Μοντέλα και κόσµοι στους εικονικούς χώρους

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μοντέλα και κόσµοι στους εικονικούς χώρους"

Transcript

1 Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕ ΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Α Κεντρικές Οµιλίες Μοντέλα και κόσµοι στους εικονικούς χώρους ηµήτρης Ψύλλος Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Περίληψη. Η εργαστηριακή µελέτη των φυσικών φαινοµένων, η κατανόηση των επιστηµονικών µοντέλων και η σύνδεση των φυσικών φαινοµένων µε τα επιστηµονικά µοντέλα αποτελούν βασικό σκοπό της διδασκαλίας και της µάθησης των Φυσικών Επιστηµών. Πολύχρονες έρευνες δείχνουν ότι, στο κλασικό εργαστήριο, το βάρος των δραστηριοτήτων των µαθητών/φοιτητών επικεντρώνεται συχνά στο χειρισµό των οργάνων και των διατάξεων, χωρίς να δίνεται σηµασία στη διαδικασία, µε αποτέλεσµα να παρατηρούνται σηµαντικά εµπόδια στη σύνδεση των φυσικών φαινοµένων µε τις αντίστοιχες επιστηµονικές θεωρίες και µοντέλα. Τα "εικονικά εργαστήρια" (virtual laboratories) προσοµοιώνουν στην οθόνη του υπολογιστή εργαστήρια Φυσικών Επιστηµών, φαινόµενα ή πειράµατα, αξιοποιώντας την τεχνική αλληλεπίδρασης, τον άµεσο χειρισµό των αντικειµένων, την οπτικοποίηση των φυσικών ποσοτήτων και τη δυνατότητα εµφάνισης διασυνδεδεµένων πολλαπλών αναπαραστάσεων και µοντέλων της εξέλιξης ενός φαινοµένου. Στην εργασία παρουσιάζονται χαρακτηριστικά των εικονικών εργαστηρίων και αναλύονται δύο παραδείγµατα εφαρµογής στη περιοχή της Θερµότητας και της Οπτικής, τα οποία έχουµε αναπτύξει µε στόχο να αντιµετωπισθούν τεχνικοί και διδακτικοί περιορισµοί του κλασικού εργαστηρίου, να προωθηθεί η κατανόηση των επιστηµονικών µοντέλων και η δηµιουργία δεσµών µε τα εικονιζόµενα αντικείµενα και φαινόµενα. Αναφέρονται επίσης επιλεγµένα αποτελέσµατα από την αλληλεπίδραση των µαθητών µε τα εικονικά εργαστήρια. Εισαγωγή Στις συζητήσεις της επιστηµονικής και εκπαιδευτικής κοινότητας, η γνώση των επιστηµονικών αναπαραστάσεων του υλικού κόσµου αποτελούσε και αποτελεί αντικείµενο διδασκαλίας των Φυσικών Επιστηµών ώστε οι µαθητές να κατανοήσουν έννοιες, θεωρίες και µοντέλα, όπως και τα κριτήρια επιλογής και εφαρµογής τους στο κοινωνικό και φυσικό περιβάλλον (Bybee & Champagne 2000, Project 2061). Η επιστήµη όµως δε συγκροτείται µόνο από τις αναπαραστάσεις του υλικού κόσµου αλλά εµπεριέχει και µεθόδους παρέµβασης στον υλικό κόσµο, ειδικά στο εργαστήριο όπου επιδιώκεται από τους επιστήµονες η διερεύνηση και η συµφωνία των πειραµατικών δεδοµένων µε τα αντίστοιχα θεωρητικά µοντέλα. Αυτή η παρεµβατική πρακτική στο εργαστήριο αποτελεί µέρος της επιστηµονικής παράδοσης και ένα ιδιαίτερο γνώρισµα της εσωτερικής λογικής των εργαστηριακών επιστηµών, το οποίο επιτρέπει την αλληλεπίδραση των υλικών οντοτήτων µε τις θεωρητικές προτάσεις και τις διακρίνει από άλλους τοµείς του επιστητού (Τσελφές 2002). H κατανόηση της παρεµβατικής διάστασης της επιστήµης στο εκπαιδευτικό πλαίσιο αποτελεί αντικείµενο συζήτησης στην επιστηµονική και εκπαιδευτική κοινότητα, θέσεων και αντιπαραθέσεων (Psillos & Niedderrer 2002). Στην εργασία αυτή δεχόµαστε ότι µε τη διδασκαλία των Φυσικών Επιστηµών οι µαθητές πρέπει να γνωρίσουν, να εξοικειωθούν και να κατανοήσουν όψεις της επιστηµονικής διερεύνησης, χωρίς βέβαια αυτό να σηµαίνει ότι οι µαθητές θα είναι «οι µικροί επιστήµονες», µια θέση η οποία έχει υποστεί σηµαντική κριτική. Ο διερευνητικός χαρακτήρας είναι

2 ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ 31 συνυφασµένος αφενός µεν µε την κατανόηση και εφαρµογή επιστηµονικών µοντέλων, αφετέρου δε µε τη χρήση εργαστηριακών πρακτικών µέσα από τις οποίες οι µαθητές εµπλέκονται σε µια ουσιαστική παρατήρηση και παρέµβαση στον υλικό κόσµο, συνδέοντας τα υπό µελέτη φαινόµενα µε τις θεωρητικές τους αναπαραστάσεις. Η ραγδαία ανάπτυξη των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας και οι εφαρµογές τους στη διδασκαλία και τη µάθηση των Φυσικών Επιστηµών δηµιουργούν νέα ισχυρά µαθησιακά περιβάλλοντα, οι δυνατότητες και οι παροχές των οποίων σχετικά µε τη διερεύνηση και κατανόηση των µοντέλων, των διαδικασιών µοντελοποίησης και των εργαστηριακών πρακτικών µελετώνται τόσο διεθνώς όσο και στη χώρα µας (Ψύλλος & Μπισδικιάν 2004, Webb 2005). Στο πλαίσιο αυτό, στην παρούσα εργασία συζητούµε τις παροχές των εικονικών εργαστηρίων στη διασύνδεση θεωρητικών µοντέλων και υλικού κόσµου από τους µαθητές. Πραγµατικά και Εικονικά Εργαστήρια Πολλές έρευνες έχουν γίνει σχετικά µε την αποτελεσµατικότητα της εργαστηριακής εργασίας, κατά την οποία οι µαθητές αλληλεπιδρούν µε πραγµατικά πειράµατα και εργαστηριακές διατάξεις, διερευνούν φαινόµενα µε στόχο την απόκτηση γνώσεων πάνω σε φυσικές έννοιες, νόµους και φαινόµενα, αλλά και την ανάπτυξη των επιστηµονικών δεξιοτήτων. Πρόσφατες µελέτες δείχνουν ότι συχνά το βάρος των δραστηριοτήτων των µαθητών κατά τη διάρκεια της εργαστηριακής εργασίας επικεντρώνεται στο χειρισµό των οργάνων και των διατάξεων. Ως αποτέλεσµα δηµιουργούνται σηµαντικά εµπόδια στη σύνδεση των φυσικών φαινοµένων µε τις αντίστοιχες επιστηµονικές θεωρίες και µοντέλα και µειώνεται η αποτελεσµατικότητα της εκπαιδευτικής διαδικασίας εις όφελος µιας µηχανιστικής προσέγγισης στις επιστηµονικές γνώσεις και µεθοδολογίες (Niedderer et. al. 2003). Η διεθνής εµπειρία και έρευνα έχει δείξει ότι η προσέγγιση της µελέτης ενός θέµατος µε τη βοήθεια υπολογιστή και εφαρµογών πολυµέσων µπορεί να ξεπεράσει, ως ένα βαθµό, τεχνικούς και διδακτικούς περιορισµούς του πραγµατικού εργαστηρίου (Sassi 2001). Τα "εικονικά εργαστήρια" (virtual laboratories), όπως αποκαλούνται, προσοµοιώνουν, µε εικονικό και λειτουργικό τρόπο, εργαστήρια Φυσικών Επιστηµών, οντότητες και διαδικασίες, αντικείµενα, όργανα και πειράµατα, στην οθόνη του υπολογιστή (Ψύλλος & Μπισδικιάν 2004, Kocijancic & O Sullivan 2004 ). Τα "Εικονικά Εργαστήρια" αποτελούν µικρόκοσµους µε: αντικείµενα που µπορούν να αλληλεπιδρούν εικονικά όργανα - συσκευές για τη µέτρηση και καταγραφή των αποτελεσµάτων των εικονικών πειραµάτων. Τα εικονικά εργαστήρια αξιοποιούν τη δυναµική που παρέχει η σύγχρονη τεχνολογία πολυµέσων µε βασικό χαρακτηριστικό την τεχνική αλληλεπίδρασης και τον άµεσο και αληθοφανή χειρισµό των αντικειµένων και παραµέτρων. Παράδειγµα ολοκληρωµένου εικονικού εργαστηρίου, το οποίο χρησιµοποιείται στα σχολεία, είναι το λογισµικό «Σ.Ε.Π.». Αυτό εµπεριέχει δύο εργαστήρια της «Θερµότητας» και της «Θερµοδυναµικής» για την υποστήριξη της εργαστηριακής διδασκαλίας των θερµικών φαινοµένων. Αντιπροσωπευτική οθόνη του εργαστηρίου Θερµότητας παρουσιάζεται στο Σχήµα 1. Ο σχεδιασµός και τα χαρακτηριστικά του Σ.Ε.Π. έχουν παρουσιαστεί αναλυτικά σε άλλες εργασίες (Ψύλλος κ.ά. 2000, Λεύκος κ.ά. 2005). Στο πλαίσιο αυτής της εργασίας είναι ενδιαφέρον να συζητηθούν οι αντιδράσεις των µαθητών σε ορισµένες παροχές του εργαστηρίου οι οποίες ενεργούν ως διευκολυντές στην αποκατάσταση δεσµών µεταξύ των µοντέλων και των φαινοµένων. Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ

3 32 ΗΜΗΤΡΗΣ ΨΥΛΛΟΣ Σχήµα 1: Το εικονικό εργαστήριο Θερµότητας του Σ.Ε.Π. Ένα από τα στοιχεία των εικονικών εργαστηρίων που συντελεί στην κατανόηση από τους µαθητές των φαινοµένων είναι η αληθοφάνεια τόσο του χώρου και των οργάνων όσο και των χειρισµών και διαδικασιών. Στην περίπτωση του εργαστηρίου Θερµότητας, αληθοφάνεια υπάρχει στην αναπαράσταση τόσο του χώρου του εργαστηρίου (υπάρχει ο πάγκος εργασίας, τα αποθηκευτικά ντουλάπια, η µπάρα εργαλείων) όσο και των οργάνων (γκαζάκι, φλόγα, θερµόµετρο, δοχεία). Οι διαδικασίες για το στήσιµο της πειραµατικής διάταξης είναι ανάλογες µε τις πραγµατικές. Για παράδειγµα, για να ανάψεις το γκαζάκι πρέπει να πατήσεις ένα κουµπί, για να βάλεις το θερµόµετρο µέσα στο δοχείο πρέπει να το σηκώσεις και να το σύρεις µέχρι το δοχείο. Μαθητές Γυµνασίου, όπως παρατηρήθηκε στις εφαρµογές, δεν είχαν κανένα πρόβληµα να χειριστούν το Εικονικό Εργαστήριο από την πρώτη τους επαφή (Αντωνιάδου κ.ά. 2002). Η αληθοφάνεια φάνηκε ότι διευκόλυνε τους µαθητές στην εύκολη προσαρµογή τους στο εικονικό εργαστηριακό περιβάλλον. Στα εικονικά εργαστήρια ενσωµατώνονται κατά κανόνα ως ειδικά µέσα µετάδοσης πληροφοριών, κατά τη µελέτη των φυσικών φαινοµένων, οι διασυνδεδεµένες πολλαπλές αναπαραστάσεις της εξέλιξης ενός φαινοµένου και οι συµβολικές γραφικές παραστάσεις των µεταβολών στα µεγέθη (Kocijancic & O Sullivan 2004). Τη χρονική εξέλιξη ενός φαινοµένου µπορούµε να την αντιληφθούµε µέσα από τα ορατά αποτελέσµατά του. Για παράδειγµα στην περιοχή της µηχανικής, η κίνηση των σωµάτων είναι ορατή και έτσι και η χρονική εξέλιξη του πειράµατος γίνεται εύκολα αντιληπτή. Στην περιοχή της θερµότητας, οι αλλαγές στη φυσική κατάσταση των σωµάτων, η διαστολή των σωµάτων ή η ερυθροπύρωση του σιδήρου κατά τη θέρµανση, είναι παραδείγµατα όπου τα αποτελέσµατα της χρονικής εξέλιξης των φαινοµένων είναι ορατά. Στη διδασκαλία πολλών θερµικών φαινοµένων και νόµων, όπως π.χ. του νόµου της θερµιδοµετρίας, µέσω της θέρµανσης των σωµάτων αναδεικνύονται οι παράγοντες που υπεισέρχονται στη σχέση, δεν υπάρχουν ορατές ενδείξεις κατά τη χρονική εξέλιξη του φαινοµένου παρά µόνο θερµοκρασιακές αλλαγές. Αποτελέσµατα από τη συστηµατική παρατήρηση των µαθητών στην τάξη έδειξαν ότι µπορούσαν να αντιληφθούν την άνοδο της θερµοκρασίας του σώµατος που θερµαινόταν από την ψηφιακή ένδειξη του θερµοµέτρου, την κίνηση του υδραργύρου στο θερµόµετρο και την κατασκευή της γραφικής παράστασης της θερµοκρασίας σε σχέση µε το χρόνο (Petridou et al. 2005). Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ KAI

4 ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ 33 Σχήµα 2: υνατότητες του εικονικού εργαστηρίου: δύο δοχεία αλληλεπιδρούν θερµικά µεταξύ τους. Απεικονίζεται συγχρονικά, σε ανεξάρτητα παράθυρα, η µεταβολή στη θερµοκρασία και οι µεταβολές στη θερµότητα που ανταλλάσσεται. Κατά τη µελέτη της θερµικής ισορροπίας στο εργαστήριο Θερµότητας, τα ερευνητικά αποτελέσµατα δείχνουν ότι οι µαθητές παρακολουθούσαν συνέχεια κατά τη διάρκεια της θέρµανσης των σωµάτων τη γραφική παράσταση. Αυτό επιτυγχάνεται και µε την ενασχόληση των µαθητών µε τη γραφική παράσταση της θερµοκρασίας σε σχέση µε τον χρόνο, όπου παίρνουν τιµές θερµοκρασίας για διάφορα χρονικά διαστήµατα Η κατασκευή της γραφικής παράστασης ταυτόχρονα µε τη χρονική εξέλιξη του πειράµατος έδινε στους µαθητές την εικόνα της χρονικής εξέλιξης του φαινοµένου της θέρµανσης. Με τη συγχρονική γραφική απεικόνιση σε ανεξάρτητο παράθυρο, ο µαθητής µπορεί να αντιληφθεί καλύτερα τη χρονική εξέλιξη των µεγεθών του πειράµατος και έτσι να διευκολυνθεί η σύνδεση ανάµεσα στη θεωρία και στο φαινόµενο (Σχήµα 2). Ένα ενδογενές χαρακτηριστικό του πραγµατικού εργαστηρίου είναι η περιορισµένη δυνατότητα δηµιουργίας δυναµικών καταστάσεων, µέσω των οποίων είναι δυνατός ο ευέλικτος συνδυασµός πολλών µεταβλητών, έτσι ώστε οι µαθητές να µπορούν να διερευνήσουν τις φυσικές ποσότητες που επηρεάζουν την εξέλιξη των υπό µελέτη φαινοµένων. Στα εικονικά εργαστήρια η τεχνική αλληλεπίδρασης επεκτείνεται περιλαµβάνοντας τη δυνατότητα παραµετροποίησης των φυσικών µεγεθών. Έρευνες έχουν δείξει ότι οι αλληλεπιδραστικές προσοµοιώσεις φαινοµένων βοηθούν τους µαθητές να χειριστούν τις συνθήκες εξέλιξης ενός φαινοµένου, να µεταβάλλουν τις µεταβλητές που το επηρεάζουν και να παρατηρήσουν τα αποτελέσµατα αυτών των χειρισµών (Jimogiannis & Komis 2001). Κατά τη µελέτη της Θερµιδοµετρίας στο εργαστήριο Θερµότητας, οι µαθητές µπόρεσαν να διερευνήσουν τη θέρµανση ως προς τις παραµέτρους της µεταβολής της θερµοκρασίας, της µάζας και του υλικού. Το στοιχείο της παραµετροποίησης έδωσε τη δυνατότητα να µελετηθούν µαζί και οι τρεις παράγοντες που υπεισέρχονται στη σχέση της θερµιδοµετρίας, µε αποτέλεσµα την απόκτηση ολοκληρωµένης εικόνας από τον µαθητή (Petridou et al. 2005). Η ολιστική αφενός και η τοπική αφετέρου αντίληψη των φαινοµένων και των θεωρητικών µοντέλων διευκολύνονται από τη δυνατότητα χρονικής διαχείρισης της εξέλιξης των εικονικών πειραµάτων σε τρεις τουλάχιστον κατευθύνσεις. Κατ αρχήν το στοιχείο της επιτάχυνσης του χρόνου στο ασφυκτικό πλαίσιο του σχολικού χρόνου δίνει τη δυνατότητα απόκτησης ολοκληρωµένης εικόνας των φαινοµένων. Επιπλέον η χρονική διαχείριση Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ

5 34 ΗΜΗΤΡΗΣ ΨΥΛΛΟΣ συνεπάγεται και την εύχρηστη δυνατότητα επανάληψης µέρους ή όλου του πειράµατος. Στην περίπτωση του εργαστηρίου Θερµότητας συνδυάζεται το «πάγωµα» της χρονικής εξέλιξης του πειράµατος µε την επανεκκίνησή του. Για παράδειγµα, σε φύλλο εργασίας σχετικό µε τη θερµιδοµετρία υπάρχουν κρίσιµα σηµεία όπου ζητείται από τους µαθητές να σταµατήσουν προσωρινά το πείραµα για να πάρουν τιµές από τη γραφική παράσταση και να αναλογιστούν τι και γιατί συµβαίνει. Ένα παράδειγµα κρίσιµου σηµείου είναι η χρονική στιγµή οπότε ένα από δύο δοχεία που περιέχουν διαφορετικό υγρό, καθώς αυτά θερµαίνονται, φτάνει στην ζητούµενη θερµοκρασία πρώτο. Έτσι οι µαθητές βλέπουν καθαρά ότι τα υγρά δεν χρειάζονται τον ίδιο χρόνο για να φτάσουν στην ίδια θερµοκρασία και έχουν τη δυνατότητα µε την προτροπή του εκπαιδευτικού να στοχάζονται σχετικά µε αυτό το δεδοµένο τη στιγµή που συµβαίνει στο πείραµα. Αυτό το «ξάφνιασµα» κατά τη διάρκεια του πειράµατος φάνηκε από τις παρατηρήσεις στην τάξη ότι παίζει σηµαντικό ρόλο στη διαδικασία µάθησης. Το σταµάτηµα του χρόνου ωστόσο δεν θα ήταν από µόνο του τόσο δυνατό στοιχείο, γιατί δεν θα µπορούσε ο µαθητής να έχει πρόσβαση στη χρονική εξέλιξη του πειράµατος µέχρι εκείνη τη στιγµή αν δεν υπήρχε η παροχή της επανεκκίνησης και της συγχρονικής καταγραφής. Συνδέοντας τα µοντέλα µε τους εικονικούς κόσµους Πρόσφατα υπάρχει µεγάλο ενδιαφέρον στην επιστηµονική και εκπαιδευτική κοινότητα για τη χρήση των µοντέλων και της µοντελοποίησης, ιδιαίτερα µε την εφαρµογή των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη διδασκαλία και τη µάθηση των Φυσικών Επιστηµών (Cullin & Crawford 2003, Crawford & Cullin 2004,). Σύµφωνα µε τους Gilbert & Boulter (1998), µοντέλο είναι µια αναπαράσταση µιας ιδέας, ενός αντικειµένου, ενός γεγονότος, µιας διαδικασίας ή ενός συστήµατος. Τα µοντέλα αποτελούν βασικό στοιχείο της αναπαραστασιακής διάστασης της επιστήµης, και είναι ένα κύριο µεθοδολογικό εργαλείο της επιστηµονικής έρευνας. Όλες οι έρευνες τονίζουν τη σπουδαιότητα των µοντέλων ως διδακτικά εργαλεία και την ικανότητά τους, αν αξιοποιούνται, να συµβάλλουν στη γνωστική εξέλιξη του µαθητή. Τα µοντέλα και οι εξωτερικές αναπαραστάσεις µπορεί να χρησιµοποιηθούν για να αποσαφηνίσουν πτυχές µιας επιστηµονικής εξήγησης, οι οποίες δεν είναι φανερές όταν η εξήγηση δίνεται µε γραπτό η προφορικό λόγο ή µαθηµατικούς τύπους. Οι οπτικές ιδιότητες ενός µοντέλου είναι χρήσιµες για την κατανόηση µιας επιστηµονικής ερµηνείας, αποµνηµονεύονται δε πιο εύκολα (Vosniadou et al. 2001). Η εκµάθηση των µοντέλων και η εφαρµογή τους συνιστούν µια ουσιαστική διαδικασία µάθησης. ιδακτικές προσεγγίσεις που βασίζονται σε µάθηση για τα µοντέλα ή µε τα µοντέλα εµπλέκουν τους µαθητές σε αυθεντικές πρακτικές χρήσης των µοντέλων ως εργαλεία για την περιγραφή, την ερµηνεία, τη διερεύνηση, την πρόβλεψη και εν τέλει την εποικοδόµηση της γνώσης. Η χρήση των µοντέλων µπορεί να δηµιουργεί «σκαλωσιές» στους µαθητές για να κατανοήσουν τα φυσικά φαινόµενα ή τα σύνθετα συστήµατα αλλά επίσης διευκολύνει και την κατανόηση στοιχείων της φύσης της επιστήµης. ιδασκαλία βασισµένη στα µοντέλα είναι αυτή που προωθεί την αξιοποίηση και αναθεώρηση των νοητικών µοντέλων των µαθητών για τα φαινόµενα και στην οποία η ανάπτυξη ενός αποδεκτού επιστηµονικού µοντέλου γίνεται µε την ενοποίηση πληροφοριών για τη δοµή, τη λειτουργία και τον αιτιολογικό µηχανισµό του φαινοµένου. Μερικοί ερευνητές έχουν εστιάσει το ενδιαφέρον τους στις ιδέες που έχουν οι µαθητές για την έννοια και τη χρήση των µοντέλων (Grosslight et al. 1991, Treagust et al. 2002). Άλλοι έχουν ως στόχο να µάθουν οι µαθητές µια συγκεκριµένη θεµατική ενότητα µε χρήση µοντέλων, ή να µάθουν για την έννοια και φύση των µοντέλων (Saari & Viiri 2001) και προτείνουν ότι ο µαθητής από την αρχή της µάθησής του θα πρέπει να µαθαίνει για τα µοντέλα. Ιδιαίτερο είναι το ενδιαφέρον των ερευνητών στο σχεδιασµό και την εφαρµογή µιας Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ KAI

6 ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ 35 διδασκαλίας βασισµένη στα µοντέλα. Στη µάθηση µε µοντελοποίηση, οι µαθητές χρειάζεται να κατασκευάσουν ένα µοντέλο του οποίου η λειτουργία είναι παρόµοια µε το υπό µελέτη πραγµατικό σύστηµα. Πολλά λογισµικά έχουν αναπτυχθεί µε τα οποία οι µαθητές εµπλέκονται σε διαδικασίες κατασκευής κυρίως ποιοτικών µοντέλων ( ηµητρακοπούλου 2004). Εκτός από την οικοδόµηση των µοντέλων, υπάρχει η µάθηση από τα µοντέλα η οποία βασίζεται στις αλληλεπιδράσεις των µαθητών µε αυτά. Κατά τη διάρκεια της µαθησιακής διαδικασίας, οι µαθητές διερευνούν αλλαγές στα µοντέλα ή αντιστοιχούν αλλαγές στα φαινόµενα µε τις αλλαγές στα µοντέλα όταν αλλάζουν οι µεταβλητές που υπεισέρχονται και επηρεάζουν το φαινόµενο, όπως η απόσταση αντικειµένου φακού. Η µοντελοποίηση προϋποθέτει τη δηµιουργία ενός νοητικού πλαισίου που θα επιτρέψει στον εκπαιδευόµενο να συνειδητοποιήσει τη διαφορά ανάµεσα στην πραγµατικότητα και το µοντέλο. Ένα σηµαντικό όµως εύρηµα των ερευνών είναι ότι µαθητές αλλά και οι φοιτητές θεωρούν ότι το µοντέλο είναι πιστή αναπαράσταση αντικειµένων ή ότι είναι τα βήµατα που ακολουθεί ένας ερευνητής ή µια µέθοδος διδασκαλίας ή ένα πρότυπο µιας διαδικασίας (Grosslight et al. 1991, Windschitl & Thompson 2006). Η τάση αυτή φαίνεται ότι ενισχύεται και από την παρουσίαση των µοντέλων στα εκπαιδευτικά υλικά. Ανάλυση των εικονοποιήσεων σε βιβλία και λογισµικά αναδείχνει ότι οι υπάρχουσες αναπαραστάσεις φαινοµένων απεικονίζουν συνήθως ένα υβριδικό χώρο, όπου συνυπάρχει η εικονοποίηση των πραγµατικών αντικειµένων µαζί µε τις συµβολικές τους αναπαραστάσεις. Για παράδειγµα, τα σχολικά βιβλία ή τα λογισµικά που αναφέρονται στο κεφάλαιο της Γεωµετρικής Οπτικής, απεικονίζουν συνήθως ένα υβριδικό χώρο, όπου συνυπάρχει η εικονοποίηση των πραγµατικών αντικειµένων µαζί µε τα µοντέλα των ακτίνων και των παραγόµενων ειδώλων (Ηatzikarniotis et al. 2007). Ο αναγνώστης του βιβλίου ή ο παρατηρητής της οθόνης µπορεί να «δει» τα πραγµατικά αντικείµενα, τα είδωλά τους (ως «καθρέπτης»), τις αχτίνες ακόµη και τα φανταστικά είδωλα. Θεωρούµε ότι οι επιλογές αυτές έχουν συµβάλει στη δηµιουργία ισχυρών παρανοήσεων από τους µαθητές σχετικά µε τη φύση του φωτός και τα φαινόµενα οπτικής, οι οποίες αναφέρονται αναλυτικά στη βιβλιογραφία (Mίχας 2005). Ο καθορισµός συστηµατικών αντιστοιχίσεων µεταξύ του πραγµατικού συστήµατος και του µοντέλου που επιχειρεί να αναπαραστήσει το σύστηµα αποτελεί στοιχείο της µάθησης από τα µοντέλα και σύνδεσης των επιστηµονικών αναπαραστάσεων µε τον πραγµατικό κόσµο. Αυτές οι διασυνδέσεις προβάλλονται ως εκπαιδευτικός στόχος και αποτελούν αντικείµενο µελέτης των ερευνητών της ιδακτικής των ΦΕ και των πληροφορικών. Στο πλαίσιο αυτό σχεδιάστηκε και αναπτύσσεται το εικονικό εργαστήριο Γεωµετρικής Οπτικής. Βασική επιλογή, κατά το σχεδιασµό του λογισµικού, είναι ο διαχωρισµός του εικονικού εργαστηρίου, που αποδίδει µε αληθοφάνεια τα αντικείµενα και τα φαινόµενα, από τη συµβολική τους αναπαράσταση. Ταυτόχρονα υπάρχει ένας συζευγµένος µεν αλλά διακριτός συµβολικός χώρος, όπου αναπαρίστανται, σύµφωνα µε τα ισχύοντα επιστηµονικά µοντέλα, οι ακτίνες φωτός και η διάδοσή τους σε οπτικά µέσα, η εστίασή τους και ο σχηµατισµός των ειδώλων. Στο Σχήµα 3 απεικονίζονται οι βασικές σχεδιαστικές δοµές του εργαστηρίου Γεωµετρικής Οπτικής. Το καινοτοµικό στοιχείο είναι η διάκριση αλλά και η σύζευξη των εικονοποιήσεων των αντικειµένων και φαινοµένων του πραγµατικού κόσµου µε τις συµβολικές αναπαραστάσεις τους και οι ιδιαίτεροι χώροι επεξεργασίας των δεδοµένων. Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ

7 36 ΗΜΗΤΡΗΣ ΨΥΛΛΟΣ Συµβολικός χώρος (Μοντελοχώρος) Εικονικό εργαστήριο εδοµένα (Κάµερα) Εργαλεία Χώρος µελέτης Report Σχήµα 3. Οι διακριτοί και συζευγµένοι χώροι στο Εικονικό Εργαστήριο Οπτικής. Το εικονικό εργαστήριο Οπτικής είναι σε εξέλιξη και αναπτύσσεται ως µέρος ενός σύνθετου ανοικτού µαθησιακού περιβάλλοντος του «Α.ΜΑ.Π.» (Ανοικτό Μαθησιακό Περιβάλλον, όπως έχουµε παρουσιάσει σε άλλες εργασίες (Μπισδικιάν κ.ά. 2006, Hatzikraniotis et al. 2007). Το "Εικονικό Εργαστήριο Γεωµετρικής Οπτικής" του έργου Α.ΜΑ.Π. - όπως είχαν αναπτυχθεί και τα εργαστήρια στο Σ.Ε.Π. - αποτελεί ένα µικρόκοσµο µε: αντικείµενα που µπορούν να αλληλεπιδρούν οπτικά: φωτεινές πηγές µέσα διάδοσης, ενεργά στοιχεία (φακοί - κάτοπτρα - φίλτρα ), και εικονικά όργανα-συσκευές για τη µέτρηση και καταγραφή των εικονικών πειραµάτων. Ως επέκταση του έργου Σ.Ε.Π., στο έργο ΑΜ.Α.Π. εισάγουµε ενισχυµένη την οπτική απεικόνιση του κάθε εργαστηρίου. Στο πλαίσιο αυτής της εργασίας, µας ενδιαφέρει ότι υιοθετώντας τη γλώσσα java3d, τα εργαστήρια οµοιάζουν οπτικά µε πραγµατικά: τόσο το εργαστήριο ως σύνολο όσο και τα αντικείµενα στο κάθε εργαστήριο έχουν περισσότερο έντονη την τρισδιάστατη υφή. Το λογισµικό περιλαµβάνει πολλαπλούς χώρους και αντίστοιχα παράθυρα εργασίας για την πολύπλευρη προσέγγιση και µελέτη των οπτικών φαινοµένων, όπως φαίνεται στο Σχήµα 3 και όπως έχουµε αναπτύξει σε προηγούµενες εργασίες. Ο χρήστης, σε άµεση αλληλεπίδραση µε το περιβάλλον, µπορεί να συνθέτει, να παρακολουθεί και να κατευθύνει την εκτέλεση ενός εικονικού πειράµατος, να πραγµατοποιεί µετρήσεις µε εικονικά όργανα κ.λπ. Το πρώτο βασικό στοιχείο του λογισµικού είναι το εικονικό εργαστήριο Κόσµος. Ο «Κόσµος» επικοινωνεί µε άλλα παράλληλα περιβάλλοντα συµβολικής απεικόνισης και χώρου ανάλυσης και επεξεργασίας δεδοµένων. Κάθε παράθυρο µπορεί να αποκρύπτεται ή να εµφανίζεται σε προκαθορισµένα µεγέθη. Στο παράθυρο του «Κόσµου» πραγµατοποιείται η σύνθεση και ρύθµιση των πειραµατικών διατάξεων. Το περιβάλλον είναι ανοικτό. Για το σκοπό αυτό διατίθεται αποθήκη εικονικών αντικειµένων, οργάνων και συσκευών. Από τη στιγµή της επιλογής, της εισόδου και της µετακίνησής τους (drug) στον εργαστηριακό πάγκο και µε την ενεργοποίηση µιας φωτεινής πηγής ή άλλου οργάνου, η φυσική συµπεριφορά (λειτουργία) των αντικειµένων θα είναι συνεχής. Η µορφή των αντικειµένων και η εµφάνιση των φαινοµένων είναι αληθοφανής και τρισδιάστατη όπως φαίνεται στο Σχήµα 4. Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ KAI

8 ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ 37 Σχήµα 3. Ο εργαστηριακός πάγκος της Γεωµετρικής Οπτικής. Το δεύτερο βασικό στοιχείο του λογισµικού είναι ο Μοντελοχώρος όπου εµφανίζεται η σχηµατική αναπαράσταση της πειραµατικής διάταξης (µοντέλο του πειράµατος). Το µοντέλο του πειράµατος δεν αποτελεί στατική εικόνα, αλλά είναι δυναµικά συνδεδεµένο µε το πείραµα (κοινή µαθηµατική µηχανή). Αυτό που ενδιαφέρει στην εργασία είναι ότι η απεικόνιση µεταβάλλεται δυναµικά, καθώς ο χρήστης συνθέτει, τροποποιεί ή αναπροσαρµόζει την πειραµατική διάταξη. Η µεταβολή αυτή γίνεται σε πραγµατικό χρόνο. Ο Μοντελοχώρος επεκτείνεται και συσχετίζεται µε applet, το οποίο µπορεί να «εξάγεται» από τη µαθηµατική µηχανή του εργαστηρίου, µε απλούστερα 2D γραφικά. Τα applet µπορούν να λειτουργούν αυτοτελώς, ως διερευνήσεις σε προκαθορισµένη εργαστηριακή διάταξη, απλοποιηµένη ως προς τα γραφικά του εργαστηρίου. Μπορεί όµως να αποτελεί τη βάση ώστε ο µαθητής να επεκτείνει τη µελέτη του σε καταστάσεις που δεν θα ήταν ρεαλιστικές ως χειρισµοί σ ένα πραγµατικό εργαστηριακό «χώρο», όπως π.χ. τι θα γίνει αν µεταβάλλω συνεχώς, ως ένα όριο, το πάχος ενός η περισσότερων από τους φακούς. Στο Σχήµα 5 απεικονίζονται οθόνες από όλο το περιβάλλον του εικονικού εργαστηρίου Γεωµετρικής Οπτικής. Στο αριστερό µέρος δείχνεται ο εργαστηριακός πάγκος ο οποίος περιλαµβάνει πολλαπλές φωτεινές πηγές λάσερ που µπορεί να αναβοσβήνουν διαδοχικά, καθώς και γωνιοµετρικό δίσκο στον οποίο στερεώνεται κάτοπτρο. Ο δίσκος µπορεί να περιστρέφεται ώστε να αλλάζει η γωνία πρόσπτωσης. Στο δεξί µέρος της εικόνας απεικονίζεται ο διακριτός αλλά και διασυνδεµένος Μοντελοχώρος, στον οποίο τα αντικείµενα απεικονίζονται συµβολικά. Σηµαντική παροχή του λογισµικού είναι ότι ο Μοντελοχώρος µπορεί να εξάγει το σχετικό applet, όπως απεικονίζεται στο δεξί κάτω µέρος του σχήµατος. Αξιοποιώντας τις σχετικές δυνατότητες της Java, προσφέρουµε στο µαθητή τη δυνατότητα να εκτελέσει διερευνητική εργασία όχι µόνο στο εικονιζόµενο πραγµατικό κόσµο αλλά και στον χώρο των µοντέλων, δηλαδή να αλληλεπιδράσει και να µάθει από τα µοντέλα της Γεωµετρικής Οπτικής.. Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ

9 38 ΗΜΗΤΡΗΣ ΨΥΛΛΟΣ Ο Μοντελοχώρος Το εικονικό εργαστήριο Το Applet της Οπτικής Σχήµα 5. ιασύνδεση κόσµου και µοντέλων στη µελέτη της ανάκλασης. Οι µαθητές µπορεί να αλλάζουν κάτοπτρα, να τα τοποθετούν στο γωνιοµετρικό δίσκο, να αλλάζουν την απόσταση των πηγών από το κάτοπτρο και να παρατηρούν συγχρονικά αυτές τις αλλαγές στο Μοντελοχώρο, όπου µπορούν να πάρουν µετρήσεις γωνιών και αποστάσεων. Η απεικόνιση του εργαστηριακού πειράµατος ως µοντέλο βοηθά τους µαθητές να συνδέσουν την εικόνα ενός «ρεαλιστικού κόσµου» (εργαστήριο) µε τα επιστηµονικά µοντέλα και τις σχηµατικές αναπαραστάσεις τους, αλλά και να παρατηρήσουν τις διαφορές του πραγµατικού από το µοντέλο του, δηλαδή να µη ταυτίσουν το µοντέλο µε τον υλικό κόσµο. Συµπεράσµατα Στην εργασία αυτή υποστηρίχθηκε ότι στα εικονικά εργαστήρια οι µαθητευόµενοι έχουν τη δυνατότητα να προσοµειώνουν µε αληθοφάνεια αντικείµενα, φαινόµενα και την εξέλιξή τους, καθώς και πειραµατικές διαδικασίες. Στα εικονικά εργαστήρια, τα µεγέθη απεικονίζονται µε πολλαπλούς τρόπους, ενώ υπάρχει η δυνατότητα να διασυνδεθούν συµβολικές αναπαραστάσεις και µοντέλα των υπό µελέτη φαινοµένων. Στο εργαστήριο Σ.Ε.Π. η έµφαση είναι στη χρονική εξέλιξη και στις αντίστοιχες γραφικές παραστάσεις λόγω της φύσης των θερµικών φαινοµένων. Στο εργαστήριο της Γεωµετρικής Οπτικής υπάρχει διακριτός Μοντελοχώρος. Λόγω της φύσης του αντικειµένου, η έµφαση είναι στις χωρικές µεταβολές των φαινοµένων. Αποδίδουµε στο "εικονικό εργαστήριο" ένα χαρακτήρα συµπληρωµατικό των κλασικών πρακτικών µελέτης του πραγµατικού κόσµου, από τον οποίο προέρχονται οι εµπειρίες των µαθητών και η αίσθηση των φαινοµένων, µε στόχο την αντιµετώπιση των περιορισµών των κλασικών εργαστηριακών πρακτικών, την ακριβή αναπαράσταση και την ενίσχυση της παραµετρικής προσέγγισης των εννοιών και των φαινοµένων. Στο εικονικό εργαστήριο, η εξέλιξη των φαινοµένων και η αντίστοιχη εξέλιξη των θεωρητικών αναπαραστάσεων δηµιουργούν ένα τεχνολογικά εµπλουτισµένο περιβάλλον, το οποίο υποστηρίζει τη διασύνδεση των υπό µελέτη φυσικών φαινοµένων µε τα επιστηµονικά µοντέλα. Οι συγχρονικές αναπαραστάσεις είτε γραφηµάτων είτε χωρικών µεταβολών φαίνεται ότι ενεργούν ως σκαλωσιές στους µαθητές για την ερµηνεία των δεδοµένων και των ποιοτικών µεταβολών (Vreman & de Jong 2004). Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ KAI

10 ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ 39 Στο εικονικό εργαστήριο οι µαθητές έχουν δυνατότητες ευκολότερης συλλογής και καταγραφής δεδοµένων ή εκτέλεσης άλλων µηχανιστικών διαδικασιών. Το βάρος εποµένως της διδακτικής διαδικασίας µετατοπίζεται, εν δυνάµει, προς την πλευρά της παρατήρησης, της ερµηνείας και της συζήτησης µεταξύ των µαθητών, µε αποτέλεσµα να αναπτύσσονται οι διερευνητικές και αναλυτικές τους ικανότητες (Linn 2003). Εκτός από τις µελέτες µας στην περιοχή της θερµότητας που αναφέραµε παραπάνω, άλλοι ερευνητές διαπιστώνουν ότι όταν οι µαθητές εργάζονται µε προσοµειωµένα µοντέλα τότε συνδέουν τα παρατηρούµενα αντικείµενα µε τη σχετική θεωρία (Buty et al. 2004). Πρόσφατα διενεργούνται έρευνες στις οποίες συγκρίνονται αποτελέσµατα σχετικά µε την κατανόηση των γνώσεων σε περιοχές όπως η θερµότητα και ο ηλεκτρισµός, καθώς και πειραµατικών διαδικασιών από µαθητές οι οποίοι έχουν συµµετάσχει σε εργαστηριακές διδασκαλίες µε πραγµατικά και εικονικά εργαστήρια. Φαίνεται ότι τα γνωστικά ή ακόµα και τα διαδικαστικά αποτελέσµατα των συµµετεχόντων µαθητών σε εικονική πειραµατική εργασία δεν υστερούν από την πραγµατική και µάλιστα σε ορισµένες περιπτώσεις συγκριτικά υπερτερούν (Triona & Klahr 2003, Finkelstein et al. 2005, Zacharia & Evagorou 2005, Ολυµπίου κ.ά. 200,). Βέβαια δεν είναι µόνο το µαθησιακό περιβάλλον που επηρεάζει τα αποτελέσµατα αλλά και η ένταξή τους στις κατάλληλες διδακτικές διαδικασίες. Επισηµαίνουµε τέλος ότι είναι δύσκολη η κατανόηση ότι το επιστηµονικό µοντέλο είναι αναπαράσταση ενός αντικειµένου, ενός φαινοµένου, µιας διαδικασίας, ενός συστήµατος ή θεωριών (Gilbert et al. 2000) και ότι είναι ισχυρό εργαλείο για τον έλεγχο υποθέσεων. Επίσης είναι δύσκολη η συσχέτιση των αναπαραστάσεων µε την πραγµατικότητα και η δηµιουργία των κατάλληλων δεσµών (Balachef 2004). Θεωρούµε ότι αποτελεί ένα βασικό σκοπό της διδασκαλίας των Φυσικών Επιστηµών σύµφωνο µε τη φύση τους, ο οποίος αποκτά νέα δυναµική µε τη χρήση των πλούσιων µαθησιακών περιβαλλόντων που αναλύσαµε στην εργασία και αποτελούν αντικείµενο έρευνας και ανάπτυξης. Ευχαριστίες Ο συγγραφέας εκφράζει τις ευχαριστίες του στην υποστήριξη του ΙΤΥ για την ανάπτυξη του «Ανοικτού Μαθησιακού Περιβάλλοντος» (Α.ΜΑ.Π.) στο πλαίσιο του έργου «Χρυσαλλίδες», όπως και κατά το παρελθόν κατά τη διαδικασία ανάπτυξης του έργου Σ.Ε.Π. Παραποµπές ηµητρακοπούλου, A. (2004). Τρέχουσες και νέες τάσεις στις εφαρµογές των τεχνολογιών της πληροφορίας και των επικοινωνιών για τη διδασκαλία των φυσικών επιστηµών. Στο Ι. Κεκές (επιµ.), Νέες Τεχνολογίες στην Εκπαίδευση, Ζητήµατα Σχεδιασµού και Εφαρµογών, Φιλοσοφικές-Κοινωνικές Προεκτάσεις, Ειδική Έκδοση Ένωσης Ελλήνων Φυσικών, Εκδόσεις Ατραπός, σσ Λεύκος, Ι., Ψύλλος,., Χατζηκρανιώτης, Ε., Παπαδόπουλος, Α. (2005), Μια πρόταση για την εργαστηριακή υποστήριξη της διδασκαλίας της Θερµικής Ακτινοβολίας µε συνδυασµένη χρήση εργαλείων ΤΠΕ, Γιαλαµά Α. Τζιµόπουλος Ν., Χλωρίδου Α. (επιµ.), Πρακτικά του 3ου Πανελλήνιου Συνεδρίου των Εκπαιδευτικών για τις ΤΠΕ «Αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας στη ιδακτική Πράξη», Σύρος, σσ Μίχας Π. (2005). Η διδακτική της Οπτικής µέσα από µια διαχρονική µατιά. Εκδόσεις «Τυπωθήτω», Γ. αρδάνος, Αθήνα. Μπισδικιάν, Γκ., Ψύλλος,., Χατζηκρανιώτης Ε., & Μπάρµπας, Α. (2006). Ένα Ανοικτό Μαθησιακό Περιβάλλον (Α.ΜΑ.Π) στην περιοχή της Οπτικής. Στο. Ψύλλος και Β. αγδιλέλης (επιµ.), 5 ο Πανελλήνιο Συνέδριο της Ελληνικής Επιστηµονικής Ένωσης Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση (Ε.Τ.Π.Ε.) «Οι Τεχνολογίες Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ

11 40 ΗΜΗΤΡΗΣ ΨΥΛΛΟΣ της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση», σελ Θεσσαλονίκη: Μηχανισµός Εκδόσεων Πανεπιστηµίου Μακεδονίας. Ολυµπίου Γ., Ζαχαρία Ζ., Παπαευριπίδου Μ. (2007). ιερεύνηση της βελτίωσης της εννοιολογικής κατανόησης προπτυχιακών φοιτητών για τη θερµότητα και τη θερµοκρασία µέσα από εικονικά και πραγµατικά περιβάλλοντα πειραµατισµού. Στο Κατσίκης Α., Κώτσης Κ., Μικρόπουλος Α., Τσαπαρλής Γ. (επιµ.), 5 ο Πανελλήνιο Συνέδριο της ιδακτικής Φυσικών Επιστηµών και Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (2003). ιαθεµατικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραµµάτων Σπουδών (.Ε.Π.Π.Σ.). Ιστοσελίδα Π.Ι. (pi-schools.gr). Τσελφές, Β. (2002). οκιµή και πλάνη: Το εργαστήριο στη διδασκαλία των ΦΕ, Αθήνα: Νήσος. Ψύλλος, Αργυράκης Π, Βλαχάβας Ι, Χατζηκρανιώτης Ε, Μπισδικιάν Γκ, Ρεφανίδης Ι, Λεύκος Ι, Κοροµπίλης Κ, Βράκας, Γάλλος Λ, Πετρίδου Ε, Νικολαϊδης Ι, (2000). Σύνθετο Εικονικό Περιβάλλον για τη διδασκαλία Θερµότητας Θερµοδυναµικής, Πρακτικά 2ου Πανελληνίου Συνεδρίου ΤΠΕ στην Εκπαίδευση, Πάτρα σσ Ψύλλος,., Μπισδικιάν, Γκ. (2004). "Τεχνολογίες Πληροφόρησης στο διερευνητικό εργαστήριο Φυσικών Επιστηµών" στο Βλαχάβας, Ι., αγδιλέλης Β., Ευαγγελίδης Γ., Παπαδόπουλος Γ., Σατρατζέµη Μ., Ψύλλος. (επιµ.), Οι Τεχνολογίες Πληροφορίας και Επικοινωνιών στην Ελληνική Εκπαίδευση: Απολογισµός και Προοπτικές. Εκδόσεις Πανεπιστηµίου Μακεδονίας, Θεσσαλονίκη. Βalacheff, N (2004). Knowledge the keystone of TELdesign, in Grioriadoy M. et al. (eds.) Proceedings of 4rth Panhellenic Conference ICT in Education, pp, Buty, C. (2002). Modelling in geometrical optics using a microcomputer. In D. Psillos and H. Niedderer (eds.), Teaching and learning in the science laboratory. Kluwer Dordrecht, pp Bybee, R. & Champangne, A. (2000). The National Science Education Standards. Science Teacher, 67(1), Crawford, B. A., & Cullin, M. J. (2004). Supporting prospective teachers conceptions of modeling in science. International Journal of Science Education, 26 (11), Cullin, M., & Crawford, B. A. (2003). Using technology to support prospective science teachers in learning and teaching about scientific models. Contemporary Issues in Technology and Teacher Education, 2 (4), de Jong T. et al. (1999). The integration of computer simulation and learning support: an example from the physics domain of collisions, Journal of Research in Science Teaching, 36, Finkelstein N. D., Adams W. K., Keller C. J., Kohl P. B., Perkins K. K., Podolefsky N. S., Reid S., & LeMaster R. (2005). When learning about the real world is better done virtually: A study of substituting computer simulations for laboratory equipment. Phys. Rev. ST Phys. Educ. Res. 1, Gilbert, K. J., Boulter, J. C, & Elmer, R. (2000). Positioning models in science education and in design and technology education. Ιn J. K. Gilbert & C. J. Boulter (eds.), Developing models in science education, Kluwer Academic Publishers, pp Grosslight, L., Unger, C., & Jay, E. (1991). Understanding models and their use in science: conceptions of middle and high school students and experts. Journal of Research in Science Teaching, 28, Jimoyiannis. A. & Komis V. (2001). Computer simulations in physics teaching and learning: a case study on students understanding of trajectory motion. Computers & Education, 36, Justi, S. R., & Van Driel J. H. (2005). The development of science teachers knowledge on models and modelling: promoting, characterizing and understanding the process. International Journal of Science Education, 27, Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ KAI

12 ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ 41 Hatzikraniotis, E., Bisdikian, G., Barbas, A., & Psillos, D (2007). Οptilab: design and development of an integrated virtual laboratory for teaching optics, Computer Based Learning in Science Conference, Crete. Justi, S. R., & Van Driel J. H. (2005). The development of science teachers knowledge on models and modeling: promoting, characterizing and understanding the process. International Journal of Science Education,2 7, Kocijancic, S., & O Sullivan, C. (2004). Real or virtual laboratories in science education: Is it really a dilemma? Informatics in Education 3, 2, Linn M., C., (2003). Technology and science education: Starting points, research programs, and trends. International Journal of Science Education, 25, Niedderer, H., Sander, F., Goldberg, F., Otero, V., Jorde, D., Slotta, J., Stroemme, A., Fisher, H.E., Hucke, L., Tiberghien, A., & Vince, J. (2003). Research about the use of information technology in science education. In: Psillos, D., Kariotoglou, P., Tselfes, V., Hatzikraniotis, E., Fassoulopoulos, G., Kallery, M. (eds.), Science Education Research in the Knowledge Based Society. Dordrecht Kluwer Academic Publishers, pp Petridou, E., Psillos, D., Lefkos, I., Fourlari, S., & Hatzikraniotis, E. (2005). Investigating the use of simulated laboratory for teaching aspects of calorimetry to secondary education students, CBLIS 2005, Slovakia. PROJECT American Association for the Advancement of Science (AAAS). project2061.org. Psillos, D., & Niedderer, H. (2002) (eds.). Teaching and learning in the science laboratory, Kluwer Academic Publishers, The Netherlands. Saari, H., & Viiri, J. (2003). A research-based teaching sequence for teaching the concept of modelling to seventh-grade students. International Journal of Science Education, 25, Sassi, E, (2001). Computer supported lab-work in physics education:advantages and problems, in R. Pinto & S. Surinach (eds): Proceedings of the International Conference Physics Teacher Education Beyond 2000, CD Production Calidos, Barcelona. Treagust, D. F., Chittleborough, G., & Mamiala, L. T. (2002). Students understanding of the role of scientific models in learning science. International Journal of Science Education, 24, Triona, L. and Klahr, D. (2003). Point and click or grab and heft: Comparing the influence of physical and virtual instructional materials on elementary school students ability to design experiments. Cognition and Instruction, 21, Vosniadou S., Ioannides C., Dimitrakopoulou A., & Papademetriou E. (2001). Designing learning environment to promote conceptual change in science. Learning and Instruction, 11, Vreman-de Olde, C. & de Jong T. (2004). Student-generated assignments about electrical circuits in a computer simulation. International Journal of Science Education, 26, Zacharia, Z., C., & Evagorou, M. (2005). Comparing the impact of virtual and real experiments on undergraduate student s conceptual understanding in physics. Presented in ESERA 2005 Conference Contributions of research to enhancing students interest in learning science. Webb, M.E. (2005). Affordances οf ICT In science learning; implications for an integrated pedagogy. International Journal of Science Education, 27, Windschitl, M., & Thompson, J. (2006). Transcending simple forms of school science investigation: The impact of preservice instruction on teachers understandings of modelbased inquiry. American Educational Research Journal, 43, Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ

Ένα Ανοικτό Μαθησιακό Περιβάλλον (ΑΜΑΠ) στην Περιοχή του Ηλεκτρισμού

Ένα Ανοικτό Μαθησιακό Περιβάλλον (ΑΜΑΠ) στην Περιοχή του Ηλεκτρισμού 52. 109 p 384_391 9/1/08 9:47 AM Page 384 Ένα Ανοικτό Μαθησιακό Περιβάλλον (ΑΜΑΠ) στην Περιοχή του Ηλεκτρισμού Δ. Ψύλλος, Θ. Ταραμόπουλος, Ε. Χατζηκρανιώτης, Α. Μπάρμπας, T. Μολοχΐδης, Γ. Μπισδικιάν Αριστοτέλειο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑ ΑΝΟΙΚΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ (ΑΜΑΠ) ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΟΠΤΙΚΗΣ

ΕΝΑ ΑΝΟΙΚΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ (ΑΜΑΠ) ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΟΠΤΙΚΗΣ 188 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΕΥΤΕΡΟ ΕΝΑ ΑΝΟΙΚΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ (ΑΜΑΠ) ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΟΠΤΙΚΗΣ Γκαρώ Μπισδικιάν Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης ηµήτρης

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελεσματικότητα των εικονικών εργαστηριακών περιβαλλόντων στη διδασκαλία των ηλεκτρικών κυκλωμάτων στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

Αποτελεσματικότητα των εικονικών εργαστηριακών περιβαλλόντων στη διδασκαλία των ηλεκτρικών κυκλωμάτων στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση Αποτελεσματικότητα των εικονικών εργαστηριακών περιβαλλόντων στη διδασκαλία των ηλεκτρικών κυκλωμάτων στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση Αθανάσιος Ταραμόπουλος 1, Δημήτριος Ψύλλος 2 ttar@sch.gr, psillos@eled.auth.gr

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλία ηλεκτρικών κυκλωμάτων με το εικονικό εργαστήριο και τα applets του Ανοικτού Μαθησιακού Περιβάλλοντος (ΑΜΑΠ)

Διδασκαλία ηλεκτρικών κυκλωμάτων με το εικονικό εργαστήριο και τα applets του Ανοικτού Μαθησιακού Περιβάλλοντος (ΑΜΑΠ) Διδασκαλία ηλεκτρικών κυκλωμάτων με το εικονικό εργαστήριο και τα applets του Ανοικτού Μαθησιακού Περιβάλλοντος (ΑΜΑΠ) Α. Ταραμόπουλος 1, Δ. Ψύλλος 1, Ε. Χατζηκρανιώτης 2 ttar@sch.gr, psillos@eled.auth.gr,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΕΣ ΟΨΕΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Β & Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΕΣ ΟΨΕΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Β & Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 180 Πρακτικά Συνεδρίου - ΜΕΡΟΣ ΕΥΤΕΡΟ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΕΣ ΟΨΕΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Β & Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Αλέκος Μπάρµπας ευτεροβάθµια Εκπαίδευση albarbas@otenet.gr ηµήτρης Ψύλλος

Διαβάστε περισσότερα

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 495 H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ Τσιπουριάρη Βάσω Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ. Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ. Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων 1. Οι ψηφιακές τεχνολογίες ως γνωστικά εργαλεία στην υποστήριξη της διδασκαλίας και της μάθηση

Διαβάστε περισσότερα

Διερεύνηση αντιλήψεων μαθητών/τριών Γυμνασίου για τα μοντέλα από τη συμμετοχή τους σε διδακτική παρέμβαση βασισμένη στα μοντέλα

Διερεύνηση αντιλήψεων μαθητών/τριών Γυμνασίου για τα μοντέλα από τη συμμετοχή τους σε διδακτική παρέμβαση βασισμένη στα μοντέλα Διερεύνηση αντιλήψεων μαθητών/τριών Γυμνασίου για τα μοντέλα από τη συμμετοχή τους σε διδακτική παρέμβαση βασισμένη στα μοντέλα Ελένη Πετρίδου 1, Ιωάννης Σούλιος 2, Δημήτρης Ψύλλος 3 epet@eled.auth.gr,

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

H ανάπτυξη και εφαρμογή ενός πλαισίου συνδυασμού εικονικών και πραγματικών περιβαλλόντων πειραματισμού στις Φυσικές Επιστήμες

H ανάπτυξη και εφαρμογή ενός πλαισίου συνδυασμού εικονικών και πραγματικών περιβαλλόντων πειραματισμού στις Φυσικές Επιστήμες H ανάπτυξη και εφαρμογή ενός πλαισίου συνδυασμού εικονικών και πραγματικών περιβαλλόντων πειραματισμού στις Φυσικές Επιστήμες Γιώργος Ολυμπίου, Ζαχαρίας Χ. Ζαχαρία olympiog@ucy.ac.cy, zach@ucy.ac.cy Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Σ.Ε.Π. (Σύνθετο Εργαστηριακό Περιβάλλον)

Σ.Ε.Π. (Σύνθετο Εργαστηριακό Περιβάλλον) ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ: ΝΟΜΟΙ ΙΔΑΝΙΚΩΝ ΑΕΡΙΩΝ με τη βοήθεια του λογισμικού Σ.Ε.Π. (Σύνθετο Εργαστηριακό Περιβάλλον) Φυσική Β Λυκείου Θετικής & Τεχνολογικής Κατεύθυνσης Νοέμβριος 2013 0 ΤΙΤΛΟΣ ΝΟΜΟΙ ΙΔΑΝΙΚΩΝ ΑΕΡΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης «Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στη Διδακτική Πράξη» «Ανάκλαση-Διάθλαση, Ηλεκτρομαγνητική επαγωγή, Κίνηση-Ταχύτητα: τρία υποδειγματικά ψηφιακά διδακτικά σενάρια για τη Φυσική Γενικού Λυκείου στην πλατφόρμα "Αίσωπος"»

Διαβάστε περισσότερα

Να γνωρίσουν οι µαθητές όσο το δυνατό περισσότερες έννοιες

Να γνωρίσουν οι µαθητές όσο το δυνατό περισσότερες έννοιες Α/Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις 5 Απλή Απλή Όταν διδάσκουµε Φυσικές Επιστήµες µε ΤΠΕ πρέπει κυρίως να αποσκοπούµε στο: Όταν υπάρχει καλά εξοπλισµένο εργαστήριο µε πραγµατικά πειράµατα δεν υπάρχει λόγος ένταξης

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμοσμένη Διδακτική Φυσικών Επιστημών ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ - ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ

Εφαρμοσμένη Διδακτική Φυσικών Επιστημών ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ - ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ - ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ 1. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ 1.1. Τίτλος: Ανάβοντας ένα λαμπάκι 1.2. Θεματική περιοχή: Ηλεκτρισμός 1.3. Σκοπός & Στόχοι του

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση ενός μοντέλου στηριγμένου σε υπολογιστή στη διαμόρφωση των επιστημολογικών αντιλήψεων των μαθητών για μοντέλα στις φυσικές επιστήμες

Η επίδραση ενός μοντέλου στηριγμένου σε υπολογιστή στη διαμόρφωση των επιστημολογικών αντιλήψεων των μαθητών για μοντέλα στις φυσικές επιστήμες Η επίδραση ενός μοντέλου στηριγμένου σε υπολογιστή στη διαμόρφωση των επιστημολογικών αντιλήψεων των μαθητών για μοντέλα στις φυσικές επιστήμες Ιωάννης Σούλιος, Δημήτριος Ψύλλος soulios@eled.auth.gr, psillos@eled.auth.gr

Διαβάστε περισσότερα

Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι

Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι Αναστάσιος Μικρόπουλος Εργαστήριο Εφαρμογών Εικονικής Πραγματικότητας στην Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Τεχνολογίες μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

Ολυμπίου Γιώργος. Ταβέλη Εύη Πανεπιστήμιο Κύπρου. Ζαχαρία Ζαχαρίας

Ολυμπίου Γιώργος. Ταβέλη Εύη Πανεπιστήμιο Κύπρου. Ζαχαρία Ζαχαρίας Σύγκριση της επίδρασης του πραγματικού και εικονικού πειραματισμού στις επεξηγήσεις που δίνουν φοιτητές για φαινόμενα που αφορούν στο συγκείμενο «Φως και Χρώμα» μετά τη διατύπωση προβλέψεων και την παρατήρηση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΠΕ

ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΠΕ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 639 ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΤΠΕ Μαυράκης Δήμος Καθηγητής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, Φυσικός dimosm@otenet.gr Κορομπίλης Κωνσταντίνος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΚΣΕ ΒΟΛΟΥ Α ΜΕΡΟΣ. ΣΧΕΔΙΑΣΗ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΚΣΕ ΒΟΛΟΥ Α ΜΕΡΟΣ. ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΚΣΕ ΒΟΛΟΥ 1. Τίτλος σεναρίου Α ΜΕΡΟΣ. ΣΧΕΔΙΑΣΗ Παρουσίαση του λογισμικού «Μ.Α.Θ.Η.Μ.Α» και προτάσεις διδακτικής αξιοποίησής του. 2. Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές

Διαβάστε περισσότερα

Α. 200 C B. 100 C Γ. 50 C

Α. 200 C B. 100 C Γ. 50 C ιδακτική ενότητα: Βρασµός Β' Γυµνασίου Σχέδιο µαθήµατος Α) ιδακτικοί στόχοι Οι µαθητές θα πρέπει: 1. Να αναγνωρίζουν πότε ένα υγρό βράζει 2. Να διακρίνουν το βρασµό από την εξάτµιση 3. Να διατυπώνουν τον

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ ΜΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΗ ΧΡΗΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ Τ.Π.Ε.

ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ ΜΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΗ ΧΡΗΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ Τ.Π.Ε. 372 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΙΑ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ ΜΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΕΝΗ ΧΡΗΣΗ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ Τ.Π.Ε. Ιωάννης Λεύκος Υπ. Δρ. ΠΤΔΕ-ΑΠΘ

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε., Α.Π.Θ., 2 Τμήμα Χημείας, Α.Π.Θ., 3 Γενικό Λύκειο Νέας Ζίχνης,

Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε., Α.Π.Θ., 2 Τμήμα Χημείας, Α.Π.Θ., 3 Γενικό Λύκειο Νέας Ζίχνης, Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Π04 στην Παιδαγωγική Αξιοποίηση Εικονικών Εργαστηρίων: Η περίπτωση του IrYdium VLab στο Μεικτό Περιβάλλον Επιμόρφωσης Β Επιπέδου Δ. Ψύλλος 1, Λ. Αντώνογλου 2, Α. Ταραμόπουλος 3

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ WEB-BASED APPLETS ΜΕ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ

ΜΙΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ WEB-BASED APPLETS ΜΕ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΜΙΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ WEB-BASED APPLETS ΜΕ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ Μ. Τσακίρη *, Δ. Ευαγγελινός **, Ε. Χατζηκρανιώτης ** (*) 2 ο Τ.Ε.Ε. Ευόσμου, Θεσσαλονίκη, mtsakiri@auth.gr (**)

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη 33 Πρόταση διδασκαλίας με τη χρήση των ΤΠΕ στο μάθημα της Μελέτης Περιβάλλοντος της Δ τάξης Δημοτικού: Μαθαίνω για τα σημαντικά έργα που υπάρχουν στην Ελλάδα μέσα από το google earth Καρτσιώτου Θωμαϊς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΔΙΑΘΛΑΣΗΣ ΣΕ «ΕΙΚΟΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ»

ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΔΙΑΘΛΑΣΗΣ ΣΕ «ΕΙΚΟΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ» 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 217 ΜΕΛΕΤΗ ΤΟΥ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟΥ ΤΗΣ ΔΙΑΘΛΑΣΗΣ ΣΕ «ΕΙΚΟΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ» Λουκία Μαρνέλη Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Διεύθυνση: Μονής Κύκκου 1, 15669 Παπάγου

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Εκπαιδευτικά υπερμεσικά περιβάλλοντα Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες Διερεύνηση του προσωπικού ενδιαφέροντος των αριστούχων μαθητών της Γ Λυκείου για το γνωστικό αντικείμενο της Φυσικής, με τη χρήση του C.L.A.S.S. Χριστίνα Ηλ. Κωσταρά και Κωνσταντίνος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση)

Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση) Εκπαιδευτικό πολυμεσικό σύστημα διδασκαλίας των μαθηματικών (Εφαρμογή στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση) Γ. Γρηγορίου, Γ. Πλευρίτης Περίληψη Η έρευνα μας βρίσκεται στα πρώτα στάδια ανάπτυξης της. Αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Φίλιππος Β. Ευαγγέλου, Κωνσταντίνος Θ. Κώτσης Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Φίλιππος Β. Ευαγγέλου, Κωνσταντίνος Θ. Κώτσης  Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Θέματα Επιστημών και Τεχνολογίας στην Εκπαίδευση, 7(1-2), 5-24, 2014 Συγκριτική μελέτη της επίδρασης πραγματικών και εικονικών πειραμάτων στη μάθηση για το φαινόμενο του βρασμού του νερού σε μαθητές Ε

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Τα ερωτήματα που προκύπτουν από την εισαγωγή της Φυσικής στην Α γυμνασίου είναι :

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΨΕΙΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΤΔΕ ΓΙΑ ΤΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ - ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΨΕΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ

ΑΠΟΨΕΙΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΤΔΕ ΓΙΑ ΤΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ - ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΨΕΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΑΠΟΨΕΙΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΤΔΕ ΓΙΑ ΤΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ - ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΨΕΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Γκαραμπέτ Μπισδικιάν, υπ. Διδάκτωρ, garo@vergina.eng.auth.gr Ψύλλος Δημήτρης,

Διαβάστε περισσότερα

Σωτηριάδου Κωνσταντίνα Πανεπιστήμιο Κύπρου. Ολυμπίου Γιώργος. Ζαχαρία Ζαχαρίας

Σωτηριάδου Κωνσταντίνα Πανεπιστήμιο Κύπρου. Ολυμπίου Γιώργος. Ζαχαρία Ζαχαρίας Διερεύνηση των διαδικασιών οικοδόμησης εννοιολογικής κατανόησης προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών στο συγκείμενο Φως και Χρώμα μέσα από τη χρήση εικονικών και πραγματικών εργαστηρίων. Σωτηριάδου Κωνσταντίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΜΟΡΦΗ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΩΝ ΣΕΛΙΔΩΝ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ DESCARTES

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΜΟΡΦΗ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΩΝ ΣΕΛΙΔΩΝ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ DESCARTES 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 167 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΜΟΡΦΗ ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΩΝ ΣΕΛΙΔΩΝ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ DESCARTES Καστανιώτης Δημήτρης Μαθηματικός-επιμορφωτής

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Α.Μ. Μέθοδοι Διδασκαλίας Φυσικής

Ονοματεπώνυμο: Α.Μ. Μέθοδοι Διδασκαλίας Φυσικής Ονοματεπώνυμο: Α.Μ. Αθήνα, 28 IAN 2016 Υποθέστε ότι πρόκειται να διδάξετε σε μαθητές Λυκείου τα φαινόμενα: της θέρμανσης και της φωτοβολίας μεταλλικού αγωγού που διαρρέεται από ηλεκτρικό ρεύμα. Περιγράψτε

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Προσομοίωσης

Εφαρμογές Προσομοίωσης Εφαρμογές Προσομοίωσης H προσομοίωση (simulation) ως τεχνική μίμησης της συμπεριφοράς ενός συστήματος από ένα άλλο σύστημα, καταλαμβάνει περίοπτη θέση στα πλαίσια των εκπαιδευτικών εφαρμογών των ΤΠΕ. Μπορούμε

Διαβάστε περισσότερα

Η ιδασκαλία της Θερµικής Ισορροπίας µε τη Χρήση Εικονικού Εργαστηρίου (*)

Η ιδασκαλία της Θερµικής Ισορροπίας µε τη Χρήση Εικονικού Εργαστηρίου (*) Η ιδασκαλία της Θερµικής Ισορροπίας µε τη Χρήση Εικονικού Εργαστηρίου (*) Αντωνιάδου Π. (1), Λεύκος Ι. (2), Χαζηκρανιώτης Ε. (3), Ψύλλος. (4) (1,2,4) Π.Τ..Ε. Α.Π.Θ., (3) Τµήµα Φυσικής Α.Π.Θ., Ελλάδα (1)

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας: Όλα τα πειράματα σε προσομοίωση

Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας: Όλα τα πειράματα σε προσομοίωση ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Γ Διδασκαλία τη Χημείας Με Νέες Τεχνολογίες Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας: Όλα τα πειράματα σε προσομοίωση Γεώργιος Ξεντές

Διαβάστε περισσότερα

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α Πρόλογος...7 Πρόλογος Επιμελητή...9 Εισαγωγή Τεχνολογίες για την ανάπτυξη ικανοτήτων...23 Σκοπός του βιβλίου...24 Eνα μοντέλο για την παιδαγωγική χρήση των εργαλείων με γνωστικό δυναμικό...26

Διαβάστε περισσότερα

Διαφοροποίηση στρατηγικών διδασκαλίας ανάλογα με το περιεχόμενο στα μαθήματα των φυσικών επιστημών

Διαφοροποίηση στρατηγικών διδασκαλίας ανάλογα με το περιεχόμενο στα μαθήματα των φυσικών επιστημών Διαφοροποίηση στρατηγικών διδασκαλίας ανάλογα με το περιεχόμενο στα μαθήματα των φυσικών επιστημών Κων/νος Στεφανίδης Σχολικός Σύμβουλος Πειραιά kstef2001@yahoo.gr Νικόλαος Στεφανίδης Φοιτητής ΣΕΜΦΕ, ΕΜΠ

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ»

«Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» Όμιλος Εκπαιδευτικών Χρηστών Πληροφορικής Τεχνολογίας Κύπρου «Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 6 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010 08:30-13:30 Α107 Χορηγοί: «Η

Διαβάστε περισσότερα

Φως και χρώματα: μία διδακτική πρόταση με τη βοήθεια ΤΠΕ

Φως και χρώματα: μία διδακτική πρόταση με τη βοήθεια ΤΠΕ Φως και χρώματα: μία διδακτική πρόταση με τη βοήθεια ΤΠΕ Ψυκαράκη Χριστίνα 1, Ζαράνης Νικόλαος 2 kristinec86@gmail.com, nzaranis@edc.uoc.gr 1 Εκπαιδευτικός Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης 2 Επίκουρος Καθηγητής,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Το φαινόµενο του Βρασµού

Το φαινόµενο του Βρασµού Α) Ι ΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Το φαινόµενο του Βρασµού Τάξη : Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Οι µαθητές µετά το τέλος της διδασκαλίας να είναι σε θέση: 1. Να αναγνωρίζουν πότε ένα υγρό βράζει. 2. Να διακρίνουν το βρασµό από την εξάτµιση

Διαβάστε περισσότερα

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Α. Βρακόπουλος 1, Θ.Καρτσιώτης 2 1 Καθηγητής Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Vraa8@sch.gr 2 Σχολικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) 1.α 3 ώρες Η εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση και τη διδασκαλία των φιλολογικών µαθηµάτων Επισκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση πολυμέσων σε εκπαιδευτικό λογισμικό

Χρήση πολυμέσων σε εκπαιδευτικό λογισμικό Ελληνικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Γραφικές Τέχνες και Πολυμέσα ΓΤΠ 61 Πληροφορική Πολυμέσα Τμήμα ΘΕΣ-1 Εργασία / Παρουσίαση: Χρήση πολυμέσων σε εκπαιδευτικό λογισμικό Ν. Ντελής Θεσσαλονίκη, 1 Νοεμβρίου 2008

Διαβάστε περισσότερα

ιδακτικό Μοντέλο Περιεχόµενα ρ. Κωνσταντίνα Βασιλοπούλου Εποικοδοµισµός E-learning - Ορισµός Ανάλυση Αναγκών Μαθητή

ιδακτικό Μοντέλο Περιεχόµενα ρ. Κωνσταντίνα Βασιλοπούλου Εποικοδοµισµός E-learning - Ορισµός Ανάλυση Αναγκών Μαθητή ιδακτικό Μοντέλο ρ. Κωνσταντίνα Βασιλοπούλου Περιεχόµενα Εποικοδοµισµός E-learning - Ορισµός ιδακτικό Μοντέλο Ανάλυση Αναγκών Μαθητή Εποικοδοµισµός Construct ή construction: Κατασκεύασµα ή

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακά αντικείµενα (1/2)

Μαθησιακά αντικείµενα (1/2) Το αποθετήριο µαθησιακών αντικειµένων για το ηµοτικό και το Γυµνάσιο: Προτάσεις διδακτικής αξιοποίησης στην πράξη Π. Τουκίλογλου, Α. Πέτσος, Π. Τσάκωνας, Α. Σαριδάκη, Α. Παλιούρας, Ε. Χριστοπούλου, Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΗ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟ ΟΜΗ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΗ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟ ΟΜΗ ΤΙΤΛΟΣ «Ο κύκλος του νερού» ΕΜΠΛΕΚΟΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Το σενάριο µάθησης περιλαµβάνει δραστηριότητες που καλύπτουν όλα τα γνωστικά αντικείµενα που προβλέπονται από το ΕΠΠΣ νηπιαγωγείου. Συγκεκριµένα

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της διδασκαλίας των ηλεκτρικών κυκλωμάτων στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση με διαφορετικές μορφές εικονικών εργαστηρίων

Μελέτη της διδασκαλίας των ηλεκτρικών κυκλωμάτων στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση με διαφορετικές μορφές εικονικών εργαστηρίων Μελέτη της διδασκαλίας των ηλεκτρικών κυκλωμάτων στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση με διαφορετικές μορφές εικονικών εργαστηρίων Α. Ταραμόπουλος 1, Δ. Ψύλλος 2 ttar@sch.gr, psillos@eled.auth.gr 1 Γενικό Λύκειο

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 email: gpalegeo@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της Πληροφορικής" εννοούμε τη μελέτη,

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικοί Στόχοι Παιδαγωγικές Στρατηγικές

Εκπαιδευτικοί Στόχοι Παιδαγωγικές Στρατηγικές Εκπαιδευτικοί Στόχοι Παιδαγωγικές Στρατηγικές ρ. Κωνσταντίνα Βασιλοπούλου Περιεχόµενα ιδακτικό Μοντέλο Ανάλυση Αναγκών Μαθητή E-learning ιδασκαλία υποστηριζόµενη από υπολογιστές µέσω χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Μαρία Ι. Κουτσούμπα Αναπλ. Καθηγήτρια ΣΕΦΑΑ ΕΚΠΑ / ΣΕΠ ΕΑΠ Δραστηριότητες και ασκήσεις αυτό-αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση

Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Από τη σχολική συμβατική τάξη στο νέο υβριδικό μαθησιακό περιβάλλον: εκπαίδευση από απόσταση για συνεργασία και μάθηση Δρ Κώστας Χαμπιαούρης Επιθεωρητής Δημοτικής Εκπαίδευσης Συντονιστής Άξονα Αναλυτικών

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς καθηγητές φυσικών επιστημών

Ερωτηματολόγιο προς καθηγητές φυσικών επιστημών NTSE - Nano Technology Science Education Project No: 511787-LLP-1-2010-1-TR-KA3-KA3MP Ερωτηματολόγιο προς καθηγητές φυσικών επιστημών 1. Ποια θέματα στον τομέα των φυσικών επιστημών θεωρείτε ότι είναι

Διαβάστε περισσότερα

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) «Αρχιμήδης ΙΙΙ Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής

Διαβάστε περισσότερα

«Ανάκλαση, Πίεση και Υδροστατική Πίεση: τρία υποδειγματικά ψηφιακά διδακτικά σενάρια για τη Φυσική Γυμνασίου στην πλατφόρμα "Αίσωπος"»

«Ανάκλαση, Πίεση και Υδροστατική Πίεση: τρία υποδειγματικά ψηφιακά διδακτικά σενάρια για τη Φυσική Γυμνασίου στην πλατφόρμα Αίσωπος» «Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στη Διδακτική Πράξη» «Ανάκλαση, Πίεση και Υδροστατική Πίεση: τρία υποδειγματικά ψηφιακά διδακτικά σενάρια για τη Φυσική Γυμνασίου στην πλατφόρμα "Αίσωπος"» Φράγκου Στασινή1 1 Καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

«Σύγχρονες προσεγγίσεις και πειράματα στη Διδασκαλία της Φυσικής και της Χημείας στη Δευτεροβάθμια και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση».

«Σύγχρονες προσεγγίσεις και πειράματα στη Διδασκαλία της Φυσικής και της Χημείας στη Δευτεροβάθμια και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση». ΔΟΜΗ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «Σύγχρονες προσεγγίσεις και πειράµατα στη Διδασκαλία της Φυσικής και της Χηµείας στη Δευτεροβάθµια και Πρωτοβάθµια Εκπαίδευση» http://diaviou.auth.gr/physics_and_chemistry_edu

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών MA in Education (Education Sciences) ΑΣΠΑΙΤΕ-Roehampton ΠΜΣ MA in Education (Education Sciences) Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Εκπαίδευση (Επιστήμες της Αγωγής),

Διαβάστε περισσότερα

Α/Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Το λογισµικό Άτλαντας CENTENNIA µπορεί να χρησιµοποιηθεί 1. Α) Στην ιστορία. Σωστό το ) Σωστό το Γ)

Α/Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Το λογισµικό Άτλαντας CENTENNIA µπορεί να χρησιµοποιηθεί 1. Α) Στην ιστορία. Σωστό το ) Σωστό το Γ) Α/Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Το λογισµικό Άτλαντας CENTENNIA µπορεί να χρησιµοποιηθεί Α) Στην ιστορία. Α) Β) Γ) ) Απλή Β) Στη µελέτη περιβάλλοντος. Γ) Στις φυσικές επιστήµες. ) Σε όλα τα παραπάνω. Είστε

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγήτρια : Σολομωνίδου Χριστίνα

Καθηγήτρια : Σολομωνίδου Χριστίνα Μαρία Β. Χατζή, Δασκάλα, Δρ. Διδακτικής των Φ.Ε. Επιμορφούμενη ΠΑΚΕ Θεσσαλίας 2011-12 Καθηγήτρια : Σολομωνίδου Χριστίνα 1 1. Εισαγωγή Το λογισμικό Μ.Α.Θ.Η.Μ.Α. αποτελεί ένα ολοκληρωμένο μαθησιακό περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση του MOODLE από την οπτική γωνία του ιαχειριστή

Η χρήση του MOODLE από την οπτική γωνία του ιαχειριστή Ανοικτή και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση Χρησιµοποιώντας το Εκπαιδευτικό Περιβάλλον του MOODLE. Open and Distance Learning Using MOODLE Learning Environment Αθανάσιος Ι. Μάργαρης, Ευθύµιος. Κότσιαλος Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΕΣ ΣΤΑ ΜΕΓΕΘΗ Ή ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΟ; ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ y=ax+b ΜΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΕΣ ΣΤΑ ΜΕΓΕΘΗ Ή ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΟ; ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ y=ax+b ΜΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 176 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΕΣ ΣΤΑ ΜΕΓΕΘΗ Ή ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΟ; ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ y=ax+b ΜΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Σωτηρόπουλος Παναγιώτης 1 -

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση. Τεχνολογίες Πληροφορίας & (ΤΠΕ-Ε)

Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση. Τεχνολογίες Πληροφορίας & (ΤΠΕ-Ε) Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση (ΤΠΕ-Ε) ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Η αξιοποίηση των σύγχρονων Τεχνολογιών Πληροφορίας & Επικοινωνιών (ΤΠΕ) στην εκπαίδευση και τη µάθηση Πώς οι ΤΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

4ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ- ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ 1 Το περιβάλλον Squeak Etoys ως εργαλείο ανάπτυξης εκπαιδευτικού λογισµικού διερευνητικού χαρακτήρα, για την υποστήριξη της διδασκαλίας της Φυσικής σε µαθητές

Διαβάστε περισσότερα

3ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας. «Το Φως» Παναγιωτάκης Χαράλαμπος 1, Βενιώτη Ανθή 2

3ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας. «Το Φως» Παναγιωτάκης Χαράλαμπος 1, Βενιώτη Ανθή 2 3ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας ΠΡΑΚΤΙΚΑ «Το Φως» Παναγιωτάκης Χαράλαμπος 1, Βενιώτη Ανθή 2 1 Καθηγητής, Φυσικός, 2 ο Γενικό Λύκειο Αγ. Νικολάου Κρήτης xaralpan@gmail.com 2 Καθηγήτρια, Φυσικός,

Διαβάστε περισσότερα

Η Πληροφορική στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση: Προγράµµατα Σπουδών, ιδακτικές Προσεγγίσεις, Επιµόρφωση Εκπαιδευτικών

Η Πληροφορική στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση: Προγράµµατα Σπουδών, ιδακτικές Προσεγγίσεις, Επιµόρφωση Εκπαιδευτικών Η Πληροφορική στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση: Προγράµµατα Σπουδών, ιδακτικές Προσεγγίσεις, Επιµόρφωση Εκπαιδευτικών Μαρία Γρηγοριάδου 1, Βασίλειος αγδιλέλης 2, Γεώργιος Παπαδόπουλος 3, Παύλος Σπυράκης 4,

Διαβάστε περισσότερα

Η λογαριθµική συνάρτηση και οι ιδιότητές της

Η λογαριθµική συνάρτηση και οι ιδιότητές της ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ Η λογαριθµική συνάρτηση και οι ιδιότητές της Η διδασκαλία της λογαριθµικής συνάρτησης, στο σχολικό εγχειρίδιο της Β Λυκείου, έχει σαν βάση την εκθετική συνάρτηση και την ιδιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η γη από το διάστηµα» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Άθροισµα γωνιών τριγώνου, γωνίες ισοπλεύρου, ισοσκελούς τριγώνου και εξωτερική γωνία τριγώνου στην Α Γυµνασίου

Άθροισµα γωνιών τριγώνου, γωνίες ισοπλεύρου, ισοσκελούς τριγώνου και εξωτερική γωνία τριγώνου στην Α Γυµνασίου ΣΕΝΑΡΙΟ «Προσπάθησε να κάνεις ένα τρίγωνο» Άθροισµα γωνιών τριγώνου, γωνίες ισοπλεύρου, ισοσκελούς τριγώνου και εξωτερική γωνία τριγώνου στην Α Γυµνασίου Ηµεροµηνία: Φλώρινα, 6-5-2014 Γνωστική περιοχή:

Διαβάστε περισσότερα

Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα. συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη τιµή.

Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα. συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη τιµή. Σενάριο 6. Συµµεταβολές στο ισοσκελές τρίγωνο Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη

Διαβάστε περισσότερα

«Ψηφιακά δομήματα στα μαθηματικά ως εργαλεία μάθησης για το δάσκαλο και το μαθητή»

«Ψηφιακά δομήματα στα μαθηματικά ως εργαλεία μάθησης για το δάσκαλο και το μαθητή» Ψηφιακό σχολείο: Το γνωστικό πεδίο των Μαθηματικών «Ψηφιακά δομήματα στα μαθηματικά ως εργαλεία μάθησης για το δάσκαλο και το μαθητή» ΕΛΕΝΗ ΚΑΛΑΪΤΖΙΔΟΥ Πληροφορικός ΠΕ19 (1 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) 1. 9 Εκπαιδευτική χρήση βασικών εργαλείων πληροφορικής, πολυµεσικών εργαλείων και του διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

1.5 Xαρακτηριστικά γνωρίσματα της πρακτικής εργασίας

1.5 Xαρακτηριστικά γνωρίσματα της πρακτικής εργασίας 1.5 Xαρακτηριστικά γνωρίσματα της πρακτικής εργασίας Στην παράγραφο αυτή θα παρουσιάσουμε τον χάρτη της πρακτικής εργασίας των Millar et al. (1998, 1999, 2002) Το εργαλείο αυτό μας επιτρέπει να περιγράψουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήµατα σχεδίασης και παρατήρησης (για εστίαση σε συγκεκριµένες πτυχές των αλλαγών στο σχήµα).

Ερωτήµατα σχεδίασης και παρατήρησης (για εστίαση σε συγκεκριµένες πτυχές των αλλαγών στο σχήµα). τάξης είναι ένα από τα στοιχεία που το καθιστούν σηµαντικό. Ο εκπαιδευτικός πρέπει να λάβει σοβαρά υπόψη του αυτές τις παραµέτρους και να προσαρµόσει το σενάριο ανάλογα. Ιδιαίτερα όταν εφαρµόσει το σενάριο

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακά Αντικείμενα για το μάθημα ΤΠΕ-Πληροφορική: Παιδαγωγική αξιοποίηση στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση

Μαθησιακά Αντικείμενα για το μάθημα ΤΠΕ-Πληροφορική: Παιδαγωγική αξιοποίηση στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση Μαθησιακά Αντικείμενα για το μάθημα ΤΠΕ-Πληροφορική: Παιδαγωγική αξιοποίηση στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση Καθηγητής Αθανάσιος Τζιμογιάννης Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου ΙΤΥΕ «Διόφαντος» ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΣΧΟΛΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Φυσική στο φωτόδεντρο: θεωρητική προσέγγιση, μεθοδολογία, τεχνολογίες

Η Φυσική στο φωτόδεντρο: θεωρητική προσέγγιση, μεθοδολογία, τεχνολογίες Η Φυσική στο φωτόδεντρο: θεωρητική προσέγγιση, μεθοδολογία, τεχνολογίες Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Συνεργάτης ΙΤΥΕ «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» Παιδαγωγική αξιοποίηση των Τεχνολογιών Πληροφορίας

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Μάθηση Γενικότερος όρος από την «εκπαίδευση» Την εκπαίδευση την αντιλαμβανόμαστε σαν διαδικασία μέσα στην τάξη «Μάθηση» παντού και συνεχώς

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποιώντας μαθησιακά αντικείμενα στη διδασκαλία της Φυσικής

Αξιοποιώντας μαθησιακά αντικείμενα στη διδασκαλία της Φυσικής Αξιοποιώντας μαθησιακά αντικείμενα στη διδασκαλία της Φυσικής Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων ΙΤΥΕ Το έργο «Ψηφιακή Εκπαιδευτική Πλατφόρμα, Διαδραστικά Βιβλία και Αποθετήριο Μαθησιακών

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Εργαλεία κατασκευής γνώσης Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηµατική. Μοντελοποίηση

Μαθηµατική. Μοντελοποίηση Μαθηµατική Μοντελοποίηση Μοντελοποίηση Απαιτητική οικονοµία και αγορά εργασίας Σύνθετες και περίπλοκες προβληµατικές καταστάσεις Μαθηµατικές και τεχνολογικές δεξιότητες Επίλυση σύνθετων προβληµάτων Μαθηµατικοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή Εισήγηση. «Οι μεταβλητές στη γλώσσα προγραμματισμού Scratch»

Εργαστηριακή Εισήγηση. «Οι μεταβλητές στη γλώσσα προγραμματισμού Scratch» Εργαστηριακή Εισήγηση «Οι μεταβλητές στη γλώσσα προγραμματισμού Scratch» Σαρημπαλίδης Ιωάννης Καθηγητής Πληροφορικής, Γενικό Λύκειο Πεντάπολης johnsaribalidis@yahoo.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ To προτεινόμενο διδακτικό

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη Συνεργατικής Δραστηριότητας Μαθητών Αξιοποιώντας την Τεχνολογία Wiki

Μελέτη Συνεργατικής Δραστηριότητας Μαθητών Αξιοποιώντας την Τεχνολογία Wiki Μελέτη Συνεργατικής Δραστηριότητας Μαθητών Αξιοποιώντας την Τεχνολογία Wiki Δ. Κράββαρης Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, jkravv@gmail.com Περίληψη Η παρούσα έρευνα μελετά τη συνεργατική δραστηριότητα μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ PROJECT ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΩΝ ΚΙΝΗΣΕΩΝ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ PROJECT ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΩΝ ΚΙΝΗΣΕΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ PROJECT ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΩΝ ΚΙΝΗΣΕΩΝ Γιώργος Γρηγορόπουλος Δευτεροβάθμια εκπαίδευση & ΠΤΔΕ, Παν. Πατρών Βασιλική Σπηλιωτοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Ως προς το γνωστικό αντικείµενο

Ως προς το γνωστικό αντικείµενο ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες ηµοτικού) τάξεις Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ηλεκτροµαγνητισµός (ηλεκτρισµός και µαγνήτες)» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών

Διαβάστε περισσότερα

Η µελέτη της Γης µε τους µικρόκοσµους της ΓΑΙΑΣ

Η µελέτη της Γης µε τους µικρόκοσµους της ΓΑΙΑΣ Η µελέτη της Γης µε τους µικρόκοσµους της ΓΑΙΑΣ Νίκος απόντες, Γιάννης Κωτσάνης, Σπύρος Τσοβόλας, Βασίλης Οικονόµου Εκπαιδευτικοί ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης daponte@sch.gr, kotsanis@doukas.gr, stsovol@sch.gr,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ. Καραβελάκη Μαρία, Παπαναγιώτου Γιώργος, Γρηγοριάδης Στάθης

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ. Καραβελάκη Μαρία, Παπαναγιώτου Γιώργος, Γρηγοριάδης Στάθης Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ Καραβελάκη Μαρία, Παπαναγιώτου Γιώργος, Γρηγοριάδης Στάθης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ραγδαία και συνεχής εξέλιξη των υπολογιστών και της πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

"Η Θερµική Ισορροπία" στο ΟΛΟκληρωµένο ΤΕΧΝΟλογικά και Μεθοδολογικά ΕκΠαιδευτικό Εργαστήριο Φυσικών Επιστηµών

Η Θερµική Ισορροπία στο ΟΛΟκληρωµένο ΤΕΧΝΟλογικά και Μεθοδολογικά ΕκΠαιδευτικό Εργαστήριο Φυσικών Επιστηµών Ι ΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕ ΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ Γ ΣΥΜΠΟΣΙΟ / ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: Το ΟΛΟκληρωµένο ΤΕΧΝΟλογικά και Μεθοδολογικά ΕκΠαιδευτικό Εργαστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΕ2 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Β ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

8.2 Εννοιολογική χαρτογράφηση

8.2 Εννοιολογική χαρτογράφηση 8.2 Εννοιολογική χαρτογράφηση Η εννοιολογική χαρτογράφηση (concept mapping) αποτελεί ένα μέσο για την αναπαράσταση των γνώσεων, των ιδεών, των εννοιών προς οικοδόμηση (Jonassen et al. 1998), των νοητικών

Διαβάστε περισσότερα