Ο Γαλιλαίος, ο Μπρεχτ και οι φυσικές επιστήµες για την εκπαίδευση του πολίτη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο Γαλιλαίος, ο Μπρεχτ και οι φυσικές επιστήµες για την εκπαίδευση του πολίτη"

Transcript

1 Ο Γαλιλαίος, ο Μπρεχτ και οι φυσικές επιστήµες για την εκπαίδευση του πολίτη Φανή Σέρογλου Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης, Θεµατική Ενότητα: Ιστορία των Φυσικών Επιστηµών, Στάσεις και αντιλήψεις των δασκάλων των Φυσικών Επιστηµών, Εκπαίδευση ασκάλων Επίπεδο Εκπαίδευσης: εύτερη Σχολική Ηλικία ( ηµοτικό) Κατηγορία Εργασίας: Τριτοβάθµια Εκπαίδευση, πολίτη, θέατρο, πολιτισµός, αλληλεπιδράσεις επιστήµης και κοινωνίας Περίληψη: H ιστορία των φυσικών επιστηµών και το θέατρο συναντιούνται προκειµένου να ξεπεραστούν τα παραδοσιακά όρια των µαθηµάτων φυσικών επιστηµών, και να αναδειχθεί η αλληλεπίδραση της επιστήµης µε µια ποικιλία από θέµατα (πέρα από τον κόσµο και τη γλώσσα των φυσικών επιστηµών) που ενδιαφέρουν δασκάλους και µαθητές σήµερα. Μέσα από τη µελέτη στην τάξη του θεατρικού έργου του Bertolt Brecht «Η ζωή του Γαλιλαίου» αναδεικνύονται οι πολιτιστικές αλληλεπιδράσεις επιστήµης και κοινωνίας και συγκεκριµένα ο τρόπος που η επιστήµη διαµορφώνει την αντίληψη που έχουµε για τον κόσµο γύρω µας. Με αφετηρία την ιστορία των φυσικών επιστηµών, και τον τρόπο που αυτή έχει εκφραστεί µέσα από το θέατρο, στην περίπτωση της συµβολής του Γαλιλαίου στο ξεπέρασµα της αντίληψης ότι ο ήλιος κινείται γύρω από τη γη και στην αποδοχή της αντίληψης ότι η γη κινείται γύρω από τον ήλιο, αναδεικνύεται η αλληλεπίδραση επιστήµης και πολιτισµού, ο τρόπος που η επιστήµη και η εκκλησία συγκρούστηκαν ή συνεργάστηκαν, ο τρόπος που η αλλαγή αυτή γέννησε στο µυαλό τον ανθρώπων την αµφισβήτηση απέναντι σε οτιδήποτε θεωρούνταν µέχρι στιγµής δεδοµένο από το Θεό, µέχρι τους άρχοντες ως εκφραστές της εξουσίας και τη σχέση άνδρα και γυναίκας. Η πρόταση αυτή έχει υλοποιηθεί στο πλαίσιο της εκπαίδευσης των µελλοντικών δασκάλων στο Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης του Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης. Λέξεις Κλειδιά: διδασκαλία φυσικών επιστηµών, φυσικές επιστήµες για την εκπαίδευση του Galileo, Brecht and Science for All Citizens Fanny Seroglou, Aristotle University of Thessaloniki, Conference Theme: History of Science, Attitudes and perceptions of Science Teachers, Education of Science Teaachers Educational Level: Primary School Paper Classification: Tertiary Education Abstract: History of science meets theatre in order to overcome the traditional borders of science lessons and to point out the interrelation of science with a variety of topics (beyond the world and the language of science) that interest teachers and pupils today. Through the study in the classroom of Bertolt Brecht s play The life of Galileo the cultural interrelations of science and society are pointed out and especially the way science affects our perception of the world around us. Taking as a starting point history of science and the way it has been expressed in theatre, in the case of Galileo s contribution to overcoming the idea that the sun moves around the earth and accepting the idea that the earth moves around the sun, the following topics are raised for discussion: the interrelation between science and culture, the way that science and religion have come either to a conflict or to an understanding through time, the way that this change concerning the movements of sun and earth has initiated in the minds of people doubt towards anything taken for granted till then from God to the aristocrats as symbols of power and to the relation between men and women. This proposal has been designed and carried out in the context of student-teacher education at the School of Education at the Aristotle University of Thessaloniki. Keywords: teaching science, science for all citizens, theatre, culture, interrelation of science and society Α. - Η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών για την εκπαίδευση του πολίτη Στην εργασία αυτή παρουσιάζεται µια πρόταση για µια διδασκαλία των φυσικών επιστηµών για την εκπαίδευση του πολίτη. Η πρόταση αυτή έχει υλοποιηθεί στο πλαίσιο της εκπαίδευσης των µελλοντικών δασκάλων στο Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης του Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για µια τρισδιάστατη γνωστική, µεταγνωστική και συναισθηµατική προσέγγιση της διδασκαλίας των φυσικών επιστηµών η οποία στοχεύει σε µία εκπαίδευση για όλους και ξεπερνά τα παραδοσιακά όρια των µαθηµάτων φυσικών επιστηµών, ενώ ταυτόχρονα διαχέεται και αλληλεπιδρά µε µια ποικιλία από θέµατα (πέρα από τον κόσµο και τη γλώσσα των φυσικών επιστηµών) που ενδιαφέρουν εκπαιδευτικούς και µαθητές σήµερα. Στο πλαίσιο αυτό η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών δεν αφορά την εκπαίδευση σε µαθηµατικοποιηµένες φυσικές επιστήµες χρήσιµες µόνο σε αυτούς που σκοπεύουν να γίνουν φυσικοί, χηµικοί, µηχανικοί κτλ. (δηλαδή σε λίγους), αλλά γίνεται εργαλείο για να αναπτυχθούν γνωστικές και µεταγνωστικές δεξιότητες εφαρµόσιµες σε διαφορετικά πεδία γνώσης και εµπειρίας, για να αναδειχθούν οι αλληλεπιδράσεις της επιστήµης µε την κοινωνία που διαµορφώνουν και διαµορφώθηκαν από τον πολιτισµό, την ηθική, την πολιτική, την τεχνολογία καθώς και για να καλλιεργηθούν στάσεις και συµπεριφορές που συµπληρώνουν το προφίλ του σύγχρονου ενεργού πολίτη. 285

2 Η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών για την εκπαίδευση του πολίτη στοχεύει στο ξεπέρασµα ενός διπλού επιστηµονικού αποκλεισµού. Οι φυσικές επιστήµες παύουν να παρουσιάζονται επιστηµονικά αποκλεισµένες από τα υπόλοιπα πεδία γνώσης και ξεκοµµένες από τον πολιτισµό, την ηθική, την πολιτική, την τεχνολογία, την οικονοµία καθώς και άλλες περιοχές που συνθέτουν και καθορίζουν τη µορφή της σύγχρονης κοινωνίας. Τα προτεινόµενα θέµατα φυσικών επιστηµών για την εκπαίδευση του πολίτη εντάσσουν τις φυσικές επιστήµες στο ευρύτερο πλαίσιο γνώσης για τη σφαιρική εικόνα του σύγχρονου κόσµου και ενθαρρύνουν την καλλιέργεια του µελλοντικού πολίτη στην καινοτοµία και την αλλαγή που χαρακτηρίζουν τη σύγχρονη µεταβιοµηχανική κοινωνία (Bevilacqua & Giannetto 1996). Ο νέος αυτός προσανατολισµός της εκπαίδευσης στις φυσικές επιστήµες δηµιουργεί τις προϋποθέσεις για να παρέχει κίνητρα και να διαµορφώσει θετική στάση απέναντι στη µάθηση των φυσικών επιστηµών σε όλους τους µαθητές ξεπερνώντας τον προγενέστερο αποκλεισµό από τη µάθηση στις φυσικές επιστήµες µια µεγάλης µερίδας µαθητών στους οποίους είναι αδιάφορα τα παραδοσιακά θέµατα φυσικών επιστηµών µια και δεν πρόκειται να ασχοληθούν µε ειδικά θέµατα φυσικών επιστηµών στα πλαίσια του µελλοντικού τους επαγγέλµατος. Η διδασκαλία των φυσικών επιστηµών για την εκπαίδευση του πολίτη δεν έχει ως αυτοσκοπό τη διδασκαλία των φυσικών επιστηµών αλλά χρησιµοποιεί επιλεγµένα θέµατα φυσικών επιστηµών προκειµένου να αναπτύξει στους µαθητές δεξιότητες χρήσιµες στη µάθηση γενικά, στη διαχείριση γνώσεων και πληροφοριών ανεξάρτητα από το πεδίο από το οποίο προέρχονται, στην λήψη αποφάσεων για µια καλύτερη ποιότητα ζωής. Τα παραπάνω αποτελούν το πλαίσιο σχεδιασµού και υλοποίησης ενός εξαµηνιαίου µαθήµατος που διδάσκεται από τον Μάρτη του 2001 στο Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης του Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης µε τίτλο «Φυσικές Επιστήµες για την Εκπαίδευση του Πολίτη» (Σέρογλου 2000) και βρίσκονται σε συµφωνία µε τη διεθνή τάση για επιστηµονικό αλφαβητισµό: Science for All, Science for Citizenship, Scientific Literacy etc. (NSTA 1982, NCC 1988, AAAS 1989, Crick 2001). Στην εργασία αυτή παρουσιάζεται ένα από τα εργαστήρια του παραπάνω µαθήµατος στο οποίο η ιστορία των φυσικών επιστηµών και το θέατρο συναντιούνται. Β. - Το θέατρο στη διδασκαλία των φυσικών επιστηµών Μέσα από τη µελέτη στην τάξη του θεατρικού έργου του Bertolt Brecht «Η ζωή του Γαλιλαίου» αναδεικνύονται οι πολιτιστικές αλληλεπιδράσεις επιστήµης και κοινωνίας και συγκεκριµένα ο τρόπος που η επιστήµη διαµορφώνει την αντίληψη που έχουµε για τον κόσµο γύρω µας (Brecht 1991). Μια επιστηµονική θεωρία µπορεί αρχικά να θεωρηθεί ότι αφορά και επηρεάζει τις εξελίξεις µέσα στο γνωστικό της πεδίο. Οι επιστηµονικές θεωρίες και οι επιστηµονικές ανακαλύψεις όµως αποτελούν κοινωνικά γεγονότα µε κοινωνικές προεκτάσεις (Humby & James 1942). Έτσι επηρεάζουν την κοινωνία στο σύνολό της. Οι επιστηµονικές θεωρίες καθώς αλλάζουν, παρέχουν στους πολίτες µια διαφορετική µατιά απέναντι στα προβλήµατα και τα θέµατα που τους απασχολούν, επηρεάζοντας έτσι τον πολιτισµό και αναδιαµορφώνοντας τις κοινωνικές δοµές. Με αφετηρία την ιστορία των φυσικών επιστηµών, και τον τρόπο που αυτή έχει εκφραστεί µέσα από το θέατρο, στην περίπτωση της συµβολής του Γαλιλαίου στο ξεπέρασµα της αντίληψης ότι ο ήλιος κινείται γύρω από τη γη και στην αποδοχή της αντίληψης ότι η γη κινείται γύρω από τον ήλιο, αναδεικνύεται η αλληλεπίδραση επιστήµης και πολιτισµού, ο τρόπος που η επιστήµη και η εκκλησία συγκρούστηκαν ή συνεργάστηκαν, ο τρόπος που η αλλαγή αυτή γέννησε στο µυαλό τον ανθρώπων την αµφισβήτηση απέναντι σε οτιδήποτε θεωρούνταν µέχρι στιγµής δεδοµένο από το Θεό, µέχρι τους άρχοντες ως εκφραστές της εξουσίας και τη σχέση άνδρα και γυναίκας. Κατά τη διάρκεια της εφαρµογής της πρότασης αυτής µε τους φοιτητές-δασκάλους γίνεται µια πρώτη ανάγνωση µέσα στην τάξη επιλεγµένων κειµένων από το θεατρικό έργο του Bertolt Brecht «Η ζωή του Γαλιλαίου» (Brecht 1991). Έχει επιλεγεί αυτή η πρακτική της πρώτης ανάγνωσης γιατί είναι πολύ πιο απλή από το ανέβασµα ενός ολόκληρου θεατρικού έργου και εύκολα εφαρµόσιµη χωρίς ιδιαίτερη προετοιµασία στην τάξη από τους µελλοντικούς δασκάλους στην περίπτωση που θέλουν να την υιοθετήσουν και να την εφαρµόσουν στη συνέχεια µε τους µαθητές τους. Άλλωστε η πρώτη ανάγνωση ενός θεατρικού έργου είναι µια από τις αρχικές φάσεις στο ανέβασµα µιας παράστασης στο χώρο του θεάτρου. Όλοι οι συντελεστές της παράστασης συναντιούνται, µοιράζονται οι ρόλοι και οι ηθοποιοί διαβάζουν-ερµηνεύουν για πρώτη φορά τους ρόλους τους µε την καθοδήγηση του σκηνοθέτη. Στην τάξη αντίστοιχα µοιράζονται οι ρόλοι και οι φοιτητές-δάσκαλοι µε την καθοδήγηση του διδάσκοντα διαβάζουν-ερµηνεύουν για πρώτη φορά τους ρόλους τους. Επειδή οι ρόλοι συνήθως είναι λιγότεροι από το σύνολο των φοιτητών, ένας σηµαντικός αριθµός φοιτητών παίζει το ρόλο του κοινού που παρακολουθεί αλλά και σχολιάζει το έργο κατά τη διάρκεια της πρώτης αυτής ανάγνωσης. Περίπου 20 φοιτητές-δάσκαλοι συµµετέχουν σε κάθε εφαρµογή του εργαστηρίου αυτού στα πλαίσια της διδασκαλίας των φυσικών επιστηµών για την εκπαίδευση του πολίτη. Μέχρι στιγµής το εργαστήριο αυτό έχει πραγµατοποιηθεί σε συνολικό πληθυσµό 167 φοιτητών-δασκάλων. Τα κείµενα τα οποία διαβάζονται στα πλαίσια της πρώτης αυτής ανάγνωσης είναι ένα µέρος από την πρώτη σκηνή του έργου όπου ο Γαλιλαίος συζητά µε τον µικρό Αντρέα το γιο της οικονόµου του, της κ. Σάρτι, για το νέο κοσµικό σύστηµα του Κοπέρνικού σύµφωνα µε το οποίο η γη κινείται γύρω από τον ήλιο και τις αλλαγές που φέρνει στην κοινωνία της εποχής, καθώς και ένα µέρος από τη δέκατη σκηνή του θεατρικού όπου δέκα χρόνια µετά η ιδέα αυτή του Γαλιλαίου έχει διαδοθεί στο λαό και ένα ζευγάρι σαλτιµπάγκων τραγουδά και σατυρίζει τις ιδέες του Γαλιλαίου για την κίνηση της γης και τις αλλαγές που φέρνουν στον τρόπο που οι 286

3 άνθρωποι αντιλαµβάνονται τον κόσµο και την κοινωνία γύρω τους. Τα κείµενα αυτά αποτελούν την αφετηρία για οµαδική δουλειά µε φύλλα εργασίας όπου οι φοιτητές ασχολούνται µε τις ακόλουθες δραστηριότητες: ραστηριότητα 1: ιαβάστε προσεκτικά το απόσπασµα από το θεατρικό έργο του Μπέρτολτ Μπρέχτ µε τίτλο «Η ζωή του Γαλιλαίου» (σελ.11-18). Στη συνέχεια συζητήστε τις ακόλουθες ερωτήσεις: 1. Πώς αντιλαµβάνονταν τη θέση της γης στο σύµπαν οι άνθρωποι µέχρι την εποχή του Γαλιλαίου; 2. Ποια είναι η καινούργια αντίληψη για τη θέση της γης στο σύµπαν που υποστηρίζει ο Γαλιλαίος; 3. Σχολιάστε την τελευταία φράση της κ. Σάτρι στη σελίδα 16. ραστηριότητα 2: Με ποιές άλλες αλλαγές στις αντιλήψεις των ανθρώπων συσχετίζει το ξεπέρασµα της ιδέας ότι η γη είναι το κέντρο του κόσµου τόσο ο Γαλιλαίος στο µονόλογό του στις σελίδες όσο και ο λαϊκός τραγουδιστής και η γυναίκα του στις σελίδες ; ραστηριότητα 3: Θα χρησιµοποιούσατε τα παραδείγµατα που αναφέρει ο Γαλιλαίος στον Αντρέα µέσα στην τάξη για να πείσετε τους συµφοιτητές σας (ή µελλοντικά τους µαθητές σας) ότι η γη γυρίζει γύρω από τον ήλιο; Στη συνέχεια ακολουθεί συζήτηση όπου κάθε οµάδα εκθέτει τις απόψεις της σχετικά µε τα παραπάνω ερωτήµατα. Μερικές ενδεικτικές απαντήσεις των φοιτητών παρουσιάζονται παρακάτω: Στην πρώτη ερώτηση της ραστηριότητας 1 µια οµάδα φοιτητών απαντά: «Η κοινή αντίληψη των ανθρώπων ήταν ότι ο ήλιος κινείται γύρω από τη γη κι όχι η γη γύρω από τον ήλιο. Μ άλλα λόγια πίστευαν ότι η γη είναι το κέντρο του σύµπαντος. Επίσης θεωρούσαν ακόµη ότι η γη είναι επίπεδη και όχι σφαιρικού σχήµατος». Μέσα από τη συζήτηση αναδεικνύονται ανάλογες αρχικές απόψεις των φοιτητών-δασκάλων αλλά καθώς η συζήτηση γίνεται πάνω στο θεατρικό και στον τρόπο που αντιλαµβάνονταν οι άνθρωποι (ακόµα και οι επιστήµονες της εποχής) τον κόσµο στο παρελθόν, οι φοιτητές µε ανάλογες απόψεις δεν έρχονται σε δύσκολη θέση αλλά αντίθετα αυξάνεται η αυτοεκτίµησή τους µια και οι ιδέες τους συµφωνούν µε τις ιδέες των επιστηµόνων στην ιστορία της επιστήµης και είναι πιο φιλική η µετάβασή τους προς την υιοθέτηση των σήµερα αποδεκτών επιστηµονικών πεποιθήσεων. Έτσι στη δεύτερη ερώτηση της ραστηριότητας 1 απαντούν: «Η νέα αντίληψη ήταν ότι η γη γυρίζει γύρω από τον ήλιο και ότι ο ήλιος και η γη είναι συστατικά του σύµπαντος. Επίσης, υποστήριξε ότι η γη δεν είναι το κέντρο του σύµπαντος αλλά ότι υπάρχουν άπειρα κέντρα σ αυτό». Στην τρίτη ερώτηση της ραστηριότητας 1 οι φοιτητές συζητούν τον τρόπο που οι νέες ιδέες του Γαλιλαίου (και του Κοπέρνικου) έφεραν την επιστήµη και την εκκλησία σε σύγκρουση. Για παράδειγµα µια οµάδα φοιτητών αναφέρει: «Όπως φαίνεται από τα λόγια της κ. Σάτρι οι απόψεις που επικρατούσαν για το φυσικό κόσµο είχαν ντυθεί θρησκευτικό µανδύα και θεωρούνταν δογµατικές και αδιαµφισβήτητες. Οποιαδήποτε νέα ιδέα εµφανιζόταν κρίνονταν επικίνδυνη και αντίθετη µε τη µία και µοναδική θρησκευτική αλήθεια. Για το λόγο αυτό υπήρχε και η Ιερά Εξέταση, σκοπός της οποίας ήταν η καταστολή όποιας τέτοιας ιδέας». Με αφετηρία τους σχολιασµούς των φοιτητών πραγµατοποιείται συζήτηση για τη σχέση επιστήµης και θρησκείας. Στη ραστηριότητα 2 οι φοιτητές επισηµαίνουν τις αλλαγές στις αντιλήψεις των ανθρώπων που πυροδοτούνται από την ιδέα ότι η γη κινείται γύρω από τον ήλιο και σχολιάζουν: «Οι άνθρωποι παύουν πλέον να είναι παθητικοί και να αποδέχονται όσα ίσχυαν µέχρι τότε άκριτα. Αρχίζουν να αναζητούν νέες αλήθειες και να αµφισβητούν τις µέχρι τότε αντιλήψεις...μέσω της παρατήρησης και της συζήτησης αναζητούν πιο πρακτικές λύσεις για τα καθηµερινά τους προβλήµατα. Αρχίζουν να ανακαλύπτουν την αστρονοµία και να αναθεωρούν τις απόψεις τους για το σύµπαν. Όσον αφορά τις κοινωνικές σχέσεις των ανθρώπων δηµιουργούνται νέες αντιλήψεις για τις σχέσεις ατόµων-εξουσίας. ηλ. εξαπλώνεται η κοινωνική αναταραχή σε όλη την Ευρώπη παράλληλα µε τις αµφισβητήσεις του µυαλού σε σχέση µε το φυσικό κόσµο. Παρατηρείται µε άλλα λόγια ότι ταυτόχρονα µε την ανάπτυξη και διάδοση της επιστήµης ανοίγονται και οι πνευµατικοί ορίζοντες των µελών της εκάστοτε κοινωνίας ώστε να προσανατολίζονται στην οικοδόµηση νέων κοινωνιών πάνω σε νέες βάσεις». Μια άλλη οµάδα φοιτητών υποστηρίζει: «Οι άνθρωποι άρχισαν να αντιλαµβάνονται ότι ο κόσµος είναι µεγαλύτερος, υπάρχουν και άλλοι χώροι όπου µπορούν να πάνε. Έτσι, όπως τα καράβια σεργιανίζουν σε µεγαλύτερες θάλασσες, έτσι και τα αστέρια αλλά και η γη σεργιανίζουν στο διάστηµα. Ο τραγουδιστής φέρνει σαν παράδειγµα τους ανθρώπους που πιστεύουν ότι καθένας περιστρέφεται γύρω από αυτόν που είναι πιο ισχυρός... Με το ξεπέρασµα της ιδέας αυτής αλλάζουν οι σχέσεις µεταξύ γυναικών και ανδρών, εργοδοτών και εργαζοµένων κ.τ.λ.». Μια τρίτη οµάδα φοιτητών σχολιάζει τα ακόλουθα: «Το ξεπέρασµα της ιδέας ότι η γη είναι το κέντρο του κόσµου ο Γαλιλαίος το συσχετίζει µε τις ακόλουθες αλλαγές στις αντιλήψεις των ανθρώπων: - αµφισβήτηση της κοινωνικής ιεραρχίας. ηλ. όσο βαθιά ριζωµένη ήταν η αντίληψη του γαιοκεντρικού συστήµατος στις συνειδήσεις των ανθρώπων εξίσου ριζωµένη ήταν η κοινωνική διαστρωµάτωση. Με την ανατροπή της µιας αντίληψης ανατρέπεται και η άλλη. - τάση για κριτική σκέψη και έρευνα 287

4 - αµφισβήτηση της µέχρι τότε φύσης της επιστήµης και του περιεχοµένου της και τάση για εξακρίβωση µέσα από την προσωπική εµπειρία - µετατροπή της επιστήµης σε κοινωνικό αγαθό για όλους τους πολίτες» Στην ραστηριότητα 3 οι φοιτητές συζητούν εάν θα χρησιµοποιούσαν κάποια παραδείγµατα που αναφέρει ο Γαλιλαίος στην τάξη. Ο Γαλιλαίος µεταφέρει τον Αντρέα πάνω σε µια καρέκλα γύρω από το νιπτήρα του για να τον πείσει ότι καθισµένος πάνω στην καρέκλα (όπως και πάνω στη γη) δεν αντιλαµβάνεται την κίνησή της και ότι όταν κινείται αυτός πάνω στη καρέκλα γύρω από τον ήλιο-νιπτήρα το αποτέλεσµα είναι να τον βλέπει µια στα αριστερά και µια στα δεξιά του. Επίσης καρφώνοντας ένα κοµµατάκι ξύλο σε ένα µήλο και περιστρέφοντάς το ο Γαλιλαίος εξηγεί στον Αντρέα πώς γίνεται η γη να γυρνάει και εµείς ποτέ να µη νιώθουµε ότι βρισκόµαστε ανάποδα. Έτσι οι φοιτητές υποστηρίζουν ότι: «Τα παραδείγµατα του Γαλιλαίου θα µπορούσαν να χρησιµοποιηθούν µέσα σε µια σχολική τάξη ως παραδείγµατα για τους εξής λόγους: 1. Οι απαντήσεις είναι διατυπωµένες απλά, χωρίς σύνθετους και δυσνόητους ορισµούς ή κανόνες. 2. Τα φαινόµενα και τα παραδείγµατα που χρησιµοποιεί πηγάζουν από τη φυσική απορία, που προέρχεται από την απλή παρατήρηση καθηµερινών πραγµάτων/φαινοµένων και εξηγούνται µέσα από αυτά. 3. Τα υλικά των παραδειγµάτων είναι τέτοια που βρίσκονται παντού. Είναι απλά και προσιτά στον καθένα. Επίσης γι αυτό το λόγο είναι απαλλαγµένα από µυστηριώδης ιδιότητες/δυνάµεις, στις οποίες θα µπορούσαν να αποδοθούν τα αποτελέσµατα των παραδειγµάτων. 4. Είναι κατάλληλα να κινήσουν το ενδιαφέρον των παιδιών, ώστε να το προσέξουν και περισσότερο». Μια δεύτερη οµάδα φοιτητών σχολιάζει: «Θα χρησιµοποιούσαµε το παράδειγµα µε την καρέκλα για να δείξουµε πως η πορεία του ήλιου από την ανατολή προς τη δύση (αριστερά και δεξιά) δεν σηµαίνει απαραίτητα ότι οφείλεται µόνο στη δική του κίνηση, αλλά µπορεί να οφείλεται στην κίνηση της γης (στο παράδειγµα µε την καρέκλα, στην κίνηση του παρατηρητή). Αντίστοιχα το παράδειγµα µε το µήλο προσθέτει ένα ακόµα στοιχείο για την κατανόηση της περιστροφής της γης και την έννοια της βαρύτητας η οποία δεν µας επιτρέπει να πέφτουµε καθώς αυτή γυρίζει». Στη συνέχεια οι φοιτητές-δάσκαλοι προτείνουν τρόπους µετασχηµατισµού των παραπάνω δραστηριοτήτων για εφαρµογή στην πρωτοβάθµια εκπαίδευση στους µελλοντικούς µαθητές τους. Μια ενδιαφέρουσα παραλλαγή της παραπάνω πρότασης είναι να µελετηθεί ολόκληρο το έργο κατά τη διάρκεια µιας σχολικής χρονιάς και οι µαθητές να παρουσιάσουν τη θεατρική αυτή παράσταση στο τέλος της χρονιάς. Έτσι η συζήτηση πάνω στα παραπάνω άλλα και σε µια σειρά από άλλα θέµατα που αφορούν τις φυσικές επιστήµες, τις αλληλεπιδράσεις επιστήµης και κοινωνίας και τη φύση των επιστηµονικών θεωριών πραγµατοποιείται στις πρόβες του έργου µέσα στα πλαίσια ενός καθαρά πολιτιστικού γεγονότος γεφυρώνοντας το φαινοµενικό χάσµα επιστήµης και κουλτούρας. Γ. - Συζήτηση Η πρόταση που παρουσιάζεται στην εργασία αυτή για τον τρόπο που το θέατρο µπορεί να χρησιµοποιηθεί στη διδασκαλία των φυσικών επιστηµών πραγµατοποιείται στο πλαίσιο µιας τρισδιάστατης γνωστικής, µεταγνωστικής και συναισθηµατικής προσέγγισης της διδασκαλίας των φυσικών επιστηµών (Seroglou & Koumaras 2001). Η γνωστική διάσταση αφορά τη γνώση, η µεταγνωστική διάσταση αφορά τη φύση της γνώσης και τη διαχείριση της γνώσης στην κοινωνία και η συναισθηµατική διάσταση αφορά τις στάσεις που διαµορφώνει η γνώση αυτή. Στην παρούσα πρόταση στη γνωστική διάσταση παρουσιάζεται η κίνηση της γης γύρω από τον ήλιο (γνώση). Στη µεταγνωστική διάσταση αναδεικνύεται τόσο η εξελικτική φύση των επιστηµονικών θεωριών οι οποίες αποτελούν νοητικές κατασκευές και όχι απόλυτες αλήθειες (φύση της γνώσης), όσο και ο τρόπος που επιστήµη αλληλεπιδρά µε τον πολιτισµό τη θρησκεία και τις κοινωνικές δοµές (διαχείριση της γνώσης στην κοινωνία). Στη συναισθηµατική διάσταση καλλιεργείται µια στάση αµφισβήτησης απέναντι στα καθιερωµένα, µια θετική στάση απέναντι στην αλλαγή και την καινοτοµία καθώς και µη-ταξική και µη-σεξιστική στάση (στάσεις που διαµορφώνει η γνώση). Οι φοιτητές-δάσκαλοι που έχουν µέχρι στιγµής παρακολουθήσει το εργαστήριο αυτό που περιγράφεται στην παρούσα εργασία αρχικά δείχνουν έκπληξη για την εµπλοκή του θεάτρου στη διδασκαλία των φυσικών επιστηµών αλλά στη συνέχεια συµµετέχουν µε ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Οι φοιτητές-δάσκαλοι δείχνουν εµπιστοσύνη στην ικανότητά τους να διαχειριστούν ανάλογα θέµατα στην τάξη (ακόµα και να ανεβάσουν όλο το θεατρικό έργο µε τους µαθητές τους) και γι αυτούς η διαθεµατικότητα της προσέγγισης είναι ευπρόσδεκτη και δίνει λύση στο συνδυασµό των διαφορετικών πεδίων που ούτως ή άλλως έχουν να διδάξουν στους µαθητές τους (φυσικές επιστήµες - ιστορία - θέατρο - κοινωνικές δοµές - θρησκεία). Η παρούσα πρόταση µπορεί να είναι η αφορµή για µια σειρά από θέµατα έρευνας. Θα ήταν ενδιαφέρον να διερευνηθεί η εφαρµογή σε σχολική τάξη του εργαστηρίου αυτού µε πρώτη ανάγνωση αποσπασµάτων του θεατρικού έργου, εργασία σε οµάδες και συζήτηση. Επίσης η µελέτη των αντιδράσεων των µαθητών κατά το ανέβασµα όλου του θεατρικού έργου στη διάρκεια µιας σχολικής χρονιάς θα έδινε ενδιαφέρουσες πληροφορίες για τον τρόπο που οι πρόβες ενός θεατρικού µπορεί να αποτελέσουν πεδίο συζήτησης για θέµατα φυσικών επιστηµών. 288

5 .- Βιβλιογραφία American Association for the Advancement of Science (AAAS): 1989, Project 2061: Science for All Americans, AAAS, Washington, D.C. Bevilacqua, F. & Giannetto, E.: 1996, The History of Physics and European Physics Education, Science & Education, 5(3), Brecht, B.: 1991, Η Ζωή του Γαλιλαίου. Μετάφραση Σπύρου Α. Ευαγγελάτου. Ερµής. Αθήνα. Crick, B.: 2001, Citizenship and Science; Science and Citizenship, School Science Review, September 2001, 83 (302), Humby, S. R. & James, E. J. F.: 1942, Science and Education, Cambridge University Press. National Curriculum Council (NCC): 1988, Science in the National Curriculum, NCC, York. National Science Teachers Association (NSTA): 1982, Science-Technology-Society: Science Education for the 1980 s, NSTA, Washington. Seroglou, F. & Koumaras, K.: 2001, The Contribution of the History of Physics in Physics Education: A Review, Science & Education, 10(1-2), Σέρογλου, Φ.: 2001, Φυσικές επιστήµες για την εκπαίδευση του πολίτη. Σηµειώσεις. Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης. Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης. 289

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι «Η Θεωρητική έννοια της Μεθόδου Project» Αγγελική ρίβα ΠΕ 06

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι «Η Θεωρητική έννοια της Μεθόδου Project» Αγγελική ρίβα ΠΕ 06 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι «Η Θεωρητική έννοια της Μεθόδου Project» Αγγελική ρίβα ΠΕ 06 1590 1765 η Μέθοδος Project σε σχολές Αρχιτεκτονικής στην Ευρώπη 1765 1880 συνήθης µέθοδος διδασκαλίας - διάδοσή της στην

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές προσεγγίσεις στην Πληροφορική. Η εποικοδομιστική προσέγγιση για τη γνώση. ως ενεργητική και όχι παθητική διαδικασία

Διδακτικές προσεγγίσεις στην Πληροφορική. Η εποικοδομιστική προσέγγιση για τη γνώση. ως ενεργητική και όχι παθητική διαδικασία Διδακτικές προσεγγίσεις στην Πληροφορική Η εποικοδομιστική προσέγγιση για τη γνώση ως ενεργητική και όχι παθητική διαδικασία ως κατασκευή και όχι ως μετάδοση ως αποτέλεσμα εμπειρίας και όχι ως μεταφορά

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών MA in Education (Education Sciences) ΑΣΠΑΙΤΕ-Roehampton ΠΜΣ MA in Education (Education Sciences) Το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Εκπαίδευση (Επιστήμες της Αγωγής),

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που

Κάθε επιλογή, κάθε ενέργεια ή εκδήλωση του νηπιαγωγού κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής διαδικασίας είναι σε άμεση συνάρτηση με τις προσδοκίες, που ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι προσδοκίες, που καλλιεργούμε για τα παιδιά, εμείς οι εκπαιδευτικοί, αναφέρονται σε γενικά κοινωνικά χαρακτηριστικά και παράλληλα σε ατομικά ιδιοσυγκρασιακά. Τέτοια γενικά κοινωνικο-συναισθηματικά

Διαβάστε περισσότερα

Γεωµετρία Γ' Γυµνασίου: Παραλληλία πλευρών, αναλογίες γεωµετρικών µεγεθών, οµοιότητα

Γεωµετρία Γ' Γυµνασίου: Παραλληλία πλευρών, αναλογίες γεωµετρικών µεγεθών, οµοιότητα Σενάριο 3. Τα µέσα των πλευρών τριγώνου Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Γ' Γυµνασίου: Παραλληλία πλευρών, αναλογίες γεωµετρικών µεγεθών, οµοιότητα τριγώνων, τριγωνοµετρικοί αριθµοί περίµετρος και εµβαδόν.

Διαβάστε περισσότερα

Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών

Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών Πηγή: Δημάκη, Α. Χαϊτοπούλου, Ι. Παπαπάνου, Ι. Ραβάνης, Κ. Φύλο και διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών: μια ποιοτική προσέγγιση αντιλήψεων μελλοντικών νηπιαγωγών. Στο Π. Κουμαράς & Φ. Σέρογλου (επιμ.). (2008).

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΡΟΣΗΜΟ ΤΟΥ ΤΡΙΩΝΥΜΟΥ

ΤΟ ΠΡΟΣΗΜΟ ΤΟΥ ΤΡΙΩΝΥΜΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟ του Κύπρου Κυπρίδηµου, µαθηµατικού ΤΟ ΠΡΟΣΗΜΟ ΤΟΥ ΤΡΙΩΝΥΜΟΥ Περίληψη Στη δραστηριότητα αυτή οι µαθητές καλούνται να διερευνήσουν το πρόσηµο του τριωνύµου φ(x) = αx 2 + βx + γ. Προτείνεται να διδαχθεί

Διαβάστε περισσότερα

Καλδή Σταυρούλα Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Καλδή Σταυρούλα Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Η διδακτική μέθοδος project στην Πρωτοβάθμια εκπαίδευση Καλδή Σταυρούλα Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Οκτώβριος 2014 Α. Εννοιολογική οριοθέτηση της διδακτικής μεθόδου project

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ PROJECT ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΩΝ ΚΙΝΗΣΕΩΝ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ PROJECT ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΩΝ ΚΙΝΗΣΕΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ & ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ PROJECT ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΜΕ ΒΑΣΗ ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΩΝ ΚΙΝΗΣΕΩΝ Γιώργος Γρηγορόπουλος Δευτεροβάθμια εκπαίδευση & ΠΤΔΕ, Παν. Πατρών Βασιλική Σπηλιωτοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Κατσιούλα Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος ΣΕΠ, ΚΕΣΥΠ Κιλκίς Σιάνου Χατζηκαμάρη Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός,

Διαβάστε περισσότερα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα

Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών. Ε. Κολέζα Η Καινοτοµία στη Διδασκαλία των Μαθηµατικών Ε. Κολέζα Κάτω υπό ποιες προϋποθέσεις το σχολείο θα αποτελέσει κέντρο δράσης και δηµιουργικότητας; 1. Εκπαίδευση των µαθητών µέσα από τη δηµιουργία «µαθησιακών

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική Αγωγή στην Προσχολική και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Ζωή Διονυσίου

Μουσική Αγωγή στην Προσχολική και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Ζωή Διονυσίου Μουσική Αγωγή στην Προσχολική και Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Ζωή Διονυσίου Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά Ακαδημαϊκά

Διαβάστε περισσότερα

"Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ".

Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. "Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ". Σίμος Αναγνωστάκης, Ε.Ε.Δι.Π., sanagn@edc.uoc.gr Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Το μάθημα εισάγει τους μαθητές και τις μαθήτριες στην σύγχρονη οικονομική επιστήμη, τόσο σε επίπεδο μικροοικονομίας αλλά και σε επίπεδο μακροοικονομίας. Ο προσανατολισμός

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ a. Γενικές αρχές b. Γενικοί σκοποί 13

Περιεχόµενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ a. Γενικές αρχές b. Γενικοί σκοποί 13 Περιεχόµενα Εισαγωγή 3 1 ο Μέρος Οι προτάσεις των προγραµµάτων σπουδών Φυσικών Επιστηµών σήµερα 7 Κεφάλαιο 1 ο Ανάλυση Συγκριτική καταγραφή των προτάσεων σύγχρονων προγραµµάτων σπουδών Φυσικών Επιστηµών.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαµπος Βρασίδας www.cardet.org www.unic.ac.cy info@cardet.org Ανασκόπηση Σύγχρονες τάσεις Στοιχεία από ΕΕ Προκλήσεις Χρήση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΤΩΝ ΠΡΩΤΟΕΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΦΥΣΙΚΗΣ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΤΩΝ ΠΡΩΤΟΕΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΦΥΣΙΚΗΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΤΩΝ ΠΡΩΤΟΕΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΦΥΣΙΚΗΣ Πτυχιακή Εργασία Πέτρου Μαρία Επιβλέπων Καθηγητής Βλάχος Λουκάς «Ο πιο σπουδαίος απλός παράγοντας που επηρεάζει τη μάθηση είναι

Διαβάστε περισσότερα

Θεατρικές Εφαρμογές και Διδακτική της Φυσικής Ι

Θεατρικές Εφαρμογές και Διδακτική της Φυσικής Ι Θεατρικές Εφαρμογές και Διδακτική της Φυσικής Ι Ενότητα 1: Εισαγωγή Αντιγόνη Παρούση - Βασίλης Τσελφές Σχολή Επιστημών της Αγωγής Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία 5Κ1 & 6Κ1. Θεατρικές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΣ 1ης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ

ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΣ 1ης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ Αναστοχασμός ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΣ 1ης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ(A): ΣΠΑΘΗΣ ΜΑΡΙΟΣ ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ: ΑΝΑΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΣ ΤΥΠΟΥΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ: Τελικό στάδιο 19/12/2014

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής Διδακτική της Πληροφορικής ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ανδρέας Σ. Ανδρέου (Αναπλ. Καθηγητής ΤΕΠΑΚ - Συντονιστής) Μάριος Μιλτιάδου, Μιχάλης Τορτούρης (ΕΜΕ Πληροφορικής) Νίκος Ζάγκουλος, Σωκράτης Μυλωνάς (Σύμβουλοι Πληροφορικής)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 2016-2017 Μάθημα 1 ο Εισαγωγή στις βασικές έννοιες Προτεινόμενη Βιβλιογραφία Elliot, S. N., Kratochwill, T. R., Cook, J. L., & Travers, J. F. (2008). Εκπαιδευτική Ψυχολογία: Αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης

ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης Η σύγχρονη εκπαίδευση στοχεύει στην ολόπλευρη ανάπτυξη του µαθητή τόσο σε ατοµικό όσο και σε

Διαβάστε περισσότερα

1o ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 7 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2006 «ΣΩΣΤΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΑ ΑΤΟΜΑ ΥΓΙΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΥΠΡΟΥ»

1o ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 7 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2006 «ΣΩΣΤΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΑ ΑΤΟΜΑ ΥΓΙΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΥΠΡΟΥ» 1o ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 7 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2006 «ΣΩΣΤΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΑ ΑΤΟΜΑ ΥΓΙΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΥΠΡΟΥ» ΕΥΑ ΝΕΟΦΥΤΟΥ Βοηθός ιευθύντρια Σχολείων Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Θ ε σ σ α λ ο ν ί κ η

Θ ε σ σ α λ ο ν ί κ η Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Δράση «Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας» Επιστ. υπεύθυνη: Ζωή Παπαναούμ Υποδράση: Γενικές επιμορφώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : «Η Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Τ.Ε.Π.» ΤΣΑΚΙΡΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : «Η Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Τ.Ε.Π.» ΤΣΑΚΙΡΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ 1 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : «Η Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Τ.Ε.Π.» ΤΣΑΚΙΡΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ 2 ΣΤ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΦΥΣΙΚΑ ΙΑΣΤΗΜΑ-Η ΓΕΙΤΟΝΙΑ ΜΑΣ ΣΤΟ ΣΥΜΠΑΝ Παρατηρώντας τη νύχτα τον ουρανό µπορούµε να δούµε

Διαβάστε περισσότερα

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Ι ΑΣΚΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκϖαίδευση αϖό Αϖόσταση ΤΕΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα θέσεων καθηγητών για τη διδακτική αξιοποίηση της Διαθεματικότητας στο Γυμνάσιο

Έρευνα θέσεων καθηγητών για τη διδακτική αξιοποίηση της Διαθεματικότητας στο Γυμνάσιο Έρευνα θέσεων καθηγητών για τη διδακτική αξιοποίηση της Διαθεματικότητας στο Γυμνάσιο Α. Τριανταφύλλου, Β.Σ. Μπελεσιώτης, Ν. Αλεξανδρής Τμήμα Πληροφορικής, Πανεπιστήμιο Πειραιώς atrian@pi-schools.gr, vbel@unipi.gr,

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση Ενότητα 6: Μέθοδος project - Πολιτισμός και σχολείο - Διδασκαλία σε ομάδες Ελένη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο Εισαγωγή στις βασικές έννοιες Προτεινόμενη Βιβλιογραφία Elliot, S. N., Kratochwill, T. R., Cook, J. L., & Travers, J. F. (2008). Εκπαιδευτική Ψυχολογία: Αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

Βοηθήστε τη ΕΗ. Ένα µικρό νησί απέχει 4 χιλιόµετρα από την ακτή και πρόκειται να συνδεθεί µε τον υποσταθµό της ΕΗ που βλέπετε στην παρακάτω εικόνα.

Βοηθήστε τη ΕΗ. Ένα µικρό νησί απέχει 4 χιλιόµετρα από την ακτή και πρόκειται να συνδεθεί µε τον υποσταθµό της ΕΗ που βλέπετε στην παρακάτω εικόνα. Γιώργος Μαντζώλας ΠΕ03 Βοηθήστε τη ΕΗ Η προβληµατική της Εκπαιδευτικής ραστηριότητας Η επίλυση προβλήµατος δεν είναι η άµεση απόκριση σε ένα ερέθισµα, αλλά ένας πολύπλοκος µηχανισµός στον οποίο εµπλέκονται

Διαβάστε περισσότερα

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre Απόσπασμα από το βιβλίο Παίξε-Γέλασε/ γλωσσικά παιχνίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης γλώσσας Της Ιφιγένειας Γεωργιάδου, 2004, εκδ. Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού Extract from the book Play and

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση του MOODLE από την οπτική γωνία του ιαχειριστή

Η χρήση του MOODLE από την οπτική γωνία του ιαχειριστή Ανοικτή και Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση Χρησιµοποιώντας το Εκπαιδευτικό Περιβάλλον του MOODLE. Open and Distance Learning Using MOODLE Learning Environment Αθανάσιος Ι. Μάργαρης, Ευθύµιος. Κότσιαλος Πανεπιστήµιο

Διαβάστε περισσότερα

Σχολική Μουσική Εκπαίδευση: αρχές, στόχοι, δραστηριότητες. Ζωή Διονυσίου

Σχολική Μουσική Εκπαίδευση: αρχές, στόχοι, δραστηριότητες. Ζωή Διονυσίου Σχολική Μουσική Εκπαίδευση: αρχές, στόχοι, δραστηριότητες Ζωή Διονυσίου Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά Ακαδημαϊκά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ Ι. (1) Στόχοι, περιεχόμενο μαθήματος, η παρατήρηση ως τεχνική συλλογής δεδομένων στο σχολικό περιβάλλον

ΣΧΟΛΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ Ι. (1) Στόχοι, περιεχόμενο μαθήματος, η παρατήρηση ως τεχνική συλλογής δεδομένων στο σχολικό περιβάλλον ΣΧΟΛΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ Ι (1) Στόχοι, περιεχόμενο μαθήματος, η παρατήρηση ως τεχνική συλλογής δεδομένων στο σχολικό περιβάλλον Στόχοι της Σχολικής Πρακτικής Ι Επιδιώκεται οι φοιτητές/-τριες: Να εξοικειωθούν με

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων Πληροφορικής του Ενιαίου Λυκείου

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων Πληροφορικής του Ενιαίου Λυκείου Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων Πληροφορικής του Ενιαίου Λυκείου Εγγραφο Γ2/4769/4-9-1998 ΣΧΕΤ. 2794/23-6-98 έγγραφο του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Σας αποστέλλουµε οδηγίες για τη διδασκαλία των µαθηµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Visual arts, creativity and intercultural education based on local artistic repository. COMENIUS Regio

Visual arts, creativity and intercultural education based on local artistic repository. COMENIUS Regio Visual arts, creativity and intercultural education based on local artistic repository COMENIUS Regio Φλώρινα, 2013 COMENIUS Regio - Σκοπός Ενισχύουν την ευρωπαϊκή διάσταση της εκπαίδευσης μέσα από την

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Π. Χρήστου

Κωνσταντίνος Π. Χρήστου 1 Κριτήρια: Διδακτική διαδικασία Μαθητοκεντρικά Δασκαλοκεντρικά Αλληλεπίδρασης διδάσκοντα διδασκόµενου Είδος δεξιοτήτων που θέλουν να αναπτύξουν Επεξεργασίας Πληροφοριών Οργάνωση-ανάλυση πληροφοριών, λύση

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργατικές Τεχνικές

Συνεργατικές Τεχνικές Καταιγισμός ιδεών, Παιχνίδι ρόλων, Ομάδες Εργασίας, Συζήτηση με διάταξη δύο κύκλων, Δομημένη Συζήτηση - Debate Μέθοδος σχεδίων εργασίας ΚΕΣΥΠ ΚΙΛΚΙΣ Καταιγισμός ιδεών Είναι η εξέταση ενός ζητήματος μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

Α/Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Το λογισµικό Άτλαντας CENTENNIA µπορεί να χρησιµοποιηθεί 1. Α) Στην ιστορία. Σωστό το ) Σωστό το Γ)

Α/Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Το λογισµικό Άτλαντας CENTENNIA µπορεί να χρησιµοποιηθεί 1. Α) Στην ιστορία. Σωστό το ) Σωστό το Γ) Α/Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Το λογισµικό Άτλαντας CENTENNIA µπορεί να χρησιµοποιηθεί Α) Στην ιστορία. Α) Β) Γ) ) Απλή Β) Στη µελέτη περιβάλλοντος. Γ) Στις φυσικές επιστήµες. ) Σε όλα τα παραπάνω. Είστε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΔΥΟΜΕΝΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

ΑΝΑΔΥΟΜΕΝΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΑΝΑΔΥΟΜΕΝΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Η ανάδυση της ανάγνωσης και της γραφής: έννοια και σύγχρονες απόψεις Ευφημία Τάφα Καθηγήτρια Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Κρήτης Αναγνωστική ετοιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση Ενότητα # 1.2: Η προοπτική των βασικών αρχών της φύσης των Φυσικών Επιστημών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής. ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί,

Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής. ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, P P Μαθητής/τρια Ηλεκτρονικό Εργαστήριο Φυσικής ρακόπουλος Γρηγόρης, ΠΕ04, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, drakopoulos@kalamari.gr Τίκβα Χριστίνα, ΠΕ19, Ελληνογαλλική Σχολή Καλαµαρί, christinatikva@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Γ Εξάμηνο. Μάθημα: ΑΡΧΕΣ MARKETING Εργαστήριο: Ανάλυση περιπτώσεων Marketing. Καθηγητής: Φωτόπουλος Χρήστος

Γ Εξάμηνο. Μάθημα: ΑΡΧΕΣ MARKETING Εργαστήριο: Ανάλυση περιπτώσεων Marketing. Καθηγητής: Φωτόπουλος Χρήστος Μάθημα: ΑΡΧΕΣ MARKETING Εργαστήριο: Ανάλυση περιπτώσεων Γ Εξάμηνο Καθηγητής: Φωτόπουλος Χρήστος Υπεύθυνοι εργαστηρίου: Μαγλαράς Γιώργος, Παππά Χριστίνα Μελέτη περίπτωσης (Case study): Περιγραφή επιχειρησιακής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. Γεώργιος Ν. Πριµεράκης Σχ. Σύµβουλος ΠΕ03

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ. Γεώργιος Ν. Πριµεράκης Σχ. Σύµβουλος ΠΕ03 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Γεώργιος Ν. Πριµεράκης Σχ. Σύµβουλος ΠΕ03 1 Η αξιολόγηση (µπορεί να) αναφέρεται στον εκπαιδευτικό, στο µαθητή, στο Αναλυτικό Πρόγραµµα, στα διδακτικά υλικά στη σχολική µονάδα ή (και) στο θεσµό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ. Συνδιοργανωτές: Περιφερειακή Διεύθυνση Α/θμιας & Β/θμιας Εκπ/σης Δυτικής Ελλάδας Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Αχαΐας.

ΔΕΛΤΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ. Συνδιοργανωτές: Περιφερειακή Διεύθυνση Α/θμιας & Β/θμιας Εκπ/σης Δυτικής Ελλάδας Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Αχαΐας. ΔΕΛΤΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ Συνδιοργανωτές: Περιφερειακή Διεύθυνση Α/θμιας & Β/θμιας Εκπ/σης Δυτικής Ελλάδας Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Αχαΐας. ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ Η παρουσίαση σύγχρονων διδακτικών προσεγγίσεων

Διαβάστε περισσότερα

Θεµατολογία: 1. Όλου του κόσµου τα παιχνίδια: Ένα ταξίδι που χαρτογραφεί την ιστορία του παιχνιδιού 2. Ελληνικά παραδοσιακά παιχνίδια: Παιχνίδια από ά

Θεµατολογία: 1. Όλου του κόσµου τα παιχνίδια: Ένα ταξίδι που χαρτογραφεί την ιστορία του παιχνιδιού 2. Ελληνικά παραδοσιακά παιχνίδια: Παιχνίδια από ά Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α 2 0 1 6-2 0 1 7 Τα εκπαιδευτικά προγράµµατα έχουν σκοπό να βοηθήσουν τα παιδιά να γνωρίσουν και να κατανοήσουν ένα θέµα, συνδυάζοντας το παιχνίδι µε τη γνώση.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αγωγοί και µονωτές» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά: Οι τάσεις στη διδακτική και τα Προγράμματα Σπουδών. Πέτρος Κλιάπης Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε.

Μαθηματικά: Οι τάσεις στη διδακτική και τα Προγράμματα Σπουδών. Πέτρος Κλιάπης Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε. Μαθηματικά: Οι τάσεις στη διδακτική και τα Προγράμματα Σπουδών Πέτρος Κλιάπης Σχολικός Σύμβουλος Π.Ε. Στάσεις απέναντι στα Μαθηματικά Τι σημαίνουν τα μαθηματικά για εσάς; Τι σημαίνει «κάνω μαθηματικά»;

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 5. Μετασχηµατισµοί στο επίπεδο. Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Α' Λυκείου. Συµµετρία ως προς άξονα. Σύστηµα συντεταγµένων.

Σενάριο 5. Μετασχηµατισµοί στο επίπεδο. Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Α' Λυκείου. Συµµετρία ως προς άξονα. Σύστηµα συντεταγµένων. Σενάριο 5. Μετασχηµατισµοί στο επίπεδο Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Α' Λυκείου. Συµµετρία ως προς άξονα. Σύστηµα συντεταγµένων. Απόλυτη τιµή πραγµατικών αριθµών. Συµµεταβολή σηµείων. Θέµα: Στο περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α.

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού στα δηµοτικά σχολεία µε Ε.Α.Ε.Π. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Η θεµατική ενότητα «ρυθµός-κίνηση-χορός» στη σχολική Φυσική Αγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Το Παραπρόγραμμα ή κρυφό Αναλυτικό Πρόγραμμα Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων Ενότητα 5: Η Έννοια της Κριτικής Συνειδητοποίησης Γιώργος Κ. Ζαρίφης

Διαβάστε περισσότερα

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο

6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο 6.5 Ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών σεναρίων και δραστηριοτήτων ανά γνωστικό αντικείμενο Το εκπαιδευτικό σενάριο Η χρήση των Τ.Π.Ε. στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση θα πρέπει να γίνεται με οργανωμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού

Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού Εναλλακτικές θεωρήσεις για την εκπαίδευση και το επάγγελμα του εκπαιδευτικού Η εκπαίδευση ως θεσμός κοινωνικοπολιτισμικής μεταβίβασης δομολειτουργισμός και ως θεσμός κοινωνικού μετασχηματισμού κριτική

Διαβάστε περισσότερα

«Διατήρηση κατάλληλων τιμών ph σε κλουβιά ιχθυοκαλλιέργειας» Φύλλο καθηγητή

«Διατήρηση κατάλληλων τιμών ph σε κλουβιά ιχθυοκαλλιέργειας» Φύλλο καθηγητή Προετοιμασία «Διατήρηση κατάλληλων τιμών ph σε κλουβιά ιχθυοκαλλιέργειας» Φύλλο καθηγητή Περίληψη Η εργασία σχεδιάστηκε για μαθητές γυμνασίου 14-15 ετών, ή για μαθητές λυκείου 15-16 ετών ανάλογα με το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΥΔΕΤΕΡΗ ΜΑΣΚΑ ΣΤΗΝ ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ με τον ΚΩΣΤΑ ΦΙΛΙΠΠΟΓΛΟΥ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2002 Κατέγραψε η Ελένη Σαματά 3 Από την Ουδέτερη Μάσκα στη Θεατρική Δημιουργία Υλικό Σεμιναρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η τάξη µου» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή της ανάλυσης των κοινωνικών αναπαραστάσεων στη βελτίωση των διδακτικών πρακτικών: Το παράδειγμα του ζητήματος της σχολικής μετάβασης

Η συμβολή της ανάλυσης των κοινωνικών αναπαραστάσεων στη βελτίωση των διδακτικών πρακτικών: Το παράδειγμα του ζητήματος της σχολικής μετάβασης Η συμβολή της ανάλυσης των κοινωνικών αναπαραστάσεων στη βελτίωση των διδακτικών πρακτικών: Το παράδειγμα του ζητήματος της σχολικής μετάβασης Ευθυμία Γουργιώτου Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Γενικός προγραμματισμός στην ολομέλεια του τμήματος (διαδικασία και τρόπος αξιολόγησης μαθητών) 2 ώρες Προγραμματισμός και προετοιμασία ερευνητικής

Γενικός προγραμματισμός στην ολομέλεια του τμήματος (διαδικασία και τρόπος αξιολόγησης μαθητών) 2 ώρες Προγραμματισμός και προετοιμασία ερευνητικής Γενικός προγραμματισμός στην ολομέλεια του τμήματος (διαδικασία και τρόπος αξιολόγησης μαθητών) 2 ώρες Προγραμματισμός και προετοιμασία ερευνητικής ομάδας 2 ώρες Υλοποίηση δράσεων από υπο-ομάδες για συλλογή

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΑΞΗ ΣΤ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. ΤΕΥΧΟΣ 2 ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4 ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑ. (Σελίδες από το βιβλίο του µαθητή )

ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΑΞΗ ΣΤ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. ΤΕΥΧΟΣ 2 ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4 ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑ. (Σελίδες από το βιβλίο του µαθητή ) ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΑΞΗ ΣΤ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΕΥΧΟΣ 2 ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4 ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑ (Σελίδες από το βιβλίο του µαθητή 136-141) Μάνου Βασιλική ασκάλα, Μετεκ. Μ Ε. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε την εποικοδοµητική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ 1. Τίτλος ΟΙ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΕΣ 2. Εµπλεκόµενες γνωστικές περιοχές Γεωγραφία, Γλώσσα 3. Γνώσεις και πρότερες ιδέες ή αντιλήψεις τ

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ 1. Τίτλος ΟΙ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΕΣ 2. Εµπλεκόµενες γνωστικές περιοχές Γεωγραφία, Γλώσσα 3. Γνώσεις και πρότερες ιδέες ή αντιλήψεις τ ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Οι συγκοινωνίες» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015 με θέμα «Science in Technology»

Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015 με θέμα «Science in Technology» ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση του Διεθνούς Συνεδρίου Scinte2015

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 1301 «ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΣ 2ης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ

ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΣ 2ης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ Αναστοχασμός ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΣ 2ης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜA: ΦΛΩΡΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ, ΜΑΝΤΟΥΒΑΛΟΥ ΜΑΡΙΑ ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ: Δημιουργία Φόρμας Παραγγελίας Αθλητικών Ειδών ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Ανανέωση του αντικειµένου Η καλύτερη προσέγγιση θα πρέπει να επιτρέπει τον πειραµατισµό.

Διαβάστε περισσότερα

Πειραματικό εργαστήρι στη βιωματική μάθηση και στη σχολική θρησκευτική αγωγή

Πειραματικό εργαστήρι στη βιωματική μάθηση και στη σχολική θρησκευτική αγωγή Πειραματικό εργαστήρι στη βιωματική μάθηση και στη σχολική θρησκευτική αγωγή Εργαστήριο Ιστορίας και Κοινωνικών Επιστημών Πανεπιστημίου Αιγαίου Διδάσκουν: Πολύκαρπος Καραμούζης, (Πανεπιστήμιο Αιγαίου)

Διαβάστε περισσότερα

Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα. συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη τιµή.

Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα. συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη τιµή. Σενάριο 6. Συµµεταβολές στο ισοσκελές τρίγωνο Γνωστική περιοχή: Γεωµετρία Β' Λυκείου. Συµµεταβολή µεγεθών. Εµβαδόν ισοσκελούς τριγώνου. Σύστηµα συντεταγµένων. Γραφική παράσταση συνάρτησης. Μέγιστη - ελάχιστη

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Σχολεία ϖου συµµετέχουν 5ο ηµοτικό σχολείο Κέρκυρας 2ο ηµοτικό σχολείο Νάξου Σχολική χρονιά 2005-2006 ιδακτική µεθοδολογία ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Περίοδος ϖροετοιµασίας Τηλεδιάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ

ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Ενότητα #5: ΕΤΟΙΜΑ ΣΧΟΛΕΙΑ Διδάσκων: Γουργιώτου Ευθυμία ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης)

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Πανεπιστήµιο Αιγαίου Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Μιχάλης Σκουµιός Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Παρατήρηση ιδασκαλίας και Μοντέλο Συγγραφής Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ γα μέλη Προσωπικών Δικτύων

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ γα μέλη Προσωπικών Δικτύων ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ γα μέλη Προσωπικών Δικτύων Αγαπητά μέλη του BITSE, Όλοι μας έχουμε άτυπα προσωπικά δίκτυα στη ζωή μας. Έχουμε ανθρώπους στους οποίους βασιζόμαστε, εμπιστευόμαστε, καθώς και ανθρώπους

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 Κυκλοφοριακή Αγωγή Πρόγραµµα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ιαθεµατική προσέγγιση ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΘΗΝΑΣ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΑΝΙΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 1) Γενικά Στοιχεία άσκαλοι:

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου»

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» 6/Θ ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΙΤΡΟΥΣ ΠΙΕΡΙΑΣ Μαρία Υφαντή (ΠΕ 11) Δαμιανός Τσιλφόγλου (ΠΕ 20) Θέμα: Μύθοι Αισώπου και διδαχές του Τάξη

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική Παιδαγωγική Θεωρία και Πράξη

Μουσική Παιδαγωγική Θεωρία και Πράξη Μουσική Παιδαγωγική Θεωρία και Πράξη Σκοποί Στόχοι - Δραστηριότητες Ζωή Διονυσίου Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά

Διαβάστε περισσότερα

Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας

Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας 1 2 Η ιδέα διεξαγωγής έρευνας με χρήση ερωτηματολογίου δόθηκε από τη δημοσιογραφική ομάδα του Σχολείου μας, η οποία στα πλαίσια έκδοσης της Εφημερίδας μας, διεξήγαγε έρευνα ανάμεσα στους συμμαθητές μας.

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. O ρόλος του εκπαιδευτικού στο µαθητοκεντρικό σχολείο. Βοηθητικός ρόλος

Θέµατα της παρουσίασης. O ρόλος του εκπαιδευτικού στο µαθητοκεντρικό σχολείο. Βοηθητικός ρόλος ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Θέµατα της παρουσίασης O ρόλος του εκπαιδευτικού στο µαθητοκεντρικό σχολείο Σακελλαρίου Κίµων Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Οι τρεις διαστάσεις της μάθησης Αλέξης Κόκκος Ο Knud Illeris, ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός της μάθησης σήμερα, στο κείμενό του «Μια

Διαβάστε περισσότερα

Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές, ιδασκάλους άλλων Θρησκειών

Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές, ιδασκάλους άλλων Θρησκειών ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΠΠΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΠΣ (12-14 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2005) Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές,

Διαβάστε περισσότερα

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη 33 Πρόταση διδασκαλίας με τη χρήση των ΤΠΕ στο μάθημα της Μελέτης Περιβάλλοντος της Δ τάξης Δημοτικού: Μαθαίνω για τα σημαντικά έργα που υπάρχουν στην Ελλάδα μέσα από το google earth Καρτσιώτου Θωμαϊς

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική & Νέο Λύκειο (Εισαγωγή)

Πληροφορική & Νέο Λύκειο (Εισαγωγή) Πληροφορική & Νέο Λύκειο (Εισαγωγή) Κάθε μαθητής σε κάθε σχολείο πρέπει να έχει την ευκαιρία να μάθει σωστά Πληροφορική (πληροφορικός εναλφαβητισμός) Πληροφορική: Θεωρητική, πειραματική και τεχνολογική

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνες με χρήση φορητής μάθησης στα Μαθηματικά

Έρευνες με χρήση φορητής μάθησης στα Μαθηματικά Έρευνες με χρήση φορητής μάθησης στα Μαθηματικά Οι Drigas & Pappas (2015) κάνουν μια ανασκόπιση των ερευνών της φορητής μάθησης στα Μαθηματικά. Με βάση την ιδέα της ενσωμάτωσης της κινητής μάθησης στην

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάδυση της ανάγνωσης και της γραφής: έννοια και σύγχρονες απόψεις. Ευφημία Τάφα Καθηγήτρια ΠΤΠΕ Πανεπιστήμιο Κρήτης

Η ανάδυση της ανάγνωσης και της γραφής: έννοια και σύγχρονες απόψεις. Ευφημία Τάφα Καθηγήτρια ΠΤΠΕ Πανεπιστήμιο Κρήτης Η ανάδυση της ανάγνωσης και της γραφής: έννοια και σύγχρονες απόψεις Ευφημία Τάφα Καθηγήτρια ΠΤΠΕ Πανεπιστήμιο Κρήτης Αναγνωστική ετοιμότητα Παλαιότερα, οι επιστήμονες πίστευαν ότι: υπάρχει μια συγκεκριμένη

Διαβάστε περισσότερα