ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΥΠΟΔΟΜΗΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΥΠΟΔΟΜΗΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ"

Transcript

1 «ΣΠΟΥΔΑΙ», Τόμος 50, Τεύχος 1ο-2ο, Πανεπιστήμιο Πειραιώς / «SPOUDAI», Vol. 50, No 1-2, University of Piraeus ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΥΠΟΔΟΜΗΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΕΡΔΟΦΟΡΙΑ ΤΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Υπό Παναγιώτη Φουσέκη και Ασπασίας Παπακωνσταντίνου* Abstract This paper uses a restricted profit maximization framework to investigate the influence of public infrastructure on the behavior and the economic performance of the Agricultural Sector in Greece. The empirical application for the period shows that: a) Changes in the stock of public infrastructure have important consequences for the output supply and the demand for private inputs; b) Increases in this public input work towards higher profitability in the sector. The increase in profit, however, has been, at the margin, lower than the market price of this input. This implies that the stock of public infrastructure has been higher than the optimum (JEL Q11, Q12). Key Words: Elasticity of Intensity, Shadow Price, Exogenous Factor. Σύνοψη Στην εργασία αυτή χρησιμοποιείται το υπόδειγμα της μεγιστοποίησης του κέρδους υπό περιορισμό για τη μελέτη της επίδρασης των δημόσιων επενδύσεων υποδομής στην οικονομική συμπεριφορά και την κερδοφορία του αγροτικού τομέα στην Ελλάδα. Η εμπειρική εφαρμογή για την περίοδο δείχνει ότι: 1) Μεταβολές στο απόθεμα της δημόσιας εισροής ασκούν σημαντική επίδραση στην προσφορά του προϊόντος και στη ζήτηση για ιδιωτικές εισροές. 2) Αύξηση της δημόσιας εισροής οδηγεί στην αύξηση του κέρδους στον τομέα. Η αύξηση όμως του κέρδους, στο όριο, είναι μικρότερη από την τιμή αγοράς της εισροής αυτής. Αυτό σημαίνει ότι το απόθεμα της δημόσιας εισροής στον τομέα είναι μεγαλύτερο από το οικονομικά άριστο. * Ο Παναγιώτης Φουσέκης είναι ερευνητής στο ΕΘΙΑΓΕ - Ινστιτούτο Ορεινής Αγροτικής Οικονομίας. Η Ασπασία Παπακωνσταντίνου είναι εκπαιδευτικός - κάτοχος πτυχίου Μάστερ Γεωργικής Οικονομικής.

2 Εισαγωγή Η σύγχρονη διαδικασία της παραγωγής απαιτεί δύο ειδών εισροές: Τις ιδιωτικές και τις δημόσιες. Η απασχόληση των ιδιωτικών εισροών καθορίζεται ενδογενώς, δηλαδή από την επιδίωξη των επιχειρηματιών να ελαχιστοποιήσουν το κόστος ή να μεγιστοποιήσουν το κέρδος. Το οικονομικά άριστο επίπεδο απασχόλησης μιάς ιδιωτικής εισροής είναι αυτό για το οποίον η αξία του οριακού προϊόντος γίνεται ίση με το οριακό κόστος της εισροής. Η ποσότητα των δημόσιων εισροών καθορίζεται εξωγενώς, δηλαδή από την πολιτεία. Επειδή τα όργανα της πολιτείας δεν έχουν τις ίδιες πληροφορίες με τους ιδιώτες επιχειρηματίες ή επειδή έχουν διαφορετικές επιδιώξεις, η ποσότητα μιάς δημόσιας εισροής στην παραγωγή μπορεί να διαφέρει από την οικονομικά άριστη. Την τελευταία δεκαετία το ενδιαφέρον πολλών ερευνητών - ιδιαίτερα στο γνωστικό αντικείμενο της Μακροοικονομικής - έχει στραφεί στην μελέτη της οικονομικής αποτελεσματικότητας των δημόσιων επενδύσεων υποδομής (Aschauer 1989, Munnell 1991, Tatom 1991, Garcia-Mila και McGuire 1992, Holtz-Eakin 1994, Garcia-Mila, McGuire, και Porter 1996). Σκοπός των ερευνητικών προσπαθειών είναι να προσδιοριστεί ο βαθμός στον οποίον η αύξηση των κρατικών δαπανών για υποδομή είναι οικονομικά δικαιολογημένη. Στις παραπάνω εργασίες, η οικονομική αποτελεσματικότητα των δημόσιων επενδύσεων υποδομής αξιολογείται με βάση το μέγεθος της ελαστικότητας παραγωγής ως προς το απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής. Μεγάλη ελαστικότητα, λαμβάνεται σαν ένδειξη μεγάλου βαθμού αποτελεσματικότητας ενώ το αντίστροφο ισχύει για μικρή ελαστικότητα. Οι οικονομετρικές εκτιμήσεις διαφέρουν σημαντικά από εργασία σε εργασία. Ο Aschauer βρίσκει ότι η ελαστικότητα παραγωγής, για τις Η.Π.Α., είναι 0.39, η Munnell και οι Garcia-Mila και McGuire 0.15, ενώ ο Holtz-Eakin βρίσκει μηδενική και σε μερικές περιπτώσεις αρνητική ελαστικότητα. Η ελαστικότητα παραγωγής είναι μια καθαρά τεχνική σχέση που μετράει την μεταβολή του προϊόντος λόγω μεταβολής του αποθέματος του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής, όταν όλες οι ιδιωτικές εισροές παραμένουν σταθερές. Στην περίπτωση όμως που υπάρχουν σχέσεις συμπληρωματικότητας ή υποκατάστασης ανάμεσα στην δημόσια και στις ιδιωτικές εισροές, η μεταβολή της δημόσιας εισροής θα επηρεάσει το άριστο επίπεδο απασχόλησης των ιδιωτικών εισροών και την οικονομική επίδοση της επιχείρησης (το κόστος και το κέρδος). Η μεταβολή του κόστους ή του κέρδους από μια επιπλέον μονάδα της δημόσιας εισροής σε σχέση με την τιμή της δημόσιας εισροής

3 188 είναι ο θεωρητικά σωστός τρόπος μέτρησης του βαθμού οικονομικής αποτελεσματικότητας. Ο σκοπός αυτής της μελέτης είναι να αναλύσει τον ρόλο των δημοσίων επενδύσεων υποδομής στην οικονομική συμπεριφορά και την κερδοφορία του αγροτικού τομέα στην Ελλάδα. Το θεωρητικό υπόδειγμα που χρησιμοποιούμε είναι αυτό της μεγιστοποίησης του κέρδους υπό τον περιορισμό ότι μια παραγωγική εισροή (το απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής στον τομέα) προσδιορίζεται εξωγενώς. Η ανάλυση του ρόλου της δημόσιας εισροής στην οικονομική συμπεριφορά του αγροτικού τομέα βασίζεται στην έννοια της ελαστικότητας έντασης, και η ανάλυση του ρόλου της στην κερδοφορία του τομέα στην έννοια της σκιώδους τιμής μιάς παραγωγικής εισροής. Η σύγκριση της σκιώδους τιμής με την τιμή αγοράς της εισροής δείχνει αν το απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής στην περίοδο ήταν μεγαλύτερο ή μικρότερο από το οικονομικά άριστο. 2. Το Θεωρητικό Υπόδειγμα Υποθέτουμε ότι η συνάρτηση παραγωγής στον αγροτικό τομέα της Ελλάδας είναι: Υ = F(X, G, t) (l) όπου Υ είναι η παραγόμενη ποσότητα, Χ είναι ένα nx1 διάνυσμα ποσοτήτων των ιδιωτικών μεταβλητών εισροών, G είναι το απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής στον τομέα, και t η τεχνολογική μεταβλητή (χρονολογική τάση). Υποθέτουμε επίσης ότι η F είναι αυστηρά αύξουσα στις Χ και G και αυστηρά κοίλη στις Χ. Οι αγρότες επιλέγουν τις ποσότητες των Χ που μεγιστοποιούν τα κέρδη. Το πρόβλημα αυτό μπορεί να διατυπωθεί μαθηματικά ως εξής: π(p, w, G, t) = max x (pf(x, G, t) - W'X) (2) π είναι το μέγιστο κέρδος που μπορεί να επιτευχθεί με δεδομένα την τιμή του προϊόντος, ρ, των τιμών των ιδιωτικών εισροών, W, του G, και της τεχνολογίας. Η συνάρτηση του κέρδους είναι αυστηρά αύξουσα στην τιμή του προϊόντος και το απόθεμα του G, αυστηρά φθίνουσα στις τιμές των ιδιωτικών εισροών και αυστηρά κυρτή στις ρ, και W. Οι συνθήκες πρώτης τάξης για το παραπάνω πρόβλημα είναι:

4 189 pf Xt = W i, i = 1,2,,n (3) ενώ οι συνθήκες δεύτερης ικανοποιούνται όταν η συνάρτηση παραγωγής είναι αυστηρά κοίλη ως προς τις ιδιωτικές εισροές. Η σκιώδης τιμή της δημόσιας εισροής είναι η αύξηση του κέρδους που προέρχεται από μια οριακή αύξηση της εισροής αυτής. Μαθηματικά, η σκιώδης τιμή του G είναι η παράγωγος της συνάρτησης του κέρδους ως προς το G (Hulten, 1986; Berndt και Fuss, 1986; Morrison και Schwartz, 1994). Παραγωγίζοντας και τα δυο μέλη της Σχέσης 2 ως προς το G και παίρνοντας υπόψη ότι οι άριστες ποσότητες των Χ είναι συναρτήσεις του G οδηγεί στο: Ο δεύτερος όρος στο δεξιό μέρος της Σχέσης 4 είναι 0, λόγω των συνθηκών πρώτης τάξεως. Επομένως: π G (p, W, G, t) - pf G (X, G, t) (5) που σημαίνει ότι η σκιώδης τιμή του G είναι το οριακό αξιακό προϊόν της δημόσιας εισροής π G θετικό για κάθε επίπεδο του G σημαίνει ότι οι αγρότες έχουν κίνητρο να απαιτούν μεγαλύτερες δημόσιες επενδύσεις υποδομής στον τομέα. Όμως, οι δημόσιες επενδύσεις υποδομής έχουν κάποιο κόστος για την οικονομία σαν σύνολο. Όταν οι αγορές είναι ανταγωνιστικές, το κόστος ευκαιρίας των δημόσιων επενδύσεων δίνεται από την τιμή μονάδας του G, ας την ονομάσουμε c Αν η σκιώδης τιμή είναι μεγαλύτερη από το c, το όφελος της οικονομίας σαν σύνολο είναι μεγαλύτερο από το κόστος παροχής της δημόσιας εισροής. Σε αυτή την περίπτωση, η πολιτεία πρέπει να αυξήσει τις επενδύσεις υποδομής στον τομέα. Το αντίθετο πρέπει να συμβεί αν η σκιώδης τιμή είναι μικρότερη από το α Ο λόγος λοιπόν π G /c δείχνει το βαθμό οικονομικής αποτελεσματικότητας (ΒΕΑ) της δημόσιας εισροής και μπορεί να αποτελέσει τον οδηγό της επενδυτικής πολιτικής του κράτους στον τομέα. Μεταβολές στο απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής επηρεάζουν όχι μόνο το κέρδος αλλά και την οικονομική συμπεριφορά του τομέα, δηλαδή την προσφορά του προϊόντος και τη ζήτηση για ιδιωτικές εισροές.

5 190 Οι επιπτώσεις μιας μεταβολής της G στην προσφορά του προϊόντος και στη ζήτηση για ιδιωτικές εισροές δίνεται από τις ελαστικότητες έντασης. Συγκεκριμένα, η ελαστικότητα έντασης της προσφοράς σε σχέση με το G είναι: ενώ η ελαστικότητα έντασης της ζήτησης για την ιδιωτική εισροή Χ i ως προς το G είναι: Αν η ελαστικότητα έντασης μιας ιδιωτικής εισροής ως προς το G είναι θετική τότε οι δυο αυτές εισροές είναι τεχνικά συμπληρωματικές και αύξηση στην G οδηγεί σε αύξηση της ζήτησης για την ιδιωτική εισροή. Το αντίθετο συμβαίνει αν η ελαστικότητα έντασης είναι αρνητική (Diewert, 1974, Dupont, 1991, Fousekis και Papakonstantinou, 1997). Η σχέση συμπληρωματικότητας ή υποκατάστασης με τη σειρά της καθορίζει την επίπτωση των μεταβολών των τιμών των ιδιωτικών εισροών στη σκιώδη τιμή της δημόσιας εισροής. Αυτό είναι εύκολο να αποδειχθεί αν κάποιος θεωρήσει ότι υπάρχει μόνο μια ιδιωτική εισροή. Σε αυτή την περίπτωση, παραγώγιση και των δυο πλευρών της Σχέσης 5 ως προς την τιμή της ιδιωτικής εισροής οδηγεί στο: Όμως, η ζητούμενη ποσότητα της ιδιωτικής εισροής είναι αυστηρά φθίνουσα ως προς την τιμή της. Επομένως, η σκιώδης τιμή του G αυξάνεται (μειώνεται) με την τιμή της ιδιωτικής εισροής όταν οι δύο εισροές είναι υποκατάστατες (συμπληρωματικές). Τέλος, παραγώγιση και των δυο μελών της Σχέσης 5 ως προς το ρ, οδηγεί στο:

6 191 Δεδομένου ότι η F είναι αυστηρά αύξουσα ως προς το G, και ότι η ζήτηση της ιδιωτικής εισροής αυξάνει με το ρ, η ικανή (αλλά όχι αναγκαία) συνθήκη για την αύξηση της σκιώδους τιμής G είναι η τεχνική συμπληρωματικότητα ανάμεσα στην ιδιωτική και τη δημόσια εισροή. 3. Εμπειρική Εφαρμογή στον Αγροτικό Τομέα της Ελλάδας ( ) Για την εμπειρική εφαρμογή, υποθέτουμε ότι η συνάρτηση κέρδους στον αγροτικό τομέα είναι η Ομαλοποιημένη Δευτεροβάθμια (Shumway 1983, Lopez 1985, Morrison 1985, Dupont 1991, Fousekis και Papakonstantinou, 1997, Fousekis και Stefanou, 1996) με τρεις ιδιωτικές εισροές, τις ενδιάμεσες (X1), την εργασία (Χ2), και το ιδιωτικό κεφάλαιο (Χ3), και μια δημόσια εισροή, G που είναι το απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής στον τομέα. Η τιμή του ιδιωτικού κεφαλαίου χρησιμοποιείται για την ομαλοποίηση των υπολοίπων τιμών. Υ είναι το συνολικό προϊόν (φυτική και ζωική παραγωγή), p, w1 και w2 είναι οι ομαλοποιημένες τιμές του προϊόντος, των ενδιαμέσων εισροών και της εργασίας, αντίστοιχα. Η Ομαλοποιημένη Δευτεροβάθμια συνάρτηση του κέρδους μπορεί να γραφεί ως: όπου aij = aji, i,j = 1,2,3,4. Οι συναρτήσεις προσφοράς του προϊόντος και οι συναρτήσεις ζήτησης για την X1 και την Χ2 προκύπτουν από τη Σχέση 10 με την εφαρμογή του λήμματος του Hotelling (Chambers, 1989). Η συνάρτηση ζήτησης του Χ3 δίνεται από την ταυτότητα: π = pυ - wlxl - w2x2 - Χ3 => Χ3 = ρυ - π - wlxl -w2x2

7 192 Η εκτίμηση των συναρτήσεων προσφοράς και ζήτησης έγινε με τη μέθοδο επαναληπτική SUR (Judge, κ.λπ., 1988) στο πρόγραμμα TSP. Τα αποτελέσματα της εκτίμησης δίνονται στον Πίνακα 1. ΠΙΝΑΚΑΣ 1 Εκτιμήσεις των Παραμέτρων της Ομαλοποιημένης Δευτεροβάθμιας Συνάρτησης Κέρδους του Αγροτικού Τομέα της Ελλάδας, * (**) υποδηλώνει στατιστικά σημαντικό συντελεστή στο επίπεδο 10% (5%) R 2 (Y) = 0.68 DW(Y) = 2.46 R 2 (X1) = 0.92 DW(X1) = 1.7 R 2 (X2) = 0.98 DW(X2) = 1.45 R 2 (X3) = 0.97 DW(X3) = 1.37 Τα αποτελέσματα είναι, γενικά, ικανοποιητικά. Δέκα παράμετροι είναι στατιστικά σημαντικοί στο επίπεδο 5% ή σε μικρότερο, ενώ δύο είναι στατιστικά σημαντικοί στο επίπεδο 10% ή μικρότερο. Οι συντελεστές προσδιορισμού είναι 0.68 για την συνάρτηση προσφοράς, 0.92, 0.98 και 0.97 για τις συναρτήσεις ζήτησης X1, Χ2, και Χ3 αντίστοιχα. Οι DW-Statistics δεν υποδηλώνουν την ύπαρξη αυτοσυσχέτισης πρώτης τάξης για τις συναρτήσεις που εκτιμήθηκαν.

8 193 ΠΙΝΑΚΑΣ 2 Ελαστικότητες Έντασης σε Σχέση με τη Δημόσια Εισροή, G.* * Υπολογισμένες με βάση τη μέση τιμή κάθε μεταβλητής. Ο Πίνακας 2 παρουσιάζει τις ελαστικότητες έντασης των ιδιωτικών εισροών και της προσφοράς του προϊόντος σε σχέση με την δημόσια εισροή G. Οι ελαστικότητες έντασης των ιδιωτικών εισροών είναι θετικές. Αυτό, σύμφωνα με την ανάλυση στο Τμήμα 2, υποδηλώνει ότι η δημόσια εισροή είναι τεχνικά συμπληρωματική ως προς τις ιδιωτικές εισροές. Οι ελαστικότητες έντασης για τις ιδιωτικές εισροές είναι όλες μεγαλύτερες από τη μονάδα. Επομένως, μεταβολές του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής ασκούν σημαντική επίδραση στην συμπεριφορά του αγροτικού τομέα μέσω της αλλαγής των ποσοτήτων αλλά και του άριστου συνδυασμού των ιδιωτικών εισροών στην παραγωγή. Με βάση τα μεγέθη των ελαστικοτήτων έντασης, οι μεταβολές του G, έχουν τη μεγαλύτερη επίδραση στη ζήτηση για ιδιωτικό κεφάλαιο. Αυτό είναι λογικό επειδή η υποδομή (π.χ. δρόμοι, εγγειοβελτιωτικά έργα) είναι προϋπόθεση για την χρησιμοποίηση του ιδιωτικού κεφαλαίου (π.χ. μηχανήματα). Η ελαστικότητα έντασης της προσφοράς σε σχέση με το G είναι Το μέγεθος αυτό είναι πολύ μεγαλύτερο από τις ελαστικότητες παραγωγής που εκτιμήθηκαν από τους Aschauer, Tatom, Garcia-Mila και McGuire για τις Η.Π.Α. Η εξήγηση για τη διαφορά είναι απλή. Η ελαστικότητα παραγωγής προκύπτει από μια συνάρτηση παραγωγής και υπολογίζεται με σταθερή την ποσότητα των ιδιωτικών εισροών. Η ελαστικότητα έντασης της προσφοράς, όμως, προκύπτει από μια συνάρτηση κέρδους και υπολογίζεται αφού η ποσότητα κάθε ιδιωτικής εισροής έχει προσαρμοστεί στο νέο άριστο επίπεδο που αντιστοιχεί στη μεταβολή του G. Στην παρούσα εργασία, οι ελαστικότητες έντασης των ιδιωτικών εισροών είναι όλες θετικές και έχουν μεγάλο μέγεθος. Επομένως και η ελαστικότητα έντασης της προσφοράς πρέπει να είναι μεγάλη. Το γεγονός ότι η ελαστικότητα προσφοράς σε σχέση με το G είναι μικρότερη από όλες τις ελαστικότητες ζήτησης εισροών σε σχέση με το G υποδηλώνει ότι υπάρχουν φθίνουσες αποδόσεις κλίμακας στον' τομέα. Η ομαλοποιημένη σκιώδης τιμή του δημοσίου αποθέματος υποδομής προκύπτει από την παραγώγιση της ομαλοποιημένης συνάρτησης του κέρδους,

9 194 Σχέση 10, ως προς το G. Αυτή όμως, λόγω της ομαλοποίησης, δεν είναι συγκρίσιμη με την τιμή της δημόσιας εισροής, α Για να γίνει συγκρίσιμη, πρέπει να απο-ομαλοποιηθεί. Αυτό επιτυγχάνεται με το να πολλαπλασιάσουμε κάθε ομαλοποιημένη τιμή που εμφανίζεται στην π G με την τιμή του ιδιωτικού κεφαλαίου με την οποίαν έγινε η ομαλοποίηση της συνάρτησης κέρδους. Συμβολίζουμε την απο-ομαλοποιημένη σκιώδη τιμή με π G u. Ο Πίνακας 3 παρουσιάζει τον βαθμό οικονομικής αποτελεσματικότητας (Β.Α) της δημόσιας εισροής στον αγροτικό τομέα της Ελλάδας ( ), όπου ο ΠΙΝΑΚΑΣ 3 Βαθμός Οικονομικής Αποτελεσματικότητας (Β.Α) της Δημόσιας Εισροής.

10 195 Ο λόγος της σκιώδους τιμής της δημόσιας εισροής ως προς την τιμή αγοράς είναι παντού μικρότερος από τη μονάδα, με εξαίρεση έτος Η μέση τιμή του βαθμού οικονομικής αποτελεσματικότητας (Β.Α) είναι 0.865, η τυπική απόκλιση 0.1, η μέγιστη τιμή και η ελάχιστη τιμή Αυτό σημαίνει ότι το απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής στον αγροτικό τομέα της Ελλάδας για την εξεταζομένη περίοδο ήταν μεγαλύτερο από το οικονομικά άριστο απόθεμα. Η υπέρ χρησιμοποίηση της δημόσιας εισροής μπορεί να οφείλεται σε μια σειρά λόγους: Πρώτον, η πολιτεία δεν έχει ακριβή γνώση της συνάρτησης του κέρδους στον αγροτικό τομέα ή δεν μπορεί να προβλέψει με ακρίβεια τις τιμές του προϊόντος και των εισροών. Δεύτερον, οι οργανώσεις των αγροτών με την πολιτική τους δύναμη επηρεάζουν τις αποφάσεις της πολιτείας προς όφελός τους. Τρίτον, η ίδια η πολιτεία, για λόγους αποκέντρωσης, είναι δυνατόν να θεωρεί ότι μια επιπλέον χρηματική μονάδα που απολαμβάνει ο αγροτικός πληθυσμός έχει μεγαλύτερη σημασία από μια επιπλέον χρηματική μονάδα που απολαμβάνουν άλλα τμήματα του πληθυσμού. Με άλλα λόγια, η πολιτεία μπορεί να έχει μια σκιώδη αξιολόγηση για την αύξηση της ευημερίας των αγροτών που, στο όριο, είναι μεγαλύτερη από την σκιώδη τιμή της δημόσιας εισροής στον τομέα. 3. Συμπεράσματα Ο σκοπός αυτής της εργασίας ήταν να διερευνήσει τον ρόλο του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής στην οικονομική συμπεριφορά και την κερδοφορία του αγροτικού τομέα στην Ελλάδα. Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκε το θεωρητικό υπόδειγμα της μεγιστοποίησης του κέρδους υπό τον περιορισμό ότι το απόθεμα της δημόσιας εισροής στον τομέα καθορίζεται εξωγενώς. Η εμπειρική εφαρμογή του παραπάνω υποδείγματος στον αγροτικό τομέα της Ελλάδας για την περίοδο οδήγησε στα παρακάτω συμπεράσματα: 1) Οι μεταβολές στο απόθεμα του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής ασκούν σημαντική επίδραση στην οικονομική συμπεριφορά του τομέα όπως αυτή αντικατοπτρίζεται στην προσφορά του προϊόντος και στη ζήτηση για ιδιωτικές εισροές. Συγκεκριμένα, επειδή η δημόσια εισροή είναι τεχνικά συμπληρωματική με τις ιδιωτικές εισροές, αύξηση του αποθέματος της πρώτης οδηγεί στην αύξηση της ζήτησης για ιδιωτικές εισροές. 2) Αύξηση του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής αυξάνει την κερδοφορία του τομέα.

11 196 3) Η αύξηση αυτή του κέρδους για την περίοδο ήταν μικρότερη από την τιμή αγοράς της δημόσιας εισροής. Αυτό σημαίνει ότι το απόθεμα του δημοσίου κεφαλαίου υποδομής στον αγροτικό τομέα ήταν μεγαλύτερο από το άριστο, δηλαδή υπήρχε υπερ-χρησιμοποίηση της δημόσιας εισροής. Από αυστηρά οικονομική άποψη, υπερ-χρησιμοποίηση μιάς παραγωγικής εισροής σημαίνει ότι το απόθεμά της πρέπει να μειωθεί επειδή αυτό θα οδηγήσει σε αύξηση του πλεονάσματος στην οικονομία σαν σύνολο. Ο κανόνας αυτός είναι χρήσιμος για τη διαμόρφωση της δημόσιας επενδυτικής πολιτικής στον τομέα. Πρέπει όμως να εφαρμόζεται με προσοχή για δυο λόγους: Πρώτο, υπερ-χρησιμοποίηση της δημόσιας εισροής σε μια συγκεκριμένη περίοδο δεν συνεπάγεται υπερ-χρησιμοποίηση σε όλες τις περιόδους. Ο βαθμός οικονομικής αποτελεσματικότητας είναι μια οικονομική μεταβλητή που εξαρτάται από τις τιμές και την τεχνολογία παραγωγής. Επομένως, διαφορετικός συνδυασμός τιμών στο μέλλον είναι δυνατό να οδηγήσει σε βαθμό οικονομικής αποτελεσματικότητας μεγαλύτερο από τη μονάδα, δηλαδή να δημιουργήσει ανάγκη για αύξηση του αποθέματος της δημόσιας εισροής. Δεύτερο, για γενικότερους κοινωνικούς λόγους (π.χ. συγκράτηση του πληθυσμού στην ύπαιθρο) πρόσθετες επενδύσεις στον τομέα είναι δυνατόν να δικαιολογηθούν ακόμα και όταν υπάρχει υπερ-χρησιμοποίηση της δημόσιας εισροής. Παράρτημα: Τα Στοιχεία που Χρησιμοποιήθηκαν για την Εμπειρική Εφαρμογή Οι ποσότητες του προϊόντος και των ενδιαμέσων εισροών (οι οποίες είναι αξίες σε σταθερές, 1970, τιμές) καθώς και οι αντίστοιχοι δείκτες τιμών (1970 = 100) προέρχονται από τους εθνικούς λογαριασμούς. Το απόθεμα του ιδιωτικού και του δημόσιου κεφαλαίου υποδομής υπολογίστηκε από τις χρονολογικές σειρές των ιδιωτικών και δημοσίων επενδύσεων στον αγροτικό τομέα που δίνονται από τους εθνικούς λογαριασμούς με βάση τον τύπο: K t = I t - δ 1 Κ t-1 όπου Κ είναι το απόθεμα του κεφαλαίου, Ι η ακαθάριστη επένδυση (σε σταθερές, 1970, τιμές) και δ ο ρυθμός οικονομικής απαξίωσης του κεφαλαίου. Εκτιμήσεις για το τελευταίο υπάρχουν στην μελέτη "Πάγιο Κεφάλαιο και Επενδύσεις Παγίου Κεφαλαίου στην Ελληνική Γεωργία" (Α.Τ.Ε., 1989, σελ ). Οι τιμές του ιδιωτικού και του δημόσιου κεφαλαίου υπολογίστηκαν διαιρώντας την ακαθάριστη επένδυση σε τρέχουσες με την ακαθάριστη

12 197 επένδυση σε σταθερές, 1970, τιμές. Στοιχεία για την ποσότητα της εργασίας (μισθωτής και οικογενειακής), σε ετήσιες μονάδες εργασίας (Ε.Μ.Ε), προέρχονται από την έκδοση της EUROSTAT "Economic Account for Agriculture and Forestry". Ο δείκτης τιμών για την μισθωτή εργασία δίνεται από την ΕΣΥΕ. Υποθέσαμε, όπως οι Βελέντζας κ.λπ. (1992), ότι το κόστος ευκαιρίας είναι ίδιο για την μισθωτή και την οικογενειακή εργασία. Υποσημειώσεις 1. Η έκταση της καλλιεργούμενης γης στην Ελλάδα παρουσιάζει πολύ μικρή μεταβλη τικότητα και η χρησιμοποίηση της στο εμπειρικό υπόδειγμα είχε σαν αποτέλεσμα την εμφάνιση πολυσυγγραμμικότητας. Τονίζουμε ότι: Πρώτον, υπάρχουν πολλές εργασίες που αφορούν το σύνολο του αγροτικού τομέα (γεωργία και κτηνοτροφία) στις οποίες η καλλιεργούμενη έκταση δεν εμφανίζεται στο εμπειρικό υπόδειγμα (π.χ. Hauver κ.λπ. 1991, Luh και Stefanou 1991, Coyle 1992). Δεύτερον, το δημόσιο και το ιδιωτικό κεφάλαιο στην παρούσα εργασία περιλαμβάνουν τις έγγειες βελτιώσεις οι οποίες σε κάποιο βαθμό αντισταθμίζουν την έλλειψη της καλλιεργούμενης έκτασης. 2. Ο υπολογισμός των ελαστικοτήτων έντασης έγινε ως εξής: Πρώτα, εκτιμήθηκαν οι συναρτήσεις της προσφοράς και ζήτησης. Στη συνέχεια, κάθε μια από αυτές τις συναρτήσεις παραγωγίστηκε με το απόθεμα της δημόσιας εισροής, G, για να προκύψουν οι όροι Τέλος, κάθε ένας από τους παραπάνω όρους πολλαπλασιάστηκε με G/Y ή G/X, αντίστοιχα, σύμφωνα με τις σχέσεις 7a και 7b, για να δώσει τις ελαστικότητες έντασης. 3. Μια εισροή υπερ-χρησιμοποιείται όταν η σκιώδης τιμή της είναι μικρότερη από την τιμή αγοράς (Hulten 1986, Morrison, 1985). Βιβλιογραφία Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδας (1989) "Πάγιο Κεφάλαιο και Επενδύσεις Παγίου Κεφαλαίου στη Γεωργία", ΑΤΕ, Αθήνα. Aschauer, D. (1989) Is Public Infrastructure Productive? Journal of Monetary Economics 23, Berndt, E. and M. Fuss (1986) Productivity Measurement with Adjustments for Variation in Capacity Utilization. Journal of Econometrics, 33, Chambers, R. (1989) Applied Production Analysis: A Dual Approach. Cambridge University Press. Coyle, B. (1992) Risk Aversion and Price Risk in Duality Models of Production: A Linear Mean - Variance Approach. American Journal of Agricultural Economics 74,

13 198 Diewert, W. (1974). Application in Duality Theory. In Frontiers in Quantitative Analysis, ed. M. Intrilligator and D. Kendric, Amsterdam, North Holland Publishing Co. Dupont, D. (1991) Testing for Input Substitution in a Regulated Fishery. American Journal of Agricultural Economics 73, Economic Accounts for Agriculture and Forestry EUROSTAT (several years) Bruxelles - Luxembourg. Fousekis, P. and A. Papakonstantinou (1997) Economic Capacity Utilization and Productivity Growth in Greek Agriculture Journal of Agricultural Economics 48, Fousekis, P. and S. Stefanou (1996) Capacity Utilization Under Dynamic Profit Maximization Empirical Economics 21, Garcia-Mila, T. and T. McGuire (1992). The Contribution of Publicly Provided Inputs to State Economies. Regional Science and Urban Economics, 22, Garcia-Mila, Τ., Τ. McGuire and R. Porter (1996). The Effects of Public Capital in State Level Production Function Reconsidered. Review of Economics and Statistics, Vol LXXVII, Hauver, J., Yee, J., and E. Ball (1991). Capacity Utilization and Measurement of Agricultural Productivity Technical Bulletin 1798, Economic Research Service, USDA. Holtz-Eakin (1994) Public Sector Capital and the Productivity Puzzle Review of Economics and Statistics, 76, Hulten, C. (1986) Productivity Changes, Capacity Utilization and the Sources of Efficiency Growth Journal of Econometrics, 33, Judge, G., R. Hill, W. Griffiths, H. Lutkepohl, and T. Lee (1988). Introduction to the Theory and Practice of Econometrics, John Wiley and Sons. Lopez, R. (1985) Supply Response and Investment in the Canadian Food Processing Industry. American Journal of Agricultural Economics, 67, Luh, Y. and S. Stefanou (1991). Productivity Growth in the U.S. Agriculture Under Dynamic Adjustment. American Journal of Agricultural Economics, 73, Morrison, C, and A. Schwartz (1994) Distinguishing Internal from External Scale Effects: The Case of Public Infrastructure. Journal of Productivity Analysis, 5, Munnell, A. (1990). How Does Public Infrastructure Affect Regional Economic Performance? New England Economic Review, Federal Reserve Bank of Boston, Sept./Oct, Shumway, R. (1983). Supply, Demand and Technology in a Multi-Product Industry: Texas Field Crops. American Journal of Agricultural Economics, 65, Tatom, J. (1991) Public Capital and Private Sector Performance St. Louis Federal Reserve Bank Review, 73, Veletzas, K., Karagiannis, G and S. Katranidis (1992). Input Substitutability in Greek Agriculture (in Greek), Studies, 42,

:,,,, ,,, ;,,,,,, ,, (Barro,1990), (Barro and Sala2I2Martin,1992), (Arrow and Kurz,1970),, ( Glomm and Ravikumar,1994), (Solow,1957)

:,,,, ,,, ;,,,,,, ,, (Barro,1990), (Barro and Sala2I2Martin,1992), (Arrow and Kurz,1970),, ( Glomm and Ravikumar,1994), (Solow,1957) : 3 ( 100820 :,,,,,,,;,,,,,, :,,,,,, (Barro,1990, (Barro and Sala2I2Martin,1992,(Arrow and Kurz,1970,,, ( Glomm and Ravikumar,1994,,,, (Solow,1957 3, 10 2004 3,,,,,,,,,,,, :,,, ( Inada,1963,,,,,;, ;, ;,,,,,(Ramsey,1928,,,,

Διαβάστε περισσότερα

Ρωξάνη Καραγιάννη Ερευνήτρια Γ Βαθμίδας

Ρωξάνη Καραγιάννη Ερευνήτρια Γ Βαθμίδας Ρωξάνη Καραγιάννη Ερευνήτρια Γ Βαθμίδας Ερευνητική Περιοχή: Οικονομικά της Υγείας Άλλα Ερευνητικά Ενδιαφέροντα: Μικροοικονομική, Εφαρμοσμένη Μικροοικονομική: Παραγωγικότητα, Αποτελεσματικότητα, Οικονομετρία

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Διεθνές Εμπόριο και Διανομή του Εισοδήματος Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για τους οποίους το διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN 3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HESHER-OHIN Υπάρχουν δύο συντελεστές παραγωγής, το κεφάλαιο και η εργασία τους οποίους χρησιμοποιεί η επιχείρηση για να παράγει προϊόν Y μέσω μιας συνάρτησης παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου Κεφάλαιο 6 Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου 6.1 Σύνοψη Στο έκτο κεφάλαιο του συγγράμματος ξεκινάει η ανάλυση της μακροοικονομικής πολιτικής. Περιγράφονται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΞΑΝΤΛΗΤΙΚΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΟΡΟΥ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΟΓΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΞΑΝΤΛΗΤΙΚΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΟΡΟΥ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΟΓΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΞΑΝΤΛΗΤΙΚΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΟΡΟΥ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΟΓΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Αργ. Α. Κανελλόπουλου και Ανασ. Π. Ξεπαπαδέα Παν/μιο Πειραιώς και Παν/μιο Κρήτης, αντιστοίχως 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Κεφάλαιο 5. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1

ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Κεφάλαιο 5. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1 ΘΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Κεφάλαιο 5. Σαρτζετάκης 1 Συνάρτηση παραγωγής Προσδιορίζει τις δυνατότητες παραγωγής ενός αγαθού ή υπηρεσίας (εκροής) ως συνάρτησης των παραγωγικών συντελεστών (εισροών) δεδομένης της τεχνολογίας.

Διαβάστε περισσότερα

Προσφορά Εργασίας Προτιμήσεις και Συνάρτηση Χρησιμότητας ( Χ,Α συνάρτηση χρησιμότητας U(X,A)

Προσφορά Εργασίας Προτιμήσεις και Συνάρτηση Χρησιμότητας ( Χ,Α συνάρτηση χρησιμότητας U(X,A) Προσφορά Εργασίας - Έστω ότι υπάρχουν δύο αγαθά Α και Χ στην οικονομία. Το αγαθό Α παριστάνει τα διάφορα καταναλωτικά αγαθά. Το αγαθό Χ παριστάνει τον ελεύθερο χρόνο. Προτιμήσεις και Συνάρτηση Χρησιμότητας

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική Προσφορά

Συναθροιστική Προσφορά Κεφάλαιο 10 Συναθροιστική Προσφορά 10.1 Σύνοψη Στο δέκατο κεφάλαιο του συγγράμματος παρουσιάζεται αρχικά η διαδικασία από την οποία προκύπτει η συναθροιστική προσφορά (AS). Η ανάλυση επικεντρώνεται (α)

Διαβάστε περισσότερα

Ελαχιστοποίηση του Κόστους

Ελαχιστοποίηση του Κόστους Ελαχιστοποίηση του Κόστους - H ανάλυση του προβλήματος ελαχιστοποίησης του κόστους παρουσιάζει τα εξής πλεονεκτήματα σε σχέση με το πρόβλημα μεγιστοποίησης του κέρδους: (1) Επιτρέπει τη διατύπωση μιας

Διαβάστε περισσότερα

Case 12: Προγραμματισμός Παραγωγής της «Tires CO» ΣΕΝΑΡΙΟ (1)

Case 12: Προγραμματισμός Παραγωγής της «Tires CO» ΣΕΝΑΡΙΟ (1) Case 12: Προγραμματισμός Παραγωγής της «Tires CO» ΣΕΝΑΡΙΟ (1) Ένα πολυσταδιακό πρόβλημα που αφορά στον τριμηνιαίο προγραμματισμό για μία βιομηχανική επιχείρηση παραγωγής ελαστικών (οχημάτων) Γενικός προγραμματισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ. Οι συναρτήσεις χρησιμότητας των ατόμων Α και Β είναι αντίστοιχα. και. και το αρχικό απόθεμα και.

ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ. Οι συναρτήσεις χρησιμότητας των ατόμων Α και Β είναι αντίστοιχα. και. και το αρχικό απόθεμα και. ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ Άσκηση 5 Οι συναρτήσεις χρησιμότητας των ατόμων Α και Β είναι αντίστοιχα u ( x, x ) = x + x 1 2 1 2 και u ( x, x ) = x + x 1 2 1 2 Ω = (2,0) Ω = (0,1) και το αρχικό απόθεμα και. Να προσδιοριστεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗΣ 2008

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗΣ 2008 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗΣ 2008 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ: "Μελέτη της χρηματοοικονομικής αποτύπωσης περιβαλλοντικών πληροφοριών, της περιβαλλοντικής διαχείρισης, επίδοσης και αποτελεσματικότητας των ελληνικών επιχειρήσεων"

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτηση για εκπαιδευση

Ζήτηση για εκπαιδευση Ζήτηση για εκπαιδευση Έστω, ότι η ζωή ενός ατόμου i, i = 1,, n, χωρίζεται σε δυο περιόδους, t και t + 1. Η πρώτη περίοδος αφορά την εφηβεία και η δεύτερη περίοδος αφορά την ενηλικίωση. Το άτομο αφιερώνει

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΩΣ ΔΕΙΚΤΗΣ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Η ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΩΣ ΔΕΙΚΤΗΣ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Η ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΩΣ ΔΕΙΚΤΗΣ ΕΚΣΥΓΧΡΟΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Αλέξανδρος Βογιατζής Νικόλαος Δριτσάκης ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα τελευταία χρόνια η αγροτική οικονομία σε ολόκληρο τον κόσμο υφίσταται

Διαβάστε περισσότερα

Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας

Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας ΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Τι θα παραχθεί Πως θα παραχθεί Σε τι ποσότητα Μέθοδοι και διαδικασίες παραγωγής Μελέτες για τον προσδιορισμό των αναγκών Προσδιορισμός Αναγκών

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β.1 Διαπράττουμε το σφάλμα της σύνθεσης όταν θεωρούμε ότι: α. αυτό που ισχύει για ένα άτομο ισχύει μερικές φορές και για το σύνολο β. αυτό που ισχύει για ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics. Lecture 1: Trading in a Ricardian Model

Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics. Lecture 1: Trading in a Ricardian Model Πάντειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics Lecture 1: Trading in a Ricardian Model Το Ρικαρδιανό υπόδειγμα με ένα συντελεστή (συνέχεια) 1. Ο μόνος σημαντικός

Διαβάστε περισσότερα

Email: vrapanos@econ.uoa.gr

Email: vrapanos@econ.uoa.gr ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2008-2009 Τµήµα Οικονοµικών Επιστηµών Μάθηµα: ΚΡΑΤΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Γραφείο 305, Σταδίου 5 ιδασκαλία: Β. Ράπανος Ηµέρα και ώρα µαθήµατος: Τρίτη, 11.00-14.00 Ώρες γραφείου:

Διαβάστε περισσότερα

Τo ελληνικό τραπεζικό σύστημα σε περιόδους οικονομικής κρίσης και τα προσφερόμενα προϊόντα του στην κοινωνία.

Τo ελληνικό τραπεζικό σύστημα σε περιόδους οικονομικής κρίσης και τα προσφερόμενα προϊόντα του στην κοινωνία. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡMΟΓΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ & ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Γεωργία Χ. Κιάκου ΑΜ : 718 Τo ελληνικό τραπεζικό σύστημα σε περιόδους οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

ΧΩΡΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΑ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ ΤΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ SPATIAL ECONOMETRIC MODELS FOR VALUATION OF THE PROPERTY PRICES

ΧΩΡΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΑ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ ΤΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ SPATIAL ECONOMETRIC MODELS FOR VALUATION OF THE PROPERTY PRICES 1 ο Συνέδριο Χωρικής Ανάλυσης: Πρακτικά, Αθήνα, 013, Σ. Καλογήρου (Επ.) ISBN: 978-960-86818-6-6 ΧΩΡΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΑ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ ΤΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ Μαριάνθη Στάμου 1*, Άγγελος Μιμής και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙ ΡΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ «ΘΕΟΦΡΑΣΤΟΣ» ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΑΚΩΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ: ΜΙΑ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙ ΡΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ «ΘΕΟΦΡΑΣΤΟΣ» ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΑΚΩΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ: ΜΙΑ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 7 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (), σελ. 375-38 ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙ ΡΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ «ΘΕΟΦΡΑΣΤΟΣ» ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΑΚΩΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία σε Αγορές Διαφοροποιημένων Προϊόντων

Ισορροπία σε Αγορές Διαφοροποιημένων Προϊόντων Ισορροπία σε Αγορές Διαφοροποιημένων Προϊόντων - Στο υπόδειγμα ertrand, οι επιχειρήσεις, παράγουν ένα ομοιογενές αγαθό, οπότε η τιμή είναι η μοναδική μεταβλητή που ενδιαφέρει τους καταναλωτές και οι καταναλωτές

Διαβάστε περισσότερα

Καθ. Θεοδόσιος Παλάσκας Καθηγητής Οικονομικής Ανάλυσης & Ανάπτυξης, Διευθυντής του Κέντρου Μελετών Οικονομικής Πολιτικής (ΚΕ.Μ.Ο.

Καθ. Θεοδόσιος Παλάσκας Καθηγητής Οικονομικής Ανάλυσης & Ανάπτυξης, Διευθυντής του Κέντρου Μελετών Οικονομικής Πολιτικής (ΚΕ.Μ.Ο. Καθ. Θεοδόσιος Παλάσκας Καθηγητής Οικονομικής Ανάλυσης & Ανάπτυξης, Διευθυντής του Κέντρου Μελετών Οικονομικής Πολιτικής (ΚΕ.Μ.Ο.Π), Επιστημονικός Συνεργάτης της Ακαδημίας Αθηνών και μέλος του Rockefeller

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΝΕΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ: ΜΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΓΝΙΩΝ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΝΕΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ: ΜΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΓΝΙΩΝ «ΣΠΟΥΔΑΙ», Τόμος 52, Τείχος 4ο, (2002), Πανεπιστήμιο Πειραιώς / «SPOUDAI», Vol. 52, No 4, (2002), University of Piraeus ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΝΕΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ: ΜΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΒΑΘΜΟΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ TOY ΠΑΓΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΙ Η ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΚΛΑΔΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ, 1963-1983

Ο ΒΑΘΜΟΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ TOY ΠΑΓΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΙ Η ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΚΛΑΔΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ, 1963-1983 «ΣΠΟΥΔΑΙ», Τόμος 42, Τεύχος 2ο, Πανεπιστήμιο Πειραιώς / «SPOUDAI», Vol. 42, No 2, University of Piraeus Ο ΒΑΘΜΟΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ TOY ΠΑΓΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΑΙ Η ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΚΛΑΔΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Εξετάσεις Θεωρίας και Πολιτικής Διεθνούς Εμπορίου Ιούλιος 2007. Όνομα: Επώνυμο: Επιθυμώ να μην περάσω το μάθημα εάν η βαθμολογία μου είναι του

Εξετάσεις Θεωρίας και Πολιτικής Διεθνούς Εμπορίου Ιούλιος 2007. Όνομα: Επώνυμο: Επιθυμώ να μην περάσω το μάθημα εάν η βαθμολογία μου είναι του Εξετάσεις Θεωρίας και Πολιτικής Διεθνούς Εμπορίου Ιούλιος 2007 Α Όνομα: Επώνυμο: Αριθμός Μητρώου: Έτος: Επιθυμώ να μην περάσω το μάθημα εάν η βαθμολογία μου είναι του 1. Η χώρα Α έχει 10.000 μονάδες εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές 4. ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ). ΖΗΤΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Η ζήτηση εργασίας στο σύνολο της οικονομίας ορίζεται ως ο αριθμός εργαζομένων που οι επιχειρήσεις επιθυμούν να απασχολούν

Διαβάστε περισσότερα

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Πληθυσμός Δείγμα Δείγμα Δείγμα Ο ρόλος της Οικονομετρίας Οικονομική Θεωρία Διατύπωση της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Μακροοικονομικά της Ανάπτυξης [Θεωρία Οικονομικής Μεγέθυνσης] Νίκος Θεοχαράκης Σημειώσεις στην έννοια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάση 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.:210 92 11 200-10, Fax:210 92 33 977 11 Tsami Karatassi, 117 42 Athens, Greece,

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγική διαδικασία. Τεχνολογία

Παραγωγική διαδικασία. Τεχνολογία Σκοπός: Η μελέτη της σχέσης εισροών και εκροών Συντελεστές παραγωγής (Εισροές) Παραγωγική διαδικασία Παραγόμενο Προϊόν (Εκροές) Κεφαλαιουχικά αγαθά Εργασία Γή Επιχειρηματικές ή διοικητικές ικανότητες κλπ

Διαβάστε περισσότερα

Η άριστη ποσότητα παραγγελίας υπολογίζεται άμεσα από τη κλασική σχέση (5.5): = 1000 μονάδες

Η άριστη ποσότητα παραγγελίας υπολογίζεται άμεσα από τη κλασική σχέση (5.5): = 1000 μονάδες ΠΡΟΒΛΗΜΑ 1 Η ετήσια ζήτηση ενός σημαντικού εξαρτήματος που χρησιμοποιείται στη μνήμη υπολογιστών desktops εκτιμήθηκε σε 10.000 τεμάχια. Η αξία κάθε μονάδας είναι 8, το κόστος παραγγελίας κάθε παρτίδας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ. και το Κόστος ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 3 ο : Η Παραγωγή της Επιχείρησης και το Κόστος ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Το συνολικό προϊόν παίρνει την μέγιστη τιμή

Διαβάστε περισσότερα

IMES DISCUSSION PAPER SERIES

IMES DISCUSSION PAPER SERIES IMES DISCUSSION PAPER SERIES Will a Growth Miracle Reduce Debt in Japan? Selahattin mrohorolu and Nao Sudo Discussion Paper No. 2011-E-1 INSTITUTE FOR MONETARY AND ECONOMIC STUDIES BANK OF JAPAN 2-1-1

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ. Α. Μπαρτζώκας 29 Μαρτίου 2009

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ. Α. Μπαρτζώκας 29 Μαρτίου 2009 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ Α. Μπαρτζώκας 29 Μαρτίου 2009 ΣΤΟΧΟΙ Το γνωστικό αντικείµενο της Αναπτυξιακής Οικονοµικής ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΑΓΟΡΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ Βασικές πηγές στατιστικών στοιχείων σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

1. Επιλογή Διαφημιστικής Δαπάνης στη Μονοπωλιακή Αγορά

1. Επιλογή Διαφημιστικής Δαπάνης στη Μονοπωλιακή Αγορά 1. Επιλογή Διαφημιστικής Δαπάνης στη Μονοπωλιακή Αγορά 1Α. Δελεαστική Διαφήμιση στη Μονοπωλιακή Αγορά - Έστω ότι η αγορά ενός αγαθού είναι μονοπωλιακή και η διαφήμιση του προϊόντος είναι δελεαστική δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες

Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες Ορισμός Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες αβεβαιότητας. Βασικές έννοιες Η μελέτη ενός πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ (Τ.Ε.Ι ΚΟΖΑΝΗΣ) Στατιστικές Μέθοδοι με εντατική χρήση Η/Υ

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ (Τ.Ε.Ι ΚΟΖΑΝΗΣ) Στατιστικές Μέθοδοι με εντατική χρήση Η/Υ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ (Τ.Ε.Ι ΚΟΖΑΝΗΣ) Στατιστικές Μέθοδοι με εντατική χρήση Η/Υ Νικόλαος Δριτσάκης Καθηγητής Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Περιγραφή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: Mετακύλιση τιμών βασικών προϊόντων και τροφίμων στην περίπτωση του Νομού Αιτωλοακαρνανίας

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: Mετακύλιση τιμών βασικών προϊόντων και τροφίμων στην περίπτωση του Νομού Αιτωλοακαρνανίας ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ MBA ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: Mετακύλιση τιμών βασικών προϊόντων και τροφίμων στην περίπτωση του Νομού Αιτωλοακαρνανίας

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΚΟΣΤΟΥΣ. Κεφάλαιο 5. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1

ΘΕΩΡΙΑ ΚΟΣΤΟΥΣ. Κεφάλαιο 5. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1 ΘΕΩΡΙΑ ΚΟΣΤΟΥΣ Κεφάλαιο 5 Ε. Σαρτζετάκης 1 Βραχυχρόνια συνάρτηση κόστους ΣΣΚ Βραχυχρόνια συνάρτηση κόστους ΣΚ ΣΜΚ MK OK MMK MΣK 1 2 3 Η βραχυχρόνια συνάρτηση κόστους δημιουργείται από τα δεδομένα της βραχυχρόνιας

Διαβάστε περισσότερα

1. Κατανομή πόρων σε συνθήκες στατικής αποτελεσματικότητας

1. Κατανομή πόρων σε συνθήκες στατικής αποτελεσματικότητας Εφαρμογές Θεωρίας 1. Κατανομή πόρων σε συνθήκες στατικής αποτελεσματικότητας Έστω ότι η συνάρτηση ζήτησης για την κατανάλωση του νερού ενός φράγματος (εκφρασμένη σε ευρώ) είναι q = 12-P και το οριακό κόστος

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος

Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών. Οικονομικά της Εκπαιδευσης. Ακαδημαικό έτος 2013-2014. Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Πατρών Οικονομικά της Εκπαιδευσης Ακαδημαικό έτος 2013-2014 Διδάσκων: Νίκος Γιαννακόπουλος Εισαγωγικά Οικονομική επιστημη και εκπαίδευση Τα οικονομικά της εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Κεφάλαιο 2o (συνέχεια) b) Υπολογισμός των βασικών Μακροοικονομικών μεγεθών Συνολικό εισόδημα και συνολική δαπάνη! Για μια οικονομία συνολικά, το εισόδημα πρέπει να είναι ίσο

Διαβάστε περισσότερα

2.1. ΑΠΛΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ ΓΡΑΜΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ

2.1. ΑΠΛΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ ΓΡΑΜΜΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ . ΓΡΑΜΜΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ. ΓΡΑΜΜΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ( Linear Programming ) Ο Γραμμικός Προγραμματισμός είναι μια τεχνική που επιτρέπει την κατανομή των περιορισμένων πόρων μιας επιχείρησης με τον πιο

Διαβάστε περισσότερα

Karl Marx s theory of economic crises

Karl Marx s theory of economic crises MPRA Munich Personal RePEc Archive Karl Marx s theory of economic crises Theodore Mariolis Department of Public Administraion, Panteion University June 204 Online at http://mpra.ub.uni-muenchen.de/5683/

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Μαθηματικά (Φυλλάδιο 1 ο )

Γενικά Μαθηματικά (Φυλλάδιο 1 ο ) ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ Γενικά Μαθηματικά (Φυλλάδιο 1 ο ) Επιμέλεια Φυλλαδίου : Δρ. Σ. Σκλάβος Περιλαμβάνει: ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ : ΠΑΡΑΓΩΓΙΣΗ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΩΝ ΜΙΑΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΣΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΠΟΥΔΕΣ

ΕΡΣΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΠΟΥΔΕΣ ΕΡΣΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΠΟΥΔΕΣ 1996 2002 UNIVERSITY OF CAMBRIDGE, UK PhD στα Οικονομικά Τίτλος Διατριβής: De-industrialisation and Industrial Policies in Greece Post Second World War 1995-1996 UNIVERSITY OF CAMBRIDGE,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεματική Ενότητα: ΔΕΟ-3 Ποσοτικές Μέθοδοι Ακαδημαϊκό Έτος: 0-0 Δεύτερη Γραπτή Εργασία Επιχειρησιακά Μαθηματικά Γενικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Οι συντελεστές παραγωγής (κεφαλαιουχικά αγαθά, εργασία, γη, επιχειρηµατικότητα, κλπ), µετά από µια διαδικασία, µετασχηµατίζονται σε αγαθά και υπηρεσίες. Η συνολική

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση

Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση Κεφάλαιο 24 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Παραγωγή και Οικονομική Μεγέθυνση Ηευημερία(το βιοτικό επίπεδο)

Διαβάστε περισσότερα

Με δεδομένες τις επιλογές της επιχείρησης (δυνατούς συνδυασμούς συντελεστών) με ποιον τρόπο θα επιλέξει την άριστη.

Με δεδομένες τις επιλογές της επιχείρησης (δυνατούς συνδυασμούς συντελεστών) με ποιον τρόπο θα επιλέξει την άριστη. Με δεδομένες τις επιλογές της επιχείρησης (δυνατούς συνδυασμούς συντελεστών) με ποιον τρόπο θα επιλέξει την άριστη. Είδη κόστους Άμεσο Κόστος απάνες για αγορά ή μίσθωση ΣΠ Έμμεσο Κόστος Τεκμαιρόμενο κόστος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΑΓΓΕΛΙΚΗ Φ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ 1. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: 05/11/1957

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΑΓΓΕΛΙΚΗ Φ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ 1. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: 05/11/1957 ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΑΓΓΕΛΙΚΗ Φ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ 1. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΤΡΩΝΥΜΟ: ΦΩΤΙΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: 05/11/1957 ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: Οικονομολόγος ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ: Καθηγήτρια Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση

Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση Νίκος Θεοχαράκης Διάλεξη 6 Ιανουάριος 2014 Είδη εταιρειών Ομόρρυθμη Ετερόρρυθμη Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης Ανώνυμη Εταιρεία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Χαλκίδας Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

ΤΕΙ Χαλκίδας Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων ΤΕΙ Χαλκίδας Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Επιχειρησιακή Έρευνα Τυπικό Εξάμηνο: Δ Αλέξιος Πρελορέντζος Εισαγωγή Ορισμός 1 Η συστηματική εφαρμογή ποσοτικών μεθόδων, τεχνικών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ 1. Εισαγωγή Όπως έχουμε τονίσει, η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο προσδιορίζεται η τιμή ενός αγαθού απαιτεί κατανόηση των δύο δυνάμεων της αγοράς, δηλαδή της ζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗΣ ΚΛΑΔΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗΣ ΚΛΑΔΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Διπλωματική Εργασία ΘΕΜΕΛΙΩΔΗΣ ΚΛΑΔΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ Του ΚΩΣΤΟΥΛΗ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ 100 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΠΡΟΣ ΕΠΙΛΥΣΗ Vol. 1 ΑΘΗΝΑ ΜΑΪΟΣ 2013 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΣΥΝΤΑΞΗ 1 ΤΟΜΟΣ 1 ΜIΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ 1) Εάν ο οριακός λόγος υποκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2. Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας

Κεφάλαιο 2. Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας Κεφάλαιο 2 Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας Περίγραµµα κεφαλαίου Εθνικοί λογαριασµοί εισοδήµατος: Οι µετρήσεις του προϊόντος, του εισοδήµατος και της δαπάνης Ακαθάριστο εγχώριο

Διαβάστε περισσότερα

young people in agriculture remains stable. Brussels: Eurostat, Statistics in Focus, Theme 5-7/2002.

young people in agriculture remains stable. Brussels: Eurostat, Statistics in Focus, Theme 5-7/2002. Οι γεωργικές εκμεταλλεύσεις στην Ελλάδα είναι κατά κύριο λόγο οικογενειακές επιχειρήσεις, 1 με σχεδόν ίση συμμετοχή ανδρών και γυναικών, και μικρό ποσοστό μισθωτής απασχόλησης. Σύμφωνα με στοιχεία της

Διαβάστε περισσότερα

Case 08: Επιλογή Διαφημιστικών Μέσων Ι ΣΕΝΑΡΙΟ (1)

Case 08: Επιλογή Διαφημιστικών Μέσων Ι ΣΕΝΑΡΙΟ (1) Case 08: Επιλογή Διαφημιστικών Μέσων Ι ΣΕΝΑΡΙΟ (1) Το πρόβλημα της επιλογής των μέσων διαφήμισης (??) το αντιμετωπίζουν τόσο οι επιχειρήσεις όσο και οι διαφημιστικές εταιρείες στην προσπάθειά τους ν' αναπτύξουν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Επιχειρήσεις σε ανταγωνιστικές αγορές. Αρ. Διάλεξης: 09

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Επιχειρήσεις σε ανταγωνιστικές αγορές. Αρ. Διάλεξης: 09 Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Επιχειρήσεις σε ανταγωνιστικές αγορές Αρ. Διάλεξης: 09 Τι είναι ανταγωνιστική αγορά; Η ανταγωνιστική αγορά έχει πολλούς αγοραστές/καταναλωτές και πολλούς παραγωγούς/επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Μονοπωλιακός ανταγωνισμός. Copyright 2006 Thomson Learning

Μονοπωλιακός ανταγωνισμός. Copyright 2006 Thomson Learning Μονοπωλιακός ανταγωνισμός Μονοπωλιακός ανταγωνισμός Χαρακτηριστικά - πολλές επιχειρήσεις. - κανένα εμπόδιο εισόδου. - διαφοροποίηση προϊόντος Μονοπωλιακός ανταγωνισμός Πολλοί πωλητές Υπάρχουν πολλές επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Διάκριση Τιμών 2 ου Βαθμού: Μη Γραμμική Τιμολόγηση (Nonlinear Pricing) - Η διάκριση τιμών 3 ου βαθμού προϋποθέτει ότι η μονοπωλιακή

Διάκριση Τιμών 2 ου Βαθμού: Μη Γραμμική Τιμολόγηση (Nonlinear Pricing) - Η διάκριση τιμών 3 ου βαθμού προϋποθέτει ότι η μονοπωλιακή Διάκριση Τιμών ου Βαθμού: Μη Γραμμική Τιμολόγηση (Nonlinear Pricing) -H διάκριση τιμών 1 ου βαθμού προϋποθέτει ότι η μονοπωλιακή επιχείρηση γνωρίζει τις ατομικές συναρτήσεις ζήτησης όλων των καταναλωτών.

Διαβάστε περισσότερα

Ευχαριστίες... 16 Δύο λόγια από την συγγραφέα... 17

Ευχαριστίες... 16 Δύο λόγια από την συγγραφέα... 17 Περιεχόμενα Ευχαριστίες... 16 Δύο λόγια από την συγγραφέα... 17 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Το σύνολο των πραγματικών αριθμών... 19 1.1 Σύνολα αριθμών... 19 1.2 Αλγεβρική δομή του R... 20 1.2.1 Ιδιότητες πρόσθεσης...

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας

Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ (008) ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Οι αυξανόµενες οικονοµικές σχέσεις µε τη ΝΑ Ευρώπη τροφοδοτούν την ανάπτυξη της ελληνικής οικονοµίας 12 10 8 6 4 2 0-2 % 1999 Η δυναµική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΘΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΓΗΜΟΙΑ ΓΙΟΙΚΗΗ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΔΛΙΚΗ ΔΡΓΑΙΑ

ΔΘΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΓΗΜΟΙΑ ΓΙΟΙΚΗΗ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΔΛΙΚΗ ΔΡΓΑΙΑ Ε ΔΘΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΓΗΜΟΙΑ ΓΙΟΙΚΗΗ ΚΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΙΡΑ ΣΜΗΜΑ ΓΔΝΙΚΗ ΓΙΟΙΚΗΗ ΣΔΛΙΚΗ ΔΡΓΑΙΑ Θέκα: Η Γηνίθεζε Αιιαγώλ (Change Management) ζην Γεκόζην Σνκέα: Η πεξίπησζε ηεο εθαξκνγήο ηνπ ύγρξνλνπ Γεκνζηνλνκηθνύ

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

13 Το κόστος Παραγωγής Οι αγοραίες δυνάµεις της Προσφοράς και της Ζήτησης ΗΠροσφοράκαιηΖήτησηείναιοι οικονοµικοί όροι που χρησιµοποιούνται από τους οικονοµολόγους ευρέως. ΗΠροσφοράκαιηΖήτησηείναιοι κινητήριες

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Αρ. Διάλεξης: 4

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Αρ. Διάλεξης: 4 Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Οι αγοραίες δυνάμεις της προσφοράς και ζήτησης Αρ. Διάλεξης: 4 H Προσφορά (Supply) και η Ζήτηση (Demand) είναι οι δυο λέξεις που χρησιμοποιούν πιο συχνά οι οικονομολόγοι.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Υποδείγματα: Εισαγωγικές Έννοιες - Τα οικονομικά υποδείγματα περιγράφουν τη συμπεριφορά επιχειρήσεων-καταναλωτών και την αλληλεπίδρασή

Οικονομικά Υποδείγματα: Εισαγωγικές Έννοιες - Τα οικονομικά υποδείγματα περιγράφουν τη συμπεριφορά επιχειρήσεων-καταναλωτών και την αλληλεπίδρασή Οικονομικά Υποδείγματα: Εισαγωγικές Έννοιες - Τα οικονομικά υποδείγματα περιγράφουν τη συμπεριφορά επιχειρήσεων-καταναλωτών και την αλληλεπίδρασή τους στις διάφορες αγορές. - Τα οικονομικά υποδείγματα:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΑΓΟΡΑ

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΑΓΟΡΑ 14 EΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΣΕ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΑΓΟΡΑ Μια ανταγωνιστική αγορά έχει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά : Υπάρχουν πολλοί αγοραστές και πολλοί πωλητές στην αγορά. Τααγαθάπουπροσφέρονταιαπότους

Διαβάστε περισσότερα

Άριστες κατά Pareto Κατανομές

Άριστες κατά Pareto Κατανομές Άριστες κατά Pareto Κατανομές - Ορισμός. Μια κατανομή x = (x, x ) = (( 1, )( 1, )) ονομάζεται άριστη κατά Pareto αν δεν υπάρχει άλλη κατανομή x = ( x, x ) τέτοια ώστε: U j( x j) U j( xj) για κάθε καταναλωτή

Διαβάστε περισσότερα

Μ Ε Θ Ο Δ Ο Σ Τ Α Υ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η! ΤΩΝ ΤΟΜΕΩΝ-ΚΛΕΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Μ Ε Θ Ο Δ Ο Σ Τ Α Υ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η! ΤΩΝ ΤΟΜΕΩΝ-ΚΛΕΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Γ Μ Ε Θ Ο Δ Ο Σ Τ Α Υ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η! ΤΩΝ ΤΟΜΕΩΝ-ΚΛΕΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ο βαθμό αλληλεξάρτηση * μεταξύ των διαφόρων τομέων τη οικονομία μπορεί να δειχτεί από την αντίστροφη

Διαβάστε περισσότερα

Professional Tourism Education EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Ministry of Tourism-Υπουργείο Τουρισμού

Professional Tourism Education EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Ministry of Tourism-Υπουργείο Τουρισμού Professional Tourism Education EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Ministry of Tourism-Υπουργείο Τουρισμού Need for Professional Tourism Education Η Ανάγκη για Επαγγελματική Τουριστική Εκπαίδευση Tourism:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ παραγωγικότητα των συντελεστών παραγωγής (TFP) Οι συντελεστές παραγωγής (κεφαλαιουχικά αγαθά, εργασία, γη, επιχειρηµατικότητα, κλπ), µετά από µια διαδικασία, µετασχηµατίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφ. Ιο Εισαγωγή στην Οικονομική της Διοίκησης

Κεφ. Ιο Εισαγωγή στην Οικονομική της Διοίκησης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφ. Ιο Εισαγωγή στην Οικονομική της Διοίκησης 1.1. Τι είναι η Οικονομική της Διοίκησης 1.2. Τι παρέχει η οικονομική θεωρία στην Οικονομική της Διοίκησης 1.3. Οι σχέσεις της οικονομικής της

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04 Μαρί-Νοέλ Ντυκέν Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας & Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

15 ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ Ενώ µια ανταγωνιστική επιχείρηση παίρνει ως δεδοµένες τις τιµές,δηλαδή είναι λήπτης τιµών, το µονοπώλιο αντίθετα είναι διαµορφωτής τιµών. ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ Μια επιχείρηση θεωρείται µονοπώλιο

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική. Ενότητα 6: Παραγωγή. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη)

Μικροοικονομική. Ενότητα 6: Παραγωγή. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Μικροοικονομική Ενότητα 6: Παραγωγή Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΣΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΠΟΥΔΕΣ

ΕΡΣΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΠΟΥΔΕΣ ΕΡΣΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΠΟΥΔΕΣ 2002 UNIVERSITY OF CAMBRIDGE, UK PhD στα Οικονομικά Τίτλος Διατριβής: De-industrialisation and Industrial Policies in Greece Post Second World War 1996 UNIVERSITY OF CAMBRIDGE, UK

Διαβάστε περισσότερα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα -Σκοπός: Εξήγηση Διακυμάνσεων του Πραγματικού ΑΕΠ - Δυνητικό Προϊόν: Το προϊόν που θα μπορούσε

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία Κεφάλαιο 9 Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία 9.1 Σύνοψη Στο ένατο κεφάλαιο του συγγράμματος παρουσιάζεται η διαδικασία από την οποία προκύπτει η συναθροιστική ζήτηση (AD) σε μια ανοικτή οικονομία.

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση. Νίκος Θεοχαράκης Διάλεξη 3 Ιανουάριος 2014

Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση. Νίκος Θεοχαράκης Διάλεξη 3 Ιανουάριος 2014 Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση Νίκος Θεοχαράκης Διάλεξη 3 Ιανουάριος 2014 Καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων ΚΠΔ Production possibility frontier PPF Ορισμός Η

Διαβάστε περισσότερα

ICT use and literature courses in secondary Education: possibilities and limitations

ICT use and literature courses in secondary Education: possibilities and limitations ICT use and literature courses in secondary Education: possibilities and limitations Papakonstantinou Paraskevi 1st Gymnasium of Artemis Eastern Attica parkpap@gmail.com Abstract The present research paper

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

Τα μέσα της εμπορικής πολιτικής

Τα μέσα της εμπορικής πολιτικής Τα μέσα της εμπορικής πολιτικής Περίγραµµα Ανάλυση µερικής ισορροπίας των δασµών: προσφορά, ζήτηση και εµπόριο σ ένα µεµονωµένο κλάδο Κόστος και όφελος των δασµών Επιδοτήσεις εξαγωγών Ποσοστώσεις στις

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική. Ενότητα 3: Ο καταναλωτής επιλέγει να μεγιστοποιήσει τη χρησιμότητά του. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη)

Μικροοικονομική. Ενότητα 3: Ο καταναλωτής επιλέγει να μεγιστοποιήσει τη χρησιμότητά του. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Μικροοικονομική Ενότητα 3: Ο καταναλωτής επιλέγει να μεγιστοποιήσει τη χρησιμότητά του Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΕΙΡΕΣ (Time-series Analysis)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΕΙΡΕΣ (Time-series Analysis) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΕΙΡΕΣ (Time-series Analysis) Δρ Ιωάννης Δημόπουλος Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Μονάδων Υγείας και Πρόνοιας -ΤΕΙ Καλαμάτας Τι είναι η χρονολογική σειρά Χρονολογική σειρά ή Χρονοσειρά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Κεφάλαιο 10. Το κόστος παραγωγής. ! Οι επιχειρήσεις επιθυµούν να παράγουν µεγαλύτερη ποσότητα, όσο υψηλότερη είναι η τιµή

ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Κεφάλαιο 10. Το κόστος παραγωγής. ! Οι επιχειρήσεις επιθυµούν να παράγουν µεγαλύτερη ποσότητα, όσο υψηλότερη είναι η τιµή ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Κεφάλαιο 10 Το παραγωγής! Ο Νόµος της προσφοράς:! Οι επιχειρήσεις επιθυµούν να παράγουν µεγαλύτερη ποσότητα, όσο υψηλότερη είναι η τιµή! Ως εκ τούτου, η καµπύλη προσφοράς έχει αρνητική

Διαβάστε περισσότερα

Κίνηση σε φθηνότερη διαδροµή µε µη γραµµικό κόστος

Κίνηση σε φθηνότερη διαδροµή µε µη γραµµικό κόστος υποδο?ών?εταφράζεταισε?ίαγενικότερηεξοικονό?ησηπαραγωγικώνπόρωνγιατηκοινωνία. τεχνικέςυποδο?ές,όπωςείναιαυτοκινητόδρο?οι,γέφυρεςκ.λ.π.ηκατασκευήτέτοιων Μιααπ τιςβασικέςλειτουργίεςτουκράτουςείναιοεφοδιασ?όςτηςκοινωνίας?εβασικές

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

ΘΕΩΡΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Ένθετο Κεφάλαιο ΘΕΩΡΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Μικροοικονομική Ε. Σαρτζετάκης 1 Καταναλωτική συμπεριφορά Σκοπός αυτής της διάλεξης είναι να εξετάσουμε τον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές

Διαβάστε περισσότερα

Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της

Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της Η Δυναμική του Ελληνικού Δημοσίου Χρέους και η Ιδεολογία της Θεόδωρος Μαριόλης και Κώστας Παπουλής * Στο παρόν άρθρο διερευνούμε τη μακροχρόνια μεταβολή ή, αλλιώς, «δυναμική» του ελληνικού δημοσίου χρέους

Διαβάστε περισσότερα

Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της

Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της προσφοράς προσδιορίζει την τιμή και την ποσότητα ισορροπίας

Διαβάστε περισσότερα

6. Το Υπόδειγμα των Επικαλυπτόμενων Γενεών: Ανταλλαγή I

6. Το Υπόδειγμα των Επικαλυπτόμενων Γενεών: Ανταλλαγή I 6. Το Υπόδειγμα τν Επικαλυπτόμενν Γενεών: Ανταλλαγή I 6.. Ερτήσεις Σχολιάστε την εγκυρότητα τν παρακάτ προτάσεν. Αν πιστεύετε ότι μια πρόταση είναι σστή κάτ από ορισμένες προϋποθέσεις τότε να αναφέρετε

Διαβάστε περισσότερα

ιαφήµιση 1 Το Υπόδειγµα Dorfman-Steiner

ιαφήµιση 1 Το Υπόδειγµα Dorfman-Steiner ιαφήµιση Βασικά Ερωτήµατα: Γιατί κάποιοι κλάδοι διαφηµίζουν εντατικά τα προϊόντα τους; Γιατί η ένταση της διαφήµισης διαφέρει µεταξύ βιοµηχανικών κλάδων; Η Ένταση της ιαφήµισης (I ) ορίζεται ως ο λόγος

Διαβάστε περισσότερα

CURRICULUM VITAE. Athens 15233, GR Tel.: +30 210. 68.42.951. Ph.D. in Economics (1980) Temple University (U.S.A.)

CURRICULUM VITAE. Athens 15233, GR Tel.: +30 210. 68.42.951. Ph.D. in Economics (1980) Temple University (U.S.A.) DR. MILTON NEKTARIOS Associate Professor of Insurance, University of Piraeus 80, Karaoli & Dimitriou Str., Piraeus, 185 34 GR. Tel.: +30 210. 414.22.71 E-mail: nektar2@otenet.gr DATE OF BIRTH November

Διαβάστε περισσότερα