Προετοιµασία/σχεδιασµός της διδασκαλίας. ΙΩΑΝΝΗΣ Γ. ΝΕΡΑΝΤΖΗΣ (δ.φ.) (Σ.Σ.Φιλολ. Αιτωλ/νίας)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Προετοιµασία/σχεδιασµός της διδασκαλίας. ΙΩΑΝΝΗΣ Γ. ΝΕΡΑΝΤΖΗΣ (δ.φ.) (Σ.Σ.Φιλολ. Αιτωλ/νίας)"

Transcript

1 Προετοιµασία/σχεδιασµός της διδασκαλίας "σχολικών" ποιηµάτων του Γιάννη Ρίτσου ΙΩΑΝΝΗΣ Γ. ΝΕΡΑΝΤΖΗΣ (δ.φ.) (Σ.Σ.Φιλολ. Αιτωλ/νίας) Οι διδακτικές προσεγγίσεις πέντε "σχολικών" ποιηµάτων του Γιάννη Ρίτσου 1 που ακολουθούν συναπαρτίζουν την Εισήγησή µου στην "Ηµερίδα-Σεµινάριο για τη διδασκαλία των ποιηµάτων του Γιάννη Ρίτσου που εµπεριέχονται στα Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γυµνασίου και Λυκείου", που οργανώσαµε οι Σχολικοί Σύµβουλοι Φιλολόγων ΑιτωλοΑκαρνανίας, στις , στο Αγρίνιο. Στόχος 2 της Εισήγησής µου δεν ήταν απλώς να παρουσιάσω πέντε "δειγµατικές διδασκαλίες" ερµηνευτικής προσέγγισης ποιηµάτων του Γιάννη Ρίτσου. 3 Ο ουσιαστικός στόχος µου ήταν να καταδείξω ότι, κατά τη µεθόδευση της διδασκαλίας µου, λαµβάνω υπόψη µου και τους τρεις κύριους άξονες 4 αυτής της µεθόδευσης, δηλ. σχεδιασµό => διεξαγωγή => αξιολόγηση, και µάλιστα στη διάσταση της αλληλοεξάρτησής τους. Με άλλα λόγια, ο ίδιος ο σχεδιασµός στο στάδιο της προετοιµασίας µου θα αποτελέσει και τα βήµατα της διδακτικής πορείας κατά τη διεξαγωγή της διδασκαλίας µου στη Τάξη, ώστε να επιτευχθεί η ολοκλήρωση της µαθησιακής διαδικασίας, 5 µε τελευταίο βήµα την αξιολόγησή της. Για να δείξω, λοιπόν το εφικτό αυτού του είδους σχεδιασµού διδακτικής προσέγγισης και ερµηνευτικής πορείας στη διδασκαλία ποιηµάτων, προετοίµασα έτσι τα πέντε ερµηνευτικά σχεδιάσµατα, ώστε και τα πέντε µαζί να µην υπερβαίνουν τον χρόνο των είκοσι λεπτών κατά την ανάγνωσή τους ενώπιον των καθηγητών/τριών, κατά την Ηµερίδα. Τούτο είχε την εξής σκοπιµότητα: Να κατανοήσουν οι συνάδελφοι/σες Φιλόλογοι ότι δεν κάνω απλή τετράλεπτη ανάγνωση µιας διδασκαλίας ερµηνείας ποιήµατος, αλλά υποδεικνύω το πώς χρησιµοποιώ, καλύτερα πώς λειτουργεί το «ΦΥΛΛΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ», κατά την πορεία διδασκαλίας στην Τάξη. Στην Εισήγησή µου, δηλαδή, κάθε µια από τις πέντε «διδασκαλίες» ανάλογων ποιηµάτων συγκροτεί και ένα 1 Για τη γνωριµία µε το έργο του Γιάννη Ρίτσου πολύτιµη είναι η έκδοση Ανθολογία Γιάννη Ρίτσου, επιλογή Χρύσα Προκοπάκη, ("Κέδρος", Αθήνα 2002 β έκδ.). Επίσης: -Αικατερίνη Μακρυνικόλα, Βιβλιογραφία Γιάννη Ρίτσου , ("Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πολιτισµού και Γενικής Παιδείας" - Σχολή Μωραϊτη, Αθήνα 1993). -Ρίτσος Γιάννης, Επιτοµή, φιλολογική επιµέλεια Γιώργος Βελουδής, ("Κέδρος" 1977). 2 Περί της αξίας και της σηµασίας προκαθορισµού των ιδακτικών Στόχων, βλ.: -Νεραντζής Ι., Φιλολογώ και ιδάσκω, (εκδ. «Carpe Diem - Βιβλιοπωλείο "Εν πλω"», Ιωάννινα 2009), σ Bloom B.S. & Krathwohl D.R., Ταξινοµία διδαχτικών στόχων. τόµος Α : Γνωστικός Τοµέας, (µετάφρ. Αλεξάνδρα Λαµπράκη-Παγανού, 1986, εκδ. «Κώδικας»), και τόµος Β : Συναισθηµατικός Τοµέας. (µετάφρ. Αλεξάνδρα Λαµπράκη-Παγανού, 1991, εκδ. «Κώδικας»). 3 -Επιλέγουµε, µεταξύ άλλων, και τις ακόλουθες µελέτες για το έργο του Γιάννη Ρίτσου: -Γεωργακόπουλος., - Κλείτσας Β. - Τσιάβος Γ. - Τσιαπλές Γ. - Νεραντζής Ι., Νεοελληνική Λογοτεχνία και Γλώσσα: Το Γνωστικό αντικείµενο, Ερµηνευτικές Αναλύσεις - Γραµµατολογία - ιδακτική, (εκδ. Κοκοτσάκη, Αθήνα 2008). -Πρεβελάκης Παντελής, Ο ποιητής Γιάννης Ρίτσος: Συνολική θεώρηση του έργου του, ("Κέδρος", 1983). -Τοπούζης Κ., Γιάννης Ρίτσος: Πρώτες σηµειώσεις στο έργο του: Α Η Σονάτα του σεληνόφωτος - Όταν έρχεται ο ξένος - Η Γέφυρα, ("Κέδρος" 1979). -Αφιέρωµα στον Γιάννη Ρίτσο, από τις εκδ. "Κέδρος", Αθήνα Βελουδής Γ., Προσεγγίσεις στο έργο του Γιάννη Ρίτσου, ("Κέδρος" 1984). -Βελουδής Γ., Γιάννης Ρίτσος: Προβλήµατα µελέτης του έργου του, ("Κέδρος" 1982). - ιαλησµάς Στέφ., Εισαγωγή στην ποίηση του Γιάννη Ρίτσου, ("Επικαιρότητα" 1984). -Περιοδικό Ελίτροχος [Πάτρας], τεύχ. 4-5, Καρβέλης Τάκης, "Ρωµιοσύνη", Η νεώτερη ποίηση: Θεωρία και πράξη, ("Κώδικας", 1983), σσ Νικολουδάκη-Σουρή Ελπινίκη, "Γ. Ρίτσου: Ρωµιοσύνη. Η αφηγηµατική σύνταξη, τα στερεά σύµβολα και ο ποιητικός νεωτερισµός ενός σύγχρονου έπους", Φιλολογική, τχ , 1990, σ Ο ποιητής Γιάννης Ρίτσος. Τρεις οµιλίες, Π.Ε.Φ., χ.χ. -Πιερά Ζεράρ, Γιάννης Ρίτσος. Η µακρά πορεία ενός ποιητή, (µτφρ. Ελ. Γαρίδη, "Κέδρος" 1978). -Ρίτσος Γιάννης, "Σαν εισαγωγή στις Μαρτυρίες", Μελετήµατα, ("Κέδρος" 1974), σ Στον προγραµµατισµό, οργάνωση, µεθόδευση και διεξαγωγή της διδασκαλίας κινούµαστε βασικά σε τρεις άξονες: (Ι) Σχεδιασµός (άλλως αρχιτεκτονική) της διδασκαλίας, ή στάδιο προετοιµασίας της διδασκαλίας του µαθήµατος στο σπίτι. (= Οργάνωση της ύλης και των δραστηριοτήτων). (ΙΙ) ιεξαγωγή (άλλως "στρατηγική") της διδασκαλίας, ή στάδιο της διδασκαλίας του µαθήµατος εντός τάξεως. (= Οργάνωση της τάξης και διεξαγωγή του µαθήµατος). (ΙΙΙ) 'Ελεγχος/αξιολόγηση αποτελέσµατος, µέσω της σχολικής επίδοσης των µαθητών. (= Στάδιο αξιολόγησης της σχολικής επίδοσης). Για εκτενέστερη ενηµέρωση βλ.: -Νεραντζής Ι., Φιλολογώ και ιδάσκω, (εκδ. «Carpe Diem - Βιβλιοπωλείο "Εν πλω"», Ιωάννινα 2009), σ Κουτσάκος Ι., Σύγχρονη ιδακτική, (Λευκωσία ), σσ Αντωνιάδης Λέανδρος, Η ιδακτική της Ιστορίας, (Αθήνα 1995), σσ Ξωχέλλης Παναγ., Η ιδασκαλία της Ιστορίας στο Γυµνάσιο και το Λύκειο. Ερευνητική συµβολή στη ιδακτική της Ιστορίας, (Θεσσαλονίκη, 1987), σσ Η αξία του δασκάλου και του καθηγητή κρίνεται µε γνώµονα το µαθησιακό αποτέλεσµα που µένει στο ακροατήριό του ύστερα από κάθε διδασκαλία του. Για τη µεθόδευση της διδασκαλίας ως αντικείµενο της σύγχρονης ιδακτικής, βλ.: -Ξωχέλης Παναγ., Παιδαγωγική του Σχολείου. (Θεσσαλονίκη, ). -Ξωχέλης Παναγ., (1987), Η ιδασκαλία της Ιστορίας στο Γυµνάσιο και το Λύκειο. Ερευνητική συµβολή στη ιδακτική της Ιστορίας, (Θεσσαλονίκη, 1987). -Φλουρής Γιώργ., Η Αρχιτεκτονική της ιδασκαλίας και η ιαδικασία της Μάθησης, (1992). -Αντωνιάδης Λέανδρος, (1995) Η ιδακτική της Ιστορίας, (Αθήνα 1995).

2 2 «ΦΥΛΛΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ». Από αυτή την οπτική γωνία θέλω να δούν και να αναγνώσουν την Εισήγησή µου οι Συνάδελφοι/σες Φιλόλογοι. 6 Γίνεται, τοιουτοτρόπως, αποδείξιµο, µε παραδείγµατα τα υπό πραγµάτευση ποιήµατα του Γιάννη Ρίτσου, ότι προετοιµασία µαθήµατος σηµαίνει σχεδιασµός των βηµάτων της διδακτικής πορείας κατά τη διδασκαλία του µαθήµατος στη Τάξη. Παραδίδω την πρότασή µου αυτή, σχεδιασµού διδακτικής πορείας ερµηνευτικής ποιήµατος, στην κρίση των Συναδέλφων/σών, ως ευκαιρία πειραµατισµού 7 και µόνον. Αυτοί λειτουργούν στη µυσταγωγία του µαθήµατος στη Τάξη. Συνεπώς, αυτοί µόνο µπορούν να κρίνουν, να εγκρίνουν ή να κατακρίνουν, της πρότασης το αξιόλογον. Εκ παραλλήλου, η εισήγησή µου έχει να κάνει µε την επιλογή του µηχανισµού αποκωδικοποίησης που θα επιλέξουµε, προκειµένου να καθοδηγήσουµε τους µαθητές να «ξεκλειδώνουν», τουτέστιν να ερµηνεύουν, τα ποιήµατα του Γιάννη Ρίτσου που εµπεριέχονται στα εγχειρίδια της Μέσης Εκπαίδευσης. Και ας γίνουµε πρώτα οι ερµηνευτές του ποιήµατος στο οποίο τα «τζιτζίκια στήσαν το χορό»: Τζιτζίκια στήσαν το χορό Τζιτζίκια στήσαν το χορό στο ντάλα µεσηµέρι και στέκουν γύρω τα παιδιά και παίζουν παλαµάκια. Μια πεταλούδα διάφανη, πορτοκαλιά και µαύρη, στου γέρου κόσµου στάθηκε τα φρύδια επάνω, αντήλιο, κι έπαιζε και κρυφόγνεφε της πίκρας µαντιλάκι. (Γιάννης Ρίτσος, Παιχνίδια τ ουρανού και του νερού, Κέδρος) Το φυσιολατρικό περιεχόµενο του αποσπάσµατος «Τζιτζίκια στήσαν το χορό», από την ενότητα ΧΙΙΙ της συλλογής, Παιχνίδια τ ουρανού και του νερού (1964), «ξεκλειδώνει» στη διδακτική µας πορεία µε «κλειδί» το «µοτίβο της αντιπαράθεσης»: ηλαδή, προϊδεάζουµε τα παιδιά, µε καταγραφήαντιπαράθεση στον πίνακα των δύο αντιτιθέµενων αξόνων του ποιήµατος: Συγκεκριµένα, τους εξηγούµε ότι: το απόσπασµα αυτό του Ρίτσου δεν περιορίζεται στην αισιόδοξη διάσταση της ανεµελιάς των παιδιών, αλλά αντιπαραθέτει σ αυτήν µε ρεαλισµό τις δυσκολίες και τις πίκρες της ζωής των ενηλίκων. Τούτη η αντιπαράθεση δοµείται σε δύο ενότητες: Στην πρώτη, (στίχοι 1-4), έχουµε το χαρούµενο παιχνίδι των παιδιών στη φύση. Γι αυτά το αγροτικό φυσικό περιβάλλον είναι τόπος παιχνιδιού, γιορτής, οµορφιάς και γνώσης. Τα παιδιά συµµετέχουν στον καλοκαιριάτικον οργασµό της φύσης µε τα τραγούδια και τα παλαµάκια τους. Στη δεύτερη ενότητα, (στίχοι 5-10), όµως, µια πεταλούδα παιχνιδίζει στο µέτωπο ενός ηλικιωµένου δουλευτή της γης που µοχθεί µέσα στο «ντάλα µεσηµέρι» στην ελληνική ύπαιθρο. Εύκολα πλέον κατανοούν οι µαθητές ότι: αυτές οι δύο ενότητες-εικόνες στήνονται από τον ποιητή αντικριστά και αντιθετικά. Συνδέονται όµως µεταξύ τους χάρη στην πεταλούδα. Με αυτό το ερµηνευτικό «κλειδί» αποκωδικοποιείται πλέον εύκολα το θέµα του συγκεκριµένου αποσπάσµατος που είναι η διάθεση που γεννιέται στις ψυχές των παιδιών, (= η αισιοδοξία και η χαρά, η ανεµελιά και το κέφι), από την επαφή τους µε την οµορφιά του φυσικού περιβάλλοντος όπως είναι αυτό τις µεσηµεριάτικες ώρες του καλοκαιριού µε τον καυτό ήλιο. Αλλωστε, ο κόσµος και η φύση ανήκει στα νιάτα και στην οµορφιά και τη ζωντάνια τους. Ετσι, ο Γιάννης Ρίτσος παρακινεί τους µικρούς αναγνώστες να προσεγγίσουν τα ζώα και τα πουλιά, να αγαπήσουν τη φύση και ό,τι οµορφαίνει τη ζωή. 6 Αντίστοιχα παραδείγµατα τέτοιου είδους προγραµµατισµού και προετοιµασίας όλων των Φιλολογικών Μαθηµάτων, δες - Νεραντζής Ι., Φιλολογώ και ιδάσκω, (εκδ. «Carpe Diem -Βιβλιοπωλείο "Εν πλω"», Ιωάννινα 2009). Το αυτό επισηµάνθηκε στο Συνέδριο του Σεριζί: Η ιδασκαλία της Λογοτεχνίας, Σεριζί Γαλλίας, 22-29/7/1969 [1971] = έκδοση στα ελληνικά το 1985 από τις εκδόσεις Επικαιρότητα, µε τίτλο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΤΟΥ ΣΕΡΙΖΙ, ιεύθυνση Serge Doubrovsky & Tzvetan Todorov, Η Ι ΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ. 7 Και ο Μιχάλης Μερακλής, στο ερώτηµα ποιά είναι η καταλληλότερη µέθοδος για την ανάλυση ενός λογοτεχνικού κειµένου, απαντά πως είναι καταλληλότερη η µέθοδος εκείνη που δεν αποβαίνει τυραννική µε τη µονοµέρεια και την αποκλειστικότητά της, αλλά επιτρέπει τον συνδυασµό των µεθόδων. ες σχετ. Μερακλής Μιχ., «Ο σχολικός Γιάννης Ρίτσος», ΝΕΑ ΠΑΙ ΕΙΑ, τχ. 55, 1990, σ

3 3 Το άλλο ποίηµα του Γιάννη Ρίτσου, «Πρωινό άστρο»: Πρωινό άστρο Κοριτσάκι µου, θέλω να σου φέρω τα φαναράκια των κρίνων να σου φέγγουν τον ύπνο σου. Θέλω να σου φέρω ένα περιβολάκι ζωγραφισµένο µε λουλουδόσκονη πάνω στο φτερό µιας πεταλούδας για να σεργιανάει το γαλανό όνειρό σου. Θέλω να σου φέρω ένα σταυρουλάκι αυγινό φως δύο αχτίνες σταυρωτές απ τους στίχους µου να σου ξορκίζουν το κακό να σου φωτάνε µη µου σκοντάψεις, κοριτσάκι, έτσι γυµνόποδο και τρυφερό στ αγκάθι κ ενός ίσκιου Κοιµήσου. Να µεγαλώσεις γρήγορα. Εχεις να κάνεις πολύ δρόµο, κοριτσάκι, κ έχεις δυο πεδιλάκια µόνο από ουρανό. Κοιµήσου. Το πρόσωπο τής µητερούλας φέγγει πάνω απ τους ρόδινους λοφίσκους τού ύπνου σου εαρινό φεγγάρι ανάµεσα από τα στάχυα τής έγνοιας της και τα τριαντάφυλλα τών τραγουδιών µου. Κοιµήσου κοριτσάκι. Είναι µακρύς ο δρόµος. Πρέπει να µεγαλώσεις. Είναι µακρύς µακρύς µακρύς ο δρόµος. Αυτό το ποίηµα, λοιπόν, του Γιάννη Ρίτσου, «Πρωινό άστρο», είναι η πρώτη από τις δέκα εννέα (19) αυτοτελείς ενότητες της οµώνυµης ποιητικής σύνθεσης, Πρωινό άστρο, που την έγραψε ο ποιητής το 1955 για τη νεογέννητη κόρη του Ερη). Θέµα τους έχουν την επιθυµία του ποιητή να φτιάξει έναν κόσµο µε ειρήνη και δικαιοσύνη, όπου θα υπάρχει όραµα και ελπίδα, ισότητα και ελευθερία. Έναν κόσµο δηλαδή βγαλµένον από την παιδική φαντασία. Τούτο θα πρέπει να το προσέξουµε και να το προσέξουν και τα παιδιά. Γιατί, στη διδακτική µας πορεία θα πρέπει να αναχθούµε από το θέµα τής υπό διδαχήν αυτοτελούς ενότητας στο θέµα ολόκληρης της οµώνυµης ποιητικής σύνθεσης, όπου, µέσα από την πατρική αγάπη και τρυφερότητα, ο ποιητής προβάλλει το όραµα ενός καλύτερου κόσµου, δίκαιου και ειρηνικού. Κλειδιά της ερµηνείας µας, λοιπόν, θα είναι: -Αφενός, ο προσανατολισµός των µαθητών στον στόχο του ποιητή στη συγκεκριµένη ενότητα που είναι να εκφράσει µε λυρισµό την τρυφερή αγάπη για τη νεογέννητη κορούλα του, καθώς και την προστατευτική του διάθεση και την έγνοια του για το µέλλον της. -Αφετέρου, η επισήµανσή µας στους µαθητές ότι όλο το ποίηµα λειτουργεί µε εικόνες. Στην ερµηνευτική µας πορεία οδηγητή θα έχουµε την καταδήλωση ότι το ποίηµα είναι ένα νανούρισµα του πατέρα για τη νεογέννητη κόρη του. Με αυτή την καταδήλωση-«κλειδί», που γράφουµε στον πίνακα, ελέγχουµε αν ο στόχος µας αυτός που θέσαµε οδήγησε πράγµατι στην κατανόηση εκ µέρους των µαθητών του θέµατος του ποιήµατος που είναι η τρυφερή αγάπη του ποιητή

4 4 προς τη νεογέννητη κόρη του, αγάπη την οποία εκφράζει µε υποσχέσεις για το µέλλον και µε ευχές σε µορφή λυρικού νανουρίσµατος που δοµείται σε δύο ενότητες: Στις τρεις πρώτες στροφές έχουµε τα δώρα του πατέρα στη νεογέννητη κόρη του. Στις τρεις τελευταίες στροφές έχουµε το νανούρισµα του πατέρα και την έγνοια του να προστατεύσει το παιδί από τους κινδύνους. Το έτερο ποίηµα, είναι «Το άσπρο ξωκλήσι»: Το άσπρο ξωκλήσι Τ άσπρο ξωκλήσι στην πλαγιά, κατάγναντα στον ήλιο, πυροβολεί µε το παλιό, στενό παράθυρό του, Και την καµπάνα του αψηλά, στον πλάτανο δεµένη, τηνε κουρντίζει ολονυχτίς για του Αϊ-Λαού τη σκόλη. (συλλογή, εκαοχτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας [1968]) Στο ποίηµα αυτό, «Το άσπρο ξωκλήσι», που ανήκει στη συλλογή, εκαοχτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας (1968), που ανήκει στη συλλογή, εκαοχτώ λιανοτράγουδα της πικρής πατρίδας (1968), η διδακτική µας πορεία θα έχει αφετηρία το θέµα του ποιήµατος (= ένα από τα λευκά ξωκλήσια του ελληνικού τοπίου), ενώ κατάληξη θα είναι η σύζευξη του θρησκευτικού στοιχείου µε τις εκφάνσεις του λαϊκού βίου και πολιτισµού. Βήµα-βήµα, οι µαθητές συνειδητοποιούν ότι ο ποιητής επιλέγει ένα λιτό ξωκλήσι και το παρουσιάζει ως στοιχείο οργανικά δεµένο µε το ελληνικό φυσικό περιβάλλον, µε το θρησκευτικό συναίσθηµα και µε τον λαϊκό βίο και πολιτισµό. Το επιτυγχάνει µε τους δύο θεµατικούς άξονες της δοµής του κειµένου: Στην πρώτη ενότητα-άξονα (= πρώτη στροφή), δίνει την εικόνα του άσπρου ξωκλησιού. Στη δεύτερη ενότητα-άξονα (= δεύτερη στροφή), προβαίνει στη σύζευξη του θρησκευτικού στοιχείου µε τις εκφάνσεις του λαϊκού βίου και πολιτισµού. Σ αυτούς τους δύο άξονες στηρίζεται και ο στόχος του ποιητή που θα τον θέσουµε και ως στόχο της δικής µας διδασκαλίας και αποκωδικοποίησης του ποιήµατος. Συγκεκριµένα, στόχος του ποιητή είναι να δώσει τη γραφική εικόνα ενός από τα λευκά ξωκλήσια του ελληνικού τοπίου και παράλληλα να δώσει τον δεσµό του θρησκευτικού στοιχείου µε τον ελληνικό λαϊκό πολιτισµό. Τελικός προβληµατισµός µαθητών-µεταγνώση: Ρωτάµε: Παράγουµε σήµερα ελληνικό λαϊκό πολιτισµό; Το άλλο ποίηµα, «Αρχαίο θέατρο», ανήκει στη συλλογή Μαρτυρίες, Σειρά πρώτη, γραµµένη στα χρόνια και εκδοµένη το 1963 από τον Κέδρο : ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ (από τη συλλογή ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ, ΣΕΙΡΑ ΠΡΩΤΗ, εκδ. Κέδρος, 1963, σ. 90) Όταν, κατά τό µεσηµέρι, βρέθηκε στό κέντρο τού αρχαίου θεάτρου, νέος Ελληνας αυτός, ανύποπτος, ωστόσο ωραίος όπως εκείνοι, έβαλε µια κραυγή (όχι θαυµασµού. τό θαυµασµό δέν τόν ένιωσε διόλου, κι αν τόν ένιωθε σίγουρα δέ θά τόν εκδήλωνε), µιά απλή κραυγή ίσως απ τήν αδάµαστη χαρά τής νεότητάς του ή γιά νά δοκιµάσει τήν ηχητική τού χώρου. Απέναντι, πάνω απ τά κάθετα βουνά, η ηχώ αποκρίθηκε η ελληνική ηχώ που δέ µιµείται ούτε επαναλαµβάνει µά συνεχίζει απλώς σ ένα ύψος απροσµέτρητο τήν αιώνια ιαχή τού διθυράµβου. Εδώ προϊδεάζουµε τα παιδιά ότι, όλα τα ποιήµατα της συλλογής αυτής έχουν ένα κοινό γνώρισµα: την ελλειπτικότητα και τον επιγραµµατικό λόγο. Στόχος τού ποιητή στο συγκεκριµένο ποίηµα είναι να δειχθεί ότι, το αρχαίο θέατρο λειτουργεί ως σηµείο αναφοράς της συνέχειας της αρχαίας ελληνικής κληρονοµιάς και της σύνδεσής της µε τη

5 σύγχρονη Ελλάδα. Με άλλα λόγια, να δειχθεί η ιστορική συνέχεια ανάµεσα στον αρχαίο και στον νέον Ελληνισµό, καθώς και η σχέση τού Νέου Ελληνισµού µε την Αρχαία Πολιτισµική Κληρονοµιά του. Στον πίνακα ο στόχος αυτός θα δοθεί µε το ερµηνευτικό σχήµα: Ο νεοέλληνας - στο αρχαίο θέατρο. Ετσι θα αναδειχθεί και το θέµα του ποιήµατος: Ενας νέος Ελληνας βρίσκεται στο κέντρο ενός αρχαίου θεάτρου και βγάζει µια κραυγή που αντηχεί µε τον αρχαίο διθύραµβο στο µυαλό του ποιητή. Το περιεχόµενο αυτό του κειµένου είναι στοχαστικό-συµβολικό, αφού ουσιαστικά αναφέρεται στον Νεοέλληνα και τη σχέση του µε το αρχαίο ελληνικό παρελθόν. Συνακόλουθα, η ερµηνευτική πορεία µας θα πρέπει να κατατείνει στην ανάλυση αυτής της θεµατικής, µε ανάλογες ερωτήσεις προς τους µαθητές που έχουν πλέον τη γνωστική σκευή να µας απαντήσουν ότι, ο αρχαίος κόσµος και ο νέος είναι συνεχής και ενιαίος, και ότι το αρχαίο θέατρο είναι ο καλύτερος τόπος για να επιβεβαιωθεί κάτι τέτοιο, αφού εκεί µέσα ακούστηκε η φωνή των ποιητών, παίχτηκε το δράµα και εξακολουθεί να παίζεται. Εκεί µέσα, µε αφορµή κάθε σύγχρονη παράσταση, επαναλαµβάνεται η αρχαία παράσταση. Εύκολα, πάλι εκµαιεύουµε από τους µαθητές πως έχει σηµασία ότι τα δρώµενα του ποιήµατος συµβαίνουν «κατά το µεσηµέρι», όταν δηλαδή ο ήλιος, το σύµβολο της αιωνιότητας, µεσουρανεί. Και ο χρόνος µεσουρανεί και η Ελλάδα δεν είναι παρελθόν, αλλά µεσουρανεί επίσης. Τα βήµατα σ αυτή την ερµηνευτική πορεία αντιστοιχούν στα ζητήµατα του περιεχοµένου που ο ποιητής δοµεί σε δύο ενότητες: Στην πρώτη ενότητα ηχεί η κραυγή του νέο-ελληνα στο αρχαίο θέατρο. ικό µας µέληµα η αποκωδικοποίηση αυτής της κραυγής: Κραυγή νεοελληνα = ενέργεια-αίτιο Επόµενο διδακτικό βήµα: Να αντιληφθούν οι µαθητές ότι, τη συνέπεια αυτής της ενέργειας την έχουµε στη δεύτερη ενότητα: = Αντήχηση του διθυράµβου. Σ αυτήν ακριβώς την τεχνική του ποιήµατος, ηχώ-αντήχηση-, θα στηρίξουµε τη δική µας ερµηνευτική πορεία. Υποχρέωσή µας, καλύτερα «εργαλεία» µας, θα αποτελέσουν όσες λέξεις-«κλειδιά» κρίνουµε ότι πρέπει να δώσουµε στους µαθητές για να αποσυµβολοποιήσουν τον ελλειπτικό λόγο του ποιήµατος. Βασικό ερµηνευτικό «κλειδί» µας το ζήτηµα ότι: Η µοναδική αντίδραση του ωραίου αυτού Ελληνα, ευρισκόµενου στην ορχήστρα του θεάτρου, περιορίζεται σε «µια κραυγή», την οποία ο ποιητήςαφηγητής αντιµετωπίζει µε το στοχαστικό, γεµάτο ευαισθησία µάτι του. Βοηθάµε, λοιπόν, τους µαθητές να κατανοήσουν το στοχαστικό περιεχόµενο αυτής της «απλής κραυγής» του νέου: -ότι δηλαδή η «ασεβής» αυτή έκφραση του παράφορου και ασυγκράτητου πάθους της νεανικής ψυχής αποκτά µέσα στη φωτεινότητα του ελληνικού τοπίου, στον διονυσιακό χώρο του αρχαίου θεάτρου και στο κέντρο της λατρείας της ιερής µανίας, του άφθαστου κάλλους και του οργιαστικού ελληνικού ορµέµφυτου, την ιερότητα, την αθωότητα και την αρχέγονη θρησκευτικότητα µιας ιεροτελεστίας. - Ότι ο Γιάννης Ρίτσος, µε την κραυγή του όµορφου «όπως εκείνοι» οι πρόγονοί του- Νεοέλληνα, γίνεται βάρδος της σύγχρονης αγροτικής και εργατικής τάξης, παρουσιάζοντας τη σύνδεση της νεότερης Ελλάδας µε το αρχαίο παρελθόν της µέσα από την προοπτική της βιολογικής (λ.χ. «νέος ωραίος όπως εκείνοι») ή της τελετουργικής (λ.χ. «έβαλε µια κραυγή στο κέντρο του αρχαίου θεάτρου») περισσότερο από την πνευµατική προοπτική (λ.χ. «ανύποπτος») αίσθησης του χρόνου και της ιστορίας που έχει ο Ρωµιός. Τους βοηθάµε, συνακόλουθα, στην ερµηνεία της αντήχησης της κραυγής στον ιερό χώρο. Και πράγµατι ο αρχαίος χώρος (= το αρχαιοελληνικό παρελθόν) χαιρετίζει, αγκαλιάζει τον νεαρό «εισβολέα». εν µιµείται ούτε επαναλαµβάνει κοροϊδευτικά την άναρθρη κραυγή του, αλλά τη συνεχίζει η ιστορική συνέχεια του Ελληνισµού- και την καθαγιάζει σε ένα ύψος απροσµέτρητο, αφού αναγνωρίζει σ αυτήν την εκδήλωση του πάθους, της νεότητας, της «αδάµαστης χαράς» και ελευθερίας, την πρωταρχική και την «αιώνια» ιαχή του διθυράµβου. Με άλλα λόγια, δίνουµε στους µαθητές να καταλάβουν ότι η αντήχηση της κραυγής αποκτά διαστάσεις συµβόλου, καθώς πρόθεση του ποιητή είναι να αναπαραστήσει την ιστορική, φυλετική και πνευµατική συνέχεια ανάµεσα στον αρχαίον και τον νέον Ελληνισµό. Η διαλεκτική κοσµοαντίληψη του Γιάννη Ρίτσου υπονοείται πίσω από τη δυναµική και απόλυτη συνοµιλία της αρχαίας Ελλάδας, που εκφράζεται µε το θέατρο και την ιαχή του διθυράµβου, µε τον νέον Ελληνισµό, που εκπροσωπεί ο ωραίος Ελληνας, η απλή κραυγή και η ηχώ της κραυγής. Τελικά, µέσα από µια απλή κραυγή, ο νέος έρχεται σε επαφή µε τον αρχαίο πολιτισµό και αντιλαµβάνεται τον ενιαίο χαρακτήρα του αρχαίου και νέου ελληνικού πολιτισµού. 5

6 6 Στο σύντοµο αυτό ποίηµα του Ρίτσου πρέπει να προσεχθεί και µια άλλη παράδοξη αντίληψη: Ο νέος, παρότι «ανύποπτος», είχε τη ριζική αθωότητα και ως εκ τούτου την ικανότητα να γίνει δεκτός στον αρχαίο χώρο, ξεχωρίζοντας την πρωταρχική, την τελετουργική και τη διονυσιακή του διάσταση ίσως περισσότερο από έναν γνώστη δυτικότροπο διανοούµενο- µε τον ίδιο τρόπο που «ο Θεόφιλος έπλυνε τη δυτική- όρασή µας, δίνοντάς µας ένα καινούργιο µάτι για να δούµε τον ελληνικό χρόνο και τον ελληνικό χώρο». Αποµένει βέβαια να αποκωδικοποιήσουµε τη σκοπιµότητα του παρένθετου λόγου του ποιητήαφηγητή, ότι δηλαδή το κάνει προκειµένου: -να ερµηνεύσει την ενέργεια του νέου Ελληνα. -να ακυρώσει την προβεβληµένη προσέγγιση του αρχαιοελληνικού παρελθόντος. -να διερευνήσει τη σύγχρονη ελληνική φυλετική µνήµη της αγροτικής και εργατικής τάξης, της οποίας η ενσυνείδητη µνήµη διαφέρει από αυτήν της λίγο-πολύ µορφωµένης µεσαίας τάξης. Τελικά, η αποκωδικοποίηση του ποιήµατος θα θεωρηθεί πετυχηµένη, αν οι µαθητές κατανοήσουν ότι, στον Γιάννη Ρίτσο η επίκληση της ιστορικής συνέχειας του Ελληνισµού («συνεχίζει απλώς») ή µάλλον της ιστορικής ολότητας, δεν πετυχαίνεται σε βάρος του παρελθόντος (ο νέος δεν υποβιβάζεται, δεν περιφρονείται για την άγνοιά του τού παρελθόντος του, αλλά την «απλή κραυγή» του «απλώς συνεχίζει η ελληνική ηχώ»). Θα πρέπει, εν κατακλείδι, να µείνει στους µαθητές ως µεταγνώση ότι: Στην ποίηση του Γιάννη Ρίτσου το παρελθόν είναι ζωντανό στη φυλετική µνήµη των σύγχρονων ηρώων του. Υπάρχει µια υπερχρονική ενότητα και ολότητα, µεταµορφώνοντας «τον τριγύρω µας χώρο σ έναν υπερβατικό χώρο ( κέντρο) και τον συγκεκριµένο χρόνο σε µυθικό χρόνο (in illo tempore), τότε που µπήκαν τα θεµέλια του κόσµου (λ.χ. αιώνια ιαχή του διθυράµβου ).» ιαφορετικό όµως «κλειδί» θα χρειαστούµε για να «ξεκλειδώσουµε» το ποίηµα «Αυτόπτης µάρτυρας», 8 από τη συλλογή Γραφή τυφλού: Αυτόπτης µάρτυρας Εγώ τούς είδα λέει τούς δύο διαρρήκτες πίσω απ τίς γρίλιες να παραβιάζουν τήν απέναντι πόρτα. δε φώναξα διόλου. είχε φεγγάρι. φαινόνταν καθαρά τ αντικλείδια τους και τα στολίδια τού γύψου στον τοίχο. Περίµενα πρώτα να φωνάξουνε οι άλλοι από δίπλα. Κανένας δε φώναξε. Εφυγα, απ το παράθυρο, κάθισα στην καρέκλα, ακούµπησα το µέτωπό µου στο µάρµαρο τού τραπεζιού, και θαρρώ που αποκοιµήθηκα πλάι στο φτωχό µελανωµένο χέρι τού παιδιού που δεν προβιβάστηκε. Μέσα στον ύπνο µου µ έπιασε πονοκέφαλος απ το φεγγάρι. Τα χαράµατα µού χτύπησαν τήν πόρτα. Ηταν οι δύο διαρρήκτες κρατώντας δυο ωραίες ανθοδέσµες. Μπήκα στην κουζίνα να βάλω τα λουλούδια στο νερό. Γυρίζοντας πίσω, µ ένα βάζο στο κάθε µου χέρι, δεν τους βρήκα. «Κλειδί» µας τώρα η αλληγορία: Συγκεκριµένα, εµείς οι ίδιοι καθοδηγούµε τα παιδιά να παρακολουθήσουν το ρεαλιστικό και το αλληγορικό επίπεδο της «διάρρηξης» που είδε ο «αυτόπτης µάρτυρας». Ότι θέµα του ποιήµατος είναι: Η κατάθεση τού ποιητή-αυτόπτη µάρτυρα για την πολιτική διάρρηξη που συντελέστηκε το 1967, µε την οποία οι πολιτικοί διαρρήκτες από µας κλέψανε τη ηµοκρατία και από τους Κύπριους το µισό νησί. Το «ξεκλείδωµα» µε «κλειδί» την αλληγορία είναι εύκολο, αφού θα ξεκινήσει ήδη από τους τίτλους της Συλλογής «Γραφή τυφλού» και του ποιήµατος «Αυτόπτης µάρτυρας»: Αφού, λοιπόν, πρώτα επισηµάνουµε: -την πολυσηµία του όρου «γραφή»: α) Σύστηµα γραφής, κώδικάς επικοινωνίας, β) καταγραφή, καταχώρηση, γ) καταγγελία, κατάθεση, µήνυση, όπως στον αρχαίο δικανικό όρο «γραφή παρανόµων». -την αµφίσηµη σηµασία της λέξης «τυφλός»: εξωτερική τυφλότητα-ποιητική ενόραση, 8 Στο σχεδίασµά µου διδακτικής πορείας για τη διδασκαλία του ποιήµατος «Γραφή τυφλού» ακολουθώ την ερµηνευτική προσέγγιση που προτείνουν: -Θεόδ. Μπόλλας, «Ανάλυση του ποιήµατος του Γιάννη Ρίτσου Αυτόπτης µάρτυρας (από τη συλλογή: Γραφή τυφλού, 1972)», ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ, τχ. 29, Ιούλ.-Αύγ. 1986, σ Κώστας Μπαλάσκας, Λογοτεχνία και Παιδεία: Γνώση και Ανάγνωση Λογοτεχνικών Κειµένων, (εκδ. Επικαιρότητα, 1985), σ. 57.

7 7 είναι πλέον µπορετό οι µαθητές να κατανοήσουν ότι ο τίτλος «Γραφή τυφλού» υποβάλλει τον εθελότυφλο και από εκεί παραπέµπει στον ποιητή-προφήτη που βλέπει µε την αρωγή της ποιητικής ενόρασης. Ο προσδιορισµός «αυτόπτης», οξύµωρος προς τον τυφλό, καθορίζει τον «µάρτυρα» σαν τον τυφλό ή εκείνον που κλείνει τα µάτια µπροστά στα τροµακτικά γεγονότα και καταθέτει σε έναν άλλον χρόνο, όταν υπάρχουν πια τα τετελεσµένα: είναι ο ποιητής προφήτης και µάρτυρας που καταθέτει την εµπειρία του. Αφού δοθούν άµεσα ή έµµεσα: ο τόπος, ο χρόνος, τα πρόσωπα, το γεγονός, παρακολουθούµε στη συνέχεια το ρεαλιστικό και το αλληγορικό επίπεδο της διάρρηξης µε συνεχείς αναφορές στον ποιητικό λόγο. Στο αλληγορικό επίπεδο αναζητάµε τα στοιχεία του κειµένου που παραπέµπουν στην άποψη ότι η διάρρηξη ταυτίζεται µε το Χουντικό Πραξικόπηµα του Μετά την ερµηνευτική µας ανάλυση, στηριγµένη σε λέξεις και εικόνες «κλειδιά», και την σύνθεση που θα εστιαστεί στο ύφος του ποιήµατος και στον λόγο κατάθεσης του αυτόπτη µάρτυρα, προβαίνουµε στην ανακεφαλαίωση: Εκεί θα αποδειχθεί αν τελικά καταφέραµε να αποκωδικοποιήσουµε και να ερµηνεύσουµε το κείµενο. Αν δηλαδή, µε αναφορά στις εµπειρίες του ποιητή και στις περιπέτειές του, καθοδηγήσαµε τους µαθητές να διαπιστώσουν τα αποτελέσµατά τους στο συγκεκριµένο ποίηµα, στην άνεση της γραφής, την απλοποίηση της εικόνας και την εκλαΐκευση της πολιτικής του φιλοσοφίας.: Ο Γιάννης Ρίτσος χωρίς ίχνος διδακτισµού, µε την αφέλεια του απροσδοκήτου, µας κάνει να νοιώσουµε ανάγλυφη τη φρίκη της ενοχής και τη ναυτία της αδυναµίας µας µπροστά στις τερατώδεις δυνάµεις µιας κοινωνικής εκτροπής, καθώς µε το εφιαλτικό φως του φεγγαριού µας οδηγεί στην τυφλή αναψηλάφηση ενός εφιάλτη, έτσι όπως ένας τυφλός διαβάζει ψηλαφώντας τά στοιχεία της γραφής Braille. 9 9 Για τη σύνταξη της Εισήγησής µου έλαβα υπόψη τις εξής διδακτικές προσεγγίσεις: -Γαραντούδης Ευρυπίδης & Χατζηδηµητρίου Σοφία & Μέντη Θεοδώρα, Κείµενα Νεοελληικής Λογοτεχνίας, Β Γυµνασίου, Βιβλίο Εκπαιδευτικού, (ΥΠ.Ε.Π.Θ./ΠΑΙ ΑΓ. ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ/Ο.Ε..Β., 2006), σ ανιήλ Ανθούλα & Κατσιαµπούρα Ζωή, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου, (εκδ. Ελληνικά Γράµµατα, 2006), σ και ανιήλ Ανθούλα & Κατσιαµπούρα Ζωή, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γ Γυµνασίου, (εκδ. Ελληνικά Γράµµατα, 2006), σ ουληγέρη Βασιλική, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Β Γυµνασίου, (εκδ. Κέδρος 2006), σ ουληγέρη Βασιλική & Μουστακάτου Κατερίνα, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γ Γυµνασίου, (εκδ. Κέδρος 2006), σ Εµµανουηλίδης Παναγ., Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου χρηστική έκδοση, (εκδ. Μεταίχµιο, 2005), σ και Εµµανουηλίδης Παναγ. & Πετρίδου-Εµµανουηλίδου Ελλη, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου, (εκδ. Μεταίχµιο, 2005), σ και Εµµανουηλίδης Παναγ. & Πετρίδου-Εµµανουηλίδου Ελλη, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Β Γυµνασίου, (εκδ. Μεταίχµιο, 2005), σ Εµµανουηλίδης Παναγ. & Πετρίδου- Εµµανουηλίδου Ελλη, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου, (εκδ. Μεταίχµιο, 2005), σ Καραλή Αιµιλία & Βλάµη Μαρία, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Β Γυµνασίου, (εκδ. Ελληνικά Γράµµατα 2006), σ Καγιαλής Παν. & Ντουνιά Χριστίνα & Μέντη Θεοδώρα, Κείµενα Νεοελληικής Λογοτεχνίας, Γ Γυµνασίου, Βιβλίο Εκπαιδευτικού, (ΥΠ.Ε.Π.Θ./ΠΑΙ ΑΓ. ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ/Ο.Ε..Β., 2006), Κοροµηλά Α. & Χατζηγιαννάκη Ε., Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γ Γυµνασίου, (εκδ. Ελληνοεκδοτική, 2006), σ Λάππας ηµ., Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου, (εκδ. Κέδρος, 2007), σ και Λιγνός Ζαχαρ. & Μαρκαντωνάτος Γ., Αναγνώσεις λογοτεχνικών κειµένων Α Γυµνασίου, (εκδ. Gutenberg, 2006), σ και Λιγνός Ζαχαρ. & Μαρκαντωνάτος Γ., Αναγνώσεις λογοτεχνικών κειµένων Β Γυµνασίου, (εκδ. Gutenberg, 2006), σ Λιγνός Ζαχαρ. & Μαρκαντωνάτος Γ., Αναγνώσεις λογοτεχνικών κειµένων Γ Γυµνασίου, (εκδ. Gutenberg, 2006), σ Μερτίκα Θεοδώρα & Πανουργιά- Σαββανή Στέλλα, Ερµηνευτικές αναλύσεις στα Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Β Γυµνασίου, (εκδ. Πατάκη, 2005), σ Μπουκόρου Κ & Τσέλιου Μ., Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου, (εκδ. Σαββάλας, 2006), σ και Πυλαρινός Θεοδόσης & Χατζηδηµητρίου Σοφία & Βαρελάς Λάµπρος, Κείµενα Νεοελληικής Λογοτεχνίας, Α Γυµνασίου, Βιβλίο Εκπαιδευτικού, (ΥΠ.Ε.Π.Θ./ΠΑΙ ΑΓ. ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ/Ο.Ε..Β., 2006), σ Ρώµας Χ. & ρακόπουλος. & Φωκά Μ., Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γ Γυµνασίου, (εκδ. Σαββάλας, 2006), σ Σταθόπουλος Νίκος, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Β Γυµνασίου, (εκδ. Σαββάλας, 2006), σ Φλώρος Σπύρ., Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Β Γυµνασίου, (εκδ. Ελληνοεκδοτική, 2006), σ Χατζηαστερίου Αναστασία, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Α Γυµνασίου, (εκδ. Ζήτη, 2007), σ και Χατζηαστερίου Αναστασία, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Β Γυµνασίου, (εκδ. Ζήτη, 2008), σ Χατζηαστερίου Αναστασία, Κείµενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας Γ Γυµνασίου, (εκδ. Ζήτη, 2008), σ

8 8 Περίληψη Σχεδιασµός διδακτικής προσέγγισης και ερµηνευτικής πορείας στη διδασκαλία πέντε «σχολικών» ποιηµάτων του Γιάννη Ρίτσου. Ο ουσιαστικός στόχος µου είναι να κατανοήσουν οι συνάδελφοι/σες Φιλόλογοι πώς λειτουργεί το «ΦΥΛΛΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ», κατά την πορεία διδασκαλίας στην Τάξη. Στην Εισήγησή µου, δηλαδή, κάθε µια από τις πέντε «διδασκαλίες» ανάλογων ποιηµάτων συγκροτεί και ένα «ΦΥΛΛΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ».

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Λογοτεχνίας

Διδακτική της Λογοτεχνίας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διδακτική της Λογοτεχνίας Ενότητα 1: Σκοποί της διδασκαλίας της λογοτεχνίας l Βενετία Αποστολίδου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ

ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Σχολεία ϖου συµµετέχουν 5ο ηµοτικό σχολείο Κέρκυρας 2ο ηµοτικό σχολείο Νάξου Σχολική χρονιά 2005-2006 ιδακτική µεθοδολογία ΤΗΛΕ- ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ Περίοδος ϖροετοιµασίας Τηλεδιάσκεψη

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΓενικόΛύκειοΚοζάνης Σχολική Βιβλιοθήκη. Υπεύθυνη Βιβλιοθήκης Ελπίδα Ματιάκη

1 ο ΓενικόΛύκειοΚοζάνης Σχολική Βιβλιοθήκη. Υπεύθυνη Βιβλιοθήκης Ελπίδα Ματιάκη 1 ο ΓενικόΛύκειοΚοζάνης Σχολική Βιβλιοθήκη Υπεύθυνη Βιβλιοθήκης Ελπίδα Ματιάκη ΓιάννηςΡίτσος 1909-1990 Γεννήθηκε στημονεµβασιάτο 1909 «Κυρά Μονοβασιά µου, πέτρινο καράβι µου. Χιλιάδες οι φλόκοι σου και

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΑΣΑΠΗΣ Επιμέλεια 7 o Διήμερο Διαλόγου για τη Διδασκαλία των Μαθηματικών 15 & 16 Μαρτίου 2008 Ομάδα Έρευνας της Μαθηματικής Εκπαίδευσης ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ i ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικά σχόλια για το έργο 1ο ποίημα 2ο ποίημα Δομή του έργου 1ο ποίημα 1η ενότητα:

Εισαγωγικά σχόλια για το έργο 1ο ποίημα 2ο ποίημα Δομή του έργου 1ο ποίημα 1η ενότητα: Ονοματεπώνυμο: Ημερομηνία: Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας - Α Γυμνασίου «Γιάννης Ρίτσος Οδυσσέας Ελύτης : Τζιτζίκια στήσαν το χορό Κάτω στης μαργαρίτας το αλωνάκι» Βιογραφικά στοιχεία των ποιητών Ο Γιάννης

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1 Γ.Ε.Λ Κ. ΑΧΑΪΑΣ ΤΑΞΗ: Β ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ: Νεότερη ποίηση «Ο τόπος μας», Γ. Ρίτσου, σ. 237 Προβλεπόμενος χρόνος: 2 περίπου διδακτικές ώρες Διδάσκων: ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Γιάννης Ρίτσος «Ο τόπος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) 1.α 3 ώρες Η εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση και τη διδασκαλία των φιλολογικών µαθηµάτων Επισκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (ενδεικτική)

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (ενδεικτική) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (ενδεικτική) AB ΑΛΗ Α. (1989): Οι Βαθµοί είναι Αναγκαίοι; Παιδαγωγικές και Κοινωνιολογικές Απόψεις και Προσεγγίσεις για την Αξιολόγηση και Βαθµολογία στο Σχολείο, Σύγχρονη Εποχή,

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικό Πρόγραμμα Λογοτεχνίας. εμινάρια ΕΜΕ Φιλολογικών Μαθημάτων, επτέμβριος 2014

Αναλυτικό Πρόγραμμα Λογοτεχνίας. εμινάρια ΕΜΕ Φιλολογικών Μαθημάτων, επτέμβριος 2014 Αναλυτικό Πρόγραμμα Λογοτεχνίας εμινάρια ΕΜΕ Φιλολογικών Μαθημάτων, επτέμβριος 2014 1 Διευκρινίσεις για τα εγχειρίδια «Ο Λόγος Ανάγκη της Ψυχής» Και τα τρία εγχειρίδια και των τριών τάξεων κυκλοφορούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ

37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ 37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Η ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΑΦΙΕΡΩΝΕΤΑΙ ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΠΑΠΑΚΩΣΤΟΥΛΑ-ΓΙΑΝΝΑΡΑ 18-20 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015*

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΔΕΥΤΕΡΑ 19/1 ΤΡΙΤΗ 20/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 21/1 ΠΕΜΠΤΗ 22/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23/1 ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ

ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ ΕΡΩΤΙΚΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΏΝ ΚΑΙ ΜΑΘΗΤΡΙΩΝ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ Γυμνασίου οι μαθητές ήρθαν σε επαφή με ένα δείγμα ερωτικής ποίησης. Συγκεκριμένα διδάχτηκαν το ποίημα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας...

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016

Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης. Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Το μάθημα των Νέων Ελληνικών στα ΕΠΑΛ: Ζητήματα διδασκαλίας και αξιολόγησης Βενετία Μπαλτά & Μαρία Νέζη Σχολικές Σύμβουλοι Φιλολόγων 5/10/2016 Στόχοι της εισήγησης: Επισήμανση βασικών σημείων από τις οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές, ιδασκάλους άλλων Θρησκειών

Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές, ιδασκάλους άλλων Θρησκειών ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΠΠΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΠΣ (12-14 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2005) Project: Η Αναζήτηση της Αλήθειας από Φιλοσόφους, Τραγικούς Ποιητές,

Διαβάστε περισσότερα

Αρ. Φακ Φαξ: , Tηλ: , Νοεμβρίου 2014

Αρ. Φακ Φαξ: , Tηλ: , Νοεμβρίου 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Αρ. Φακ. 7.7.01.24.6 Φαξ: 22 480505, Tηλ: 22 402300, 22402374 e-mail: info@cyearn.pi.ac.cy ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ 24 Νοεμβρίου 2014 Διευθυντές/ντριες Δημόσιων και Ιδιωτικών

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Εγγονόπουλος: Μπολιβάρ (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ )

Νίκος Εγγονόπουλος: Μπολιβάρ (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ ) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νίκος Εγγονόπουλος: Μπολιβάρ (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 67-68) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία: 1. α)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Διδακτική πρόταση

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Διδακτική πρόταση ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Διδακτική πρόταση Διδακτικό πλαίσιο Θέμα: Πάρτι γενεθλίων Σχολείο: Γυμνάσιο Φανερωμένης, Λάρνακα Επίπεδο ελληνομάθειας: Α2 - αρχάριοι (9 μαθητές) Διδακτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος άσκαλος Σ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση Ενότητα 6: Μέθοδος project - Πολιτισμός και σχολείο - Διδασκαλία σε ομάδες Ελένη

Διαβάστε περισσότερα

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α.

Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Ρυθµός Κίνηση Χορός Ενοποίηση µουσικοκινητικής αγωγής - χορού στα δηµοτικά σχολεία µε Ε.Α.Ε.Π. ρ. Απόστολος Ντάνης Σχολικός Σύµβουλος Φ.Α. Η θεµατική ενότητα «ρυθµός-κίνηση-χορός» στη σχολική Φυσική Αγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120)

Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Θεοτόκης: Η Τιµή και το Χρήµα (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 108-120) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Μάθημα: Νέα Ελληνικά Γ Γυμνασίου. ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Ενότητα 6, Μέρος Δ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Μάθημα: Νέα Ελληνικά Γ Γυμνασίου. ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Ενότητα 6, Μέρος Δ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Μάθημα: Νέα Ελληνικά Γ Γυμνασίου ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Ενότητα 6, Μέρος Δ Η παρούσα διδακτική πρόταση πραγματοποιήθηκε στο Περιφερειακό Γυμνάσιο Πέρα Χωρίου και Νήσου σε

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών Πάμε θέατρο: Εισαγωγή στη δραματική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΡΧΙΚΗΣ ΕΚ ΟΣΗΣ Ομάδα συγγραφής Κώστας Η. Ακρίβος Δ. Πτολ. Αρμάος Τασούλα Καραγεωργίου Ζωή Κ. Μπέλλα Δήμητρα Γ. Μπεχλικούδη Υπεύθυνος για το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο και για

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες:

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες: Πρόταση Διδασκαλίας Ενότητα: Τάξη: 7 η - Τέχνη: Μια γλώσσα για όλους, σε όλες τις εποχές Γ Γυμνασίου Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος Α: Στόχοι Οι μαθητές/ τριες: Να

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α

ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β. Ερώτηση 1 α ΧΑΡΤΙΝΗ ΑΓΚΑΛΙΑ ΟΜΑΔΑ Β Ερώτηση 1 α Το βιβλίο με τίτλο «Χάρτινη Αγκαλιά», της Ιφιγένειας Μαστρογιάννη, περιγράφει την ιστορία ενός κοριτσιού, της Θάλειας, η οποία αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας. Φεύγει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΛΗΝΟΣ» Τμήμα Γενικής Αγωγής

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΛΗΝΟΣ» Τμήμα Γενικής Αγωγής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ «ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΛΗΝΟΣ» Τμήμα Γενικής Αγωγής «Διδακτική της Ιστορίας» Διδάσκουσα: Μαρία Ρεπούση Ακαδημαϊκό έτος:

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Παρασκευή 20/3/2015

Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Παρασκευή 20/3/2015 Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση Παρασκευή 20/3/2015 ΕΠΠΣ-ΑΠΣ λογοτεχνίας Το Πρόγραμμα Σπουδών στη λογοτεχνία δομείται για όλη την υποχρεωτική

Διαβάστε περισσότερα

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288)

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ)

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ) ΑΘΗΝΑ 1999 ΜΕΡΟΣ Α Οµάδα Σύνταξης Άννα ηµητροκάλη,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Κατηγορία ECTS Εισαγωγή στην Παιδαγωγική Επιστήμη Υποχρεωτικό 6 Ελληνική Γλώσσα Υποχρεωτικό 6 Η Ιστορία και η Διδακτικής της Υποχρεωτικό 6

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος 5. Πρόλογος

Πρόλογος 5. Πρόλογος Πρόλογος 5 Πρόλογος Το βιβλίο αυτό, μαζί με το ϖρώτο βιβλίο με τίτλο «Ανθολόγιο αρχαϊκής λυρικής ϖοίησης», χαιρετίζει την εϖιστροφή της αρχαίας λυρικής ϖοίησης στη Μέση Εκϖαίδευση. Γνωρίζουμε ότι το είδος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. ΘΕΜΑΤΑ Α. Να γράψετε στο τετράδιό σας την περίληψη του κειµένου χωρίς δικά σας σχόλια σε λέξεις.

ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ. ΘΕΜΑΤΑ Α. Να γράψετε στο τετράδιό σας την περίληψη του κειµένου χωρίς δικά σας σχόλια σε λέξεις. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 IOYNIOY 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6) ΚΕΙΜΕΝΟ: Πολύς λόγος έχει

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61)

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49)

Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49) ΠΟΙΗΣΗ 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Κωστή Παλαµά: «Ο ωδεκάλογος του Γύφτου» (Απόσπασµα από τον Προφητικό) (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ )

Κωστή Παλαµά: «Ο ωδεκάλογος του Γύφτου» (Απόσπασµα από τον Προφητικό) (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ ) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Κωστή Παλαµά: «Ο ωδεκάλογος του Γύφτου» (Απόσπασµα από τον Προφητικό) (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 95-98) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Διδακτική των Φυσικών Επιστημών Ενότητα 2: Βασικό Εννοιολογικό Πλαίσιο Χρυσή Κ. Καραπαναγιώτη Τμήμα Χημείας Αντικείμενο και Αναγκαιότητα Μετασχηματισμός της φυσικοεπιστημονικής γνώσης στη σχολική της εκδοχή.

Διαβάστε περισσότερα

3ο Νηπ/γείο Κορδελιού Τμήμα Ένταξης

3ο Νηπ/γείο Κορδελιού Τμήμα Ένταξης ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ Περιεχόμενα Α ΕΠΙΠΕΔΟ (λεξιλόγιο) 1 ο ΣΤΑΔΙΟ : Ονοματοποίηση αντικειμένων και προσώπων 2 Ο ΣΤΑΔΙΟ: Ονοματοποίηση πράξεων 3 ο ΣΤΑΔΙΟ : Καθημερινές εκφράσεις και χαιρετισμοί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 IOYNIOY 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 IOYNIOY 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 1 IOYNIOY 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ: Πολύς λόγος έχει γίνει για τα ποικίλα συνθήματα που βλέπουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικός προγραμματισμός για τη διδασκαλία των Μαθηματικών

Ενδεικτικός προγραμματισμός για τη διδασκαλία των Μαθηματικών Αγγελόπουλος Ηρακλής - Γκούντας Ευάγγελος Σχολικοί Σύμβουλοι Ενδεικτικός προγραμματισμός για τη διδασκαλία των Μαθηματικών της Γ δημοτικού Α. Συνοπτικός πίνακας των μηνών διδασκαλίας οποιουδήποτε έτους

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΕΙΜΕΝΟ Mίλτος Σαχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής Ἕνας μπαξές γεμάτος αἷμα εἶν ὁ οὐρανός καί λίγο χιόνι ἔσφιξα τά σκοινιά μου πρέπει καί

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Το μάθημα της λογοτεχνίας στη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση Ενότητα 1: Ιστορία του μαθήματος των Νέων Ελληνικών. Οι σκοποί του μαθήματος, τα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α τάξη Γενικού Λυκείου και Α τάξη Εσπερινού Γενικού Λυκείου Το Π.Σ. για το μάθημα της Λογοτεχνίας στην Α Λυκείου επιδιώκει να δώσει νέες κατευθύνσεις στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

Τάκης Σινόπουλος: Φίλιππος (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ )

Τάκης Σινόπουλος: Φίλιππος (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ ) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Τάκης Σινόπουλος: Φίλιππος (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 69-70) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία: 1. Ποιες

Διαβάστε περισσότερα

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης

«Θάλασσα Οικολογία» Καθηγητής: Αναστασιάδης Παναγιώτης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Ι ΑΣΚΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκϖαίδευση αϖό Αϖόσταση ΤΕΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

κείµενα για το µάθηµα της λογοτεχνίας Β Γυµνασίου

κείµενα για το µάθηµα της λογοτεχνίας Β Γυµνασίου ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΟΠΑΙ ΩΝ 2002 2004 ΡΑΣΗ 2.5 ηµιουργία «εναλλακτικού» εκπαιδευτικού υλικού για το µάθηµα της λογοτεχνίας Α και Β Γυµνασίου κείµενα για το µάθηµα της λογοτεχνίας Β Γυµνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ, 5 CFU 1. prof. Paola Maria Minucci (6 ιδακτικές ώρες): 1 CFU Α ΜΕΡΟΣ, 0,5 CFU (In data da stabilire) ιδακτική της νεοελληνικής ποίησης 1: Ανάλυση του κειµένου Β ΜΕΡΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Φ.Π.Ψ. ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ

Ο ΗΓΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Φ.Π.Ψ. ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ Ο ΗΓΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Φ.Π.Ψ. ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 201-2016 1 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ Φ.Π.Ψ. A. ιάρθρωση Προγράµµατος Μαθήµατα Φιλοσοφίας: 7 ( υποχρεωτικά + 2 επιλεγόµενα) Μαθήµατα Παιδαγωγικής: 8 ( υποχρεωτικά + επιλεγόµενα)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ Λύκειο ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΆ ΒΙΟΛΟΓΊΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ Λύκειο ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΆ ΒΙΟΛΟΓΊΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟ Λύκειο 2016-17 ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΆ ΒΙΟΛΟΓΊΑ ΦΥΣΙΚΉ ΛΟΓΟΤΕΧΝΊΑΣ ΝΕΌΤΕΡΗ ΚΑΙ ΣΎΓΧΡΟΝΗ ΙΣΤΟΡΊΑ ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΤΑ ΠΑΙΔΕΊΑ ΒΙΒΛΙΑ ΑΡΧΑΊΑ ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΓΛΏΣΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

ιονύσιος Σολωµός ( )

ιονύσιος Σολωµός ( ) ιονύσιος Σολωµός (1798 1857) Ένας από τους σηµαντικότερους νεοέλληνες ποιητές. Είναι ο εθνικός µας ποιητής Ήταν ο πρώτος που καλλιέργησε συστηµατικά τη δηµοτική γλώσσα Αξιοποίησε την προγενέστερη ποιητική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς. Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Σχολική Χρονιά 2012-2013 Κ ε ί μ ε ν α Ν ε ο ε λ λ η ν ι κ ή ς Λ ο γ ο τ ε χ ν ί α ς Θεματική ενότητα: «Οικουμενικές αξίες και Λογοτεχνία» ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κείμενα προς συνανάγνωση συνεξέταση Έριχ Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Σεφέρης: Τελευταίος Σταθµός (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ )

Γιώργος Σεφέρης: Τελευταίος Σταθµός (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ ) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιώργος Σεφέρης: Τελευταίος Σταθµός (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 45-49) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ»

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ» ΑΘΗΝΑ 1999 Οµάδα σύνταξης Συντονιστής: Γεώργιος Κιούσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ: ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 1. Νεοελληνική Γλώσσα Α Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΦΥΣΗ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ:

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΦΥΣΗ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΦΥΣΗ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ: Η αισθητική της Φύσης και της Τέχνης και η Λογική των Μαθηματικών» για όλες τις εκπαιδευτικές βαθμίδες Το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα «ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ»,

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249)

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Ο ποιητής, αξιοποιώντας την ιστορική του µνήµη, κινείται

Διαβάστε περισσότερα

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια»

«Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Το κορίτσι με τα πορτοκάλια» «Κάθεσαι καλά, Γκέοργκ; Καλύτερα να καθίσεις, γιατί σκοπεύω να σου διηγηθώ μια ιστορία για γερά νεύρα». Με αυτόν τον τρόπο ο συγγραφέας του βιβλίου αρχίζει να ξετυλίγει το

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης

Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης Οδηγίες διδασκαλίας για τη Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία στο Λύκειο, στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης και του εξορθολογισμού της διδακτέας ύλης Βενετία Μπαλτά Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Στόχοι της εισήγησης:

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων. Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Πρόεδρος Τµήµατος Πρωτοβάθµιας Εκπαίδευσης

Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων. Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Πρόεδρος Τµήµατος Πρωτοβάθµιας Εκπαίδευσης Αξιολόγηση ιδακτικών Βιβλίων Ηλίας Γ. Ματσαγγούρας Πρόεδρος Τµήµατος Πρωτοβάθµιας Εκπαίδευσης 1 Τέσσερις οι Λειτουργίες των ιδακτικών Βιβλίων: α. Γνωστική: Οικοδόµηση εννοιολογικής, δηλωτικής και διαδικαστικής

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού»

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού» 1 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Για την ενηµέρωση των υποψηφίων συγγραφέων εγχειριδίων Γλώσσας και Μαθηµατικών, κοινοποιούµε απάντηση σε σχετικό ερωτηµατολόγιο που µας είχαν υποβάλει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΥΤΕΡΑ 5/9 ΤΡΙΤΗ 6/9 ΤΕΤΑΡΤΗ 7/9 ΠΕΜΠΤΗ 8/9 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 9/9

ΔΕΥΤΕΡΑ 5/9 ΤΡΙΤΗ 6/9 ΤΕΤΑΡΤΗ 7/9 ΠΕΜΠΤΗ 8/9 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 9/9 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΔΕΥΤΕΡΑ 5/9 ΤΡΙΤΗ 6/9 ΤΕΤΑΡΤΗ 7/9 ΠΕΜΠΤΗ 8/9 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 9/9 ΦΩΚΙΔΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Π Α Ν Ε Λ Λ Η Ν Ι Α Ε Ν Ω Σ Η Φ Ι Λ Ο Λ Ο Γ Ω Ν Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. 12-14 Νοεμβρίου 2009 ΜΥΤΙΛΗΝΗ

Π Α Ν Ε Λ Λ Η Ν Ι Α Ε Ν Ω Σ Η Φ Ι Λ Ο Λ Ο Γ Ω Ν Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. 12-14 Νοεμβρίου 2009 ΜΥΤΙΛΗΝΗ Π Α Ν Ε Λ Λ Η Ν Ι Α Ε Ν Ω Σ Η Φ Ι Λ Ο Λ Ο Γ Ω Ν 36 ο Ετήσιο Συνέδριο Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 12-14 Νοεμβρίου 2009 ΜΥΤΙΛΗΝΗ Αίθουσα Δημοτικού Θεάτρου Πέμπτη, 12 Νοεμβρίου 2009

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Ημερίδα. Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική πολιτική, κοινωνία, σχολείο ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Έργο: Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο) Επιστημονική υπεύθυνη: Καθηγήτρια Ζωή Παπαναούμ Ημερίδα Διαπολιτισμική Εκπαίδευση: εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΤΡΕΙΣ (3) ΚΕΙΜΕΝΟ Mίλτος Σαχτούρης Ὁ Ἐλεγκτής

Διαβάστε περισσότερα

Α. Δράσεις που αναπτύσσονται στο πλαίσιο της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης «Πάφος 2017»

Α. Δράσεις που αναπτύσσονται στο πλαίσιο της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης «Πάφος 2017» ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ ΣΤΟΧΟΣ 3 ος : Η αξιοποίηση του πολιτιστικού πλούτου του συνόλου των κατοίκων της Ευρώπης και η ανάδειξη των κοινών στοιχείων και της πολυμορφίας των ευρωπαϊκών πολιτισμών, μέσα από πολιτιστικές

Διαβάστε περισσότερα

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης 120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης Σκοπός Σκοπός αυτού του Τμήματος είναι η ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύπτουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε προσωπικό για την διδασκαλία των μαθημάτων της

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα με την οικογένεια μου

Μια μέρα με την οικογένεια μου Μια μέρα με την οικογένεια μου Διδακτικό Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Οικιακή Οικονομία Δημιουργός: ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Σημείωση Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΥΤΕΡΑ 25/1 ΤΡΙΤΗ 26/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 27/1 ΠΕΜΠΤΗ 28/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29/1 ΣΟΦΟΣ ΑΛΙΒΙΖΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

ΔΕΥΤΕΡΑ 25/1 ΤΡΙΤΗ 26/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 27/1 ΠΕΜΠΤΗ 28/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29/1 ΣΟΦΟΣ ΑΛΙΒΙΖΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-2016* ΔΕΥΤΕΡΑ 25/1 ΤΡΙΤΗ 26/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 27/1 ΠΕΜΠΤΗ 28/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29/1 ΣΟΦΟΣ ΑΛΙΒΙΖΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων

Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Σεμινάρια Επιθεωρητών Φιλολογικών Μαθημάτων Φεβρουάριος - Μάρτιος 2012 Σόνια Κούμουρου, Σύμβουλος Λογοτεχνίας Βασιλική Σελιώτη, Φιλόλογος, Γραφείο Α.Π. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ O Στο νέο Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ»

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ» ΑΘΗΝΑ 1999 Οµάδα σύνταξης Συντονιστής: Γεώργιος Κιούσης,

Διαβάστε περισσότερα

μακέτα δημοτικό τραγουδι.qxp_layout 1 5/12/16 11:22 π.μ. Page 3 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ

μακέτα δημοτικό τραγουδι.qxp_layout 1 5/12/16 11:22 π.μ. Page 3 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΙΟΡΔΑΝΗΣ Λ. ΚΟΥΖHΝΟΠΟΥΛΟΣ Δημοτικό Τραγούδι O AΠΟΗΧΟΣ ΜΙΑΣ ΑΛΛΗΣ ΕΠΟΧΗΣ Εκδόσεις Κολοκοτρώνη 49, Αθήνα 105 60 Τηλ.: 210 3226343 - Fax: 210 3221238 e-mail: info@enploeditions.gr www.enploeditions.gr

Διαβάστε περισσότερα

Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας. Μαρούσι 20-7 - 2010 Αριθ. Πρωτ. Βαθµός Προτερ. Φ. 12 / 879 / 88413 /Γ1 Α Π Ο Φ Α Σ Η

Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας. Μαρούσι 20-7 - 2010 Αριθ. Πρωτ. Βαθµός Προτερ. Φ. 12 / 879 / 88413 /Γ1 Α Π Ο Φ Α Σ Η Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ ΠPΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Δ'. ΚΕΙΜΕΝΟ 'Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ Που θα θελα να σε υιοθετήσω Να σε στείλω σχολείο στην Ιωνία

Διαβάστε περισσότερα

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου.

Εμείς τα παιδιά θέλουμε να γνωρίζουμε την τέχνη και τον πολιτισμό του τόπου μας και όλου του κόσμου. Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων δημιουργήθηκε το 1960. Πρωταρχικός του στόχος είναι η προσφορά και η στήριξη του παιδιού στην Κυπριακή κοινωνία. Το Κίνημα ΕΔΟΝόπουλων, μέσα από τις εβδομαδιαίες

Διαβάστε περισσότερα

Αναδιάρθρωση και εξορθολογισμός διδακτέας ύλης

Αναδιάρθρωση και εξορθολογισμός διδακτέας ύλης Αναδιάρθρωση και εξορθολογισμός διδακτέας ύλης ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ (ΗΜΕΡΗΣΙΟ- ΕΣΠΕΡΙΝΟ) Τάξεις: Α, Β Ημερησίου και Α, Β, Γ Εσπερινού Χρυσάνθη Κουμπάρου Σχολική Σύμβουλος

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήρια. Εργαστήρια

Εργαστήρια. Εργαστήρια 15:30-19:30 15:30-19:30 1 Α1 Η ρητορική στην εκπαίδευση: Αναπτύσσοντας τις επικοινωνιακές δεξιότητες με παιγνιώδη τρόπο Bάλια Λουτριανάκη (σχεδιασμός), Ελένη Αντωνίου, Μαρία Καλούδη, Αντιγόνη Κουτίνη,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος Δάσκαλος ΔΣ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) 1 2 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Χρόνος: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά

Η ζωή είναι αλλού. < <Ηλέκτρα>> Το διαδίκτυο είναι γλυκό. Προκαλεί όμως εθισμό. Γι αυτό πρέπει τα παιδιά. Να το χρησιμοποιούν σωστά Δράση 2 Σκοπός: Η αποτελεσματικότερη ενημέρωση των μαθητών σχετικά με όλα τα είδη συμπεριφορικού εθισμού και τις επιπτώσεις στην καθημερινή ζωή! Οι μαθητές εντοπίζουν και παρακολουθούν εκπαιδευτικά βίντεο,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ράση: Επιµόρφωση εκπαιδευτικών και µελών της εκπαιδευτικής κοινότητας Υποδράση: Ενδοσχολική Επιµόρφωση, Επιστ.υπεύθυνη: Μαρία Λιακοπούλου Μεθόδευση και µέσα διδασκαλίας

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2

Κυκλοφοριακή Αγωγή ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 Κυκλοφοριακή Αγωγή Πρόγραµµα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ιαθεµατική προσέγγιση ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΘΗΝΑΣ ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΑΝΙΩΝ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΣΧΕ ΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 1) Γενικά Στοιχεία άσκαλοι:

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Κεντρικό Γραφείο Εδονόπουλων

Εισαγωγή. Κεντρικό Γραφείο Εδονόπουλων 1 Εισαγωγή Το Παγκύπριο Κίνημα ΕΔΟΝοπούλων ξεκινά για ακόμα μια χρονιά τις εβδομαδιαίες συναντήσεις στα Τοπικά μας Κινήματα σε όλη την Κύπρο. Στα κινήματα ΕΔΟΝοπούλων συμμετέχουν παιδιά, αγόρια και κορίτσια

Διαβάστε περισσότερα