SMEs» Σημεία Ομιλίας του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, κ. Χρήστου Σταϊκούρα, στο Συνέδριο «GR FOR GROWTH FUNDING SMEs» 20 06 2014 «Η κατάσταση της ελληνικής οικονομίας έχει σταθεροποιηθεί. Η εμπιστοσύνη στις

Διαβάστε περισσότερα

A τρίμηνο 2010 στα πλαίσια των στόχων για το έτος

A τρίμηνο 2010 στα πλαίσια των στόχων για το έτος Ανακοίνωση Οικονομικά Αποτελέσματα Συγκροτήματος για το Τρίμηνο που έληξε στις 31 Μαρτίου 2010 A τρίμηνο 2010 στα πλαίσια των στόχων για το έτος Κέρδη πριν τις προβλέψεις 165 εκατ. (+46% έναντι α τριμ.

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Το Χρηματοπιστωτικό Σύστημα

Περιεχόμενα. Το Χρηματοπιστωτικό Σύστημα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Το Χρηματοπιστωτικό Σύστημα 1.1 Ροή των χρηματικών πόρων...20 1.1.1 Άμεση χρηματοδότηση...20 1.1.2 Έμμεση χρηματοδότηση...22 1.2 Μορφές χρηματοοικονομικών οργανισμών...23 1.2.1 Οργανισμοί που

Διαβάστε περισσότερα

Investment Banking Διάλεξη 2 Αρχές Τραπεζικής Διοικητικής

Investment Banking Διάλεξη 2 Αρχές Τραπεζικής Διοικητικής Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Τμήμα Τραπεζικής και Χρηματοοικονομικής Διοικητικής Investment Banking Διάλεξη 2 Αρχές Τραπεζικής Διοικητικής Μιχάλης Ανθρωπέλος anthropel@unipi.gr 1 Βασικά στοιχεία της τραπεζικής

Διαβάστε περισσότερα

2. Εξέλιξη των εργασιών της Εταιρίας

2. Εξέλιξη των εργασιών της Εταιρίας ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΕΩΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΤΑΚΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΜΕΤΟΧΩΝ ΕΠΙ ΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Γ Τριμήνου 2014

Αποτελέσματα Γ Τριμήνου 2014 7 Νοεμβρίου Αποτελέσματα Γ Τριμήνου Αύξηση των οργανικών κερδών προ προβλέψεων κατά 8,0% το Γ τρίμηνο. Περαιτέρω μείωση των λειτουργικών δαπανών κατά 3,7% το Γ τρίμηνο και 11,4% σε συγκρίσιμη βάση το εννεάμηνο.

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα B Τριμήνου 2011

Αποτελέσματα B Τριμήνου 2011 Αποτελέσματα B Τριμήνου 2011 Καθαρά λειτουργικά κέρδη εκ. το Β τρίμηνο και 76εκ. το Α εξάμηνο του 2011 1 Σημαντική ενίσχυση κερδοφορίας από τις εργασίες στο εξωτερικό κατά 5% σε 20εκ. το Β τρίμηνο Συμμετοχή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες. Ισμήνη Πάττα Περίληψη, 2 ου μισού του κεφ. 12 ΑΜ 1207/Μ:070 ΠΕΡΙΛΗΨΗ (2 ου μέρους κεφαλαίου 12 ( από το 12.4. και μετά, του βιβλίου Οικονομική για Επιχειρησιακές Σπουδές, του D. Mc Aleese) Ο Πληθωρισμός και οι κεντρικές τράπεζες Βασικά Σημεία : *Κεντρικές Τράπεζες,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ

ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΖΑΝΑΣ Το ισοζύγιο πληρωμών Το ισοζύγιο πληρωμών (Balance of Payments) μιας

Διαβάστε περισσότερα