ΕΙΔΥΛΛΙΑΚΕΣ ΑΝΗΣΥΧΙΕΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΣΑΜΠΟΥΚΟΣ ΑΥΓΗ ΆΝΝΑ ΜΑΓΓΕΛ, ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΙΔΥΛΛΙΑΚΕΣ ΑΝΗΣΥΧΙΕΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΣΑΜΠΟΥΚΟΣ ΑΥΓΗ ΆΝΝΑ ΜΑΓΓΕΛ, ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ"

Transcript

1 3 Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΙ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑ ΕΙΔΥΛΛΙΑΚΕΣ ΑΝΗΣΥΧΙΕΣ ΚΑΙ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΙΣΤΟΡΙΟΓΡΑΦΗΜΑΤΑ ΦΟΙΤΗΤΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΣΑΜΠΟΥΚΟΣ ΑΜ.: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΑΥΓΗ ΆΝΝΑ ΜΑΓΓΕΛ, ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ 6 MΑΡTΙΟΥ 2008

2 A. Διαβάστε τα αποσπάσματα από το έργο του Θεόκριτου Θύρσις ή Ωδή (Kείμενα από την 3τομη «Ανθολογία Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας», ΟΕΔΒ, τόμος Γ, κείμ. αρ. 159). Να εντοπίσετε στο απόσπασμα τα χαρακτηριστικά του είδους. Να προσδιορίσετε και να ερμηνεύσετε τον ρόλο της μουσικής και του τραγουδιού στο συγκεκριμένο αυτό βουκολικό. B. Αφού διαβάσετε: 1. το απόσπασμα για τη συνάντηση του Απολλώνιου με τον Αχιλλέα από Τα εις τον Τυανέα Απολλώνιον του Φιλόστρατου (εγχειρίδιο, τόμος Β, σελ. 240) 2. το απόσπασμα για το θάνατο της Ρήγιλλας από τους Βίους Σοφιστών του Φιλόστρατου (εγχειρίδιο, τόμος Β, σελ. 243) 3. το απόσπασμα για το θάνατο της Στάτειρας από το Βίο του Αρταξέρξη του Πλουτάρχου (εγχειρίδιο, τόμος Β, σελ. 236) 4. τη διάκριση ιστοριογραφίας και βιογραφίας που προτείνει ο Πλούταρχος στο Βίο του Αλεξάνδρου (εγχειρίδιο, τόμος Β, σελ. 230) και με βάση όσα γνωρίζετε για τη βιογραφία ως γραμματειακό είδος (ειδικότερα εγχειρίδιο, τόμος Β, σελ , , ) να εξετάσετε: α) ποια είναι τα χαρακτηριστικά της βιογραφίας που συναντούμε σε καθένα από τα αποσπάσματα αυτά β) ποια είναι τα σημεία στα οποία διαφαίνεται η τάση ανάδειξης των ηθικών κριτηρίων από τον συγγραφέα. 1

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η ΛΕΠΤΑΛΕΗ ΜΟΥΣΑ ΤΟΥ ΘΕΟΚΡΙΤΟΥ...4 ΟΙ ΒΙΟΓΡΑΦΟΙ ΦΙΛΟΣΤΡΑΤΟΣ ΚΑΙ ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΣ...9 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

4 ἀλλ ὡς παρέλαβον τὴν τέχνην παρὰ σοῦ τὸ πρῶτον εὐθὺς οἰδοῦσαν ὑπὸ κομπασμάτων καὶ ῥημάτων ἐπαχθῶν, ἴσχανα μὲν πρώτιστον αὐτὴν καὶ τὸ ἀφεῖλον ἐπυλλίοις καὶ περιπάτοις καὶ τευτλίοισι λευκοῖς, χυλὸν διδοὺς στωμυλμάτων ἀπὸ βιβλίων ἀπηθῶν µόλις εγώ παράλαβα την τέχνη αυτή από σένα, ολόπρηστη από ξιπασιές και φορτωµένες φράσεις, την έκαµα άπαχη, λεπτή, της έβγαλα το βάρος µε λόγια απλά, µε σέσκουλα λευκά και µε σεριάνια, από τα βιβλία της στράγγιζα χυλό εξυπνοκουβέντας Αριστοφάνης (Βάτραχοι, στ ) µτφρ. Θρασύβουλος Σταύρου 3

5 Η ΛΕΠΤΑΛΕΗ ΜΟΥΣΑ ΤΟΥ ΘΕΟΚΡΙΤΟΥ Στην ιστορία της λογοτεχνίας το όνομα του Θεόκριτου συνδέθηκε κατεξοχήν με τη βουκολική ποίηση αν και ο ίδιος ακολούθησε με ζήλο την τάση της εποχής του για πολυειδεία. Η ενασχόλησή του άλλωστε με ποικίλα λογοτεχνικά είδη μας κληροδότησε το theocriteum corpus, όπου τα βουκολικά ειδύλλια αποτελούν μικρό μόνο μέρος. Η αναγνώριση όμως του Θεόκριτου ως τον πρώτο που έδωσε έντεχνη μορφή στη βουκολική ποίηση, δικαιολογεί και δικαιώνει αυτή τη σύνδεση. 1 Εξάλλου και όσοι μελετητές είναι απρόθυμοι να του αναγνωρίσουν τη δημιουργία αυτού του είδους, δεν έχουν ακόμα προσδιορίσει αξιόλογους λογοτεχνικούς προκατόχους του, ώστε να μπορούν να μιλήσουν για αυτόνομη βουκολική ποίηση πριν από αυτόν. 2 Το ειδύλλιο Θύρσις ή Ὠιδή, ταξινομημένο ήδη από τον Αρτεμίδωρο πρώτο στη συλλογή των βουκολικών έργων του ποιητή, έχει χαρακτηρισθεί προγραμματικό, αφού συγκεντρώνει όλα τα συμβατικά χαρακτηριστικά του είδους, αποτελώντας αντιπροσωπευτικό παράδειγμα της νέας ποίησης. 3 Το ποίημα αφορά ένα διάλογο ανάμεσα στον ποιμένα Θύρσι και έναν ανώνυμο γιδοβοσκό, έναν αιπόλο. Δομημένο σε τέσσερα μέρη ξεκινά (στ. 1-18) με ανταλλαγή φιλοφρονήσεων μεταξύ των δυο βοσκών, για να συνεχίσει (στ ) με παράκληση του αιπόλου να τραγουδήσει ο Θύρσις έναντι δυο βραβείων, τα Δάφνιδος ἄλγεα. Μετά την περίτεχνη περιγραφή του ενός βραβείου, του κισσυβίου, ακολουθεί το τρίτο μέρος (στ ), με το τραγούδι του Θύρσι για τα ερωτικά πάθη και το θάνατο του Δάφνη. Το ειδύλλιο ολοκληρώνεται στο τέταρτο μέρος (στ ), με την εκδήλωση της ικανοποίησης του αιπόλου, την απόδοση του κισσυβίου στο Θύρσι και την επιστροφή στην πραγματικότητα της βουκολικής ζωής. 4 Το ολιγόστιχο ειδύλλιο, ακολουθώντας την αλεξανδρινή ανάγκη αναθεώρησης των παραδοσιακών ποιητικών μορφών, συγχώνευσε ποικίλα ειδολογικά χαρακτηριστικά, αξιοποιώντας τις συμβάσεις τόσο του αφηγηματικού, όσο και του δραματικού γένους. Η δραματικότητα που αναφύεται από το διάλογο των βοσκών, αλλά και μέσω της μίμησης των παθών του Δάφνη, συμφύρεται με την απρόσωπη αφήγηση και την υποκειμενική παρεμβολή του άδοντος Θύρσι, αποδίδοντας τελικά ένα μικτό χαρακτήρα στο ποίημα. 5 Ο Θεόκριτος δημιουργεί μια εντελώς διαφορετική ποιητική ατμόσφαιρα έχοντας αφετηρία το έπος, από το οποίο αποκλίνει, ενσωματώνοντας στη βουκολική του ποίηση στοιχεία από την κωμωδία, το μίμο και τα λαϊκά ποιμενικά τραγούδια της Σικελίας. 6 Γράφοντας λοιπόν σε μια λογοτεχνική δωρική διάλεκτο, ένα τεχνητό αμάλγαμα τύπων, δημιουργεί μια εκδοχή της επικής ποίησης σε δακτυλικό εξάμετρο, η οποία με το ταπεινό της περιεχόμενο και με χαρακτήρα συχνά μιμητικό, επιτυγχάνει να απομακρυνθεί από την ποιητική παράδοση, περισσότερο από κάθε άλλο νεότευκτο ελληνιστικό είδος. 7 Κι ενώ μετρικά τα ειδύλλια αυτοσυστήνονται ως έπη, ο ποιητής με το χαρακτηριστικό λόγιο 1 Χατζηκώστας, (2005), σσ.xxv, xxix. 2 Hopkinson, (2005), σ Σιστάκου, (1998), σ Χατζηκώστας, (2005), σ Σιστάκου, (1998), σ Μανακίδου, (2001), σ Fantuzzi - Hunter, (2002), σ.25. 4

6 εκλεκτισμό του, εντάσσει αιολικούς τύπους (π.χ. μελίσδεται στ. 2), 8 καθώς επίσης και αξιόλογους συγχρωτισμούς δωρικών και ιωνικών τύπων (π.χ. τῶ τε Πριήπω στ. 21), 9 χωρίς να υπολείπονται τα ομηρικά χαρακτηριστικά (π.χ. το σχήμα της αναφοράς με την επανάληψη της λέξης ἁδύ στ. 1-2, 10 της λέξης λῇς στ και χίμαρος χιμάρω στ ). Η χρησιμοποίηση δε έτοιμων ομηρικών φράσεων από τον ποιητή, με τις συνδηλώσεις που αυτές υποκρύπτουν, συμβάλουν στον εμπλουτισμό των νέων συμφραζόμενων (π.χ. πάντα δόλον τεύχοισα στ. 50). 13 Η συχνή χρήση από την άλλη πλευρά ομηρικών, και όχι μόνο, άπαξ λεγόμενων λέξεων (π.χ. καταλείβεται στ. 8 11, θῶκος στ και μαρύεται στ ) ικανοποιούν μέσω της γλωσσικής επιτήδευσης, τη φιλολογική υπόσταση του ελληνιστικού ποιητή, τέρπουν την εξίσου πεπαιδευμένη ελίτ των αναγνωστών του, ενώ αποδίδουν καινούργια σημασία στην «ακτινοβολούσα» μεμονωμένη λέξη. 16 Ακολουθώντας λοιπόν ο Θεόκριτος τη στρατηγική της διασταύρωσης των ειδών, ασκώντας την πρωτοποριακή δημιουργικότητά του, ανακαλύπτει μεγάλα περιθώρια δημιουργίας και οργάνωσης περιεχομένου. Με πλήρη αυτοσυνειδησία συνδέει το ποιητικό περιεχόμενο με την αντικειμενική πραγματικότητα, μέσω μιας ισχυρής τάσης εξανθρωπισμού θεών και μυθικών ηρώων. Η στροφή της θεματολογίας προς την καθημερινή ζωή, αναδεικνύει τους ταπεινούς εκπροσώπους της ως πρωταγωνιστές, αναπαριστώντας το ήθος και το βίο των ποιμένων σε μια αγροτική σκηνογραφία. Οι βοσκοί, που συγκροτούν εξορισμού αντιηρωική θεματογραφία, αντικαθιστούν τα υψηλά πεπραγμένα βασιλέων και ηρώων με τις ταπεινές βουκολικές τους ασχολίες. 17 Οι λαϊκοί εκπρόσωποι, ενδεδυμένοι με τις γλωσσικές και μετρικές συμβάσεις του ηρωικού έπους, ανάγονται σε καινούργιους ήρωες, των οποίων τα κλέα δεν είναι πια πολεμικές ανδραγαθίες με τη σύμπραξη των ολύμπιων θεοτήτων. Οι ποιμένες του Θεόκριτου, στο διάλειμμα των βιοτικών τους ενασχολήσεων, οι οποίες έχουν σταθερά την παρουσία τους στο ποιητικό σκηνικό (τὰς δ αἶγας ἐγὼν τῷδε νομευσῶ στ. 14), ασκούν την πολύπλοκη ποιητική τους τέχνη μέσω του μοτίβου του μουσικού διαγωνισμού. 18 Η έμπνευση που πηγάζει από το ειδυλλιακό τοπίο, μετατρέπει τους φυσικούς ήχους σε νότες της ποιμενικής σύριγγας, οι οποίες με τη σειρά τους συνοδεύουν την άδουσα ποίηση. Οι ποιητικές ανησυχίες των αθώων βοσκών προτάσσουν το μη ηρωικό, αναδεικνύουν το καθημερινό, υμνούν το ταπεινό και όλα αυτά σε ένα αδρά περιγεγραμμένο τοπίο, που αποτελεί σταθερά τη θεατρική σκηνή των βουκολικών ειδυλλίων. Η σκηνογραφία της λογοτεχνικής ευτοπίας δεν αφορά ένα τοπίο άγριας φύσης, αλλά αποτελεί έναν ειρηνικό χώρο υπό ανθρώπινο έλεγχο, ένα ευχάριστο φυσικό περιβάλλον. Χαρακτηριστικά στοιχεία του εξιδανικευμένου αυτού τόπου, του locus 8 Χατζηκώστας, (2005), σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Hopkinson, (2005), σ Σιστάκου, (1998), σ Στο ίδιο, σ

7 amoenus, είναι πέρα από το προσωποποιημένο 19 πεύκο που αποτελεί χαρακτηριστικό δέντρο του σχηματοποιημένου τοπίου (πίτυς στ. 1), μια πηγή πλάι του (ταῖς παγαῖσι στ. 2), το δροσερό νερό του καταρράχτη που ο αιπόλος καταδεικνύει (τῆν στ. 8), ένα βουνό που στο συγκεκριμένο ειδύλλιο βρίσκει τη μικρογραφική του αντιστοιχία σε λόφο (γεώλοφον στ. 13) και ένας ποιμενικός θρόνος (θῶκος στ. 22). 20 Ο δέκατος τρίτος στίχος, που επαναλαμβάνεται αυτούσιος και στο πέμπτο ειδύλλιο (στ. 101), επιτείνει το σχηματοποιημένο χαρακτήρα του locus amoenus, ενώ οι στίχοι αποτελούν τυπική εικόνα του. 21 Ωστόσο ενώ η ευτοπία λειτουργεί εδώ, για πρώτη φορά στη λογοτεχνική ιστορία, ως το ιδεώδες πλαίσιο και ο αναγκαίος όρος της πνευματικής δραστηριότητας, 22 ένα άλλο περιβάλλον προβάλλει μέσα από το τραγούδι του Θύρσι. Ο βουκολικός χώρος των περιπετειών του Δάφνη δεν καθορίζεται πια από μεμονωμένα τοπογραφικά σήματα, όπως τα δένδρα και τα νερά, αλλά τοποθετείται γεωγραφικά στη Σικελία, με τη χρησιμοποίηση τοπωνυμίων όπως Αἴτνα (στ. 65), Ἀρέθοισα (στ. 117) και Θύβρις (στ. 118). Η χρήση αυτών των γεωγραφικών όρων, πέρα από την κατασκευή ενός αληθοφανή κόσμου, εξωτερικεύει το λόγιο χαρακτήρα του Θεόκριτου και της ποίησής του. 23 Αξιοπρόσεκτη είναι και η διαλεκτική σχέση ανάμεσα στην τοπιογραφία και τον εναρκτήριο διάλογο των δυο βοσκών, με τη φύση να παρουσιάζει μουσικές ιδιότητες αντίστοιχες με τις δικές τους ικανότητες. Το επίθετο ἡδύς, με τη βαρύνουσα σημασία της εναρκτήριας λέξης, που το έπος κληροδότησε στην ποίηση, χρησιμοποιείται για να δώσει έμφαση στη γλυκύτητα της θεοκρίτειας ποίησης. Η επανάληψη δε, στον ίδιο μάλιστα μορφολογικό τύπο ἁδὺ (στ. 2), αλλά και σε συγκριτικό βαθμό ἃδιον (στ. 7), τονίζει τη σημασία της γλυκιάς μελωδίας, αποτελώντας σημαντικό επιχείρημα για τον προγραμματικό χαρακτήρα του ειδυλλίου. Με τον ποιητολογικό αυτόν υπαινιγμό, εντυπωσιακά συχνό στα έργα του Θεόκριτου, η ἡδύτης λειτουργεί ως ποιητικό σύμβολο με σαφείς αναφορές στην ολιγοστιχία, τη λεπτότητα της σχολαστικής επεξεργασίας και τη μορφολογική τελειότητα της βουκολικής ποίησης. Η επιβεβαίωση του συμβολισμού επανέρχεται στη σύνδεση του μελιού και των μελισσών με την ποίηση (στ ) αλλά και με συνεχείς αναφορές μέσα στο ποίημα όπως μελίσδεται (στ. 2) και μέλος (στ. 7). 24 Οι ηχητικές παραθέσεις δε, με το θρόισμα του πεύκου, το κελάρυσμα του ρυακιού και το τραγούδι του τζίτζικα, εμπλουτίζουν το ειδύλλιο με ήχους της φυσικής ευτοπίας, και ως συνεκδοχές του μοτίβου της ηδύτητας και της λεπτότητας προβάλλουν το ρόλο της μουσικής. 25 Με αυτόν τον τρόπο, μέσω της ηδύτητας, φύση βοσκοί και μουσικές ενασχολήσεις βρίσκονται σε αρμονική συνάρτηση, μετασχηματίζοντας το βουκολικό χώρο σε αισθητικό τοπίο. 26 Το φυσικό τοπίο όμως είναι απλώς μια αφορμή για την άσκηση ωδικής τέχνης. Ο διάλογος των βοσκών ξεκινά με 19 Η αναφορά του συγκεκριµένου δένδρου σε ενικό αριθµό (αντίθετα µε τα υπόλοιπα δένδρα), καθώς επίσης και η χρήση του ως υποκείµενο του ρήµατος µελίσδεται, που σηµαίνει τραγουδώ µε τη συνοδεία οργάνου, δηµιουργεί µεταφορική εικόνα, προσωποποιώντας το δένδρο σύµβολο. 20 Σιστάκου, (1998), σ Χατζηκώστας, (2005), σσ.110, Σιστάκου, (1998), σ Χατζηκώστας, (2005), σ Σιστάκου, (1998), σ Παπαγγελής, (2002), σ Σιστάκου, (1998), σ.90. 6

8 εκατέρωθεν φιλοφρονήσεις πού αποκαλύπτουν τις μουσικές τους δεξιότητες. Ο ανώνυμος γιδοβοσκός εγκωμιάζεται ως ένδοξος μουσικός από το Θύρσι, ο οποίος του αναγνωρίζει εξαιρετική δεξιοτεχνία στο σουραύλι, το κατεξοχήν πνευστό όργανο των βοσκών. Ο έπαινός του μάλιστα υιοθετώντας έναν τόνο υπερβολής, τον κατατάσσει δεύτερο σε αξία μετά τον Πάνα, συγκρίνοντάς τον με το βουκόλο θεό, εφευρέτη του μουσικού οργάνου. 27 Σε απάντηση, ο αιπόλος ανταποδίδει τις φιλοφρονήσεις στο Θύρσι, εκθειάζοντας τις ικανότητες του ποιμένα ως τραγουδιστή, οι οποίες ξεπερνούν την ηδύτητα του ειδυλλιακού τόπου. Η σύγκριση εδώ γίνεται με τις Μούσες, τις δωρήτριες της θείας έμπνευσης, που αντιπαραβάλλονται με τη μουσική βουκολική θεότητα, τον Πάνα. Ως προστάτιδες της ωδικής τέχνης του Θύρσι, μοιράζονται ισάξια έπαθλα με τον τραγουδιστή, αναδεικνύοντας έτσι την αρμονική συνύπαρξη θεών και ανθρώπων στον ιδεώδη βουκολικό κόσμο. 28 Με τις μουσικές τους επιδόσεις λοιπόν ως κυρίαρχο θέμα της συνομιλίας τους, λογική είναι η πρόσκληση για τραγούδι που θα ακολουθήσει. Ο μουσικός διαγωνισμός όμως που αποτέλεσε δομικό στοιχείο της βουκολικής θεματικής, μαζί με την απονομή επάθλων στο νικητή, έχουν μια μάλλον κατ επίφασιν παρουσία στο συγκεκριμένο ειδύλλιο. Αυτό συμβαίνει αφού παρά τον καθορισμό βραβείων, μόνο ο Θύρσις τραγουδά, χωρίς να έχει ορισθεί κριτής αλλά και χωρίς να υπάρχει κάποιος ανταγωνιστής του. 29 Παρόλα αυτά έκδηλα είναι τα στοιχεία του συναγωνισμού με τη σύγκριση του γιδοβοσκού με το θεό Πάνα και του ποιμένα με την ηδύτητα της φύσης. Οι συνεχείς αναφορές στους συνδυασμούς των επάθλων που δικαιούνται ο γιδοβοσκός και ο Θύρσις, παραπέμπουν επίσης σε μια διαδικασία αξιολόγησης. Αξιολόγηση που υποκρύπτεται και στην ανωνυμία του ενός που ως γιδοβοσκός είναι υποδεέστερος στη βουκολική ιεραρχία από τον επώνυμο ποιμένα. 30 Η ίδια αίσθηση αξιολόγησης υποβόσκει και στο τραγούδι του Θύρσι που αφορά τις περιπέτειες του Δάφνη, του κατεξοχήν βουκόλου, που βρίσκεται στην υψηλότερη βαθμίδα αυτής της επαγγελματικής ιεραρχίας. Αυτή η αξιολόγηση μαζί ίσως με την εξαιρετική τραγουδιστική ικανότητα του βοσκού, δικαιολογεί την αναμενόμενη ανοχή του Πάνα για το άσμα, σε αντίθεση με την πιθανή μουσική επίδειξη του γιδοβοσκού. Εντέλει ο ορισμός επάθλων, μιας γίδας και μιας κούπας, από το γιδοβοσκό για να τραγουδήσει ο Θύρσις (στ ) ενισχύουν την ψευδαίσθηση του μουσικού διαγωνισμού. Το μοτίβο άλλωστε του μουσικού αγώνα ενισχύεται και από τις προϋποθέσεις αργίας και ανάπαυσης που εξασφαλίζει ο χρόνος που συντελείται ο διάλογος. Ο ποιητής τοποθετεί τη συνάντηση των βοσκών το μεσημέρι (τὸ μεσαμβρινόν στ. 15), όταν καταλαγιάζουν οι ποιμενικές βιοτικές φροντίδες και η σκιά οριοθετεί με αυστηρότητα την κίνηση. Σε συνθήκες τερπνής ησυχίας, ο βοσκός ποιητής αποκαλύπτει το ήθος του μέσα από το μουσικό του τάλαντο. Μελοποιώντας τις ιδιωτικές του μέριμνες, σε ένα χώρο αισθησιακής εγρήγορσης προσλαμβάνει ενστικτωδώς την ποιητική φωνή. 31 Τα δρώμενα αντικαθίστανται από τα αδόμενα. Η μεσημβρινή ώρα, συνδεδεμένη με τις θεμελιώδεις συνθήκες της βουκολικής τέχνης, πέρα από την 27 Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Στο ίδιο, σ Παπαγγελής, (2002), σ.53. 7

9 εξασφάλιση της ησυχίας, σχετίζεται και με την έννοια της ψυχοσωματικής προετοιμασίας για καλλιτεχνική δημιουργία. Είναι η περίοδο της ημέρας όπου ζώα και άνθρωποι ξεκουράζονται, ενώ η φυσική ευτοπία απειλείται από υπερφυσικές δυνάμεις, σύμφωνα με το μοτίβο του μεσημβρινού δαίμονα, που εδώ εκπροσωπείται από τον κουρασμένο και πικρόχολο Πάνα (ἔστι δὲ πικρός, και οἱ ἀεὶ δριμεῖα χολὰ ποτὶ ῥινὶ κάθηται στ ). 32 Η περιγραφή του κυσσιβίου που ακολουθεί, πέρα από αφορμή για μια αισθητική παρέκβαση, λειτουργεί ως «έκφραση» 33 στο ειδύλλιο, ανακαλώντας τις ομηρικές περιγραφές της ασπίδας του Αχιλλέα αλλά και της ψευδοησιόδειας ασπίδας του Ηρακλή. 34 Λόγω έλλειψης χώρου είμαστε υποχρεωμένοι να μην επεκταθούμε στις αισθητικές περιγραφές, τους συμβολισμούς και τις συνδηλώσεις που ελλοχεύουν στην αριστουργηματική έκθεση του καλλιτεχνικού αντίδωρου, που ο αιπόλος υπόσχεται για το μουσικό δώρο του Θύρσι. Παρακολουθώντας όμως τη βουκολική ωδή του ποιμένα, συναντάμε από την αρχή της την επωδό του στίχου 64, η οποία επαναλαμβανόμενη σε τρεις διαφορετικούς διαδοχικά τύπους, αναδεικνύεται σε στοιχείο δημώδους τύπου ποίησης. 35 Η καινοτομία αυτή αποτελεί ένα τέχνασμα που διακόπτει τη διηνεκή εξαμετρική αφήγηση με μια καθαρά λυρική τεχνική. 36 Η επιλογή δε της θεματολογίας του τραγουδιού δεν είναι συμπτωματική. Τραγουδώντας ο Θύρσις έναν ύμνο για τις περιπέτειες του Δάφνη, του αρχετυπικού μυθικού προσώπου του βουκολικού κόσμου, το πάθος δε βρίσκει διέξοδο στην περιοχή των ηρωικών υποθέσεων. Αποδίδοντας ερωτική απόχρωση το ειδύλλιο, επιτρέπει στον αναγνώστη τη συναισθηματική του συμμετοχή. 37 Η περίφημη ωδή χαρακτηρίζεται θελκτική εξαιτίας της γλυκιάς επίδρασης που προκαλεί στο κοινό παρά το θλιβερό της θέμα. Η χρήση του συγκεκριμένου ήρωα άλλωστε, στο χαρακτηρισθέν ως προγραμματικό ειδύλλιο του Θεόκριτου, και η εμφάνισή του ως το βοσκό και συνάμα ποιητή, που ζει στη φύση τραγουδώντας και πεθαίνει εξαιτίας του έρωτα, κληροδότησε την εκ των υστέρων θεωρία της μυθικής αρχής για τη βουκολική ποίηση. 38 Ο θάνατος του Δάφνη που αναφέρεται από τις αρχαίες πηγές ως ευρετής του βουκολικού τραγουδιού, αποτέλεσε προσφιλές θέμα και στο ποίημα του Θεόκριτου ολόκληρη η φύση συμμετέχει σε μια ψευδαίσθηση θλίψης, γνωστή ως pathetic fallacy. Ήμερα ζώα (γελάδια, ταύροι και δαμάλες στ ) αλλά και άγρια (τσακάλια, λύκοι και λιοντάρια στ ), αποκτούν ανθρώπινα χαρακτηριστικά με τη συναισθηματική εμπλοκή τους και την από κοινού συμμετοχή τους στις ανθρώπινες υποθέσεις. Μαζί τους και άνθρωποι (βουκόλοι, τσοπάνηδες και γιδοβοσκοί στ. 80), αλλά και θεοί (Ερμής, Πρίαπος και Αφροδίτη στ. 77, 81 & 95) παρίστανται στο θρήνο για το θύμα του έρωτα, πενθώντας για τον επερχόμενο χαμό του. Ο Δάφνης αργοπεθαίνει διατηρώντας όλα τα τυπολογικά χαρακτηριστικά του τραγικού ήρωα, 32 Σιστάκου, (1998), σ Η έκφραση ως τεχνικός όρος, δηλώνει την τυποποιηµένη περιγραφή ενός έργου τέχνης, ενός προσώπου ή ενός τόπου στο πλαίσιο ενός λογοτεχνικού έργου. (Σιστάκου, σ.103). 34 Παπαγγελής, (2002), σ Χατζηκώστας, (2005), σ Σιστάκου, (1998), σ Easterling - Knox, (2005), σσ Μανακίδου, (2001), σ

10 προσαρμοσμένα στη βουκολική σκηνοθεσία, μέσω μιας υπερβολής κι ενός ρητορισμού που αγγίζει τα όρια της παρωδίας. Διατηρώντας άκαμπτο το φρόνημα, με ηρωική ακεραιότητα, μέσα στη σιωπή και την απομόνωση μιας πνευματικής αντίστασης στην ανώτερη δύναμη, προβαίνει σε ένα μελοδραματικό αποχαιρετισμό με τραγική ένταση. Η κορύφωση του θρήνου αποκαλύπτεται με το σχήμα του αδυνάτου όπου πριν ο Δάφνης χαθεί μέσα σε μια δίνη νερού, αποζητά σε ένδειξη πένθους, την ανατροπή της φυσικής τάξης (στ ). Διεκδικώντας τη σπουδαιότητα του θανάτου του εύχεται για διατάραξη των φυσικών κανόνων με τα αγκάθια να ανθίζουν κρίνους, τους νάρκισσους να φυτρώνουν στους κέδρους, τα έλατα να καρπίζουν αχλάδια, το ελάφι να κατασπαράζει τα σκυλιά και την κουκουβάγια να κελαηδά καλύτερα από τα αηδόνια. 39 Στους τελευταίους στίχους του ειδυλλίου, επιστρέφουμε στην ποιμενική «πραγματικότητα». Η διαδρομή ολοκληρώνεται και η ανάδειξη των κυρίαρχων στοιχείων είναι εμφανή. Η μουσική επιβραβεύεται και επιβραβεύει. Κυρίαρχη σε όλο το ποίημα είτε στο διάλογο των βοσκών, είτε στη φυσική ευτοπία, είτε στο τραγούδι του Θύρσι με τα επίπλαστα λυρικά στοιχεία, συντροφεύει τη ζωή ανθρώπων και θεών. Μαζί με αυτήν και ο έρωτας. Ο ερωτικός πόθος είναι επίσης παρόν. Στη διακόσμηση του κυσσιβίου και στην ωδή του Θύρσι αλλά και στο χοροπήδημα των γιδιών που ξεσηκώνουν τον τράγο. Για τη βουκολική ποίηση εντέλει το τραγούδι είναι το μοναδικό φάρμακο για τον έρωτα. Φάρμακο αλλά και σύμπτωμα που μπορεί να μην λειτουργεί μόνο ως θεραπεία αλλά και ως αντίδοτο. 40 ΟΙ ΒΙΟΓΡΑΦΟΙ ΦΙΛΟΣΤΡΑΤΟΣ ΚΑΙ ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΣ Τα επόμενα αποσπάσματα δεν ανήκουν στην ελληνιστική ποίηση αλλά στον πεζό λόγο και συγκεκριμένα στο χώρο της ιστορικής βιογραφίας που ανθεί την αυτοκρατορική εποχή. Από το έργο του Φιλόστρατου Τὰ ἐς τὸν Τυανέα Ἀπολλώνιον ανθολογούμε τη συνομιλία του φιλόσοφου Τυανέα με τον ήρωα Αχιλλέα. Το συγκεκριμένο έργο που κατ εντολή της Ιουλίας Δόμνας έγραψε ο Φλάβιος Φιλόσταρτος, αποτελεί βιογραφία του Απολλώνιου από τα Τύανα της Καππαδοκίας, ενός φιλοσόφου που έζησε τον πρώτο μετά Χριστόν αιώνα και ο οποίος είχε συνδεθεί με παράξενες ιστορίες που τον παρουσίαζαν ως θαυματοποιό και μάγο. Παρότι η συγκεκριμένη βιογραφία αναγνωρίσθηκε ως αντιπαραβολή ενός εθνικού απέναντι στο Χριστό, σε μια προσπάθεια να αντισταθμιστεί η εξάπλωση του χριστιανισμού, ο Φιλόστρατος προσπαθεί στην ουσία να αποκαταστήσει τη φήμη του Απολλωνίου, παρουσιάζοντάς τον ως «θεῖον ἄνδρα». Με πλήθος μυθιστορηματικών στοιχείων περιγράφονται πράξεις και περιστατικά της ζωής του ήρωα, συχνά με αφέλεια και ανάλαφρο ύφος, ενώ μια πνοή μεταφυσικού μυστηρίου διατρέχει όλο το σύγγραμμα. Μυστικιστικά, υπερφυσικά και θαυματολογικά στοιχεία κυριαρχούν. Με τις διαστάσεις ενός νέου Πυθαγόρα, ενός ασκητή θαυματοποιού που μιλά όλες τις γλώσσες, διαβάζει τις σκέψεις και προφητεύει, ο συγγραφέας ανακαλύπτει στον Απολλώνιο ένα πρόσωπο που μπορεί έστω και αναχρονιστικά να τον προικίσει 39 Σιστάκου, (1998), σσ Hopkinson, (2005), σ

11 με τα παιδευτικά ιδεώδη της Δεύτερης Σοφιστικής. 41 Στην εξωλογική λοιπόν συνάντηση με την ψυχή του Αχιλλέα που εμφανίζεται πελώρια πάνω από τον τύμβο του, ένα συναπάντημα που συνδέεται με τον πυθαγόρειο μυστικισμό, ο Φιλόστρατος βρίσκει την ευκαιρία να εκθέσει δικές του φιλολογικές απόψεις και ιστορικές γνώσεις. Ακολουθώντας αυτήν την τάση, να παρουσιάζει διάφορες θεωρίες, συχνά σχετικές με την τέχνη, αφιερώνει το πέμπτο ερώτημα του Απολλώνιου σε ένα φιλολογικό πρόβλημα, στην έλλειψη του Παλαμήδη από το ομηρικό έπος. Έτσι ο Αχιλλέας, ήρωας της Ιλιάδας, ενός λογοτεχνικού έργου, εμφανίζεται ζωντανός για να ερμηνεύσει τις επιλογές του ποιητή δημιουργού του στον αναγνώστη Απολλώνιο, ο οποίος με τη σειρά του είναι κι αυτός ήρωας ενός νέου λογοτεχνήματος. Ο Φιλόστρατος χρησιμοποιεί στο απόσπασμα αυτό τη συνομιλία του ήρωά του για συνδιαλλαχθεί ο ίδιος ως συγγραφέας με τον Όμηρο. Αντιμετωπίζοντας το συγκεκριμένο θέμα από τη σκοπιά της ηθικής υπόστασης των ηρώων, ερμηνεύει την απουσία μιας σημαντικής προσωπικότητας, ως μέσο προστασίας του ήθους του Οδυσσέα. Η σημασία που ο Φλάβιος Φιλόστρατος αποδίδει στο ήθος διακρίνεται και στη θλίψη του Αχιλλέα για τη μοίρα του σοφού πολεμιστή Παλαμήδη και την έλλειψη φροντίδας για τον τάφο του ξεχασμένου ήρωα. 42 Το δεύτερο απόσπασμα ανήκει σε ένα εκτενέστατο κεφάλαιο που επιφύλαξε ο Φιλόστρατος για τον Ηρώδη στο σύγγραμμά του Βίοι σοφιστῶν. Ο σοφιστής από τη Λήμνο, καταγράφοντας ως βιογράφος πλούσιο πληροφοριακό υλικό για τους εκπροσώπους της σοφιστικής, μας εκχωρεί με το συγκεκριμένο έργο τη σημαντικότερη πηγή για τους σοφιστές, μια μαρτυρία γεγονότων και προσώπων όχι μόνο των ημερών του αλλά και για παλαιότερες εποχές. Ο διάσημος πολιτικός και σοφιστής Τιβέριος Κλαύδιος Αττικός Ηρώδης, που αναφέρεται ως Ηρώδης για να διακριθεί από το συνονόματο πατέρα του, στον οποίο ο Φιλόστρατος επιβάλει το όνομα Αττικός, βιογραφείται με κυρίαρχο σκοπό τον εγκωμιασμό του. Η μακροσκελής βιογραφία του δασκάλου της ρητορικής και πολυτάλαντου πολιτικού επιτρέπει στο συγγραφέα, τη συσσώρευση ανεκδοτολογικού υλικού, αποδίδοντας υποκειμενικές διαστάσεις στο έργο του. 43 Στο συγκεκριμένο απόσπασμα γίνεται αναφορά σε ένα θλιβερό επακόλουθο του θανάτου της συζύγου του Ηρώδη, Ρήγιλλας. Ο αδελφός της επηρεασμένος είτε από φήμες, είτε από προσωπική αντιπάθεια, είτε με σκοπό την ευρύτερη αυτοπροβολή, καταθέτει αγωγή κατηγορώντας το γαμπρό του ως ηθικό αυτουργό του θανάτου της. Η περιγραφή της εκδίκασης της υπόθεσης από το Φιλόστρατο επιλέγει να μας πληροφορήσει για όσα ο ίδιος ο συγγραφέας θεωρεί αξιόλογα ή εντυπωσιακά. Το σκεπτικό της κατηγορίας παρουσιάζεται εστιασμένο όχι σε αποδεικτικά περιστατικά, αλλά στην παράθεση από τον ενάγοντα της ευγενικής του καταγωγής και των ευεργεσιών του. Η υπεράσπιση από την άλλη πλευρά απαντώντας στο ίδιο ύφος διακωμωδεί μέσω ειρωνείας την ευγένεια του κατήγορου με τον υπαινιγμό για απουσία ήθους, ενώ προασπίζει την αθωότητά μέσω σύγκρισης των ευεργετημάτων που ο Ηρώδης έχει προσφέρει. Ως απόδειξη πέρα από την 41 Κοκολάκης, (2004), σσ Χριστόπουλος, (2001), σ Στο ίδιο, σ

12 αλήθεια των ισχυρισμών του προτάσσει το βαθύ θρήνο και πένθος για την απώλεια της συντρόφου του. Η επιλογή του Φιλόστρατου να διαχειριστεί το συγκεκριμένο γεγονός βάση της σύγκρισης του ήθους των δυο αντιδίκων είναι χαρακτηριστική στη βιογραφική συγγραφή όπου προβάλλονται τα ηθικά κριτήρια απέναντι στα γεγονότα. Έτσι ο βιογράφος δεν ενδιαφέρεται να μας πληροφορήσει ούτε για την αιτία θανάτου της Ρήγιλλας, ούτε για την αφετηρία της φημολογίας σε βάρος του Ηρώδη. 44 Τα δυο απόσπασματα του Φιλόστρατου, είτε εμπλουτισμένα με υπερφυσικά περιστατικά είτε όχι, αποδίδουν την περιγραφή του βίου των προσωπικοτήτων που εξετάζουν, μέσα από ένα πρίσμα υποκειμενικότητας, αξιολογώντας την με κριτήριο την παιδευτική τους χρηστικότητα, ώστε η εν γένει πολιτεία τους να αποτιμηθεί θετικά για τη διδακτική τους αξία. 45 Το επόμενο όμως απόσπασμα του Πλούταρχου, από το έργο του Βίοι παράλληλοι και συγκεκριμένα από τη βιογραφία του Αλέξανδρου, αποτελεί μια διακήρυξη στην οποία ευθαρσώς δηλώνει τις διαφορές της δικής του βιογραφικής προσέγγισης έναντι της ιστοριογραφίας. Στο έργο του δεν φιλοδοξεί να γράψει ιστορία αλλά να περιγράψει χαρακτήρες, την προσωπικότητα που αναδεικνύουν οι πράξεις αυτών που βιογραφεί. Όπως ο ίδιος λέει το ηθικό δέον δεν προκύπτει μόνο στα μεγάλα έργα, αλλά κυρίως στις απλές συνήθειες, στα λιγότερο σημαντικά περιστατικά μιας ανθρώπινης ζωής, αυτά που δεν αναφέρονται συνήθως στις σελίδες της Ιστορίας. Ο ίδιος παραμένει ηθικός στοχαστής με σκοπό του έργου του πρωτίστως τη διδασκαλία και τη διαπαιδαγώγηση. Η προσπάθειά του δεν είναι μόνο να αφηγηθεί αλλά να εξηγεί, να αιτιολογεί. Όσο λοιπόν η ιστορία αναφέρεται στα έργα των λαών και στις πράξεις των δημόσιων ανθρώπων, η βιογραφία αποδίδει το ήθος του ανθρώπου. 46 Ο Πλούταρχος αναγνωρίζοντας το σημαντικό ρόλο που η προσωπικότητα παίζει στη διαμόρφωση της ιστορίας, προσπαθεί να διεισδύσει στο χαρακτήρα του ήρωά του. Πιστεύει ότι η φύση ενός ανθρώπου είναι στατική, εμπλουτισμένη με ορισμένα ελαττώματα και αρετές. Το ήθος αντίθετα μπορεί να αλλάξει να βελτιωθεί ώστε να οδηγούμαστε σε καλά έργα. Αναζητά λοιπόν όλα εκείνα τα στοιχεία που το διαμορφώνουν, τις καταβολές, το κοινωνικό φόντο και τις ιστορικές συνθήκες μέσα στις οποίες ζει και δρα το βιογραφούμενο πρόσωπο. 47 Αυτή η αναζήτηση τον οδηγεί να ενσωματώσει στη διήγησή του αναρίθμητες μικρές ιστορίες, αποφθέγματα και ανεκδοτολογικό υλικό που προσδίδουν στο λόγο του ζωντάνια και ευχάριστο τόνο. Μια τέτοια εμβόλιμη ιστορία βρίσκουμε στο τελευταίο κείμενο, στο απόσπασμα από τη βιογραφία του Αρταξέρξη, όπου εκεί ο Πλούταρχος ρίχνει μια προσεκτική ματιά στον εσωτερικό κόσμο της περσικής αυλής. Μέσα από την περιγραφή μιας εντυπωσιακής αντιζηλίας της μητέρας του Αρταξέρξη Παρυσάτιδος και της γυναίκας του Στατείρας, προκύπτει η ξεκάθαρη εικόνα του περιβάλλοντος του Πέρση ηγεμόνα. Το μίσος και η ζήλεια των δυο γυναικών που ανταγωνίζονται για την αγάπη, την εύνοια αλλά και για την επιρροή στον ηγεμόνα, χαρακτηρίζουν το απόσπασμα. Η αμοιβαία καχυποψία, ο φόβος, η ένταση, ο ανταγωνισμός, οι προφυλάξεις, οι 44 Κοκολάκης, (2004), σσ Χριστόπουλος, (2001), σ Τσιµπουκίδης, (1987), σ Στο ίδιο, (1987), σ

13 μηχανορραφίες και η ευφάνταστη διαστροφική επινόηση του τρόπου δηλητηρίασης της μιας από την άλλην, αντικατοπτρίζει με διαύγεια το ηθικό χαρακτήρα της περσικής αυλής. Η μαρτυρική τιμωρία της υπηρέτριας που κρίνεται ένοχη στη θέση της μητέρας αποκαλύπτει το ηθικό έρεισμα του περσικού κόσμου. Ο βιογράφος κρατώντας την προσοχή του αναγνώστη με ένα προκλητικά ενδιαφέρον περιστατικό, σκιαγραφεί το περιβάλλον του ήρωα προσχωρώντας σε μια σχεδόν ψυχογραφική έρευνα στοιχείων που συμβάλλουν στη διαμόρφωση της προσωπικότητάς του. Με αμεσότητα και απλότητα ο Πλούταρχος προσεγγίζει τα ανθρώπινα. Με συμπάθεια και μετριοπάθεια προβάλλει τις σταθερές και απόλυτες αξίες τις οποίες ασπάζεται. Με αυτό τον τρόπο, ευχάριστα και γοητευτικά, επιτυγχάνει εντέλει να διδάξει τον αναγνώστη του. Ακόμα και όταν παρουσιάζει προσωπικότητες αμφιβόλου ηθικής, τονίζει τη σημασία που μπορεί να έχει και το αρνητικό παράδειγμα στη διαμόρφωση του χαρακτήρα. Η συγγραφή του βρίθει από στοχασμούς, συνταρακτικά γεγονότα, ασήμαντα περιστατικά και μύθους και όλα αυτά δομημένα σε μια ελκυστική αναλογία, σε μια παράλληλη σύγκριση ηθικών χαρακτήρων, που σκοπεύει όπως ο ίδιος στη βιογραφία του Αιμίλιου Παύλου γράφει προς ἐπανόρθωσιν ἠθῶν. 12

14 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ EASTERLING P. E. KNOX B. M. W. (2005), Ιστορία της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας, (μτφρ. Κονόμη Ν Γρίμπα Χρ. Κονόμη Μ.), Αθήνα, εκδ. Παπαδάμη. FANTUZZI M. HUNTER R. (2002), Ο Ελικώνας και το μουσείο, (μτφρ. Κουκουζίκα Δήμητρα Νούσια Μαρία), Αθήνα, εκδ. Πατάκη. HOPKINSON, N. (2005), Ανθολογία ελληνιστικής ποίησης, (μτφρ. Τάτση Άννα), Αθήνα, εκδ. Μεταίχμιο. ΚΟΚΟΛΑΚΗΣ, Μ. Μ. (2004), Από τον Όμηρο στη Δεύτερη Σοφιστική, Αθήνα, εκδ. Πατάκη. ΜΑΝΑΚΙΔΟΥ, Φ. (2001), «Βουκολική και μιμητική ποίηση» στο Γράμματα Ι : Αρχαία Ελληνική και Βυζαντινή Φιλολογία, τομ. Β, Πάτρα, εκδ. ΕΑΠ, σσ ΠΑΠΑΓΓΕΛΗΣ, Θ. (2002), Η ποιητική των Ρωμαίων «νεωτέρων», Αθήνα, εκδ. Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης. ΣΙΣΤΑΚΟΥ, ΕΒΙΝΑ (1998), Θύρσις ἤ Ὠιδή, Ηράκλειον, εκδ. Βικελαία βιβλιοθήκη. ΤΣΙΜΠΟΥΚΙΔΗΣ, Δ. (1987), Ο βιογράφος Πλούταρχος, Αθήνα, εκδ. Παπαδήμα. ΧΑΤΖΗΚΩΣΤΑ, Σ. Γ. (2005), Θεοκρίτου Ειδύλλια I-VII, Αθήνα, εκδ. Α. Καρδαμίτσα. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ, Μ. (2001), «Βιογραφία» στο Γράμματα Ι : Αρχαία Ελληνική και Βυζαντινή Φιλολογία, τομ. Β, Πάτρα, εκδ. ΕΑΠ, σσ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΒΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Μόνο με το αίσθημα μπορείς να διδάξεις. Αν καθήσεις στην έδρα η ποίηση θα φύγει από το παράθυρο. «Κώστας Μόντης» Βασικές αρχές: 1) Το λογοτεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΗΔομή του Εκπαιδευτικού Υλικού Για τη διδασκαλία της Γλώσσας στην Γ τάξη του Δημοτικού χρησιμοποιείται το παρακάτω υλικό: Βιβλίο του Μαθητή, 3 τεύχη (240

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι Οι διδακτικοί στόχοι για τη διδασκαλία της εισαγωγής προσδιορίζονται στο βιβλίο για τον καθηγητή, Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι,

Διαβάστε περισσότερα

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου Στην Αγορά των αρχαίων Αθηναίων (με τον Κ. Βέτση), Γνώση, Αθήνα 19893, Καλειδοσκόπιο, Αθήνα 20064 (έκδοση αναθεωρημένη και εμπλουτισμένη) Αρχαιολογία Ένα ταξίδι στο παρελθόν, οδηγός για παιδιά, Κέδρος,

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164)

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Αφού µελετήσετε τη διήγηση του Κολοκοτρώνη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΚΡΙΤΟΥ ΕΙΔΥΛΛΙΑ -ΓΛΩΣΣΑ, ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ, ΕΙΔΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ, ΜΕΤΡΟ -ΕΙΔΙΚΑ ΓΙΑ 11

ΘΕΟΚΡΙΤΟΥ ΕΙΔΥΛΛΙΑ -ΓΛΩΣΣΑ, ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ, ΕΙΔΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ, ΜΕΤΡΟ -ΕΙΔΙΚΑ ΓΙΑ 11 1 ΘΕΟΚΡΙΤΟΥ ΕΙΔΥΛΛΙΑ -ΓΛΩΣΣΑ, ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ, ΕΙΔΟΛΟΓΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ, ΜΕΤΡΟ -ΕΙΔΙΚΑ ΓΙΑ 11 Από τη στιγμή που το μέτρο των θεοκρίτειων ποιημάτων είναι το ομηρικό/επικό/δακτυλικό εξάμετρο, η πρώτη οφειλή

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249)

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Ο ποιητής, αξιοποιώντας την ιστορική του µνήµη, κινείται

Διαβάστε περισσότερα

Μουσικοκινητική αγωγή

Μουσικοκινητική αγωγή Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) - ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσικοκινητική αγωγή Η μουσικότητα των ήχων και της ανθρώπινης

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61)

Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Ο Ύπνος των Γενναίων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 59-61) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία 4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Πώς συλλαµβάνει ο Χέγκελ τη σχέση ιστορίας και πνεύµατος και ποιο ρόλο επιφυλάσσει στο πνεύµα; 2. Τι

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Β. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη ειναι: η ποιητική προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494

Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 Α' ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ 1 η σκηνή: στίχοι 437-494 1.α. Από τον Πρόλογο στο Επεισόδιο: Η Ελένη, μαζί με τις γυναίκες που αποτελούν το Χορό του δράματος, μπαίνουν μέσα στο παλάτι προκειμένου να ζητήσουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΙ ΑΡΕΤΕΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΙ ΑΡΕΤΕΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A') ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 27-05-2004 1. Πράγματι, τα προαναφερθέντα αποτελούν κυρίαρχα χαρακτηριστικά της ποίησης του Ελύτη, που πιστοποιούνται σαφέστατα- και στο δοθέν ποίημα. Συγκεκριμένα:

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58)

Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 1. ΚΕΙΜΕΝO Οδυσσέας Ελύτης: Η Μαρίνα των βράχων (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 55-58) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Δ'. ΚΕΙΜΕΝΟ 'Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996) Μικρή Πράσινη Θάλασσα Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ Που θα θελα να σε υιοθετήσω Να σε στείλω σχολείο στην Ιωνία

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά,

Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, http://www.amis-kazantzaki.gr./ Γεννήθηκε το 1883 στο Ηράκλειο της Κρήτης Υπήρξε φιλόσοφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας Έργα: µυθιστορήµατα, ποίηση, θεατρικά, ταξιδιωτικά Τα πιο γνωστά του έργα: Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου)

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη ( Παράλληλο κείμενο: Τριαντάφυλλα στο παράθυρο, Α. Εμπειρίκου) 1 2 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κείμενο: Χρόνος: Όσο μπορείς, Κ. Π. Καβάφη

Διαβάστε περισσότερα

Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49)

Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49) ΠΟΙΗΣΗ 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Φρανσουά Βιγιόν: «Μπαλάντα των κυριών του παλαιού καιρού» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α3, σσ. 47-49) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΑΘΗΝΑ 2011 Έκδοση: c Πνευματικό

Διαβάστε περισσότερα

13Κ7: Εισαγωγή στην Ιστοριογραφία. Ηρόδοτος (Α Εξάμηνο) 13Κ31_15: Ηρόδοτος - Θουκυδίδης Ξενοφών (Δ Εξάμηνο)

13Κ7: Εισαγωγή στην Ιστοριογραφία. Ηρόδοτος (Α Εξάμηνο) 13Κ31_15: Ηρόδοτος - Θουκυδίδης Ξενοφών (Δ Εξάμηνο) 2014-2015 2015-2016 13Κ1: Εισαγωγή στην Κλασική Φιλολογία - Επισκόπηση της Αρχαίας Ελληνικής Λογοτεχνίας (Α 13Κ2_12: Επισκόπηση της Λατινικής Λογοτεχνίας (με διδασκαλία πεζών κειμένων) (Α 13Κ1: Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ

Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Πρόγραμμα Διαλέξεων ΟΙ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΚΕΨΗΣ Κύκλος επτά (7) διαλέξεων, με την συμμετοχή εννέα (9) κορυφαίων ομιλητών, με κοινό χαρακτηριστικό γνώρισμα την πρωτοποριακή σκέψη. Στόχος των ομιλιών είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ομήρου Οδύσσεια Ραψωδία α 1-426. Διδακτικό σενάριο

Ομήρου Οδύσσεια Ραψωδία α 1-426. Διδακτικό σενάριο Ομήρου Οδύσσεια Ραψωδία α 1-426 Διδακτικό σενάριο Πόπη Χριστοφόρου-Πούγιουρου, Φιλόλογος Λειτουργός Γραφείου Αναλυτικών Προγραμμάτων Λευκωσία 2012 Δυο λόγια για το διδακτικό σενάριο Η ακόλουθη διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα ΙΙ. Η τραγωδία

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα ΙΙ. Η τραγωδία ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Ι. Το δράμα 1. Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του δράματος και τι νέο προσέφερε στο κοινό σε σχέση με το έπος και τη λυρική ποίηση; 2. Ποια είναι η προσέλευση του δράματος και με ποια γιορτή συνδέθηκε;

Διαβάστε περισσότερα

Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση. Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα

Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση. Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα Του γιοφυριού της Άρτας- Ανάλυση Επιμέλεια: Κατερίνα Κάζηρα Σε ποια κατηγορία τραγουδιών ανήκει το συγκεκριμένο τραγούδι; Ανήκει στα δημοτικά τραγούδια και συγκεκριμένα στις παραλογές. Τι είναι οι παραλογές;

Διαβάστε περισσότερα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα

15/9/2009. 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Νέα Αθηναϊκή Σχολή Λογοτεχνία Β Λυκείου Εισαγωγή Επιμέλεια: Τ. Γιακουμάτου www.netschoolbook.gr 1880 ποίηση & πεζογραφία στρέφονται προς νέες κατευθύνσεις Νέα εκφραστικά μέσα Εσωτερική αναδιάρθρωση κράτους-στόχος

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιοι Μαθητικοί Καλλιτεχνικοί Αγώνες 2006 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ 2006

Πανελλήνιοι Μαθητικοί Καλλιτεχνικοί Αγώνες 2006 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ 2006 Πανελλήνιοι Μαθητικοί Καλλιτεχνικοί Αγώνες 2006 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ 2006 1 ΑΓΩΝΕΣ ΧΟΡΟΥ Α ) Οι Αγώνες Χορού περιλαµβάνουν τρεις κύριους τοµείς : Αγώνες Ελληνικών Παραδοσιακών χορών. Αγώνες Κλασικού Μπαλέτου.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Φ Ρ Ο Ν Τ Ι Σ Τ Η Ρ Ι A ΑΓΙΑΣ ΒΑΡΒΑΡΑΣ 21 & ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ, Π. ΦΑΛΗΡΟ ΤΗΛ-FAX: 210 9851164,, Ε-mail: info@neapaideia.edu.gr ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου

Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αισθητική φιλοσοφία της τέχνης και του ωραίου Αικατερίνη Καλέρη, Αν. Καθηγήτρια το μάθημα Αισθητική διδάσκεται στο 4ο έτος, Ζ εξάμηνο εισάγει στις κλασσικές έννοιες και θεωρίες της φιλοσοφίας της τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Άξονες Προτεραιότητας 1,2,3, -Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011 Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Ενότητα 3: Βυζαντινή Επιστολογραφία: είδη - χαρακτηριστικά. Συνέσιος ο Κυρηναίος: Βίος και Έργο Κιαπίδου Ειρήνη-Σοφία Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Οι φοιτητές θα έρθουν

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΛΛΗΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΑΜΑΝΕ

Η ΕΛΛΗΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΑΜΑΝΕ 1 Η ΕΛΛΗΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΑΜΑΝΕ Ο Σμυρναϊκός Μανές ή αλλιώς Μανέρως. Κατά τους Αρχαίους συγγραφείς ο Μανέρως ήταν θλιβερός ήχος και τον ονομάζανε Μανέρω ή Λίναιος θρήνος διότι κατά τα λεγόμενα με τον ήχο αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις λυρισµό 2.

Απαντήσεις λυρισµό 2. Απαντήσεις 1. Η λιτότητα, η εκφραστική καθαρότητα, ο δωρικός χαρακτήρας της αφήγησης, το απλό και λιτό ύφος, ο αφαιρετικός και συνάµα περιεκτικός λόγος, είναι µερικά από εκείνα τα χαρακτηριστικά γνωρίσµατα

Διαβάστε περισσότερα

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ 1 Ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα

Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα ΓΙΩΡΓΟΣ Σ. ΔΡΟΥΛΙΑΣ Δεκατέσσερις ιστορίες ζητούν συγγραφέα Παραγωγή λόγου για την Ε και την ΣΤ Δημοτικού ΠΡΟΛΟΓΟΣ Για να κρατάς αυτό το βιβλίο στα χέρια σου, σημαίνει ότι θέλεις να μάθεις να εκφράζεσαι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ------ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ (Ι.Κ.Υ.) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ------ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert

«Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert 1 «Βασιλιάς των Ξωτικών» ( Erlkonig ) Κατηγορία: Lied Στίχοι: Goethe Μουσική: Schubert Το τραγούδι αυτό θεωρείται ένα από τα αριστουργήµατα (ίσως και το πιο σπουδαίο) του Γερµανικού lied, και ανήκει στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α τάξη Γενικού Λυκείου και Α τάξη Εσπερινού Γενικού Λυκείου Το Π.Σ. για το μάθημα της Λογοτεχνίας στην Α Λυκείου επιδιώκει να δώσει νέες κατευθύνσεις στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

- Κωνσταντίνος Δ. Μαλαφάντης. Ο πόλεμος. ' ttbiiif' 'ιίβίϊιιγ' ^ *"'** 1 ' 1 ' 11 ' ' στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη ΗΡΟΡ*Η

- Κωνσταντίνος Δ. Μαλαφάντης. Ο πόλεμος. ' ttbiiif' 'ιίβίϊιιγ' ^ *'** 1 ' 1 ' 11 ' ' στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη <KAOS<\S Ι>ΗΡΟΡ*Η - Κωνσταντίνος Δ. Μαλαφάντης Ο πόλεμος ' ttbiiif' 'ιίβίϊιιγ' ^ *"'** 1 ' 1 ' 11 ' ' στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Ακριτικό τραγούδι: Ο γιος της χήρας (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 27-28)

Ακριτικό τραγούδι: Ο γιος της χήρας (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 27-28) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ακριτικό τραγούδι: Ο γιος της χήρας (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 27-28) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Ποιο είναι το πρωταγωνιστικό πρόσωπο του ποιήµατος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ

ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Κάθε γνήσιο αντίτυπο φέρει την υπογραφή του συγγραφέα Σειρά: Εκπαιδευση Σχολικά βοηθήματα (για το Λύκειο) Πλάτωνος Πρωταγόρας Γ Λυκείου Θεωρητική Κατεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Μ. Χρήστου Στο Δημοτικό Σχολείο, τα σχολικά εγχειρίδια που χρησιμοποιούνται τα τελευταία χρόνια είναι εμπλουτισμένα με

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ Εισαγωγικά: Τι είναι λογοτεχνικό αρχείο; Τι περιέχει το αρχείο ενός ποιητή; Ποιος είναι ο πονοκέφαλος ενός εκδότη; Τι ηθικά διλήμματα

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου

Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 3. Ξενοφών Γρύλλου Ερχιεύς Ερωτήσεις ανοικτού τύπου 1. Η ΖΩΗ ΤΟΥ 1. Να δώσετε βασικές πληροφορίες για την καταγωγή του Ξενοφώντα και για το οικογενειακό περιβάλλον µέσα στο οποίο µεγάλωσε. 2. Σε ποια εποχή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α. Στο κείµενο αυτό η συγγραφέας πραγµατεύεται την αρχαία ελληνική τέχνη και την προσφορά της στον άνθρωπο. Αρχικά επισηµαίνει την ιδιαιτερότητά

Διαβάστε περισσότερα

Αίγυπτος, Βαβυλωνία : επιγραφές, έγγραφα. Σκοπός : απαθανάτιση : κατορθώµατα/επιτεύγµατα ηγεµόνων.

Αίγυπτος, Βαβυλωνία : επιγραφές, έγγραφα. Σκοπός : απαθανάτιση : κατορθώµατα/επιτεύγµατα ηγεµόνων. Ιστοριογραφία (περιγραφικός ορισµός): Επιστήµη γεγονότα : χρονολογική σειρά χρονική περίοδος κριτικός έλεγχος των πηγών ανάλυση αιτίων και συνθηκών Ιστορική αναδροµή Αίγυπτος, Βαβυλωνία : επιγραφές, έγγραφα.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΗΡΟΥ ΟΔΥΣΣΕΙΑ. 24 Διαγωνίσματα

ΟΜΗΡΟΥ ΟΔΥΣΣΕΙΑ. 24 Διαγωνίσματα ΟΜΗΡΟΥ ΟΔΥΣΣΕΙΑ 24 Διαγωνίσματα Δ1 ΚΕΙΜΕΝΟ : ΟΜΗΡΟΥ «ΟΔΥΣΣΕΙΑ» ραψ. ε στίχοι 221-248 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Να γράψετε 4 χαρακτηριστικά της επικής ποίησης. (μονάδες 4) 2. Να αφηγηθείτε περιληπτικά σε γ πρόσωπο τη

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης

Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Αρχαίο ελληνικό δράμα: Ευριπίδης Ενότητα: 13. Ερμηνευτικές παρατηρήσεις στίχων 663-718 της Μήδειας Μενέλαος Χριστόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

3. Να αναλύσετε τον τρόπο µε τον οποίο η στωική φιλοσοφία και ο νεοπλατωνισµός επηρέασαν τους Απολογητές και τους Πατέρες της Εκκλησίας.

3. Να αναλύσετε τον τρόπο µε τον οποίο η στωική φιλοσοφία και ο νεοπλατωνισµός επηρέασαν τους Απολογητές και τους Πατέρες της Εκκλησίας. 2.2.2. Η Ανατολική Λεκάνη της Μεσογείου κατά τους τρεις πρώτους µ.χ. αιώνες - Το Ελληνικό Πνεύµα κατά τους τρεις πρώτους µ.χ. αιώνες - Η Παλαιοχριστιανική τέχνης - Μια Τέχνη Ελληνική Eρωτήσεις ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία

Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία Ύφος (συναντιέται επίσης η έννοια «τόνος του κειμένου»): Διδακτικό, παραινετικό, προτρεπτικό, εξομολογητικό, απλό, λιτό, επιγραμματικό, ρητορικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 16 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 16 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΕΥΤΕΡΑ 16 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Η ποιητική έκφραση των ποιητών της Επτανησιακής

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26)

Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Καβάφης: Η Σατραπεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 25-26) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΚΑΙ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΕΓΓΡΑΦΗΣ 2011-2012 Κομοτηνή Νοέμβριος 2013 1 Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου

Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου Διδακτική δραστηριότητα Α Γυμνασίου 1. Ταυτότητα δραστηριότητας Τίτλος: Και πάλι στο σχολείο Δημιουργός: Μαρία Νέζη Πεδίο, διδακτικό αντικείμενο και διδακτική ενότητα: Μάθημα: Νεοελληνική Λογοτεχνία Τάξη:

Διαβάστε περισσότερα

Κοιμήσου Περσεφόνη στην αγκαλιά της γης στου κόσμου το μπαλκόνι ποτέ μην ξαναβγείς. Νίκος Γκάτσος

Κοιμήσου Περσεφόνη στην αγκαλιά της γης στου κόσμου το μπαλκόνι ποτέ μην ξαναβγείς. Νίκος Γκάτσος ΤΟ ΠΟΙΗΜΑ Ο ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΣΕΦΟΝΗΣ Εκεί που φύτρωνε φλησκούνι και άγρια μέντα κι έβγαζε η γη το πρώτο της κυκλάμινο τώρα χωριάτες παζαρεύουν τα τσιμέντα και τα πουλιά πέφτουν νεκρά στην υψικάμινο. Εκεί

Διαβάστε περισσότερα

Αναπληρωτής Καθηγητής Γεώργιος Παύλος. 1 Ο πολιτισμός ευαθείον του ανθρώπου, η φαντασία της προόδου και ο φετιχισμός της τεχνικής

Αναπληρωτής Καθηγητής Γεώργιος Παύλος. 1 Ο πολιτισμός ευαθείον του ανθρώπου, η φαντασία της προόδου και ο φετιχισμός της τεχνικής ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ Για τους ΦΟΙΤΗΤΕΣ του ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Αναπληρωτής Καθηγητής Γεώργιος Παύλος ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΘΕΜΑ Α Ο Γιάννης Ρίτσος θεωρείται κατεξοχήν λυρικός ποιητής. Στοιχεία της σύνθεσής του «Η Σονάτα του Σεληνόφωτος» που το επιβεβαιώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Ενότητα 1: Εισαγωγή στις έννοιες και τα εγχειρίδια της βυζαντινής φιλολογίας. Κιαπίδου Ειρήνη-Σοφία Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Mια πρώτη επαφή με τη Βυζαντινή Φιλολογία.

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, «...Πλαστήκαµε για να µην είµαστε µονάχοι. Για τούτο η καρδιά µας ασταµάτητα διψά για τους άλλους. Χωρίς το διάλογο των υπάρξεων µας η ζωή φαίνεται αδειανή, ερηµωµένη, αδικαιολόγητη. Ζούµε και πλησιάζουµε

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288)

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1.

Διαβάστε περισσότερα

106 Ελληνικής Φιλολογίας Θράκης (Κομοτηνή)

106 Ελληνικής Φιλολογίας Θράκης (Κομοτηνή) 106 Ελληνικής Φιλολογίας Θράκης (Κομοτηνή) Ιστορικό του Τμήματος Το Τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης ιδρύθηκε με το Π.Δ 365/1993(ΦΕΚ 156/13-9-1993 τεύχος Α') και άρχισε

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015 ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας bantonog@yahoo.gr Εισαγωγή Τίτλος: «Παραμύθι και Αφήγηση» Υλοποίηση: στο πλαίσιο του νέου θεσμού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία. Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος

Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία. Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος Ξεκινώντας την εργασία θα θέλαμε να παραθέσουμε το παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων 113 Φιλολογίας Ιωαννίνων Η Φιλοσοφική Σχολή ιδρύθηκε στα Ιωάννινα και λειτούργησε για πρώτη φορά κατά το ακαδημαϊκό έτος 1964-65 ως παράρτημα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Β.Δ.

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Συμμαθητές, συμμαθήτριες, Στα πλαίσια της συζήτησής μας για την τέχνη, θα παρουσιαστούν περιληπτικά

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η εµπειρία της χρήσης των «Αναγνωστικών Ηµερολογίων» στην Α Γυµνασίου της Βάλιας Λουτριανάκη Η χρήση αναγνωστικών ηµερολογίων (reading

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

ÈÅÌÁÔÁ 2007 ÏÅÖÅ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ιονύσιο Σολωµό «Ο Κρητικό» Επαναληπτικά Θέµατα ΟΕΦΕ 2007

ÈÅÌÁÔÁ 2007 ÏÅÖÅ. Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ιονύσιο Σολωµό «Ο Κρητικό» Επαναληπτικά Θέµατα ΟΕΦΕ 2007 Α. ΚΕΙΜΕΝΟ ιονύσιο Σολωµό «Ο Κρητικό» 3 3 4 σαν πέτρες µε βυθίζουν! 4 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Θέµατα της Επτανησιακής Σχολής που απαντούν στα δοθέντα αποσπάσµατα

Διαβάστε περισσότερα

ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης

ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης ιερεύνηση των Όρων και των Προϋποθέσεων που ενισχύουν την Ανάδειξη της Πολιτισµικής υναµικής της Εκπαίδευσης Η σύγχρονη εκπαίδευση στοχεύει στην ολόπλευρη ανάπτυξη του µαθητή τόσο σε ατοµικό όσο και σε

Διαβάστε περισσότερα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα

Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο. Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία. Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης. Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Λόγου Παίγνιον Ψυχαγωγία, Τέχνη, Γλώσσα στο σχολείο Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρία Υπηρεσίες Πολιτιστικής Εκπαίδευσης Καραϊσκάκη 28, Ψυρρή, Αθήνα Κατά κοινή αντίληψη στην λογοτεχνία, η μετάφραση οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ανδρέας Κάλβος: Τα Ηφαίστεια (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 11-15)

1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ανδρέας Κάλβος: Τα Ηφαίστεια (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 11-15) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ανδρέας Κάλβος: Τα Ηφαίστεια (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 11-15) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία: 1. Πώς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ. Σελίδα 1

ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ. Σελίδα 1 ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΒΑΝΘ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: ΘΕΜΑ 162ον (17691) ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/14 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΜΠΑΤΣΙΟΥ ΕΛΙΣΑΒΕΤ 1. Φ.Β. Σελ. 86 Ήδη όμως, κύριοι βουλευτές...για τα συμφέροντα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-2015

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-2015 09:00-12:00 12:00-15:00 Μεσαία Μεσαία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗΣ ΕΑΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2014-2015 ΔΕΥΤΕΡΑ, 08-06-2015 ΤΡΙΤΗ, 09-06-2015 ΤΕΤΑΡΤΗ, 10-06-2015 ΠΕΜΠΤΗ, 11-06-2015

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική

Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Το παιδί και το παιχνίδι μέσα από τη Νεοελληνική ζωγραφική Η εικαστική διαπραγμάτευση της σχέσης του παιδιού με το παιχνίδι-με την έννοια είτε του δρώμενου είτε του αντικειμένου ορίζεται από συνιστώσες

Διαβάστε περισσότερα

109 Φιλολογίας Αθήνας

109 Φιλολογίας Αθήνας 109 Φιλολογίας Αθήνας Σκοπός Τα Τμήματα Φιλολογίας σκοπό έχουν να αναδεικνύουν επιστήμονες ικανούς να ερευνούν τον αρχαίο ελληνικό, βυζαντινό και νεοελληνικό κόσμο, όπως αυτός εκφράζεται μέσα από τα φιλολογικά,

Διαβάστε περισσότερα