Ενσωματωμένα Συστήματα

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ενσωματωμένα Συστήματα"

Transcript

1 Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ενσωματωμένα Συστήματα Ενότητα 10: Απόδοση. Δρ. Μηνάς Δασυγένης Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών

2 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται σε άλλου τύπου άδειας χρήσης, η άδεια χρήσης αναφέρεται ρητώς. 2

3 Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά Ψηφιακά Μαθήματα στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας» έχει χρηματοδοτήσει μόνο τη αναδιαμόρφωση του εκπαιδευτικού υλικού. Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) και από εθνικούς πόρους. 3

4 Σκοπός ενότητας Η κατανόηση των αναγκών διασύνδεσης στα ενσωματωμένα συστήματα. Η περιγραφή των αρχιτεκτονικών διασύνδεσης σε ενσωματωμένες αρχιτεκτονικές. 4

5 Δικτύωση για ενσωματωμένα συστήματα Γιατί χρησιμοποιούμε δίκτυα. Αφαιρέσεις δικτύου. Παραδείγματα δικτύων. 5

6 Στοιχεία δικτύου: Ανάγκη για επικοινωνία PE: Processing Elements (στοιχεία διεργασίας). Τα PEs μπορεί να είναι CPUs ή ASICs. Κατανεμημένη υπολογιστική πλατφόρμα PE PE Σύνδεσμος επικοινωνίας network PE 6

7 Δίκτυα σε ενσωματωμένα συστήματα Μείωση των δεδομένων που μετακινούνται μέσω κοινού διαύλου (π.χ. sampling stream) ή αποφυγή over-load του κεντρικού επεξεργαστή. Κάποιες εργασίες είναι 'φυσικά κατανεμημένες', απαιτείται υπολογιστική ισχύς στο σημείο που συμβαίνουν τα γεγονότα, π.χ. έλεγχος της μηχανής περισσότερη επεξεργασία αρχική επεξεργασία PE PE sensor PE actuator 7

8 Γιατί κατανεμημένα; (1/2) (το οποίο αυξάνει την πολυπλοκότητα) Υψηλότερη απόδοση με χαμηλότερο κόστος (1 γρήγορη cpu/2 αργές cpus). Φυσικά κατανεμημένες δραστηριότητες χρονικές σταθερές ίσως δεν επιτρέψουν τη μετάδοση στο κεντρικό σταθμό. (επίσης επιτρέπουν αρχική προεπεξεργασία στο περιφερειακό σταθμό). Οι προθεσμίες μπορούν να τηρηθούν ευκολότερα. Επεκτασιμότητα (συναρμολογησιμότητα από υπάρχοντα εξαρτήματα). Ίσως αγορά υποσυστημάτων που έχουν ενσωματωμένους επεξεργαστές. 8

9 Γιατί κατανεμημένα; (2/2) (το οποίο αυξάνει την πολυπλοκότητα) Βελτιωμένο debugging---χρήση μιας CPU στο δίκτυο για να κάνει debug τις άλλες. Ανεκτικός σε σφάλματα σχεδιασμός. 9

10 δίαυλος VS δίκτυο Ο δίαυλος του υπολογιστή είναι επίσης ένα δίκτυο. Ο όρος Δίκτυο χρησιμοποιείται για να περιγράψει ένα διασυνδεδεμένο σύστημα το οποίο δεν παρέχει επικοινωνία διαμοιραζόμενης μνήμης. Τα επεξεργαστικά στοιχεία (PE) δε χρησιμοποιούν το δίκτυο για να προσκομίσουν εντολές. Ο χρονισμός σε ένα δίκτυο δεν είναι τόσο πολύπλοκος όσο στο δίαυλο, όπου συμβαίνουν αυθαίρετα και τυχαία προσκομίσεις εντολών ακριβέστερα μοντέλα προσομοίωσης. 10

11 Το δίκτυο αποτελείται από PE PE: Επεξεργαστικό στοιχείο CPU DSP ASIP μcpu ASIC Sensor (αν υποστηρίζει επικοινωνία πρωτοκόλλου δικτύου) 11

12 Ενσωματωμένο δίκτυο Το ενσωματωμένο δίκτυο διασυνδέει τα PE και άλλα δίκτυα (ειδικά, αν είναι απαραίτητη περιορισμένη επικοινωνία μεταξύ των δικτύων). Πολλές διαφορετικές τοπολογίες. Επίσης αναφέρεται ως: communication link (σύνδεσμος επικοινωνίας). 12

13 Ένα τυπικό σύστημα με ενσωματωμένο δίκτυο 13

14 Αφαιρέσεις δικτύου Τα δίκτυα είναι πολύπλοκα στο σχεδιασμό. Ο οργανισμός διεθνών προτύπων (ISO) ανέπτυξε το μοντέλο διασύνδεσης ανοιχτών συστημάτων (OSI) για να περιγράψει τα δίκτυα: Μοντέλο 7 επιπέδων. Παρέχει ένα καθορισμένο τρόπο για να κατατάξει τις συνιστώσες του δικτύου και τις λειτουργίες. 14

15 Μοντέλο OSI Εφαρμογής Παρουσίασης Συνοδού Μεταφοράς Δικτύου Ζεύξης δεδομένων Φυσικό διεπαφή τελικής χρήσης μορφή δεδομένων διαχείριση διαλόγου εφαρμογής συνδέσεις υπηρεσία από άκρο σε άκρο αξιόπιστη μεταφορά δεδομένων μηχανικό, ηλεκτρικό 15

16 Τα επίπεδα του OSI (1/2) Φυσικό: connectors, bit formats, βύσματα, καλώδια, βασικές διαδικασίες ανταλλαγής bit, etc. Ζεύξης δεδομένων: ανίχνευση σφαλμάτων και έλεγχος κατά μήκος μιας απλής ζεύξης (single hop). Δικτύου: από άκρη σε άκρη multi-hop επικοινωνία δεδομένων. Μεταφοράς: παρέχει συνδέσεις, ίσως βελτιστοποιεί τους πόρους του δικτύου. 16

17 Τα επίπεδα του OSI (2/2) Συνόδου: υπηρεσίες για τις εφαρμογές τελικού χρήστη: ομαδοποίηση δεδομένων, τοποθέτηση σημείων ελέγχου, κτλ. Παρουσίασης: μορφές δεδομένων, υπηρεσίες μετασχηματισμού. Εφαρμογής: η διεπαφή μεταξύ του δικτύου και των προγραμμάτων του τελικού χρήστη. Μολονότι μπορεί να φαίνεται ότι τα ενσωματωμένα συστήματα είναι πολύ απλά για να απαιτούν το OSI, το μοντέλο είναι αρκετά χρήσιμο και ολοένα αυξανόμενος αριθμός ενσωματωμένων συστημάτων παρέχει υπηρεσίες διαδικτύου. 17

18 Αρχιτεκτονικές hardware Πολλά διαφορετικά συστήματα οργανισμών. Πολλοί διαφορετικοί τύποι δικτύων: τοπολογία, χρονοπρογραμματισμός της επικοινωνίας, δρομολόγηση. 18

19 Δίκτυα point-to-point (1/3) Μια πηγή, ένας ή περισσότεροι προορισμοί, καμία μεταγωγή δεδομένων (σειριακή θύρα). Πολύ απλά στο σχεδιασμό. Καμία παρεμβολή. PE 1 PE 2 PE 3 link 1 link 2 19

20 Δίκτυα point-to-point (2/3) Π.χ. δειγματοληψία Πρώτο ψηφιακό φίλτρο Δεύτερο φίλτρο Με τη σύνδεση P2P, τηρούνται οι αυστηρές χρονικές προθεσμίες 20

21 Δίκτυα point-to-point (3/3) Διαφορετικοί τύποι P2P: αμφίδρομη (full-duplex) για ταυτόχρονη επικοινωνία και στις 2 κατευθύνσεις. ημιαφίδρομη (half-duplex) για μονόδρομη επικοινωνία. One-way. 21

22 Δίκτυα διαύλου (1/2) Πολλαπλές συσκευές. Τα PE έχουν διευθύνσεις δικτύου. Επικοινωνία μέσω πακέτων. Bits ισοτιμίας, bits σηματοδότησης (δίαυλος σε χρήση), προτεραιότητα. Ίσως χρειαστεί κατακερματισμός πακέτων αν είναι μεγαλύτερα από το ωφέλιμο φορτίο του πακέτου δεδομένων. Κοινή φυσική σύνδεση: 22

23 Δίκτυα διαύλου (2/2) PE 1 PE 2 PE 3 PE 4 επικεφαλίδα διεύθυνση δεδομένα ECC μορφή πακέτου 23

24 Διαιτησία στο δίαυλο (1/2) Fixed: ίδια σειρά αποφάσεων κάθε φορά (π.χ. προτεραιότητες). Fair: κάθε PE έχει την ίδια πρόσβαση για μεγάλες χρονικές περιόδους. round-robin: περιστρέφει την μεγαλύτερη προτεραιότητα μεταξύ των PEs. Ο δίαυλος PCI είναι ένα fair round robin σύστημα. 24

25 Διαιτησία στο δίαυλο (2/2) fixed round-robin A B C A B C A B C B C A A,B,C A,B,C 25

26 Δίαυλος και διαγράμμιση Ο δίαυλος έχει περιορισμένο εύρος ζώνης. Το PE ίσως αντιμετωπίσει παρεμπόδιση επικοινωνίας. Υπάρχει λύση χρησιμοποιώντας ένα μεταγωγέα διαγράμμισης (crossbar switch). 26

27 Διαγράμμιση (crossbar) Ταυτόχρονες συνδέσεις. Αυθαίρετες συνδέσεις εισόδου-εξόδου. Multicast σύνδεση (μια είσοδος σε πολλαπλές εξόδους). out4 out3 in1 in2 in3 in4 out2 out1 27

28 Χαρακτηριστικά διαγράμμισης Μη-αποκλεισμός. Μπορεί να χειριστεί αυθαίρετους multi-cast συνδυασμούς. Μειονέκτημα: Κόστος ανάλογο προς n 2. 28

29 Multi-stage networks (δίκτυα πολλαπλών σταδίων) Χρήση διάφορων σταδίων στοιχείων μεταγωγής. Συχνός αποκλεισμός. Συχνά μικρότερος από ότι στη διαγράμμιση. Άμεσα δίκτυα (δεν υπάρχει μνήμη για να αποθηκευτούν τα πακέτα) ή έμμεσα δίκτυα (αποθήκευση και προώθηση). 29

30 Αποκλεισμός/χειραψία Τα περισσότερα δίκτυα είναι αποκλεισμού (περιπτώσεις όπου κάποιοι συνδυασμοί εισόδου-εξόδων δεν είναι εφικτοί). Ο δίαυλος μπλοκάρεται με μια μετάδοση. Δίκτυο VS Δίαυλος: Και οι δύο χρειάζονται χειραψία. Το πρωτόκολλο υλοποιημένο σε λογισμικό. Το πρωτόκολλο διαύλου υλοποιημένο σε hardware. 30

31 Πολλαπλά δίκτυα Εναλλακτικό σύστημα σχεδιασμού. Χαμηλότερο το κόστος δύο φθηνών δικτύων από ένα ακριβό. Μπορούν να διαχωρίσουν τις κρίσιμες και τις μη κρίσιμες επικοινωνίες. Πολλά ενσωματωμένα συστήματα χρησιμοποιούν σειριακές επικοινωνίες για χαμηλό εύρος ζώνης και διαύλους για υψηλότερο εύρος ζώνης. 31

32 Μηνυματοστρεφής προγραμματισμός Τα δίκτυα δεν παρέχουν διαμοιραζόμενη μνήμη. Το επίπεδο μεταφοράς παρέχει μηνυματοστρεφή προγραμματιστική διεπαφή: send_msg(adrs,data1); Τα δεδομένα πρέπει να σπάσουν σε πακέτα στην πηγή και να ανακατασκευαστούν στον προορισμό. Data-push προγραμματισμός: κάνει πράγματα να συμβαίνουν στο δίκτυο με βάση τις μεταφορές δεδομένων (περιοδικά δεδομένα σταλμένα από απομακρυσμένες τοποθεσίες, χωρίς αίτημα). Επικοινωνία με αποκλεισμό/μη αποκλεισμό χρήσιμη αν υπάρχει παράλληλη διεργασία. Συνήθως η λήψη ενός πακέτου εγείρει μια διακοπή. 32

33 Data-push προγραμματισμός Καλύτερος σε δεδομένα περιοδικής μετάδοσης, από ό,τι σε στάθμο-σκόπηση. 33

34 Δίκτυα που χρησιμοποιούνται σε ενσωματωμένα συστήματα Κλασικά Δίκτυα/Δίαυλοι: Multivus & VME (κυρίως για βιομηχανικές εφαρμογές). ISA (ενσωματωμένα σύστημα βασισμένα στο PC). PCI (αντικατέστησε το ISA). Ethernet. Myrinet (πληροφορική υψηλής επίδοσης). Κατανεμημένη ενσωματωμένη πληροφορική: I2C (micro-cpu δίκτυα). CAN (ηλεκτρονικά/megabit στην αυτοκινητοβιομηχανία). Echelon LON (βιομηχανικός αυτοματισμός). Adhoc DSP δίκτυα. 34

35 I2C δίαυλος Δημοφιλής δίαυλος για μικροεπεξεργαστές. Σχεδιασμός για χαμηλού κόστους, μεσαίου ρυθμού δεδομένων (~ KBits) εφαρμογές. Χαρακτηριστικά: σειριακός, Multiple-master, σταθερής προτεραιότητας διαιτησία. Μόνο δύο γραμμές (SDL {serial data line}, SCL {clock}). Διάφοροι μικροελεγκτές έρχονται με ενσωματωμένους I2C ελεγκτές. 35

36 I2C φυσικό επίπεδο SDL SCL master 1 master 1 γραμμή δεδομένων γραμμή ρολογιού slave 1 slave 1 Κάποιοι κόμβοι ενεργούν ως κύριοι, κάποιοι ως υπηρέτες. Υποστηρίζονται περισσότεροι από ένα κύριοι. 36

37 I2C μορφή δεδομένων SCL SDL... start MSB ack Η μετάδοση ξεκινάει όταν η SDL μεταβαίνει χαμηλά. Ο δέκτης στέλνει επιβεβαίωση με το να θέσει 0 στο SDL (που κρατάει σε 1 ο πομπός). 37

38 I2C ηλεκτρική διεπαφή I2C ηλεκτρική διεπαφή + SDL + SCL Η σύνδεση αυτή επιτρέπει σε αρκετές συσκευές να γράφουν ταυτόχρονα στο δίαυλο χωρίς να προκαλείται ηλεκτρική ζημιά. 38

39 I2C σηματοδότηση Ο αποστολέας ρίχνει το δίαυλο για 0. Ο αποστολέας ακούει το δίαυλο---αν προσπάθησε να στείλει ένα 1 και άκουσε ένα 0, κάποιος άλλος μεταδίδει ταυτόχρονα. Οι μεταδόσεις εμφανίζονται σε bytes των 8-bit. 39

40 I2C επίπεδο ζεύξης δεδομένων Κάθε συσκευή έχει μια διεύθυνση (7 bits η τυπική, 10 bits με επέκταση). Το bit 8 της διεύθυνσης σηματοδοτεί ανάγνωση ή εγγραφή. Η διεύθυνση γενικής κλήσης επιτρέπει την αναμετάδοση. 40

41 I2C διαιτησία διαύλου Ο αποστολέας ακούει καθώς στέλνει την διεύθυνση. Όταν ο αποστολέας ακούει μια σύγκρουση, αν η διεύθυνση του είναι υψηλότερη, σταματάει τη σηματοδότηση. Οι αποστολείς χαμηλής προτεραιότητας εγκαταλείπουν τον έλεγχο αρκετά νωρίς στον κύκλο ρολογιού για να επιτρέψουν στα bit να μεταδοθούν αξιόπιστα. Ενθαρρύνεται ένα στυλ προγραμματισμού προώθησης δεδομένων. 41

42 I2C μεταδόσεις εγγραφή πολλαπλών byte S διεύθυνση 0 δεδομένα δεδομένα P ανάγνωση από slave S διεύθυνση 1 δεδομένα P Εγγραφή μετά ανάγνωση S διεύθυνση 0 δεδομένα S διεύθυνση 1 δεδομένα P 42

43 CAN δίαυλος (1/2) Ηλεκτρονικά στοιχεία στην αυτοκινητοβιομηχανία. Bit serial. 1Mb/sec έως συνεστραμμένο ζεύγος 40m. Πολλαπλοί masters. 43

44 CAN δίαυλος (2/2) Πακέτα δικτύου (πλαίσια δεδομένων). Σύγχρονος (από μεταβάσεις bit δεδομένων αναπαράγει το ρολόι). Carrier Sense Multiple Access με διαιτησία στην προτεραιότητα μηνύματος (διαιτησία). Κυρίαρχο 0, ασθενές 1 (wired and σύνδεση). 44

45 Οχήματα ως δίκτυα Το 1/3 του κόστους ενός αυτοκινήτου/αεροπλάνου είναι τα ηλεκτρονικά/αεροηλεκτρονικά (avionics). Δεκάδες μικροεπεξεργαστών χρησιμοποιούνται παντού στο όχημα. Εφαρμογές δικτύου: Έλεγχος οχήματος. Όργανα μέτρησης. Επικοινωνία. Συστήματα ψυχαγωγίας των επιβατών. 45

46 Πρώτη χρήση το Σειριακός δίαυλος, 1 Mb/sec εώς 40 m. Σύγχρονος δίαυλος. Το λογικό 0 εξουσιάζει το λογικό 1 στο δίαυλο. Υπάγεται σε διαιτησία με CSMA/AMP: Διαιτησία στην προτεραιότητα μηνυμάτων. CAN δίαυλος 46

47 CAN πλαίσιο δεδομένων 11 bit διεύθυνση προορισμού. Το RTR bit καθορίζει την ανάγνωση/εγγραφή από/προς τον προορισμό. Οποιοσδήποτε κόμβος μπορεί να ανιχνεύσει σφάλμα στο δίαυλο, και να διακόψει το προς μετάδοση πακέτο. 47

48 CAN ελεγκτής Ο ελεγκτής υλοποιεί το φυσικό και το επίπεδο ζεύξης δεδομένων. Δε χρειάζεται επίπεδο δικτύου---ο δίαυλος παρέχει συνδέσεις από άκρη σε άκρη. 48

49 Άλλοι δίαυλοι οχημάτων Ο FlexRay ανήκει στην επόμενη γενιά: Πρωτόκολλο χρόνου ενεργοποίησης. 10 Mb/s. Το τοπικό δίκτυο διασύνδεσης (LIN) συνδέει τις συσκευές σε μια μικρή περιοχή (π.χ., πόρτα). Δίκτυα ψυχαγωγίας επιβατών: Bluetooth. Μεταφορά με συστήματα προσανατολισμένα στα μέσα ενημέρωσης: Media Oriented Systems Transport (MOST). 49

50 Αεροηλεκτονική (avionics) Οτιδήποτε μόνιμα συνδεδεμένο με το αεροσκάφος πρέπει να πιστοποιείται από τον εκάστοτε εθνικό οργανισμό αεροναυπηγικής. Η παραδοσιακή αρχιτεκτονική χρησιμοποιεί ξεχωριστά ηλεκτρονικά για κάθε όργανο/συσκευή. Line replaceable unit (LRU): είναι δυνατό να αποσπαστεί και να αντικατασταθεί. Η σπονδυλωτή αρχιτεκτονική (federated architecture) μοιράζει επεξεργαστές κατά μήκος ενός υποσυστήματος (nav/comm, κτλ.). 50

51 Δίκτυα αισθητήρων Ασύρματα δίκτυα, μικροί κόμβοι. Ad hoc δίκτυα---οργανώνει τον εαυτό του μόνο του χωρίς διαχειριστή συστήματος: Πρέπει να είναι ικανό να δηλώσει συμμετοχή στο δίκτυο, να βρει άλλα δίκτυα. Πρέπει να είναι ικανό να καθορίσει πορείες για τα δεδομένα. Πρέπει να ανανεώνει τη διάταξη καθώς οι κόμβοι εισχωρούν/αποχωρούν. 51

52 Ικανότητες κόμβου Πρέπει να είναι ικανός να ανοίγει/κλείνει το ραδιοπομπό γρήγορα με χαμηλή επιβάρυνση ισχύος. επικοινωνιακή/υπολογιστική ισχύς= 100x. Οι ραδιοπομποί πρέπει να λειτουργούν σε πολλά διαφορετικά επίπεδα ισχύος για να αποφύγουν τις παρεμβολές με άλλους κόμβους. Πρέπει να έχουν buffer, να δρομολογούν την κίνηση στο δίκτυο. 52

53 Δίκτυα πολλαπλών επεξεργαστών Πολλαπλά DSPs συνδέονται συχνά μέσω δικτύων υψηλής ταχύτητας για επεξεργασία σήματος: DSP DSP DSP DSP 53

54 SHARC cpu θύρες σύνδεσης Έξι συνδέσεις ανά CPU. Τέσσερα bits ανά θύρα σύνδεσης. Τα πακέτα έχουν 32- ή 48-bit ωφέλιμο φορτίο. Μπορούν να ελεγχθούν από DMA. Είναι ημιαμφίδρομες---πρέπει να περιστρέφονται γύρω από το πρόγραμμα. Πολλαπλές SHARC μπορούν να συνδεθούν μέσω σειριακών θυρών σχηματίζοντας ένα πολυεπεξεργαστικό δίκτυο. 54

55 Ethernet Κυρίαρχο μη τηλεφωνικό LAN. Εκδόσεις: 10 Mb/s, 100 Mb/s, 1 Gb/s. Σκοπός: αξιόπιστη επικοινωνία πάνω σε ένα αναξιόπιστο μέσο. 55

56 Ethernet τοπολογία Μη σύγχρονη, κάθε κόμβος μπορεί να μεταδοθεί σε οποιαδήποτε περίοδο (συγκρούσεις καταστροφή μηνύματος). Σύστημα βασισμένο σε δίαυλο, πολλά πιθανά φυσικά επίπεδα: A B C 56

57 CSMA/CD Carrier sense multiple access με ανίχνευση σύγκρουσης: συγκρούσεις αισθητηρίων, υποχωρούν εκθετικά στο χρόνο, Αναμετάδοση. 57

58 Εκθετικοί χρόνοι υποχώρησης Τυχαία προσομοιούμενοι χρόνοι Εκθετική συνάρτηση στάθμισης time 58

59 Μορφή πακέτου Ethernet προοίμιο πλαίσιο έναρξης source adrs dest adrs μήκος ωφέλιμο φορτίο padding CRC 59

60 Επίδοση Ethernet Η ποιότητα υπηρεσιών τείνει να μειώνεται μη γραμμικά, σε υψηλά επίπεδα φορτίου. Δεν εγγυάται για προθεσμίες πραγματικού χρόνου. Ωστόσο, μπορεί να παρέχει πολύ καλή εξυπηρέτηση σε κατάλληλα επίπεδα φορτίου. 60

61 Myrinet Αρχικά χρησιμοποιήθηκε για παράλληλα συστήματα. Πλήρως αμφίδρομο 640MB/sec (=>συνολικά 1.28 Gb /sec). Χρησιμοποιείται ένας διακόπτης ή ένα δίκτυο πολλαπλών βαθμίδων. 61

62 Πρωτόκολλο Διαδικτύου Το πρωτόκολλο διαδικτύου Internet Protocol (IP) είναι η βάση για το Internet. Παρέχει ένα πρότυπο διαδικτύωσης: ανάμεσα σε δύο Ethernets, Ethernet και token ring, κτλ. Οι υπηρεσίες υψηλότερου επιπέδου είναι τοποθετημένες στην κορυφή του IP. 62

63 Το IP στην επικοινωνία Εφαρμογής Παρουσίασης Συνόδου Μεταφοράς Δικτύου Ζεύξης δεδομένων Φυσικό κόμβος A IP Δικτύου Ζεύξης δεδομένων Φυσικό δρομολογητής Εφαρμογής Παρουσίασης Συνόδου Μεταφοράς Δικτύου Ζεύξης δεδομένων Φυσικό κόμβος B 63

64 Περιλαμβάνει: IP πακέτο Έκδοση, τύπος υπηρεσιών, μήκος. Χρόνος ζωής, πρωτόκολλο. Διεύθυνση πηγής και προορισμού. Ωφέλιμο φορτίο δεδομένων. Το μέγιστο ωφέλιμο φορτίο δεδομένων είναι 65,535 bytes. 64

65 Διευθύνσεις IP 32 bits στις πρώτες IP, 128 bits στις IPv6. Τυπικά γραμμένες σε μορφή xxx.xx.xx.xx Τα ονόματα (foo.baz.com) μεταφράζονται σε IP διεύθυνση από τον domain name server (DNS). 65

66 Δρομολόγηση Internet Δρομολόγηση καλύτερης προσπάθειας: δεν εγγυάται παράδοση δεδομένων στο επίπεδο IP. Η δρομολόγηση μπορεί να ποικίλει: Συνόδου σε συνόδου. Πακέτο σε πακέτο. 66

67 Υπηρεσίες Internet υψηλότερου επιπέδου Το πρωτόκολλο ελέγχου μετάδοσης (TCP) παρέχει σύνδεση προσανατολισμένη στην εξυπηρέτηση. Εγγυημένες υπηρεσίες από την ποιότητα υπηρεσιών (QoS) είναι υπό ανάπτυξη. 67

68 Η στοίβα υπηρεσιών Internet FTP HTTP SMTP telnet SNMP TCP IP UDP User Datagram Protocol 68

69 Δίκτυα Σχεδιασμός με βάση το δίκτυο: Ανάλυση επικοινωνίας. Ανάλυση επίδοσης συστήματος. Internet. Συστήματα που υποστηρίζουν Internet. Οχήματα ως δίκτυα. Δίκτυα αισθητήρων. 69

70 Ανάλυση επικοινωνίας Αρχικά, πρέπει να γίνει κατανοητή η καθυστέρηση για το απλό μήνυμα. Η καθυστέρηση για πολλαπλά μηνύματα εξαρτάται από: το πρωτόκολλο δικτύου, τις συσκευές στο δίκτυο. Η σχεδίαση γύρω από ένα δίκτυο απαιτεί χρονοπρογραμματισμό των υπολογισμών και κατανομή στα στοιχεία επεξεργασίας. Αν δε γίνει προσεκτική σχεδίαση τότε το δίκτυο θα γίνει το σημείο συμφόρησης του συστήματος. 70

71 Παραδοχή: Καθυστέρηση μηνύματος Απλό μήνυμα, Κανένας ισχυρισμός. Καθυστέρηση: t m = t x + t n + t r = xmtr overhead (επιβάρυνση πομπού) + network xmit time (χρόνος μετάδοσης δικτύου) + rcvr overhead (επιβάρυνση στην πλευρά της λήψης). 71

72 Παράδειγμα: I2C καθυστέρηση μηνύματος Ο χρόνος μετάδοσης στο δίκτυο κυραρχεί. Υποθέτουμε 100 kbits/sec, ένα 8-bit byte. Αριθμός bit στο πακέτο: npacket= start + address + data + stop = = 18 bits Ο χρόνος που απαιτείται για τη μετάδοση: 1.8 x 10-4 sec. 20 οδηγίες στον 8 MHz ελεγκτή προσθέτουν 2.5 x 10-6 καθυστέρηση στα xmtr, rcvr. 72

73 Πολλαπλά μηνύματα Εάν τα μηνύματα μπορούν να παρεμβαίνουν το ένα στο άλλο, η ανάλυση είναι πιο πολύπλοκη. Μοντέλο συνολικής καθυστέρησης μηνύματος: ty = td + tm = χρόνος αναμονής για το δίκτυο + καθυστέρηση μηνύματος 73

74 Διαιτησία και καθυστέρηση Η διαιτησία καθορισμένης προτεραιότητας εισάγει απεριόριστη καθυστέρηση για όλους εκτός από τη συσκευή με την υψηλότερη προτεραιότητα. Εκτός από τις συσκευές υψηλής προτεραιότητας που είναι γνωστό ότι έχουν περιορισμένα ποσοστά που επιτρέπουν στις χαμηλότερες συσκευές τη μετάδοση. Η round-robin διαιτησία εισάγει οριοθετημένη καθυστέρηση ανάλογη με Ν. 74

75 Περαιτέρω επιπλοκές Χρόνος αναγνώρισης. Σφάλματα μετάδοσης. 75

76 Αντιστροφή προτεραιότητας σε δίκτυα Σε πολλά δίκτυα, ένα πακέτο δεν μπορεί να διακοπεί. Αποτέλεσμα είναι η αντιστροφή προτεραιότητας: Το χαμηλής προτεραιότητας μήνυμα βρίσκεται υψηλότερα από το υψηλότερης προτεραιότητας μήνυμα. Δεν προκαλεί αδιέξοδο, αλλά μπορεί να επιβραδύνει σημαντικές επικοινωνίες. 76

77 Multihop δίκτυα Σε δίκτυα με πολλαπλά άλματα (multihop), ένας κόμβος λαμβάνει το μήνυμα, και εν συνεχεία αναμεταδίδει στον προορισμό (ή ενδιάμεσα). hop 1 hop 2 A B C Network 1 Network 2 77

78 Ανάλυση απόδοσης συστήματος (1/2) Η ανάλυση συστήματος είναι δύσκολη σε γενικές γραμμές. Η ανάλυση της απόδοσης πολυεπεξεργαστών είναι δύσκολη. Η ανάλυση της απόδοσης της επικοινωνίας είναι δύσκολη. 78

79 Ανάλυση απόδοσης συστήματος (2/2) Απλό παράδειγμα: η P2 εξαρτάται από την P1. καμία εξωτερική παρέμβαση. αβεβαιότητα για το χρόνο λήξης της P1 αβεβαιότητα για το χρόνο έναρξης της P2. P1 P2 79

80 Προκλήσεις στην Ανάλυση Οι Ρ2 και Ρ3 μπορεί να καθυστερήσουν η μια την άλλη, ακόμη και αν βρίσκονται σε ξεχωριστές εργασίες. Καθυστερήσεις στην P1 να διαδοθεί στην P2, στη συνέχεια στην P2, μετά στην P3, και τέλος στην P4. P1 P2 P3 P4 80

81 Κάτω φράγματα στο σύστημα Υπολογιστικές απαιτήσεις: Σύνοψη των απαιτήσεων της διεργασίας για το ελάχιστο κοινό πολλαπλάσιο των περιόδων, ο μέσος όρος για μια περίοδο. Η ανάλυση του μοντέλου δυσχεραίνει λόγω της συν-κατανομής διεργασιών στο ίδιο επεξεργαστικό στοιχείο και λόγω της ύπαρξης κοινού διαύλου. Εργασίες που φαίνονται λοιπόν ανεξάρτητες, μπορεί να παρεμβάλλονται χειροτερεύοντας το χρόνο απόκρισης. Απαιτήσεις επικοινωνίας: Καταμέτρηση όλων των μεταδόσεων σε μία περίοδο. Σε κρίσιμες διεργασίες δεν επιτρέπεται η διαμοίραση ούτε PE ούτε δικτύου. 81

82 Σχεδιασμός πλατφόρμας hardware Πρέπει να επιλεγούν: ο αριθμός και οι τύποι των PEs; ο αριθμός και οι τύποι των δικτύων. Μια πλατφόρμα αξιολογείται από την κατανομή των διεργασιών, τις διεργασίες προγραμματισμού και την επικοινωνία. Απαιτείται κατανομή διεργασιών στα στοιχεία επεξεργασίας, απαιτεί γνώση του διαθέσιμου υλικού. 82

83 Μεθοδολογία σχεδιασμού Υπολογισμός των επεξεργαστικών απαιτήσεων (χωρίς εξαρτήσεις) ως προς το ελάχιστο κοινό πολλαπλάσιο της περιόδου. Υπολογισμός του όγκου της επικοινωνίας στο παραπάνω διάστημα. Οι παραπάνω χρόνοι δε λαμβάνουν υπόψη εξαρτήσεις ή το λειτουργικό σύστημα. Ανάλογα με τον τύπο του συστήματος (I/O intensive, computation intensive) ακολουθούμε διαφορετικές στρατηγικές. 83

84 I/O-εντατικά συστήματα Ξεκινάμε με τις I/O συσκευές, και μετά προβληματιζόμαστε για τον υπολογισμό: απαιτούμενες συσκευές απογραφής, προσδιορισμός κρίσιμων προθεσμιών, επιλογή συσκευών που μπορούν να μοιραστούν PΕs, ανάλυση χρόνων επικοινωνίας, επιλογή PEs που να ταιριάζουν με τις συσκευές. 84

85 Υπολογισμός-εντατικά συστήματα Ξεκινήστε με τις εργασίες συντομότερης προθεσμίας : Τοποθετείστε τις εργασίες συντομότερης προθεσμίας σε ξεχωριστά PEs. Έλεγχος για παρεμβολές στις κρίσιμες επικοινωνίες. Διαθέσετε τις εργασίες χαμηλής προτεραιότητας σε κοινά PEs όπου αυτό είναι δυνατό. Ισορροπήστε το φόρτο, όπου είναι δυνατόν. 85

86 Ενσωματωμένο σύστημα με δυνατότητα Internet Internet-enabled embedded system: οποιοδήποτε ενσωματωμένο σύστημα που περιλαμβάνει μια διεπαφή Internet (π.χ., ψυγείο, IP κάμερα, IP Printer). Internet συσκευή: ενσωματωμένο σύστημα σχεδιασμένο για μια συγκεκριμένη εργασία στο Διαδίκτυο (π.χ. ηλεκτρονικό ταχυδρομείο). Παραδείγματα: Kινητό τηλέφωνο. Εκτυπωτής laser. Το IP παρέχει πολλαπλές υπηρεσίες (χωρίς σύνδεση, προσανατολισμένο σε σύνδεση, streaming, nonstreaming, web server, διακομιστή τερματικού,,) 86

87 Παράδειγμα: Javacam Πλατφόρμα Hardware: παράλληλη θύρα της φωτογραφικής μηχανής, National Semi NS486SXF; 1.5 Mbytes μνήμη. Χρησιμοποιεί τον αποδοτικό σε μνήμη νανοπυρήνα της Java (Java Nanokernel). 87

88 Αρχιτεκτονική Javacam QuickCam applet Quickcam server Web browser HTTP Java VM QuickCam Java nanokernel

89 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Παράδειγμα: ελεγκτής ανελκυστήρα. 89

90 Ορολογία Όχημα Ανελκυστήρα: συγκρατεί τους επιβάτες. Φρεάτιο: φρεάτιο του ανελκυστήρα. Πίνακας ελέγχου αμαξιού: τα κουμπιά σε κάθε αυτοκίνητο. Πίνακας ελέγχου ορόφου: αίτηση ανελκυστήρα, κλπ. ανά δάπεδο 90

91 Σύστημα ανελκυστήρα floor floor floor floor floor Φρεάτιο 1 Φρεάτιο 2 91

92 Θεωρία της λειτουργίας Κάθε όροφος έχει πίνακα ελέγχου, οθόνη. Κάθε αμάξι έχει πίνακα ελέγχου: ένα κουμπί ανά όροφο, στάση κινδύνου. Ελέγχεται από ένα απλό ελεγκτή. 92

93 Αισθητήρας θέσης ανελκυστήρα αισθητήρας Fine (λεπτομερές αισθητήριο) Coarse (χονδροειδές αισθητήριο) 93

94 Έλεγχος ανελκυστήρα Ο έλεγχος του ανελκυστήρα έχει πάνω και κάτω. Για να σταματήσετε, απενεργοποιήσετε και τα δύο. Master διαχειριστής: διαβάζει τις θέσεις του ασανσέρ, διαβάζει τα αιτήματα, Χρονοπρογραμματίζει τους ανελκυστήρες, Ελέγχει την κίνηση, Ελέγχει τις πόρτες. 94

95 Απαιτήσεις συστήματος ανελκυστήρα όνομα είσοδοι έξοδοι λειτουργίες επίδοση κόστος κατασκευής ισχύς φυσικό μέγεθος /βάρος σύστημα ανελκυστήρα F έλεγχος ορόφου, Ν θέση, Ν έλεγχος αμαξιού, 1 master F οθόνες, N ελεγκτές κινητήρα ανταποκρίνεται στα αιτήματα, λειτουργεί με ασφάλεια ο έλεγχος του ανελκυστήρα είναι χρονικά κρίσιμος τα ηλεκτρονικά είναι μικρό μέρος του συνολικού κόστους τα ηλεκτρονικά καταναλώνουν μικρό τμήμα της συνολικής ισχύος η καλωδίωση είναι σημαντική 95

96 Διάγραμμα κλάσεων συστήματος ανελκυστήρα Coarse-sensor* Fine-sensor* Car-control-panel* Floor-control-panel* Αμάξι 1 Όροφος F N Master-control-panel* ελεγκτής 1 N Κινητήρας* 96

97 Φυσικές διεπαφές Αισθητήρας* hit: boolean Coarse-sensor* Fine-sensor* Car-control-panel* Floors[1..F]: boolean στάση ανάγκης: boolean άνοιγμα/κλείσιμο πόρτας: boolean Master-control-panel... Κινητήρας* ταχύτητα: {o,s,f} Floor-control-panel* πάνω,κάτω: boolean 97

98 Κλάσεις αμαξιού και ορόφου Car request-lights[1..f]: boolean current-floor: integer Floor up-light, down-light: boolean 98

99 Κλάση ελεγκτή Controller car-floor[1..h]: integer emergency-stop[1..h]: integer scan-cars() scan-floors() scan-master-panel() operate() 99

100 Αρχιτεκτονική Υπολογισμός και I/O συμβαίνουν σε: πίνακες ελέγχου ορόφου/οθόνες, αμάξια ανελκυστήρα, ελεγκτής συστήματος. 100

101 Πάνελ και ελεγκτής θαλάμου Τα πάνελ είναι απλά---δεν υπάρχουν απαιτήσεις πραγματικού χρόνου. Ελεγκτής θαλάμου: διαβάζει τα κουμπιά και στέλνει τα συμβάντα στον ελεγκτή συστήματος, διαβάζει τις εισόδους του αισθητήρα και στέλνει στον ελεγκτή συστήματος. 101

102 Ελεγκτής συστήματος Πρέπει να παίρνει εισόδους από πολλές πηγές: ελεγκτές αμαξιού, όροφοι. Πρέπει να ελέγχουν τα αμάξια σε δύσκολες προθεσμίες πραγματικού χρόνου. Η διεπαφή χρήστη και ο χρονοπρογραμματισμός είναι ήπιες προθεσμίες. 102

103 Δοκιμές Κατασκευάστε ένα προσομοιωτή ανελκυστήρα χρησιμοποιώντας ένα FPGA: προσομοιώστε πολλαπλούς ανελκυστήρες, προσομοιώστε τις απαιτήσεις ελέγχου σε πραγματικό χρόνο. 103

104 Βιβλιογραφία Χρησιμοποιήθηκε υλικό από παρουσιάσεις των: Wayne Wolf, Overheads for Computers as Components 2nd ed.,

105 Τέλος Ενότητας 105

106 Σημείωμα Αναφοράς Copyright, Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών, Μηνάς Δασυγένης. «Ενσωματωμένα Συστήματα». Έκδοση: 1.0. Κοζάνη Διαθέσιμο από τη δικτυακή διεύθυνση: https://eclass.uowm.gr/courses/icte265/ 106

107 Σημείωμα Αδειοδότησης Το παρόν υλικό διατίθεται με τους όρους της άδειας χρήσης Creative Commons Αναφορά, Όχι Παράγωγα Έργα Μη Εμπορική Χρήση 4.0 [1] ή μεταγενέστερη, Διεθνής Έκδοση. Εξαιρούνται τα αυτοτελή έργα τρίτων π.χ. φωτογραφίες, διαγράμματα κ.λ.π., τα οποία εμπεριέχονται σε αυτό και τα οποία αναφέρονται μαζί με τους όρους χρήσης τους στο «Σημείωμα Χρήσης Έργων Τρίτων». [1] h t t p ://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/ Ως Μη Εμπορική ορίζεται η χρήση: που δεν περιλαμβάνει άμεσο ή έμμεσο οικονομικό όφελος από την χρήση του έργου για το διανομέα του έργου και αδειοδόχο που δεν περιλαμβάνει οικονομική συναλλαγή ως προϋπόθεση για τη χρήση ή πρόσβαση στο έργο που δεν προσπορίζει στο διανομέα του έργου και αδειοδόχο έμμεσο οικονομικό 107

108 Διατήρηση Σημειωμάτων Οποιαδήποτε αναπαραγωγή ή διασκευή του υλικού θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει: το Σημείωμα Αναφοράς το Σημείωμα Αδειοδότησης τη δήλωση Διατήρησης Σημειωμάτων το Σημείωμα Χρήσης Έργων Τρίτων (εφόσον υπάρχει) μαζί με τους συνοδευόμενους υπερσυνδέσμους. 108

Ενσωματωμένα Συστήματα

Ενσωματωμένα Συστήματα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ενσωματωμένα Συστήματα Ενότητα 10: Απόδοση. Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών http://arch.icte.uowm.gr/mdasyg

Διαβάστε περισσότερα

Νέες Τεχνολογίες και Καλλιτεχνική Δημιουργία

Νέες Τεχνολογίες και Καλλιτεχνική Δημιουργία Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Νέες Τεχνολογίες και Καλλιτεχνική Δημιουργία Ενότητα # 9: Ψηφιακός Ήχος - Audacity Θαρρενός Μπράτιτσης Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 7: ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΕΓΕΘΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Μαυρίδης Δημήτριος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 2: Βασικές αρχές λειτουργίας και χρήσης του υπολογιστή Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: (Μέρος Α ) Ενσωματωμένα Συστήματα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της μετάφρασης

Ιστορία της μετάφρασης ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 6: Μεταφραστές και πρωτότυπα. Ελένη Κασάπη ΤΜΗΜΑ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματική Ανάλυση Ι

Μαθηματική Ανάλυση Ι Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μαθηματική Ανάλυση Ι Ενότητα 5: Όρια και Συνέχεια Επίκ. Καθηγητής Θ. Ζυγκιρίδης e-mail: tzygiridis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Εκκλησιαστικό Δίκαιο. Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Τμήμα Νομικής Α.Π.Θ.

Εκκλησιαστικό Δίκαιο. Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Τμήμα Νομικής Α.Π.Θ. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 11: Θεωρία Οργάνωσης & Διοίκησης Μαυρίδης Δημήτριος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική υπολογιστών

Αρχιτεκτονική υπολογιστών 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Αρχιτεκτονική υπολογιστών Ενότητα 1 : Οργάνωση και Αρχιτεκτονική υπολογιστών Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα Τμήμα Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ. ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΝΧΤ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ BLUETOOTH, I2C και serial communication

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ. ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΝΧΤ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ BLUETOOTH, I2C και serial communication ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΝΧΤ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ BLUETOOTH, I2C και serial communication ΜΠΑΝΤΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ 533 ΤΣΙΚΤΣΙΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ 551 ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΟΥ ΡΟΜΠΟΤ LEGO NXT Το ρομπότ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 4: Ψηφιακή Λογική, Άλγεβρα Boole, Πίνακες Αλήθειας (Μέρος Α) Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Λογιστική Κόστους Ενότητα 11: Λογισμός Κόστους

Λογιστική Κόστους Ενότητα 11: Λογισμός Κόστους Λογιστική Κόστους Ενότητα 11: Λογισμός Κόστους Μαυρίδης Δημήτριος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο διαδίκτυο

Εισαγωγή στο διαδίκτυο Εισαγωγή στο διαδίκτυο Στόχοι κεφαλαίου Περιγραφή των κύριων θεμάτων σχετικά με τα δίκτυα υπολογιστών Αναφορά στα διάφορα είδη δικτύων Περιγραφή των διαφόρων τοπολογιών των τοπικών δικτύων Περιγραφή των

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ. Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 3: Πολλαπλή Παλινδρόμηση. Αναπλ. Καθηγητής Νικόλαος Σαριαννίδης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15. Δίκτυα υπολογιστών. (και το Διαδίκτυο)

Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15. Δίκτυα υπολογιστών. (και το Διαδίκτυο) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Δίκτυα υπολογιστών (και το Διαδίκτυο) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών;

Διαβάστε περισσότερα

Νέες Επικοινωνιακές Τεχνολογίες

Νέες Επικοινωνιακές Τεχνολογίες Νέες Επικοινωνιακές Τεχνολογίες Λύσεις Θεμάτων http://nop33.wordpress.com Τι ορίζουμε ως Τοπικό Δίκτυο Υπολογιστών; Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά των Τοπικών Δικτύων; Ποιες οι βασικές τοπολογίες

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 4: Δικτύωση και Διαδίκτυο I Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: (Μέρος Β ) Λειτουργικό Σύστημα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές της Πληροφορικής στην Εκπαίδευση

Εφαρμογές της Πληροφορικής στην Εκπαίδευση Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Εφαρμογές της Πληροφορικής στην Εκπαίδευση Ενότητα # 3:Εκπαιδευτικό Λογισμικό και Ελληνικό Νηπιαγωγείο: Μια γενική επισκόπηση Θαρρενός Μπράτιτσης Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών; Αρχιτεκτονική επιπέδων πρωτοκόλλων. Δικτυακά πρωτόκολλα

Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών; Αρχιτεκτονική επιπέδων πρωτοκόλλων. Δικτυακά πρωτόκολλα Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Δίκτυα υπολογιστών (και το Διαδίκτυο) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών;

Διαβάστε περισσότερα

Λογιστική Κόστους Ενότητα 10: Ασκήσεις Προτύπου Κόστους Αποκλίσεων.

Λογιστική Κόστους Ενότητα 10: Ασκήσεις Προτύπου Κόστους Αποκλίσεων. Λογιστική Κόστους Ενότητα 10: Ασκήσεις Προτύπου Κόστους Αποκλίσεων. Μαυρίδης Δημήτριος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτροτεχνία ΙΙ. Ενότητα 2: Ηλεκτρικά κυκλώματα συνεχούς ρεύματος. Δημήτρης Στημονιάρης, Δημήτρης Τσιαμήτρος Τμήμα Ηλεκτρολογίας

Ηλεκτροτεχνία ΙΙ. Ενότητα 2: Ηλεκτρικά κυκλώματα συνεχούς ρεύματος. Δημήτρης Στημονιάρης, Δημήτρης Τσιαμήτρος Τμήμα Ηλεκτρολογίας Ηλεκτροτεχνία ΙΙ Ενότητα 2: Ηλεκτρικά κυκλώματα συνεχούς ρεύματος Δημήτρης Στημονιάρης, Δημήτρης Τσιαμήτρος Τμήμα Ηλεκτρολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας Τμ. Ηλ.γων Μηχ/κων ΤΕ. Δίκτυα Υπολογιστών. Διάλεξη 1: Εισαγωγή στα δίκτυα υπολογιστών και βασικές αρχές

ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας Τμ. Ηλ.γων Μηχ/κων ΤΕ. Δίκτυα Υπολογιστών. Διάλεξη 1: Εισαγωγή στα δίκτυα υπολογιστών και βασικές αρχές ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας Τμ. Ηλ.γων Μηχ/κων ΤΕ Δίκτυα Υπολογιστών Διάλεξη 1: Εισαγωγή στα δίκτυα υπολογιστών και βασικές αρχές Γενικά Τα αρχεία των διαλέξεων του μαθήματος μπορείτε να βρείτε στο: http://eclass.gunet.gr/

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματική Ανάλυση ΙI

Μαθηματική Ανάλυση ΙI Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μαθηματική Ανάλυση ΙI Ενότητα 3: Συναρτήσεις πολλών μεταβλητών Επίκουρος Καθηγητής Θ. Ζυγκιρίδης e-mail: tzygiridis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Ενότητα : Ωκεάνια Θερμική Ενέργεια II Ενέργεια από την διαφορά θερμοκρασίας Σκόδρας Γεώργιος, Αν. Καθηγητής gskodras@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων

Διαβάστε περισσότερα

Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης

Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης Κωνσταντίνος Μαργαρίτης Καθηγητής Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας kmarg@uom.gr http://eos.uom.gr/~kmarg

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Επικοινωνίας Υπολογιστών Ενότητα 2: Εισαγωγή. Μιχαήλ Λογοθέτης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών

Δίκτυα Επικοινωνίας Υπολογιστών Ενότητα 2: Εισαγωγή. Μιχαήλ Λογοθέτης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Δίκτυα Επικοινωνίας Υπολογιστών Ενότητα 2: Εισαγωγή Μιχαήλ Λογοθέτης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Συνιστώμενο Βιβλίο: Δικτύωση Υπολογιστών Προσέγγιση από Πάνω

Διαβάστε περισσότερα

ίκτυα υπολογιστών Στόχοι κεφαλαίου ίκτυα

ίκτυα υπολογιστών Στόχοι κεφαλαίου ίκτυα Στόχοι κεφαλαίου ίκτυα υπολογιστών (Κεφαλαιο 15 στο βιβλιο) Περιγραφή των κύριων θεµάτων σχετικά µε τα δίκτυα υπολογιστών Αναφορά στα διάφορα είδη δικτύων Περιγραφή των διαφόρων τοπολογιών των τοπικών

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Ενότητα 3: Νόμος του Ohm Κανόνες του Kirchhoff Αριστείδης Νικ. Παυλίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών και Βιομηχανικού Σχεδιασμού ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικά Κινητήρια Συστήματα

Ηλεκτρικά Κινητήρια Συστήματα Ηλεκτρικά Κινητήρια Συστήματα Ενότητα 2:Συγκρότηση ενός Ηλεκτρικού Κινητήριου Συστήματος είδη φορτίων Επαμεινώνδας Μητρονίκας Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Τεχνολογίας Υπολογιστών Σημείωμα

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία και Καινοτομία - Οικονομική Επιστήμη και Επιχειρηματικότητα

Τεχνολογία και Καινοτομία - Οικονομική Επιστήμη και Επιχειρηματικότητα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Τεχνολογία και Καινοτομία - Οικονομική Επιστήμη και Επιχειρηματικότητα Ενότητα: Επενδύσεις και χρηματοδότηση Αν. Καθηγητής Μπακούρος Ιωάννης e-mail: ylb@uowm.gr,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο πως λειτουργεί το διαδίκτυο

Εισαγωγή στο πως λειτουργεί το διαδίκτυο Εισαγωγή στο πως λειτουργεί το διαδίκτυο (και τι θα δούμε στο εργαστήριο δικτύων) Εργαστήριο Δικτύων Υπολογιστών 2014-2015 Τμήμα Μηχανικών Η/Υ και Πληροφορικής Διαδίκτυο - ένα δίκτυο δεδομένων Σημαντικό

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Ενότητα 2: Όργανα Μετρήσεων Ηλεκτρικών Κυκλωμάτων Αριστείδης Νικ. Παυλίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών και Βιομηχανικού Σχεδιασμού ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Πληροφορικής Συστήµατα Επικοινωνίας. Μοντέλο TCP/IP. Ενότητα E. Πόσοι εµπλέκονται σε ένα Σύστηµα Επικοινωνίας

Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Πληροφορικής Συστήµατα Επικοινωνίας. Μοντέλο TCP/IP. Ενότητα E. Πόσοι εµπλέκονται σε ένα Σύστηµα Επικοινωνίας Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Πληροφορικής ίκτυα Η/Υ Συστήµατα Επικοινωνίας (Ε) (PC) (N) Επικοινωνίες: Εφαρµογές Υπολογιστές ίκτυα Μοντέλο TCP/IP πολλές πολλοί N A N B Ενότητα E PC A PC B PC D PC E E A E B

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ Ενότητα 11: «Ασκήσεις 1» ΚΥΡΙΑΖΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Τμήμα ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομετρία Ι. Ενότητα 3: Θεώρημα των Gauss Markov. Δρ. Χαϊδώ Δριτσάκη Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Οικονομετρία Ι. Ενότητα 3: Θεώρημα των Gauss Markov. Δρ. Χαϊδώ Δριτσάκη Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής Οικονομετρία Ι Ενότητα 3: Θεώρημα των Gauss Markov Δρ. Χαϊδώ Δριτσάκη Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Πολυμέσων Ενότητα 7: Ψηφιοποίηση και ψηφιακή επεξεργασία σήματος.

Συστήματα Πολυμέσων Ενότητα 7: Ψηφιοποίηση και ψηφιακή επεξεργασία σήματος. Συστήματα Πολυμέσων Ενότητα 7: Ψηφιοποίηση και ψηφιακή επεξεργασία σήματος. Επικ. Καθηγητής Συνδουκάς Δημήτριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 6: Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων (Μέρος Α) Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών 1

Προγραμματισμός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών 1 Προγραμματισμός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών 1 Ενότητα 8: Εισαγωγή στα Δίκτυα Δρ. Φραγκούλης Γεώργιος Τμήμα Ηλεκτρολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική υπολογιστών

Αρχιτεκτονική υπολογιστών 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αρχιτεκτονική υπολογιστών Ενότητα 12 : Δομή και Λειτουργία της CPU 2/2 Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματική Ανάλυση Ι

Μαθηματική Ανάλυση Ι Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μαθηματική Ανάλυση Ι Ενότητα 1: Σύνολα, Πραγματικοί αριθμοί Επίκ. Καθηγητής Θ. Ζυγκιρίδης e-mail: tzygiridis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Πολυμέσων. Ενότητα4: Επεξεργασία Βίντεο - Avidemux. Νικολάου Σπύρος Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ

Τεχνολογία Πολυμέσων. Ενότητα4: Επεξεργασία Βίντεο - Avidemux. Νικολάου Σπύρος Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Τεχνολογία Πολυμέσων Ενότητα4: Επεξεργασία Βίντεο - Avidemux Νικολάου Σπύρος Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου

Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου Ενότητα 3 η : ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Επ. Καθηγητής Γαύρος Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΕ Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Διακριτά Μαθηματικά. Ενότητα 2: Γραφήματα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Διακριτά Μαθηματικά. Ενότητα 2: Γραφήματα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Διακριτά Μαθηματικά Ενότητα 2: Γραφήματα Αν. Καθηγητής Κ. Στεργίου e-mail: kstergiou@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία TCP/IP ΙΑ ΙΚΤΥΩΣΗ- INTERNET. Τεχνολογίες Τηλεκπαίδευσης & Εφαρµογές - Ιούλιος 09 1 http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.

Τεχνολογία TCP/IP ΙΑ ΙΚΤΥΩΣΗ- INTERNET. Τεχνολογίες Τηλεκπαίδευσης & Εφαρµογές - Ιούλιος 09 1 http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3. Τεχνολογία TCP/IP ΙΑ ΙΚΤΥΩΣΗ- INTERNET Εφαρµογές - Ιούλιος 09 1 Εισαγωγή στην τεχνολογία TCP/IP Τεχνολογία TCP/IP TCP/IP Πρωτόκολλα TCP/IP ή τεχνολογία TCP/IP ή τεχνολογία ιαδικτύου (Internet)( ιαδίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

Το Εικονογραφημένο Βιβλίο στην Προσχολική Εκπαίδευση

Το Εικονογραφημένο Βιβλίο στην Προσχολική Εκπαίδευση Το Εικονογραφημένο Βιβλίο στην Προσχολική Εκπαίδευση Ενότητα 4.4: Αρχιτεκτονική και Εικονογραφημένο Βιβλίο Αγγελική Γιαννικοπούλου Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (ΤΕΑΠΗ) Διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου

Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου Εισαγωγικές έννοιες θεωρίας Συστημάτων Αυτομάτου Ελέγχου Ενότητα 4 η : ΕΥΣΤΑΘΕΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΜΜΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ Επ. Καθηγητής Γαύρος Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΕ Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός H/Y Ενότητα 6: Δομές (structures) Επικ. Καθηγητής Συνδουκάς Δημήτριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Προγραμματισμός H/Y Ενότητα 6: Δομές (structures) Επικ. Καθηγητής Συνδουκάς Δημήτριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Προγραμματισμός H/Y Ενότητα 6: Δομές (structures) Επικ. Καθηγητής Συνδουκάς Δημήτριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ 012. Δίκτυα Τπολογιστών & Διαδίκτυο

ΕΠΛ 012. Δίκτυα Τπολογιστών & Διαδίκτυο ΕΠΛ 012 Δίκτυα Τπολογιστών & Διαδίκτυο Βιβλιογραφία: Nell Dale & John Lewis, Computer Science Illuminated, 2 nd Edition, 2005 Θέματα Η ανάγκη για δίκτυα Αναφορά στα διάφορα είδη δικτύων Περιγραφή των διαφόρων

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης

Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης Ενότητα 13: ΘΕΩΡΙΑ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΩΝ ΚΥΡΙΑΖΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Τμήμα ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 8: ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ ΠΩΛΗΤΩΝ

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 8: ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ ΠΩΛΗΤΩΝ Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 8: ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ ΠΩΛΗΤΩΝ Αθανασιάδης Αναστάσιος Τμήμα Εφαρμογών Πληροφορικής στη Διοίκηση και Οικονομία Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία και Καινοτομία - Οικονομική Επιστήμη και Επιχειρηματικότητα

Τεχνολογία και Καινοτομία - Οικονομική Επιστήμη και Επιχειρηματικότητα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Τεχνολογία και Καινοτομία - Οικονομική Επιστήμη και Επιχειρηματικότητα Ενότητα: Παραχώρηση (Franchising) Αν. Καθηγητής Μπακούρος Ιωάννης e-mail: ylb@uowm.gr,

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 6: Ομοιοπολικός δεσμός. Τόλης Ευάγγελος e-mail: etolis@uowm.

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 6: Ομοιοπολικός δεσμός. Τόλης Ευάγγελος e-mail: etolis@uowm. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Χημεία Ενότητα 6: Ομοιοπολικός δεσμός Τόλης Ευάγγελος e-mail: etolis@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 1: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 1: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 1: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Αθανασιάδης Αναστάσιος Τμήμα Εφαρμογών Πληροφορικής στη Διοίκηση και Οικονομία Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδίαση Μεικτών VLSI Κυκλωμάτων Ενότητα 9: Ευστάθεια και Αντιστάθμιση Συχνότητας

Σχεδίαση Μεικτών VLSI Κυκλωμάτων Ενότητα 9: Ευστάθεια και Αντιστάθμιση Συχνότητας Σχεδίαση Μεικτών VLSI Κυκλωμάτων Αγγελική Αραπογιάννη Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Σύστημα αρνητικής ανάδρασης Y X s H(s) 1 H(s) Συνάρτηση μεταφοράς κλειστού βρόχου Ταλαντωτής

Διαβάστε περισσότερα

Διασυνδετικοί Δίαυλοι. Τι διασυνδέει ένας δίαυλος; Μεταφορά δεδομένων. Διασύνδεση Εισόδου-Εξόδου. Μ.Στεφανιδάκης

Διασυνδετικοί Δίαυλοι. Τι διασυνδέει ένας δίαυλος; Μεταφορά δεδομένων. Διασύνδεση Εισόδου-Εξόδου. Μ.Στεφανιδάκης Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 2014-15 Διασύνδεση Εισόδου-Εξόδου (συσκευές και ) http://www.ionio.gr/~mistral/tp/comparch/ Μ.Στεφανιδάκης Διασυνδετικοί : Αναλαμβάνουν την

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3. Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet

Ενότητα 3. Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet Ενότητα 3 Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet Εισαγωγή στις βασικές έννοιες του στρώµατος Ζεύξης (Data Link Layer) στα δίκτυα ΗΥ Γενικές Αρχές Λειτουργίας ηµιουργία Πλαισίων Έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας Πρωτόκολλο IP

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας Πρωτόκολλο IP Πρωτόκολλα Επικοινωνίας Πρωτόκολλο IP Πρωτόκολλα επικοινωνίας Ορισμός Σύνολα προσυμφωνημένων κανόνων που απαιτούνται για τον καθορισμό του τρόπου με τον οποίο επιτυγχάνεται η ανταλλαγή δεδομένων, και επομένως

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Δικτύου: Διαδικτύωση

Επίπεδο Δικτύου: Διαδικτύωση Επίπεδο Δικτύου: Διαδικτύωση Μάθημα «Δίκτυα Υπολογιστών» Τμήμα Πληροφορικής Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εαρινό Εξάμηνο 2013-14 Γεώργιος Ξυλωμένος Γεώργιος Δ. Σταμούλης Βασίλειος Σύρης Εισαγωγή Υπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 Ε Π Α Ν Α Λ Η Ψ Η

Κεφάλαιο 1 Ε Π Α Ν Α Λ Η Ψ Η Κεφάλαιο 1 Ε Π Α Ν Α Λ Η Ψ Η Αρχές Δικτύων Επικοινωνιών Σελ. 9-50 Γεώργιος Γιαννόπουλος ΠΕ19, ggiannop (at) sch.gr http://diktya-epal-b.ggia.info/ Creative Commons License 3.0 Share-Alike Σύνδεση από σημείο

Διαβάστε περισσότερα

Προχωρημένα Θέματα Προγραμματισμού Δικτύων

Προχωρημένα Θέματα Προγραμματισμού Δικτύων 1 Ελληνική ημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Προχωρημένα Θέματα Προγραμματισμού Δικτύων Ενότητα 1: Εισαγωγή στον Προγραμματισμό Πόρων Δικτύων(ΠΠΔ) Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα

Διαβάστε περισσότερα

Προχωρημένα Θέματα Προγραμματισμού Δικτύων Ενότητα 12: Διαφοροποιημένες Υπηρεσίες διαδικτύου MPLS Φώτης Βαρζιώτης

Προχωρημένα Θέματα Προγραμματισμού Δικτύων Ενότητα 12: Διαφοροποιημένες Υπηρεσίες διαδικτύου MPLS Φώτης Βαρζιώτης 1 Ελληνική ημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Προχωρημένα Θέματα Προγραμματισμού Δικτύων Ενότητα 12: Διαφοροποιημένες Υπηρεσίες διαδικτύου MPLS Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Αναμονής. Ενότητα 10: Ουρά Μ/Μ/s. Αγγελική Σγώρα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ

Συστήματα Αναμονής. Ενότητα 10: Ουρά Μ/Μ/s. Αγγελική Σγώρα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Συστήματα Αναμονής Ενότητα 10: Ουρά Μ/Μ/s Αγγελική Σγώρα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη

Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και Ανάπτυξη Ενότητα 3: Κλασικά Υποδείγματα της Διεθνούς Οικονομικής Θεωρίας (Heckscher-Ohlin model) Γρηγόριος

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών. Δίκτυα υπολογιστών και το Διαδίκτυο Εισαγωγή. Κ. Βασιλάκης

Δίκτυα Υπολογιστών. Δίκτυα υπολογιστών και το Διαδίκτυο Εισαγωγή. Κ. Βασιλάκης Δίκτυα Υπολογιστών Δίκτυα υπολογιστών και το Διαδίκτυο Εισαγωγή Κ. Βασιλάκης Περίγραμμα Τι είναι το διαδίκτυο Στοιχεία που το συνθέτουν Τρόποι παροχής υπηρεσιών Τι είναι τα πρωτόκολλα Τα άκρα του δικτύου

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες φυσικών επιστημών Ι και αναπαραστάσεις

Έννοιες φυσικών επιστημών Ι και αναπαραστάσεις Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Έννοιες φυσικών επιστημών Ι και αναπαραστάσεις Ενότητα 6: Ατομικό μοντέλο, άτομα, μόρια, δομή ατόμου Καθηγητής: Καριώτογλου Πέτρος (pkariotog@uowm.gr)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ 001: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Δίκτυα Υπολογιστών

ΕΠΛ 001: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ. Δίκτυα Υπολογιστών ΕΠΛ 001: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Δίκτυα Υπολογιστών Στόχοι 1 Να εξηγήσουμε τι είναι τα δίκτυα υπολογιστών, ποιες είναι οι βασικές κατηγορίες τους και ποιες οι πιο συνηθισμένες τοπολογίες

Διαβάστε περισσότερα

Μάρκετινγκ. Ενότητα 9: Επικοινωνίες Μάρκετινγκ (Marketing Communications)

Μάρκετινγκ. Ενότητα 9: Επικοινωνίες Μάρκετινγκ (Marketing Communications) Μάρκετινγκ Ενότητα 9: Επικοινωνίες Μάρκετινγκ (Marketing Communications) Θεοδωρίδης Προκόπης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.)

Διαβάστε περισσότερα

Στόχοι. Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα. Βασικές έννοιες [7]

Στόχοι. Υπολογιστικά συστήματα: Στρώματα. Βασικές έννοιες [7] Στόχοι ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ 1 Να εξηγήσουμε τι είναι τα δίκτυα υπολογιστών, ποιες είναι οι βασικές κατηγορίες τους και ποιες οι πιο συνηθισμένες τοπολογίες τους. Να περιγράψουμε

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 1: Διοίκηση και Manager Επίκ. Καθηγητής Θεμιστοκλής Λαζαρίδης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Εισαγωγή στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 1: Διοίκηση και Manager Επίκ. Καθηγητής Θεμιστοκλής Λαζαρίδης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Εισαγωγή στη Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 1: Διοίκηση και Manager Επίκ. Καθηγητής Θεμιστοκλής Λαζαρίδης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Τεχνική Μηχανική

Μάθημα: Τεχνική Μηχανική Μάθημα: Τεχνική Μηχανική Ενότητα 1: Τεχνική Μηχανική Διδάσκων: Γκούντας Ιωάννης Τμήμα: Μηχανικών Περιβάλλοντος και Μηχανικών Αντιρρύπανσης Τ.Ε. 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

7.2.2 Σχέση OSI και TCP/IP

7.2.2 Σχέση OSI και TCP/IP Κεφάλαιο 7 7.2.2 Σχέση OSI και TCP/IP Σελ. 226-230 Γεώργιος Γιαννόπουλος ΠΕ19, ggiannop (at) sch.gr ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΕΠΑΛ Κομοτηνής http://diktya-epal-g.ggia.info/ Γνωστό μοντέλο OSI διασύνδεσης ανοικτών συστημάτων.

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών ΙΙ (Ασκήσεις Πράξης)

Δίκτυα Υπολογιστών ΙΙ (Ασκήσεις Πράξης) TEI Σερρών Τμήμα Πληροφορικής και Επικοινωνιών Δίκτυα Υπολογιστών ΙΙ (Ασκήσεις Πράξης) Ανάλυση Πρωτοκόλλων Τομέας Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Δρ. Αναστάσιος Πολίτης Καθηγητής Εφαρμογών anpol@teiser.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Πληροφορική Ι. Ενότητα 7 : Δίκτυα Υπολογιστών. Δρ. Γκόγκος Χρήστος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Πληροφορική Ι. Ενότητα 7 : Δίκτυα Υπολογιστών. Δρ. Γκόγκος Χρήστος 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Πληροφορική Ι Ενότητα 7 : Δίκτυα Υπολογιστών Δρ. Γκόγκος Χρήστος 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Χρηματοοικονομικής & Ελεγκτικής

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υψηλών Ταχυτήτων Ενότητα 2: Τοπικά Δίκτυα

Δίκτυα Υψηλών Ταχυτήτων Ενότητα 2: Τοπικά Δίκτυα Δίκτυα Υψηλών Ταχυτήτων Ενότητα 2: Τοπικά Δίκτυα Μιχάλας Άγγελος Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες φυσικών επιστημών Ι και αναπαραστάσεις

Έννοιες φυσικών επιστημών Ι και αναπαραστάσεις Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Έννοιες φυσικών επιστημών Ι και αναπαραστάσεις Ενότητα 8: Άνωση, Πλεύση/Βύθιση, Πίεση. Καθηγητής: Καριώτογλου Πέτρος (pkariotog@uowm.gr) Παιδαγωγικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα

Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα Ενότητα 2: Εκπαίδευση με ΤΠΕ Βασιλική Μητροπούλου-Μούρκα Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ

ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ 1 o ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΘΕΜΑ 1 ο Α) Ποια είναι τα βασικά στοιχεία, τα οποία χαρακτηρίζουν το ISDN; Η ψηφιακή μετάδοση. Όλα τα σήματα μεταδίδονται σε ψηφιακή μορφή απ' άκρη σ' άκρη του δικτύου,

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΗΛΕΚΤΡΟΤΕΧΝΙΑ-ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Ενότητα 9: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗ ΙΣΧΥΟΣ Αριστείδης Νικ. Παυλίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών και Βιομηχανικού Σχεδιασμού ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 10: Θεωρία μοριακών τροχιακών. Τόλης Ευάγγελος e-mail: etolis@uowm.

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 10: Θεωρία μοριακών τροχιακών. Τόλης Ευάγγελος e-mail: etolis@uowm. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Χημεία Ενότητα 10: Θεωρία μοριακών τροχιακών Τόλης Ευάγγελος e-mail: etolis@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Διαφήμιση και Δημόσιες Σχέσεις Ενότητα 9: Σχέσεις διαφημιστή-διαφημιζόμενου

Διαφήμιση και Δημόσιες Σχέσεις Ενότητα 9: Σχέσεις διαφημιστή-διαφημιζόμενου Διαφήμιση και Δημόσιες Σχέσεις Ενότητα 9: Σχέσεις διαφημιστή-διαφημιζόμενου Θεοδωρίδης Προκόπης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων (Δ.Ε.Α.Π.Τ.)

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Επικοινωνιών

Συστήματα Επικοινωνιών Συστήματα Επικοινωνιών Ενότητα 9: Παλμοκωδική Διαμόρφωση (PCM) Μιχαήλ Λογοθέτης Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Τεχνολογίας Υπολογιστών Σκοποί ενότητας Περιγραφή της μεθόδου παλμοκωδικής

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών Ενότητα 10: Ethernet και ARP

Δίκτυα Υπολογιστών Ενότητα 10: Ethernet και ARP Δίκτυα Υπολογιστών Ενότητα 10: Ethernet και ARP Μιχάλας Άγγελος Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ioannis@di.uoa.gr. http://www.di.uoa.gr/~ioannis/courses.html Password: edi

ΔΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ioannis@di.uoa.gr. http://www.di.uoa.gr/~ioannis/courses.html Password: edi ΔΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ioannis@di.uoa.gr http://www.di.uoa.gr/~ioannis/courses.html Password: edi Δίκτυα Επικ. - Κεφ. 1 ( Καθ. Ι. Σταυρακάκης, Τμήμα Πληροφ. & Τηλεπικ. - Ε.Κ.Π.Α.)

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ. ΤΕΙ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ d.fotiadis@kastoria.teikoz.gr

Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ. ΤΕΙ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ d.fotiadis@kastoria.teikoz.gr Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΦΩΤΙΑ ΗΣ Α. ΗΜΗΤΡΗΣ M.Sc. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Τ.Ε. ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ (Σ.Τ.ΕΦ.) ΤΕΙ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ d.fotiadis@kastoria.teikoz.gr Ασύγχρονη σειριακή

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων

Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Εισαγωγή στην Διοίκηση Επιχειρήσεων Ενότητα 8: ΤΟΠΟΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Μαυρίδης Δημήτριος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Αποθήκες Δεδομένων και Εξόρυξη Δεδομένων

Αποθήκες Δεδομένων και Εξόρυξη Δεδομένων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Αποθήκες Δεδομένων και Εξόρυξη Δεδομένων Ενότητα 7: Ομαδοποίηση Μέρος Α Αναστάσιος Γούναρης, Επίκουρος Καθηγητής Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Εξωτερικής Εμπορικής Δραστηριότητας

Διοίκηση Εξωτερικής Εμπορικής Δραστηριότητας Διοίκηση Εξωτερικής Εμπορικής Δραστηριότητας Ενότητα 2: Βήμα 1 Ανάλυση Υφιστάμενης Εταιρικής Κατάστασης Καθ. Αλεξανδρίδης Αναστάσιος Δρ. Αντωνιάδης Ιωάννης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακές Επικοινωνίες

Ψηφιακές Επικοινωνίες Τεχνική Εκπαίδευση Ψηφιακές Επικοινωνίες Παναγιώτης Γεώργιζας BEng Cybernetics with Automotive Electronics MSc Embedded Systems Engineering Θέματα που θα αναλυθούν Στόχοι του σεμιναρίου Λίγη Θεωρία για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ Ενότητα 11η: ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Διαχείρισης Συστημάτων ΙΙ

Προγραμματισμός Διαχείρισης Συστημάτων ΙΙ Προγραμματισμός Διαχείρισης Συστημάτων ΙΙ Μάθημα 8ο Δικτύωση TCP/IP Μιχαηλίδης Παναγιώτης Περιεχόμενα Δικτύωση TCP/IP Τι είναι το TCP/IP; Επίπεδα, διευθύνσεις, ΝΑΤ Πρωτόκολλα: ARP, DHCP TCP/IP H πιο κοινή

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνοοικονομική Μελέτη

Τεχνοοικονομική Μελέτη Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τεχνοοικονομική Μελέτη Ενότητα 2: Βασικοί Οικονομικοί Όροι Σκόδρας Γεώργιος, Αν. Καθηγητής gskodras@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας

Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Ήπιες και νέες μορφές ενέργειας Ενότητα 1: ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ I Εισαγωγή Σκόδρας Γεώργιος, Αν. Καθηγητής gskodras@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 4: Η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ Αθανασιάδης Αναστάσιος Τμήμα Εφαρμογών Πληροφορικής στη Διοίκηση και Οικονομία Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Λειτουργικά

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 6: Διαχείριση Μνήμης Ι Γεώργιος Φ. Φραγκούλης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σεάδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Ανοικτό Ψηφιακό Μάθημα για την κατάρτιση του προσωπικού υποστήριξης ανάπτυξης ψηφιακών μαθημάτων

Ανοικτό Ψηφιακό Μάθημα για την κατάρτιση του προσωπικού υποστήριξης ανάπτυξης ψηφιακών μαθημάτων Ανοικτό Ψηφιακό Μάθημα για την κατάρτιση του προσωπικού υποστήριξης ανάπτυξης ψηφιακών μαθημάτων Ενότητα 4: Opencourses.gr eclass delos Υποστήριξη & υποδομές Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Διακριτά Μαθηματικά. Ενότητα 4: Εισαγωγή / Σύνολα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Διακριτά Μαθηματικά. Ενότητα 4: Εισαγωγή / Σύνολα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Διακριτά Μαθηματικά Ενότητα 4: Εισαγωγή / Σύνολα Αν. Καθηγητής Κ. Στεργίου e-mail: kstergiou@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Άδειες

Διαβάστε περισσότερα