ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΟΥ ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΔΩΜΑΤΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΟΣΕ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΟΥ 2011-2012 ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΔΩΜΑΤΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΟΣΕ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ"

Transcript

1 Α.Τ.Ε.Ι. ΚΑΒΑΛΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΣΤΕΓ ΔΡΑΜΑΣ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΟΥ ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΔΩΜΑΤΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΟΣΕ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΣΠΙΤΑΛΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΡΙΑ: ΚΟΤΕ ΚΑΤΕΡΙΝΑ

2 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ Θερμές ευχαριστίες οφείλω στον εισηγητή μου Σπιτάλα Νικόλαο για το χρόνο που αφιέρωσε, για τις πολύτιμες συμβουλές και υποδείξεις που έκανε, οι οποίες βοήθησαν στη ολοκλήρωση της πτυχιακής εργασίας. Ευχαριστώ επίσης την καθηγήτρια Κωνσταντινίδου Ελπινίκη, για τις υποδείξεις που έκανε πάνω στη πτυχιακή εργασία, οι οποίες βοήθησαν στη καλύτερη παρουσίαση της. Ευχαριστώ ιδιαίτερα την μητέρα μου, για την υποστήριξη και υπομονή κατά τη διάρκεια της φοιτητικής μου πορείας. Τέλος, θα ήθελα να ευχαριστήσω την Δώνη Αντωνία και τον Χατζηλιάδη Αλέξανδρο για τις πολύτιμες πληροφορίες τους. Κότε Κατερίνα 2

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδες Ευχαριστίες 2 Περιεχόμενα 3 1. Εισαγωγή 5 2. Αρχιτεκτονική Τοπίου Ορισμός 6 2.2Ιστορική αναδρομή Αιγυπτιακοί κήποι Κήποι της Μεσοοταμιάς Περσικοί κήποι Κήποι στην Αρχαία Ελλάδα Οι Ελληνορωμαϊκοί κήποι Κήποι του Μεσαίωνα Κήποι στην Αναγέννηση H Αρχιτεκτονική Τοπίου στον 21ο αιώνα ΗΑισθητική του Περιβάλλοντος Οι Θεμελιώδεις Εννοιες τηςαισθητικής Κυρίαρχα Στοιχεία του Τοπίου Οι Βασικές Αρχές της Αρχιτεκτονικής του Τοπίου Οι Μεταβλητοί Παράγοντες Παράγοντες αλλοίωσης του τοπίου Το Τοπίο Οι Κανόνες της Αρχιτεκτονικής Τοπίου Αρμονία στο Χώρο Σύγχρονες τάσεις Φυτεμένα δώματα Εισαγωγή Κατασκευαστικές λεπτομέρειες Δημιουργία φυτεμένου δώματος Σχεδιασμός φυτεμένου δώματος Κατασκευή φυτεμένου δώματος Κατασκευαστικά υλικά επικάλυψης δώματος Κατασκευαστικά υλικά εγκατάστασης φυτικού υλικού Στατικό φορτίο Παράμετροι που επηρεάζουν το φυτεμένο δώμα Επιλογή των φυτών Είδη φύτευσης Κλίση στέγης Κόστος διάρκεια ζωής Πλεονεκτήματα φυτεμένων δωμάτων Απορρόφηση διοξειδίου του άνθρακα και παραγωγή οξυγόνου Ρύθμιση της θερμοκρασίας 34 3

4 3.4.3 Ρύθμιση της υγρασίας Βελτίωση της ποιότητας του αέρα Εξοικονόμηση ενέργειας Ηχομόνωση Σωστή διαχείριση του νερού Επίδραση στις οσμές Φυσικό περιβάλλον για ζώα και φυτά Μειονεκτήματα φυτεμένων δωμάτων Αποτελέσματα έρευνας H πόλη της Θεσσαλονίκης Γεωγραφία Ιστορικά στοιχεία Πολιτισμικό περιβάλλον Κλιματολογικές συνθήκες Γενικά κλιματολογικά δεδομένα Κλιματολογικά στοιχεία νομού Θεσσαλονίκης ΟΣΕ, Σιδηροδρομικός σταθμός Θεσσαλονίκης Ιστορικά στοιχεία Το κτίριο του ΟΣΕ Ανάλυση Σχέση με την ευρύτερη περιοχή Σχέση με την άμεση περιοχή, πρόσβαση στο κτίριο Χαρακτήρα, θέες, σημεία εστίασης και βλάστηση Τοπογραφία, θέες Σχέση του χώρου μελέτης με το κτίριο Ταυτότητα του χώρου μελέτης Περιορισμοί δυνατότητες στην σχεδίαση του χώρου Παραδείγματα παρόμοιων περιπτώσεων 60 8.Πρόταση Στόχος Αρχές σχεδιασμού Σχεδιαστικά βήματα της μελέτης Ιδέα σχεδιασμού Ανάλυση σχεδίασμού Άρδευση Συμπεράσματα Βιβλιογραφία 76 4

5 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις μέρες μας όλο και περισσότεροι άνθρωποι ανησυχούν για τη υποβάθμιση του Τοπίου που μας περιβάλλει. Έντονο ενδιαφέρον έχει παρατηρηθεί όσον αφορά την ποιότητα των ανοιχτών αστικών και ιδιωτικών χώρων, αφού είναι κοινά αποδεκτό ότι οι κατάλληλα διαμορφωμένοι χώροι αναβαθμίζουν την ποιότητα ζωής στις πόλεις, στον ιδιωτικό χώρο ή ακόμα και στο εργασιακό περιβάλλον. Κάνοντας μια αναδρομή στο παρελθόν παρατηρείται ότι ο άνθρωπος από τα πολύ παλιά χρονιά είχε την ανάγκη να ζει σε ένα περιβάλλον με αρκετά φυτά και γι αυτό το λόγο πολλά φυτά έχουν γίνει αναπόσπαστο κομμάτι του ανθρώπινου πολιτισμού, παίζοντας σημαντικό ρόλο στη λαογραφία, τη μυθολογία και τη θρησκεία. Σήμερα, ο σύγχρονος άνθρωπος, ιδιαιτέρα ο άνθρωπος των πόλεων καταπονημένος από το θόρυβο, τη ρύπανση, το συνωστισμό, τον βαρύ όγκο εργασίας και την ψυχρότητα του πυκνά δομημένου αστικού περιβάλλοντος, προσπαθεί να ξεφύγει, να πλησιάσει τη φύση ή τουλάχιστον να «εγκλωβίσει» στοιχεία της σε χώρους ιδιωτικούς ή δημοσίους. Είναι άλλωστε χαρακτηριστικό της εποχής η εντεινόμενη τάση δημιουργίας κήπων και γενικά η διακόσμηση εξωτερικών και εσωτερικών χώρων με καλλωπιστικά φυτά. Στο πέρασμα των αιώνων ξεπήδησαν μέσα από την πράξη, όπως έγινε σε όλες τις επιστήμες και τις τέχνες, γνώσεις και εμπειρίες που διαμόρφωσαν γενικούς και ειδικούς κηποτεχνικούς κανόνες και ρυθμούς για να συγκροτήσουν τελικά την Κηποτεχνία όπου μετά το 1950 μετονομάστηκε σε Αρχιτεκτονική Τοπίου. Η κύρια έννοια του κήπου στην αντίληψη των περισσοτέρων ανθρώπων ερμηνεύεται ως χώρος ανάπαυσης και αναψυχής. Είναι το λειτουργικό πλαίσιο και το συμπλήρωμα - προέκταση της αστικής οικίας ή της εξοχικής έπαυλης ή ακόμα και μεγαλύτερων ιδιωτικών ή δημόσιων χώρων. Ανεξάρτητα από το μέγεθος και την ένταση του κήπου, τα κριτήρια που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την μελέτη ενός υπό διαμόρφωση εξωτερικού χώρου εξαρτώνται από παράγοντες όπως είναι η χρηστική σημασία και η χρωματική αρμονία. Δεν θα πρέπει να λησμονηθεί όμως ότι ο προς διαμόρφωση περιβάλλων χώρος δομείται με ανθρώπινους κανόνες αρχιτεκτονικής σύνθεσης. Η σύνθεση του κήπου γίνεται κυρίως με φυτά τα οποία εξαρτώνται από βιολογικούς παράγοντες (κλίμα, έδαφος, νερό) οι οποίοι και θα καθορίσουν το βαθμό και ρυθμό ανάπτυξης και ταυτόχρονα και την τελική διαμόρφωση του χώρου. Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, αφετηρία της παρούσας πτυχιακής μελέτης αποτελεί η διαμόρφωση του περιβάλλοντα χώρου του κτιρίου του Σιδιροδρομικού Σταθμού Θεσσαλονίκη, έχοντας ως σκοπό την «μεταμόρφωση» της οροφής αυτού κτιρίου με απώτερο στόχο τη δημιουργία ενός λειτουργικού και καλαίσθητου χώρου που θα βοηθήσει τους εργαζόμενους και τους επισκέπτες να χαλαρώσουν αποβάλλοντας το άγχος μακριά από την πίεση της καθημερινότητας. Στην παρούσα πτυχιακή εργασία γίνεται αναφορά στις αρχές της Αρχιτεκτονικής Τοπίου, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της υπό διαμόρφωσης περιοχής και τέλος στο σχεδιασμό του οροφόκηπου. 5

6 2. ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΟΠΙΟΥ 2.1 Ορισμός Αρχιτεκτονική Τοπίου ονομάζεται η επιστήμη και η τέχνη του σχεδιασμού της γης με τους χώρους και τα αντικείμενα που βρίσκονται πάνω της και έχει σαν βασική προϋπόθεση τη δημιουργία και τη διατήρηση της αισθητικής στον άμεσο περιβάλλοντα ανοιχτό χώρο της ανθρώπινης κατοικίας, της γειτονιάς μιας πόλης, αλλά και στον ευρύτερο φυσικό χώρο. Η Αρχιτεκτονική Τοπίου ως επιστήμη σχετίζεται πιο πολύ με έργα μεγάλης κλίμακας όμως εφαρμόζεται και σε έργα μικρότερης κλίμακας, έχοντας ως στόχο την ανάπτυξη αισθημάτων άνεσης, ευκολίας και υγείας στα άτομα που τα περιβάλλουν, στα οποία σπάνια προσφέρεται διέξοδος στη φύση και χρειάζονται επειγόντως ανανέωση και ηρεμία μέσα στις καθημερινές τους ασχολίες. Η Αρχιτεκτονική Τοπίου μέχρι τις αρχές του 19ου αιώνα ήταν γνωστή ως Κηποτεχνία ή Αρχιτεκτονική Κήπων και ασχολείτο κυρίως με το σχεδιασμό και την κατασκευή κήπων σε σπίτια, αρχοντικά, επαύλεις, ανάκτορα και μικρά αστικά πάρκα. Ο όρος Αρχιτεκτονική Τοπίου χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τον GilbertLaingMeasonτο 1828 αλλά αναφερόταν περισσότερο στην τέχνη της καλαισθησίας των κτιρίων και στην προσαρμογή τους στο φυσικό περιβάλλον. Το 1858 για πρώτη φορά, ο FrederickLawOlmstedκαι ο CalvertVauxσυμμετείχαν και κέρδισαν τον διαγωνισμό για τον σχεδιασμό του CentralParkτης Νέας Υόρκης, αυτοαποκαλούμενη ως LandscapeArchitects. Από τότε λοιπόν ο όρος απέκτησε την σημερινή του ερμηνεία και ο FrederickLawOlmstedθεωρείται ο πατέρας της Αρχιτεκτονικής Τοπίου. Και οι δυο κλάδοι της Κηποτεχνίας και της Αρχιτεκτονικής Τοπίου από τη φύση τους αποτελούν εξέλιξη και εξειδίκευση της Γεωπονικής Επιστήμης. Ο συνδυασμός των γνώσεων της Γεωπονίας, της Ανθοκομίας και της Αρχιτεκτονικής Τοπίου αποσκοπεί στην ορθολογική χρήση των υλικών σε αλληλεξάρτηση φυσικά και με τις λειτουργίες του ανοιχτού χώρου που έχει ανάγκη ο άνθρωπος όπως η κίνηση, η αναψυχή, η ξεκούραση, η άθληση και γενικά η επαφή του με τη φύση και τα στοιχεία που τη συνθέτουν. (Σπιτάλας, 2000) 6

7 2.2 Ιστορική αναδρομή Κάθε μορφή κήπου στην ιστορία της ανθρωπότητας αποτελεί μια ανάκλαση της σχέσης φύσης - ανθρώπου. Συνεπώς κάθε ιδανικός κήπος μπορεί να θεωρηθεί πως εκφράζει την εικόνα του ιδανικού κόσμου του ανθρώπου που τον δημιούργησε. Η εμφάνιση της πρώτης μορφής κήπου συνδέεται άμεσα με την αυγή του πολιτισμού, όταν οι προϊστορικοί άνθρωποι άφησαν σταδιακά το κυνήγι, σαν μέσο διαβίωσης, κι άρχισαν να καλλιεργούν παραγωγικά φυτά γύρω από τις πρώτες τους μόνιμες κατοικίες. Η ιδέα του κήπου φαίνεται όμως να πηγάζει αρχικά από την μυθολογία. Οι περισσότερες από τις μεγάλες θρησκείες συμπεριλαμβάνουν τον παράδεισο στην αρχή της δημιουργίας του σύμπαντος και στο τέλος της γήινης ζωής. Ο κήπος της Εδέμ όπου ο Θεός τοποθέτησε τον Αδάμ και την Εύα, περιγράφεται στην Γένεση σαν ένα πάρκο φυτεμένο από τον Ίδιο, οπού υπάρχουν όλα τα είδη των φυτών, ενώ και ο Παράδεισος των Μωαμεθανών είναι γεμάτος με δέντρα κα πηγές απόλαυσης Αιγυπτιακοί κήποι Ο πρώτος κήπος, που είχε θρησκευτική, διακοσμητική και μορφωτική αποστολή διαμορφώθηκε και φυτεύτηκε περίπου το 1500 π.χ. σ ένα τέμενος, στο Καρνάκ της Αιγύπτου. Η διαμόρφωση των κήπων εκείνη την εποχή ήταν αυστηρά γεωμετρική, με τετράγωνες ή ορθογώνιες λίμνες που γέμιζαν από τα κανάλια του Νείλου. Τα φυτά φυτεύονταν σε μικρότερα ή μεγαλύτερα τετράγωνα ή σε δεντροστοιχίες οπού κατά προτίμηση απαρτίζονταν από φοίνικες, συκιές, ροδιές, ακακίες, αρμυρίκια, κυπαρίσσια κ.α Κήποι της Μεσοποταμίας Οι πρώτοι κήποι φαίνεται πως ήταν περιφραγμένοι λαχανόκηποι οι οποίοι στο πέρασμα του χρόνου μετατράπηκαν σε διακοσμητικούς. Οι κρεμαστοί κήποι της Βαβυλώνας κτίστηκαν και φυτεύτηκαν σε μια έκταση 15 στρεμμάτων, αποτελούμενοι από φυτεμένες και αρδευόμενες αναβαθμίδες που έφταναν τα 90m ύψος και τεχνητά αλσύλλια τα οποία περιβάλλονταν από τοίχους για να τα προφυλάξουν από ανεπιθύμητους επισκέπτες και ζώα. Είχαν 21 ταράτσες, η μια πάνω στην άλλη, τις οποίες στήριζαν τοίχοι πάχους 7 m. Τα φυτά που χρησιμοποιήθηκαν ήταν επί το πλείστον κυπαρίσσια, φοίνικες, αλμυρίκια, ακακίες, κέδροι, λεύκες κ.α Περσικοί κήποι Οι Πέρσες δημιούργησαν μεγάλους περιφραγμένους κήπους πάρκα, με αυστηρά γεωμετρική διαρρύθμιση από δεντροστοιχίες σε κανονική διάταξη δίνοντας έμφαση στο χώρο. 7

8 2.2.4 Κήποι στην Αρχαία Ελλάδα Στην Αρχαία Ελλάδα το πράσινο με τη μορφή του διακοσμητικού κήπου δεν αποτέλεσε σπουδαίο στοιχείο στην πολεοδομική δομή των πόλεων. Η παρουσία του, ήταν εντελώς διακριτική και περιοριζόταν στα ενδιάμεσα των μνημείων και των κτηρίων. Αυτό αιτιολογείται από το γεγονός ότι οι Αρχαίοι Έλληνες αφιέρωναν πολύ χρόνο στην τέχνη, στα γράμματα και στην φιλοσοφία, όπου και διέπρεψαν. Οι πρώτοι κήποι αποτελούνταν από οπωρώνες, λαχανόκηπους και αμπέλια. Γενικά η Βοτανική και η Κηποτεχνία στην Αρχαία Ελλάδα ήταν στενά συνδεδεμένες με την θρησκευτική λατρεία. Κάθε θεός είχε ένα δέντρο αφιερωμένο σ αυτόν και το θεωρούσαν ιερό (το πεύκο στον Πάνα, η δρυς στον Δία, η οξιά στον Ηρακλή κ.ο.κ.). Μπορεί γενικά να διατυπωθεί η άποψη ότι το Ελληνικό Τοπίο έμεινε ανόθευτο από ανθρώπινες επιδράσεις και μαζί με την θαυμαστή ανάπτυξη της Ελληνικής Σκέψης βοήθησε να τεθούν οι αρχές της Πολεοδομίας και της Αρχιτεκτονικής για τις οποίες έμειναν γνωστοί οι περισσότεροι Αρχαίοι Έλληνες στο χώρο των επιστημών και των τεχνών Οι Ελληνορωμαϊκοί κήποι Η ρυθμική, γεωμετρική και διακοσμητική μορφή του κήπου της Ακαδημίας, φαίνεται ότι αποτελεί τον κηποτεχνικό πρόγονο των δημόσιων κήπων και δεντροστοιχιών που διακοσμούσαν τις πόλεις της Μεγάλης Ελλάδας (κυρίως την Σικελία). Οι κήποι χαρακτηρίζονταν από απλή μορφή, πρόβαλαν τις μεγάλες τους γραμμές κυρίως στις πλαγιές των Ρωμαϊκών λόφων, οπού πλατιές αναβαθμίδες με ευθύγραμμους δεντροφυτεμένους δρόμους, διακοσμημένοι με άνθη, θάμνους και πέργκολες με αναρριχώμενα έδιναν κάποιο χαρακτήρα στο φυσικό τοπίο. Αντίθετα προς την κυρίως πόλη των Αρχαίων Αθηνών, οπού το τεχνητό πράσινο δεν ήταν αξιόλογο, η αρχαία Ρώμη διέθετε πλήθος σκιερές δεντροστοιχίες και δημοσίους κήπους, που αποτελούσαν έντονο πολεοδομικό στοιχείο. Τα δέντρα που χρησιμοποιούνταν συνήθως ήταν πλατάνια, πεύκα, λεύκες, κυπαρίσσια, βελανιδιές, διάφορα καλλωπιστικά κ.α Κήποι του Μεσαίωνα Η Κηποτεχνία κατά την περίοδο του Μεσαίωνα βρίσκεται σε παρακμή. Μικροσκοπικοί κήποι με άνθη, λαχανικά και καρποφόρα δέντρα, τακτοποιημένα σε γεωμετρικά παρτέρια, ανάμεσα στα στενά 8

9 όρια των εσωτερικών αυλών των μοναστηριών ή στο σκυθρωπό και τραχύ εσωτερικό των φεουδαρχικών πύργων έδιναν κάποια στοιχεία διεξόδου στις ανάγκες των ανθρώπων. Στους κήπους αυτούς χρησιμοποιούνταν συστηματικότερα, φυτά με έντονες χρωματικές αντιθέσεις (ίριδες, νάρκισσοι, πικροδάφνες ) ή με ευχάριστα αρώματα (γιασεμί, γαριφαλιές, λεμονιές ) Κήποι στην Αναγέννηση Η Κηποτεχνία ως τέχνη και επιστήμη αναπτύχθηκε κατά την Αναγέννηση που όχι μόνο αναβίωσε τα κλασσικά ιδεώδη του Ελληνικού και Ρωμαϊκού πολιτισμού, αλλά επηρέασε όλη την Ευρώπη και έβαλε θεμέλια για τη σημερινή ανάπτυξη του τοπίου, χρησιμοποιώντας τα ιδεώδη αυτά ως μεταβατικό στάδιο του αρχαίου και νέου κόσμου. (Σπιτάλας, 2000) 9

10 2.3 H Αρχιτεκτονική Τοπίου στον 21ο αιώνα Η Αρχιτεκτονική Τοπίου γνωρίζει ανάπτυξη και ευρεία εφαρμογή κυρίως σε Ευρώπη, Αμερική και Ασία - Ιαπωνία από λαούς που δίνουν βαρύνουσα σημασία στο περιβάλλον, δημιουργώντας αισθητικά καλαίσθητους, λειτουργικούς και χρηστικούς εξωτερικούς χώρους που δένουν αρμονικά το φυσικό περιβάλλον και τις ανθρώπινες κατασκευές. Η επιστήμη αυτή καλύπτει και τα μικρότερα έργα πρασίνου από μέσης έκτασης πάρκα μέχρι και περιβάλλοντες χώρους κτιρίων. Στην Ελλάδα οι Αρχιτέκτονες Τοπίου δραστηριοποιούνται σε μια διαρκώς μεταβαλλόμενη αγορά, όπου η αέναη εξέλιξη της τεχνολογίας και οι αυξανόμενες ανάγκες, απαιτούν έργα άρτια σχεδιασμένα, ώστε το αποτέλεσμα να αυξάνει την δυναμική του τοπίου, να δημιουργεί ένα περιβάλλον υψηλής αισθητικής, εναρμονισμένο στις σύγχρονες απαιτήσεις και φυσικά στο ευρύτερο τοπίο. Μια μελέτη Αρχιτεκτονικής Τοπίου αποσκοπεί στην αισθητική αναβάθμιση του τοπίου και την εναρμόνιση των κτιριακών κατασκευών αναδεικνύοντας τα αρχιτεκτονικά τους στοιχεία χωρίς όμως να παρεμποδίζει το έργο του Αρχιτέκτονα Μηχανικού Στο εξωτερικό, όπου η Αρχιτεκτονική Τοπίου έχει εφαρμογή, ο Αρχιτέκτονας Τοπίου εμπλέκεται από τον αρχικό σχεδιασμό οικισμών και πόλεων, αξιοποιώντας τα φυσικά χαρακτηριστικά του τοπίου (γεωφυσικά και περιβαλλοντικά δεδομένα), μέχρι και το σχεδιασμό και την κατασκευή αστικών και περαστικών χώρων αναψυχής και πρασίνου. 10

11 2.4Η ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΟΙ ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ Οι τρεις θεμελιώδεις έννοιες οι οποίες επηρεάζουν την αισθητική εντύπωση του ανθρώπου είναι: Ο χαρακτήρας του τοπίου (characteristiclandscape), η ποικιλότητα του τοπίου (variety) και η εναλλαγή ή η απόκλιση του τοπίου (deviation).το χρώμα εμπεριέχεται στις παρακάτω ιδιότητες. Ο χαρακτήρας του τοπίου Είναι η ολοκληρωμένη εντύπωση που δημιουργείται από την ιδιαίτερα σύνθεση των οπτικών των στοιχείων και που επηρεάζουν τον παρατηρητή από άποψη μορφής, γραμμής,χρώματος και υφής. Η συνολική αυτή εντύπωση διακρίνεται από την Litton σε επτά βασικούς συνθετικούς τύπους τοπίου: Πανοραμικό τοπίο, χαρακτηριστικών μορφών, έγκλειστο τοπίο, εστιακό τοπίο, στεγασμένο τοπίο, λεπτομερειακό τοπίο, εποχιακό τοπίο ή εφήμερο τοπίο. Η ποικιλότητα του τοπίου Η ποικιλότητα του τοπίου αναφέρεται σε τοπία τα οποία είναι πλούσια σε διάφορα αντικείμενα. Αυτή προέρχεται από τις γεωμορφολογικές και φυσιογραφικές συνθήκες, τη βλάστηση, το νερό και τις διάφορες επεμβάσεις του ανθρώπου ή και από φυσικές καταστροφές (πυρκαγιές, χιονοθύελλες, ανεμοθύελλες κτλ). Συνήθως, οι παρατηρητές δεν προτιμούν ούτε μεγάλη ποικιλία ούτε παντελή έλλειψη ποικιλίας. Η εναλλαγή ή η απόκλιση του τοπίου Ο κάθε επιστήμονας θα πρέπει να αποφεύγει τις σοβαρές αλλαγές στο χαρακτήρα του τοπίου με επεμβάσεις όπως εγκατάσταση λατομείων, εκχερσώσεις θαμνώνων για δασική καλλιέργεια ή λιβάδια, δασώσεις κτλ. Οι αναγκαστικές αλλοιώσεις πρέπει να προσαρμόζονται όσο το δυνατό στη μορφή, το χρώμα, τη γραμμή και την υφή του χαρακτηριστικού του τοπίου. Ιδιαίτερα, πρέπει να αποφεύγονται τα γεωμετρικά σχήματα και οι ευθείες γραμμές, τα έντονα και σε μεγάλη αντίθεση χρώματα ΚΥΡΙΑΡΧΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΤΟΠΙΟΥ Τέσσερα είναι τα κυρίαρχα στοιχεία των τοπίων: Η μορφή (form), η γραμμή (line), η υφή (texture) και το χρώμα (color). 1) Η μορφή Μορφή είναι ο όγκος των αντικειμένων με εμφάνιση σε δύο ή τρείς διαστάσεις. Στην περίπτωση των δυο διαστάσεων την ονομάζουμε σχήμα, ενώ μορφή είναι η γενική ορολογία. Οι γεωλογικοί σχηματισμοί όπως τα Μετέωρα αποτελούν μορφές. Ομάδες δέντρων ή και φυτών σε οριζόντια ή κατακόρυφη θέση εμφανίζονται ως σχήματα και κατατάσσονται σε κατηγορίες όπως κωνικές, ομπρελοειδείς, κτλ. 2) Η γραμμή Ως γραμμή ορίζεται η τομή δύο επιφανειών. Αυτή επεκτείνεται προς μια κατεύθυνση και στην περίπτωση αυτή μία σειρά αντικειμένων είναι διατεταγμένη συνεχώς. Η όχθη, οι γραμμές μεταφοράς ρεύματος, ο δρόμος, οι χιονοδρομικές πίστες, κτλ. Είναι παραδείγματα γραμμών. Η ευθεία γραμμή εκδηλώνει ένταση, ταχύτητα και προτρέπει σε 11

12 αργή κίνηση. Η κυρτή γραμμή είναι ασταθής και υποδηλώνει διαταραγμένη δραστηριότητα. Γραμμές δημιουργούνται από σειρές θάμνων ή σειρές δέντρων. 3) Η υφή Η υφή διακρίνεται ως λεία ή λεπτή, τραχιά ή ανώμαλη και μέση. Οι λείες και στιλπνές επιφάνειες αντανακλούν περισσότερο φως. Η απόσταση δίνει διαφορετική εντύπωση στην αντίληψη της υφής. Η λεπτή υφή της χλόης είναι αντίθετη με την τροχιά υφή ενός κάκτου και την μέση υφή ενός θάμνου. 4) Το χρώμα Το χρώμα στο οποίο αναφερθήκαμε στο προηγούμενο κεφάλαιο, εκφράζεται με τον τόνο (φωτεινό ή σκοτεινό),την ένταση ή λαμπρότητα (καθαρότητα) και την χροιά ή απόχρωση (πράσινο, κίτρινο κτλ) Το χρώμα δίνει την δυνατότητα στον άνθρωπο να διαφοροποιήσει και να διαχωρίσει τα αντικείμενα που βλέπει έστω και αν είναι όμοια στην μορφή, στην υφή και στην γραμμή. Τα φύλλα, τα άνθη και οι καρποί είναι πηγές χρωμάτων, τα οποία στις διάφορες εποχές εκδηλώνονται ή εμφανίζονται με διαφορετικό χρώμα. Κάθε χρώμα έχει διαφορετική επίδραση στον άνθρωπο ΟΙ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ ΤΟΥ ΤΟΠΙΟΥ Τα παραπάνω κυρίαρχα στοιχεία στη οπτική εμπειρία συσχετίζονται βάση ορισμένων κανόνων οι οποίοι όταν χρησιμοποιούνται για τα παραπάνω στοιχεία του τοπίου βοηθούν τόσο στην αναγνώριση και την κατανόηση των θεμελιακών αρχών του τοπίου όσο και στην διαχείριση του. Αυτοί οι κανόνες ή αρχές είναι: η αντίθεση, η διαδοχή, η αξονική διάταξη, η σύγκλιση, η συγκυριαρχία, η πλαισίωση, η ισορροπία. Η αντίθεση Αντίθεση δημιουργείται με διαφορετικών μεγεθών ή υφής αντικειμένων. Οιέντονες αντιθέσειςγίνονται ευκολότερα αντιληπτές από τον παρατηρητή. Η διαδοχή Η διαδοχή εξασφαλίζει αισθητική ευχέρεια στον κινούμενο παρατηρητή. Αυτή μπορεί να γίνει ως γραμμική (δέντρα ψηλά εναλλασσόμενα με χαμηλά) ή χρωματική (εναλλασσόμενα χρώματα). Ακόμα μπορεί να είναι διαδοχή μορφών και τοπίων. Η αξονικήδιάταξη Αυτή είναι ισχυρή και δίνει κατεύθυνση ή επέκταση. Χρησιμοποιείται για να προβληθούν εντυπωσιακά τεχνητά ή φυσικά μνημεία. Η προσοχή του παρατηρητή οδηγείται στο τέρμα του εστιακού χώρου. Η σύγκλιση Είναι ένα σημείο όπου συναντώνται κυρίαρχα στοιχεία, γεωλογικοί σχηματισμοί, γραμμές και χρώματα. Η συγκυριαρχία Συγκυριαρχία εμφανίζεται όταν υπάρχουν δύο ή περισσότερες μορφές ή αντικείμενα σε μικρή απόσταση μεταξύ τους. Υπάρχεισυμμετρικήσυγκυριαρχία ή τελείως ασύμμετρη. Η πλαισίωση Ένα τοπίο αναδεικνύεται περισσότερο όταν πλαισιώνεται και περιορίζεται από άλλες χαρακτηριστικές μορφές όπως απόκρημνοι βράχοι, όχθες ποταμών ή λιμνών, δεντροστοιχίες κτλ. 12

13 Η ισορροπία Ισορροπία εμφανίζεται όταν είναι κατανεμημένες ισοδύναμα οι τεχνητές και φυσικές μορφές σε κάθε πλευρά ενός κυρίαρχου άξονα, από πλευράς ποσότητας, ποικιλίας και ποιότητας ΟΙ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ Οι παράγοντες αυτοί, οι οποίοι παίζουν σημαντικό ρόλο, είναι: Η κίνηση, το φώς, οι ατμοσφαιρικές συνθήκες, οι εποχές του έτους, η απόσταση, η θέση του παρατηρητή, η κλίμακα, ο χρόνος. Η κίνηση Η κίνηση είναι δυναμική πηγή οπτικής κυριαρχίας όπως π.χ. το νερό στον καταρράκτη, τα σύννεφα, η βροχή, το χιόνι, το πέταγμα των πουλιών. Τοφως Τα αντικείμενα γίνονται αντιληπτά σύμφωνα με τις αντιθέσεις που δημιουργεί το φως και την γωνία της κατεύθυνσης του φωτός. Έτσι υπάρχει εμπρόσθιος φωτισμός τοπίου, πλάγιος φωτισμός και οπίσθιος φωτισμός. Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες Τα σύννεφα, η ομίχλη, η κίνηση του ανέμου, οι κατολισθήσεις αλλοιώνουν την μορφή, την υφή, το χρώμα και την γραμμή στοιχείων. Οι εποχέςτουέτους Κάθε εποχή δημιουργεί διαφορετικές εντυπώσεις. Τα φθινοπωρινά ή ανοιξιάτικα τοπία εμφανίζουν εναλλαγές στα χρώματα του τοπίου. Η απόσταση Τρεις είναι οι διαφορετικές ζώνες ή επίπεδα απόστασης μεταξύ παρατηρητή και τοπίου. Στο πρώτο επίπεδο (0-500 μ.) διακρίνουμε λεπτομέρειες, στο δεύτερο ( μ.) διακρίνουμε ομάδες αντικειμένων, ενώ στο τρίτο επίπεδο (5000-απειρο) είναι αδύνατη η διάκριση σχηματισμών. Η θέσητου παρατηρητή Η θέση του παρατηρητή αναφέρεται στο υψόμετρο που βρίσκεται ο παρατηρητής σε σχέση με το αντικείμενο που παρατηρεί. Έχουμε τέσσερις τύπους θέσεων: τον κινούμενο παρατηρητή, τον ανώτερο παρατηρητή, τον κατώτερο παρατηρητή και τον κανονικό παρατηρητή που βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο με το αντικείμενο. Η κλίμακα Οι αποστάσεις του παρατηρητή από τα αντικείμενα του τοπίου μεταβάλλει την σχέση μεγεθών μεταξύ παρατηρητή και αντικειμένων. Τομέγεθοςτου ανθρώπου είναι ένα μέτροσύγκρισης. Ο χρόνος Ο χρόνος αναφέρεται στη χρονική διάρκεια που ένα άτομο παρατηρεί ένα συγκεκριμένο σημείο του τοπίου. Όσο ο χρόνος αυξάνει, τόσο αυξάνει και η ικανότητα του παρατηρητή να μελετήσει τις λεπτομέρειες του αντικειμένου. Ένας οδηγός αυτοκινήτου συγκεντρώνει την προσοχή του σε λιγότερα αντικείμενα όσο αυξάνει η ταχύτητα του. 13

14 2.4.5 ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΗΣ ΤΟΥ ΤΟΠΙΟΥ Η κλίση, το έδαφος και η βλάστηση αποτελούν τους εσωτερικούς παράγοντες ενώ, το φως, το κλίμα και η εποχή του έτους αποτελούν τους εξωτερικούς παράγοντες. o Η κλίση Η οπτική γωνία παρατήρησης αλλοιώνεται από την κλίση του εδάφους. Εάν η κάλυψη από βλάστηση είναι μεγάλη τότε η κλίση του εδάφους είναι καθοριστική. o Τοέδαφος Τα διαταραγμένα εδάφη έχουν αλλοιωμένη χρωματική μορφή και δημιουργείται οπτική αντίθεση με το υπόλοιπο τοπίο. Η οπτικήτρωτότητα αυτώντωνεδαφών είναι μεγάλη. o Η βλάστηση Εάν το τοπίο είναι πλήρως καλυμμένο από βλάστηση και η επιφάνειά του είναι ομοιόμορφης υφής και ποικιλίας, η οπτική τρωτότητα είναι ελάχιστη ΤΟ ΤΟΠΙΟ Ως τοπίο το οποίο μπορεί να εναρμονισθεί με το περιβάλλον του και να διαμορφωθεί σύμφωνα με τις ανάγκες, λειτουργικότητα ή αισθητική μπορεί να θεωρηθούν: Οι αστικές περιοχές, οι περιαστικές περιοχές, οι δασικοί πόροι, οι παραθαλάσσιες ( παραλίμνιες, παραποτάμιες) περιοχές. Οι αστικές περιοχές Οι εξωτερικοί υπαίθριοι χώροι εντός κατοικημένων περιοχών έχουν τον χαρακτήρα που αρμόζει σε αυτές. Μεταξύ δομημένων χώρων και μη δρόμου υπάρχει μια πληθώρα χώρων. Η ύπαρξη των ενδιάμεσων αυτών χώρων (κήπων, πεζοδρομίων, πρασίνου, κτλ) ορίζει τον χαρακτήρα των αστικών περιοχών. Οι περιαστικές περιοχές Οι υπαίθριοι χώροι των περιαστικών περιοχών μορφοποιούνται διαφορετικά από αυτούς των αστικών περιοχών. Λειτουργικότητα αλλά και αισθητική είναι τα χαρακτηριστικά των χώρων αυτών. Το χρώμα συμβάλει σοβαρά. Οι δασικοί πόροι Η ικανότητα και καταλληλότητα του δασικού περιβάλλοντος κρίνεται από την συγκεκριμένη δραστηριότητα αλλά εξαρτάται από μια σειρά παραγόντων: Το κλίμα, την ύπαρξη ανοιχτών χώρων, την προσπελασιμότητα, την κλίση του εδάφους, την παρουσία νερού. Τα δάση κατατάσσονται από άποψη δυνατότητας αναψυχής σε: Αισθητικά δάση και δάση αναψυχής, εθνικούς δρυμούς, εθνικούς υγρότοπους, διατηρητέα μνημεία της φύσης, παρθένα φύση, φυσικά αποθέματα. Οι παραθαλάσσιες περιοχές Η ιδιαιτερότητα αυτών των περιοχών με την έντονη παρουσία του γαλάζιου δίνει την δυνατότητα δραστηριοτήτων αναψυχής και ανάπαυσης. Το κλίμα, το έδαφος και η καταλληλότητα και καθαρότητα του νερού ορίζουν τον χαρακτήρα των περιοχών αυτών.( Σπιτάλας, 2000 ) 14

15 2.4.7 ΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΤΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ ΤΟΠΙΟΥ Αναλογίες και κλίμακα Κλίμακα ονομάζουμε τις σχέσεις μεγέθους μεταξύ των συστατικών στοιχείων του κήπου και καθενός ξεχωριστά, σε σύγκριση με ένα σταθερό μέγεθος. Αυτό το μέγεθος είναι συνήθως το ύψος του ανθρώπινου σώματος Όταν η κλίμακα είναι δυσανάλογη, τότε δημιουργείται ένα σκηνικό που δεν ικανοποιεί ούτε τις ανάγκες, ούτε την ψυχολογική διάθεση. Ένας άνθρωπος μόνος, μέσα σε μια άδεια πλατεία αισθάνεται κατάθλιψη και άγχος. Και αυτό, γιατί η κλίμακα της πλατείας προβλέπει την κυκλοφορία πλήθος ανθρώπων κι έτσι το μέγεθος της διαιρείται δια του αριθμού των ανθρώπων που κυκλοφορούν. Για τον αντίστροφο λόγο,δεν μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τα μέτρα ενός ιδιωτικού κήπου, για την κατασκευή ενός δημοσίου κήπου. Η κλίμακα επίσης, επηρεάζεται και από το μέγεθος των συστατικών μονάδων του συνόλου π.χ. ένας χώρος για παιδιά, θα έχει πλακοστρώσεις με πλάκες μικρότερου μεγέθους από το συνηθισμένο κτλ. Ενότητα Η ενότητα αποτελεί τον ουσιαστικότερο παράγοντα στην σύνθεση ενός έργου τέχνης. Για την δημιουργία μιας ενότητας χρειάζεται απαραίτητα το δεσπόζον στοιχείο με το οποίο τα υπόλοιπα στοιχεία θα βρίσκονται σε εξάρτηση. Σε ένα μικρό κήπο, η ενότητα δίνεται συνήθως με ένα σημείο ενδιαφέροντος π.χ. ένα γλυπτό ή ένα πιθάρι, τοποθετημένο σε σημείο, όπου το μάτι θα καταλήγει αφού πέρασε από άλλα μικρότερου ενδιαφέροντος σημεία. Επίσης η επανάληψη ορισμένου τύπου δέντρου ή θάμνου, ώστε να γίνει δεσπόζον, βοηθάει στην ενότητα και στη δημιουργία σταθερού σκελετού, μέσα στο οποίο μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε μια αρμονικά ταξινομημένη ποικιλία φυτών. Συνοχή εξασφαλίζει η κατασκευή πλακοστρώσεων ή μονοπατιών, που καταλήγουν σε ένα καθιστικό χώρο. Η παρουσία της χλόης σε ένα κήπο δίνει ενότητα όταν καλύπτει τη μεγαλύτερη επιφάνεια του. Όταν η αναλογία της είναι η μικρότερη, τότε η ενότητα θα εξασφαλίζεται από ένα άλλο επικρατέστερο στοιχείο. Η επιτυχημένη σύνδεση του σπιτιού με τον κήπο, όπως και η φιλοξενία μεγάλου αριθμού φυτών στις βεράντες ή τα αίθρια του σπιτιού, μας εξασφαλίζουν απόλυτη ενότητα, αφού στην περίπτωση αυτή, τι σπίτι αποτελεί το δεσπόζον στοιχείο. Η ενότητα ενός κήπου βρίσκεται σε άμεση συνάρτηση με τον χαρακτήρα του περιβάλλοντος χώρου και τα επικρατέστερα στοιχεία του θα πρέπει να είναι σχετικά με το γενικό πλαίσιο και το χαρακτήρα της περιοχής. Σχήματα και αρμονία Οι αναλογίες ενός έργου, εξασφαλίζουν αρμονία και ικανοποίηση του αισθητηρίου, όταν είναι σωστές και κατάλληλες για την κάθε περίπτωση. Οι αναλογίες στον κήπο, σε συνάρτηση και με την κλίμακα, αναφέρονται στις διαστάσεις των χώρων και στο μοίρασμα του όλου χώρου σε ξέφωτα και συστάδες συμπαγές και κενό, σκιά και φώς. Σε ότι αφορά τη σχέση των δέντρων, μεταξύ τους και με το σπίτι, και στη διαμόρφωση των συστάδων με χαμηλούς, μέσους και ψηλούς θάμνους, το ύψος αποκτά ιδιαίτερα σημασία. 15

16 Οι διαστάσεις των δέντρων θα πρέπει να εναρμονίζονται με το ύψος των δέντρων και των περιφράξεων. Οι αναλογίες μεγεθών δέντρων, περιφράξεων, θάμνων, μπορντούρας, χώρου κυκλοφορίας, δίνουν ένα ισορροπημένο σύνολο. Οι σωστές αναλογίες του ανάγλυφου του εδάφους, σε σχέση με το σύνολο του κήπου και με το σπίτι, είναι επίσης μεγάλης σημασίας και τα αποτελέσματα τους είναι εντυπωσιακά. Η διχοτόμηση των χώρων με διαδρόμους ή με συμμετρική τοποθέτηση διαφόρων στοιχείων, συχνά προκαλεί δυαδισμό και διάσπαση. Αντίθετα, η ιεράρχηση των χώρων σε πρωτεύοντες και δευτερεύοντες με σωστές αναλογίες, δημιουργεί ενότητα και ευρυχωρία. Θα πρέπει λοιπόν να αποφεύγονται κάθε είδος διχοτόμηση κατά μήκος ή κατά πλάτος. Η χρησιμοποίηση ενός σταθερού σχήματος, σαν βάση αναλογίας σε όλο το σχέδιο, έχει σαν αποτέλεσμα τη δημιουργία μιας αρμονικής αλληλεξάρτησης όλων των στοιχείων που αποτελούνται από την επανάληψη αυτού του σχήματος. Ο κύκλος, το τετράγωνο και το ισόπλευρο τρίγωνο έχουν χρησιμοποιηθεί πολύ συχνά για αυτό το σκοπό. Θα πρέπει όμως να χρησιμοποιούνται με μεγάλη προσοχή να μην έχουμε κέντρα προσοχής, παρά μόνο όπου είναι απαραίτητα. Η γραμμική μορφή σε μια σύνθεση, επηρεάζει πάντα τον χαρακτήρα της εικόνας. Το ωοειδές σχήμα υποδηλώνει ομαλότητα και θηλυκότητα. Η οριζόντια γραμμή δίνει την έννοια της ηρεμίας και της ανάπαυσης, ενώ μια κάθετη γραμμή δίνει τόνο και υποδηλώνει σταμάτημα. Η διαγώνια γραμμή δίνει την έννοια της δυναμικής κατεύθυνσης. Οι ορθές γωνίες δίνουν σταθερότητα στο σχέδιο. Οι οξείες γωνίες αντίθετα, όπου εμφανίζονται, αποτελούν σχεδόν πάντα αδύνατα σημεία. Ενώ η εμφάνιση της αμβλείας γωνίας, σε πολλές περιπτώσεις προσφέρει ικανοποιητικές λύσεις και δημιουργεί ευρυχωρία και άνεση. Το ορθογώνιο παραλληλόγραμμο είναι βέβαια το σχήμα που επικρατεί σε κάθε αρχιτεκτονική σύνθεση. Οι αναλογίες και τα μεγέθη του στα επιμέρους στοιχεία και στο σύνολο, συνθέτουν ενδιαφέρουσες λύσεις. Η αναλογία που έχει χρησιμοποιηθεί περισσότερο μέχρι σήμερα είναι εκείνη της χρυσής τομής. Ανεξάρτητα όμως από τις τυποποιημένες αναλογίες, υπάρχουν και πολλές άλλες, που επίσης ικανοποιούν το οπτικό αισθητήριο και συγχρόνως και η λειτουργική σκοπιμότητα ή την ενότητα. Και φυσικά κάθε περίπτωση έχει τη δική της λύση. Σκιά και φως Μπορούμε να διακρίνουμε δύο ειδών διαμορφωμένους χώρους-κήπους. Τους θερινούς και τους χειμερινούς. Στους πρώτους επικρατεί η σκιά και τα ξέφωτα είναι σε μικρότερη αναλογία. Στους δεύτερους επικρατεί το ξέφωτο με διάσπαρτες συστάδες δέντρων και θάμνων, που ουσιαστικά επιτελούν και τη διαίρεση του χώρου. Οι θερινοί κήποι είναι περισσότερο συχνοί στις θερμότερες χώρες. Στις ψυχρότερες χώρες ( π.χ. Αγγλία, Σκανδιναβία). Την ενότητα του τοπίου την εξασφαλίζουν οι χλοοτάπητες, γι αυτό τα πάρκα τους είναι αρκετά φωτεινά. 16

17 Συγχρόνως η αναλογία φυλλοβόλων και αειθαλών επιδρά αποφασιστικά στην εικόνα που θα έχει ο κήπος το χειμώνα και στην ποσότητα του ήλιου, που θα μπορεί να παρέχει στους επισκέπτες. Η χρήση του φωτός, σε σχέση με τα λεπτομερειακά στοιχεία του κήπου, αποτελεί ένα άλλο σημαντικό σημείο. Υπάρχουν δέντρα που δείχνουν καλύτερα σαν σιλουέτες και πρέπει να φωτίζονται από την πίσω πλευρά τους π.χ.( Αρωκάρια, Κέδρος, του Λιβάνου κτλ.) και άλλα δέντρα πιο συμπαγή, που πρέπει να φωτιστούν από μπρος π.χ. ( Κυπαρίσσι, Βελανιδιά, Χαρουπιά κτλ.) Σε ότι αφορά το φωτισμό, η γωνία και το φόντο, μπροστά από το οποίο θα τοποθετήσουμε τα στοιχεία ενδιαφέροντος του κήπου παίζουν σημαντικό ρόλο. Τα στοιχεία αυτά συνήθως είναι σπάνια φυτά, ή φυτά με ενδιαφέρον σχήμα, φύλλωμα ή άνθος, είτε είναι γλυπτά κεραμικά, πέτρινες ή ξύλινες κατασκευές κτλ. Η άμεση αντανάκλαση του φωτός σε γυαλιστερές επιφάνειες ή φυλλώματα πρέπει να αποφεύγονται, γιατί είναι κουραστική. Ένα χάλκινο άγαλμα ταιριάζει καλύτερα στη σκιά, ενώ ένα μαρμάρινο ή πέτρινο, πηγαίνει στο φως. Αντίθετα, σε ότι αφορά τα χρώματα, τα ζωηρά χρώματα ταιριάζουν απόλυτα στο άπλετο φως και στον ήλιο. Οι ανοιχτότεροι χρωματισμοί ταιριάζουν περισσότερο στα σκιερά μέρη, όπου κάνουν αντίθεση με τις πιο βαθιές αποχρώσεις του πράσινου και συγχρόνως δεν διασπούν την ενότητα, διότι η παρουσία τους εντελώς διακριτική. Ισορροπία Η ισορροπία νοείται είτε σε σχέση με τον ρυθμό, είτε σε σχέση με τη βαρύτητα μεγέθους, σχήματος, χρώματος, υφής επιφάνειας και χαρακτήρα των διαφόρων στοιχείων μιας εικόνας. Τα στοιχεία αυτά, ομοειδή ή όχι, ανάλογα με τη βαρύτητα τους, συμπληρώνουν τον πίνακα και ισορροπούν, ανάλογα με τις θέσεις που θα τους δώσουμε σε σχέση με τις τρεις διαστάσεις, όπως επίσης και σε σχέση με το φωτισμό. Η συμμετρία είναι μία κατάσταση ισορροπίας, αλλά δεν είναι και η μόνη. Απλώς είναι η πιο αυστηρά καθορισμένη και ίσως γι αυτό η πιο κουραστικά. Οπτικά τεχνάσματα Ιδιαίτερη αξία στην αντίληψη του περιβάλλοντος μας έχει η έννοια του βάθους με την οποία γίνεται η συσχέτιση των αντικειμένων μεταξύ τους αφ ενός και σε συνάρτηση με τον παρατηρητή αφ ετέρου έτσι, η διάσταση τους βάθους μας δίνει τα στοιχεία που θα μας πληροφορήσουν πόσο μακριά από μας βρίσκεται ένα αντικείμενο αν βρίσκεται εμπρός ή πίσω από ένα άλλο αντικείμενο πόσο μεγάλο είναι κτλ. Παρά το γεγονός ότι το βάθος προϋποθέτει το τρισδιάστατο των αντικειμένων, είναι γνωστό ότι μπορεί να αποδοθεί ακόμα και στο δισδιάστατο επίπεδο ( η τοποθέτηση σκιάσεων ή συγκλινουσών γραμμών είναι από τα πιο γνωστά παραδείγματα). Πολλά τεχνάσματα και οφθαλμαπάτες, βασίζονται στο γεγονός ότι το ανθρώπινο μάτι έχει συνηθίσει στη συσχέτιση αποστάσεως και μεγέθους και ειδικά προκειμένου για ομοειδή, επαναλαμβανόμενα αντικείμενα. Μπορούμε λοιπόν έτσι, να δημιουργήσουμε κήπο με περισσότερο φαινομενικό χώρο από την επιφάνεια του αυτή καθ αυτή. Η έννοια του βάθους δημιουργείται στον κήπο και με κατάλληλα οπτικά ανοίγματα, που ενσωματώνουν στο σύνολο ορισμένα στοιχεία του περιβάλλοντος χώρου ή του τοπίου. 17

18 Τέλος, οι διάφορες οριζόντιες επιφάνειες στον κήπο ( ταράτσες, δρόμοι, κτλ.) υπακούουν στους ίδιους νόμους, με την έννοια, ότι μια ανηφόρα, ανάλογα με την κλίση της, αντιστοιχεί σε ορισμένο βαθμό οπτικής συγκλίσεως και αντιστρόφως. Ρυθμός και Τονισμός Η επανάληψη ορισμένων στοιχείων ( π.χ. ομοειδών δέντρων, γλυπτών με όμοια βάση, γλαστρών ίδιου σχήματος ή λουλουδιών ίδιου είδους και μεγέθους) συνθέτει την ενότητα και το ρυθμό. Ο ρυθμός αυτός εξαρτάται από το μέγεθος των διαστημάτων της επαναλήψεως όπως ακριβώς συμβαίνει και στη μουσική. Ανάλογα με το μέγεθος αυτών των διαστημάτων, ο ρυθμός μπορεί να είναι γρήγορος και κουραστικός, ή αργός και αμβλύς. Μπορεί όμως κατάλληλα ρυθμιζόμενος, να δίνει το συναίσθημα της άνεσης και της ξεκούρασης. Μια ακτινωτή διάταξη, τονίζει οπωσδήποτε το στοιχείο που τοποθετείται στο κέντρο συγκλίσεως. Τονισμός επιτυγχάνεται με έντονα κάθετα στοιχεία (οβελίσκους, ορθόκλαδα δένδρα, πύργους κτλ.), τα οποία μόνα τους σταματούν το βλέμμα και υποδηλώνουν σταθερότητα και τελείωμα. Ενότητα και χαρακτήρας Ο χαρακτήρας ενός κήπου έχει μεγάλη σχέση με την ενότητα, και αυτό γιατί τον συνιστούν τα δεσπόζοντα στοιχεία του. Ο κήπος μπορεί να έχει χαρακτήρα αστικό, ημιαστικό, αγροτικό ή εξοχικό και τέλος άγριο ή φυσικό. Το φυσικό τοπίο έχει πολλές μορφές ( π.χ. ξηροθερμικό, δασικό, βαλτώδες, ερημικό, παραθαλάσσιο κτλ.)\ Οποιοσδήποτε κι αν είναι ο χαρακτήρας, όταν υπάρχει, συνθέτει το ενδιαφέρον του περιβάλλοντος και ικανοποιεί την ανάγκη αλλαγής στον επισκέπτη. Η λειτουργικότητα Οι περισσότερες ανάγκες που εξυπηρετεί ο κήπος, δεν είναι τόσο αισθητικές, όσο θα περίμενε κανείς. Είναι κυρίως λειτουργικές. Ο κήπος σαν προέκταση του σπιτιού, είναι ένας ζωτικός χώρος, που τον χρησιμοποιούμε για καθημερινή χρήση. Η εξασφάλιση του οξυγόνου, ο καθορισμός της ατμόσφαιρας από σκόνες και καυσαέρια, η άνετη κυκλοφορία, ο χώρος όπου θα καθίσει κανείς τις απογευματινές ή τις βραδινές ώρες, ο χώρος σταθμεύσεως του αυτοκινήτου, είναι όλα λειτουργικά, με αισθητική επένδυση και οπωσδήποτε, δεν αποτελεί υπερπολυτέλεια ή ικανοποίηση αυτών των αναγκών. Σκοπός του σύγχρονου κήπου, είναι ο επιτυχημένος συνδυασμός αισθητικής και λειτουργικότητας.( Σπιτάλας, 2000 ) 18

19 2.4.8 ΑΡΜΟΝΙΑ ΣΤΟ ΧΩΡΟ Αρμονία είναι η ρύθμιση στο χώρο.η συμμετρία ως παράταξη δύο ίδιων (ταυτόσημων) στοιχείων περί άξονα δίνει υποτυπωδώς την έννοια της αρμονίας. Δύο ίδια και όχι ίσα (στοιχεία) ισορροπούν αρμονικά όταν σ αυτά κυριαρχεί η ευμετρία και όχι η συμμετρία. Η ευμετρία, βεβαίως έχει να κάνει με την ισορροπία, όχι των ίσων, αλλά των ισοδύναμων. Οι σχέσεις που δημιουργούνται μεταξύ του όλου και των μελών του και η σχέση των μελών μεταξύ των ώστε να κυριαρχήσει η ενότης στην ποικιλία, θα ορίζουν την αρμονία. ( Σπιτάλας, 2000 ) 19

20 2.5 Σύγχρονες τάσεις Ο γιγαντισμός των πόλεων, η αυξημένη ρύπανση του περιβάλλοντος, η ηχορύπανση και γενικά οι συνθήκες διαβίωσης και συμβίωσης του σημερινού ανθρώπου έκαναν τους αρχιτέκτονες «να φέρουν την φύση στις πόλεις», έχοντας ως στόχο τον εξωραϊσμό του περιβάλλοντος της πόλης και την βελτίωση της ποιότητας ζωής. Σύμφωνα με τα παραπάνω, σήμερα ο κήπος πρέπει να είναι χρήσιμος, λειτουργικός, διακοσμητικός, για να μπορεί να προσφέρει σε όποιον τον επισκέπτεται ψυχική και σωματική υγεία. Ένας κήπος επομένως σχεδιάζεται ανάλογα με την έκταση, το κλίμα και το μικροκλίμα της περιοχής, την λειτουργικότητα του κήπου και την τοποθεσία, λαμβάνοντας υπόψη τις οικονομικές δυνατότητες και τις προσωπικές επιθυμίες του ιδιοκτήτη. ( Σπιτάλας, 2000 ) 20

21 3. ΦΥΤΕΜΕΝΑ ΔΩΜΑΤΑ 3.1 Εισαγωγή Η σύγχρονη τάση σύμφωνα με την βιοκλιματική αρχιτεκτονική είναι η δημιουργία φυτεμένων δωμάτων <<πράσινες στέγες>>. Αναφέρονται σαν πράσινη στέγη, πράσινη ταράτσα, οροφόκηπος, οικοστέγη, φυτεμένο δώμα, οικολογική στέγη ή οροφόκηπος. Η επικρατέστερη ορολογία είναι greenroof. Φυτεμένο δώμα είναι ένας χώρος πρασίνου που δημιουργείται στην οροφή μιας κτιριακής κατασκευής και αποτελείται από τεχνικά υλικά προστασίας του κτιρίου και συγκράτησης του υποστρώματος ανάπτυξης και των φυτών (Pecketal.,2003). Το φυτεμένο δώμα βρίσκεται σε υψομετρική απόσταση από το φυσικό έδαφος, η οποία κυμαίνεται από ελάχιστα εκατοστά, όταν το κτίριο είναι υπόγειο, έως πολλά μέτρα, όταν το κτίριο είναι ψηλό. Το φυτεμένο δώμα μπορεί να μελετηθεί ως ανεξάρτητο οικοσύστημα, το οποίο αλληλεπιδρά άμεσα με τα γειτονικά οικοσυστήματα και συμβάλει στη δημιουργία ενός τοπικού μικροκλίματος. (Ζαχαροπούλου,2004) Οι φυτεμένες στέγες αποσκοπούν στη βελτίωση του δομημένου περιβάλλοντος με την επαναφορά του πράσινου με άμεσο ή έμμεσο τρόπο σ αυτό και στη δημιουργία προϋποθέσεων για την ανάπτυξη εστιών πρασίνου στις νέες επιφάνειες που προέκυψαν ή προκύπτουν από τη δόμηση. Το φυτεμένο δώμα είναι ένα πολύπλοκο θερμικό σύστημα που έχει σημαντικές θερμομονωτικές ιδιότητες για το χειμώνα και τοκαλοκαίρι. Το καλοκαίρι αποτελεί φράγμα για την ηλιακή ακτινοβολία που φτάνει στο δώμα, αντανακλώντας το 20% με 30% και απορροφώντας το υπόλοιπο στο επίπεδο των φύλλων. Το χειμώνα το πέτασμα του αειθαλούς πρασίνου έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία μιας περιοχής στατικού αέρα μεταξύ αυτού και του τοίχου. Η ζώνη αυτή λειτουργεί όπως το ενδιάμεσο κενό ενός τοίχου. Η απόκλιση που υπάρχει στη θερμοκρασία μεταξύ του εσωτερικού και της ζώνης στατικού αέρα είναι μειωμένη και παραμένει σταθερή, εμποδίζοντας έτσι τη διαφυγή θερμότητας από το κτίριο. Είτε με ειδική μόνωση, χώμα και φύτευση στο δάπεδο είτε ακόμα και με γλάστρες συντελούν στη βελτίωση του μικροκλίματος σε αστικές περιοχές. Τα ευεργετικά αποτελέσματα τόσο για κάθε κτίριο ξεχωριστά όσο και για όλη τη πόλη επιτυγχάνονται χάρη στην ασπίδα προστασίας από τον ήλιο που μπορούν να προσφέρουν τα φυτά στις οροφές. 3.2 Κατασκευαστικές λεπτομέρειες Δημιουργία φυτεμένου δώματος Η διαμόρφωση ενός κήπου σε δώμα παρουσιάζει ειδικά κατασκευαστικά προβλήματα γι αυτό θα πρέπει να προηγηθεί προσεχτικόςσχεδιασμός και καλή εφαρμογή. Απαραίτητη και βασική προϋπόθεση για την επιτυχία της κατασκευής είναι να κατανοηθεί πως ο κήπος δεν συνδέεται με το έδαφός αλλά με το κτίριο πάνω στο οποίο ασκεί επιδράσεις. Για να επιτραπεί η εγκατάσταση του κήπου στο κτίριο θα πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ακόλουθοι παράμετροι: - Η κατασκευή θα πρέπει να μπορεί να δεχτεί τα επιπλέον φορτία του κήπου 21

22 - Κατασκευαστική κάλυψη δώματος ικανή να δεχθεί την κατασκευή κήπου πάνω σε αυτή - Διαχωρισμός της κατασκευαστικής επικάλυψης του δώματος από τη κατασκευή του κήπου - Πληρότητα στη κατασκευή του κήπου το οποίο θα αποτελείται από όλες τις απαραίτητες στρώσεις - Επιλογή των φυτών - Τρόποι άρδευσης και απορροής του νερού - Προστασία από τους άνεμους Εάν οι παράμετροι εφαρμοστούν σωστά τότε θα συντελέσουν στην επιτυχία της κατασκευής αλλιώς σε διαφορετική περίπτωση μπορεί να οδηγήσουν σε μερική ή και πλήρη αποτυχία του φυτεμένου δώματος. ( Minke, 2009 ) Σχεδιασμός φυτεμένου δώματος Γενικές αρχές σχεδιασμού ενός φυτεμένου δώματος Ο σχεδιασμός ενός φυτεμένου δώματος ακόλουθη σε γενικές γραμμές τις αρχές σχεδιασμού ενός συμβατικού κήπου. Οι βασικές σχεδιαστικές αρχές σχεδιασμού του τοπίου ενός φυτεμένου δώματος είναι: Ο καθορισμός συγκεκριμένων στόχων που πρέπει να επιτευχθέν με την εγκατάσταση του συγκεκριμένου δώματος Η επιλογή των κατασκευαστικών και φυτικών υλικών να γίνεται με τρόπο ώστε η συνολική εγκατάσταση να φέρει το μικρότερο δυνατό φορτίο Η μελέτη των μικροκλιματικών συνθηκών που επικρατούν στην επιφάνεια του δώματος Η χρήση του βρόχινου νερού για άρδευση και δευτερευόντως του νερού της ύδρευσης Η χρήση γηγενών σκληραγωγημένων φυτών Η δημιουργία μονοπατιών από σκληρά υλικά να είναι όσο το δυνατόν λιγότερη Η πρόληψη για την εγκατάσταση στο χώρο πουλιών και εντόμων Η χρήση ανθεκτικών προϊόντων και κατά προτίμηση ανακυκλωμένων υλικών Η μείωση της πολυπλοκότητας του σχεδίου και η μείωση των απόβλητων που δημιουργούνται από το σύστημα Η δημιουργία χώρου για κομποστοποίηση και ανακύκλωση υλικών Η δημιουργία θεματικών χώρων, όπως τα καθιστικά, οι χώροι δραστηριοτήτων, και η ύπαρξη οπτικών συνθέσεων που κάνουν πιο ελκυστικό το τοπίο και δημιουργούν ερεθίσματα για όλες τις αισθήσεις ( Oberlanderetal., 2002) Κατασκευή φυτεμένου δώματος Η κατασκευή ενός φυτεμένου δώματος συνίσταται από την κατασκευή των επιπέδων που προστατεύουν το δώμα του κτιρίου και από την κατασκευή των επιπέδων εγκατάστασης του φυτικού υλικού και των κατάλληλων συστημάτων συντήρησης και προστασίας του. Τα επίπεδα κατασκευής ενός φυτεμένουδώματος φαίνονται στοσχήμα 1. 22

23 3.2.4 Κατασκευαστικά υλικά επικάλυψης δώματος Α) Διαχωριστική στρώση Το επίπεδο αυτό παρεμποδίζει τη μετάδοση των συνεπειών που έχουν οι συστολές, οι διαστολές και η ταχύτητα της επιφάνειας του κτιρίου στις υπερκείμενες στρώσεις επικάλυψης του δώματος. Τα υλικά αυτά είναι κυρίως διάτρητες ασφαλτικές μεμβράνες οπλισμένες με υαλούφασμα η συνθετικές μεμβράνες (Ευμορφοπούλου, 1992). Β) Φράγμα υδρατμών Το φράγμα υδρατμών τοποθετείται πάνω από τη διαχωριστική στρώση και αποσκοπεί στην παρεμπόδιση της συμπύκνωσης των υδρατμών που συμβαίνει στο εσωτερικό της οροφής και στην παρεμπόδιση της διέλευσης των υδρατμών στη θερμομονωτικό επίπεδο που βρίσκεται υπερκείμενα του φράγματος υδρατμών (Audrey,2005 Ευμορφοπούλου 1992).Τα κυριότερα υλικά που χρησιμοποιούνται για τη δημιουργία αυτής της στρώσης είναι τα ασφαλτικά φύλλα,τα φύλλα πολυαιθυλενίου το συνθετικό καουτσούκ ή το πολυισοβουτυλένιο, ενώ στο παρελθόν γινόταν και χρήση πισσασφαλτικών μεμβρανών οπλισμένων με υαλοϋφασμα (Ευμορφοπούλου,1992) 23

24 Γ) Θερμομονωτικό επίπεδο Το θερμομονωτικό επίπεδο βρίσκεται υπερκείμενα του φράγματος υδρατμών και αποτελείται από αφρώδη υλικά με τη μορφή πλάκας, όπως είναι η αφρώδης πολυστερίνη, η εξηλλαγμένη πολυστερίνη, ο αφρός πολυουρεθάνης, ο φαινολικός αφρός ρητινών, ο εμποτισμένος φελλός και το αφρώδες γυαλί. Η τοποθέτηση πρέπει να γίνεται με τρόπο που να μη δημιουργούνται μεταξύ των πλακών διάκενα, ώστε να παρατηρείται το επιθυμητό αποτέλεσμα (Ευμορφοπούλου,1992) Δ) Στεγανωτικό επίπεδο Υπερκείμενα της στεγανωτικής στρώσης συνήθως δημιουργείται η στρώση εξίσωσηςτων πιέσεων, με σκοπό την ελάττωση ή και το μηδενισμό των υπό πίεση υδρατμών που μπορεί να εμφανιστούν κάτω από τη στρώση στεγάνωσης(ευμορφοπούλου,1992) Η στεγανωτική στρώση δημιουργείται για την προστασία των υλικών επικάλυψης του δώματος από το νερό της βροχής και της άρδευσης. Τα υλικά που χρησιμοποιούνται είναι είτε ασφαλτικά, όπως τα ασφαλτικά φύλλα και οι πολυμερισμένες ασφαλτικές μεμβράνες (ελαστομερή-πλαστομερή) είτε συνθετικά θερμοπλαστικάόπως η άσφαλτος με πολυμερρισμένο αιθυλένιο (ECB)το βινύλιο με πολυαιθυλένιο (EVA),το χλωρισμένο πολυαιθυλένιο (PEC),το πολυισοβουτυλένιο (PIB) και το μαλακό πολυβινιλοχλωρίδιο (PVC)είτε συνθετικά, όπως το χλωριούχο πολυαιθυλένιο (CSM),το καουτσούκ με πολυαιθυλενικό προπυλένιο (EPDM) και το βουτιλικό καουτσούκ (IIA), (Ευμορφοπούλου,1992) Κατασκευαστικά υλικά εγκατάστασης φυτικού υλικού Α) Επίπεδο προστασίας από διείσδυση ριζών Για την προστασία των υποκείμενων δομικών στοιχείων από την επιθετική συμπεριφορά των ριζών των φυτών είναι η απαραίτητη η στεγάνωση του δώματος με αντιρριζικές μεμβράνες. Η ικανότητα των ριζών ορισμένων φυτών να εκκρίνουν τοξικές ουσίες έχει ως αποτέλεσμα να μπορούν να διαβρώσουν οποιαδήποτε επιφάνεια. Οι μεμβράνες που χρησιμοποιούνται για προστασία από τη διείσδυση των ριζών θα πρέπει να επικολλούνται με προσοχή. Συνήθως χρησιμοποιείται φλόγιστρο, ενώ οι αλληλοκαλύψεις των φύλλων δυο διαδοχικών μεμβρανών θα πρέπει να είναι περίπου στα 8-10 cm(ευαγγελίου etal,2008) Τα υλικά που χρησιμοποιούνται και παρουσιάζουν ανθεκτικότητα στη διεισδυτική ικανότητα των ριζών είναι τα φύλλα ασφαλτικής πίσσας εμπλουτισμένα με τοξικές για τις ρίζες ουσίες. Αποτελεσματική είναι κ η χρήση συνθετικών θερμοπλαστικών μεμβρανών, συνθετικών μεμβρανών οπλισμένων με υαλοπλέγμα, 24

25 φύλλων αλουμινίου, πλεγμάτων Γιούτας ή πολυεστερικών ινών (Ευμορφοπούλου,1992). Στην κατασκευή μπορεί να χρησιμοποιηθεί και συνδυασμός των υλικών αυτών. Β) Επίπεδο συγκράτησης ύδατος και προστασίας μόνωσης Η στρώση αυτή έχει την ικανότητα να συγκρατεί νερό και θρεπτικά συστατικά και να τα αποδίδει στα φυτά ετεροχρονισμένα καθώς επίσης προσφέρει προστασία των υποκείμενων κατασκευαστικών στοιχείων από μηχανικές φθορές (Caudrey,2005) Τα υλικά που χρησιμοποιούνται είναι συνθετικά υλικά με πολυεστερικές ίνες ή υψηλής πυκνότητας φύλλα πολυαιθυλενίου, ενώ η αλληλοεπικάλυψη των υλικών πρέπει να είναι στα 10 cm(ευαγγελίου etal, 2008) Γ) Επίπεδο συγκράτησης ύδατος και αποστράγγισης Υπερκείμενα του επιπέδου συγκράτησης ύδατος και προστασίας της μόνωσης τοποθετείται η στρώση συγκράτησης ύδατος και αποστράγγισης. Σε δώματα με μικρή κλίση η κατασκευή του κρίνεται απαραίτητη, ενώ σε δώματα με κλίση άνω των 5 μοιρών και ύψος φυτικού υλικού μικρότερο από 25 cm,η κατασκευή δεν είναι η απαραίτητη (Τσογγαρακης,2005) Το επίπεδο αυτό θα πρέπει να έχει κοκκώδη σύσταση, ώστε να εξασφαλίζεται εύκολη απορροή υδάτων, υψηλή διαβρωτική ικανότητα και ικανότητα κατακράτησης νερού και απόδοσης του στο περιβάλλον, κατάλληλο ph και περιεκτικότητα σε άλατα, ώστε να μη δημιουργεί φυτοτοξικότητα στα φυτά και να είναι χημικά αδρανές με τα υπόλοιπα υλικά (Τσογγαράκης,2005) Στην αγορά κυκλοφορεί πληθώρα υλικών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για αποστράγγιση, όπως είναι τα προκατασκευασμένα φύλλα αποστράγγισης από πολυαιθυλένιο, που περιέχουν και ένα συνθετικό ύφασμα για αποτροπή της διόδου εδαφικών τεμαχίων (Oberlanderetal,2002) Η σύγχρονη τεχνολογία φυτεμένων δωμάτων προτείνει έναντι των υλικών, όπως το χαλίκι, η λαβα και ελαφρόπετρα σπασμένη διασταλτική άργιλος και ο σχιστόλιθος,τα τούβλα. η μεταλλική σκωρίακαι το αφρώδες γυαλί, πολυστρωματικές αποστραγγιστικές μεμβράνες, οι οποίες συνδυάζουν τις στρώσεις διαχωριστικού φίλτρου, αποστράγγισης και προστασίας της μόνωσης, σε ένα προϊόν ενοποιημένο, που είναι και εξαιρετικά ελαφρύ (Ευαγγελίου etal, 2008).Τα στοιχειά αυτά αποστράγγισης έχουν κενούς χώρους στους οποίους αποθηκεύεται νερό, ενώ ταυτόχρονα επιτρέπουν την απορροές του δώματος. Συνήθως φέρουν οπές στην ανώτερη επιφάνεια τους που επιτρέπουν τον αερισμό των ριζών και την εξάτμιση της υγρασίας προς το υπόστρωμα. 25

26 Δ) Επίπεδο διαχωριστικού φίλτρου Το επίπεδο αυτό αποτρέπει τη διέλευση υλικών προς το αποστραγγιστικό επίπεδο και τελικά προς τις υδρορροές απορροής των όμβριων υδάτων. Μπορεί να κατασκευαστεί από άμμο η από διάφορες μεμβράνες, όπως υαλοϋφασμα η γεωύφασμα. Στις περιπτώσεις χρήσης μεμβρανών μπορούν να χρησιμοποιηθούν και δυο στρώσεις, η μια εκ των οποίων συνίσταται να εμποτίζεται με ουσίες που παρεμποδίζουν τη διείσδυση των ριζών ( Warketal., 2003). Στις περιπτώσεις που χρησιμοποιούνται σύγχρονα υλικά από πολυστρωματικές αποστραγγιστικές μεμβράνες, τότε το διαχωριστικό φίλτρο εμπεριέχεται σε αυτή την κατασκευή και δεν είναι απαραίτητη η εκ νέου τοποθέτηση του ( Ευαγγελίου, 2008). Ε ) Υπόστρωμα ανάπτυξης Το υπόστρωμα ανάπτυξης αποτελεί το βαρύτερο υλικό κατασκευής του φυτεμένου δώματος. Η επιλογή του εξαρτάται έως ένα βαθμό από την επιλογή του φυτικού υλικού. Η σημασία του υποστρώματος στην ανάπτυξη και διατήρηση των φυτών είναι σημαντική, γιατί αποτελεί την πηγή τροφοδοσίας των φυτών με νερό, οξυγόνο και θρεπτικά στοιχειά και επιπλέον εξασφαλίζει τη στήριξη τους. Στα φυτεμένα δώματα το υπόστρωμα θα πρέπει να έχει ορισμένα ειδικά χαρακτηριστικά που θα το κάνουν κατάλληλο σε αυτές τις ιδιάζουσες περιπτώσεις κήπων. Το βάρος του υποστρώματος θα πρέπει να διατηρηθεί σε χαμηλά επίπεδα για τη μεγίστη μείωση του επιπρόσθετου φορτίου στο δώμα. Το υπόστρωμα θα πρέπει να παρουσιάζει καλή αποστράγγιση και να συγκρατεί τα απαραίτητα ποσά υγρασίας, ανάλογα με το φυτικό υλικό. Αυτό έχει θεμελιώδη σημασία για την επαρκή παροχή νερού στο φυτό και τον επαρκή αερισμό του ριζικού συστήματος του φυτού. Η σύσταση του θα πρέπει να παρέχει επαρκή στήριξη του φυτικού υλικού και τα σωματίδια του θα πρέπει να είναι τέτοιου μεγέθους ώστε να μη δημιουργούν πρόβλημα φράζοντας τα υποκείμενα κατασκευαστικά υλικά. Επιπλέον θα πρέπει να έχει υψηλή ικανότητα συγκράτησης θρεπτικών ουσιών και εύκολη απόδοσης τους προς τα φυτά καθώς και κατάλληλο ph για την ανάπτυξη του φυτού. Θα πρέπει να παρέχει σε ένα ποσοστό οργανική ουσία, ώστε να αυξάνεται η ικανότητα συγκράτησης υγρασίας και το ποσό των διαθέσιμων θρεπτικών ουσιών, το οποίο αποδίδεται στο φυτικό υλικό σταδιακά και όχι άμεσα, όπως γίνεται με χημικά λιπάσματα. Η οργανική υλη δε θα πρέπει να ξεπερνά το ποσοστό του 20% του συνολικού υποστρώματος, γιατί μετά την πάροδο των πρώτων δυο ετών, όπου η ανάπτυξη των φυτών θα είναι μεγάλη, θα αρχίσει να παρατηρείται μείωση της ανάπτυξης λόγω της διάσπασης του οργανικού υλικού (Solomon, 2003) Τα εδαφικά υποστρώματα που χρησιμοποιούνται συνήθως σε φυτοδώματα είναι μίγματα εδάφους η άμμου με προσθήκη ανόργανων η οργανικών εδαφοβελτιωτικών υλικών σε διάφορες αναλογίες. Τα εδαφοβελτιωτικά υλικά βελτιώνουν την ομορφιά και την ομοιογένεια του υποστρώματος, τη σταθερότητα και το ρυθμό αποστράγγισης του. Τα εδαφοβελτιωτικά που χρησιμοποιούνται είναι: Α ) Ανόργανα εδαφοβελτιωτικά Άμμος Διογκωμένη άργιλος Γη διατιμών 26

27 Περλίτης βερμικουλίτης Ελαφρόπετρα Ζεόλιθοι Β ) Οργανικά εδαφοβελτιωτικά Τύρφη Χούμος Κομποστοποιημένα υλικά ( Τσόγκας, 2005) ΣΤ ) Φυτικό υλικό Το φυτικό υλικό που θα χρησιμοποιηθεί για τη δημιουργία ενός τοπίου στο φυτεμένο δώμα, εκτός από τα αισθητικά χαρακτηριστικά που θέλει ο αρχιτέκτονας τοπίου να έχει, θα πρέπει να έχει κάποια συγκεκριμένα χαρακτηριστικά που θα το βοηθήσουν να επιβιώσουν σε ένα περιβάλλον με τις αντίξοες συνθήκες του φυτοχώματος καθώς και να εξασφαλίζει τη βιωσιμότητα του φυτεμένου δώματος. Τα βασικότερα ειδικά χαρακτηριστικά των φυτών ενός φυτεμένου δώματος είναι: Να μπορεί να αναγεννάτε σε περιπτώσεις ξήρανσης Να είναι ανθεκτικό στη έντονη ηλιακή ακτινοβολία, στους άνεμους, στην ξηρασία και στον παγετό Να είναι γηγενή είδη η αν είναι ξενόφερτα να αντέχουν τις τοπικές συνθήκες Να προσφέρουν το επιθυμητό οπτικό αποτέλεσμα όλους τους μήνες του χρόνου ( Oberlanderetal, 2002) Να είναι ανθεκτικά σε εχθρούς και ασθένειες Να έχουν μειωμένες απαιτήσεις σε συντήρηση Να μην υπερβαίνουν το μέγιστο μέγεθος για κάθε βάθος υποστρώματος ( Γιαννούλη, 2007) Στατικό φορτίο Για μια τέτοια παρέμβαση στις ταράτσες είναι απαραίτητο να προηγηθεί ειδική μελέτη προκειμένου να μην υπάρξει πρόβλημα στατικότητας του κτιρίου αν και τα περισσότερα κτίρια είναι ικανά να αντέχουν φορτία που σχετίζονται με αυτή τη παρέμβαση. Ανάλογα λοιπόν με τη μορφή του κήπου, τη χρήση του, τα υλικά που θα χρησιμοποιηθούν για τη κατασκευή του το φορτίο του κήπου κυμαίνεται από 5% έως 65%. 27

28 3.3 Παράμετροι που επηρεάζουν το φυτεμένο δώμα Επιλογή των φυτών Η επιλογή των φυτών γίνεται λαμβάνοντας υπόψη τους παρακάτω παράγοντες: 1) Η κλίση της στέγης, όσο μεγαλύτερη είναι η κλίση τόσο μεγαλύτερη πρέπει να είναι η ικανότητα συγκράτησης του νερού 2) Η δύναμη του υποστρώματος και η ικανότητα του να συγκρατεί το νερό 3) Ο σκιασμός 4) Το ύψος των βροχοπτώσεων 5) Ο προσανατολισμός, οι νότιες στέγες ξηραίνονται γρηγορότερα 6) Η έκθεση στους ανέμους Όταν στη φύτευση μιας στέγης δεν επιδιώκεται μόνο το αισθητικό αποτέλεσμα αλλά και άλλα στοιχεία όπως είναι η θερμομόνωση, η ηχοπροστασία, ο καθαρισμός της ατμόσφαιρας, η προστασία από την ηλιακή ακτινοβολία τότε θα πρέπει να επιδιώκεται η δημιουργία μιας πυκνής βλάστησης η οποία επιτυγχάνεται ευκολότερα και οικονομικότερα με αγριόχορτα ή με ανάμειξη αγριόχορτων και αγριοβότανων. Επίσης για την επιλογή των φυτών λαμβάνονται και κάποιες άλλες παράμετροι όπως είναι η αντοχή των φυτών στη παγωνιά, η αντοχή στη ξηρασία, οι απαιτήσεις τους όσο αναφορά την ποιότητα του εδάφους, το ύψος ανάπτυξης τους και η ανθοφορία τους Είδη φύτευσης Οι πράσινες στέγες κατατάσσονται σε τρία διαφορετικά είδη αναλόγως του είδους της βλάστησης που χρησιμοποιείται, του βάθους του απαραίτητου υποστρώματος και του βαθμού της φροντίδας που χρειάζονται για τη συντήρηση τους. Επιπλέον η επιλογή του είδους της φυτεμένης στέγης μπορεί να επηρεαστεί από την χρήση για την οποίαπροορίζεται καθώς και από το γεωγραφικό σημείο όπου βρίσκεται. Εκτατικός τύπος Ο εκτατικός τύπος φυτεμένου δώματος δεν αποτελεί συνήθως χώρο αναψυχής (εικ.). Έχει χαμηλές απαιτήσεις διαχείρισης και δεν απαιτεί συνήθως τεχνητή άρδευση. Τα φυτά επιλέγονται με στόχο να αναπτυχτούν ομαλά, με ελάχιστη τροποποίηση των περιβαλλοντικών συνθηκών που επικρατούν στην οροφή. Η φύτευση γίνεται με τρόπο που να προσεγγίζει τη διάταξη και την πυκνότητα των φυτών στο φυσικό τους περιβάλλον, με στόχο τη δημιουργία μια αυτοσυντηρούμενης και βιώσιμης φυτοκοινωνίας. Τα επεκτατικά φυτεμένα δώματα αποτελούν ελαφριά συστήματα φύτευσης σε μικρού βάθους υποστρώματα, και έχουν ελάχιστες διαρθρωτικές συνέπειες για το κτίριο (FLL,2002,Caudrey,2005) Το υπόστρωμα ανάπτυξης της φυτοκοινωνίας ενός εκτατικού φυτοδώματος αποτελεί συνήθως από μίγμα υποκατάστατων εδάφους, όπως είναι τύρφη, ο περλίτης, η άμμος, το χαλίκι και η οργανική ύλη, και από ελάχιστα ποσοστά εδάφους. Το βάθος του υποστρώματος κυμαίνεται από 5 έως 15 cm, με βάρος μεταξύ 72,6 169,4 kg/m2, όταν αυτό είναι κορεσμένο. Λόγω του βάρους και βάθους του υποστρώματος, ο συγκεκριμένος τύπος φυτοδώματος ενδείκνυται και για κλίσεις οροφής έως και 30 28

29 μοίρες. Τα φυτά πρέπει να είναι ανθεκτικά στις τοπικές συνθήκες, αφού για τη συντήρηση τους εφαρμόζεται άρδευση και λίπανση μόνο κατά το πρώτο έτος εγκατάστασης τους και στη συνέχεια γίνεται μόνο ζιζανιοκτόνα (Pecketal., 2003). Το φυτικό υλικό που χρησιμοποιείται συνήθως στα εκστατικά φυτοδώματα αποτελείται από ιθαγενή ανάπτυξη (FLL, 2002). Το εκτατικό σύστημα φυτεμένου δώματος παρουσιάζει συνοπτικά τα παρακάτω πλεονεκτήματα: Έχει μικρό βάρος και συνήθως δεν απαιτεί ενίσχυση του κτιρίου Είναι κατάλληλο για μεγάλες επιφάνειες Είναι κατάλληλο για κλίσεις οροφής της τάξεως 0-30 μοίρες Έχει χαμηλό κόστος συντήρησης και μεγάλη διάρκεια ζωής Συνήθως δεν απαιτεί ειδικευμένο σύστημα άρδευσης και συγκράτησης υγρασίας Δεν έχει μεγάλες απαιτήσεις εμπειρίας και τεχνογνωσίας Προωθεί τη φυσική ανάπτυξη των φυτών, με αποτέλεσμα το τοπίο που δημιουργείται να είναι φυσικό Δεν υπάρχουν μεγάλες απαιτήσεις εγκρίσεων των τεχνικών σχεδιασμού Δεν είναι ακριβό στην κατασκευή (Peck,2003) Παρά την πληθώρα των προτερημάτων, τα εκτατικού τύπου φυτεμένα δώματα, παρουσιάζουν και ορισμένα μειονεκτήματα. Αυτά είναι: Μικρή ενεργειακή απόδοση και μειωμένη συγκράτηση των όμβριων υδάτων Περιορισμένος αριθμός ειδών φυτών για χρήση όπως: Μη προσβάσιμα, με αποτέλεσμα τη μειωμένη χρήση τους Δεν είναι ελκυστικά, ιδιαίτερα το χειμώνα (Pecketal.,2003). Σε ένα εκστατικό σύστημα φυτεμένου δώματος προτείνεται ο συνδυασμός φυτών, Βρύα και είδη του γένους Sedum Είδη του γένους Sedum, βρύα και ποώδη φυτά Είδη του γένους Sedum, χλοοτάπητας και ποώδη φυτά Χλοοτάπητας και ποώδη φυτά (FLL,2002) Εικ. 8 Εικ. 9Εκτατικού τύπου φυτεμένο δώμα (www.citywindsor.ca) 29

30 Ημιεντατικός τύπος Αποτελεί μια ενδιάμεση μορφή φυτεμένου δώματος. Η κατασκευή του δεν είναι τόσο εξειδικευμένη όσο είναι του εντατικού τύπου, αλλά δεν έχει και τόσο μειωμένη λειτουργικότητα όσο του εκτατικού τύπου. Το κόστος κατασκευής είναι χαμηλότερο από αυτό του εντατικού τύπου. Το σύστημα εξασφαλίζει τη δημιουργία ενός κήπου και ενός τοπίου, το οποίο παρουσιάζει ενδιαφέρον όλο το χρόνο και αποτελείται από φυτικά είδη ποώδους και θαμνώδους κυρίως βλάστηση ( εικ. ), τα οποία θέλουν περιοδική και όχι συχνή συντήρηση, αφού επιλέγονται έτσι ώστε να έχουν μικρές απαιτήσεις σε νερό και θρεπτικά στοιχειά (FLL, 2002). Εικ. 10Ημιεντατικού τύπου φυτεμένο δώμα Σε ένα ημιεντατικό φυτεμένο δώμα προτείνονται φυτεύσεις, όπως: Χλοοτάπητας και ποώδη φυτά Ιθαγενείς αυτοφυείς θάμνοι και θαμνοσυστάδες Θαμνοσυστάδες και θάμνοι Θαμνοσυστάδες ( FLL, 2002) 30

31 Εντατικός τύπος Ο εντατικός τύπος φυτεμένου δώματος αποτελεί ένα μικρό ή μεγαλύτερο, ανάλογα με τα τετραγωνικά του κτιρίου, κήπο στην οροφή, ο οποίος είναι προσβάσιμος από τον άνθρωπο και μπορεί να έχει πολλές χρήσεις εικόνα. Απαιτούν εντατική διαχείριση και συντήρηση και η αρχή σχεδιασμού τους βασίζεται στη δημιουργία ενός υποστρώματος μεγάλου βάθους, στο οποίο θα φυτευτούν φυτά, που θα αρδεύονται συστηματικά και Εικ. 11 Εντατικού τύπου φυτεμένο δώμα στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών αυτοματοποιημένα και θα διαχειρίζεται συστηματικά η θρέψη τους (FLL,2002). Το φυτικό υλικό έχει λιγότερους περιορισμούς, όσον αφορά στο μέγεθος του και ο βασικότερος ανασταλτικός παράγοντας ανάπτυξης ορισμένων ειδών αποτελεί η έντονη ηλιοφάνεια και οι άνεμοι. Σε ένα εντατικού τύπου φυτόδωμα, ελέγχονται οι συνθήκες ανάπτυξης των φυτών, ώστε να είναι οι βέλτιστες. Αποτελούν βαριά συστήματα, με συνέπεια να αυξάνονται οι πιθανότητες εμφάνισης διαρθρωτικών συνεπειών για το κτίριο (Caudrey, 2005) Το υπόστρωμα ανάπτυξης των φυτών αποτελείται κυρίως από έδαφος και δεύτερων από άλλου είδους εδαφοβελτιωτικά. Το βάθος του υποστρώματος κυμαίνεται από εκ., που στο σημείο κορεσμού έχει βάρος ,7 kg/m2 (Pecketal., 2003). Η μεγάλη αυτή αύξηση του βάθους σε σχέση με το εκτατικού τύπου φυτόδωμα, οδηγεί και σε μεγάλη αύξηση της ποικιλότητας της φυτοκοινωνίας, η οποία μπορεί να αποτελείται από ποώδη, θαμνώδη μέχρι και δενδρώδη ειδή (FLL,2002). Η χρήση μεγάλης ποικιλίας φυτικών ειδών έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός σύνθετου οικοσυστήματος, το οποίο παρουσιάζει μεγάλες απαιτήσεις σε συντήρηση. Ο σχεδιασμός, η εγκατάσταση και η συντήρηση όλου του συστήματος θα πρέπει να γίνει από έμπειρο και εξειδικευμένο προσωπικό (Pecketal., 2003). Τα πλεονεκτήματα του εντατικού συστήματος φυτεμένου δώματος είναι: Χρήση μεγαλύτερης ποικιλίας ειδών φυτικού υλικού Καλή μόνωση του κτιρίου Δημιουργία ενός παρόμοιου κήπου με αυτό του φυσικού περιβάλλοντος (χλωρίδα-πανίδαα) Ελκυστικό οπτικά όλο το χρόνο Πολυχρηστική αξιοποίηση του χώρου, με χώρους αναψυχής, χώρους καλλιέργειας κηπευτικών κ.α. Βελτιωμένη συγκράτηση και αξιοποίηση των όμβριων υδάτων 31

32 Μεγαλύτερη διάρκεια ζωής (Pecketal., 2003) Τα μειονεκτήματα ενός εντατικού τύπου φυτοδώματος είναι: Μεγάλο βάρος κατασκευής, που επιβαρύνει το κτίριο Ανάγκη αποστραγγιστικών και αρδευτικών συστημάτων, που επιβαρύνουν το περιβάλλον και το κόστος κατασκευής λόγω των υλικών, της ενεργείας κατασκευής, μεταφοράς και των φυσικών πόρων που καταναλίσκονται για την κατασκευή Μεγάλο κόστος συντήρησης που επιβαρύνει το κόστος Ιδιαίτερες απαιτήσεις τεχνογνωσίας και εμπειρίας (Pecketal., 2003) Εικ. 12 Εντατικός τύπος φύτευσης Εικ. 13 Εντατικός, Ημιεντατικός και Εκτατικός τύπος φύτευσης Πίνακας 2. Οι τρεις τύποι φύτευσης 32

33 3.3.3 Η κλίση της στέγης Καταλυτικός παράγοντας για τη κατασκευή μιας φυτεμένης στέγης και για το είδος της βλάστησης που θα επιλεχθεί είναι η κλίση της στέγης. Οι στέγες με κλίση έως 3 ή 5% χαρακτηρίζονται ως δώματα. Φυτεμένες στέγες με κλίση από 5-35% αναφέρονται ως στέγες μικρής κλίσης και οι στέγες με κλίση από 36 έως 84% χαρακτηρίζονται ως στέγες μεγάλης κλίσης. Για κλίσεις πάνω από 84% χρησιμοποιείται ο όρος απότομη στέγη. Στέγες μικρής κλίσης Στέγες με κλίση 5 έως 35% αποκαλούνται ως στέγες μικρής κλίσης. Η κλίση αυτή δίνει τη δυνατότητα να διαμορφωθεί εύκολα και οικονομικά μια φυτεμένη στέγη. Μπορούν να κατασκευάζονται ως <<στέγες μιας στρώσης>>δηλαδή δε χρειάζονται στρώματα αποστράγγισης διαχωρισμένα με γεωύφασμα. Στέγες μεγάλης κλίσης Στέγες μεγάλης κλίσης ονομάζονται οι στέγεςπου έχουν κλίση από 36% έως 85% και πρέπει να προστατεύονται από την ολίσθηση του υποστρώματος. Ανάλογα με τηκλίση τους απαιτείται και το αντίστοιχο πάχος υποστρώματος. Απότομες στέγες Ο όρος απότομες στέγες χρησιμοποιείται για στέγες των οποίων η κλίση είναι μεγαλύτερη από 84%. Στη περίπτωση αυτή τα φράγματα ολίσθησης και οι μεμβράνες αγκύρωσης δεν επαρκούν για την αντιολισθητική προστασία του υποστρώματος και θα πρέπει να ληφθούν και άλλα μέτρα. Εικ. 14 Κεκλιμένη στέγη εκτατικού τύπου 33

34 3.3.4 Κόστος-Διάρκεια ζωής Το κόστος δεν είναι δυνατόν να προσδιοριστεί με ακρίβεια. Η έδρα της εταιρείας, η απόσταση μεταφοράς, η προσπελασιμότητα του οικοπέδου και η εποχή είναι παράγοντες που επηρεάζουν την οικονομική προσφορά. Όσο πιο απλό και ενιαίο είναι το σχήμα της στέγης χωρίς μεγάλη κλίση και με απλή κατασκευή των απολήξεων τόσο χαμηλότερο θα είναι το κόστος. Αν τα παραπάνω ληφθούν υπόψη τότε το κόστος θα υπερβαίνει ελάχιστα το κόστος μιας συμβατικής στέγης. Η διάρκεια ζωής των φυτεμένων στεγών υπολογίζεται πάνω από 100 έτη σε αντίθεση με τα συμβατικά δώματα όπου ο χρόνος ζωής κατά μέσο όρο είναι 22 χρόνια. ( Minke, 2009 ) 3.4 Πλεονεκτήματα φυτεμένων δωμάτων Απορρόφηση διοξειδίου του άνθρακα και παραγωγή οξυγόνου Με τη φύτευση των φυτών στις στέγες δεσμεύεται από τον αέρα διοξείδιο του άνθρακα και παράγεται οξυγόνο. Αυτό συμβαίνει με τη φωτοσύνθεση (6CO2+6H2O 1C6H12O6+6O2). Βέβαια κατά τη διαδικασία της διαπνοής παράγεται διοξείδιο του άνθρακα και καταναλώνεται οξυγόνο μόνο όμως στο1/5 των ποσοτήτων που παράγονται κατά τη φωτοσύνθεση. Οπότε λοιπόν όσο αυξάνεται το πράσινο πάνω στη στέγη παράγεται οξυγόνο και καταναλώνεται διοξείδιο του άνθρακα Ρύθμιση της θερμοκρασίας Όταν είναι φυτεμένη η στέγη εμποδίζει την ηλιακή ακτινοβολία να εισχωρήσει στο κτίριο, με αποτέλεσμα η θερμοκρασία να είναι αισθητά μικρότερη. Στις ταράτσες από μπετόν αναπτύσσονται οι υψηλότερες θερμοκρασίες με αποτέλεσμα την υπερθέρμανση όλου του κτιρίου. Οι οροφές χωρίς πράσινο ακτινοβολούν προς το περιβάλλον με αποτέλεσμα το βράδυ η θερμοκρασία να πέφτει. Αυτό όμως δε συμβαίνει όταν η οροφή έχει φυτά. Τότε η θερμοκρασία δε μπορεί να πέσει κάτω από τους 0οC. Μέσω της εξάτμισης του νερού και της φωτοσύνθεσης τα φυτά αφαιρούν θερμότητα από το περιβάλλον. Ιδιαίτερα κατά τις θερμές καλοκαιρινές ημέρες μπορεί να καταναλωθεί περίπου το 90% της ακτινοβολούμενης ηλιακής ενέργειας. Ενώ τα φυτά κατά τις θερμές καλοκαιρινές ημέρες απορροφούν θερμότητα, δηλαδή ψύχουν, κατά τις νύχτες του χειμώνα αποδίδουν θερμότητα. Η θερμοκρασία στην οροφή ενός κτιρίου κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού μπορεί να φτάσει και τους 70οC ενώ αν διαθέτει ταρατσόκηπο δε θα ξεπερνά τους 30οC. Ο τελευταίος μάλιστα όροφος πολυκατοικίας που διαθέτει ταρατσόκηπο έχει τουλάχιστον 4οC χαμηλότερη θερμοκρασία από ένα αντίστοιχο που η ταράτσα είναι μόνο μπετόν. Συγκεκριμένα μια ημέρα του Σεπτέμβρη το μεσημέρι με εξωτερική θερμοκρασία 30οC, η θερμοκρασία της στέγης κάτω από το υπόστρωμα του χώματος δεν ξεπέρασε τους 17οC συμβάλλοντας ταυτόχρονα στο δροσισμό των στεγών και στη δημιουργία ευχάριστου κλίματος στο εσωτερικό των κτιρίων. 34

35 3.4.3 Ρύθμιση της υγρασίας Τα φυτά έχουν την ικανότητα να ρυθμίζουν την υγρασία. Ιδιαίτερα όταν ο αέρας είναι ξηρός εξατμίζουν μια ποσότητα νερού και έτσι αυξάνεται η υγρασία του αέρα. Χαρακτηριστικά μια ζεστή καλοκαιρινή ημέρα από ένα οπωρώνα μεγέθους ενός εκταρίου εξατμίζονται περίπου 1500 κ.μ. και από μια οξιά περίπου 0,28-0,38 κ.μ. νερού. Εξάλλου τα φυτά μπορούν να μειώσουν την υγρασία του αέρα μέσω του σχηματισμού των δροσοσταλίδων Βελτίωση της ποιότητας του αέρα Ένα φυτεμένο δώμα λειτουργεί σαν ένα πνεύμονας για το περιβάλλον καθώς το οξυγόνο που παράγουν τα φυτά όχι μόνο βελτιώνει τον αέρα αλλά προστατεύει και τους γύρω τοίχους του κτιρίου εμποδίζοντας τους ρύπους να μπουν στο εσωτερικό του. Αποδεδειγμένο είναι ότι η κάλυψη των οροφών με πράσινο εξαιτίας της παραγωγής οξυγόνου, συμβάλλει στη μείωση των αιωρούμενων σωματιδίων. Συγκεκριμένα ένα φυτεμένο δώμα μόλις έξι τετραγωνικών μέτρων απορροφά κάθε χρόνο δυόμισι κιλά σκόνης, ρύπων και γύρης. Παράλληλα τα φυτά μπορούν να απορροφήσουν ρυπογόνες ουσίες σε αέρια μορφή. Ανάμεσα τους το μονοξείδιο του άνθρακα, το διοξείδιο του θείου, διοξείδιο του αζώτου και όζον. Μόλις ένα τετραγωνικό μέτρο πράσινης στέγης φιλτράρει σε ένα χρόνο γύρω στα 200 gr.σκόνης αεροζόλ και αιωρούμενων σωματιδίων του νέφους. Τα σωματίδια προσκολλώνται στην επιφάνεια των φύλλων και στη συνέχεια με τη βροχή κυλούν στο έδαφος. Έρευνες του Bartfelder έδειξαν ότι σε αστικές περιοχές υψηλής ρύπανσης δεσμεύονται από τα φυλλώματα ακόμη και βαρέα μέταλλα, επειδή τους είναι χρήσιμα για να τραφούν Εξοικονόμηση ενέργειας Μια φυτεμένη στέγη αποτελεί και ένα φυσικό μέσο θερμομόνωσης και μεταφράζεται σε εξοικονόμηση ενέργειας μέχρι και 25% κατά τη διάρκεια του έτους. Η εξοικονόμηση σε ενέργεια κλιματιστικού ενός κτιρίου κατά τους καλοκαιρινούς μήνες μπορεί να φτάσει έως και 50% και συγκεκριμένα στον τελευταίο όροφο αγγίζει το 30% Ηχομόνωση Τα φυτά μειώνουν τον ήχο μέσω της απορρόφησης, της ανάκλασης και της διάχυσης. Ωστόσο δεν είναι κατά κανόνα τόσο αποφασιστική η ηχομονωτική επίδραση των φυτών όσο αυτή του υποστρώματος πάνω στα οποία αναπτύσσονται τα φυτά. Γενικά μειώνεται ο εξωτερικός θόρυβος τουλάχιστον κατά δέκα decibel σε σχέση με μια συμβατική στέγη. Η ηχομονωτική ικανότητα του χώματος πάχους 12 εκ. φτάνει τα 40 decibel ενώ χώμα πάχους 20 εκ. μειώνει τον ήχο κατά 46 decibel. Ως αποτέλεσμα η πράσινη στέγη αποτελεί την ιδανική λύση για τα κτίρια που βρίσκονται κοντά σε λεωφόρους, εργοστάσια, αεροδρόμια και σε περιοχές με πολύ θόρυβο. 35

36 3.4.7 Σωστή διαχείριση του νερού Πάνω από το 75% των νερών της βροχής μιας πόλης καταλήγει στα φρεάτια αποχέτευσης. Στις ισχυρές καταιγίδες, η συσσώρευση αυτών των όμβριων υδάτων δημιουργεί κορεσμό στο αποχετευτικό σύστημα με αποτέλεσμα να δημιουργούνται πλημμύρες, με πολύ μεγάλο κόστος για τους δήμους. Παράλληλα η μόλυνση της ατμόσφαιρας και των βαρέων σωματιδίων που παρασύρονται από το νερό της βροχής μεταφέρεται στη θάλασσα και περνάει στο πόσιμο νερό. Ένα φυτεμένο δώμα κατακρατά και φιλτράρει το 75% της ποσότητας των νερών της βροχής, παρέχοντας αντιπλημμυρική προστασία στη πόλη και προστατεύοντας το νερό από τη μόλυνση Επίδραση στις οσμές Τα αρωματικά φυτά αλλά και τα άγρια βότανα που μπορούν να φυτευτούν στη στέγη όπως για παράδειγμα το θυμάρι, η λεβάντα, το γαρύφαλλο και άλλα παράγουν ευχάριστες αρωματικές οσμές. Αντίθετα οι στέγες που είναι από μπετό εκπέμπουν κατά τη διάρκεια της ηλιακής ακτινοβολίας αναθυμιάσεις που δεν έχουν μόνο δυσάρεστη οσμή αλλά είναι και επιβλαβής για την υγεία. ( Minke, 2009 ) Φυσικό περιβάλλον για ζώα και φυτά Η πράσινη στέγη / φυτεμένο δώμα δημιουργεί αυτόνομα οικοσυστήματα, και ενθαρρύνει την παρουσία και την παραμονή της πανίδας (έντομα, πουλιά). 3.5Μειονεκτήματα φυτεμένων δωμάτων Α) Περιβαλλοντικά Ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα στα φυτεμένα δώματα, κυρίως εντατικού και λιγότερο ημι-εντατικού και εκτατικού τύπου, είναι ηέκπλυση χημικών στοιχείων, που προέρχονται από φυτοφάρμακα και λιπάσματα. Τα κυριότερα στοιχεία που παρατηρούνται στο νερό της απορροής είναι ο σίδηρος, το αλουμίνιο, ο φώσφορος και το άζωτο (Ζαχαροπουλου.2004). η μείωση του φαινομένου είναι εφικτή μόνο με τη μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων και λιπασμάτων. Το πρόβλημα αυτό παρουσιάζεται μειωμένο στα ημι-εντατικού και εκτατικού τύπου φυτεμένα δώματα, όπου αποφεύγεται η χρήση τους και γίνεται μόνο όταν αυτή είναι απαραίτητη. Β) Οικολογικά Η παρουσία πανίδας στα φυτεμένα δώματα μπορεί να είναι ενοχλητική, γιατί τα είδη που πολλαπλασιάζονται μπορεί να είναι αρουραίοι, ποντίκια, αράχνες και άλλα ενοχλητικά είδη, που είναι ανεπιθύμητα στο εσωτερικό των κτιρίων (Ζαχαροπουλου,2004) 36

37 Γ) Ασφάλειας Στην κατασκευή ενός φυτεμένου δώματος είναι απαραίτητη η συμμετοχή πολλών ειδικοτήτων, όπως είναι οι μηχανικοί, οι αρχιτέκτονες, οι αρχιτέκτονες τοπίου, οι γεωπόνοι και το εργατικό δυναμικό εγκατάστασης. Οι ομάδες αυτές πρέπει να συνεργάζονται άρτια και να αντιμετωπίζουν τα προβλήματα που μπορεί να προκύψουν, συλλογικά. Η κατασκευή φυτεμένων δωμάτων είναι μια σύγχρονη εφαρμογή, που χρειάζεται άψογη συνεργασία των υπεύθυνων ώστε να αντιμετωπιστούν σωστά τα εκάστοτε προβλήματα. Η κατασκευή του φυτεμένου δώματος θα πρέπει να γίνεται με απόλυτη προσοχή, ώστε το κάθε επίπεδο του να εφαρμόζεται σωστά. Ο σχεδιασμός και η εγκατάσταση της βλάστησης θα πρέπει να γίνεται με τρόπο ώστε να επιλέγονται τα φυτά που αντέχουν στην καταπόνηση που προκαλούν οι ιδιαίτερες κλιματολογικές συνθήκες στο συγκεκριμένο χώρο. Ιδιαίτερη μέριμνα θα πρέπει να λαμβάνεται στα φυτεμένα δώματα που είναι προσβάσιμα σε επισκέπτες. Πρέπει να υπάρχει περιμετρική ασφάλεια του φυτεμένου δώματος (Oberlanderetal.,2002) Δ ) Οικονομικά Τα βασικότερα προβλήματα για την εγκατάσταση φυτεμένου δώματος στην οροφή κτιρίου είναι σίγουρα το οικονομικό. Εκτός από το υψηλό κόστος κατασκευής του φυτεμένου δώματος (αφού στις περισσότερες χώρες δε χρηματοδοτείται, όπως στη Γερμανία και σε τμήμα των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής), υψηλό είναι και το κόστος για την ενίσχυση της οικοδομής, είτε αυτή είναι υπό κατασκευή είτε είναι ήδη κατασκευασμένη και ενισχύεται εκ των υστέρων για να αντέξει το φορτίο. Το φορτίο αυτό αποτελείται από το στατικό φορτίο των υλικών και της βλάστησης καθώς και από το μεταβλητό φορτίο λόγω ανάπτυξης ανθρωπίνων δραστηριοτήτων πάνω σε αυτό η λόγω κλιματικών συνθηκών, όπως χιόνι, βροχή, άνεμοι. Επιπλέον οικονομική επιβάρυνση του φυτεμένου δώματος δε συνίσταται μόνο στην κατασκευή του, αλλά και στη συντήρηση του. Θα πρέπει να γίνονται έλεγχοι διατήρησης των υλικών κατασκευής του φυτεμένου δώματος, ώστε να αποφευχθούν σοβαρά προβλήματα εμφάνισης υγρασίας στο δώμα, που μπορεί να αποβούν μοιραία για τη στατικότατα και τη βιωσιμότητα του κτιρίου (Oberlanderetal., 2002). Σε περίπτωση υγρασίας στα κατώτερα επίπεδα του φυτεμένου δώματος θα χρειαστεί να γίνει η απομάκρυνση όλων των υπεράνω επίπεδων, η αντικατάσταση των κατεστραμμένων υλικών και η επανατοποθέτηση των υπολοίπων, γεγονός που επιβαρύνει ιδιαίτερα το κόστος. Τα προβλήματα αυτά μπορούν να προβλεφτούν με τον ορθό σχεδιασμό και συντήρηση του φυτεμένου δώματος. Η αρμονική συνεργασία όλων των ειδικοτήτων που απαιτούνται για τη δημιουργία ενός φυτεμένου δώματος είναι απαραίτητη και αποτελεί το σημαντικό μέσο επιτυχίας της εγκατάστασης και βιωσιμότητας του φυτεμένου δώματος (Beattieetal., 2001) Είναι τόσα πολλά λοιπόν τα οφέλη τα οποία προκύπτουν από τη φύτευση στη στέγη του κτιρίου, που στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες υπάρχουν προγράμματα 37

38 χρηματοδότησης των κτιρίων με σκοπό την περιβαλλοντική προστασία και την μείωση της ενέργειας. Συγκεκριμένα στην Κύπρο υπάρχει επιδότηση 30% στην κατοικία που θα εφαρμόσει οποιοδήποτε μέτρο εξοικονόμησης ενέργειας μεταξύ αυτών και τηςφύτευσης οροφών. Στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχει ανοίξει ο δρόμος για τη δημιουργία ταρατσών, αρχικά στα δημόσια κτίρια (κτίριο ΗΣΑΠ, υπουργείο οικονομικών και άλλα δημόσια κτίρια) και αργότερα σε στέγες-ταράτσες σπιτιών και σε πολυκατοικίες. Το κράτος μελετά ορισμένα οικονομικά κίνητρα που θα μπορούσαν να δοθούν, ώστε να επεκταθεί αυτή η δραστηριότητα και να βοηθηθούν όσοι θέλουν να φτιάξουν πράσινες στέγες. ( Τσίπηρας, 2005 ) 3.6 Αποτελέσματα έρευνας Έρευνα που πραγματοποιήθηκε το καλοκαίρι του 2009 από τη σχολή Μηχανολόγων-Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου στο κτίριο του υπουργείου οικονομίας στη πλατεία Συντάγματος, έδειξε ότι το φυτεμένο δώμα του έχει αποφέρει σημαντική εξοικονόμηση στη κατανάλωση για κλιματισμό περίπου 9.6%, και στη θέρμανση 4.4%. Παρότι η πράσινη στέγη που εγκαταστάθηκε το καλοκαίρι του 2008 καταλαμβάνει μόλις το 52% της επιφάνειας της οροφής δηλαδή 650 τετραγωνικά μέτρα εξοικονόμησε από την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος και πετρελαίου μέσα σε ένα χρόνο. Τέλος για τον τελευταίο όροφο του κτιρίου η εξοικονόμηση ενέργειας ήταν λίγο μεγαλύτερη από 50%. Εικ. 15 Οροφόκηπος υπουργείου οικονομίας Εικ. 16Οροφόκηπος υπουργείου οικονομίαςhttp://www.minfin.gr 38

39 4. Η ΠΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 4.1 Γεωγραφία Ο Νομός Θεσσαλονίκης είναι ο μεγαλύτερος στην Μακεδονία και στην Βόρεια Ελλάδα. Πρωτεύουσα του νομού είναι η Θεσσαλονίκη που είναι και η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη στην Ελλάδα, με πληθυσμό κατοίκους, είναι μία από τις αρχαιότερες πόλεις της Ευρώπης. Ιδρύθηκε το 316 π.χ. στη θέση ενός προϊστορικού οικισμού της εποχής του 2300 π.χ., από τον Κάσσανδρο, βασιλιά της Μακεδονίας, και πήρε το όνομά της από τη γυναίκα του και αδερφή του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Από τότε η Θεσσαλονίκη έγινε πρωτεύουσα της Μακεδονίας Βρίσκεται στην κεντρική Μακεδονία και βρέχεται από τον Θερμαϊκό κόλπο στα δυτικά και τον Στρυμονικό κόλπο στα ανατολικά. Στο κεντρικό-βόρειο τμήμα του νομού υπάρχει η κοιλάδα της Μυγδονίας με τη Λίμνη Κορώνεια (ή Λίμνη Αγίου Βασιλείου ή Λίμνη Λαγκαδά) και λίγο ανατολικότερα τη Λίμνη Βόλβη που είναι η δεύτερη μεγαλύτερη στην Ελλάδα. Τα βουνά βρίσκονται στο κεντρικό και βόρειο τμήμα του νομού. Στα βουνά περιλαμβάνονται ο Χορτιάτης στα κεντροδυτικά του νομού, ο Βερτίσκος στα βόρεια και τμήμα από τα Κερδύλια στα βορειοανατολικά. Εικ. 17Πανοραμική άποψη της Θεσσαλονίκης 4.2 Ιστορικά στοιχεία ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ Στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης εκτίθενται ευρήματα κυρίως από την περιοχή της Θεσσαλονίκης και των γειτονικών νομών και παρουσιάζεται συνολικά ο πολιτισμός της Μακεδονίας από τα προϊστορικά χρόνια μέχρι την ύστερη αρχαιότητα. ΕΚΘΕΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΟΥ ΠΥΡΓΟΥ Το έγινε από την 9η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων η αναστήλωση του μνημείου και η μετατροπή του σε εκθεσιακό χώρο. Με την ευκαιρία 39

40 του εορτασμού των χρόνων από την ίδρυσητης Θεσσαλονίκης, στέγασε την έκθεση ''Θεσσαλονίκη - Ιστορία και Τέχνη'', ενώ το 2001 την περιοδική έκθεση ''Ώρες Βυζαντίου - Καθημερινή ζωή στο Βυζάντιο''.Το 2006 στέγασε το Μουσείο της πόλης της Θεσσαλονίκης. ΠΛΑΤΕΙΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ Βρίσκεται ακριβώς στην καρδιά της πόλης. Αποτελεί σημείο αναφοράς για τους Θεσσαλονικείς και θα συναντήσεις εκεί καθημερινά πλήθος κόσμου. Είναι κάθετη στις πιο γνωστές οδούς της πόλης όπως στην Εγνατία, στην Τσιμισκή, στη Μητροπόλεως και στη Λεωφόρο Νίκης. ΜΟΝΗΛΑΖΑΡΙΣΤΩΝ Η Μονή Λαζαριστών χτίστηκε το 1886 από τους μοναχούς του τάγματος του Αγίου Βικεντίου του Παύλου. Στα 1941 το κτίριο επιτάχθηκε από τους Γερμανούς. Το 1980 το κτίριο κηρύχθηκε διατηρητέο, το 1983 αγοράστηκε από το Ελληνικό Δημόσιο και για τον εορτασμό των 2300 χρόνων της Θεσσαλονίκης χαρακτηρίστηκε Πολιτιστικό Κέντρο της Δυτικής Θεσσαλονίκης. ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Είναι ένα από πιο γνωστά κτίσματα-σύμβολα πόλεων στην Ελλάδα. Έχει 6 ορόφους, 30 μέτρα ύψος και 70 μέτρα περίμετρο. Ο Λευκός Πύργος είναι ένας οχυρωματικός πύργος του 15ου αιώνα, ο οποίος χρησιμοποιήθηκε στη συνέχεια ως κατάλυμα φρουράς Γενίτσαρων και ως φυλακή θανατοποινιτών. ΑΓΑΛΜΑ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ Γεννήθηκε στην Πέλλα της Μακεδονίας το έτος 356 π.χ.. Γονείς του ήταν ο βασιλιάς Φίλιππος Β' της Μακεδονίας και η πριγκίπισσα Ολυμπιάδα της Ηπείρου. Πέθανε στην Βαβυλώνα, στο παλάτι του Ναβουχοδωνώσορα Β' στις 13 Ιουνίου του 323 π.χ., σε ηλικία ακριβώς 32 ετών και 8 μηνών. 40

41 ΠΥΡΓΟΣ ΟΤΕ Κατασκευάστηκε το 1970 με δαπάνη του ΟΤΕ σε χώρο της ΔΕΘ και σε σχέδια του αρχιτέκτονα Αλέξανδρου Αναστασιάδη. Ο Πύργος μαζί με την κεραία έχει ύψος που ξεπερνά τα 70 μέτρα. Ο προορισμός του κτιρίου αρχικά ήταν τηλεπικοινωνιακός και εκθεσιακός. Εκτός από τηλεπικοινωνιακά μηχανήματα και κεραίες, οι χώροι του πρώτου ορόφου φιλοξενούσαν το περίπτερο του ΟΤΕ στην διάρκεια της ΔΕΘ για πολλά χρόνια. ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ Ο Σιδηροδρομικός Σταθμός της Θεσσαλονίκης, που συνδέει την πόλη με ολόκληρο το ευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο, χτίστηκε το Βρίσκεται στον Βαρδάρη, στην οδό Μοναστηρίου, κοντά στον παλιό σιδηροδρομικό σταθμό, ο οποίος σήμερα αποτελεί τον εμπορευματικό σταθμό ΠΑΛΙΟΣ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΟΣ ΣΤΑΘΜΟΣ Εικ. 27 Ζαφείρης Χρ., Θεσσαλονίκης Εγκόλπιον, εκδ. Εξάντας, Αθήνα

42 Εικ. 28 Αεροφωτογραφία του κέντρου της Θεσσαλονίκης με τα σημαντικότερα σημεία τουhttp://el.wikipedia.org/wiki 1. Λευκός Πύργος 2. Πλατεία Αριστοτέλους 3. Επιβατικό Λιμάνι 4. Ρωμαϊκή Αγορά 5. Επταπύργιο (Ακρόπολη) 6. Ροτόντα 7. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο 8. Διεθνής Έκθεση 9. Καυταντζόγλειο Στάδιο 10. Αρχαιολογικό Μουσείο 4.3 Πολιτισμικό περιβάλλον Στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα ο πληθυσμός της πόλης εξελίχθηκε ως εξής: Έτος Σύνολο πληθυσμού Εβραίοι Τούρκοι (μωαμεθανοί) Έλληνες Βούλγαροι Ρωμά Άλλες εθνότητες 1890 [71] around 1913 [72] Πίνακας 4 πληθυσμόςθεσσαλονίκης Το πολεοδομικό συγκρότημα Θεσσαλονίκης, σύμφωνα με την απογραφή του 2001, έχει πραγματικό πληθυσμό κατοίκους. Ο νομός Θεσσαλονίκης, για τον οποίο υπάρχουν ασφαλή στατιστικά στοιχεία, έχει πληθυσμό Συγκεντρώνει ποσοστό 9,4% του πληθυσμού της χώρας με τάση αύξησης, αφού είχε το τέταρτο μεγαλύτερο ποσοστό φυσικής αύξησης του πληθυσμού το 1997 και το 1998 μετά τους 42

43 νομούς Δωδεκανήσου, Ξάνθης και Ηρακλείου (υπεροχή γεννήσεων/1.000 κατοίκους: 2,9), και υψηλή αναλογία μαθητών Δημοτικού ανά κατοίκους (66 έναντι μέσου Ελλάδας 61). Παράγει το 9,9% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της χώρας, το 2, 16% της συνολικής μεταποιητικής παραγωγής και τα 2/3 του προϊόντος του προέρχονται από τις υπηρεσίες. Με κατά κεφαλή προϊόν 3,8 εκ. δρχ. (3ος στην κατάταξη με 105% του μέσου όρου της Ελλάδος), η θέση του ως προς το μέσο της χώρας σε διάστημα μιας 10ετίας έμεινε σχεδόν σταθερή [65]. 4.4 Κλιματολογικές συνθήκες Γενικά Οι βασικές παράμετροι του κλίματος, οι οποίες λαμβάνονται υπόψη και οι οποίες επηρεάζουν τη θερμότητα ανάμεσα στα κτίρια και το εξωτερικό περιβάλλον είναι: Α) η θερμοκρασία του αέρα Β) η ηλιακή ακτινοβολία Γ) οι άνεμοι και Δ) η σχετική υγρασία Α) Η θερμοκρασία του αέρα Όσο μεγαλύτερη είναι η διάρκεια της ημέρας άρα και η ηλιοφάνεια, τόσο υψηλότερες θερμοκρασίες παρατηρούνται. Τον χειμώνα λόγω της μικρής διάρκειας της ημέρας, η ποσότητα της ηλιακής ακτινοβολίας είναι μικρότερη και συνεπώς οι θερμοκρασίες είναι χαμηλότερες. Για το λόγω αυτό λαμβάνονται υπόψη οι μέσες μηνιαίες θερμοκρασίες και συγκεκριμένα η θερμοκρασία της 21ης Ιανουαρίου, η οποία θεωρείται η ελάχιστη θερμοκρασία του χειμώνα και της 21ης Ιουλίου ως η μέγιστη θερμοκρασία του καλοκαιριού. Β) Η ηλιακή ακτινοβολία Η ηλιακή ενέργεια που φτάνει στην ατμόσφαιρα της γης αντιστοιχεί σε 1,4 kw/m2. Βέβαια η ποσότητα της ηλιακής ενέργειας η οποία τελικά φτάνει στη γη είναι πολύμικρότερη καθώς ένα μεγάλο ποσοστό το 35% περίπου ανακλάται στην ατμόσφαιρα. Επίσης ένα ποσοστό απορροφάται από τα μόρια της σκόνης και της υγρασίας. Η άμεση ηλιακή ακτινοβολία αντιστοιχεί στο 46% περίπου της συνολικής και αποτελεί το τμήμα της ενέργειας το οποίο μπορεί να αξιοποιηθεί. 43

44 Γ) Άνεμοι Για τον προσδιορισμό του ανέμου λαμβάνονται υπόψη τα ακόλουθα στοιχεία. Η διεύθυνση, η ένταση, η ταχύτητα και η συχνότητα. Οι ψυχροί άνεμοι έχουν συνήθως βορειοδυτική-βορειανατολική διεύθυνση και πνέουν τους χειμωνιάτικους μήνες. Οι δροσεροί άνεμοι του καλοκαιριού έχουν βορειανατολική διεύθυνση, ενώ οι θαλάσσιες αύρες έχουν βορειανατολική ή νότια διεύθυνση. Στο επίπεδο του εδάφους ο άνεμος έχει μικρή ένταση και ταχύτητα, ενώ σε μεγαλύτερο ύψος περίπου στα πενήντα μέτρα η ταχύτητα διπλασιάζεται. Δ) Σχετική υγρασία Η μεγαλύτερη τιμή της σχετικής υγρασίας παρατηρείται τις πρωινές ώρες, γύρω στις 6.00 π.μ. ενώ η μικρότερη τιμή παρατηρείται το μεσημέρι γύρω στις μ.μ.. Η διακύμανση της σχετικής υγρασίας είναι αντίστροφη σε σχέση με τη διακύμανση της θερμοκρασίας. δηλαδή όταν σημειώνεται η μεγαλύτερη θερμοκρασία παρατηρείται η ελάχιστη υγρασία και αντίστροφα. Στην Ελλάδα παρατηρούνται μέσες τιμές σχετικής υγρασίας ανάμεσα σε 35%-80% που σημαίνει ότι το κλίμα χαρακτηρίζεται μάλλον ως υγρό για τον Ελληνικό χώρο Κλιματολογικά στοιχεία νομού Θεσσαλονίκης Το κλίμα της Θεσσαλονίκης είναι μεσογειακό και υγρό. Γενικότερα πάντως, η Θεσσαλονίκη απολαμβάνει αρκετές ηλιόλουστες μέρες κατά την διάρκεια του έτους. Η μεγαλύτερη θερμοκρασία που έχει σημειωθεί ήταν στις 25/7/2007 και ήταν 44C στο Αεροδρόμιο "Μακεδονία", ενώ η χαμηλότερη στον ίδιο σταθμό ήταν -14,0C και σημειώθηκε στις 26/1/1963. Μήνας Μέγιστη θερμοκρασία ( C) Ελάχιστη θερμοκρασίας ( C) Ιαν Φεβ Μαρ Απρ Μάι Ιουν Ιουλ Αυγ Σεπ Οκτ Νοε Δεκ Βροχόπτωση (mm) Ρεκόρ θερμοκρασίας ( C) Πίνακας 5. Κλιματολογικά στοιχεία νομού Θεσσαλονίκης 44

45 5. ΟΣΕ, Σιδηροδρομικός σταθμός Θεσσαλονίκης 5.1 Ιστορικά στοιχεία Έχουν παρέλθει αρκετά χρόνια, από τότε που λειτούργησε ο πρώτος σιδηροδρομικός σταθμός της Ευρώπης στη LiverpoolRoad της αγγλικής πόλης Manchester. Στην Ελλάδα, και ενώ ο σιδηρόδρομος άρχισε στα τέλη του 19ου αιώνα να υφαίνει το δίκτυό του, όπου κι αν έφτασε το τρένο, ο σιδηροδρομικός σταθμός ήταν από τα πρώτα χρόνια το αμέσως επόμενο σημαντικό δημόσιο κτίριο μετά την εκκλησία της πόλης ή της κωμόπολης, ή ακόμα και του χωριού. Χαρακτηρίζει την πόλη και την περιφέρειά της, συμπυκνώνει και μαρτυρεί την ιστορική και κοινωνικοοικονομική πορεία της. Οι σιδηροδρομικοί σταθμοί που κατασκευάστηκαν στην πρώτη ηπειρωτική γραμμή του σιδηροδρόμου ταυτίστηκαν με την αρχή της βιομηχανικής επανάστασης στη χώρα μας. Είναι κτίρια επώνυμα στο λαό, που χάραξαν μνήμες, που ταίριαξαν ή χώρισαν ανθρώπους, που επιστρατεύτηκαν αλλά και υποδέχτηκαν πρώτα τα τραίνα της ειρήνης. Οι νέες κουκίδες στο γεωγραφικό χάρτη συμβόλιζαν την εμφάνιση του νέου τύπου κτιρίου. Απλό, συμπαγές και γερό, εύχρηστο, αναγνωρίσιμο και εύκολο στη συντήρησή του, το κτίριο του σιδηροδρομικού σταθμού υπήρξε γνήσιο προϊόν της πρώτης περιόδου των βιομηχανικών χρόνων. Σχεδιάστηκε πάνω στις αρχέτυπες γεωμετρίες τουτετραγώνου, του τριγώνου και του κύκλου και κατασκευάστηκε με τις τεχνικές μεθόδους, που η εμπειρία της στρατιωτικής αρχιτεκτονικής προσέφερε. Έτσι σταθεροποιήθηκε ο οικοδομικός τύπος και η επαναληπτικότητα τηςκατασκευής, διακεκριμένη μάλιστα, σε τάξεις, δηλαδήβασικούς τύπους κτιρίων-σταθμών σε ιεράρχηση μεγέθους, καθώς και σε σχέση με τον τρόπο ένταξης του σταθμού στην πολεοδομική περιοχή του όπως την οριοθετεί ηχάραξη των σιδηροδρομικών γραμμών, σταθμοί διέλευσης(παράλληλα με τις γραμμές) ή σταθμοί κεφαλής (κάθεταστις γραμμέςτέρμιναλ). Η επιλογή του κτιρίου, που σε κάθε περίπτωση κατασκευάστηκε, προέκυψε από το εύρος του κυκλοφοριακού φόρτου και τη σημασία του κάθε τόπου, Πρωτεύουσα, Πόλη, Κωμόπολη, Χωριό, Στάση. Τα βασικά μορφολογικά στοιχεία, που ορίζουν την τυπολογία των περισσότερων ελληνικών σιδηροδρομικών σταθμών είναι η επιμήκης στοά της αποβάθρας, τα μικρά μεταλλικά κοσμήματα των υποστυλωμάτων, τα εμφανή αγκωνάρια στις γωνίες και τα πρέκια των ανοιγμάτων, το ισχυρό νεοκλασικό λεξιλόγιο της τετράρριχτης κεραμοσκεπούς στέγης, της ανάγλυφης περιγραφής των ανοιγμάτων με διαφορετικά πάχη επιχρισμάτων και των βαριών μεταλλικών στοιχείων στις εισόδους. Τέλος το ρολόι βρίσκεται πάντα εκεί, ρυθμίζοντας κρυφά και φανερά τη σχέση ανθρώπου και τρένου. Τόσο στην Ελλάδα αλλά κυρίως στις ευρωπαϊκές χώρες, είναι χαρακτηριστική η απουσία των αρχιτεκτόνων από τη μεγάλη πλειοψηφία των σιδηροδρομικών σταθμών στο σχεδιασμό των κεντρικών σιδηροδρομικών σταθμών των πόλεων, αφήνοντας έτσι τους μικρότερους και πολυπληθέστερους επαρχιακούς σταθμούς στα μολύβια των μηχανικών, οι οποίοι εφαρμόζοντας στοιχειώδεις γεωμετρικές μορφές κατέκτησαν τη βασική τυπολογία του κάθε δικτύου και καταξίωσαν το κομμάτι της ιστορίας που λέγεται σιδηροδρομική αρχιτεκτονική. Και είναι ακριβώς αυτή η ομοιότητα στους τυπικούς σταθμούς κάθε δικτύου, που προβάλλει την εγγύτητα των πολιτισμών. Ένα δίκτυο ορίζεται από τη γεωγραφική περιοχή, που εξυπηρετεί, μόνο που αυτή, μπορεί να είναι για 45

46 παράδειγμα τα Βαλκάνια, όπου τα σύνορα μετακινήθηκαν πολλές φορές, όμως η γειτονία των πολιτισμών των λαών των Βαλκανίων μαρτυρείται από την κοινή τυπολογία σιδηροδρομικών σταθμών, μια τυπολογία, που είναι ιστορικό τεκμήριο. Η τυπολογία των παλιών ελληνικών σταθμών είναι ευανάγνωστη: απλές, λειτουργικές κατόψεις στην εμπειρία της εφαρμοσμένης στρατιωτικής αρχιτεκτονικής και συμμετρικές όψεις σε βασικά γεωμετρικά σχήματα (τετράγωνο,κύκλος, τρίγωνο) με στοιχεία των αρχιτεκτονικών τάσεων της εποχής (νεοκλασική, παραδοσιακή, κέντροευρωπαϊκή και οθωμανική αρχιτεκτονική). Η ιεράρχησή τους σε Α, Β, Γ και Δ τάξη καταδεικνύει τον επιβατικό φόρτο που καλούνται να εξυπηρετήσουν.στο πρώτο ηπειρωτικό σιδηροδρομικό δίκτυο (Πειραιά-Δεμερλή-Συνόρων), που παραδόθηκε από τη γαλλική εταιρεία «Batignolles», οι σταθμοί ήταν απλοί όγκοι με νεοκλασικά και τοπικά στοιχεία: Αφίδνες (Κιούρκα), Αχαρνές(Μενίδι), Αμφίκλεια (Δαδί) κ.ά. Στο δίκτυο Μακεδονίας-Θράκης κυριάρχησε ο κεντροευρωπαϊκός τύπος σταθμού, που εισήγαγε ο αυστριακός αρχιτέκτονας JosefWillas για λογαριασμό της αναδόχου εταιρείας κατασκευής του δικτύου, που τότε ήταν υπό οθωμανική κατοχή. Οι περισσότεροι σταθμοί λειτουργούν σήμερα σχεδόν στην αρχική τους μορφή. Αναφέρονται χαρακτηριστικά η Δράμα, το Φωτολίβος, οι Σέρρες, η Βέροια, η Βεύη, το Μεσονήσι, οι καταργημένες στρατιωτικές στάσεις κ.ά. Στην περιοχή του Έβρου, στο δίκτυο των Γ.Ε.Σ. (Γαλλοελληνικοί Σιδηρόδρομοι) αξιόλογης αισθητικής ήταν οι σταθμοί Αλεξανδρούπολης, Διδυμοτείχου και Πυθίου, που ήταν ξύλινοι και διώροφοι. Από τα παλιότερα σιδηροδρομικά δίκτυα ήταν και οι Σιδηρόδρομοι Θεσσαλίας. Εκεί μεσουρανεί κυριολεκτικά ο σταθμός του Βόλου, έργο του μηχανικού Ευαρίστο Ντε Κίρικο, πατέρα του σημαντικού μεταφυσικού ζωγράφου Τζιόρτζιο Ντε Κίρικο. Μακρόστενο και συμμετρικόκτίριο με διώροφο το μεσαίο τμήμα, που απολήγει σε τριγωνική σοφίτα με ρολόι. Ο αποικιακός χαρακτήρας του όγκου αυτού συνδιαλέγεται με τοπικά παραδοσιακά στοιχεία αλλά και ρομαντικά στοιχεία του ύστερου νεοκλασικισμού στην Ελλάδα. Ο σταθμός αυτός, ο μοναδικός σ όλη την επικράτεια που φιλοξενεί τρία διαφορετικά πλάτη γραμμών αποτέλεσε πρότυπο για το θεσσαλικό δίκτυο. Αξίζουν λόγου οι σταθμοί Αγριάς, Άνω Λεχωνίων και Μηλεών στο Πήλιο, ο σταθμός Καλαμπάκας κ.ά. Η επανάσταση στην ελληνική κοινωνία και την οικονομία της, που συντελέστηκε με την εμφάνιση του τραίνου ήταν αδύνατο να περάσει απαρατήρητη από την Πελοπόννησο. Η ιδιαίτερη γεωμορφολογία της ενσωμάτωσε ένα ιδιαίτερο δίκτυο μετρικού πλάτους με σημαντικά τεχνικά έργα, όπως η διώρυγα της Κορίνθου, γέφυρες και σήραγγες. Οι σταθμοί της Πελοποννήσου, ιεραρχημένοι σε τάξεις, ήταν κτίρια που συνταίριαξαν το λιτό νεοκλασικό ύφος με την παραδοσιακή τεχνολογία της κάθε περιοχής, καθιερώνοντας έναν καθαρά δικό τους τύπο στα σιδηροδρομικά χρονικά. Αλλά και εδώ υπάρχουν κτίρια που ξεχωρίζουν: ο σταθμός της Αρχαίας Ολυμπίας, ύμνος στο καθαρόαιμο νεοκλασικισμό, ο σταθμός Πύργου νεοκλασικός επίσης, οι σταθμοί Άργους, Μύλων και Ναυπλίου και οι σταθμοί Τρίπολης και Καλαμάτας, που παραλλάζουν τοπικά τη βασική τυπολογία, οι τυπικοί χωριάτικοι μονώροφοι σταθμοί (Καϊάφα, Παρθενίου, Παραδεισίων κ.ά.), οι σταθμοί της γραμμής του οδοντωτού Διακοφτού-Καλαβρύτων, κρυμμένοι στο σπάνιο τοπίο του Βουραϊκού κ.ά. Ξεχωριστό σε σύνθεση είναι και το κτίριο του σταθμού ΣΠΑΠ Πειραιά, γιατί είναι ο μοναδικός σταθμός «κατά κεφαλήν», που σημαίνει ότι κτίστηκε κάθετα στις ράγες, στη λογική του terminal. Λιτό, διαμπερές και καθόλου ογκώδες, συνυπάρχει δυναμικά μαζί με τους άλλους δύο σημαντικούς 46

47 πειραϊκούς σιδηροδρομικούς σταθμούς Σταθμός ΟΣΕ Αγίου Διονυσίου και σταθμός ΗΣΑΠ συνδέοντας το μεγάλο λιμάνι της χώρας με την Πελοπόννησο. Από το 1920 και μετά οι σταθμοί των τεσσάρων δικτύων κανονικής γραμμής περιήλθαν σταδιακά στους Σ.Ε.Κ. Σ αυτά τα κτίρια έγιναν ελάχιστες επεμβάσεις.οι μόνοι μεγάλοι σταθμοί, που ανακατασκευάστηκαν είναι οι σταθμοί Λειανοκλαδίου, Λάρισας και Θεσσαλονίκης. 5.2 Το κτίριο του ΟΣΕ Η ιστορία του κτιρίου αυτού είναι ξεχωριστή. Στα μέσα της δεκαετίας του 30 ένας από τους ικανότερους μοντερνιστές έλληνες αρχιτέκτονες, ο Νίκος Μητσάκης διακρίνεται στον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό του 1937 για το Ν.Ε.Σ.Θ. Η πρότασή του για το κτίριο και την πλατεία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα έργα της Μοντέρνας Αρχιτεκτονικής στην Ελλάδα. Ο αυστηρός Μοντερνισμός με την καθολική επικράτηση του μπετόν διαδέχεται το μνημειακό εκλεκτικισμό της αρχιτεκτονικής των σιδηροδρομικών σταθμών των αρχών του αιώνα. Το κτίριο επιβατών και η πλατεία είναι τα κυρίαρχα στοιχεία της αρχιτεκτονικής σύνθεσης.έτσι διαφοροποιείται από τη λογική των ευρωπαϊκών σταθμών όπου μια μεγάλη μεταλλική κατασκευή στεγάζει αποβάθρες και τρένα. Ο Νίκος Μητσάκης εθελοντής στον αγώνα κατά των δυνάμεων του άξονα σκοτώνεται το Ο πόλεμος βρίσκει το ΝΕΣΘ στο στάδιο της εκσκαφής και της θεμελίωσης. Ο διεθνής αρχιτεκτονικός διαγωνισμός αναδεικνύει τους αρχιτέκτονες Kleinschmidt και Jordan στο Α βραβείο Οι εργασίες συνεχίζονται σταδιακά μετά τον πόλεμο, βάσει της βραβευμένης αρχιτεκτονικής μελέτης. Ο σταθμός παραδίδεται ολοκληρωμένος πλέον το 1967, μετά από τις επεκτάσεις που μελετήθηκαν το 1959 από τους αρχιτέκτονες Σ. Μολφέση και Θ. Παπαγιάννη. Η λειτουργική του σύσταση προσφέρει σωρεία εξυπηρετήσεων: μεγάλη αίθουσα αναμονής, εστιατόριο, κυλικεία, πληροφορίες, εκδοτήρια, ταχυδρομείο, μηχανήματα αυτόματης συναλλαγής με τράπεζες, χώρο φύλαξης αποσκευών, υπηρεσία αποστολής δεμάτων. Χαρακτηριστικός είναι ο μεγάλος διάδρομος που τροφοδοτεί τις αποβάθρες με κλιμακοστάσια και στις δύο πλευρές του, έτσι ώστε από το επίπεδο του δρόμου και του σταθμού φτάνει κανείς στο επίπεδο των γραμμών, με ασφαλή προσέγγιση στα τρένα χωρίς να χρειάζεται η επικίνδυνη διέλευση των γραμμών. Τέσσερα επιμήκη τσιμεντένια στέγαστρα προστατεύουν τις οκτώ γραμμές επιβίβασης-αποβίβασης, ενώ πολύ κοντά βρίσκεται ο χώρος φορτοεκφόρτωσης Ι.Χ. αυτοκινήτων στα ειδικά οχήματα των επιβατικών συρμών. Το σημαντικό αυτό κτίριο μαζί με το μεγάλο αμαξοστάσιο, τον εμπορευματικό σταθμό και το σταθμό διαλογής συνθέτουν το ψηφιδωτό του σύγχρονου σιδηροδρομικού terminal, που λέγεται Σταθμός Θεσσαλονίκης. Τα νέα έργα ηλεκτροκίνησης στο δίκτυο και η ολοένα εξελισσόμενη ανάδειξη της Θεσσαλονίκης ως οικονομικού και πολιτιστικού κέντρου της ευρύτερης βαλκανικής περιφέρειας, πιστοποιούν το νευραλγικό και κομβικό ρόλο του ΝΕΣΘ. 47

48 Εικ. 29 Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός Θεσσαλονίκηςhttp://www.enet.gr/resources/ /metr-thumb-large.jp 6. ΑΝΑΛΥΣΗ 48

49 6.1 Σχέση με την ευρύτερη περιοχή Ο νέος επιβατικός σταθμός Θεσσαλονίκης (ΝΕΣΘ) αποτελεί ορόσημο για τους Ελληνικούς Σιδηροδρόμους. Το σιδηροδρομικό αυτό terminal είναι το πληρέστερο και μεγαλύτερο στο ελληνικό δίκτυο. Μητροπολιτικού χαρακτήρα ο σταθμός αυτός, είναι σημείο αναφοράς στη Θεσσαλονίκη αλλά και στην ευρύτερη περιφέρεια Μακεδονίας- Θράκης, καθώς είναι σημείο τομής σημαντικών σιδηροδρομικών αξόνων, που φορτίζουν έντονα την επιβατική και εμπορική του κίνηση. Συνδυάζεται άμεσα με λεωφορειακές γραμμές προς όλη την πόλη, με ειδική γραμμή αστικού λεωφορείου σε απευθείας σύνδεση με το αεροδρόμιο «ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ», και το νέο κεντρικό σταθμό των ΚΤΕΛ και έχει ειδικό χώρο για ΤΑΧΙ. Αποτελεί αφετηρία για λεωφορειακές συνδέσεις με πόλεις του εξωτερικού, ενώ διαθέτει μεγάλους χώρους στάθμευσης Ι.Χ. αυτοκινήτων.μνημειώδες κτίριο, που ανήκει μορφολογικά στη σχολή του Μοντέρνου Κινήματος, προκαλεί πολεοδομικές αναταράξεις στη γύρω αστική περιοχή. Είναι αφετηρία αστικού σχεδιασμού και πολεοδομικής ανασυγκρότησης της δυτικής εισόδου της πόλης, καθώς μελετήθηκε και κατασκευάστηκε στη λογική του οικοδομικού τετραγώνου και όχι ενός αυτόνομου κτιρίου. 49

50 Εικ. 32 Κάτοψη Όπως βλέπουμε και στις εικόνες ο ΟΣΕ βρίσκεται στο κέντρο της Θεσσαλονίκης και αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κτίρια με μεγάλη ιστορική αξία όπως αναφέρθηκε παραπάνω. Εικ. 33 Τα σημαντικότερα κτίρια 50

51 6.2 Σχέση με την άμεση περιοχή & Πρόσβαση στο κτίριο Όσον αφορά την ευρύτερη περιοχή όπως θα παρατηρήσετε στην εικόνα υπάρχουν πολλά κτίρια, το κτίριο του ΟΣΕ είναι ορατό από παντού. Επίσης υπάρχουν και αρκετά σημαντικά δημόσιας χρήσης κτίρια όπως το αστυνομικό τμήμα, το σχολείο, η εκκλησία κ.α. Εικ. 34 Στον χώρο μελέτηςγύρω από το κτίριο υπάρχουν δυο εισόδους-εξόδους. Η κύρια είσοδος βρίσκεται στη νότια πλευρά του οικοπέδου. Μπαίνοντας από τη κύρια είσοδο από τη δεξιά μεριά υπάρχει ένα περίπτερο, έπειτα είναι το παρκινγκ και τα ταξί. 51

52 Από την αριστερή πλευρά εκδοτήρια. είναι η στάθμευση τον αστικών λεωφορείων και τα Προχωρώντας στο κύριοδιάδρομο αριστερά και δεξιά του κτηρίου υπάρχουν οι καφετέριες και στο κέντρο βρίσκεται η κύρια είσοδος του κτηρίου. Βγαίνοντας από την άλλη είσοδο-έξοδο του κτιρίου, στη δυτική πλευρά, δεξιά υπάρχει ένας τοίχος όπου έχει αναρριχόμενα φυτά ενώ αριστερά υπάρχει το σχολειό, ο κεντρικός δρόμος οδηγεί προς την άλλη είσοδο-έξοδο του χώρου μελέτης. Η λειτουργική σύσταση στο εσωτερικό του κτιρίου προσφέρει σωρεία εξυπηρετήσεων: (ισόγειο) μεγάλη αίθουσα αναμονής, εστιατόριο, κυλικεία, πληροφορίες, εκδοτήρια, ταχυδρομείο, μηχανήματα αυτόματης συναλλαγής με τράπεζες, χώρο φύλαξης αποσκευών, υπηρεσία αποστολής δεμάτων. Τέλος στον πρώτο όροφο υπάρχουν τα γραφεία των εργαζομένωνκαι οι σκάλες οι οποίες οδηγούν στον χώρο μελέτης, δηλαδή στην ταράτσα του κτιρίου. Χαρακτηριστικός είναι ο μεγάλος διάδρομος που τροφοδοτεί τις αποβάθρες με κλιμακοστάσια και στις δύο πλευρές του, έτσι ώστε από το επίπεδο του δρόμου και του 52

53 σταθμού φτάνει κανείς στο επίπεδο των γραμμών, με ασφαλή προσέγγιση στα τρένα χωρίς να χρειάζεται η επικίνδυνη διέλευση των γραμμών. Τέσσερα επιμήκη τσιμεντένια στέγαστρα προστατεύουν τις οκτώ γραμμές επιβίβασης-αποβίβασης, ενώ πολύ κοντά βρίσκεται ο χώρος φορτοεκφόρτωσης Ι.Χ. αυτοκινήτων στα ειδικά οχήματα των επιβατικών συρμών. 6.3 Χαρακτήρα, Θέες, Σημεία Εστίασης και Βλάστηση Όπως προαναφέρθηκε ο Ν.Ε.Σ.Θ. έχει μητροπολιτικό χαρακτήρα διότιείναι σημείο αναφοράς στη Θεσσαλονίκη αλλά και στην ευρύτερη περιφέρεια Μακεδονίας- Θράκης, καθώς είναι σημείο τομής σημαντικών σιδηροδρομικών αξόνων, που φορτίζουν έντονα την επιβατική και εμπορική του κίνηση. Επίσης είναι ένας χώρος λαμπρός, μεγαλοπρεπής ο οποίος επιβάλλεται και δεσπόζει στην περιοχή. Από τον χώρο μελέτης η θέα είναι ανοιχτή προς τον ουρανό, την θάλασσα και τη γύρω περιοχή όπως βλέπεται και στην εικόνα. 53

54 Σύμφωνα με την παρακάτω εικόνα παρατηρούμε ότι η βλάστηση, στην περιοχή μελέτης αλλά και στην γύρω περιοχή, είναι ελάχιστη. Εικ. 53 Βλάστηση & Σημεία εστίασης 54

55 6.4 Τοπογραφία, Κλίμα, Μικροκλίμα Το κτίριο βρίσκεται επιμήκη στον άξονα βορά-νότο. Στη βόρεια πλευρά που είναι η ψυχρότερη και είναι πιο σκοτεινή το χειμώνα βρίσκονται κάποια από τα γραφεία και οι σκάλες που οδηγούν προς την ταράτσα του κτιρίου. Σε αυτή τη μεριά που είναι η δυσμενέστερη και είναι περισσότερο εκτεθειμένη στους ψυχρούς ανέμους,όσων αφορά το κτίριο υπάρχουν παράθυρα με όσο το δυνατόν μικρότερα ανοίγματα με διπλά τζάμια, ενώ στην ταράτσα του κτιρίου δεν υπάρχει κανένα προστατευτικό. Η νότια πλευρά είναι η πλεονεκτικότερη θέση καθώςδέχεται τη μικρότερη ηλιακή ακτινοβολία τους καλοκαιρινούς μήνες και τη μεγαλύτερη τους χειμερινούς, είναι η φωτεινότερη περιοχή του κτιρίου και είναι το καταλληλότερο μέρος για τοποθέτηση χώρων με τη περισσότερη χρήση όπως είναι οι καφετέριες και τα εκδοτήρια εισιτηρίων. Στη πλευρά αυτή έχουν τοποθετηθεί παράθυρα με μεγάλα ανοίγματα για τον διαμπερή αερισμό αλλά και δροσισμό του κτιρίου. Στην ανατολική πλευρά έχουμεμεγάλο ηλιασμότις πρωινές ώρες, υπάρχει ευχάριστη θερμοκρασία αλλά και έντονο κρύο το χειμώνα. Εικ. 60 Τοπογραφία & Μικροκλίμα 55

56 Εικ. 67 Κίνηση ηλίουαπό 1 ανατολή-δύση Σύμφωνα με τις παραπάνω εικόνες παρατηρούμε την κίνηση του ήλιου καθ όλη τη διάρκεια της ημέρας και βλέπουμε ποιά όψη του κτιρίου φωτίζεται περισσότερο κατα την διάρκεια της ημέρας. 56

57 6.5 Σχέση του χώρου μελέτης με το κτίριο Όπως βλέπουμε και από την παρακάτω εικόνα η πρόσβαση στην κεντρική οροφή του κτιρίου, η οποία έχει εμβαδόν 143 τ.μ., δεν είναι εύκολη για το κοινό, μόνο για τους εργαζόμενος και πάλι με δυσκολία διότι θα πρέπει να κατασκευαστεί σκάλα. Οι οροφές αριστερά ( 188 τ.μ.) και δεξιά ( 196 τ.μ. ) βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο και η πρόσβαση από τους εργαζόμενους και το κοινό είναι εφικτή διότι υπάρχει είσοδος έξοδοςαπό την πίσω πλευρά του κτιρίου. Εικ

58 6.6 Ταυτότητα του χώρου μελέτης Όπως θα παρατηρήσουμε στις παρακάτω εικόνες η αίσθηση που σου αφήνει ο χώρος μελέτης και ο χώρος γύρο από αυτόν είναι: α) ένας χώρος ανοιχτός και ορατός από παντού, β)ένας χώρος με αρκετά σκληρή επιφάνεια, γ) ένας χώρος ανοιχτός σε θέες. Εικ. 70 Εικ

59 6.7 Περιορισμοί δυνατότητες στην σχεδίαση του χώρου Σύμφωνα λοιπόν με την παραπάνω ανάλυση παρατηρούμε ότι στην σχεδίαση του χώρο μελέτης υπάρχουν κάποιοι περιορισμοί και δυνατότητες. Περιορισμοί : Δεν υπάρχουν πληροφορίες για τη στατική ικανότητα Δεν υπάρχειπρόσβαση στην κεντρική οροφή Έλλειψηπρόσβασης για το κοινό Μεγάλο άνοιγμα φωταγωγών Δυνατότητες : Ορατότητα από μεγάλη εμβέλεια Υπάρχει καλός φωτισμός Είναι αρκετά μεγάλος χώρος Έχει πολύ καλή θέα Αποτελείστολίδι για την περιοχή Εξοικονομήση ενεργείας Βελτίωση μικροκλίματος Από τα παραπάνω μπορεί να γίνει κατανοητό πόσο δύσκολη είναι η διαμόρφωση του εξωτερικού χώρου, αφού θα πρέπει να γίνει κάτι εντελώς διαφορετικό, όμορφο, περιποιημένο, προσαρμοσμένο στις ανάγκες των εργαζομένων και του κοινού, αλλά ταυτόχρονα να μην είναι πολύ βαριά κατασκευή γιατί δεν υπάρχουν στοιχεία για το στατικό φορτίο του κτιρίου. Βασικό κριτήριο για την τελική επιλογή της φύτευσης και του είδους της περίφραξης αποτελεί το γεγονός ότι η ταράτσα έχει θέα προς την γύρω περιοχή, δεδομένου ότι βρίσκεται σε πολύ ανοιχτό χώρο. Επομένως κατά το σχεδιασμό πρέπει να ληφθεί υπόψη στο μέγιστο βαθμό ο σημαντικός αυτός παράγοντας. 59

60 7. ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΑΡΟΜΟΙΩΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ Στην Ελλάδα η δημιουργία φυτεμένων δωμάτων βρίσκεται στα σπάργανα αλλά η εξέλιξη της είναι ενθαρρυντική, δηλώνοντας την επιθυμία των κατοίκων των πόλεων να επαναφέρουν τη χαμένη φύση στα «ύψη». Εν αντιθέσει με την Ελλάδα, χώρες όπως η Γερμανία, Μεγάλη Βρετανία, Αμερική κ.λπ., υιοθετούν με μεγάλη επιτυχία και φαντασία τον σχεδιασμό φυτεμένων δωμάτων. Ιδιαίτερα αξιόλογο το παράδειγμα δημιουργίας ενός εναέριου πάρκου σε μια υφιστάμενη αλλά εν αχρηστία σιδηροδρομική γέφυρα στη Νέα Υόρκη (ΤheHighlinePark), το οποίο ολοκληρώθηκε και παραδόθηκε το 2009 (φωτ. 4). Η κεντρική ιδέα της σύνθεσης βασίστηκε στην ομορφιά αυτού του μεταβιομηχανικού τεχνικού έργου και στον τρόπο που η φύση εγκαταστάθηκε στον χώρο. Η βιοποικιλότητα που εμφανίστηκε στην περιοχή αποτέλεσε την πηγή έμπνευσης για τη δημιουργία ξεχωριστών χωρικών ενοτήτων, με αποτέλεσμα το πάρκο να αποτελείται από ευδιάκριτεςενότητες πλακοστρωμένων και φυτεμένων περιοχών αλλά και να είναι παράδειγμα προς μίμηση επαναφοράς της χαμένης φύσης σε μεγάλης κλίμακας φυτεμένο δώμα. (αρχιτέκτονεςπεριοδικό του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ τεύχος 78 περίοδος Β Ιανουάριος/Φεβρουάριος/Μάρτιος2010) Εικ.72High line Park Πολυετή φύτευση (αγρωστώδη) Ξεχωριστές χωρικές ενότητες Ευδιάκριτες ενότητες πλακοστρωμένων και φυτεμένων περιοχών Ενθουσιώδη χρώματα 1) Κτίριο ACROS Η νομαρχιακή διεθνής αίθουσα ACROS Φουκουόκα στην Ιαπωνία είναι ένας συνδυασμός γραφείου, ενός αίθριου, και μιας συμφωνικής αίθουσας, πουστεγάζεταικάτω από μια πανέμορφη «πράσινη στέγη». Χτισμένο πάνω στοτελευταίο εναπομείναν κομμάτι στο κέντρο της πόλης Φουκουόκα, τα κύριαχαρακτηριστικά γνωρίσματα των οροφόκηπων στη δυτική πλευρά με μιαπαραδοσιακή όψη από γυαλί από την Βόρεια πλευρά. Το κτήριο ACROS Φουκουόκακατασκευάστηκε το 1995 καικαλύπτεται τώρα με ένα υγιέςεπίπεδο βλάστησης. Σύμφωναμε έναν γιγαντιαίο κατάλογοσυνολικά από τοgreenroofs.com, υπάρχουναυτήν την περίοδο 539 κτήριαπου χαρακτηρίζουν ένα«πράσινο» εξωτερικό,συμπεριλαμβανομένου τουτμήματος Ρόουντ Άιλαντ 60

61 εθνικών οδών, που αποδίδουνμια εντυπωσιακή τετραγωνικήπλοκή 100 ποδιών! Εικ. 74Acros Τελευταίο εναπομείναν κομμάτι πρασίνου στο κέντρο της πόλης Έντονη φύτευση Μεγάλος χώρος πρασίνου 2) Δημαρχείο του Σικάγο Μία από τις πιο δημοφιλείς πράσινες στέγες της Αμερικής, αυτή τουδημαρχείου του Σικάγο, συνδυάζει τονεκτατικό, τον εντατικό και τονημιεντατικό τύπο κατασκευής σε μια τοποθετημένη όπισθεν στέγη. Υπό τηνκαθοδήγηση του Δημάρχου, τοπεριβαλλοντικό πιλοτικό πρόγραμμα τηςπόλης του Σικάγο ωθεί σε αστικό επίπεδο τα πράσινα συστήματα στεγών με τακίνητρα και τις επιχορηγήσεις. Εικ.75Δημαρχείο Σικάγου Κοννέκτικατολοκληρώθηκαν το Η στέγη περιλαμβάνει τετραγωνικά πόδια του πρασίνου. 61

62 Εικ. 76 Δημαρχείο Σικάγου Συνδυάζειεκτατικό, εντατικό και ημιεντατικό τύπο κατασκευής τετραγωνικά πόδια πρασίνου 3) Βιβλιοθήκη της πόλης Βανκούβερ Το τετραγωνικό κτήριο βιβλιοθήκης στο κέντρο της πόλης Βανκούβερ στηβρετανική Κολομβία, φυτεύτηκε ένας «πράσινος» κήπος στεγών σε ένασχέδιο που ακολουθεί τη ροή του ποταμού Fraser. Πολύχρωμη φύτευση Φύτευση που ακολουθεί τη ροή του ποταμού Εικ. 77 Βιβλιοθήκη της πόλης Βανκούβερ 62

63 4) Συνεδριακό κέντρο της πόλης SaltLakeCity Το συνεδριακό κέντρο για την εκκλησία Latter-daySaints είναιεγκατεστημένο σε 10 στρέμματα στο κέντρο της πόλης SaltLakeCity. Τοκτήριο περιλαμβάνει ένα τετραγωνικό λιβάδι στεγών ποδιών. (AmericanHydrotech, Inc.) Εικ. 78 Συνεδριακό κέντρο 5) Νοσοκομείο στο Σικάγο Το νοσοκομείο αποκατάστασης Schwab στο Σικάγο περιλαμβάνει 6.500τετραγωνικά πόδια πρασίνου. Το 2005 κέρδισε το βραβείο «Πράσινες Στέγες»για το υγιές βραβείο πόλεων της τελειότητας. Το νοσοκομείο έλαβε μιαεπιχορήγηση από την πόλη του Σικάγο για την πρωτοβουλία της μείωσης τηςαστικής Θερμικής Νησίδας. Εικ. 79 Νοσοκομείο στο Σικάγο 63

64 6) Ερευνητικό Κέντρο Θαλάσσιων και Εσωτερικών Υδάτων από την αρχιτεκτονική της Λυών Τα πρόσφατα παράκτιαερευνητικά εργαστήριατου ΕρευνητικούΚέντρου Θαλάσσιων καιεσωτερικών Υδάτωναπό την αρχιτεκτονικήτης Λυών για τοβικτοριανό Τμήμααρχικών βιομηχανιών,που θεωρείται καλύτεροπράσινο σχέδιο στεγώντης Αυστραλίας μέχριτώρα (φωτογραφίεςjohngollings), Εικ. 80Ερευνιτικό Κέντρο 7) GoldLaneAffordableHousing: Χαμηλούκόστουςκατοικίες Χρησιμοποιήθηκε20 mmανακυκλώσιμαυλικά χώματος65mm χώμα τηςπεριοχήςυδροσπορά απόsedum, 60mm υπέδαφος και χαλίκικαλύφθηκε από υδροσποράμε αυτοφυή είδη γιασταθεροποίηση του εδάφους. Η βλάστηση σύντομα (2001)έγινε όπως αυτή της γύρωπεριοχής με παρόμοια φυτάόπως Agrostisstolonifera,DactylisglomerataκαιPhleumbertolonii, καιαρωματικά φυτά Cerastiumfontanum, Trifoliumrepens,Plantagolanceolata, Rumexobtusifolius, Malvasylvestrisκαι στις περιοχές πουπατιόταν Medicagolupulinaκαι Euphorbiapeplus. ΤοSedum εγκαταστάθηκε στοχαλίκι. Σχεδιάστηκε από τηνecoschemesltd σεσυνεργασία με τοναρχιτέκτονα JohnBroome το.1993 Εικ.82Χαμηλούκόστουςκατοικίες 64

65 8) Bus Shelters, West Street, Sheffield Έγινε στρώση από έτοιμο τάπητα μεsedum ( sedumblankets). Στόχος ήταν να παρέχουν πράσινηοροφή σε μικρούςδημόσιους χώρουςκαι να δημιουργήσουνένα ελκυστικόπεριβάλλον που θααπορροφά τους ρύπους και θαβελτιώνει τομικροκλίμα. Σήμερα από την ίδιαεταιρία έχουνφυτευτεί 8000m2Ολοκλήρωση2005 Εικ. 83Busshelters 65

66 8.ΠΡΟΤΑΣΗ 8.1 Στόχος Η δυνατότητα που προσφέρουν οι οροφόκηποι στους ανθρώπους για να έρθουν σε επαφή με έναν ανοικτό φυσικά διαμορφωμένο χώρο αποκτά ιδιαίτερη σημασία αν αναλογιστούμε την αναλογία των ελεύθερων χώρων ανά κάτοικο που υπάρχει σε αρκετά αστικά κέντρα (π.χ. Αθήνα αντιστοιχεί 2,25 m 2 πρασίνου ανά κάτοικο, Παρίσι 8,35 m 2, Λονδίνο 9 m 2, Βιέννη 15 m 2, Νέα Υόρκη 50 m 2. ) Η αξία της ιδέας τουοροφόκηπου έγκειται στο γεγονός ότι αξιοποιεί κατά το καλύτερο δυνατό τρόπο έναν «χαμένο» ουσιαστικά αστικό χώρο. Στις μεγάλες πόλεις όπως στην περίπτωση μας στη Θεσσαλονίκη υπάρχει επίσης επιτακτική ανάγκη των ανθρώπων να κινηθούν σε χώρους πιο δροσερούς και ευχάριστους σε σχέση με αυτούς που βρίσκονται στο επίπεδο των δρόμων κυκλωμένοι από την κίνηση των αυτοκινήτων και του πλήθους. Η δημιουργία του οροφόκηπου στο κτίριο του ΟΣΕ γίνεται με στόχο την ανάπτυξη του πρασίνου, την αισθητική αναβάθμιση, τη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, τη διαχείριση των όμβριων υδάτων, τη βελτίωση του μικροκλίματος και συνεπώς την ποιοτική αναβάθμιση της ζωής των κατοίκων, των επισκεπτών και κυρίως των εργαζομένων. Ένας ακόμη από τους βασικότερους λόγους για τη δημιουργία οροφόκηπου είναι το προνόμιο να προσφέρει πανοραμική θέα σε σύγκριση τουλάχιστον με ότι μπορεί να προσφέρει η ίδια θέση στο επίπεδο όμως της γης. Η δημιουργία οροφόκηπου προσφέρει επιπλέον τη δυνατότητα,στους εργαζόμενους, για το διαχωρισμό και την απομόνωση δραστηριοτήτων. Μακριά από την κίνηση των οχημάτων και των πεζών είναι εφικτό να υπάρξει ένας χώρος για ηρεμία και ξεκούραση. Ένα άλλο χαρακτηριστικό του οροφόκηπου είναι η αναβάθμιση και ο εξωραϊσμός του κτιρίου που προσφέρει όταν αυτό είναι θεατό από άλλα σημεία και ιδιαίτερα από τα γύρω κτίρια. Συνοψίζοντας τα πλεονεκτήματα που προσφέρει ένας οροφόκηπος είναι: 1. Αύξηση και ανάκτηση των πράσινων επιφανειών. 2. Καλύτερη αξιοποίηση της υψηλής αξίας αστικής γης. 3. Αύξηση της αισθητικής και οικονομικής αξίας των αστικών κατοικιών και κτιρίων. 4. Βελτίωση της θερμοκρασίας του αέρα. 5. Παραγωγή οξυγόνου. 6. Έλεγχος της ατμοσφαιρικής υγρασίας. 7. Αιχμαλώτιση της σκόνης. 8. Έλεγχος και αξιοποίηση του βρόχινου νερού. 9. Προφύλαξη για απειλούμενα φυτικά είδη. 10. Δημιουργία κατάλληλου περιβάλλοντος για έντομα και πουλιά. 11. Περιορισμός της μεγάλης διακύμανσης της θερμοκρασίας. 12. Ηχομόνωση. 13. Εμπόδιο στην υπεριώδη ακτινοβολία. 14. Προστασία από υψηλή θερμοκρασία. 15. Στοιχείο διαμόρφωσης (βελτίωσης της ποιότητας ζωής). 66

67 Στο παρόν κτίριο η ταράτσα δεν χρησιμοποιείται είναι παραμελημένη. Σκοπός της παρούσας μελέτης είναι να δημιουργηθεί μία πράσινη οροφή που θα απορροφά τους ρύπους και θα βελτιώνει το μικροκλίμα. Επίσης θα αποτελεί έναν περιβάλλονξεκούραστο, ασφαλές και χρηστικό όπου οι εργαζόμενοι του ΟΣΕ θα ξεφεύγουν από την ρουτίνα της καθημερινότητας, έτσι ώστε να μπορούν να περνάνε κάποιες ώρες ξεκούρασης και χαλάρωσης. 8.2 Αρχές σχεδιασμού Άσχετα από τη μορφή και το ρυθμό του οροφόκηπου, για να ανταποκρίνεται αυτός σε αισθητικές και λειτουργικές απαιτήσεις που να διευκολύνουν τη χρήση του, πρέπει να βασίζεται σε σχεδιαστικές αρχές. Όταν σχεδιάζουμε στο χαρτί δεν πρέπει να μας διαφεύγει το γεγονός ότι δουλεύουμε όχι μόνο σε τρεις διαστάσεις αλλά και μια σε τέταρτη διάσταση, αυτή του χρόνου, που λείπει από τους άλλους αρχιτεκτονικούς σχεδιασμούς, υπεισέρχεται όμως επηρεάζοντας δυναμικά το τελικό αποτέλεσμα. Οι κυριότερες σχεδιαστικές αρχές που πρέπει να ακολουθούνται στον σχεδιασμό είναι: Η ενότητα: Όλα τα στοιχεία του οροφόκηπου, φυτά, έδαφος, κατασκευές πρέπει να συνεργάζονται αρμονικά. Οι δυνατές οπτικές γραμμές, η επανάληψη γεωμετρικών σχημάτων και κυρίαρχων στοιχείων σχεδιασμού όπως π.χ. η χρησιμοποίηση ενός μόνο κυρίαρχου στοιχείου συμβάλουν στην ενότητα του τοπίου. Σε ένα μικρό κήπο, ένα μόνο ωραίο δέντρο μπορεί να αποτελεί το κεντρικό σημείο γύρω από το οποίο να δένει όλη η υπόλοιπη σύνθεση. Επίσης η χρήση ενός μόνο υλικού κάλυψης μπορεί να αποτελέσει παράγοντα σύνδεσης όλης της αρχιτεκτονικής σύνθεσης. Η ισορροπία δε σημαίνει αναγκαστικά και συμμετρία. Μια ασύμμετρη σύνθεση μπορεί κάλλιστα να έχει ισορροπία και να είναι οπτικά ευχάριστη. Ο όγκος, το χρώμα ή η μορφή μιας φυτικής επιφάνειας μπορεί να χρησιμοποιηθεί για δημιουργία ενός ισοδύναμου οπτικά βάρους εκατέρωθεν ενός κεντρικού σημείου ενδιαφέροντος. Μια συγκέντρωση χρώματος στη μια πλευρά μπορεί να ισορροπεί με μια μεγαλύτερη και πιο διάχυτη μάζα πρασίνου. Χωρίς αναλογία δεν υπάρχει αρμονία στο σχεδιασμό. Τα φυτικά και δομικά στοιχεία ενός κήπου πρέπει να σχετίζονται με κάποια κλίμακα. Η τέταρτη διάσταση στο σχεδιασμό του κήπου, αυτή του χρόνου, πρέπει πάντα να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη στις τελικές επιλογές των φυτών για να μην μας δημιουργήσουν αυτά με τον όγκο τους μελλοντικά προβλήματα. Η ποικιλία: ένα πολύχρωμο δέντρο ή θάμνος ανάμεσα σε μια πρασινάδα ή ένα άνοιγμα σε μια ωραία θέα, αποτελούν μια ευπρόσδεχτη και ευχάριστη έκπληξη. Η ποικιλία σε χρώμα, σχήμα, σκιές ή υφές προκαλεί ενδιαφέρον αλλά η υπερβολή στη χρήση ποικιλίας υλικών εγκυμονεί κινδύνους και χρειάζεται προσοχή. ( Oberlanderetal., 2002) 67

68 8.3 Σχεδιαστικά βήματα της μελέτης Τα σχεδιαστικά βήματα που ακολουθήθηκαν για την τελική διαμόρφωση του οροφόκηπου είναι τα ακόλουθα. Μετά την πρώτη επίσκεψη στο χώρο μελέτης και τη συλλογή όλων των απαραίτητων στοιχείων που προαναφέρθηκαν έγινε μια πρώτη προσπάθεια να δοθεί η κεντρική ιδέα του σχεδιασμού και ένα συγκεκριμένο ύφος στον οροφόκηπο με τη δημιουργία του Προσχέδιου (Bubblediagram), το οποίο δεν σχεδιάζεται με λεπτομέρεια αλλά με μορφή σκαριφήματος ακολουθώντας όμως ορισμένους κανόνες. Σύμφωνα με το σχέδιο αυτό γίνεται η χωροθέτηση της περιοχής, δηλαδή η διαίρεση του χώρου σε λειτουργικές μονάδες και ο καθορισμός των χώρων εξυπηρέτησης των εργαζομένων, παράλληλα ενοποιούνται οι διάφοροι χώροι με δρόμους, μονοπάτια, πεζοδρόμια, κλίμακες και πλακοστρώσεις. Ταυτόχρονα καθορίζονται τα κατασκευαστικά στοιχεία που προτείνεται να δημιουργηθούν όπως είναι καθιστικά, ξύλινες κατασκευές, καθώς επίσης η επισήμανση και ένας χοντρικός διαχωρισμός των περιοχών φύτευσης ανάλογα με το είδος του φυτικού υλικού που θα φιλοξενήσουν ( θάμνοι, χλοοτάπητας, παρτέρια). Όλα τα προηγούμενα συμβολίζονται πάνω στο σχέδιο με αριθμούς ή γράμματα και επεξηγούνται στο υπόμνημα. Στη συνέχεια ακολούθησε μια δεύτερη συνάντηση με τους υπεύθυνους για να συζητηθούν τυχόν λεπτομέρειες και πιθανές τροποποιήσεις της πρότασης. Επόμενο βήμα αποτέλεσε ο τελικός σχεδιασμός δημιουργώντας το Τελικό Σχέδιο, το οποίο είναι αρκετά λεπτομερές και στο οποίο απεικονίζονται με ακρίβεια τα κατασκευαστικά στοιχεία, οι τεχνικές λεπτομέρειες κατασκευής τους και καθορίζονται επακριβώς τα υλικά κατασκευής. Με το σχέδιο Φύτευσης γίνεται καθορισμός του φυτικού υλικού όσον αφορά το είδος, τη θέση και τις απαιτούμενες ποσότητες τωνειδών. Όλα τα σχέδια παρουσιάζονται σε κλίμακα 1:500 και δουλεύτηκαν με το σχεδιαστικό λογισμικό autocad 2008 και το GoogleSketchup, ώστε να είναι δυνατή η απεικόνιση και των πιο μικρών λεπτομερειών. 68

69 8.4 Ιδέα σχεδιασμού Ο σιδηροδρομικός σταθμός σύμφωνα με την ανάλυση χαρακτηρίζει την πόλη και την περιφέρεια της,συμπυκνώνει και μαρτυρεί την ιστορική και κοινωνικοοικονομική πορεία της. Είναι κτίριο επώνυμο στο λαό, που χάραξε μνήμες, που ταίριαξε ή χώρισε ανθρώπους. Το κτίριο του ΟΣΕ είναι απλό, συμπαγές, γερό, εύχρηστο, αναγνωρίσιμο και εύκολο στην συντήρηση του. Η κεντρική ιδέα του σχεδίου βασίζεται σε όλα αυτά τα χαρακτηριστικά, για το λόγο αυτό στο σχεδιασμό του οροφόκηπουεπικρατεί ορθογώνια και τετράγωνη σχεδίαση,όπου χρησιμοποιούνται οριζόντιες και κάθετες γραμμές. Η σχεδίαση αυτήχαρακτηρίζεται από τα παρακάτω: κυριαρχική,πειθαρχημένη, βασική, λειτουργική, λογική, δυνατή, άκαμπτη, ισχυρή, οριοθετικήκαι εύκολη στη συντήρηση. Ο οροφόκηπος σχεδιάστηκε με λειτουργική σύσταση όπως και το κτίριο του ΟΣΕ, δηλαδή ενώοι κατασκευές που υπάρχουν είναι λίγες,λόγο της ελλείψειςστοιχείων για το στατικό φορτίο,παρόλα αυτά προσφέρουν πολλαπλές χρήσεις: α) χώρους πρασίνου που συνδυάζουν φύτευση, σημεία αισθήασης και καθιστικούς χώρους, β) κάδους απορριμμάτων που χρησιμεύουν και ως φυτοδοχεία, γ) φωτοβολταϊκά τα οποία χρησιμεύουν σαν σκίαστρα, δ) τοίχος προστασίας από πλαστικοποιημένο γυαλί για να μην εμποδίζει την ορατότητα. ε) Τέλος χαρακτηριστικός είναι ο μεγάλος διάδρομος ο οποίος έχει σχεδιαστή περιμετρικά για να περνάει απ ολες αυτές τις κατασκευές. Εικ. 83 Κάτοψη 69

70 Εικ. 84 Κάτοψη Τομή ΆΑ Τομή ΒΒ Εικ. 85 Τομές Ο τύπος κατασκευής του φυτεμένου δώματος είναι ένας συνδυασμός Εκτατικού και Ημιεντατικού τύπου. Η ποικιλία των χαμηλών εδαφοκαλυπτικώνφυτών δημιουργεί έναν ανοικτό χώρο με θέα προς όλες τις 70

71 κατευθύνσεις, χωρίς όμως να γίνεται η εικόνα μονότονη λόγω του μωσαϊκού βλάστησης που δημιουργείται. Χρησιμοποιήθηκαν 11 είδη εδαφοκαλυπτικών φυτών τα οποία αποτελούν το «μωσαϊκό βλάστησης» με τις διαφορετικές υφές και χρώματα τους. ΣΥΜΒΟΛΟ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΚΟΙΝΗ ΠΟΣΟΤΗΤΑ ΟΝΟΜΑΣΙΑ La Lavandulaangustifolia Λεβάντα 200 τεμ. Ms Menthaspicata Μέντα 300 τεμ. On Oleanana Ελιά η νάνα 12 τεμ. Sc Santolinachamaecyparissus Λεβαντίνη 30 τεμ. Sd Sedum dendroideum Σέδον 500 τεμ. Sg Sedum glaucophyllum Σέδον 550 τεμ. Sgs Sedum golden stonecrop Σέδον 500 τεμ. Sm Sedum morganianum Σέδον 450 τεμ. Spe Sedum purple emperor Σέδον 300 τεμ. Ss Sedum stonecrop Σέδον 400 τεμ. Εικ. 86 Φυτευτικό 8.5 Ανάλυση σχεδιασμού Ο οροφόκηπος θα χρησιμοποιείται κυρίως από τους εργαζόμενους του ΟΣΕ και από το κοινό. Στον διαμορφωμένο χώρο υπάρχουνδύο διαφορετικάεπίπεδα, οι χώροι που βρίσκονται αριστερά και δεξιά του κτιρίου είναι στο ίδιο επίπεδο και ο κεντρικός 71

72 χώρος σε ψηλότερο επίπεδο ( 9m ). Η πρόσβαση στο πρώτο επίπεδο είναι εύκολη λόγο τηςβορειοανατολικήςεισόδου. Αντίθετα η πρόσβαση στο δεύτερο επίπεδο δεν είναι εφικτή χωρίς σκάλα, για αυτό η σχεδίαση στο δεύτερο επίπεδο είναι απλή και τα φυτά τα οποία έχουν χρησιμοποιηθεί δεν χρειάζονται ιδιαίτερη συντήρηση. Εικ.86Όψη Η πρόσβαση στο πρώτο επίπεδο γίνεται από την βορειοανατολικήπλευρά του κτιρίου όπου υπάρχει είσοδοςόπως βλέπετε στηνπαρακάτω εικόνα. Εικ. 87Είσοδος-Έξοδος φυτεμένου δώματος Μπαίνοντας από την κεντρική είσοδο και πηγαίνοντας προς στους διαμορφωμένους χώρους υπάρχει γυάλινος τοίχος με σχέδια που αφορούν την ιστορικότητα και την διαμόρφωση τουοσε. Στο πάτωμαυπάρχουν σποτάκια για να φωτίζουντα σχέδια. Επίσης απέναντι από την κεντρική είσοδο υπάρχουν ξύλινα φυτοδοχεία με ελιές νάνα. 72

73 Εικ. 88 Τοίχος προστασίας με σχέδια Στο πρώτο επίπεδο η διαμόρφωση είναι παρόμοια και στους δύο χώρους. Περιμετρικά του κτιρίου υπάρχει τοίχος από γυαλί,πρώτον για την ασφάλειατων επισκεπτώνκαι δεύτερονώστε να είναι δυνατή η ορατότητα προς τις εξωτερικές θέες. Μπαίνοντας σε έναναπό τους διαμορφωμένους χώρους, αριστερά ή δεξιά, υπάρχουν καθιστικοί χώροι στους οποίουςέχουν τοποθετηθεί ξύλινα φυτοδοχείαμε αρωματικά φυτά τα οποία δημιουργούν έναευχάριστο και χαλαρωτικό κλίμα,κατά την διάρκεια της ημέρας σκιάζονταιαπό το κεντρικό κτίριο. Εικ.89 Καθιστικός χώρος με φύτοδοχεία Χαρακτηριστικό είναι το περιμετρικό μονοπάτιτο οποίο έχει ως υλικόχαλίκι και βότσαλο (κολλημένα), ακλουθώντας το σε οδηγεί: Σε παρτέρια τα οποία έχουν ποικιλία χρωμάτων και υφών λόγω της φύτευσης, κατασκευασμένα κυρίως από ξύλο και ελάχιστα σημεία από ειδική πέτρα για φυτεμένα δώματα. 73

Φυτεµένα δώµατα & ενεργειακή συµπεριφορά κτιρίων

Φυτεµένα δώµατα & ενεργειακή συµπεριφορά κτιρίων Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Τµήµα Πολιτικών Μηχανικών Εργαστήριο Οικοδοµικής και Φυσικής των Κτιρίων lbcp.civil.auth.gr Φυτεµένα δώµατα & ενεργειακή συµπεριφορά κτιρίων Θ.Γ.Θεοδοσίου, επ.καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Α 4 ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Κα ΤΣΑΓΚΟΓΕΩΡΓΑ

ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Α 4 ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Κα ΤΣΑΓΚΟΓΕΩΡΓΑ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ Α 4 ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Κα ΤΣΑΓΚΟΓΕΩΡΓΑ 1 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΕΛ. 3 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΣΕΛ. 4 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΣΚΟΠΟΥ ΣΕΛ. 5 ΥΛΙΚΑ ΣΕΛ. 6 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ, ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ ΣΕΛ. 7 ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Φύτευση στεγών. απλά και αποτελεσματικά. Gernot Minke. Σχεδιασμός, οδηγίες εφαρμογής, πρακτικές επισημάνσεις

Φύτευση στεγών. απλά και αποτελεσματικά. Gernot Minke. Σχεδιασμός, οδηγίες εφαρμογής, πρακτικές επισημάνσεις Φύτευση στεγών απλά και αποτελεσματικά Σχεδιασμός, οδηγίες εφαρμογής, πρακτικές επισημάνσεις Gernot Minke Εκδόσεις ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Θεσσαλονίκη - Ξάνθη 2009 Gernot Minke Ο Gernot Minke είναι από το 2007 ομότιμος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ. Γενικές πληροφορίες σε σχέση με τη φύτευση και την άρδευση στο φυτεμένο δώμα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ. Γενικές πληροφορίες σε σχέση με τη φύτευση και την άρδευση στο φυτεμένο δώμα ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ Γενικές πληροφορίες σε σχέση με τη φύτευση και την άρδευση στο φυτεμένο δώμα Για την αύξηση και την ανάπτυξη των φυτών απαιτείται νερό και χώμα πλούσιο σε θρεπτικά

Διαβάστε περισσότερα

Πράσινα Δώματα. Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος. Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου

Πράσινα Δώματα. Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος. Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου Πράσινα Δώματα Δήμος Ρόδου Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Πρασίνου Τμήμα Περιβάλλοντος Παρουσίαση στο 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Ρόδου Ποθητός Σταματιάδης, Πολιτικός Μηχανικός, Μηχανικός Περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΕΝ ΡΟ ΩΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟ ΚΑΙ ΟΜΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ

ΤΟ ΕΝ ΡΟ ΩΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟ ΚΑΙ ΟΜΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ, ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΡΙΤΣΗΣ ΤΟ ΕΝ ΡΟ ΚΑΙ Η ΠΟΛΗ. ΑΘΗΝΑ-18 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2014 ΤΟ ΕΝ ΡΟ ΩΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΟ ΚΑΙ ΟΜΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ρ. Αικατερίνη Γκόλτσιου Γεωπόνος (Γ.Π.Α.)-Αρχιτέκτων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ? ΤΡΙΧΟΕΙΔΗ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ Υδροαπορρόφηση ονομάζουμε την αποθήκευση μορίων νερού μέσα σε ένα υλικό. Η ικανότητα ενός υλικού να αποθηκεύει νερό καθορίζεται κύρια από τη γεωμετρία των πόρων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ ΝΕΟΥ ΔΗΜΑΡΧΙΑΚΟΥ ΜΕΓΑΡΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΜΕΛΕΤΗ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ ΝΕΟΥ ΔΗΜΑΡΧΙΑΚΟΥ ΜΕΓΑΡΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Το πρόγραμμα συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και από εθνικούς πόρους της Ελλάδας και της Βουλγαρίας ΜΕΛΕΤΗ ΦΥΤΕΜΕΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ ΝΕΟΥ ΔΗΜΑΡΧΙΑΚΟΥ ΜΕΓΑΡΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

10/9/2015. Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτές ΚΕ.ΠΑ

10/9/2015. Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτές ΚΕ.ΠΑ Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτές ΚΕ.ΠΑ Ο βιοκλιματικός σχεδιασμός είναι ο τρόπος σχεδιασμού κτιρίων που λαμβάνει υπόψη τις τοπικές κλιματολογικές συνθήκες, τη θέση των χώρων και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΡΟΤΑΡΑΤΣΑ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΑΡΑΤΣΑΣ ΣΤΡΑΤΗΣ ΓΟΝΕΟΣ ΠΟΛ.ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ

ΑΓΡΟΤΑΡΑΤΣΑ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΑΡΑΤΣΑΣ ΣΤΡΑΤΗΣ ΓΟΝΕΟΣ ΠΟΛ.ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΑΓΡΟΤΑΡΑΤΣΑ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΑΡΑΤΣΑΣ ΣΤΡΑΤΗΣ ΓΟΝΕΟΣ ΠΟΛ.ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΑΓΡΟΤΑΡΑΤΣΑ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΤΑΡΑΤΣΑΣ Μετά την κεραμοσκεπή ξεκινάει η εξέλιξη της ταράτσας σαν ένα οικοδομικό στοιχείο της οικοδομής που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΟΥ

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΟΥ ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Χώρα, Πόλη Ελλάδα, Αρχάνες Μελέτη περίπτωσης Όνομα Δήμου: Αρχανών κτιρίου: Όνομα σχολείου: 2 Δημοτικό Σχολείο Αρχανών Το κλίμα στις Αρχάνες έχει εκτεταμένες περιόδους ηλιοφάνειας, Περιγραφή

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Κατερίνα Χατζηβασιλειάδη Αρχιτέκτων Μηχανικός ΑΠΘ 1. Εισαγωγή Η προστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ? ΤΡΙΧΟΕΙΔΗ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ Υδροαπορρόφηση ονομάζουμε την αποθήκευση μορίων νερού μέσα σε ένα υλικό. Η ικανότητα ενός υλικού να αποθηκεύει νερό καθορίζεται κύρια από τη γεωμετρία των πόρων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΝΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ. Αρχιτεκτονική. Περιβαλλοντική αρχιτεκτονική

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΝΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ. Αρχιτεκτονική. Περιβαλλοντική αρχιτεκτονική Η ιδιοκτησία της ΑΝΘΕΜΙΑΣ Α.Ε., χωροθετείται μέσα στον οικισμό της Καρδίας. Ο πολεοδομικός και ο οικιστικός σχεδιασμός των οικοπέδων της ιδιοκτησίας οφείλει να στηρίζεται σε συγκεκριμένο στρατηγικό πλάνο,

Διαβάστε περισσότερα

Σχήμα 8(α) Σχήμα 8(β) Εργασία : Σχήμα 9

Σχήμα 8(α) Σχήμα 8(β) Εργασία : Σχήμα 9 3. Ας περιγράψουμε σχηματικά τις αρχές επί των οποίων βασίζονται οι καινοτόμοι σχεδιασμοί κτηρίων λόγω των απαιτήσεων για εξοικονόμηση ενέργειας και ευαισθησία του χώρου και του περιβάλλοντος ; 1. Τέτοιες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΡΟΣΙΣΜΟΥ. ΤΕΧΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΕΣ: Εξοικονόμηση ενέργειας και ΑΠΕ στα κτήρια

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΡΟΣΙΣΜΟΥ. ΤΕΧΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΕΣ: Εξοικονόμηση ενέργειας και ΑΠΕ στα κτήρια ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΡΟΣΙΣΜΟΥ ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΡΟΣΙΣΜΟΥ O φυσικός ή παθητικός δροσισμός βασίζεται στην εκμετάλλευση ή και στον έλεγχο των φυσικών φαινομένων που λαμβάνουν χώρα στο κτήριο και το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ

ΤΕΥΧΟΣ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΕΥΧΟΣ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ Στο τεύχος αυτό, γίνεται μία όσο το δυνατόν λεπτομερής προσέγγιση των γενικών αρχών της Βιοκλιματικής που εφαρμόζονται στο έργο αυτό. 1. Γενικές αρχές αρχές βιοκλιματικής 1.1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΤΕΜΕΝΟ ΔΩΜΑ. ΤΕΧΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΕΣ: Εξοικονόμηση ενέργειας και ΑΠΕ στα κτήρια

ΦΥΤΕΜΕΝΟ ΔΩΜΑ. ΤΕΧΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΕΣ: Εξοικονόμηση ενέργειας και ΑΠΕ στα κτήρια ΦΥΤΕΜΕΝΟ ΔΩΜΑ Σημαντικότερες ιδιότητες ενός φυτεμένου δώματος : Εξοικονόμηση ενέργειας κυρίως για ψύξη και λιγότερο για θέρμανση του κτηρίου. Μείωση των δυσμενών φαινομένων που επιφέρει η δόμηση στο αστικό

Διαβάστε περισσότερα

10/9/2015. Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ

10/9/2015. Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ Τα εξωτερικά κουφώματα (θύρες και παράθυρα) είναι τα δομικά στοιχεία που καλύπτουν τα ανοίγματα που αφήνουμε στους εξωτερικούς τοίχους του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΠΑΡΚΟΥ ΚΡΟΚΙΩΝ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΠΑΡΚΟΥ ΚΡΟΚΙΩΝ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΠΑΡΚΟΥ ΚΡΟΚΙΩΝ Η ανάπλαση του Πάρκου Κροκίων εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια του Δήμου για τη βελτίωση της λειτουργικότητας του δημόσιου χώρου. Περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΘΟΚΟΜΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΘΟΚΟΜΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΘΟΚΟΜΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ Α. ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΑΙΘΡΟ Η επιτυχία μιας ανθοκομικής καλλιέργειας στην ύπαιθρο εξασφαλίζεται όταν οι συνθήκες είναι οι κατάλληλες για ένα συγκεκριμένο είδος.

Διαβάστε περισσότερα

Συμπίεση Αστικών Εδαφών Αιτίες-Επιπτώσεις-Έλεγχος

Συμπίεση Αστικών Εδαφών Αιτίες-Επιπτώσεις-Έλεγχος Συμπίεση Αστικών Εδαφών Αιτίες-Επιπτώσεις-Έλεγχος ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΜΑΤΖΙΡΗΣ Δρ. Δασολόγος Περιβαλλοντολόγος Προϊστάμενος Τμήματος Συντήρησης Κήπων Δήμου Θεσσαλονίκης Το έδαφος είναι το δημιούργημα της ζωής και

Διαβάστε περισσότερα

F LIGHT II TUNNELS 2014

F LIGHT II TUNNELS 2014 F LIGHT TUNNELS 2014 II ΗΛΙΟΛΟΥΣΤΟ ΣΠΙΤΙ Σε περιπτώσεις όπου θέλουμε να παρέχουμε φυσικό φως, αλλά οι συνθήκες δεν ευνοούν την εγκατάσταση κάθετων παραθύρων ή παραθύρων στέγης μία αποτελεσματική λύση είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων έργα "εκ του µηδενός" σε ιστορικά πλαίσια

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων έργα εκ του µηδενός σε ιστορικά πλαίσια ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων έργα "εκ του µηδενός" σε ιστορικά πλαίσια 2 Σ ένα βιοκλιµατικό κτίριο σηµαντικό ρόλο διαδραµατίζει

Διαβάστε περισσότερα

Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν:

Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν: ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΠΑΡΚΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Νέα Παραλία Θεσσαλονίκης Τα πέντε θεματικά πάρκα εκτείνονται σε μήκος 1500 μ. από το Μέγαρο Μουσικής έως τους Ναυτικούς Ομίλους και περιλαμβάνουν: Ο ΚΗΠΟΣ ΤΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ 1 / 6

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Θεώνη Καρλέση Φυσικός Περιβάλλοντος Ομάδα Μελετών Κτιριακού Παριβάλλοντος, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Για την παραγωγή του γίνεται ανάμειξη τηγμένης πρώτης ύλης με

Για την παραγωγή του γίνεται ανάμειξη τηγμένης πρώτης ύλης με Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ ΦΑΙΝΟΛΙΚΟΣ ΑΦΡΟΣ Ο φαινολικός αφρός γνωστός και σαν ισοκυανουρίνη είναι σκληροποιημένος αφρός ο οποίος όπως και οι πολυστερίνες ανήκει στα

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΤΡΩΜΑΤΩΣΗ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ

ΔΙΑΣΤΡΩΜΑΤΩΣΗ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΔΩΜΑΤΟΣ Φυτεμένο δώμα : ορίζεται το σύνολο ή τμήμα της επιφανείας δώματος όπου πραγματοποιούνται παρεμβάσεις, σύμφωνα με τις αρχές της επιστήμης και της τεχνικής για την εγκατάσταση βλάστησης. Κατά το σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα

open Die KlimaFassade Διαπνέουσα Θερμομόνωση Μειωμένο κόστος θέρμανσης και ψύξης Για πάντα

open Die KlimaFassade Διαπνέουσα Θερμομόνωση Μειωμένο κόστος θέρμανσης και ψύξης Για πάντα open Die KlimaFassade Διαπνέουσα Θερμομόνωση Μειωμένο κόστος θέρμανσης και ψύξης Για πάντα n Διαπνέουσα θερμομόνωση n Ευχάριστο εσωτερικό κλίμα n Εξοικονόμηση ενέργειας Ευχάριστο κλίμα για μιά ζωή Αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Ανθοκομία - Κηποτεχνία ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

αρχιτεκτονική μελέτη - επίβλεψη ΜΥΡΤΩ ΜΗΛΙΟΥ σύνθεση ΜΥΡΤΩ ΜΗΛΙΟΥ, ΒΛΑΔΙΜΗΡΟΣ ΛΕΒΙΔΗΣ και τη διώροφη μορφή του

αρχιτεκτονική μελέτη - επίβλεψη ΜΥΡΤΩ ΜΗΛΙΟΥ σύνθεση ΜΥΡΤΩ ΜΗΛΙΟΥ, ΒΛΑΔΙΜΗΡΟΣ ΛΕΒΙΔΗΣ και τη διώροφη μορφή του Ο προσανατολισμός της κατοικίας συνιστά το ιδιαίτερο πλεονέκτημά της, αφού το κτίριο έχει στηθεί ακριβώς πάνω στον άξονα της κοιλάδας των Δελφών και επωφελείται από μια συγκλονιστική θέα. Ο χώρος της αυλής,

Διαβάστε περισσότερα

Τ.1.5. ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗΣ ΔΕΝΤΡΩΝ - ΦΥΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΧΩΡΩΝ» 1

Τ.1.5. ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗΣ ΔΕΝΤΡΩΝ - ΦΥΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΧΩΡΩΝ» 1 Τ.1.5. ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗΣ ΔΕΝΤΡΩΝ - ΦΥΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΧΩΡΩΝ» 1 Τ.1.5. ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗΣ ΔΕΝΤΡΩΝ - ΦΥΤΩΝ Λαμβάνοντας υπόψη τα κλιματικά δεδομένα της περιοχής

Διαβάστε περισσότερα

"Μέτρα Ενεργειακής και Περιβαλλοντικής Αναβάθμισης Δημοσίων Κτιρίων και Ανοικτών Χώρων" Ένωση Εταιρειών EXERGIA 4M

Μέτρα Ενεργειακής και Περιβαλλοντικής Αναβάθμισης Δημοσίων Κτιρίων και Ανοικτών Χώρων Ένωση Εταιρειών EXERGIA 4M 2 η Τεχνική Συνάντηση στα πλαίσια του Έργου REPUBLIC-MED με θέμα: "Μέτρα Ενεργειακής και Περιβαλλοντικής Αναβάθμισης Δημοσίων Κτιρίων και Ανοικτών Χώρων" Ένωση Εταιρειών EXERGIA 4M 29 Μαΐου 2014, Πειραιάς

Διαβάστε περισσότερα

Σπίτια Υψηλής Ενεργειακής Απόδοσης Ελέω Μόνωσης

Σπίτια Υψηλής Ενεργειακής Απόδοσης Ελέω Μόνωσης Σπίτια Υψηλής Ενεργειακής Απόδοσης Ελέω Μόνωσης Με την πάροδο του χρόνου και εν μέσω οικονομικής κρίσης, η κατασκευή ενός σπιτιού για τις νέες γενιές φαντάζει πιο ανέφικτη οικονομικά απ ό,τι για τους προγόνους

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Ανθοκομία - Κηποτεχνία Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός και κατασκευή κήπων e-school by agronomist.gr

Σχεδιασμός και κατασκευή κήπων e-school by agronomist.gr Σχεδιασμός και κατασκευή κήπων e-school by agronomist.gr 20/1/2013 Η διαμόρφωση πράσινων τοπίων στο αστικό περιβάλλον είναι μια δραστηριότητα ελκυστική για μεγάλη πλειοψηφία ανθρώπων. Όσο αυξάνεται η πίεση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΤΕΙΑ ΜΑΚΕ ΟΝΟΜΑΧΩΝ (ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ)

ΠΛΑΤΕΙΑ ΜΑΚΕ ΟΝΟΜΑΧΩΝ (ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ) 29 11. ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΠΡΑΣΙΝΟΥ Η δυνατότητα εξεύρεσης νέων χώρων στο πυκνοδοµηµένο πολεοδοµικό συγκρότηµα της Θεσσαλονίκης είναι ακόµη εφικτή και εντοπίζεται κυρίως στους παρακάτω χώρους: Α. Υπαίθριοι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΛΥΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ

ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΛΥΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθηµα: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑ ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ροή του νερού μεταξύ των άλλων καθορίζει τη ζωή και τις λειτουργίες των έμβιων οργανισμών στο ποτάμι. Διαμορφώνει το σχήμα του σώματός τους, τους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΛΥΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ

ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΛΥΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθηµα: ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΗ Ηµεροµηνία και ώρα

Διαβάστε περισσότερα

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά Ε ΑΦΟΣ Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Έδαφος Το έδαφος σχηµατίζεται από τα προϊόντα της αποσάθρωσης των πετρωµάτων του υποβάθρου (µητρικό πέτρωµα) ή των πετρωµάτων τω γειτονικών

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ

ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ 1 Η ΝΕΩΤΕΡΗ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ 2 Τα εργαλεία ανάγνωσης της ταυτότητας της πόλης. Τα εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση και Προστασία του Εδάφους με Βάση την Ευρωπαϊκή Στρατηγική Εδάφους

Διαχείριση και Προστασία του Εδάφους με Βάση την Ευρωπαϊκή Στρατηγική Εδάφους Διαχείριση και Προστασία του Εδάφους με Βάση την Ευρωπαϊκή Στρατηγική Εδάφους Στεγανοποίηση Εδάφους σε υπό Αστικοποίηση Περιοχές Δρ. Άνθιμος Σπυρίδης, Αγρονόμος Τοπογράφος Μηχανικός M.Sc., Ph.D. Πλ. Ιπποδρομίου

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ

Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ Αφού έχουμε γνωρίσει τα υλικά που χρησιμοποιούνται για θερμομόνωση στις κατασκευές, θα μελετήσουμε τους τρόπους εφαρμογής τους αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εξαρτήµατα για µεµβράνες PVC Alkor Draka

Εξαρτήµατα για µεµβράνες PVC Alkor Draka Εξαρτήµατα για µεµβράνες PVC Alkor Draka Η Alkor Draka διαθέτει για κάθε τύπο µεµβράνης PVC αντίστοιχα εξαρτήµατα που διατίθενται κατόπιν παραγγελίας. ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΕΠΙΣΤΡΩΣΗΣ ALKORPLUS Alkorplus Στρώµα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ

ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΡΓΑΝΩΣΗ: ASHRAE ΑΘΗΝΑ 2225 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ Τ.Ε.Ε. ENVIRONMENT & ENERGY IN SHIPS ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών

Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών Ανακύκλωση & διατήρηση Θρεπτικών 30-12-2014 EVA PAPASTERGIADOU Ανακύκλωση των Θρεπτικών είναι η χρησιμοποίηση, ο μετασχηματισμός, η διακίνηση & η επαναχρησιμοποίηση των θρεπτικών στοιχείων στα οικοσυστήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΜΠΑΤΣΟΥΚΑΠΑΡΑΣΚΕΥΗ- ΜΑΡΙΑ ΞΑΝΘΗ 2010 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ζωτικής σημασίας για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1

Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1 Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1 ΦΟΡΤΙΑ Υπό τον όρο φορτίο, ορίζεται ουσιαστικά το πoσό θερµότητας, αισθητό και λανθάνον, που πρέπει να αφαιρεθεί, αντίθετα να προστεθεί κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ ΤΟΥ Ε.Μ.Π. ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ ΤΟΥ Ε.Μ.Π. ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΕΙΦΟΡΙΑΣ ΤΟΥ Ε.Μ.Π. ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Μιχάλης Ν. Χριστόλης Πολιτικός Μηχανικός Περιβαλλοντολόγος DEA Προϊστάμενος Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΘΕΡΜΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ- ΘΕΡΜΙΚΗ ΡΟΗ- ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗ

ΤΟ ΘΕΡΜΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ- ΘΕΡΜΙΚΗ ΡΟΗ- ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗ ΤΟ ΘΕΡΜΙΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ- ΘΕΡΜΙΚΗ ΡΟΗ- ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗ τρόποι μετάδοσης της θερμότητας αγωγιμότητα μεταφορά ακτινοβολία Θερμικές απώλειες (ή πρόσοδοι) Το κτίριο χάνει θερμότητα: Μέσω του κελύφους, ανάλογα με τη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Με τον όρο Ηλιακή Ενέργεια χαρακτηρίζουμε το σύνολο των διαφόρων μορφών ενέργειας που προέρχονται από τον Ήλιο. Το φως και η θερμότητα που ακτινοβολούνται, απορροφούνται

Διαβάστε περισσότερα

Από την ΤΕΚΤΟ HELLAS. Χώρος µέσης υγροµετρίας όπου 2.5 < W/N 5 gr/m 3. Χώρος πολύ έντονης υγροµετρίας όπου W/N > 7.5 gr/m3.

Από την ΤΕΚΤΟ HELLAS. Χώρος µέσης υγροµετρίας όπου 2.5 < W/N 5 gr/m 3. Χώρος πολύ έντονης υγροµετρίας όπου W/N > 7.5 gr/m3. ΟΙ ΧΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ Υ ΡΑΤΜΩΝ ΣΤΙΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΠΟΤΕ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΚΑΙ ΠΟΤΕ ΠΕΡΙΤΤΕΥΕΙ Από την ΤΕΚΤΟ HELLAS Η ΧΡΗΣΗ ΦΡΑΓΜΑΤΟΣ Υ ΡΑΤΜΩΝ ΣΤΑ ΩΜΑΤΑ Το φράγµα υδρατµών δύναται να τοποθετηθεί ανάλογα της υγροµετρίας

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων έργα "εκ του µηδενός" σε ιστορικά πλαίσια 2 Ο ενεργειακός σχεδιασµός του κτιριακού κελύφους θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Εκτατικός Τύπος με το Σύστημα Υποδομής Floradrain FD 25-E

Εκτατικός Τύπος με το Σύστημα Υποδομής Floradrain FD 25-E Π Ρ Ο Δ Ι Α Γ ΡΑ Φ Ε Σ Φ Υ Τ Ε Μ Ε Ν Ο Υ Δ Ω Μ Α Τ Ο Σ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΣΥΣΤΗΜΑ European Organization for Technical Assessment Αρ. έγκρισης ΕΤΑ 13/0668 ε δ Φυτά: Χλοοτάπητας. φυτά εδαφοκάλυψης, αγριολούλουδα,

Διαβάστε περισσότερα

ESHAROOF REFLECT ΘΕΡΜΟΑΝΑΚΛΑΣΤΙΚΗ ΑΣΦΑΛΤΙΚΗ ΜΕΜΒΡΑΝΗ ΚΕΡΑΜΟΣΚΕΠΗΣ (SBS -25 C)

ESHAROOF REFLECT ΘΕΡΜΟΑΝΑΚΛΑΣΤΙΚΗ ΑΣΦΑΛΤΙΚΗ ΜΕΜΒΡΑΝΗ ΚΕΡΑΜΟΣΚΕΠΗΣ (SBS -25 C) ESHAROOF REFLECT ΘΕΡΜΟΑΝΑΚΛΑΣΤΙΚΗ ΑΣΦΑΛΤΙΚΗ ΜΕΜΒΡΑΝΗ ΚΕΡΑΜΟΣΚΕΠΗΣ (SBS -25 C) ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Η ελαστοµερής ασφαλτική µεµβράνη κεραµοσκεπής EshaRoof Reflect ανήκει στις µεµβράνες κεραµοσκεπής νέας γενιάς

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗΣ ΧΡΗΣΗΣ Advance mix 1. ΓΙΑ ΦΥΤΑ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Advance mix 2

ΓΕΝΙΚΗΣ ΧΡΗΣΗΣ Advance mix 1. ΓΙΑ ΦΥΤΑ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ Advance mix 2 Η Εταιρεία Η Plants Βase είναι μια εταιρεία νεοσύστατη που εμπορεύεται φυτοχώματα και κομπόστ - εδαφοβελτιωτικά. Διαθέτει ευρεία και πάμπληθη γκάμα προϊόντων δικών της, ενώ παράλληλα με την άγαστη συνεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Δ Ι Α Γ ΡΑ Φ Ε Σ Φ Υ Τ Ε Μ Ε Ν Ο Υ Δ Ω Μ Α Τ Ο Σ. Εντατικός Τύπος με το Σύστημα Υποδομής Protectodrain PD250

Π Ρ Ο Δ Ι Α Γ ΡΑ Φ Ε Σ Φ Υ Τ Ε Μ Ε Ν Ο Υ Δ Ω Μ Α Τ Ο Σ. Εντατικός Τύπος με το Σύστημα Υποδομής Protectodrain PD250 Π Ρ Ο Δ Ι Α Γ ΡΑ Φ Ε Σ Φ Υ Τ Ε Μ Ε Ν Ο Υ Δ Ω Μ Α Τ Ο Σ Protectodrain PD250 στ Φυτά: Χλοοτάπητας, πολυετή φυτά, βολβοί, θάμνοι και μικρά δένδρα ε Μηχανικό Υπόστρωμα εντατικού τύπου egreen_zinco Intensive

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΠΕΔΑ ΠΛΑΚΟΣΤΡΩΤΑ ΚΡΑΣΠΕΔΑ ΠΛΑΚΕΣ ΠΕΖΟΔΡΟΜΙΟΥ

ΔΑΠΕΔΑ ΠΛΑΚΟΣΤΡΩΤΑ ΚΡΑΣΠΕΔΑ ΠΛΑΚΕΣ ΠΕΖΟΔΡΟΜΙΟΥ ΔΑΠΕΔΑ ΠΛΑΚΟΣΤΡΩΤΑ ΚΡΑΣΠΕΔΑ ΠΛΑΚΕΣ ΠΕΖΟΔΡΟΜΙΟΥ ΔΑΠΕΔΑ ΤΟΙΧΟΠΟΙΪΑ ΟΡΟΦΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΤΙΚΑ ΥΛΙΚΑ ΤΣΙΜΕΝΤΟΣΩΛΗΝΕΣ ΤΖΑΚΙ ΠΛΑΣΤΙΚΑ ΠΑΤΩΜΑΤΑ ΨΗΣΤΑΡΙΕΣ ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΕΣ ΠΕΤΡΕΣ (1) 10χ20χ6εκ. (2) 10χ20χ8εκ. (3) 10χ20χ10εκ.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΓΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΥΨΗΛΩΝ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΩΝ

ΣΤΕΓΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΥΨΗΛΩΝ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΩΝ ESHADIEN ΕΛΑΣΤΟΜΕΡΗΣ ΑΣΦΑΛΤΙΚΗ ΣΤΕΓΑΝΩΤΙΚΗ ΜΕΜΒΡΑΝΗ (SBS 20 C) ΣΤΕΓΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΥΨΗΛΩΝ ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Η µεµβράνη ESHADIEN είναι ελαστοµερής στεγανωτική µεµβράνη, η οποία παράγεται από ειδική

Διαβάστε περισσότερα

Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου;

Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου; Μπορεί η διαχείριση των εδαφικών πόρων να συμβάλλει στη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου; Δημ. Αλιφραγκής Καθηγητής Εργαστήριο Δασικής Εδαφολογίας ΑΠΘ Αύξηση του ρυθμού δέσμευσης του διοξειδίου του άνθρακα

Διαβάστε περισσότερα

SUPER THERM ΘΕΩΡΙΑ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ

SUPER THERM ΘΕΩΡΙΑ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Αυτό το σεμινάριο έχει απλώς ως στόχο να δώσει μερικά από τα βασικά της Θερμοδυναμικής, και πως σχετίζεται με τη μόνωση και με τη μόνωση με κεραμικά επιχρίσματα. Η θερμότητα μεταφέρεται με τους παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

κτίριο και υλικά Οι σημειώσεις βρίσκονται αναρτημένες στην ιστοσελίδα :

κτίριο και υλικά Οι σημειώσεις βρίσκονται αναρτημένες στην ιστοσελίδα : ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Δ.Π.Θ. ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Ι κτίριο και υλικά Διδάσκοντες Ρίκα Δεληγιαννίδου Νίκος Κ. Μπάρκας e-mail mail : nbarkas@arch.duth.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ

ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ 86882 ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ 2 διαγραμμα 1 1. Εισαγωγή Ο αρχαιολογικός χώρος στην περιοχή του λόφου της Φάμπρικας και η σπηλιές που έχουν διαμορφωθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΗ ΑΝΕΣΗ ΚΛΕΙΩ ΑΞΑΡΛΗ

ΘΕΡΜΙΚΗ ΑΝΕΣΗ ΚΛΕΙΩ ΑΞΑΡΛΗ ΘΕΡΜΙΚΗ ΑΝΕΣΗ ΚΛΕΙΩ ΑΞΑΡΛΗ το κέλυφος του κτιρίου και τα συστήματα ελέγχου του εσωκλίματος επηρεάζουν: τη θερμική άνεση την οπτική άνεση την ηχητική άνεση την ποιότητα αέρα Ο βαθμός ανταπόκρισης του κελύφους

Διαβάστε περισσότερα

Αντεστραμ. Αειφόρος. Τα εξαιρετικά πλεονεκτήματα του αντεστραμμένου δώματος

Αντεστραμ. Αειφόρος. Τα εξαιρετικά πλεονεκτήματα του αντεστραμμένου δώματος ΑΝΤΕΣΤΡΑΜΜΕΝΟ ΔΩΜΑ Ο δ ηγ ί ε ς γ ι α τ ην ε φ α ρ μ ο γ ή τ ω ν π λ α κ ώ ν Εξηλασμένης Πολυστερίνης FIBRANxps Αντεστραμ Αειφόρος Τα δώματα εδώ και πολύ καιρό δεν προσφέρουν μόνο προστασία από τις καιρικές

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΑΞΕΙΣ Α ΚΑΙ Β

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΑΞΕΙΣ Α ΚΑΙ Β ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΑΞΕΙΣ Α ΚΑΙ Β ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στο έγγραφο παρουσιάζονται οι ορισμοί λέξεων που αντιπροσωπεύουν έννοιες που απαντώνται στις ενότητες των τάξεων Α και Β. Η ερμηνείες που δίνονται

Διαβάστε περισσότερα

μικροκλίμα και υπαίθριοι χώροι

μικροκλίμα και υπαίθριοι χώροι μικροκλίμα και υπαίθριοι χώροι 2Τ141. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΚΕΛΥΦΗ Ι. 21-05-2013 Βιοκλιματικός σχεδιασμός υπαίθριων χώρων Βιοκλιματικός σχεδιασμός κτιρίων: Έχει στόχο τη δημιουργία συνθηκών άνεσης μέσα στα κτίρια

Διαβάστε περισσότερα

2 ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΓΕΝΙΚΑΤΟΠΟΛΟΓΙΑ Η μελέτη του παραθεριστικού οικισμού, έχει σαν στόχο να ικανοποιήσει λειτουργικά και αισθητικά το αγοραστικό κοινό αλλά και να εκμεταλλευτεί στο μέγιστο την οικοδομισιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

9/10/2015. Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτές ΚΕ.ΠΑ

9/10/2015. Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτές ΚΕ.ΠΑ Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτές ΚΕ.ΠΑ Το έργο We Qualify έχει ως στόχο να βοηθήσει τον κατασκευαστικό τομέα της Κύπρου με την εκπαίδευση ατόμων στην τοποθέτηση κουφωμάτων και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΜΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΙΝΑΙ: H ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΜΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΙΝΑΙ: H ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΜΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΙΝΑΙ: H ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΡΜΕΝΗΣ ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΚΑΤΖΙΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΑΓΡΕ ΘΕΟΔΩΡΑ ΔΙΑΛΙΑΤΣΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τ.1.2. ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ

Τ.1.2. ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΧΩΡΩΝ» 1 1. ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΣΟΛΩΜΟΥ Συνολική άποψη της πλατείας Σολωμού από ψηλά Απόψεις της πλατείας Σολωμού

Διαβάστε περισσότερα

Κυρούδη Λαμπρινή. Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών

Κυρούδη Λαμπρινή. Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών Κυρούδη Λαμπρινή Η επίδραση του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ Η έρευνα αυτή διαπραγματεύεται, θέλοντας να εξηγήσει τα εξής θέματα:- Ο ρόλος του φωτός στην ανάπτυξη των φυτών-

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΤΙΚΗΣ ΣΤΡΩΣΗΣ ΣΤΑ ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ

Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΤΙΚΗΣ ΣΤΡΩΣΗΣ ΣΤΑ ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 31 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΣΤΑ ΚΤΙΡΙΑ Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΤΙΚΗΣ ΣΤΡΩΣΗΣ ΣΤΑ ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ: ASHRAE ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Δημήτρης Αραβαντινός αναπληρωτής

Διαβάστε περισσότερα

Ξενοδοχείο 4* «Virginia Hotel» εκτός Σχεδίου Δήμος Ρόδου

Ξενοδοχείο 4* «Virginia Hotel» εκτός Σχεδίου Δήμος Ρόδου Σάββενας Γιώργος Αρχιτέκτων Μηχ/κος Ε.Μ.Π. Ξενοδοχείο 4* «Virginia Hotel» εκτός Σχεδίου Δήμος Ρόδου Αρχιτεκτονική Μελέτη: Γ. Σάββενας Πολιτικός Μηχανικός: Κ. Χριστόπουλος Διακοσμήτρια: Κ. Καλλιγά Σάββενα

Διαβάστε περισσότερα

Ησυµβολή των φυτεµένων δωµάτων στην εξοικονόµηση ενέργειας στα κτίρια

Ησυµβολή των φυτεµένων δωµάτων στην εξοικονόµηση ενέργειας στα κτίρια Παρουσίαση µεθέµα Ησυµβολή των φυτεµένων δωµάτων στην εξοικονόµηση ενέργειας στα κτίρια Μιχαλάκη Τσαµπίκα Αρχιτέκτων Μηχανικός Α.Π.Θ Μεταπτυχιακή φοιτήτρια στο Ε.Μ.Π. στον τοµέα Πολεοδοµίας & Χωροταξίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΛΥΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ

ΠΙΘΑΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΛΥΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθηµα: ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΗ (108) Ηµεροµηνία και

Διαβάστε περισσότερα

Βασικός εξοπλισμός Θερμοκηπίων. Τα θερμοκήπια όσον αφορά τις βασικές τεχνικές προδιαγραφές τους χαρακτηρίζονται:

Βασικός εξοπλισμός Θερμοκηπίων. Τα θερμοκήπια όσον αφορά τις βασικές τεχνικές προδιαγραφές τους χαρακτηρίζονται: Βασικός εξοπλισμός Θερμοκηπίων Τα θερμοκήπια όσον αφορά τις βασικές τεχνικές προδιαγραφές τους χαρακτηρίζονται: (α) από το είδος της κατασκευής τους ως τοξωτά ή αμφίρρικτα και τροποποιήσεις αυτών των δύο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ 1 ΦΩΣ Στο μικρόκοσμο θεωρούμε ότι το φως έχει δυο μορφές. Άλλοτε το αντιμετωπίζουμε με τη μορφή σωματιδίων που ονομάζουμε φωτόνια. Τα φωτόνια δεν έχουν μάζα αλλά μόνον ενέργεια. Άλλοτε πάλι αντιμετωπίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΤΗΡΙΩΝ. Εύη Τζανακάκη Αρχιτέκτων Μηχ. MSc

ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΤΗΡΙΩΝ. Εύη Τζανακάκη Αρχιτέκτων Μηχ. MSc ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΤΗΡΙΩΝ Εύη Τζανακάκη Αρχιτέκτων Μηχ. MSc Αρχές ενεργειακού σχεδιασμού κτηρίων Αξιοποίηση των τοπικών περιβαλλοντικών πηγών και τους νόμους ανταλλαγής ενέργειας κατά τον αρχιτεκτονικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΜΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗΣ ΤΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΟΝΩΣΗΣ ATLAS STOPTER, ATLAS HOTER.

ΤΟΜΕΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗΣ ΤΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΟΝΩΣΗΣ ATLAS STOPTER, ATLAS HOTER. ATLAS STOPTER K-10 /ATLAS HOTER S/ 3. Δεύτερο στρώμα κόλας εγκιβωτισμού ενισχυμένου γιαλοπλέγματος έως 1m πάνω από το επίπεδο του εδάφους. 4. Κόλα επικόλλησης πολυστερίνης ATLAS STOPTER K-20 6. Τελικός

Διαβάστε περισσότερα

Τύποι χωμάτινων φραγμάτων (α) Με διάφραγμα (β) Ομογενή (γ) Ετερογενή ή κατά ζώνες

Τύποι χωμάτινων φραγμάτων (α) Με διάφραγμα (β) Ομογενή (γ) Ετερογενή ή κατά ζώνες Χωμάτινα Φράγματα Κατασκευάζονται με γαιώδη υλικά που διατηρούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους Αντλούν την αντοχή τους από την τοποθέτηση, το συντελεστή εσωτερικής τριβής και τη συνάφειά τους. Παρά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (μάθημα κατεύθυνσης) Τι είναι η δομή και η σύνθεση ενός εικαστικού έργου. Είναι η οργάνωση όλων των στοιχείων ενός έργου σε ένα ενιαίο σύνολο με στόχο να εκφράσουν κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων)

Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων) Η ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ (Ιδίως των μεταλλείων και λατομείων) Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Έννοια του όρου αποκατάσταση Ο προσδιορισμός μιας έννοιας, το περιεχόμενο της και η δυναμική που

Διαβάστε περισσότερα

αρχές περιβαλλοντικού σχεδιασμού Κλειώ Αξαρλή

αρχές περιβαλλοντικού σχεδιασμού Κλειώ Αξαρλή αρχές περιβαλλοντικού σχεδιασμού Κλειώ Αξαρλή ..κατοικία ελαχίστων απαιτήσεων ξεκινώντας τη σύνθεση κτιριολογικό πρόγραμμα οικόπεδο (μορφολογία, προσβάσεις.) κανονισμοί (όροι δόμησης.) κόστος Εξοικονόμηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΤΗΡΙΑ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΤΗΡΙΑ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Συνέδριο ΤΕΕ Ενέργεια: Σημερινή εικόνα - Σχεδιασμός - Προοπτικές ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΙΚΑ ΚΤΗΡΙΑ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Κατερίνα

Διαβάστε περισσότερα

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Αποσάθρωση Ονομάζουμε τις μεταβολές στο μέγεθος, σχήμα και την εσωτερική δομή και χημική σύσταση τις οποίες δέχεται η στερεά φάση του εδάφους με την επίδραση των παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΧΩΡΟΘΕΤΗΣΗ κτηριων. Κατάλληλη χωροθέτηση κτηρίων. ΤΕΧΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΕΣ: Εξοικονόμηση ενέργειας και ΑΠΕ στα κτήρια

ΧΩΡΟΘΕΤΗΣΗ κτηριων. Κατάλληλη χωροθέτηση κτηρίων. ΤΕΧΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΓΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΕΣ: Εξοικονόμηση ενέργειας και ΑΠΕ στα κτήρια ΧΩΡΟΘΕΤΗΣΗ κτηριων Κατάλληλη χωροθέτηση κτηρίων ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΧΩΡΩΝ ΚΕΛΥΦΟΣ κηλιακηενεργεια Για την επιτυχή εκμετάλλευση της ηλιακής ενέργειας, η διαμόρφωση του κελύφους του κτηρίου πρέπει να είναι τέτοια,

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Χ. Τζιβανίδης, Λέκτορας Ε.Μ.Π. Φ. Γιώτη, Μηχανολόγος Μηχανικός, υπ. Διδάκτωρ Ε.Μ.Π. Κ.Α. Αντωνόπουλος, Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομία και άνετη ζωή, κάθε εποχή

Οικονομία και άνετη ζωή, κάθε εποχή Οικονομία και άνετη ζωή, κάθε εποχή Σύστημα διπλών υαλοπινάκων από την Θερμοπλαστική Οικονομία και άνετη ζωή, κάθε εποχή Μειώστε δραστικά τους λογαριασμούς για θέρμανση και δροσισμό και βελτιώστε την ενεργειακή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ κας ΑΘΗΝΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ-ΚΛΗΡΙΔΟΥ

ΟΜΙΛΙΑ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ κας ΑΘΗΝΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ-ΚΛΗΡΙΔΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ κας ΑΘΗΝΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ-ΚΛΗΡΙΔΟΥ Εγκαίνια της πρώτης φάσης του Πολεοδομικού Έργου: «Διαμόρφωση της Κοίτης του Ποταμού Βαθκειά σε Γραμμικό Πάρκο»,

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ν Ο Ι Κ Ο Κ Υ Ρ Ι Α Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών στερεών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΥΓΡΑΣΙΑ

ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΥΓΡΑΣΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΥΓΡΑΣΙΑ 1 ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΥΓΡΑΣΙΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗ ΥΓΡΑΣΙΑ ΤΟΥ ΑΕΡΑ, W Ως απόλυτη υγρασία του αέρα ορίζεται η ποσότητα των υδρατμών σε γραμμάρια, ηοποία περιέχεται σε 1 m 3 αέρα. Μονάδα μέτρησης

Διαβάστε περισσότερα

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Διαπιστώσεις Ο μισός πληθυσμός της γης στεγάζεται ήδη σε πόλεις καταναλώνοντας περίπου τα ¾ των πόρων του πλανήτη

Διαβάστε περισσότερα

Ζώντας στο φως! Σύστημα Φυσικού Φωτισμού

Ζώντας στο φως! Σύστημα Φυσικού Φωτισμού Ζώντας στο φως! Σύστημα Φυσικού Φωτισμού Green roo fing Θόλος Κάτοπτρο Στεγάνωση Σωλήνας μεταφοράς και αντανάκλασης Απόληξη 2 Φωτοσωλήνες Νέα τεχνολογία φυσικού φωτισμού Η χρήση φωτοσωλήνων για την επίλυση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ S C S

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ S C S ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ S C S Α.1. ΤΟΙΧΟΠΟΙΙΕΣ Ο μεταλλικός σκελετός των τοιχοποιιών καλύπτεται από συστήματα ξηράς δόμησης όπως γυψοσανίδες. Εξτρά μονώσεις τοποθετούνται στους εξωτερικούς τοίχους

Διαβάστε περισσότερα