X. А. МаХтеоои ΑΙΘΟΒΟΛΙΣΜΟΣ ΣΤΑ ΚΥΘΗΡΑ*

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "X. А. МаХтеоои ΑΙΘΟΒΟΛΙΣΜΟΣ ΣΤΑ ΚΥΘΗΡΑ*"

Transcript

1 Византийский временник» т. 55 X. А. МаХтеоои ΑΙΘΟΒΟΛΙΣΜΟΣ ΣΤΑ ΚΥΘΗΡΑ* 1. Σκηνικό πρώτο Τόπος: Κύθηρα, όρος της ' Αγίας ' Ελέσας Χρόνος: 1η Αύγουστου του έτους 375 Ή Έλέσα, τοπική αγία τών Κυθήρων, καταγόταν από τήν περίφημοι Πελοποννήσου. Κόρη του πλούσιου "Ελληνα άρχοντα Έλλαδίου καί της χριστιανής Ευγενίας, ειχε βαπτιστεί χριστιανή από τόν ιερέα Σωφρόνιο πού κατοικούσ κρυφά στά μέρη της. Мета τόν θάνατο της μητέρας της, όέλλάδιος τήν παρακινούσε νά παντρευτεί, αλλά ή νεαρή Έλέσα αρνιόταν, επιθυμώντας νά αφιερωθεί στον θεό. Με τήν ευκαιρία κάποιου ταξιδιού του πατέρα της, ή αγία, αποφασισμένη νά μονάσει, κάλεσε από τό λιμάνι εναν ναύτη καί του ζήτησε νά τήν περάσει κρυφά με τό πλοΐο του στά Κύθηρα πού ήταν τόπος έρημος καί αρμόδιος δια ασκησιν, διότι δέν ειχεν ανθρώπους, αλλά θηρία καί όφεις μόνον'όταν ό πατέρας της, επιστρέφοντας, πληροφορήθηκε πώς ή κόρη του είχε φύγει, θυμωμένος, έσπευσε νά βρει τόν ναύτη πού τήν είχε μεταφέρει στό νησί καί μέ τό ϊδιο πλοίο πήγε κι αύτός έκεΐ, μέ σκοπό νά τήν πείσει νά επανέλθει στόν τόπο της. "Ομως, συναντώντας τήν άρνησή της, τήν άρπαξε οργισμένος από τά μαλλιά κι άρχισε νά τήν κτυπά. Μπροστά στό αμετάθετο τίης γνώμης της, τήν κρέμασε από τά μαλλιά σέ κερατόδεντρο καί τήν "εδειρε. Ή Έλέσα δέν άντεξε στά βασανιστήρια, εξέπνευσε, άλλα σέ λίγο αναστήθηκε από θαύμα. Εξαγριωμένος πιά όέλλάδιος πήρε στά χέρια του πέτρες γιά νά τή λιθάσει. Γιά νά γλυτώσει τόν λιθοβολισμό, ή Έλέσα βάλθηκε νά τρέχει καί τότε δεύτερο θαύμα εγινε, σχίστηκε μία πέτρα μεγάλη τον βουνού καί πέρασε ή αγία στό άλλο μέρος, θηριόγνωμος όέλλάδιος τήν κυνήγησε, τήν κτύπησε μέ λίθο στό μέτωπο καί στή συνέχεια τήν αποκεφάλισε. Έταν ή 1η Αύγούστου του έτους 375. Ευσεβείς χριστιανοί συνέρρεαν από τότε στά Κύθηρα, γιά νά προσκυνήσουν τό μαρτυρικό λείψανο κι έτσι σιγά-σιγά μέ τή βοήθεια της αγίας κατοικήθηκε τό νησί από πλήθος λαού πού συγκεντρώθηκε από τούς πλησιοχώρονς τόπους Σκηνικό δεύτερο Τόπος: Κύθηρα Χρόνος: απροσδιόριστος (πάντως μετά τόν εποικισμό του νησιού πού πρέπει νά ακολούθησε τήν ανάκτηση της Κρήτης από τόν Νικηφόρο Φωκά). Γεννημένος στήν Κορώνη στίς τελευταίες πιθανότατα δεκαετίες του 9ου αιώνα, ] ό άγιος Θεόδωρος έφτασε από τή Μονεμβασία στά Κύθηρα, μέ τόν σκοπό νά άσκητέψει. Τό νησί ηταν έρημο καί άοίκητο. Κανείς δέν τολμούσε νά κατοικήσει εκεί, γιατί οί Σαρακηνοί της Κρήτης τό χρησιμοποιούσαν ώς ορμητήριο, πραγ Χ.Α. Μαλτβσου, 1998 * Τό κ ίμενο παρουσίαστηκβ σέ πρόδρομη μορφή ως ανακοίνωση στό Ε ' Συμπόσιο ' Ιστορίας καί Τέχνης (Μονεμβασία, 1992). 1 Συναξάρι της' ΑγίαςΈΧέσας: К. Χ. Δουκάκη, Μέγας Συναξαριστής πάντων των'αγίων, τών καθ'άπαντα τόν μήνα Αύγουστου έορταζομένων, '(Αθή^α, 1894), σσ

2 ματοποιώντας επιθέσεις εναντίον τών πλοίων πού διέρχονταν τή θαλάσσια περιοχή. "Ο άγιος Θεόδωρο? έμεtve στά Κύθηρα "ενδεκα μήνες, κατοικώντας στόν ναό των αγίων Σεργίου καί Βάκχου. Ή ζωή του ήταν σκληρή. Τρεφόταν με χαρούπια, πεινούσε, κρύωνε καί προσευχόταν συνεχώς γιά νά εξιλεωθεί. Μετά άπό πολυήμερη άρρωστεια, πέθανε ολομόναχος, φροντίζοντας πρίν άπό τον θάνατο του νά γράψει σε όστρακο πότε εΐχε αρρωστήσει, καί πότε είχε αποδημήσει στόν Κύριο. Λίγους μήνες αργότερα, οί ναύτες ενός πολεμικού βρήκαν έξω άπό τήν έκκλησία άθικτο τό λείψανο του. Μονεμβασιώτες κυνηγοί πού ήλθαν στά Κύθηρα μετά άπό τρία χρόνια, δταν είδαν οτι τό σκήνωμα του αγίου ήταν ακόμη άπείρακτο, τό προσκύνησαν καί τό έθαψαν στό έσωτερικό του ναου. 'Από τότε τό λείψανο του αγίου προστάτευε τούς κατοίκους του νησιού, θεραπεύοντας τούς άρρωστους κι εμψυχώνοντας τούς πιστούς. Τόσο πολύ τούς προστάτευε, ώστε δέν χρειάζονταν πια τή μεσολάβηση στρατού γιά νά αντιμετωπίζουν τις έπιδρομές τών άπιστων. Χάρη στή βοήθεια του αγίου ήταν σέ θέση νά καταδιώκουν μόνοι τους τούς εχθρούς, λιθοβολώντας τους κι απομακρύνοντας τους μέ τόν τρόπο αυτό άπό τό νησί (λίθοις καί ξύλοις καταδραμόντβς διώκουσιρ. 3. Σκηνικό τρίτο Τόπος: Κύθηρα, περιοχή ' Αγίου Γεωργίου τής Κολοκυθιάς Χρόνος: τέλη πιθανότατα του 12ου αιώνα Μετά τήν απομάκρυνση τών Σαρακηνών τής Κρήτης, τό ερημωμένο ώς τότε μικρό νήσι τών Κυθήρων άρχισε ξανά νά έποικίζεται. Οί πρώτοι έποικοι πού έγκαταστάθηκαν έκεΐ είχαν έλθει στό νησί της'αφροδίτης, άλλοι γιά ν*απαλλαγούν άπό τήν καταπίεση τών τοπικών αρχόντων κι άλλοι, φτωχοί καί κατατρεγμένοι, γιά νά αναζητήσουν καλύ- 'τερη τύχη. "Ομως, μέ τόν καιρό ένας άπό αυτούς αναδείχθηκε τοπάρχης καί μέ τή σειρά του άρχισε ν τούς καταπιέζει. Ή κατάσταση είχε φτάσει στό απροχώρητο κι δσοι είχαν εγκαταλείψει τίς εστίες τους, γιά νά γλυτώσουν άπό τήν τυραννική διακυβέρνηση τών τοπικών αρχόντων, δέν ήταν διατεθειμένοι νά τήν υπομείνουν. 'Αποφάσισαν, λοιπόν, νά ζητήσουν βοήθεια άπό τόν Signore di Sparta, al quale per antique attìoni doveva viver quest 9 isola soggetta. Τρεις άπό αύτούς ταξίδεψαν στήν Πελοπόννησο, παρουσιάστηκαν στόν Signore Despota καί του εξέθεσαν τα πράγματα. Εκείνος, άφου τούς άκουσε, αντί νά τούς απαντήσει, τούς κάλεσε νά δειπνήσουν μαζί του. "Οταν τελείωσαν τό φαγητό, οί τρεις ξένοι, χωριάτες καθώς ήταν καί αδέξιοι, στάθηκαν όρθιοι μέ τά σκουφιά στό χέρι καί σιωπηλοί περίμεναν τήν άδεια γιά νά φύγουν. Ό οικοδεσπότης σηκώθηκε άπό τό τραπέζι, πήρε τρεις πέτρες, έβαλε άπό μία στό στήθος τους κι άφου τούς είπε οτι αυτή ήταν ή βοήθεια πού τούς έδινε, τούς άφησε νά αποχωρήσουν. Επιστρέφοντας στό νησί, διηγήθηκαν τά συμβάντα στούς συντοπίτες τους καί ολοι μαζί κατευθύνθηκαν πρός τόν τοπάρχη. Μόλις τόν συνάντησαν, πρώτοι οί τρεις του έριξαν στό στήθος τίς πέτρες, παρακινώντας τούς ύπόλοιπους νά πράξουν τό ίδιο. "Αρπαξαν τότε ό καθένας άπό μία πέτρα κι άρχισαν νά τόν λιθοβολούν μέχρι θανάτου. Μετά τό άθλιο τέλος του τυραννίσκου, ό άρχοντας τής Σπάρτης έστειλε ώς διοικητή igastaldo) του νησιού τόν Γεώργιο Παχύ άπό τή Μονεμβασία, τόν όποιο διαδέχθηκε λίγο αργότερα στήν αρχή ένα άπό τά μέλη της οικογένειας τών Εύδαιμονογιάννηδων 3. 2 Bios του άγιου θ θδώρου Κυθήρων: кб. Ν. Α. ΟΙκονομίδη, "Ό βίος του αγίου θ θδώρου Κυθήρων (10ος αι.) (12 Μαΐου - BHG 3, άρ. 2430)", Πρακτικά Τρίτου Ώανιονίου Συικδρίου, 23~29 Σ ΐττ μ.βρίου 1965, τ. 1, ( 'Αθήνα, 1967), σσ L'antique memorie dell'isola di Cerigo ridotte in questi scritti, κδ. Κ. Ν. Σάθα, Μνημέία Έλληπ-κής Ιστορίας, τ.6, (Παρ ΆΘήνα, 1884), σ

3 Τά έπεισόδια πού αναφέρθηκαν προέρχονται άπό τις τρεΐ? γνωστέ? γραπτέ? πηγές πού διαθέτομε γιά τήν ιστορία τών μεσαιωνικών Κυθήρων πριν άπό τή λατινική κατάκτηση. Οί κοινοί τόποι πού επισημαίνονται εΐναι α) τό τοπίο τή? έρήμωση? του νησιού, β) ή σχέση μέ τί? πελοποννησιακέ? πόλε ι?, καί γ) ή πράξη τή? κατάλευση?, δηλ. του λιθοβολισμού. "A? δούμε τι? πηγέ?: Τά σχετικά μέ τό μαρτύριο τη? αγία? Έλέσα? παραδίδονται στό συναξάρι τη?, κείμενο πού μαζί μέ τον θρύλο τη? είναι νεώτερα μάλλον κατασκευάσματα. f Η αγία δέν μαρτυρεΐται στού? βυζαντινού? χρόνου? καί πάντω? είναι περιορισμένη? ακτινοβολία? 4. Τό συναξάρι, βασισμένο σέ παράδοση εϊτε έπιχωριάζουσα είτε φερμένη άπό παράκτια πόλη τή? νότια? Πελοποννήσου, μα? μεταφέρει στό πρώτο μέρο? τη? διήγηση? σέ ε να θολό παρελθόν, οταν τό νησί ήταν ακατοίκητο, γεμάτο θηρία καί φίδια. Τό φανταστικό επίπεδο άντικαθρεφτίζει μία πραγματικότητα στό τέλο? μόνο μέ τή μνεία του ετου? 375, κατά τό όποιο χρονολογείται τό θαύμα τη? τομή? του βράχου πού έγινε γιά νά γλυτώσει ή Έλέσα άπό τόν ειδωλολάτρη πατέρα τη?. Μολονότι ώ? μοτίβο τό θαύμα αυτού του τύπου αποτελεί κοινό τόπο στή λαϊκή παράδοση, δέν είναι νομίζω τυχαίο δτι συνδέεται μέ τόν ισχυρό ή μέ τού? ισχυρού? σεισμού? πού έπληξαν τόν 4 αί. μαζί μέ άλλε? περιοχέ? τήν Κρήτη καί τήν Πελοπόννησο. Σύμφωνα μέ τόν Κεδρηνό, στά χρόνια τη? βασιλεία? του Γρατιανου (πού ανέλαβε τήν αρχή τό 375) σεισμό? σημειώθηκε στήν 'Αλεξάνδρεια, Κρήτη, 'Αχαΐα, Βοιωτία,''Ηπειρο καί Σικελία, ενώ σύμφωνα μέ τόν Ζώσιμο, μετά τόν θάνατο του Ούαλεντινιανου (375) έσβίσθη бе καί ή Κρήτη σφοδρότερον καί ή Πελοπόννησος μετά της άλλης 'Ελλάδος... 5 Πιθανότατα τό συναξάρι νά διασώζει τήν ώχρή ανάμνηση γεωμορφολογικών αλλαγών πού θά είχε προκαλέσει f o σεισμό? στό νότιο Αιγαίο, άρα καί στά Κύθηρα* πιθανότατα πάλι ό άγνωστο? συγγραφέα?, άντλώντα? άπό αφηγηματικέ? πηγέ? ειδήσει? γιά τόν σεισμό, νά έσπευσε νά συσχετίσει τά περιστατικά. Τό νησί φαίνεται ακατοίκητο τήν εποχή αυτή, κάποιοι ώστόσο ταξιδιώτε? θά έφταναν στά κυθηραϊκά παράλια, δπω? μπορεί νά συμπεράνει κανεί? άπό τόν εντοπισμό στό Καστρί νομίσματο? του Κωνσταντίου του B'. Δέν αποκλείεται νά πήγαιναν έκεΐ έπισκέπτε? γιά νά θαυμάσουν τόν ναό τη?'αφροδίτη? ή καί ψαράδε? γιά νά συλλέξουν άπό τή θάλασσα τη? "Πορφυρούσα?", οπω? ονομάζονταν παλιά τά Κύθηρα, τά πολύτιμα κοχύλια άπό τά όποια παρασκευαζόταν ή πορφύρα 6. ' Η πελοποννησιακή πόλη άπό τήν όποια καταγόταν ή Έλέσα κι άπό τήν όποια πέρασε στά Κύθηρα δέν προσδιορίζεται στό συναξάρι. "Αν ό συντάκτη? δέν μεταφέρει τήν ατμόσφαιρα μια? πόλη? μεταγενέστερη? περιόδου, τότε άπό τί? ένδείξει? τή? διήγηση? αναδύεται ή εικόνα ένό? πελοποννησιακού λιμανιού μέ εμπορική καί ναιτ 4 Ή ακολουθία της τυπώθηκα γιά πρώτη φορά στην'αθήνα τό 1874 (L. Petit, Bibliographie des Acoloulhies Grecques, [BpuféXXeç, 1926], σ. 73). Βλ. συγκεντρωμένη γιά τό θέμα βιβλιογραφία: Νέα Ιστορία Άθέσθη Κυθηρέου, εισαγωγή καί επιμέλεια Α. Πολίτη, ( 'Αθήνα, 1983), σσ. λς - λ^ σημ Γεωργίου Κ δρηνου, Σύνοφις ιστοριών, εκδ. I. Bekker, т. 1, (Βόννη, 1838), σσ , Ζωσίμου, Ίστορίά Νέα, εκδ. L. Mendelssohn, (Λιψία, 1887), σσ Γιά τους- σεισμούς αυτούς καί τή χρονολόγησή TOUS, ιδιαίτερα γιά τή χρονολόγηση του σεισμού άπό τόν Ζώσιμο πού είναι ύποπτη, βλ. Ευ. Χρυσού, "Συμβολή στήν ιστορία της Ηπείρου", 'Ηπειρωτικά Χρονικά 23 (1981), σσ. 85"87, καί Φλωρεντίας Εύαγγελάτου - Νοταρά, "... καί τά πολλά της Πελοποννήσου... σεισμού γεγόνασιν παρανάλωμα", Πρακτικά ΓΆιεθνοϋς Συνεδρίου Πελοποννησιακών Σπουδών, τ. 2, ('Αθήνα, ), σσ. 429, Παρά τήν έλλειψη στοιχείων, στά Κύθηρα πρέπει νά σημειώνονταν κατά καιρούς ισχυρές σεισμικές δονήσεις (βλ. σχετικά I. Ε.Πετρόχειλου, Τά Κύθηρα άπό τήν προϊστομκή έποχή ώς τή ρωμαιοκρατία, ΙΙωάννινα, 1984), σ.35 καί σημ. 4). 6 Βλ. G. L. Huxley, "Small Finds from Deposits," Kythera. Excavations and Studies..., εκδ. J. N. Coldstream - G. L. Huxley, (Λονδίνο, 1972), σ. 215 πρβλ. J. Herrin, "Byzantine Kythera," Kythera, δ.π., σ

4 τική κίνηση/o πατέρας τήςέλέσας ήταν προφανώς έμπορος, αφού μαρτυρείται ίυς ταξιδευτής καί μάλιστα σέ τόπους μακρινούς.'από τήν άλλη μεριά, όταν ή Έλέσα θέλησε νά ναυλώσει πλοίο γιά τή μετάβασή της στό νησί, δέν συνάντησε καμιά δυσκολία κι οταν ό πατέρας της οργισμένος πήγε νά σκοτώσει τόν ναύτη, πού δέχθηκε νά εκτελέσει τό ταξίδι, έκεΐνος του απάντησε δτι αν δέν τό έπραττε ό ϊδιος κάποιος άλλος θα βρισκόταν διαθέσιμος, προκειμένου νά πάρει τό ναύλο. Τά στοι-' χει α αύτά ύποδηλώνουν τήν ακμάζουσα κατάσταση του λιμανιού καί άντιπαρατίθενται στά ερημωμένα Κύθηρα. Ώς πρός τήν πράξη τώρα του λιθοβολισμού, αύτή εντάσσεται στήν εύρύτερη ομάδα τών ποινών πού επιβάλλονταν στήν αρχαιότητα σέ άτομα πού έτίθεντο έκτός νόμου, λόγω προδοσίας, αποστασίας ή θρησκευτικού παραπτώματος. Ό λιθασμός ώς τιμωρία ήταν ιδιαίτερα διαδεδομένος στούς Εβραίους κι εφαρμοζόταν κυρίως στίς περιπτώσεις βλασφημίας κατά του θεού ή αποστασίας άπό τήν ορθή πίστη στόν θεό του Ισραήλ. Σύμφωνα μάλιστα μέ τό Δευτερονόμιο, ή ποινή επιβαλλόταν καί στίς γυναίκες 7. Κι έρχομαι στή δεύτερη κατά σειρά πηγή, στόν βίο του άγίου Θεοδώρου. Συγγραφέας του, όπως δηλώνεται στόν τίτλο, είναι ένας Λέων, κάτοικος Κυθήρων, ό όποιος διασκεύασε μία βιογραφία του άσκητή, γραμμένη άπό Μονεμβασιώτη πού είχε γνωρίσει προσωπικά τόν Θεόδωρο ή είχε συγκεντρώσει άπό τρίτους σχετικές μέ τόν άγιο πληροφορίες. Στόν διασκευασμένο βίο έχει προστεθεί εγκωμιαστικός έπίλογος πού αναφέρεται στά θαύματα του άγίου, γεγονός πού δείχνει οτι τό νησί είχε καί πάλι εποικιστεί". Άπό γενικότερη ιστορική άποψη οί ειδήσεις πού περιέχονται στόν βίο σχετικά μέ τίς πόλεις τής Πελοποννήσου στά τέλη του 9 ου καί τίς αρχές του 10 ου αιώνα εΐναι αξιόλογες. Πληροφορούμαστε οτι στήν Κορώνη, γενέτειρα του άγίου, λειτουργούσε σχολείο, οπου πήγε ό Θεόδωρος, σύμφωνα μέ τή βυζαντινή συνήθεια, σέ ηλικία πέντε ετών 9. Επίσης, ότι οί πόλεις του "Αργούς καί του Ναυπλίου άνηκαν στίς αρχές του 10 ου αί. στή δικαιοδοσία ενός επισκόπου, του "Αργούς, καί δτι ό τελευταίος ασκούσε τήν εξουσία του στό Ναύπλιο μέ έναν πρωτοπαπά. Ό πρωτοπαπάς αύτός του Έναυπλίον πήρε τόν ανήλικο Θεόδωρο μετά τόν θάνατο τών γονιών του στό Ναύπλιο κι εκεί τόν ανάθρεψε καί τόν σπούδασε 10. Γιά τή Μονεμβασία, τέλος, ό βίος μας γνωρίζει οτι ήταν σημαντικό λιμάνι κι οτι χρησίμευε ώς βάση επιχειρήσεων του αυτοκρατορικού στόλου. 'Αναφέρει ακόμη τήν ύπαρξη ναών, τής Θεοτόκου τής Διακονίας, του Προδρόμου, καθώς καί τής Θεοτόκου στό χωριό Ταίρεα 11. Ό διασκευαστής του βίου, ό Λέων, δεν εΐναι γνωστός άπό άλλες πηγές, όπως δέν είναι γνωστός ό χρόνος κατά τόν όποιον έγραψε τή διασκευή. Χωρίς, λέει ό 'ίδιος, νά παραλείψει ή νά προσθέσει τίποτα στήν αρχική βιογραφία, τή διασκεύασε σέ κομψότερο ύφος, προσθέτοντας στό τέλος εγκώμιο στόν άγιο. Στόν εγκωμιαστικό αύτόν επίλογο σημειώνεται δτι τό λείψανο του άγίου θεράπευε άπό άρρώστεις, προστάτευε τούς Κυθηρίους καί τούς έδινε δύναμη νά διώχνουν τούς έχθρούς λιθοβολώντας τους. Τόσο λοιπόν τά θαύματα όσο καί οί επιθέσεις μέ πέτρες συνέβαιναν δταν τό νησί ήταν πιά κατοικημένο 12. Κανένα στοιχείο δέν μας επιβάλλει νά τοποθετήσομε τή συγ- 7 Βλ. γενικά στή θησκευτική καί'ηθική'εγκυκλοπαίδεια, τ.8, {'Αθήνα, 1966), λ. λιθοβολισμός.» Βλ. Οίκονομίδη, о.тт., σσ » 'Ο.π., σ () "Ο.π., σσ Μ "Ο.π., σ Οί ναοί της Θεοτόκου τής Διακονίας καί της Θεοτόκου στό χωριό Ταίρ α έχουν ταυτισ- T6Î άπό τή Χάρι Α. Καλλιγά, liyzantme Monemvasia. The Sources, (Μονεμβασία, 1990), σσ. 62" Οίκονομίδη, ο.π., σσ. 265*266,

5 γραφή τής διασκευής στά ττρώτα χρόνια του έποικισμού του νησιού, δηλ. στα χρόνια πού ακολούθησαν τήν ανάκτηση τής Κρήτης άπό τον Νικηφόρο Φωκά 13. Δέν αποκλείεται έτσι ό διασκευαστής νά ταυτ^εται μέ τον μόνον ώς τώρα γνωστό Λέοντα τών κυθηραϊκών πηγών, τόν Κρητικό γέροντα Λέοντα Κασιμάτη, πού στις αρχές τού 14 ου αιώνα είχαν στείλει οί Βενιέρηδες ώς έποικο στά Κύθηρα, χορηγώντας στήν οικογένεια του προνόμια 14. Ή κατάσταση πού e πι κρατούσε τότε στό νησί δέν ήταν ξένη πρός αύτήν πού περιγράφεται στό έγκώμιο. Οί λιγοστοί κάτοικοι τού νησιού ύπέφεραν όχι μόνον άπό έλλειψη σιτηρών, άλλά κι άπό κουρσαρικές επιδρομές. Οί ϊδιοι μάλιστα οί Βενιέρηδες είχαν επιδιώξει νά απαλλαγούν άπό τήν κτήση τους, προτείνοντας στή Βενετία νά τήν αγοράσει 15. "Οσο γιά τίς μέ λίθους έπιθέσεις τών ντόπιων έναντίον τών επιδρομέων, αύτές ώς εύρημα πρωτόγονο δέν έχουν εδώ παρά τόν χαρακτήρα της άμυνας. Ή τρίτη καί τελευταία πηγή είναι ένα βενετικό χρονικό πού περιέχει τήν ιστορία τών Κυθήρων άπό τήν εποχή τού πελοποννησιακού πολέμου ώς τά τέλη περίπου τού 16 ου αιώνα. Ό ανώνυμος χρονογράφος είναι λόγιος, εΐ στά Κύθηρα καί αντλεί τήν πληροφόρησή του τόσο άπό τόν Θουκυδίδη όσο καί άπό τά βενετικά αρχεία τής Κρήτης καί τών Κυθήρων 16. Τά στοιχεία πού μνημονεύει ελέγχονται γενικώς ακριβή, μέ ενδιαφέρουσες ώστόσο έξαιρέσεις σέ ο,τι άφορα τήν ιστορία τού νησιού κατά τή βυζαντινή περίοδο. Στήν περιγραφή ειδικότερα τού βίου τού αγίου Θεοδώρου οί κυνηγοί πού είχαν έλθει στά Κύθηρα καί είχαν βρει καί θάψει τό άθικτο λείψανο δέν μαρτυρούνται ώς Μονεμβασιώτες, άλλά ώς άνθρωποι της αύλής τού Signor Despota της Σπάρτης, ό όποιος, πάντα σύμφωνα μέ τό χρονικό, ήταν εκείνος πού είχε δώσει αργότερα εντολή νά κτιστεί έκκλησία στή μνήμη τού ασκητή 17. Ή Σπάρτη μέ άλλα λόγια αντικατέστησε τή Μονεμβασία. Ή ϊδια σύγχυση ανάμεσα στίς δύο πόλεις φαίνεται νά ισχύει καί στήν περίπτωση τού χωρίου πού αναφέρεται στή μετάβαση τών Κυθηρίων στή Σπάρτη καί στόν λιθοβολισμό τού τοπάρχη. "Αλλωστε κι ό ίδιος ό συντάκτης τού κειμένου διατηρεί επιφυλάξεις ώς πρός τήν πληροφορία πού δίνει, σημειώνοντας χαρακτηρίστηκα per quanto si può credere. Στήν υπόθεση οτι οί Τσιριγώτες πρέπει νά απευθύνθηκαν στόν τοπικό άρχοντα τής Μονεμβασίας καί όχι σ 'αυτόν της Σπάρτης όδηγει ή μνεία, πάλι στό χρονικό, οτι μετά τόν θάνατο τού τοπάρχη τών Κυθήρων ό άρχοντας τής Σπάρτης έστειλε στό νησί ώς διοικητή τόν Γεώργιο Παχύ άπό τή Μονεμβασία 19. Είναι προφανές ότι ή αποστολή ενός Μονεμβασιώτη διοικητή στά Κύθηρα δέν μπορεί νά ήταν παρά έργο τών αρχών της Μονεμβασίας καί δχι τής 13 "Ο.π., σ L'antique memorie..., δ.π., σ Τό προνόμιο di essentme personale χορηγήθηκε στόν Αγοντα Κασιμάτη καί TOUS απογόνους του τό Τό 1585, ό δόγης της Be νότιας, Pasqual Cicogna, μετά άπό αίτηση του Παύλου Κασιμάτη, αναγνώρισε τήν προνομιακή θέση της οικογένειας, όπως την εΐχε έξαλλου αναγνωρίσει καί ό Giacomo Foscarini, Γενικός Προνοητης Κρήτης. Τό δουκικό έγγραφο, συνημμένο σέ αίτηση πρός τίς βενετικές αρχές τών Κυθήρων του Τ ώρτ η Κασιμάτη του έτους 1706, σώζεται καταχωρημένο στό κατάστιχο του Προνοητη Κυθήρων Nicolò Boldù (Ιστορικό 'Αρχείο Κυθήρων, κατάστιχο άρ. 9, φφ. 79 κέ.). Σύμφωνα μέ τήν αίτηση, ό Τζώρτζης είχε ζητήσει νά συσταθεί άπό μέλη της οικογένειας του πού ανέρχονταν σέ 52 una compagnia dbenäprmleggiati (Ιστορικό 'Αρχείο Κλήρων, δ.π., φφ. 79*80). 15 Βλ. / libri Commemoriali della Republica di Venezia, Regesti, έκδ. R. Predelli, т. 2, Βενετία 1878, σ. 29 άρ. 166, Fr. Thiriet, Délibérations des Assemblées Vénitiennes concernant la Romanie, τ. 1, Παρίσι - Χάγη 1966 σ. 160 άρ. 334, τ ίδιου, "Α propos de la Seigneurie des Venier sur Cerigo," Studi Veneziani 12 (1970), σσ Βλ. L'antique memorie..., ο.π., σσ. 299, 302, "0.π., σ "Ας σημειωθεί οτι σύμφωνα μέ τό χρονικό ή μετάβαση του άγιου στά Κύθηρα χρονολογείται άντί στό διάστημα της άρχής του Ρωμανού ΑΆακαπηνου στά χρόνια της βασιλείας του Νικηφόρου Φωκά (πρβλ. Οίκονομίδη, ο.π., σσ ). 18 L'antique memorie..., ο.π., σ ю "Ο.π. 90

6 Σπάρτης. Άπό τή Μονεμβασία εξάλλου προερχόταν καί ό διάδοχος του, ό Εύδαιμονογιάννης, ό όποιος με βάση τό βενετικό κείμενο εμφανίζεται 'εσφαλμένα νά έχει κι αυτός σχέση μέ τή Σπάρτη, άφου τό νησί του είχε παραχωρηθεί per gratia particolare ο per merìti suoi...dal predetto Signore 20. Ή σύγχυση ανάμεσα στή Μονεμβασία καί τή Σπάρτη δέν είναι ασφαλώς τυχαία. Έχομε νά κάνομε μέ μιά παράδοση πού επιβιώνει στά Κύθηρα επί αιώνες, ή οποία παραπέμπει σέ ένα μακρινό παρελθόν, δταν τό νησί άπό μέσα του 6 ου π.χ αιώνα γιά μεγάλο χρονικό διάστημα άνηκε στό Κοινό τής Σπάρτης. Όί Κυθήριοι ώς περίοικοι Λακεδαιμόνιοι, ήταν πολίτες του κράτους τών Λακεδαιμονίων. 'Ανάμεσα στά διοικητικά μέτρα πού είχαν λάβει τότε οί Σπαρτιάτες ήταν ή εγκατάσταση μόνιμης φρουράς οπλιτών στό νησί καί ή καθιέρωση του θεσμού του κυθηροδίκη, επιφορτισμένου προφανώς μέ διοικητικές αρμοδιότητες, ό όποιος άποστελόταν κάθε χρόνο άπό τή Σπάρτη στά Κύθηρα 21. Τό βενετικό χρονικό φαίνετε πώς απηχεί τά ιστορικά αύτά στοιχεία. Ή ανάμνηση τής σπαρτιατικής κυριαρχίας διασώζεται στήν ντόπια παράδοση, αποτελεί σταθερό σημείο ιστορικής αναφοράς του παρελθόντος καί λειτουργεί, γιά νά ερμηνεύσει μία άστατη καί αβέβαιη μεταγενέστερη πραγματικότητα. "Ετσι, ό Γεώργιος Παχύς πού έρχεται άπό τή Μονεμβασία γιά νά διοικήσει τό νησί τόν 12 αιώνα συγχέεται μέ τόν κυθηροδίκη τής αρχαιότητας καί συνδέεται κατά συνέπεια μέ τή Σπάρτη. "Αν ή υπόθεση αυτή εΐναι σωστή, τότε άποκλείται νά απευθύνθηκαν οί Κυθήριοι στις αρχές τής Σπάρτης γιά νά βρουν τό δίκιο τους. 'Αντίθετα, ή Μονεμβασία ήταν πιό κοντινή καί τά εμπορικά της πλοία πού διέσχιζαν τόν 12 αιώνα τά πελοποννησιακά παράλια σίγουρα θά έφταναν ώς τίς κυθηραϊκές ακτές 22. Εύκολα, επομένως, οί Κυθήριοι μπορούσαν νά τήν προσεγγίσουν. Τό περιστατικό τής συνάντησής τους μέ τόν Σπαρτιάτη άρχοντα πού περιγράφεται στό βενετικό χρονικό έμπεριέχει ασφαλώς φανταστικά στοιχεία πού μπολιάστηκαν μέ τήν πάροδο του χρόνου στόν αρχικό ιστορικό πυρήνα. Βέβαιον πάντως είναι δτι οί Μονεμβασιώτες δέν μπορούσαν, έπίσημα τουλάχιστον, νά έπέμβουν στήν κατάσταση πού είχε διαμορφωθεί στό νησί κι δτι ή μόνη λύση πού απέμενε στούς κατοίκους ήταν ή αύτοδικία. Ή θανατική εκτέλεση μέ λιθοβολισμό ώς έκφραση λαϊκής οργής καί ομαδικής άντεκδί- κησης είναι πανάρχαιη συνήθεια.ή κοινότητα διατηρείται άλληλέγγυη καί αποτρέπεται έτσι ή έπίπτωση τής έκδίκησης τών θεών σέ μεμονωμένο άτομο 23. Άπό τήν εξέταση τών κεφένων διαπιστώνεται δτι καί οί τρεις πηγές δέν είναι σύγχρονες τών γεγονότων πού περιγράφουν/η αξιοπιστία ωστόσο τών στοιχείων πού προσφέρουν γιά τίς περιόδους ερήμωσης του νησιού ή γιά τίς σχέσεις του μέ τίς πελοποννησιακές πόλεις βεβαιώνεται άπό τή συσχέτιση μέ τήν παρουσία ή απουσία αρχαιολογικών τεκμηρίων καί άπό τή διασταύρωση μαρτυριών πού αφορούν τόν εύρύτερο πελοποννησιακό χώρο.'ερωτήματα προκαλούνται άπό τή μνεία καί στις τρεις πηγές του λιθοβολισμού. Στήν περίπτωση τής Άγιας Έλέσας τά πράγματα φαίνονται απλά. Ή έκδήλωση τής μανίας του πατέρα της μέ λιθοβολισμό έκλαμβάνεται ώς ποινή έναν τίον αύτου πού διαπράττει θρησκευτικό παράπτωμα. Άπλή θεωρείται ακόμη καί ή 20 "Ο.π. 21 ΓΪ τρόχ ΐλου, δ.π., σσ Βλ. Χρύσα? Α. Μαλτέ ου, "Le famiglie degli Eudaímonoiannis e Venier a Ccrigo dal XII al XIV secolo. Problemi di cronologia e prosopografia," Rivista di Studi Bizantini e Slam 2 (1982), σ. 207 {=Βεν Τΐκή παρουσία στά Κύθηρα. Άρχβιακές, μαρτυρί ς, 'αρ. Η [ Αθήνα, 1991]). 23 Βλ. Paulys realencyclopädie der classischen AUertumswissenschafty bd III, A, 2, (Μόναχο > 1972), λ. Steinigung. 91

7 περίπτωση τής αντιμετώπισης τών επιδρομέων μέ λίθους. Οί κάτοικοι είναι λίγοι καί άοπλοι. Ποιο οπλο, λοιπόν, θά ήταν προσφορότερο γιά τήν αντιμετώπιση τών εχθρών άπό τίς πέτρες, οταν μάλιστα ό τόπος είναι γνωστός ώς λιμώδης те καί πετρώδης καί διψώδ^ς 24 ; Δυσερμήνευτη, αντίθετα, παραμένει ή περίπτωση τής θανάτωσης μέ λιθοβολισμό του τοπάρχη στά τέλη του 12 ου αιώνα. Γιατί, αν δέν πρόκειται καί εδώ γιά χρήση λίθων λόγω ελλείψεως άλλου δπλου, τότε οί ρίζες του φαινομένου πρέπει νά αναζητηθούν άλλου. "Ας σημειωθεί ότι ή ποινή του λιθοβολισμού ώς ιουδαϊκό έθιμο δέν συνηθίζεται στά βυζαντινά χρόνια καί ότι παλαιότερα ή επιβολή της τιμωρίας είχε άποτροπαϊκό χαρακτήρα. Είναι χαρακτηριστικό τό παράδειγμα τών κατοίκων τών Καρρών της Μεσοποταμίας πού λιθοβόλησαν τόν αγγελιοφόρο πού τούς έφερε τά νέα του θανάτου του ' Ιουλιανού, σκεπάζοντας τό πτώμα του μέ σωρό λίθων 25. Νά παραπέμπει άραγε ή τοπική αύτή παράδοση στό επεισόδιο τής τιμωρίας του βασιλιά τών 'Αρκάδων, 'Αριστοκράτη, πού τόν εΐ-χαν σκοτώσει οί συμπατριώτες του μέ λιθοβολισμό, γιατί είχε προδώσει στούς Σπαρτιάτες τό σχέδιο επίθεσης εναντίον τής Σπάρτης 26 ή νά υποκρύπτει κάποιο μυθολογικό φλοιό σχετικό μέ τή λατρεία της πολεμικής'αφροδίτης πού τό άγαλμα της τόσο στά Κύθηρα όσο καί στή Σπάρτη τήν παρίστανε ένοπλη 27 ; Δέν είναι χωρίς σημασία τό γεγονός οτι ό απόηχος τής αρχαίας λατρείας, παρά τήν ταραγμένη ιστορική διαδρομή του νησιού, διατηρείται ζωντανός στά χρόνια τής κυριαρχίας τών Βενετών, οί όποιοι φροντίζουν νά συμπλέκουν τό όνομα τών Βενιέρηδων (Vertier,; Veneř) τό όνομα της'αφροδίτης (Venere). Πολύ αργότερα, στά νεώτερα πιά χρόνια, τόν απόηχο αύτόν θά τόν βρούμε στις φανταστικές επινοήσεις τών ξένων περιηγητών πού αναζητούν στά αρχαιολογικά κατάλοιπα του νησιού τά ερείπια του ανακτόρου του Μενελάου 29. "Οπως κι άν έχουν τά πράγματα, στίς τρεις αύτές πηγές πού ή άνάγνωσή τους πρέπει νά άποκαθαρεΐ άπό τά στρώματα τών στοιχείων, τά όποια δέν ανήκουν στήν έποχή πού περιγράφουν, όφείλομε τίς λιγοστές μας γνώσεις γιά τίς τύχες του νησιού τής 'Αφροδίτης πού ακολούθησε στή μεσαιωνική περίοδο τήν τροχιά τής πελοποννησιακής ιστορίας. Στά μετέπειτα χρόνια, όταν μέ τήν περιπέτεια τής τέταρτης σταυροφορίας έγκαθιδρύεται στό Αιγαίο ή βενετική κυριαρχία, ή ιστορία τής νησιωτικής κοινότητας συμπορεύεται μέ αυτήν της γειτονικής Κρήτης καί τά κυθηραϊκά δρώμενα απομακρύνονται σταδιακά άπό τή σφαίρα έπιρροής τής Πελοποννήσου.'Αλλά γιά τή φάση αύτή της κυθηραίκής ιστορίας οί γνώσεις μας πολλαπλασιάζονται χάρη στόν πλούτο τών βενετικών αρχείων, αποτέλεσμα του γραφειοκρατικού πάθους τών Βενετών. 24 Βλ. Χρύσας Α. Μαλτέ ου, ""Αγνωστοι ίδήσεις ( ) περί Μητροφάνους Μονεμβασίας εκ του αρχείου του δούκα της Κρήτης", θησαυρίσματα 5 (1968), σ Ζώσιμος, δ.π., σ πρβλ. R. Hirzel, Die Strafe der Steinigung, (Darmstadt, 1967), σ Παυσανίον'Ελλάδος περιήγησις, Μεσσηνιακά καί Ηλιακά, είσ., μετάφρ., σημ. Ν. Δ. Παπαχατ ή,'εκδοτική ('Αθηνών, 1979), σσ , Βλ. Τίετρόχειλου, ο. π., σ. 52, J. Richepin, Ελληνική μυθολογία, επιμ. ελλ. μετάφρασης Σπ. Μαρινάτου, Τ.1, 'Αθήνα, β' εκδ., χ.χ., σ.μ Βλ. Thiriet, "Α propos de la Seigneurie des Venier", δ.π., σ Τίετρόχειλου, δ.π., σ. 23 κε.

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ:

ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ: ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΙΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ: Η ΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ: Η Αικατερίνη είχε κάλλος και ομορφιά ασύγκριτη. Η μητέρα της και οι συγγενείς της την πίεζαν συνεχώς να παντρευτεί, για να μην φύγουν από τα χέρια τους

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΥΡΙ ΤΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΑΝΤΡΕΑ ΠΙΕΡΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ

ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΥΡΙ ΤΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΑΝΤΡΕΑ ΠΙΕΡΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΥΡΙ ΤΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΑΝΤΡΕΑ ΠΙΕΡΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ Ο ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΑΝΤΡΕΑΣ Το Μοναστήρι του Αποστόλου Αντρέα.Το μοναστήρι του Αποστόλου Αντρέα είναι κτισμένο στο ομώνυμο ακρωτήρι της Κύπρου που βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΙΟΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣ ΛΑΖΑΡΟΣ Ο ΦΙΛΟΣ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

ΑΓΙΟΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣ ΛΑΖΑΡΟΣ Ο ΦΙΛΟΣ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΑΓΙΟΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣ ΛΑΖΑΡΟΣ Ο ΦΙΛΟΣ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ Ο Λάζαρος ήταν στενός φίλος του Χριστού. Κατοικούσε στη Βηθανία, 3 χλμ. περίπου ανατολικά της Ιερουσαλήμ και οι αδελφές του Μάρθα και Μαρία φιλοξένησαν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΥΣΗΣ Ι Ενότητα #4: Για αρχάριους Οι Σταυροφορίες Νικόλαος Καραπιδάκης Τμήμα Ιστορίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

Το Μεσαιωνικό Κάστρο Λεμεσού.

Το Μεσαιωνικό Κάστρο Λεμεσού. Το Μεσαιωνικό Κάστρο Λεμεσού. 1 Περιεχόμενα: Εισαγωγή σελ.3 Ιστορική αναδρομή σελ.4 Περιγραφή του χώρου σελ.5-7 Βιβλιογραφία σελ.8 Παράρτημα σελ.9-10 2 Εισαγωγή. Στο κέντρο της Λεμεσού υπάρχει το Κάστρο

Διαβάστε περισσότερα

Η πορεία προς την Ανάσταση...

Η πορεία προς την Ανάσταση... Η νύχτα της Ανάστασης Τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου χτυπούν χαρούμενα οι καμπάνες. Οι χριστιανοί φορούν τα γιορτινά τους και πηγαίνουν στην εκκλησία για να γιορτάσουν την Ανάσταση του Χριστού. Στα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ

ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ :ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΩΝ ΟΜΗΡΙΚΩΝ ΕΠΩΝ Η Ιλιάδα μαζί με την Οδύσσεια αποτελούν τα αρχαιότερα έπη, όχι μόνο της ελληνικής, αλλά και της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας, που μας

Διαβάστε περισσότερα

Η Σπιναλόγκα του Σαρωνικού. Γιώργος Πρίμπας

Η Σπιναλόγκα του Σαρωνικού. Γιώργος Πρίμπας Η Σπιναλόγκα του Σαρωνικού Γιώργος Πρίμπας Η Σπιναλόγκα του Σαρωνικού. Φεύγοντας απ το λιμάνι του Περάματος για το λιμάνι των Παλουκιών της Σαλαμίνας, στο δεξί μας μέρος, βλέπουμε το νησί του Αγίου Γεωργίου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ

Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ Η ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΤΩΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ Οι βυζαντινοί ήταν καλά πληροφορημένοι για τις γειτονικές χώρες από δικούς τους ανθρώπους. Όταν έφταναν επισκέπτες, έμποροι, μισθοφόροι ή στρατιωτικοί φυγάδες, ή ακόμα κρατικές

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 978-960-484-159-2

ISBN 978-960-484-159-2 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ Ο Μέγας Αλέξανδρος Κείμενο: Φίλιππος Μανδηλαράς Επιμέλεια κειμένου: Ράνια Ζωίδη Εικονογράφηση: Ναταλία Καπατσούλια Διόρθωση: Αντωνία Κιλεσσοπούλου 2010, Εκδόσεις Κυριάκος Παπαδόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος ΤΑΞΗ Δ ΜΑΘΗΜΑ : ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Κύριλλος και Μεθόδιος : Ιεραπόστολοι στους σλαβικούς λαούς. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ 1. Να αντιληφθούν οι μαθητές ότι μέσα από την ιεραποστολή του Κυρίλλου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΙΩΑΝΝΑ ΙΩΑΝΝΙΔΟΥ Α1 Β ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΙΩΑΝΝΑ ΙΩΑΝΝΙΔΟΥ Α1 Β ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΙΩΑΝΝΑ ΙΩΑΝΝΙΔΟΥ Α1 Β ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΝΕΟΛΙΘΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΧΟΙΡΟΚΟΙΤΙΑΣ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΑΓΙΑΣ ΝΑΠΑΣ ΕΝΕΤΙΚΑ ΤΕΙΧΗ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ ΝΑΟΣ ΤΟΥ ΑΠΟΛΛΩΝΑ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ

Διαβάστε περισσότερα

29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ!

29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ! Κωνσταντίνα Ευείδη 29 Μαΐου 1453: Η ΠΟΛΙΣ ΕΑΛΩ! Η χιλιόχρονη αυτοκρατορία έπεσε. Ο θρύλος λέει ότι «ήτανε θέλημα Θεού». Από τότε το φρόνημα των Ελλήνων το κρατάνε ζωντανό ακριβώς αυτοί οι θρύλοι για την

Διαβάστε περισσότερα

Ενα πλακόστρωτο μονοπάτι οδηγεί βόρεια από τη Μονή Γουβερνέτου μέσα στο φαράγγι Αυλάκι που κατηφορίζει μέχρι τη θάλασσα.

Ενα πλακόστρωτο μονοπάτι οδηγεί βόρεια από τη Μονή Γουβερνέτου μέσα στο φαράγγι Αυλάκι που κατηφορίζει μέχρι τη θάλασσα. Η Μονή Γουβερνέτου Η Μονή Γουβερνέτου μοιάζει σαν κάστρο, με πύργους που χρησίμευαν για την προστασία από επιδρομείς. Ειδικά η εξωτερική όψη του μοναστηριού φανερώνει τις έντονες ενετικές επιδράσεις: μοιάζει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΤΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ (Mατθαίος-Μάρκος-Λουκάς)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΤΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ (Mατθαίος-Μάρκος-Λουκάς) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΤΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ (Mατθαίος-Μάρκος-Λουκάς) Από τον 2ο αιώνα και εξής η λέξη ευαγγέλιο δηλώνει: τα βιβλία εκείνα της Καινής Διαθήκης που περιέχουν και αφηγούνται το γεγονός της

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Ενότητα 3: Βυζαντινή Επιστολογραφία: είδη - χαρακτηριστικά. Συνέσιος ο Κυρηναίος: Βίος και Έργο Κιαπίδου Ειρήνη-Σοφία Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Οι φοιτητές θα έρθουν

Διαβάστε περισσότερα

Η σταδιακή επέκταση του κράτους των Βουλγάρων

Η σταδιακή επέκταση του κράτους των Βουλγάρων 1 ΙΣΤΟΡΙΑ Ε ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ : ΟΙ ΑΝΤΙΠΑΛΟΙ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Οι Βούλγαροι Οι Ονογούροι Βούλγαροι. Οι πρώτες Βουλγαρικές φυλές πρέπει να έφθασαν στην περιοχή ανάμεσα στον Καύκασο και την Αζοφική Θάλασσα στα

Διαβάστε περισσότερα

Βενετοί Μέρος Κωνσταντινούπολης + νησιά + λιμάνια Αιγαίου, Ιονίου

Βενετοί Μέρος Κωνσταντινούπολης + νησιά + λιμάνια Αιγαίου, Ιονίου Αυτοκρατορία Κωνσταντινούπολης Βαλδουίνος της Φλάνδρας Βασίλειο Θεσσαλονίκης Θρακικά, μακεδονικά εδάφη Βονιφάτιος Μομφερατικός Δουκάτο Αθηνών Καταλανοί (πρωτεύουσα Θήβα) Μαγιόλοι Βενετοί Μέρος Κωνσταντινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12)

1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16) Βαθ. 1,0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12) ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΤΑΞΗ: Β ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Α ΟΜΑΔΑ: 1 1. Ποιος μαθητής πήγε στους Αρχιερείς; Τι του έδωσαν; (Μτ 26,14-16),0 2. Πόσες μέρες έμεινε στην έρημο; (Μκ 1,12),0 3. Ποιοι είναι οι μαθητές του

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΓΑΜΟΣ ΚΑΙ Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΣΠΑΡΤΗ

Ο ΓΑΜΟΣ ΚΑΙ Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΣΠΑΡΤΗ Ο ΓΑΜΟΣ ΚΑΙ Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΑ ΣΠΑΡΤΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΑΝΝΑ ΣΕΧΟΥ- ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΠΑ ΑΚΗ 4 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΜΗΜΑ : Α4 ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ : 2012 13 ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ : ΕΥ. ΣΕΡ ΑΚΗ 1 Ογάµος Ο γάμος στη Σπάρτη ήταν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης

Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης Μάθημα 6 : Σωτήριος Σ. Δεσπότης Θεολογική Σχολή Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας ΤΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΙΙ (Λουκάς-Πράξεις) 2 Ευαγγέλιο = χαρμόσυνη αγγελία

Διαβάστε περισσότερα

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας Το φυλλάδιο αυτό είναι του/της... που επισκέφθηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας στις... Το φυλλάδιο που κρατάς στα χέρια σου

Διαβάστε περισσότερα

Οι Άγιοι της Θεσσαλονίκης.

Οι Άγιοι της Θεσσαλονίκης. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Οι Άγιοι της. Ενότητα 1: Θεσσαλονίκη: Ιστορικά και Πολιτισµικά Χαρακτηριστικά Συµεών Πασχαλίδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου

Περπατώντας τις εποχές του Βυζαντίου Στην Αγορά των αρχαίων Αθηναίων (με τον Κ. Βέτση), Γνώση, Αθήνα 19893, Καλειδοσκόπιο, Αθήνα 20064 (έκδοση αναθεωρημένη και εμπλουτισμένη) Αρχαιολογία Ένα ταξίδι στο παρελθόν, οδηγός για παιδιά, Κέδρος,

Διαβάστε περισσότερα

Πριν από πολλά χρόνια ζούσε στη Ναζαρέτ της Παλαιστίνης μια νεαρή κοπέλα, η Μαρία, ή Μαριάμ, όπως τη φώναζαν. Η Μαρία ήταν αρραβωνιασμένη μ έναν

Πριν από πολλά χρόνια ζούσε στη Ναζαρέτ της Παλαιστίνης μια νεαρή κοπέλα, η Μαρία, ή Μαριάμ, όπως τη φώναζαν. Η Μαρία ήταν αρραβωνιασμένη μ έναν Πριν από πολλά χρόνια ζούσε στη Ναζαρέτ της Παλαιστίνης μια νεαρή κοπέλα, η Μαρία, ή Μαριάμ, όπως τη φώναζαν. Η Μαρία ήταν αρραβωνιασμένη μ έναν άνδρα που τον έλεγαν Ιωσήφ. Οι γονείς της, ο Ιωακείμ και

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΑΤΗ Η ΥΣΤΕΡΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ 1. Ύστερη Μεσαιωνική Περίοδος - Η Ύστερη Μεσαιωνική περίοδος ξεκινάει από τον 11 ο αι., ο οποίος σηματοδοτεί την έναρξη μίας διαφορετικής

Διαβάστε περισσότερα

Α Δηλιακή συμμαχία Πηγαίνετε στη σελίδα 99 και διαβάστε την πηγή. Ποια ήταν η έδρα της συμμαχίας; Ποιοι συμμετείχαν; Ποιος ήταν ο στόχος της συμμαχίας

Α Δηλιακή συμμαχία Πηγαίνετε στη σελίδα 99 και διαβάστε την πηγή. Ποια ήταν η έδρα της συμμαχίας; Ποιοι συμμετείχαν; Ποιος ήταν ο στόχος της συμμαχίας Κλασική εποχή Κλασική εποχή ονομάζεται η περίοδος από το 480 έως το 323 π.χ. Γιατί έχουν επιλεγεί αυτά τα έτη; 480π.Χ.: τέλος των περσικών πολέμων 323π.Χ.: θάνατος Μεγάλου Αλεξάνδρου. Τι ονομάζουμε σήμερα

Διαβάστε περισσότερα

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου

Από ξύλο και ασήμι φτιαγμένο το νέο βιβλίο της Δήμητρας Παπαναστασοπούλου Ημερομηνία 19/3/2015 Μέσο Συντάκτης Link artpress.sundaybloody.com Βασίλης Κάργας http://artpress.sundaybloody.com/?it_books=%ce%b1%cf%80%cf%8c- %CE%BE%CF%8D%CE%BB%CE%BF-%CE%BA%CE%B1%CE%B9- %CE%B1%CF%83%CE%AE%CE%BC%CE%B9-

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικά στοιχεία στην Παλαιά Διαθήκη

Εισαγωγικά στοιχεία στην Παλαιά Διαθήκη Εισαγωγικά στοιχεία στην Παλαιά Διαθήκη Οι φιλολογικές πηγές της Πεντατεύχου (Φιλολογικά στρώματα): Οι τέσσερις πηγές της Πεντατεύχου είναι: η Γιαχβική, η Ελωχειμική, το Δευτερονόμιο και ο Ιερατικός Κώδικας.

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΔΗΜΟΣ ΜΑΣ. Γιώργος Ε 1

Ο ΔΗΜΟΣ ΜΑΣ. Γιώργος Ε 1 Ο ΔΗΜΟΣ ΜΑΣ Γιώργος Ε 1 ΣΩΤΗΡΑ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ Η Σωτήρα έχει Αγιολογική ονομασία: φέρει το όνομα του Σωτήρος Χριστού. Εξάλλου στις 6 Αυγούστου τελείται μεγάλο πανηγύρι κατά τη γιορτή της Μεταμορφώσεως

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ιερό Αφροδίτης Π α ν α γ ι ώ τ η ς Ν ε ο φ ύ τ ο υ Β 2 Υπεύθυνη καθηγήτρια: Μαρία Χατζημιχαήλ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Γενική Εισαγωγή..σελ.3 Ιστορική αναδρομή..σελ.3 Περιγραφή του χώρου.σελ.4

Διαβάστε περισσότερα

Η Ανάσταση του Λαζάρου. Τάξη: Β 2 Όνομα: Έλενα Κεραμιδά Μαθημα: Θρησκευτικά

Η Ανάσταση του Λαζάρου. Τάξη: Β 2 Όνομα: Έλενα Κεραμιδά Μαθημα: Θρησκευτικά Η Ανάσταση του Λαζάρου Τάξη: Β 2 Όνομα: Έλενα Κεραμιδά Μαθημα: Θρησκευτικά Η Ανάσταση του Λαζάρου Το Σάββατο πριν την Μεγάλη Εβδομάδα, είναι αφιερωμένο από την Εκκλησία μας, στην Ανάσταση του Λαζάρου.

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους. Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία

3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους. Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία 3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία Εισαγωγή Και οι τρεις γεννήθηκαν τον 4ο αιώνα μ.χ., στα Βυζαντινά Χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 867 886 912 913

Διαβάστε περισσότερα

Ο δρόμος του αλατιού

Ο δρόμος του αλατιού Ο δρόμος του αλατιού Το Μέγα γεφύρι, βρισκόταν πάνω από τον Μέγδοβα, στα όρια Ευρυτανίας και Καρδίτσας, στη περιοχή Κοκκινέϊκα.. Πάνω από την Μαυρομμάτα όπου υπήρχε το γεφύρι της Κότσιτας, ήταν το μοναδικό

Διαβάστε περισσότερα

Ε. Τοποθετήστε τους δείκτες σκορ, στη θέση 0 του μετρητή βαθμολογίας. ΣΤ. Τοποθετήστε τον δείκτη χρόνου στη θέση Ι του μετρητή χρόνου.

Ε. Τοποθετήστε τους δείκτες σκορ, στη θέση 0 του μετρητή βαθμολογίας. ΣΤ. Τοποθετήστε τον δείκτη χρόνου στη θέση Ι του μετρητή χρόνου. ιαρκεια 90 λεπτα Παικτεσ 4 Ηλικια 12+ ΚΑΝΟΝΕΣ ΣΤΟΧΟΣ ΤΟΥ ΠΑΙΧΝΙΔΙΟΥ Το Autokrator είναι ένα μεσαιωνικό στρατιωτικό παιχνίδι, για τις μάχες μεταξύ Χριστιανών και Μουσουλμάνων μεταξύ 7ου και 11ου αιώνα μ.χ.

Διαβάστε περισσότερα

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 ΕΝΑ ΓΟΗΤΕΥΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΧΡΟΝΙΑ, ΓΕΜΑΤΟ ΕΚΠΛΗΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ. 33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 Εικόνα 1 Εικόνα 2 Ρωμαϊκές λεγεώνες

Διαβάστε περισσότερα

Ευαγγελικές αφηγήσεις της Ανάστασης

Ευαγγελικές αφηγήσεις της Ανάστασης ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ευαγγελικές αφηγήσεις της Ανάστασης Ενότητα 4 : Η αφήγηση της Ανάστασης στο κατά Λουκάν (Μέρος Α ) Αικατερίνη Τσαλαμπούνη Ποιμαντικής

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕ 5. Ο Ευαγγελισμός της Μαρίας για τη γέννηση του Μεσσία

ΔΕ 5. Ο Ευαγγελισμός της Μαρίας για τη γέννηση του Μεσσία ΔΕ 5. Ο Ευαγγελισμός της Μαρίας για τη γέννηση του Μεσσία Ευαγγελισμός Ευαγγελισμός είναι η ανακοίνωση στην Παναγία της καλής είδησης ότι θα γεννήσει τον Μεσσία, αυτόν που υποσχέθηκε ο Θεός και περίμενε

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ»

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» «H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΘΑΛΑΣΣΑ Οι χρησιμότητες της θάλασσας είναι πολλές όπως πολλές είναι κι οι ωφέλειες που η θάλασσα παρέχει στον άνθρωπο. Ο ι

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Αραβικές επιδρομές εναντίον της Κύπρου ( μέσα του 7 ου μέσα του 10 ου αιώνα μ.χ.)

Αραβικές επιδρομές εναντίον της Κύπρου ( μέσα του 7 ου μέσα του 10 ου αιώνα μ.χ.) Τάξη: Β λυκείου Αριθμός μαθητών: 15 Καθηγήτρια : Νικολάου Ελένη ΛΕΜ Α3Β (φιλ) ΠΜΠ. 14532 Ημερομηνία: 29/12/2004 Αραβικές επιδρομές εναντίον της Κύπρου ( μέσα του 7 ου μέσα του 10 ου αιώνα μ.χ.) Στόχοι:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ

ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ ΚΑΛΑΜΠΑΚΑ-ΜΕΤΕΩΡΑ ΜΕΤΕΩΡΑ Στο δρόµο Τρικάλων- Καλαµπάκας, 3 χιλιόµετρα πριν από ταμετέωρα, ορθώνεται πάνω από το χωριό Θεόπετρα ένας βραχώδης ασβεστολιθικός όγκος, στη βορειοανατολική πλευρά του οποίου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ ΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ

ΙΑ ΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ 1η Σελίδα Η Γιώτα θα πάει για πρώτη φορά κατασκήνωση. Φαντάζεται πως θα περάσει πολύ άσχημα μακριά από τους γονείς και τα παιχνίδια της για μια ολόκληρη εβδομάδα. Αγχώνεσαι ή νοιώθεις άβολα όταν είσαι

Διαβάστε περισσότερα

Το καράβι της Κερύνειας

Το καράβι της Κερύνειας Το καράβι της Κερύνειας Το αρχαίο Καράβι της Κερύνειας Το 300π.Χ. το αρχαίο εμπορικό πλοίο ξεκινούσε από τη Σάμο απ όπου φόρτωσε κρασί. Αφού πέρασε από τα νησιά Κω και Ρόδο και πήρε αμφορείς ταξίδευε προς

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Η χαρά της αγάπης ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Η χαρά της αγάπης Καρδιά που φιλοξενεί όλους Ο Αβραάμ και η Σάρρα Μια μέρα, ο Αβραάμ καθόταν μπροστά στη σκηνή του κάτω από μια βελανιδιά. Ήταν μεσημέρι κι έκανε πολλή ζέστη. Τρεις άγνωστοι

Διαβάστε περισσότερα

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός»

«Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 «Ο Αϊούλαχλης και ο αετός» (Φλώρινα - Μακεδονία Καύκασος) Διαγωνισμός παραδοσιακού παραμυθιού ebooks4greeks.gr ΠΑΡΑΜΥΘΙ #25 Ψηφίστε το παραμύθι που σας άρεσε περισσότερο εδώ μέχρι 30/09/2011

Διαβάστε περισσότερα

Δημόσια και συστηματικά ο Ιησούς αναλαμβάνει δράση για το έργο Του. Κηρύττει για τη Βασιλεία του Θεού.

Δημόσια και συστηματικά ο Ιησούς αναλαμβάνει δράση για το έργο Του. Κηρύττει για τη Βασιλεία του Θεού. ΕΝΑ ΚΗΡΥΓΜΑ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΣΤΗ ΝΑΖΑΡΕΤ ΜΕ ΞΕΧΩΡΙΣΤΗ ΣΗΜΑΣΙΑ Δημόσια και συστηματικά ο Ιησούς αναλαμβάνει δράση για το έργο Του. Κηρύττει για τη Βασιλεία του Θεού. Τι ονομάζουμε Βασιλεία του Θεού; Μιλώντας

Διαβάστε περισσότερα

Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης

Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης Επώνυµο Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης Όνοµα Υπογραφή Μανώλης Σφραγίδα Υπογραφές Αγωνιστών της Ελληνικής Επαναστάσεως, ΙΕΕΕ, Αθήνα, 1984 Σφραγίδες Ελευθερίας, ΙΕΕΕ, Αθήνα, 1983 Ιδιότητα Γέννησης Χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

Η Λίνδος απέχει 50 χλμ. νότια από την πόλη της Ρόδου. Ο οικισμός διατηρεί το χρώμα και την ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής. Κυρίαρχο στοιχείο ο

Η Λίνδος απέχει 50 χλμ. νότια από την πόλη της Ρόδου. Ο οικισμός διατηρεί το χρώμα και την ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής. Κυρίαρχο στοιχείο ο Η Λίνδος απέχει 50 χλμ. νότια από την πόλη της Ρόδου. Ο οικισμός διατηρεί το χρώμα και την ατμόσφαιρα μιας άλλης εποχής. Κυρίαρχο στοιχείο ο ρομαντισμός, που καταλαμβάνει τον επισκέπτη, μόλις φθάσει στο

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερη εκδρομή στην Αθήνα

Διήμερη εκδρομή στην Αθήνα Διήμερη εκδρομή στην Αθήνα Την Πέμπτη 16 Ιανουαρίου ξεκινήσαμε το πρωί από τα Τρίκαλα για την διήμερη εκδρομή που είχε οργανώσει το σχολείο μας με προορισμό την Αθήνα. Όλοι ανυπομονούσαμε γι αυτήν την

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Υπαπαντή του Κυρίου «θα είναι σημείο αντιλεγόμενο, για να φανερωθούν οι πραγματικές διαθέσεις πολλών» (Λουκ. 2, 34-35) Διχογνωμία

Διαβάστε περισσότερα

Τα προσκυνήματα του Δεκαπενταύγουστου από την Τήνο μέχρι την Αμοργό

Τα προσκυνήματα του Δεκαπενταύγουστου από την Τήνο μέχρι την Αμοργό Τα προσκυνήματα του Δεκαπενταύγουστου από την Τήνο μέχρι την Αμοργό Όπου και να βρεθεί κανείς τον Δεκαπενταύγουστο μοσχοβολά η χάρη Της. Αυτή θα σε οδηγήσει να ανάψεις ένα κερί και να γιορτάσεις μαζί Της

Διαβάστε περισσότερα

1. Στα αποστολικά χρόνια, η Θεία Ευχαριστία γινόταν διαφορετικά από τον τρόπο που έγινε τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου.

1. Στα αποστολικά χρόνια, η Θεία Ευχαριστία γινόταν διαφορετικά από τον τρόπο που έγινε τη βραδιά του Μυστικού Δείπνου. ΜΑΘΗΜΑ 22 ο ΙΔΡΥΣΗ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ Θ.ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΣ Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω προτάσεις ως σωστές ή λανθασμένες, σύμφωνα με την ιστορία της αρχαίας Εκκλησίας, γράφοντας δίπλα στον αριθμό κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία Αποκαλυπτικών κειμένων της Καινής Διαθήκης

Ερμηνεία Αποκαλυπτικών κειμένων της Καινής Διαθήκης ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ερμηνεία Αποκαλυπτικών κειμένων της Καινής Διαθήκης Ενότητα 3: Ιουδαϊκά αποκαλυπτικά κείμενα σύγχρονα με την Καινή Διαθήκη Αικατερίνη

Διαβάστε περισσότερα

Η Πόλη έξω από τα Â Ë

Η Πόλη έξω από τα Â Ë Η Πόλη έξω από τα Â Ë Είναι τόσα πολλά αυτά που έχει να κάνει και να δει ο επισκέπτης της Πόλης της Ρόδου, τόσες πολλές οι επιλογές που σίγουρα δεν θα πλήξει. Μέρες ολόκληρες θα µπορούσε κανείς να περάσει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ

ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΚΑΤΑ ΙΩΑΝΝΗΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ Το Δ ευαγγέλιο και η σχέση του με τα Συνοπτικά «Πνευματικό» ευαγγέλιο- «σωματικά» ευαγγέλια Ομοιότητες-διαφορές Δε διασώζει καμία από τις 50 και πλέον παραβολές

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΛΑΤΥΚΑΜΠΟΥ ΛΑΡΙΣΑΣ Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ σε βιβλίο με εικόνες. LET S SHARE OUR CULTURE (ΑΣ ΜΟΙΡΑΣΤΟΥΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΜΑΣ) Αυτό το πρόγραμμα πραγματοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες.

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες. ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ Μάθημα: Μεσαιωνική και Νεότερη Ιστορία Τάξη: Β Γυμνασίου Ενότητα: Οι πρώτοι αιώνες του Βυζαντίου Χρόνος εξέτασης: 45 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ Ημερομηνία 01/12/2016 Μέσο Συντάκτης Link plusmag.gr Αλεξάνδρα Παναγοπούλου http://www.plusmag.gr/article/%ce%93%ce%b9%ce%b1_%ce%b5%ce%bc%ce%b D%CE%B1_%CE%B7_%CE%A0%CF%84%CF%81%CE%B1_%CE%B5%CE%BD%CE%B1%

Διαβάστε περισσότερα

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus

ISSP 1998 Religion II. - Questionnaire - Cyprus ISSP 1998 Religion II - Questionnaire - Cyprus Για σας. Είμαστε από το Κέντρο Ερευνών του Cyprus College. Kάνουμε μια διεθνή έρευνα για κοινωνικές και ηθικές αντιλήψεις. Η έρευνα αυτή γίνεται ταυτόχρονα

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση προφορικού λόγου

Κατανόηση προφορικού λόγου Β1 (25 μονάδες) Διάρκεια: 25 λεπτά Ερώτημα 1 Θα ακούσετε δύο (2) φορές έναν συγγραφέα να διαβάζει ένα απόσπασμα από το βιβλίο του με θέμα τη ζωή του παππού του. Αυτά που ακούτε σας αρέσουν, γι αυτό κρατάτε

Διαβάστε περισσότερα

Κυριότερες πόλεις ήταν η Κνωσός, η Φαιστός, η Ζάκρος και η Γόρτυνα

Κυριότερες πόλεις ήταν η Κνωσός, η Φαιστός, η Ζάκρος και η Γόρτυνα Ηφαίστειο της Θήρας Η Μινωική Κρήτη λόγω της εμπορικής αλλά και στρατηγικής θέσης της έγινε γρήγορα μεγάλη ναυτική και εμπορική δύναμη. Οι Μινωίτες πωλούσαν τα προϊόντα τους σε όλη τη Μεσόγειο με αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

Ανασκόπηση Στο προηγούμενο μάθημα είδαμε πως μετά το θάνατο του Βασιλείου Β : το Βυζάντιο έδειχνε ακμαίο, αλλά είχαν τεθεί οι βάσεις της κρίσης στρατι

Ανασκόπηση Στο προηγούμενο μάθημα είδαμε πως μετά το θάνατο του Βασιλείου Β : το Βυζάντιο έδειχνε ακμαίο, αλλά είχαν τεθεί οι βάσεις της κρίσης στρατι Εσωτερική κρίση εξωτερικοί κίνδυνοι 1054-10811081 Στο σημερινό μάθημα θα δούμε: 1. τα εσωτερικά προβλήματα 2. τους εξωτερικούς κινδύνους 3. κυρίως τη μάχη στο Ματζικέρτ και τις συνέπειές της Ανασκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας.

ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ. που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες μας. ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΕΣ: ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΟΡΑΜΑ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ Λεμεσός, πόλη μας αγαπημένη. Η πόλη που γεννηθήκαμε, η πόλη που μεγαλώνουμε. Πόλη που γέννησες και ανάθρεψες τους γονείς και τους παππούδες

Διαβάστε περισσότερα

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη

4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 4. Η Καινή Διαθήκη Β : Οι Επιστολές και η Αποκάλυψη 1. Τι ήταν και γιατί γράφτηκαν οι επιστολές του αποστόλου Παύλου; Ήταν γράμματα που έστελνε ο απόστολος στις χριστιανικές κοινότητες που είχε ιδρύσει.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ - Γενική Εισαγωγή..2 - Iστορική αναδρομή....3-4 - Περιγραφή του χώρου.....5-8 - Επίλογος...9 - Βιβλιογραφία 10 1 Γενική Εισαγωγή Επίσκεψη στο Επαρχιακό Μουσείο Πάφου Το Επαρχιακό Μουσείο της

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος;

Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Ο Αετός της Μάνης - Σας βλέπω πάρα πολύ ζωντανό και πολύ φιλόξενο. Έτσι είναι πάντα ο Ανδρέας Μαστοράκος; Πρώτα, πρώτα είμαι άνθρωπος. Γεννήθηκα από φτωχή οικογένεια. Υπέφερα πολύ. Από 10 χρονών εργαζόμουν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΟΜΑ Α Α

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΟΜΑ Α Α ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 Β ΤΑΞΗΣ ΟΜΑ Α Α Α1.1.Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό των δεδοµένων της Στήλης Α και δίπλα σε κάθε αριθµό το γράµµα του δεδοµένου της Στήλης Β που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕ3. Η Καινή Διαθήκη Α: Τα Ευαγγέλια και οι Πράξεις των Αποστόλων

ΔΕ3. Η Καινή Διαθήκη Α: Τα Ευαγγέλια και οι Πράξεις των Αποστόλων ΔΕ3. Η Καινή Διαθήκη Α: Τα Ευαγγέλια και οι Πράξεις των Αποστόλων 1. Ποια είναι τα βιβλία της Καινής Διαθήκης 1. Ιστορικά Ευαγγέλια 1. κατά Ματθαίον 2. κατά Μάρκον 3. κατά Λουκάν 4. κατά Ιωάννην 5.Πράξεις

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων

Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων Ερμηνεία των Πράξεων των Αποστόλων Ενότητα 1.2: Ειδική εισαγωγή - Τα συνοπτικά Ευαγγέλια ΙΙ Σωτήριος Δεσπότης Θεολογική Σχολή Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας Τα συνοπτικά Ευαγγέλια ΙΙ (Λουκάς - Πράξεις) 1 Ευαγγέλιο

Διαβάστε περισσότερα

Μια μεγάλη γιορτή πλησιάζει

Μια μεγάλη γιορτή πλησιάζει Μια μεγάλη γιορτή πλησιάζει Πλησιάζει το Πάσχα. Η μητέρα άρχισε να καθαρίζει το σπίτι. Πλένει τις κουρτίνες και τα τζάμια. Καθαρίζει τα χαλιά. Συγυρίζει τα ερμάρια και τους πάγκους. Ο πατέρας βοηθά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2014

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013 2014 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΤΑΞΗ: Α ΜΑΘΗΜΑ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 2 ΩΡΕΣ ΩΡΑ: 8.00 10.00 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 6/6/2014 ΤΟ ΓΡΑΠΤΟ ΑΠΟΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΠΟ 7 ΣΕΛΙΔΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

εγχειρίδιο κανόνων & σεναρίων Πριν ξεκινήσετε το πρώτο σας παιχνίδι, πρέπει να αφαιρέσετε τα κομμάτια από τα χαρτονένια πλαίσια.

εγχειρίδιο κανόνων & σεναρίων Πριν ξεκινήσετε το πρώτο σας παιχνίδι, πρέπει να αφαιρέσετε τα κομμάτια από τα χαρτονένια πλαίσια. Τα άγνωστα νησιά του Κατάν απλώνονται μπροστά σας. Μερικά μακριά στον ορίζοντα, κάποια άλλα χαμένα στην πυκνή ομίχλη. Άλλα σχεδιασμένα στους χάρτες, κι άλλα γνωστά μόνο από μύθους και ιστορίες. Κάποια

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ. Όμορφος κόσμος ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Όμορφος κόσμος Φροντίζουμε όλα τα πλάσματα Η Αγία Μελανγκέλ: η προστάτιδα του περιβάλλοντος Εξακόσια χρόνια μετά τη γέννηση του Χριστού, γεννήθηκε στα καταπράσινα δάση της Ιρλανδίας μια

Διαβάστε περισσότερα

H ιστορία του κάστρου της Πάτρας

H ιστορία του κάστρου της Πάτρας H ιστορία του κάστρου της Πάτρας Από την Αρχαιότητα μέχρι την Α' περίοδο Τουρκοκρατίας Μία εργασία της ομάδας Γ (Αβούρης Ε, Γεωργίου Ν, Καρατζιάς Γ, Παπατρέχας Ι) Το κάστρο βρίσκεται στα νότια της Ελλάδας,

Διαβάστε περισσότερα

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου

μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου μετάφραση: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου Δύο Σε μια σπουδαία αρχαία πόλη που την έλεγαν Ουρούκ, ζούσε ένας νεαρός βασιλιάς, ο Γκιλγκαμές. Πατέρας του Γκιλγκαμές ήταν ο βασιλιάς Λουγκαλμπάντα και μητέρα του η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΤΙΚΟ ΟΡΑΤΟΡΙΟ ΕΛΕΝΗ ΣΑΝΙΚΟΥ. εκδόσεις CaptainBook.gr. μυθιστόρημα

ΑΣΤΙΚΟ ΟΡΑΤΟΡΙΟ ΕΛΕΝΗ ΣΑΝΙΚΟΥ. εκδόσεις CaptainBook.gr. μυθιστόρημα Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται από τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) και από τις διεθνείς συμβάσεις περί πνευματικής ιδιοκτησίας.

Διαβάστε περισσότερα

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος

κι η τιμωρία των κατηγορουμένων. Βέβαια, αν δεν έχεις πάρει καθόλου βάρος, αυτό θα σημαίνει ότι ο κατηγορούμενος 14 Φτάνοντας λοιπόν ο Νικήτας σε μια από τις γειτονικές χώρες, εντυπωσιάστηκε από τον πλούτο και την ομορφιά της. Πολλά ποτάμια τη διέσχιζαν και πυκνά δάση κάλυπταν τα βουνά της, ενώ τα χωράφια ήταν εύφορα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ ΚΑΙ ΧΕΡΡΟΝΗΣΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ ΚΑΙ ΧΕΡΡΟΝΗΣΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ ΚΑΙ ΧΕΡΡΟΝΗΣΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ Αγαπητοί μου, Όλοι μας χαιρόμαστε απόψε ιδιαίτερα στα Θυρανοίξια του Ιερού αυτού Ναού. Βλέπουμε τον ιστορικό αυτό Ναό της Παναγίας

Διαβάστε περισσότερα

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας 1. Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή: Αρχίζει την Καθαρά Δευτέρα και τελειώνει την Κυριακή της Αναστάσεως. Είναι η πιο αυστηρή νηστεία όλου του χρόνου (λάδι καταλύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ H ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ Στην εποχή του Θουκυδίδη πραγματοποιείται ένα σπουδαίο γεγονός που έγινε βασική αιτία να εξασθενίσουν οι Αρχαίες Ελληνικές πόλεις καθώς να συντριβή το πολιτισμικό μεγαλείο της αρχαίας

Διαβάστε περισσότερα

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5

Το συγκλονιστικό άρθρο. του Γλέζου στη Welt. Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη γερμανική εφημερίδα Die Welt, στο οποίο εξηγεί στους Γερμανούς Το συγκλονιστικό άρθρο του Γλέζου στη Welt Διαβάστε το συγκλονιστικό άρθρο του Μανώλη Γλέζου στη 1 / 5 γερμανική

Διαβάστε περισσότερα

ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ανάγκη η αγάπη

ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ανάγκη η αγάπη ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Αυξάνονται και πληθύνονται οι χριστιανοί στην Κίνα. Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ο Χάο Τσαν έχει συνηθίσει να προσεύχεται μπροστά

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου

Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Χαρακτηριστικές εικόνες από την Ιλιάδα του Ομήρου Η γυναίκα ως σύζυγος και μητέρα Η γυναίκα ως πολεμικό λάφυρο Γυναίκα και επιτάφιες τιμές ηρώων Η τύχη του γυναικείου πληθυσμού μετά την άλωση μιας πόλης

Διαβάστε περισσότερα

ρίτη ηλικία και ο θάνατος στην αρχαία Ελλάδα

ρίτη ηλικία και ο θάνατος στην αρχαία Ελλάδα 6ο Γυµνάσιο Ν. Ιωνίας Τάξη: Α Τµήµα:2 Μάθηµα:Αρχαία Ιστορία ιδάσκουσα:ελισσάβετσάρδη άβετσάρδη Η τρίτη ρίτη ηλικία και ο θάνατος στην αρχαία Ελλάδα Εργασία των µαθητριών: Μάρθας Κωνσταντινίδου ΜαριαλέναςΜποβολέτη

Διαβάστε περισσότερα

Γεγονότα τα οποία συνέβησαν στη διάρκεια της 1 ης φάσης του Πελοποννησιακού πολέμου Ο Σπαρτιάτης βασιλιάς Αρχίδαμος λεηλατεί την Αττική

Γεγονότα τα οποία συνέβησαν στη διάρκεια της 1 ης φάσης του Πελοποννησιακού πολέμου Ο Σπαρτιάτης βασιλιάς Αρχίδαμος λεηλατεί την Αττική Θέμα της διδακτικής πρότασης Η 1 η φάση του Πελοποννησιακού πολέμου: Δεκαετής ή Αρχιδάμειος πόλεμος Τάξη: Α Γυμνασίου Στοχοθεσία Επιδιώκεται οι μαθητές/τριες να προσδιορίσουν τη δράση των αντιμαχόμενων

Διαβάστε περισσότερα

Περπατώντας στην ªÂÛ ÈˆÓÈÎ fiïë

Περπατώντας στην ªÂÛ ÈˆÓÈÎ fiïë Περπατώντας στην ªÂÛ ÈˆÓÈÎ fiïë Σπάνια έχει κάποιος την ευκαιρία να διαβεί 2400 χρόνια ιστορίας, συγκεντρωµένα σε µια έκταση 58,37 εκταρίων που περικλείεται ανάµεσα στα τείχη της Μεσαιωνικής Πόλης. Έναν

Διαβάστε περισσότερα

Χώροι θέασης και ακρόασης της αρχαίας Ελευσίνας. Φοίβος Αργυρόπουλος

Χώροι θέασης και ακρόασης της αρχαίας Ελευσίνας. Φοίβος Αργυρόπουλος Χώροι θέασης και ακρόασης της αρχαίας Ελευσίνας Φοίβος Αργυρόπουλος ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΑΚΟ ΙΕΡΟ ΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΕΥΣΙΝΑ Πανίερο έγινε το Θριάσιο πεδίο από τη στιγμή που η θεά Δήμητρα θέλησε να εκφράσει την ευγνωμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5 (σελ ) Η επανάσταση στα νησιά του Αιγαίου

Κεφάλαιο 5 (σελ ) Η επανάσταση στα νησιά του Αιγαίου Ιστορία ΣΤ τάξης Γ Ενότητα «Η Μεγάλη Επανάσταση (1821 1830) 1 Κεφάλαιο 5 (σελ. 90 93) Η επανάσταση στα νησιά του Αιγαίου Η επανάσταση διαδόθηκε γρήγορα στα νησιά του Αιγαίου. Σπουδαίοι ναυτικοί, όπως ο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ, ΒΙΒΛΙΟ 3 ο,70 (1,2)

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ, ΒΙΒΛΙΟ 3 ο,70 (1,2) ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ, ΒΙΒΛΙΟ 3 ο,70 (1,2) Εμφύλια διαμάχη στην Κέρκυρα Μετά την καταστολή της αποστασίας των Μυτιληναίων από τους Αθηναίους και την κατάληψη των Πλαταιών από τους Σπαρτιάτες(427π.Χ.),

Διαβάστε περισσότερα

Μκ 5,21 Όταν πέρασε ο Ιησούς με το πλοιάριο πάλι στην απέναντι όχθη, συγκεντρώθηκε πολύς κόσμος γύρω του. Ήταν δίπλα στη λίμνη. 22 Έρχεται τότε ένας

Μκ 5,21 Όταν πέρασε ο Ιησούς με το πλοιάριο πάλι στην απέναντι όχθη, συγκεντρώθηκε πολύς κόσμος γύρω του. Ήταν δίπλα στη λίμνη. 22 Έρχεται τότε ένας Η ΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΚΟΡΗΣ ΤΟΥ ΙΑΕΙΡΟΥ: Ο χριστός χαρίζει ξανά το δώρο της ζωής Μκ 5,21 Όταν πέρασε ο Ιησούς με το πλοιάριο πάλι στην απέναντι όχθη, συγκεντρώθηκε πολύς κόσμος γύρω του. Ήταν δίπλα στη λίμνη.

Διαβάστε περισσότερα

Bυζαντινοί Ιστορικοί και Χρονογράφοι Ενότητα 10: Λέων Διάκονος: Aπόσπασμα από το έργο του Ἱστορία. Ιωάννης Σκυλίτζης: Βίος και Έργο Κιαπίδου

Bυζαντινοί Ιστορικοί και Χρονογράφοι Ενότητα 10: Λέων Διάκονος: Aπόσπασμα από το έργο του Ἱστορία. Ιωάννης Σκυλίτζης: Βίος και Έργο Κιαπίδου Bυζαντινοί Ιστορικοί και Χρονογράφοι Ενότητα 10: Λέων Διάκονος: Aπόσπασμα από το έργο του Ἱστορία. Ιωάννης Σκυλίτζης: Βίος και Έργο Κιαπίδου Ειρήνη-Σοφία Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Οι φοιτητές θα

Διαβάστε περισσότερα

5ήµερη προσκυνηµατική εκδροµή στην Αµοργό

5ήµερη προσκυνηµατική εκδροµή στην Αµοργό 5ήµερη προσκυνηµατική εκδροµή στην Αµοργό Η Αµοργός, το νησί του ''Απέραντου Γαλάζιου'', βρίσκεται στο νοτιοανατολικό άκρο των Κυκλάδων, σε απόσταση 136 ναυτικών µιλίων από τον Πειραιά. Είναι µακρόστενο

Διαβάστε περισσότερα

Πνευματική Δύναμη και το Υπερφυσικό

Πνευματική Δύναμη και το Υπερφυσικό Πνευματική Δύναμη και το Υπερφυσικό του David Batty Οδηγός Μελέτης Έκδοση 5 Πνευματική Δύναμη και το Υπερφυσικό Οδηγός Μελέτης 5η έκδοση του David Batty Σημείωση: Τα εδάφια της Βίβλου όπου αυτά αναφέρονται,

Διαβάστε περισσότερα